Bijlage 1 Jaarstukken 2022 (aangepaste bijlage SiSa).pdf

Colofon Uitgave Gemeente Voorschoten Postbus 393 2250 AJ Voorschoten info@voorschoten.nl

2

Infographic

3

Inhoudsopgave Leeswijzer ............................................................................................................ 5 Jaarverslag 2022 ................................................................................................... 7 Inleiding ............................................................................................................. 8 Algemeen ......................................................................................................... 8 Financiële resultaten ......................................................................................... 12 Recapitulatie .................................................................................................... 20 P0 Bestuur en ondersteuning ................................................................................ 21 P1 Veiligheid ...................................................................................................... 33 P2 Verkeer en vervoer ......................................................................................... 38 P3 Economie ...................................................................................................... 43 P4 Onderwijs ......................................................................................................

47 P5 Sport, cultuur en recreatie ............................................................................... 52 P6 Sociaal Domein .............................................................................................. 61 P7 Volksgezondheid en milieu ............................................................................... 75 P8 Wonen en bouwen .......................................................................................... 82 Verplichte paragrafen .......................................................................................... 89 Paragraaf Lokale heffingen................................................................................. 90 Paragraaf Weerstandsvermogen ......................................................................... 96 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................. 105 Paragraaf Financiering ..................................................................................... 111 Paragraaf Verbonden partijen ........................................................................... 118 Paragraaf Bedrijfsvoering ................................................................................ 130 Paragraaf informatieveiligheid en privacy ...........................................................

133 Paragraaf Grondbeleid ..................................................................................... 134 Paragraaf Bezuinigingen, taakstellingen en ombuigingen ..................................... 136 Paragraaf Corona ............................................................................................ 137 Openbaarheidsparagraaf WOO ......................................................................... 138 Jaarrekening 2022 ............................................................................................ 139 Balans per 31 december 2022 ............................................................................ 140 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ............................................... 143 Toelichting op de balans per 31 december 2022 .................................................... 147 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening .................................................. 175 Incidentele baten en lasten ................................................................................ 176 Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves ....................................... 179 Specificatie gerealiseerde algemene dekkingsmiddelen .......................................... 179 Overzicht van baten en lasten per taakveld ..........................................................

180 Specifieke uitkeringen: Single information, Single Audit ......................................... 182 Wet normering Topinkomens .............................................................................. 194 Rechtmatigheidsverklaring ................................................................................. 196 Bijlagen ............................................................................................................. 197 Bijlage 1: Overzicht over te hevelen en af te sluiten kredieten ................................ 198 Bijlage 2: Algemene uitkering ............................................................................. 202 Bijlage 3: Subsidies ........................................................................................... 205 Bijlage 4: Controleverklaring van de accountant ................................................... 207

4

Leeswijzer Voorwoord en inleiding Met de jaarstukken 2022 legt het college van burgemeester en wethouders van Voorschoten verantwoording af aan de raad over het gevoerde beleid. Het jaarverslag start met de inleiding waarin kort en bondig wordt ingegaan op de belangrijkste inhoudelijke en financiële ontwikkelingen in 2022. Conform het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) bestaan de jaarstukken uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening omvat het zogenaamde overzicht van baten en lasten en de balans waarop de controleverklaring van de accountant betrekking heeft. Daarnaast is detailinformatie beschikbaar in de vorm van bijlagen. Hierin is ook de wettelijk verplichte informatie als de SiSa-bijlage en het overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld opgenomen. Jaarstukken Op grond van artikel 8 van het BBV volgt deze jaarrekening de beleidsbegroting 2022 waar de programma's onderverdeeld zijn in taakvelden. In de programma’s is opgenomen welke maatschappelijke doelen we nastreven op de langere termijn en wordt aangegeven welke activiteiten per taakveld we in 2022 daarvoor hebben uitgevoerd en wat het heeft gekost. De beleidsindicatoren geven aan in hoeverre de gewenste maatschappelijke effecten zijn gerealiseerd en hoe deze effecten worden gemeten.

Deze beleidsindicatoren worden aangereikt vanuit de VNG (waarstaatjegemeente.nl), tenzij anders aangegeven. Programmaverantwoording De programmaverantwoording bevat de beleidsmatige verantwoording over 2022, een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen, de kosten van de overhead, het gebruik van de post onvoorzien en het bedrag voor de vennootschapsbelasting. In dit deel gaan we vooral in op de beleidsmatige verantwoording aan de hand van de volgende vragen: 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we hiervoor gedaan? 3. Wat heeft het gekost (inclusief verschillenverklaring)? Beleidsindicatoren Met de wijziging van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) van 5 maart 2016 (Stb. 101) zijn gemeenten voortaan gehouden om in de programmaverantwoording in het jaarverslag, de maatschappelijke effecten die met de verschillende programma’s worden beoogd of gerealiseerd, toe te lichten aan de hand van beleidsindicatoren. Deze indicatoren dragen bij om het jaarverslag meer beleidsmatig te maken. Paragrafen Naast de programma's moet de gemeenten minimaal zeven programma overstijgende paragrafen in de jaarrekening opnemen. In de paragrafen staat belangrijke informatie voor het krijgen van inzicht in de financiële positie van de gemeente, de beheersmatige aspecten en de risico's.

5

De Jaarrekening De jaarrekening omvat de balans met toelichting en het zogenaamde overzicht van baten en lasten met een toelichting per programma. Controleverklaring De jaarrekening is onderworpen aan de accountantscontrole en leidt tot een controleverklaring van de onafhankelijke accountant met een oordeel over de getrouwheid en rechtmatigheid van de jaarrekening. Algemene disclaimer Doordat tabellen in de jaarrekening gecomprimeerd worden gepresenteerd, kunnen door afrondingen verschillen ontstaan.

6

Jaarverslag 2022

7

Inleiding Algemeen In deze jaarrekening staan we stil bij de resultaten, inkomsten en uitgaven van de gemeente Voorschoten in 2022. We schetsen een beeld van de hoofdlijnen en de programmalijnen. Bovendien besteden we aandacht aan actuele ontwikkelingen, zoals de nasleep van de coronacrisis, het opvangen van statushouders en Oekraïense ontheemden en de start van het nieuwe college en de nieuwe raad. Het college van burgemeester en wethouders vindt het belangrijk dat Voorschoten dicht bij de inwoner staat. We maken ons sterk voor een open bestuurscultuur, waarin het draait om bereikbaarheid, transparantie en goede dienstverlening op alle gebieden. Dat doen we vanuit onze kernwaarden vakkundig, betrouwbaar en in eenvoud. We doen dat niet alleen. Waar mogelijk, stimuleren we inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden om te participeren. Statushouders en Oekraïense ontheemden Een bijzondere uitdaging in 2022 is het opvangen van meer dan 80 Oekraïense ontheemden in het gemeentehuis. In Hotel de Gouden Leeuw vangen we bovendien 200 statushouders op. Na het besluit om een deel van het gemeentehuis voor Oekraïense ontheemden in te richten, komt de hulp van alle kanten op gang. Inwoners, ondernemers, Rotary, Lions en vrijwilligersorganisaties toveren het gemeentehuis binnen twee weken om tot een nieuw thuis. Het is hartverwarmend.

Met elkaar laten we zien dat we een gemeenschap vormen. Er zijn zelfs inwoners die hun eigen huis voor onze nieuwe dorpsgenoten openstellen. Door de huisvesting zijn minder werkplekken op het gemeentehuis beschikbaar. Maar daar komen de lessen van de coronacrisis goed van pas. We zijn in staat om deels op afstand ons werk te doen en ook online weten we elkaar te vinden. Er is onderzocht dat medewerkers 50 % thuis en 50 % op kantoor willen werken. Mede daardoor was het mogelijk om ruimte vrij te maken op het gemeentehuis. Medewerkers Na de ontvlechting van de werkorganisatie Duivenvoorde verwelkomen we in 2022, 53 nieuwe medewerkers en vertrekken er 34 medewerkers. Per saldo weten we meer nieuwe medewerkers te binden, dat is positief gezien de krappe arbeidsmarkt, maar ook gezien het feit dat kleinere gemeenten hogere in- en uitstroompercentages hebben vergeleken met grotere gemeenten. Toch halen we onze ambitie om iedereen in dienst van de gemeente te krijgen of te houden nog niet. Op een aantal plekken is de arbeidsmarkt erg krap, zoals jeugdzorg consulenten, projectbegeleiders van bouwprojecten of specialistische functies rondom verduurzaming. Dit zet dienstverlening extra onder druk. Bij dienstverlening wordt snel gedacht aan de uitgifte van rijbewijzen en andere documenten, maar dienstverlening is breder dan dat.

