Bijl.1 Gebiedsvisie Centrum Voorschoten
Tekst van het document
Een opvallend verschil tussen de politieke opinievorming en de voorliggende centrumvisie is de mate van locatiegerichtheid. De politieke discussiebijdragen bevatten concrete uitspraken op straat- en pandniveau. De centrumvisie onthoudt zich daar grotendeels van, om twee redenen: •
De Omgevingswet beoogt een einde te maken aan de functietoewijzing door de overheid conform de oude bestemmingsplannen. In plaats daarvan gaat het veel meer om het vastleggen van een kwaliteitsniveau, waarbinnen gebruikers en investeerders hun voorstellen kunnen formuleren. De wet geeft veel mogelijkheden tot initiatief aan participatie aan de gebruikers. Het is aan hen om tot een invulling op pandniveau te komen. Natuurlijk is de filosofie van de wet nog niet getoetst aan de praktijk. Maar een centrumvisie die wordt vastgesteld aan de vooravond van de invoering van de wet, moet op z’n minst rekening houden met de filosofie van de wet. 46
•
In de ruige marktomstandigheden van deze jaren zijn geen zekerheden meer over branches, functies en bestemmingen. Het staat vast dat er nieuw economische activiteiten gaan komen. Maar de consequenties voor pandgebruik en ruimte zijn nog lang niet duidelijk. Het gaat nu om het vastleggen van een kwaliteits- en ambitiebeeld. Dat is de basis om proposities van ondernemers en andere gebruikers te begeleiden naar een passend resultaat.
47
16. De botsproef
De voorliggende notitie beschrijft de ruimte voor de functionaliteiten die het centrum van Voorschoten wil gaan bieden. De notitie staat sterk in het licht van de Omgevingswet. We geven hier een paar voorbeelden van hoe concrete initiatieven voor het centrum in de context van die wet kunnen uitpakken. Onderstaande matrix somt een aantal voorbeelden op van particuliere initiatieven. Het zijn fictieve gevallen, maar we verwachten wel dat Voorschoten de komende jaren met dit soort vragen te maken krijgt. We gaan er in de voorbeelden van uit dat de gemeente steeds in z’n publieke rol wordt aangesproken en niet als beoogde mee-investeerder of financier.
Inhoud particulier initiatief
Yogastudio in de Schoolstraat met ondersteunende horeca en klein buitenterras voor non-alcoholica
Appartementencomplex voor senioren op het Churchillplein
Nieuw restaurant in Voorstraat
Bierbrouwerij in de Kruispuntkerk
Werkplekverhuurder in Kruispuntkerk
Vintage boutiek, bovenkant van het tweedehands circuit. Inclusief koffiecorner
Begin van vragen en observaties die gemeente op tafel zal leggen bij argumentatie conform de omgevingswet Past in het ambitiebeeld van deze notitie. Maar een studio is vrij gesloten. Is er een manier waarop de entree kan bijdragen aan de beleving van de straat, open receptie of iets dergelijks? Demonstraties in de buitenruimte, deelneming aan evenementen? Vroeg in het proces checken of er technische belemmeringen zijn voor studio en terras, bijvoorbeeld van brandweertechnische aard Past in het ambitiebeeld. Aandachtpunten zijn parkeren, aanpasbaar bouwen (appartementen eenvoudig geschikt maken voor ander gebruik, bijvoorbeeld door jongeren), combinatie met gemaksvoorzieningen, ontmoetingsplekken en met een goede ‘interface’ met buitenwereld (semiopenbare functies in de plint, straatleven uitlokken), kijken of er een doorstroomplan mogelijk is (bewoning van de appartementen door senioren die elders in Voorschoten een groot huis achterlaten) Past in ambitiebeeld en markt biedt ruimte. Vraag naar een rustige presentatie, die ‘dedicated’ restaurantbezoek uitlokt (geen zwerfgedrag als op een uitgaansboulevard). Goed beheersplan maken, teneinde goede relatie met bewoners te vestigen. Stewardship in de nabije omgeving. Kruispuntkerk is blikvanger van het centrum, maar inrichting voor een publieke functie ligt ver buiten de financiële mogelijkheden van de gemeente.
Daarom is passend commercieel gebruik welkom. Een bierbrouwerij en ontvangstruimte gemodelleerd naar de Jopenkerk in Haarlem, is een optie Past ook in het ambitiebeeld: creëert een ontmoetingsplek en uitvalsbasis voor de vele zelfstandigen in Voorschoten. Er zijn tal van professionele initiatieven (bijvoorbeeld Regus) om micro-ondernemers een sfeervolle en flexibele werkplek te bieden. Goede toevoeging aan het ambitiebeeld. Schept mogelijkheden voor een ‘low budget economy’.
48
Gesprek nodig over financiële verwachting: huurprijzen moeten een vintagewinkel toelaten
Het argumentatief gesprek over dergelijke initiatieven vergt een andere rol van de overheid: minder controleren, meer inhoudskennis om de vragen in de rechterkolom op tafel te kunnen leggen. De gemeente moet zich daarvoor toerusten. En er zijn ook consequenties voor college en raad. Het is misschien wel veel moeilijker om te leven vanuit onzekerheid en vertrouwen (nieuwe situatie) als vanuit vaste lijnen en controle (oude praktijk). Daar staat de bonus van de Omgevingswet tegenover: een ‘inclusieve’ verantwoordelijkheid van de gebruikers van de ruimte. En goed kunnen meebewegen met de behoeften van de veranderende bevolking. De verwachting in het land is dat de omslag voor veel gemeenten niet gaat lukken, althans niet binnen enkele jaren. In die gemeenten zal het ‘omgevingsplan’ niet veel meer zijn dan een andere naam voor het oude bestemmingsplan. Voorschoten wil bij de groep horen waar het wel gaat lukken. Het dorp is er aan toe.
49