Zo is de gemeente ook verantwoordelijk voor de energietransitie en voor WMO en Jeugdzorg. Goede medewerkers zijn moeilijker te vinden en procedures duren langer. Als het niet lukt medewerkers te vinden zijn we genoodzaakt om medewerkers in te huren. We verwachten dat deze trend zich in 2023 zal voortzetten. Ook bij de opvang van Oekraïense ontheemden zetten we onze medewerkers in. Deze medewerkers kunnen we niet overal vervangen, waardoor werkzaamheden en bijbehorende uitgaven deels achterblijven. We hebben ingezet op arbeidsmarktcommunicatie waaronder een wervingsvideo over het werken bij Voorschoten, en maakten bij de werving van vacatures gebruik van de website www.voorschoten.nl, vacaturebanken en ons eigen netwerk.

8

Uitstel Omgevingswet De invoering van de Omgevingswet is opnieuw uitgesteld, naar 1 januari 2024. Deze wet moet ervoor zorgen dat gemeenten op een praktische en flexibele manier oplossingen vinden voor maatschappelijke opgaven. Naast het eenvoudiger en sneller maken van procedures gaan we een cultuuromslag maken: ruimte bieden voor ontwikkeling en waarboren van kwaliteit. Energiearmoede Veel huishoudens hebben te maken met energiearmoede. Door de hoge energieprijzen komen veel mensen in de knel. Dit heeft effect op de lichamelijke en geestelijk gezondheid en het sociale leven. Om te voorkomen dat mensen financiële problemen krijgen, krijgen gemeenten geld van de Rijksoverheid om alle huishoudens met een laag inkomen een energietoeslag uit te keren. De doelstelling van de aanpak is als volgt: acute financiële noodsituaties verlichten, energiebesparende voorzieningen aanbrengen en energieadvies geven aan huishoudens met energiearmoede. De aanpak moet leiden tot lager energieverbruik en een lagere energierekening. In Voorschoten ontvangen 729 inwoners in 2022 de energietoeslag. Bibliotheek Plus In 2022 wordt besloten om de Bibliotheek Plus aan de Wijngaardenlaan volgens het voorliggende voorstel niet door te zetten. In het tweede kwartaal van 2023 volgt een nieuw voorstel voor het huisvesten van culturele voorzieningen in Voorschoten.

Coalitieakkoord Voorschoten in Verbinding Vooruit Het coalitieakkoord telt drie pijlers. Deze vertalen we ook door in de begroting: 1. Voorschoten blijft een heerlijk woondorp Ook in de toekomst blijft Voorschoten een heerlijk florerend woondorp, met betrokken inwoners, ondernemers en verenigingen. Een dorp met een groen karakter, voldoende voorzieningen, preventieve zorg, zorg en welzijn dichtbij en gezellige centra om boodschappen te doen of lokaal een baan te vinden. 2. Voorschoten heeft meer betaalbare woningen voor verschillende doelgroepen We zetten in op het ontwikkelen van meer betaalbare woningen, onder meer voor jongeren, jonge gezinnen en senioren. De focus ligt op jongeren en starters die graag in Voorschoten blijven wonen. Maar die ligt ook op bouwen voor senioren, zodat we doorstromen op de woningmarkt bevorderen. Tot slot besteden we extra aandacht aan levensloopbestendig wonen en bouwen. 3. Voorschoten is duurzaam en toekomstbestendig Om klimaatveranderingen het hoofd te bieden gaan we aan de slag met oplossingen voor klimaatadaptatie. Duurzaam bouwen is de standaard. Verder brengen we de rioleringen wijkgericht up-to-date. Ook zorgen we dat onze inwoners in de toekomst droge voeten houden en gaan we zorgvuldig om met onze omgeving.

Wonen Voorschoten biedt ruimte aan verschillende doelgroepen en er komen woningen beschikbaar in verschillende huur- en prijssegmenten. Dat wil zeggen dat er een gevarieerd aanbod is van zowel koop- als huurwoningen. We zetten in op meer betaalbare woningen voor onze inwoners en streven ernaar, dat jongeren in ons dorp kunnen blijven wonen. Ook stimuleren we doorstroming op de woningmarkt, zodat we iedereen een plek kunnen geven. De nadruk ligt op een goede plek voor jongeren en senioren. In 2022 start de realisatie van Het Fortuyn van Voorschoten. Op de voormalige Intratuinlocatie komen 129 woningen, waaronder 33 sociale huurappartementen. Voor Huize Bijdorp wordt het bestemmingsplan in 2022 onherroepelijk. De beoogde nieuwbouw bevat ongeveer 60% sociale huurwoningen. Deels gaat het om wonen met zorgcomponent en deels

9

om regulier wonen. In dit project is ook ruimte voor bijzondere doelgroepen. De huidige inspanningen richten zich op het voorbereiden van de aanvraag voor een omgevingsvergunning. De voorbereidingen voor de herontwikkeling van Beresteyn zijn zover gevorderd, dat we in 2022 starten met de sloop en de bouw. Centrum Een levendig centrum is essentieel voor Voorschoten als geheel. Daarom hebben we extra aandacht voor de ontwikkelingen in het centrumgebied. Met de nieuwe ontwikkelvisie bekijken we mogelijkheden om meer ‘ingroeiplekken’ te creëren voor ondernemers. In de ontwikkelvisie bekijken we de ontwikkelkansen per potentiële locatie: Churchillplein, Treubplein, Wagenerf en MOC-terrein. Vitaliteit van het centrum is het centrale criterium. Ook doen we voorstellen voor de openbare ruimte, zodat we de kwaliteit van het centrum versterken. Duurzaamheid en klimaat De energietransitie raakt ook Voorschoten. Duurzame energie moet voor iedere inwoner beschikbaar zijn en iedere inwoner heeft keuzevrijheid voor de energiebron. In 2022 starten we met het uitvoeren van de transitievisie warmte. Zo beginnen we met het opstellen van het eerste wijkuitvoeringsplan en ontwikkelen we een duurzaamheidscampagne voor de hele gemeente. We doen 8 energiescans bij bedrijven, verstrekken 15 duurzaamheidsleningen en ronden de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) succesvol af.

Verder geeft het Duurzaam Bouwloket 3.243 duurzaamheidsadviezen aan inwoners, organiseren we een interne risicodialoog voor klimaatadaptatie en ontwikkelen we klimaatadaptatiebeleid. Tot slot geven we als gemeente graag het goede voorbeeld. Bij regulier onderhoud van ons eigen vastgoed gebruiken we standaard ledverlichting en we vragen om een energieprestatieadvies. Onderwijshuisvesting Een goede onderwijshuisvesting is cruciaal en heeft onze prioriteit. Goede onderwijshuisvesting vraagt om forse investeringen. De komende jaren reserveren we geld om nieuwbouw zoals de Fortgensschool mogelijk te maken. Het plan is om de nieuwbouw van de Fortgensschool te koppelen aan het vrijspelen van de locatie Prinses Marijkelaan 2-4. Op het moment denken we na over de stedenbouwkundige invulling van deze locatie, waarin een Integraal Kindcentrum met kinderopvang, een peuterspeelzaal, woningbouw en een school is opgenomen. Goede zorg Steeds meer mensen doen een beroep op zorg. Voor alle inwoners van verschillende leeftijden in Voorschoten is dit goed geregeld. We staan voor zorg die nu, maar ook in de toekomst voor alle Voorschotenaren toegankelijk blijft, ook in de buurt. Daarom ontwikkelen we het aanbod van gezondheidscentra met voorrang, zodat verschillende zorgdiensten samenkomen. Zo weet een inwoner de huisarts net zo gemakkelijk te vinden als de praktijkondersteuner jeugd.

Ook hebben we als doel, dat bij urgente zorg of ondersteuning snel triage plaatsvindt. Financieel gezond Financieel sluiten we 2022 af met een hoger resultaat dan begroot. Daar ligt een aantal bijzondere ontwikkelingen aan ten grondslag. Zo stijgt de krapte op de arbeidsmarkt naar recordhoogte. Het duurt langer om nieuwe medewerkers te werven en ook het aanbod aan tijdelijke medewerkers is beperkt. Daarnaast krijgen gemeenten van het rijk verschillende taken erbij, zoals de opvang van ontheemden uit Oekraïne en de uitvoering van het klimaatakkoord en de energietoeslag. Er loopt

10

een pakket aan werkzaamheden vertraging op, waardoor uitgaven achterblijven. Deze werkzaamheden voeren we in 2023 alsnog uit. Daarom stellen we voor om budget door te schuiven. Ook blijkt, dat we planningsoptimisme lastig kunnen beteugelen. Het doorschuiven van de voorgenomen investeringen voor 2022 bij de najaarsnota leidt tot een positievere liquiditeitspositie. Maar dit optimisme is ook aanwezig in de exploitatiebegroting. In 2023 scherpen we de begrotingsdiscipline verder aan. Onderaan de streep staan de gemeentefinanciën er goed voor. Een prettige en belangrijke conclusie, die vertrouwen geeft in de toekomst van onze parel aan de Vliet!

11

Financiële resultaten Rekeningresultaat 2022 In het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is bepaald dat per programma eerst alle baten en lasten en het saldo daarvan worden verantwoord. Om het gerealiseerde resultaat te bepalen worden vervolgens per programma toevoegingen en/of onttrekkingen aan reserves verantwoord. De resultaatbestemmingen die in dit hoofdstuk samengevat zijn weergegeven, worden in mindering gebracht op het gerealiseerde resultaat. Het hierna resterende bedrag wordt het saldo na bestemming 2022 genoemd en wordt toegevoegd aan de algemene reserve.

Tabel Opbouw resultaat Begroting

Rekening

Totaal baten

75.030

74.267

Totaal lasten

-76.276

-70.009

Saldo van baten en lasten

-1.246

4.258

Onttrekking reserves

8.496

7.391

Toevoeging reserves

-5.715

-5.715

Saldo reservemutaties

2.780

1.676

Begroot / gerealiseerd resultaat

1.534

5.934

(bedragen x € 1.000)

Tabel Opbouw resultaat jaarrekening 2022 (bedragen x € 1.000)

Begroting

Rekening

Totaal baten

75.030

74.267

Totaal lasten

-76.276

-70.009

Gerealiseerde totaal saldo baten en lasten

-1.246

4.258

Onttrekking reserves

8.496

7.391

Toevoeging reserves

-5.715

-5.715

Saldo toevoeging/onttrekking aan reserves

2.780

1.676

Gerealiseerde resultaat

1.534

5.934

Bestemming resultaat Budgetoverhevelingen (A+B)

923

Toevoeging en onttrekking aan reserves/ bestemming resultaat (C)

1.412

Saldo na bestemming

1.534

3.599

Gerealiseerd resultaat 2022 Het verwachte resultaat op basis van de najaarsnota 2022 bedroeg € 1.534.000 voordelig. 12

Het gerealiseerde resultaat over 2022 (voor bestemming) bedraagt € 5.934.000 voordelig. Een uitgebreide toelichting op het verschil tussen het verwachte resultaat in de najaarsnota en het gerealiseerde resultaat treft u aan in de financiële toelichtingen aan het eind van de verschillende programma’s in het programmaverslag van deze jaarrekening. In hoofdlijnen wordt het verschil tussen het verwachte resultaat na de najaarsnota (€ 1.534.000 voordelig) en het gerealiseerde resultaat over 2022 (€ 5.934.000 voordelig) van € 4.400.000 veroorzaakt door een viertal ontwikkelingen: 1. Arbeidsmarktproblematiek. In 2022 staat de arbeidsmarkt in Nederland in het teken van een ongekende krapte. Veel werkgevers in vrijwel alle sectoren hebben te kampen met moeilijk vervulbare vacatures en personeelstekorten. Ondanks de coronacrisis en de voortdurend veranderende economische omstandigheden blijft het aantal openstaande vacatures in 2022 groeien. Daartegenover staan steeds minder werkzoekenden. De schaarste op de arbeidsmarkt is ook voelbaar in Voorschoten. Het duurt langer voordat vacatures worden vervuld en daarbij is het aanbod aan externe inhuur beperkt. Het ruimtelijke domein is vanwege de Omgevingswet overvraagd en ook voor jeugd en WMO medewerkers blijkt een structureel tekort. Het effect voor 2022 is een substantiële onderuitputting van de salarislasten van de ambtelijke organisatie.

De grootste uitdagingen liggen in dit verband bij ruimtelijke ordening, het realiseren van voldoende betaalbare woningen voor verschillende doelgroepen en onderwijshuisvesting. 2. Extra taken rijk. In 2022 krijgt de gemeente Voorschoten vanuit het rijk extra taken die niet in de begroting 2022 waren voorzien. Het betreft hier de opvang van ontheemden uit Oekraïne en statushouders, maar ook de uitvoering van de energietoeslag en het klimaatakkoord. De extra middelen die hiertoe vanuit het rijk beschikbaar zijn gesteld dragen bij aan het positieve resultaat van de jaarrekening. Het restantbudget voor energietoeslag en uitvoering klimaatakkoord zal worden overgeheveld naar 2023. De middelen die beschikbaar zijn gesteld voor opvang Oekraïne worden, zoals aangekondigd bij de najaarsnota, in een nieuw in te stellen bestemmingsreserve gestort. Doordat Voorschoten een deel van haar eigen middelen, in de vorm van personeel en huisvesting, beschikbaar heeft gesteld draagt ook bij aan het positieve resultaat. Er wordt voorgesteld om het positieve saldo aan lasten, betreffende de inzet van eigen personeel, over te hevelen naar 2023. Zodoende kan werk, dat als gevolg van deze inzet is blijven liggen, worden ingehaald. 3. Basis op orde. Na de start in 2021 van de eigen ambtelijke organisatie is in 2022 verder vorm gegeven aan nieuwe organisatie.

Er is gewerkt aan een onboardingsprogramma voor nieuwe medewerkers, zodat medewerkers zich meer en sneller thuis voelen in onze organisatie. Daarnaast zijn er procedures vereenvoudigd waar het gaat om het aanvragen van rijbewijzen, paspoorten en is het makkelijker om een afspraak hiervoor te maken. De website is verbeterd en er wordt gewerkt aan communicatie via sociale media. De extra middelen die beschikbaar zijn gesteld voor (inzet voor) de transitie en opbouw van de nieuwe organisatie die nog niet volledig zijn benut. Het restantbudget wordt overgeheveld. 4. Planningsoptimisme. De afgelopen jaren is planningsoptimisme een terugkerend item. Bij de najaarsnota zijn verschillende investeringen al doorgeschoven in de planning, waardoor het aantal investeringen dat wordt doorgeschoven bij de jaarrekening beperkt is. Dit heeft dan ook beperkte bijdrage in het resultaat op de jaarrekening, daarentegen heeft het wel effect gehad op de positieve liquiditeitspositie van de gemeente. Dit wordt verder toegelicht in de paragraaf financiering. De afwijkingen die substantieel bijdragen aan het positieve resultaat staan benoemd in onderstaande tabel. In de programmaverantwoording worden deze verder toegelicht.

13

Tabel Verschillenverklaring Jaarrekening 2022 Voordelen Overhead Algemene uitkering Opvang Oekraïne Maatwerkdienstverlening jeugd Verkeer en vervoer Onderwijshuisvesting Openbaar groen Sport Inkomensregelingen Milieubeheer

Bedragen X € 1.000

Nadelen

Bedragen X €1.000

1.741 Cultureel erfgoed 659 687 310 298 232 195 284 161 123

Diverse budgetten

350

60

Totaal

4.750

Saldo

4.400

350

Resultaatbestemming In 2022 zijn de beschikbare budgetten niet in alle gevallen volledig benut. Voor een deel van de middelen die hierdoor niet zijn besteed wordt voorgesteld om deze over te hevelen naar 2023. In totaal gaat het hier om een bedrag van € 3.392.307. Naast de budgetoverhevelingen ten laste van het resultaat (A+C; € 922.810+ € 1.412.005) betreft dit overhevelingen welke in 2022 reeds dekking hadden vanuit reserves danwel toegezegde subsidies (€ 1.057.492). Het saldo van de jaarrekening voor resultaatbestemming (€ 5.934.000) wijzigt als gevolg van bovenstaande resultaatbestemming naar een positief bedrag van € 3.599.000. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de concernreserve. De toelichting op de bestemming van het resultaat volgt hieronder. De letters A t/m C verwijzen naar de tabel "Opbouw resultaat jaarrekening 2022" voorin deze paragraaf. A. Budgetoverheveling ten laste van het resultaat 2022 € 922.810 Doorbelasting personeelskosten Oekraïne (€ 270.728) Er is een bedrag van € 271.000 aan salarislasten doorbelast naar de opvang van ontheemden uit Oekraïne als gevolg van de inzet van eigen personeel. Hier is de begroting niet op aangepast. Bij de resultaatbestemming zal worden voorgesteld om dit laatste bedrag als incidenteel inhuurbudget over te hevelen naar 2023 zodat achtergesteld werk ingehaald kan worden.

Arbeidsmarktproblematiek (€ 200.000) Bij de voorjaarsnota is incidenteel budget aangevraagd voor inhuur in verband met de krappe arbeidsmarkt. Daarnaast is inhuur ook noodzakelijk om de werkdruk niet te laten oplopen wat in verzuim kan resulteren. Dit budget was ook voor werving van nieuwe medewerkers en het opleiden van junior medewerkers. Als gevolg van de krappe arbeidsmarkt zijn we er onvoldoende in geslaagd om junior medewerkers aan te trekken. Mede daardoor is er nog voldoende ruimte op de salarislasten en is dit budget nog niet uitgeput en en wordt voorgesteld dit bedrag door te schuiven naar 2023. Energietoeslag (€ 127.082) In 2022 hebben 729 huishoudens in Voorschoten de energietoeslag ontvangen. Rekening houdend met de uitvoeringskosten resteert er € 127.082. Voorgesteld wordt om dit over te hevelen naar

14

2023 om dit in te kunnen zetten ter verdere ondersteuning van huishoudens die energiearmoede ervaren. Baggeren watergangen (€ 82.000) Bij waterkeringen en afwateringen heeft de gemeente te maken met een cyclus voor het baggeren van de watergangen. In 2022 hebben alleen de voorbereidingswerkzaamheden plaatsgevonden. De uitvoeringswerkzaamheden gaan in 2023 uitgevoerd worden en daarom wordt voorgesteld het restant budget over te hevelen naar 2023. Projectbureau Wonen (€ 80.000) Bij de voorjaarsnota 2022 is incidenteel extra budget (€ 100.000) aangevraagd ten behoeve van het aanjagen en stimuleren van woningbouwprojecten. Als gevolg van de arbeidsmarktproblematiek is dit budget niet volledig uitgegeven. Voorgesteld wordt om dit niet bestede budget volledig door te schuiven naar 2023. Klimaatakkoord (€ 57.000) Er is sprake van onderuitputting op de in de meicirculaire beschikbaar gestelde middelen voor uitvoeringskosten klimaatakkoord en op het budget voor het milieubeleidsplan. Voorgesteld wordt om een restantbedrag voor uitvoeringsmiddelen klimaatakkoord door te schuiven naar 2023. Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (WKB) (€ 34.000) Bij de septembercirculaire zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen. Deze middelen zijn in 2022 nog niet besteed.

Daarom wordt voorgesteld deze middelen door te schuiven naar 2023, zodat hier verder uitvoering aan gegeven kan worden. Planmatig onderhoud sporthal Vliethorst (€ 30.000) In 2022 was door Sportfondsen voor de sporthal gepland om de luchtbehandelingskast te vervangen. Dit bleek echter niet te kunnen daar het voorbereidende technisch werk niet heeft plaatsgevonden als gevolg van het ontbreken van menskracht. Voorgesteld wordt om een deel van dit budget door te schuiven naar 2023. Onderhoud beeld buitenruimte (€ 27.000) Bij de najaarsnota 2022 is besloten om de voorziening beeldenplan te laten vrijvallen en het eenmalige voordeel van € 27.000 op taakveld 5.3 Cultuurpresentatie,-productie en participatie in te zetten voor het onderhoud aan een kunstwerk in de openbare ruimte (De Boog bij station Voorschoten) en ten behoeve van het ledenherstel bij culturele verenigingen in Voorschoten. Mede vanwege de korte tijdsduur tussen besluitvorming over de najaarsnota en het einde van het boekjaar is de inzet van deze middelen voor de genoemde activiteiten niet mogelijk gebleken. De noodzaak is wel nog aanwezig en de cultuurcoördinator kan met betrekking tot de culturele verenigingen een rol van betekenis spelen. Daarom wordt voorgesteld om dit bedrag bij de behandeling van de jaarrekening over te hevelen zodat de uitvoering van genoemde activiteiten in 2023 daadwerkelijk plaats kan vinden.

Milieubeleidsplan (€ 15.000) Er is sprake van onderuitputting op het milieubeleidsplan. Voorgesteld wordt om een restantbedrag van € 15.000 voor middelen milieubeleidsplan door te schuiven naar 2023.

B. Budgetoverheveling waarvoor specifieke dekking beschikbaar is (geen invloed op het resultaat; € 1.057.492) Specifieke uitkering Energiearmoede (€ 303.292) De middelen die in het kader van de SPUK (specifieke uitkering) energiearmoede aan de gemeente zijn uitgekeerd hebben een bestedingstermijn tot 31 december 2024. In 2022 zijn voorbereidende maatregelen getroffen om deze middelen effectief in te kunnen zetten, zoals het opzetten van een projectorganisatie, het aantrekken van een gespecialiseerde partij om energiebesparende 15

maatregelen in huishoudens te kunnen nemen én het betrekken van samenwerkingspartners zoals woningbouwverenigingen. De verwachting is dat de middelen in de jaren 2023 en 2024 volledig zullen worden besteed aan het doel waarvoor ze aan de gemeente beschikbaar zijn gesteld. Reorganisatie/Ontvlechting (€ 197.732) Op het incidentele budget voor de reorganisatie (€ 450.000), gedekt vanuit de gelijknamige bestemmingsreserve, zijn € 252.000 lasten gerealiseerd. Bij de resultaatbestemming zal worden voorgesteld het restantbedrag (€ 198.000) over te hevelen naar 2023 zodat dit ingezet kan worden voor de reorganisatie van het sociaal domein. Nationaal Programma Onderwijs (€ 154.397) De specifieke uitkering voor het inhalen van onderwijsachterstanden door de coronacrisis (Nationaal Programma Onderwijs) mag in de jaren 2021-2025 worden besteed. Voor niet bestede middelen in dit tijdvak geldt dat deze aan het einde daarvan moeten worden terugbetaald aan het rijk. Het voor 2022 niet bestede deel ter hoogte van € 154.397 moet daarom inclusief de dekking worden overgeheveld naar 2023. Specifieke uitkering Wet Inburgering (€ 99.668) De specifieke uitkering voor de Wet Inburgering is niet volledig besteed. Dit mag worden doorgeschoven naar volgend jaar. Daarom wordt voorgesteld het resterend deel van € 99.668 inclusief dekking door te rijksmiddelen door te schuiven naar 2023.

Motie 227 (€ 91.000) In 2022 zijn de voorbereidingen gestart voor de uitvoering van motie 227. De uitvoering loopt in 2023, o.a. voor een project waarbij inwoners kunnen worden ondersteund bij het starten van een eigen onderneming en om een betere deelname en verbinding mogelijk te maken met WIJJIJ vanuit Voorschoten. Voorgesteld wordt daarom om het budget inclusief dekking uit de concernreserve over te hevelen naar 2023. Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid (€ 58.763) Het rijksbudget voor gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) wordt jaarlijks aan gemeenten beschikbaar gesteld in de vorm van een specifieke uitkering. Voor niet bestede middelen van 2022 geldt dat deze mogen worden overgeheveld naar 2023, mits het minder dan 50% van de SPUK betreft. Omdat aan deze voorwaarde is voldaan, wordt voorgesteld het resterend deel van € 58.763 inclusief dekking over te hevelen naar 2023. Omklappen sociaal domein (€ 51.677) In 2022 zijn er kosten gemaakt voor onderzoeken die het omklappen van het sociaal domein voor de onderdelen Wmo en jeugd verder konden concretiseren. Deze kosten werden vanuit de Leidse regio vergoed. Daarmee bleek een reserveonttrekking ter dekking van de kosten in 2022 niet nodig. Voorgesteld wordt om het restant van € 51.677 inclusief dekking uit de concernreserve naar 2023 over te hevelen.

Dit kan worden ingezet om per medio 2023 de verkenning van de omklap van het onderdeel werk en inkomen te hervatten. Verduurzaming vastgoed (€ 40.000) In zake de verduurzaming vastgoed is een budget van € 62.000 inclusief dekking uit de concernreserve door de raad toegekend. In 2022 is ter voorbereiding van het verduurzamingsproject een onderzoek gestart naar de verduurzaming van de panden uit het kernportefeuille. Dit zal in 2023 worden gecontinueerd. En in 2023 zal na besluitvorming van de raad over de strategische visie voor de verduurzaming het communicatietraject gestart worden. Er wordt voorgesteld het restantbudget (€ 40.000) inclusief dekking uit de concernreserve over te hevelen naar 2023. Deelnemersbijdrage Intratuin (€ 25.000) De deelnemersbijdrage voor Intratuin is uitgesteld. Voorgesteld wordt om het bijbehorend budget inclusief dekking uit de reserve bovenwijkse voorzieningen door te schuiven naar 2023.

16

Sportakkoord (€ 17.716) In het kader van de regeling Sportakkoord heeft de gemeente een aanvullende specifieke uitkering ontvangen. De uitgaven hiervan hebben betrekking op 2023. Volgens de voorwaarden is dit ook toegestaan. Daarom wordt voorgesteld het budget van € 17.716 inclusief dekking over te hevelen naar 2023. Specifieke uitkering ventilatie in scholen (€ 15.800) In het kader van de specifieke uitkering ventilatie in scholen (SUVIS) heeft de gemeente middelen ontvangen. De uitgaven hiervan zijn nog niet gerealiseerd. De realisatie mag volgens de voorwaarden tot in 2024 uitgevoerd worden, daarom wordt voorgesteld het budget van € 15.800 inclusief dekking over te hevelen naar 2023. Preventieakkoord (€ 2.447) In het kader van de regeling Preventieakkoord heeft de gemeente een aanvullende specifieke uitkering ontvangen. De uitgaven hiervan hebben betrekking op 2023. Volgens de voorwaarden is dit ook toegestaan. Daarom wordt voorgesteld het budget van € 2.447 inclusief dekking over te hevelen naar 2023.

C. Bestemming van het resultaat ad. € 1.412.005 Bestemmingsreserve Opvang Oekraïners (€ 687.000) De Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne regelt een specifieke uitkering aan gemeenten die de kosten voor een groot deel via normbedragen vergoedt. Van de middelen die in 2022 zijn ontvangen resteert een bedrag van € 687.000. Bij de jaarrekening wordt voorgesteld dit restantbedrag in een nieuw in te stellen bestemmingsreserve Opvang Oekraïne te storten en deze voor 2023 beschikbaar te stellen. Zodoende kan in 2023 verder uitvoering worden gegeven aan het organiseren en bieden van opvang, bijbehorende voorzieningen en andere taken voor vluchtelingen uit Oekraïne. We weten echter nog niet of in 2023 de bekostigingsregeling blijft en welke vraag er komt naar opvang van ontheemden binnen onze gemeente. Decembercirculaire (€ 467.000) De middelen verkregen in de decembercirculaire 2022 voor de energietoeslag, de bijzondere bijstand en het versterken van de sociale basis worden verwerkt in de jaarrekening. Deze middelen hebben betrekking op 2022, echter zijn deze te laat binnengekomen om nog uitgaven op te kunnen doen in 2022. Hierom vallen ze in het resultaat en wordt voorgesteld om deze via resultaatbestemming over te hevelen naar 2023.

Vrijval voorziening buitenonderhoud onderwijs ten gunste van reserve onderwijshuisvesting (€ 232.378 budgettair neutraal) De termijn voor het onderhoud voor het buitenonderhoud ten laste van deze voorziening is verlopen en daarmee ook de wettelijke grond tot het hebben van een voorziening. Bij de resultaatbestemming wordt voorgesteld dit bedrag ten gunste van de bestemmingsreserve onderwijshuisvesting te storten. Storting giro 555 (€ 25.627) Tijdens de raadsvergadering van 9 maart 2023 is motie 275 aangenomen. Hierin wordt opgeroepen om per inwoner 1 euro te doneren aan Giro555 ten behoeve van de slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië. Resterend saldo Na de voorgestelde bestemmingen resteert een positief jaarrekeningresultaat na bestemming ter grootte van € 3.599.000. Voorgesteld wordt dit resultaat toe te voegen aan de concernreserve. Afwikkeling oude investeringskredieten en -budgetten Jaarlijks stelt de raad middelen beschikbaar voor het doen van investeringen. De praktijk wijst uit dat we door omstandigheden niet alle projecten binnen de voorgenomen termijn (volledig) kunnen uitvoeren waardoor kredieten (deels) onbenut blijven. Om te voorkomen dat door de 17

gemeenteraad beschikbaar gestelde kredieten te lang aan de integrale afweging van de aanwending van schaarse middelen onttrokken blijven, is in de nota activabeleid verwoord dat kredieten voor investeringen maximaal 2 jaar beschikbaar blijven. Daarom houden we bij het opstellen van de jaarrekening de projecten tegen het licht mede om te zien of de nog niet bestede middelen nodig zijn in 2023. Voorgesteld wordt om in lijn met Bijlage 2 Jaarrekening 2022 “overzicht over te hevelen en af te sluiten kredieten”: 1. 2. 3.

Een bedrag van € 266.009 aan restantkredieten af te boeken. Deze restantkredieten hebben betrekking op 24 afgeronde en naar achteren verschoven investeringsprojecten; Een bedrag van € 159.233 voor 10 restantkredieten die in 2021/2022 zijn gestart conform het activabeleid 2 jaar beschikbaar te stellen voor de uitvoering in 2023; In afwijking op de nota activabeleid 1 lopend investeringsproject uit 2020 ad € 1.126 nog één jaar beschikbaar te houden voor de afronding.

Reserves en Voorzieningen Reserves en voorzieningen worden jaarlijks bij het opstellen van de jaarrekening geëvalueerd. Bij alle reserves wordt beoordeeld of het doel waarvoor de reserves zijn gevormd nog relevant is en of de omvang nog in overeenstemming is met de gestelde doelen. Toelichting op de vermogenspositie Eigen vermogen Onder voorbehoud van de resultaatbestemming neemt het eigen vermogen ten opzichte van eind 2021 in eerste instantie toe met bijna € 4,3 miljoen aan het eind van 2022. In deze (sub)paragraaf gaan we met name in op de ontwikkeling van de concernreserve, het vrij besteedbare deel en de financieringspositie. bedragen x € 1.000 Algemene reserves* Bestemmingsreserves* Gerealiseerde resultaat Eigen Vermogen

31-12-2022

31-12-2021

18.509 16.622 5.934 41.065

20.538 13.765 2.503 36.807

*Voor een toelichting op de reserves verwijzen we u naar de balanstoelichting verderop in de jaarstukken. De algemene reserves De algemene reserves zijn te onderscheiden in een vrij besteedbaar deel (de concernreserve) van € 13,3 miljoen eind 2022 en een reserve Weerstandsvermogen van € 5,2 miljoen. Het vrij besteedbare deel is in 2022 afgenomen met € 3,2 miljoen. De bestemmingsreserves nemen met € 2,9 miljoen in omvang toe. Het gerealiseerde resultaat De jaarrekening 2022 laat een positief gerealiseerd resultaat van € 5,9 miljoen zien en dat is meer dan het begrote overschot (najaarsnota 2022) van € 1,5 miljoen. Een bedrag van per saldo negatief € 0,1 miljoen van dit resultaat komt voort uit incidentele baten en lasten. Het materieel resultaat bedraagt een overschot van € 6,0 miljoen wat onder andere veroorzaakt wordt door een hogere algemene uitkering uit het gemeentefonds en een vrijval van de voorziening pensioenen.

18

Wat is nu het effect van dit resultaat op de financiële positie en het eigen vermogen van de gemeente? Op deze vraag gaan wij hieronder nader in. Ontwikkeling van het eigen vermogen In de veronderstelling dat de voorstellen voor resultaatbestemming worden gehonoreerd neemt de concernreserve toe met € 3,4 miljoen tot € 16,7 miljoen. Ontwikkeling van de schuldpositie Ultimo 2022 is sprake van een schuldpositie van € 20,6 miljoen dat voor € 24,4 miljoen uit lang aangetrokken geldleningen en voor € 3,8 miljoen uit lang uitgezette geldleningen bestaat. In totaliteit is dit ca. € 0,9 miljoen meer dan vorig jaar, met name door het aantrekken van een langlopende geldlening. Dit heeft wel geleid tot een toename van het saldo op het schatkistbankieren van € 4,0 miljoen naar € 12,3 miljoen. De netto schuldquote is gunstiger uitgevallen met 21% (was 31%). Voor een toelichting op de berekening, zie de paragraaf financiering. Toekomstig kader investeringsbeslissingen In het huidige meerjarenperspectief wordt rekening gehouden met de uitvoering van nog openstaande investeringen uit 2020 en eerder van ca. € 0,3 miljoen, openstaande investeringen uit 2021/2022 van € 4,1 miljoen en van voorgenomen investeringen 2023-2026 van in totaal € 35,3 miljoen. Aan deze investeringsuitgaven is een financieringsbehoefte verbonden omdat het eigen vermogen niet in liquide middelen beschikbaar is.

In het lange meerjarenperspectief zullen de hierboven gekwantificeerde investeringen leiden tot een netto schuldquote die flink op zal lopen. Financiering investeringen Voorschoten zal elke grotere uitgave extern moeten financieren, mede daarom zijn in 2022 al twee nieuwe langlopende geldleningen aangetrokken, waarvan één gestort zal worden in 2023. Gedurende de levensduur worden de liquiditeiten voor de benodigde aflossingen (mede) verkregen uit de afschrijvingen. Het is dus zaak om zowel in de exploitatie als in de liquiditeitenplanning voldoende ruimte voorhanden te hebben om de investeringslasten (afschrijvingen, maar ook onderhoud e.d.) en de aflossingen te kunnen voldoen. De exploitatiebegroting dient structureel en reëel sluitend te zijn. Met dit gegeven is niet uit te sluiten dat vermogen toch ingezet wordt om afschrijvingslasten van investeringen te dekken binnen de exploitatie.

19

Recapitulatie Bedragen x € 1.000 ( "-" = nadeel / "+" = voordeel ) Programma's

Begroting

Begroting

Rekening

primair 2022

na wijziging 2022

2022

baten

lasten

saldo

baten

lasten

saldo

baten

lasten

saldo

P0 Bestuur en ondersteuning

181

-5.720

-5.539

766

-5.562

-4.796

803

-5.395

-4.592

P1 Veiligheid

220

-2.202

-1.982

250

-2.279

-2.029

233

-2.252

-2.018

P2 Verkeer en vervoer

125

-3.230

-3.105

167

-3.648

-3.481

244

-3.444

-3.200

P3 Economie

41

-420

-379

68

-461

-392

57

-454

-397

P4 Onderwijs

302

-1.862

-1.560

739

-2.318

-1.579

720

-2.068

-1.348

P5 Sport, cultuur en recreatie

267

-4.864

-4.596

893

-6.079

-5.186

1.028

-6.015

-4.987

P6 Sociaal Domein

5.468

-21.958

-16.491

8.278

-26.842

-18.564

7.996

-25.134

-17.138

P7 Volksgezondheid en milieu

7.340

-7.435

-95

8.354

-8.512

-158

8.452

-8.283

169

P8 Wonen en bouwen

3.212

-4.582

-1.371

4.070

-4.357

-287

2.746

-2.768

-22

Totaal programma's

17.156

-52.273 -35.117

23.585

-60.058 -36.473

22.279

-55.812 -33.532

Algemene dekkingsmiddelen

43.170

-863

42.307

47.443

-875

46.567

48.268

-901

47.367

Overhead

2.019

-10.472

-8.452

4.002

-15.317

-11.314

3.720

-13.293

-9.573

Vennootschapsbelasting

0

0

0

0

0

0

0

-3

-3

Onvoorzien

0

-26

-26

0

-26

-26

0

0

0

62.345

-63.634

-1.289

75.030

-76.276

-1.246

74.267

-70.009

4.258

997

0

997

3.558

-1.200

2.358

3.181

-1.200

1.981

0

0

0

0

0

0

0

0

0

130

0

130

284

0

284

198

0

198

P3 Economie

0

0

0

63

0

63

30

0

30

P4 Onderwijs

0

0

0

0

0

0

0

0

0

P5 Sport, cultuur en recreatie

197

-20

177

3.264

-3.020

244

3.251

-3.020

231

P6 Sociaal Domein

286

0

286

908

-100

808

500

-100

400

P7 Volksgezondheid en milieu

93

0

93

187

-150

37

168

-150

18

P8 Wonen en bouwen

57

0

57

231

-1.245

-1.014

63

-1.245

-1.182

Mutaties reserves

1.760

-20

1.740

8.496

-5.715

2.780

7.391

-5.715

1.676

Gerealiseerde resultaat

64.105

-63.654

451

83.526

-81.991

1.534

81.658

-75.724

5.934

Saldo van baten en lasten Reserves P0 Bestuur en ondersteuning P1 Veiligheid P2 Verkeer en vervoer

* De Algemene dekkingsmiddelen (taakveld 0.5, 0.61, 0.62, 0.64, 0.7 en taakveld 3.4, de overhead (taakveld 0.4), de heffing vennootschapsbelasting (taakveld 0.9) en het bedrag voor onvoorzien (taakveld 0.8 alleen bedrag onvoorzien) zijn in deze tabel apart zichtbaar gemaakt en met regels onder het totaal van programma's opgenomen. De bedragen van deze taakvelden horen bij programma 0 en programma 3 en zijn in deze tabel anders dan in de overige tabellen in deze begroting in mindering gebracht op de bedragen in te tabelregel van programma 0 en programma 3.

20

P0 Bestuur en ondersteuning

Doelstelling: "Wat wilden we bereiken ?" Als gemeente zijn we er voor onze inwoners. De dienstverlening aan inwoners is één van de belangrijkste taken van de gemeente. Inwoners weten waar ze moeten zijn als zij iets van de gemeente nodig hebben. We willen graag de inwoners op een kwalitatief hoog serviceniveau kunnen bedienen. Bij een goede dienstverlening hoort een lage regeldruk: we proberen waar mogelijk regels te vereenvoudigen en regeldruk te verminderen. Informatie aan inwoners is essentieel. Daarom denken we goed na over hoe we communiceren naar de diverse doelgroepen. Daarbij willen we de beschikbare communicatiemiddelen zo effectief mogelijk inzetten. We maken een verbeteringsslag in het afhandelen van e-mails, brieven en telefoontjes, handhaving en de controle daarop. Klachten handelen we snel af en doen dit liever in gesprek dan via papier. De afstand tussen ambtenaren en het dorp verkleinen we. Voorschoten is een zelfstandige gemeente, maar dat betekent niet dat we alles zelf doen. Daar waar het meerwaarde heeft of wat we simpelweg niet alleen kunnen doen we samen met andere gemeente. Voorschoten richt zich daarbij op de Leidse regio. We maken duidelijke afwegingen over welk beleid in Voorschoten te maken is en voor welk beleid we gebruik willen maken van de regionale denk- en organisatiekracht.

We willen dat inwoners zich herkennen in het bestuur en willen als bestuur dicht bij de inwoners staan. Daarom maken we beleid waar mogelijk in samenspraak met inwoners. Om dit tot stand te brengen willen we onze participatie verbeteren.

Het college vult deze doelstelling in met de volgende taakvelden:

Taakveld: 0.1 Bestuur Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten

• Grip op samenwerking



Oplevering dashboards gemeenschappelijke regelingen

• Regionale samenwerking continueren en blijven oppakken



Vergroten regionale samenwerking met regio Leiden



Vergroten burgerparticipatie bij bestuurlijke besluitvorming

• Participatie

Focus van regionale samenwerking in de Leidse regio Regionale samenwerking Er is door Voorschoten veel samengewerkt met regionale partners, op meerdere beleidsterreinen en in verschillende samenwerkingsverbanden. Regionale samenwerking is voor Voorschoten erg belangrijk. Doelen en ambities konden in veel gevallen alleen bereikt worden door met medeoverheden samen te werken. Voorschoten heeft binnen de samenwerkingen de eigen doelstellingen op de maatschappelijke en ruimtelijke opgaven behartigd. Ook hadden we aandacht voor de regionale doelstellingen waarbij we binnen de verbonden partijen afspraken over maakten.

21

In het kader van het project Grip op Gemeenschappelijke regelingen is in 2021 door de raad besloten om jaarlijks voor iedere gemeenschappelijke regeling volgens een vastgesteld format een dashboard op te leveren. In 2022 zijn deze dashboards voor het eerst opgeleverd. Het vaststellen van het raadsvoorstel Omklappen sociaal domein Leidse regio onderdeel jeugd (48022-322128) was een belangrijke stap in het verder versterken van de samenwerking van het sociaal domein in de Leidse regio. Daarbij is besloten dat per 1 januari 2024 voor de gezamenlijke inkoop en afstemming van het beleid jeugdhulp, jeugdbescherming en jeugdreclassering de overstap wordt gemaakt van de jeugdhulpregio Haaglanden naar de jeugdhulpregio Leidse regio/ Holland Rijnland. Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen Per 1 juli 2022 is de Wet op de gemeenschappelijke regelingen aangepast. Met deze wijziging wordt de betrokkenheid van de gemeenteraden bij het bestuur van een samenwerkingsverband verbeterd. Zo krijgen zij meer invloed op besluiten van een gemeenschappelijke regeling. De gemeenschappelijke regelingen hebben twee jaar tijd om de implementatie van deze wet te regelen. Communicatie Het team communicatie heeft veel tijd besteed aan de opvang van Oekraïense ontheemden en statushouders en de bijbehorende communicatie. Al doende ervaren we, hoe krachtig een dorp kan zijn als het erop aankomt.

De opvang brachten we succesvol tot stand, mede door de inzet van lokale organisaties en actieve inwoners. Doordat het communicatieteam in 2022 nog niet op volle sterkte was, moesten we keuzes maken. Eind 2022 is gestart met extra inzet op de sociale media, zodat we onze inwoners nog beter bereiken. Tegelijk voorzien we de pers van steeds meer nieuwsberichten, zodat we inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden steeds tijdig en volledig informeren over alles wat in Voorschoten speelt. Inwonersparticipatie Om concreet inhoud te geven aan participatie, betrekken we inwoners steeds tijdiger bij bouwplannen. Ook bevorderen we het werken met het participatiekompas binnen de gemeente. Daarnaast is een start gemaakt met de ontwikkeling van een participatieverordening en onderzoeken we het opzetten van een digitaal burgerplatform, mede met het oog op de nieuwe Wet open overheid.

22

Taakveld: 0.2 Burgerzaken Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten



Een belangrijk uitgangspunt in de dienstverlening is nog steeds digitaal waar het kan en persoonlijk waar het nodig is. In de Coronatijd is dit van extra waarde gebleken.



Wij verbeteren de dienstverlening aan inwoners en bedrijven continue op basis van de uitkomsten van de peilingen in 2020 en de continue feedback die wij vragen.



Door digitalisering blijft de aandacht voor identiteitsfraude belangrijk bij Burgerzaken. Aandacht voor adresfraude in het kader van ondermijning en de aanpak adreskwaliteit per 2022 is ook van groot belang.



Het team burgerzaken werkt verder aan de inrichting zodat zij klaar is voor de toekomst.



We gaan door met huisbezoeken om adresfraude tegen te gaan.



We door werken door aan de realisatie van de Samenhangende Objectenregistratie.



Goed verlopen verkiezingen, voor de gemeenteraad op 16 maart 2022 waarbij toegankelijkheid een aandachtspunt blijft.





In 2022 wordt de Uniforme Samenhangende Objectenregistratie gerealiseerd met daarin de basisgegevens over objecten in de fysieke werkelijkheid. Op 16 maart 2022 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats.

Dienstverlening Na de coronaperiode is in 2022 het normale leven weer opgepakt. Dit was merkbaar bij zowel burgerzaken als het Klantcontactcentrum. Een extra taak betrof het uitkeren van leefgeld aan de groep ontheemden uit Oekraïne die in Voorschoten zijn gehuisvest. Na de lockdown was de receptie weer dagelijks bereikbaar tussen half negen en vijf (met uitzondering van de vrijdagmiddag). Ter verbetering van de dienstverlening kunnen de inwoners vanaf augustus 2022 ook documenten ophalen zonder afspraak. In september 2022 is gestart met een proef voor het online verlengen van een rijbewijs. De proef is succesvol verlopen en dit is vervolgens omgezet in een structurele werkwijze. Veiligheid In het kader van het herkennen van signalen van ondermijnende criminaliteit hebben de medewerkers trainingen gevolgd met betrekking tot adres- en woonfraude en identiteitsfraude. Vanaf 2023 zal tijdens de huisbezoeken door de medewerkers van burgerzaken hier extra aandacht aan worden besteed. Burgerzaken Doordat de samenleving weer open ging en mensen weer konden reizen is sprake van een forse toename van het aantal verstrekte reisdocumenten en inschrijvingen. Er zijn veel nieuwe rijbewijzen aangevraagd. Daarnaast zorgde het inschrijven van de inwoners vanuit Oekraïne voor extra werk. Vanaf juli 2022 is een crisisnoodopvang ingericht voor statushouders met een maximum van 200 statushouders.

Het inschrijven en vervolgens ook weer uitschrijven bij het vertrek van de statushouders brengt extra werk met zich mee. Hier was ten tijde van het opstellen van de begroting 2022 geen rekening gehouden.

23

Samenwerkende objectregistraties (SOR) Eén van de primaire taken van de gemeente is het voeren van authentieke basisregistraties. De BAG is de basisregistratie voor adressen en gebouwen. Deze basisregistratie is goed maar kan beter. Deze verbeteringsslag heet op landelijk niveau de samenhangende objectenregistratie (SOR). Een samenhangende objectenregistratie is een uniforme registratie met daarin basisgegevens over objecten in de fysieke werkelijkheid die zich voor gebruikers als één registratie gedraagt. De afspraak is dat de verdere implementatie van de SOR vanuit de samenwerking met Wassenaar vorm wordt gegeven. Verkiezingen Op 14, 15 en 16 maart 2022 zijn de gemeenteraadsverkiezingen georganiseerd met een goede opkomst. Ook deze verkiezingen waren een uitdaging in verband met de coronamaatregelen. Er was wederom sprake van meerdere dagen waarop gestemd kon worden. Dit jaar waren voor het eerst prokkelduo’s op de stembureau’s ingezet. De term prokkel staat voor ‘prikkelende ontmoeting’ en de Stichting Prokkel stimuleert organisaties om mensen met een verstandelijke beperking een bijdrage te laten leveren aan de samenleving. Zij hebben ook geholpen bij het tellen van de stemmen van de early voters.

Dankzij de nauwe samenwerking tussen de vrijwilligers, de prokkelduo’s en het ambtelijk team is veel werk verzet en is het proces goed verlopen waardoor de voorlopig definitieve uitslag al voor 23:00 uur kon worden medegedeeld.

Taakveld: 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten   

Strategische-kernportefeuille en verduurzaming vastgoed Huisvestingsplan ambtelijke organisatie Integraal accommodatiebeleid (MFA)

Uitvoeringsplan verduurzamen gemeentelijk vastgoed In 2022 is uitvoering gegeven aan de 'pilot verduurzamen maatschappelijk vastgoed'. In 2022 heeft extern onderzoek plaatsgevonden naar de twee buurtcentra/peuterspeelzalen, met als doel om een pandspecifiek verduurzamingsadvies te krijgen. Een energieprestatieadvies met verduurzamingsmaatregelen is afgegeven vanuit het uiteindelijke doel om in 2050 een CO2neutraal pand te hebben. In 2022 zijn gesprekken gevoerd met besturen van de buurtcentra en vertegenwoordigers van de peuterspeelzalen, vanuit de afgegeven adviezen. Dit heeft geresulteerd dat in 2022 verduurzamingsmaatregelen zijn aangebracht bij beide panden. Ook zijn afspraken gemaakt voor meerjarige monitoring van de pilot en de impact die deze maatregelen hebben op het verbruik. In 2023 gaan we verder op deze ingeslagen weg. Integraal accommodatiebeleid (MFA) In 2022 is van start gegaan met de herijking van het beheerplan vastgoed 2021-2024. Doel was om in 2022 al met een nieuw vastgoedbeleid te komen. In dit nieuwe beleid willen wij een visie verwoorden omtrent onze strategische kernportefeuille en een verduurzamingsbeleid. Voor wat betreft dit laatste willen wij gebruik maken van de resultaten van de pilot verduurzamen maatschappelijk vastgoed. In 2022 is dit niet gelukt.

De projecten ontwikkelvisie centrum, het huisvestingsplan ambtelijke organisatie en de Bib+ hebben zodanig invloed gehad op de eerder afgegeven planning dat we nu in 2023 een gedegen visie over het maatschappelijk vastgoed kunnen presenteren aan de raad.

24

Ambachts- en Baljuwhuis Begin 2022 is door de raad besloten dat het Ambachts- en Baljuwhuis niet geleverd wordt aan de potentiële koper. Een rechtszaak was het gevolg, welke op 6 december 2022 plaatsvond. Als gevolg daarvan zijn er gesprekken gevoerd om tot een schikking te komen. In 2023 is deze geëffectueerd in een vaststellingsovereenkomst.

Taakveld: 0.4 Overhead Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten

Opbouw en ontwikkeling Voorschotense ambtelijke organisatie

  

De basis op orde Kwaliteitshandvest Huisvestingsplan

Wij hebben in het afgelopen jaar extra ingezet op de werving en selectie van nieuw personeel om voldoende en gekwalificeerde medewerkers aan ons te binden. Door de krapte op de arbeidsmarkt duurt het langer om nieuw personeel te werven en is ook het aanbod van tijdelijk personeel beperkt. Daarnaast krijgen gemeenten vanuit het rijk er in 2022 verschillende taken bij, zoals de opvang van ontheemden uit Oekraïne, maar ook de uitvoering van het klimaatakkoord en de energietoeslag. Door deze extra taken en krapte op de arbeidsmarkt blijven uitgaven achter en heeft een pakket aan werkzaamheden vertraging opgelopen. Ook blijkt planningsoptimisme lastig te beteugelen. Het hebben van een realistische (investerings)planning waarbij wordt gekeken naar beschikbare capaciteit, planning en financiële middelen is essentieel. In 2022 is het hybride werken niet meer weg te denken. Daarin worden de medewerkers gefaciliteerd door te zorgen voor een goede digitale ondersteuning en wordt aandacht besteed aan vitaliteit. Binnen informatievoorziening zijn wij het afgelopen jaar bezig geweest met de implementatie van de Wet open overheid (Woo). Deze wet is bedoeld om de overheid transparanter te maken en ervoor te zorgen dat publieke informatie actief openbaar wordt gemaakt.

We zijn bezig met het op orde brengen van de informatiehuishouding zodat informatie ook daadwerkelijk beter vindbaar en eenvoudig te ontsluiten is. De gemaakte kosten op dit taakveld in 2022 hebben betrekking op de sturing en ondersteuning van de primaire processen.

Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator

Eenheid

Bron

Realisatie

2022 01

Formatie

Fte per 1.000 inwoners Eigen gegevens

7,84

02

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners Eigen gegevens

7,53

03

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

Eigen begroting

€ 363,30

04

Externe inhuur

Kosten als % van totale Eigen begroting loonsom + totale kosten inhuur externen

21,29%

05

Overhead

% van totale lasten

17,55%

Eigen begroting

De berekening van deze beleidsindicatoren volgt uit gegevens van de eigen salarisadministratie en worden niet aangereikt via de VNG (waarstaatjegemeente.nl). 25

Taakveld: 0.5 Treasury Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten

Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.

Niet van toepassing.

In 2022 zijn twee nieuwe langlopende leningen aangetrokken. De eerste lening is gestort op 24 februari 2022 en bedraagt € 5.000.000. Deze lening wordt lineair afgelost, heeft een looptijd van 20 jaar en een rentepercentage van 0,997%. De tweede lening zal worden gestort op 2 mei 2023, bedraagt eveneens € 5.000.000 en heeft een rentepercentage van 1,197%. Deze lening gaat ook lineair afgelost worden en heeft wederom een looptijd van 20 jaar.

Taakveld: 0.61 OZB Woningen Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten

Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige ontwikkelingen van toepassing.

Toepassen inflatiecorrectie.

Toepassen inflatiecorrectie De opbrengst van de onroerende-zaakbelasting (OZB) voor woningen is voor 2022 verhoogd met het door het CPB geraamde inflatiepercentage van 1,4% (geharmoniseerde consumentenprijsindex (HCPI)). Met deze verhoging wordt de algemene prijsontwikkeling gevolgd. Dit is noodzakelijk geweest om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen.

Taakveld: 0.62 OZB Niet-Woningen Belangrijkste ontwikkelingen

Beoogde resultaten

Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige ontwikkelingen van toepassing.

Toepassen inflatiecorrectie.

Toepassen inflatiecorrectie De opbrengst van de onroerende-zaakbelasting (OZB) voor niet-woningen is voor 2022 verhoogd met het door het CPB geraamde inflatiepercentage van 1,4% (geharmoniseerde consumentenprijsindex (HCPI)). Met deze verhoging wordt de algemene prijsontwikkeling gevolgd. Dit is noodzakelijk geweest om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen.