Overdrachtsdocument gemeenteraad Voorne aan Zee 2026

Rekenkamer Een aanbestedingstraject heeft geresulteerd in de benoeming van de heer Peter Struik van Partners&Pröpper tot ‘directeur rekenkamer’. De benoeming is ingegaan in juli 2024 en geldt voor een

27

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 27

periode van 6 jaar. Deze rekenkamer zal dus de gehele nieuwe raadsperiode actief zijn ten behoeve van de raad. De rekenkamer wordt begeleid door een rekenkamer (advies)commissie, benoemd door de raad. In samenwerking met de adviescommissie heeft de rekenkamer een onderzoeksprogramma voor 2024/2025 opgesteld en op basis van een groslijst gekozen twee onderwerpen te onderzoeken: ‘de informatievoorziening aan de raad’ en ‘de dienstverlening aan de inwoners en bedrijven’. Het eerste onderzoek is voor de zomer van 2025 opgeleverd. Het tweede rapport is afgerond en is begin februari aan de gepresenteerd. Na de verkiezingen zal een nieuwe adviescommissie voor de begeleiding van de rekenkamer moeten worden benoemd. Deze zal weer betrokken worden bij het dan op te stellen onderzoeksprogramma. De huidige adviescommissie geeft aan een sterke aanbeveling te doen over het continueren van het huidige onderzoeksprogramma, maar dat het aan de nieuwe adviescommissie is om hierover een standpunt in te nemen. Omdat de rekenkamer aankomende periode gaat gebruiken voor een nieuw onderzoek heeft de huidige adviescommissie ingestemd dat het volgende onderzoek van de rekenkamer naar de bereikbaarheid en betaalbaarheid van woningen voor jongeren.

Ook dienen er afspraken te worden gemaakt hoe de opvolging van de aanbevelingen wordt geborgd (bijhouden overzocht aanbevelingen en afhandelwijze raad en college). De onderwerpen van de aanbevelingen dienen opgenomen te worden in de LTA. Daarnaast heeft de rekenkamer verzocht om expliciet in het overdrachtsdocument op te nemen dat externe communicatie over de rekenkamer (bijvoorbeeld via de website) aandacht behoeft.

Kernconclusie uit het onderzoek naar de informatievoorziening was: er is een breed gedragen beeld dat de informatievoorziening naar de raad een kwaliteitssprong moet maken en dat dit in samenhang moet worden bezien met het politiek-bestuurlijke proces binnen de gemeente. Deze kernconclusie deelt de rekenkamer op in 3 deelconclusies: 1. De raad neemt zelf nog onvoldoende regie op de kwaliteit van het politiek-bestuurlijke proces en de informatievoorziening. 2. De meerwaarde van de raad wordt nog onvoldoende benut. 3. De raad ontvangt eerder te veel dan te weinig informatie. De rekenkamer geeft drie aanbevelingen:  Aanbeveling 1 voor de raad: Zorg voor een gedeeld kwaliteitsbeeld en gedeelde kwaliteitscriteria voor het politiek-bestuurlijke proces.  Aanbeveling 2 voor de raad en het college: Redeneer in eerste instantie vanuit de meerwaarde van ieders rol, en niet zozeer vanuit bevoegdheden en verantwoordelijkheden die een rol met zich meebrengt.  Aanbeveling 3 voor het college: Richt de informatievoorziening op politiek relevante zaken en maak het bestuurlijke proces daarmee meer navolgbaar. Raad en college zullen deze aanbevelingen kunnen gebruiken voor het verbeteren van de informatievoorziening aan de raad. Dit proces zal doorlopen in de volgende raadsperiode.

Rekenkamerrapport ‘Dienstverlening’ De kernconclusie van het onderzoek is dat na opstartproblemen in de eerste 1 tot 2 jaar na de fusie is er een duidelijk stijgende lijn

28

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 28

te zien in de kwaliteit van dienstverlening. Het algemene beeld is dat het niveau van dienstverlening op voldoende niveau ligt en op weg is naar een goed niveau. De levering van voorzieningen op het terrein van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning blijft achter op deze positieve ontwikkeling, de wachtlijsten blijven namelijk een zorgpunt. De deelconclusies zijn:  Het door de raad vastgestelde dienstverleningsconcept uit 2022 is verouderd.  De sturing op dienstverlening is bijna volwassen.  De raad is nog niet in staat om zijn kaderstellende en controlerende rol in te vullen. De volgende aanbevelingen worden gedaan:  Vier successen zichtbaar (aanbeveling voor de raad en het college).  Maak politieke keuzes (aanbeveling voor de raad).  Ontwikkel een visie in samenwerking met inwoners, ondernemers en organisaties (aanbeveling voor het college).

Raadseigen verordeningen Op 2 januari 2023 zijn de volgende raadseigen verordeningen, instructies en regelgeving vastgesteld. 

           

Reglement van Orde voor de vergaderingen en overige werkzaamheden van de raad van de gemeente Voorne aan Zee 2023 Verordening op de raadscommissies Voorne aan Zee 2023 Verordening werkgeverscommissie griffie Voorne aan Zee 2023 Verordening ambtelijke bijstand en fractieondersteuning 2023 Instructie voor de griffier Voorne aan Zee 2023 Organisatieverordening griffie Voorne aan Zee 2023 Delegatiebesluit werkgeverschap gemeenteraad Voorne aan Zee 2023 Verordening op het onderzoeksrecht van de gemeenteraad Voorne aan Zee 2023 Verordening rechtspositie raads-, commissie- en collegeleden 2023 Verordening auditcommissie Voorne aan Zee 2023 Verordening op de rekenkamer Voorne aan Zee 2023 Verordening ombudsman Voorne aan Zee 2023 Instellingsbesluit gemeentelijke ombudsman

De fusiecommissie heeft aan de nieuwe gemeenteraad van Voorne aan Zee geadviseerd in 2023 deze verordeningen na verloop van tijd te bezien of aanpassingen nodig zijn.

Stand van zaken Een aantal verordeningen is tussentijds aangepast. Zo heeft de werkgroep verordeningen tweemaal een wijzing voorgesteld die doorgevoerd is op het Reglement van Orde (1) en de Verordening op de raadscommissies (2). Wijzigingen zijn doorgevoerd zoals in de samenstelling van de commissies, het spreekrecht en in de rondvraag.

Aandachtspunt In de nieuwe raadsperiode wordt geadviseerd het Reglement van orde (1) en de Verordening op de raadscommissies (2) opnieuw tegen het licht houden. Er zou gekeken kunnen worden naar de volgende punten: samenstelling van de commissies, spreektijden, regels voor het inspreken en andere onderwerpen die door de nieuwe raadsleden worden ingebracht. Tevens dient het meldprotocol vermoeden integriteitsschending politieke ambtsdragers (3) aangescherpt te worden, dit op basis van recente casuïstiek. Ook dient samen met de werkgeverscommissie de instructie voor de griffier (4) te worden bekeken daar is inmiddels een nieuwe modelinstructie voor verschenen. De overige verordeningen hebben nog geen aanleiding gegeven om te worden gewijzigd.   

29

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 29

Verordening burgerinitiatief (onderdeel participatieverordening) Verordening vertrouwenscommissie (benoemingsprocedure burgemeester en klankbordgesprekken) Gedragscode integriteit en integriteitsprotocol

Stand van zaken

Gedragscode integriteit

Genoemde verordeningen zijn allen doorgevoerd in deze raadsperiode.

In deze periode is het integriteitsbeleid, gedragscode en protocol vermeende integriteitshandelingen vastgesteld. Deze laatste zal in het begin van de nieuwe raadsperiode aangescherpt worden. Ook dient er een externe vertrouwenspersoon aangewezen te worden. Op verzoek kan hiervoor een bureau ingezet worden. Dit is nog niet gerealiseerd. Daarnaast is aangegeven minimaal één keer per jaar met de raad het gesprek over dit onderwerp te voeren zodat dit niet een papieren stuk wordt maar in het DNA van ieder raadslid komt. Uiteraard zal in het inwerkprogramma van de nieuwe raad uitvoerig bij dit onderwerp worden stilgestaan. Ook dient in de nieuwe raadsperiode het integriteitsprotocol te worden aangepast. Op basis van een aantal recente meldingen is gebleken dat een aantal passages hieruit kunnen worden aangescherpt.

Verordening burgerinitiatief Er zijn de af afgelopen raadsperiode 2 burgerinitiatieven ingediend. Reden om hiervoor processtappen burgerinitiatief en eigenaarschap op te stellen zodat intern alle betrokken partijen (voorzitter raad, college, raad, griffie, ambtelijke organisatie) weten wie in welke fase eigenaar is. In de driehoek zijn deze afspraken vastgesteld. Gebleken is dat er (te) weinig bekendheid is over dit type van participatie in zowel de raad, het college als in de ambtelijke organisatie. In 2026 wordt hier extra aandacht aanbesteed door middel van presentaties en het aangaan van het gesprek met elkaar. Zo heeft de griffie in januari 2026 een presentatie gegeven aan het college in combinatie met het managementteam. Daarnaast wordt er bekeken hoe we dit structureel goed kunnen inbedden in de organisatie, zodat de ‘back-office’ goed ingeregeld kan worden.

Verordening vertrouwenscommissie De vertrouwenscommissie, bestaande uit alle fractievoorzitters, wethouder, griffier, secretaris en raadslid van partij die technisch voorzitter (plaatsvervangend voorzitter raad) leverde), heeft de benoemingsprocedure burgemeester gevoerd met de benoeming van de eerste kroonbenoemde burgemeester op 11 juli 2023. Teven voerde zij het eerste klankbord (jaar)gesprek.

30

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 30

Voorzitter en plaatsvervangend voorzitter van de raad De burgemeester is voorzitter van de raad. De raad kan tevens een plaatsvervanger aanwijzen. Doet de raad dit niet dan is het langst zittende lid van de raad automatisch plaatsvervangend voorzitter van de raad De raad heeft op 11 juli 2024 de eerste kroonbenoemde burgemeester van Voorne aan Zee benoemd, na een intensief selectieproces met de vertrouwenscommissie uit de raad.

Welke aanbevelingen en adviezen geeft de vertrouwenscommissie/klankbordcommissie mee aan de nieuwe raad? Voer ieder jaar een klankbordgesprek met de burgemeester waarbij input wordt opgehaald, bij de raadsfracties, driehoek, college, MT maar ook externe partijen binnen de portefeuille van de burgemeester (brandweer, politie, VRR, VZHG). Het verslag van het afgelopen jaar kan daarbij als uitgangspunt genomen worden. Tijdig (2029) dient de griffier samen met de vertrouwenscommissie en de kabinetschef van de Provincie Zuid-Holland en Commissaris van de Koning het proces van herbenoeming voorbereiden. De burgemeester is nl voor 6 jaar benoemd (2024-2030). In de vertrouwenscommissie is een voorzitter (plaatsvervangend voorzitter van de raad) en plaatsvervangend voorzitter benoemd. Dit heeft gewerkt. Zowel een fractievoorzitter uit de coalitie als oppositie konden het voorwerk verrichten, waardoor er een goede ‘check&balance’ richting de overige fractievoorzitters ontstond. Ook werd er in gemende koppels gewerkt, om de selectie en

31

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 31

voortgangsgesprekken (met 12 fracties) te regisseren. Dit werkte goed.

Welke aanbevelingen en leerpunten geeft de raad mee aan de nieuwe raad als het gaat om de keuze voor een vicevoorzitter? In het begin van afgelopen raadsperiode heeft de raad de plaatsvervangend voorzitter benoemd. Dit is gegund aan de fractievoorzitter van de grootste oppositiepartij, niet ongebruikelijk in den lande. Ook wordt vaak de nestor van de raad, het raadslid dat de meeste ‘dienstjaren heeft als raadslid’ voor deze functie, gevraagd. De nieuwe raad zal hier in het constituerend beraad (voorloper presidium) over spreken. De rol van de plaatsvervangend voorzitter kan wat sterker belegd worden. Het opstellen van een profielschets zou hierbij behulpzaam kunnen zijn.  Deze persoon is plaatsvervangend voorzitter tijdens de raadvergaderingen;  Is (technisch)voorzitter van de vertrouwenscommissie;  Is voorzitter van de werkgeverscommissie en daarmee het eerste aanspreekpunt met de andere twee leden richting de griffie. Uiteraard consulteert de plaatsvervangend voorzitter alle fracties bij zaken dienaangaande.

Het is goed een tweede plaatsvervangend voorzitter te benoemen. In de vertrouwenscommissie en klankbordgesprekken was het van toegevoegde waarde dit te gunnen aan de grootste oppositiepartij en hieraan een persoon vanuit een coalitiepartij toe te voegen. De voorzitter van de raad betrekt bij bijzondere gelegenheden (denk aan de kranslegging op 4 mei) de plaatsvervangend voorzitter hierbij. Ook bespreekt hij in bijzondere gevallen zaken voor met deze plaatsvervanger(s).

32

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 32

Agressie, intimidatie en integriteit Welke lessen en aandachtspunten geeft de raad mee aan de nieuwe raad op zaken als omgang met agressie, intimidatie en integriteit? Zijn er vaste afspreekmomenten om over deze thema’s te spreken en wat levert dat aan inzichten op voor de nieuwe raad? Publieksagressie is helaas ook aanwezig in de gemeente Voorne aan Zee. Verbale agressie komt het meest voor. Als er incidenten geregistreerd zijn dan is er meestal sprake van ernstige incidenten, zoals fysiek geweld, discriminatie of een bedreiging. Reden om een agressieprotocol vast te stellen, waarbij als normstelling geldt: “Emotie mag, agressief gedrag wordt niet geaccepteerd”. Daarmee wordt ruimte gecreëerd aan de inwoner om zijn ongenoegen te uiten. De grens ligt echter bij agressief gedrag zoals non-verbale agressie (gericht op de medewerker of raads- of commissieleden zoals sarren, zuigen, treiteren, uitlokken, grof zijn, schelden, belachelijk maken), bedreiging/intimidatie en fysiek geweld. Het agressieprotocol politieke ambtsdragers vormt het stappenplan bij agressie-incidenten. Het geeft handvatten om het agressie-incident te beëindigen en op de juiste wijze af te handelen. En om hierbij de hulp in te roepen van burgemeester, griffier, secretaris of de ambtelijke coördinator Veilige Publieke Taak (VPT).

Huidige situatie publiekshal/raadzaal Bij commissie- en raadsvergaderingen is de inzet van beveiliging geregeld. Dit met als credo ‘voorkomen is beter dan genezen’...

33

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 33

In kwartaal 1 van 2026 zal er een training plaatsvinden zodat alle raads- en commissieleden weten wat te doen in het geval van een calamiteit. Ook zal er een fysiek afscheiding (plexiglas wand) worden geplaatst tussen raadsleden en publiek, met een deurtje erin om van binnen naar buiten te kunnen openen. De toegangsdeuren vanuit de hal/pantry naar de raadzaal zullen alleen met een tag geopend kunnen worden.

Nieuwe raadsperiode Het agressieprotocol sluit aan bij het vastgestelde beleid veilige publieke dienstverlening, het agressieprotocol voor de organisatie, waarbij ook gekeken wordt naar de veilige inrichting van publieksruimten die betrokken wordt bij de korte en lange termijn herinrichting/verbouwing van de raadzaal. Mocht deze raad het besluit nemen te blijven in dit gemeentehuis in Hellevoetsluis zal de raad uiteraard betrokken worden bij de uitwerking van een voorlopig schetsontwerp, waarbij ook aandacht zal zijn voor de veiligheid. In het inwerkprogramma van de nieuwe raad zal er ook aandacht zijn voor dit agressie-protocol, zodat raads- en commissieleden weten wat te doen als hier sprake van is. Het ondersteuningsteam weerbaar bestuur van het Ministerie van Binnenlandse Zaken kan weer een training geven waarbij de voor de raad relevante onderdelen uit het beleid en aanpak veilige publieke dienstverlening en agressieprotocol via casuïstiek aan de orde komen. Dit onderwerp verdient blijvend de aandacht.

Raad als opdrachtgever en kadersteller De raad is opdrachtgever (kadersteller) voor het college. Welke lessen en leerpunten geeft de raad mee als het gaat om:

Grip en controle op begrotings- en verantwoordingsproces? Huidige situatie De raad heeft een auditcommissie ingesteld als adviescommissie om toezicht te houden op de financiële huishouding en de gehele P&C-cyclus. De auditcommissie bestaat uit raads- en commissieleden. Deze commissie bespreekt de P&C-producten (jaarrekening, begroting, bestuursrapportages) en geeft de raad advies over de technische staat van deze producten. De auditcommissie gaat niet over de inhoudelijke aspecten, daarvoor zijn de ‘vakcommissies’ en de raad. De auditcommissie onderhoudt namens de raad ook de contacten met de accountant en, als van toepassing, adviseert de raad over de benoeming van de accountant. Omdat het contract met de huidige accountant binnenkort afloopt, wordt er een aanbesteding gestart voor een nieuw meerjarig contract met een accountant. De auditcommissie is hier nauw bij betrokken. Benoeming van een nieuwe accountant is gepland in de laatste raadsvergadering voor de zomer van dit jaar. De auditcommissie is niet politiek, maar juist gericht op kwaliteit en betrouwbaarheid. Zo kan ze ook adviseren over financiële beleidskaders en verbeteringen in de P&C-cyclus.

34

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 34

De raad heeft gevraagd om een ‘spoorboekje’ P&C-cyclus, zodat zij precies weten wanneer zij aan zet zijn: wanneer ze de stukken krijgen, vragen moeten indienen, een reactie krijgen op ingebrachte vragen, voorbereidde moties/amendementen. Dit heeft gewerkt en vraagt uiteraard ieder jaar bijstelling. Ook dit gebeurt in overleg met de auditcommissie.

Inwonerbetrokkenheid begroting Op basis van de door de raad vastgestelde motie Gezonde Begroting met Draagvlak’ zijn inwoners nadrukkelijk betrokken bij de voorbereidingen van kadernota en begroting. Meer dan 1.700 inwoners deelden hun mening via enquêtes en straatinterviews en gaven aan wat zij belangrijk vonden en waarop eventueel bezuinig zou kunnen worden. Deze signalen zijn meegenomen bij het opstellen van de kadernota en begroting. Deze input heeft geleid tot een pakket aan maatregelen waarmee het structurele tekort in de komende jaren fors wordt teruggedrongen. Daarbij is nadrukkelijk gezocht naar een balans tussen financiële duurzaamheid en behoud van kwaliteit voor onze inwoners.

Nieuwe periode Het voorzichtige begin om inwoners meer te betrekken bij de kadernota en begroting kan in de nieuwe raadsperiode worden doorontwikkeld/ Hiervoor zijn legio voorbeelden hoe dit zou kunnen.

Ervaringen met het maken van een raadsen/of coalitieprogramma? We hebben in 2024 voor het eerst een raadsagenda opgesteld. Dit is een eerste goed stap.

Nieuwe raadsperiode Voorgesteld wordt direct in kwartaal 2 van 2026 op basis van het coalitie/bestuursprogramma een raadsagenda op te stellen en op basis van de LTA door de agendacommissie de onderwerpen te laten aangeven waarvoor zij in ieder geval een beeldbepalende avonden wenst. Is in de afgelopen periode is veelal afgewacht in deze waar het college mee kwam en kan de raad/agendacommissie hierin een actievere rol spelen. Uiteraard zal hierin samen worden opgetrokken, met college/ambtelijke organisatie.

Over de wijze van het informatie- en formatieproces aan het begin van de raadsperiode? Op 18 maart 2026 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Voor Voorne aan Zee de eerste reguliere gemeenteraadsverkiezingen in haar bestaan. Op 16 september 2025 zijn de eerste stappen gezet om te verkennen hoe de partijen die deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen in dit proces naar de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen staan.

Proces collegevorming/ondersteuning tijdens informatie en formatiefase De periode na de verkiezingen is bijna net zo belangrijk als de verkiezingen zelf. Komt er een duidingsdebat over de uitslag in de

35

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 35

gemeenteraad? Wie wordt formateur en informateur? Allemaal belangrijke vragen. Een leidraad van de Nederlandse Vereniging van Raadsleden: de raad aan zet: het formatieproces is tijdens deze avond besproken. Waarbij aandacht is voor een aantal aspecten die van belang zijn bij de formatiebesprekingen (informatiefase/fase 1) en de vorming van een nieuw college (formatiefase/fase 2) na de verkiezingen op 18 maart 2026 en de ondersteuning van de driehoek tijdens dit proces. Deze avond heeft nog niet geleid tot de procesmatige afspraken voor en na de periode vanaf 18 maart 2026. De nieuwe raad gaat hierover maar de oude raad kan hierin wel adviseren.

Specifieke onderwerpen Welke lessen en aanbevelingen geeft de raad mee aan de nieuwe raad op specifieke onderwerpen? In het Dossier Brielse Brug wordt pas in nieuwe raadsperiode uitspraak RvS verwacht, nu kan al een verweerschrift worden opgesteld. Hiervoor wordt een werkgroep ingesteld die zich hierover in kwartaal 1 van 2026 nog zal buigen. Advies werkgroep die op 12/2 bijeenkomt kan hierin wellicht nog worden meegenomen. Spreidingswet en taakstelling statushouders. Hier loopt de gemeente op achter. Het plan van aanpak participatie opvanglocaties in het kader van de spreidingswet dient in de nieuwe raadsperiode voortvarend opgepakt worden.

36

Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026

pagina 36

Bijlagen Bijlage I

Bouwstenen voor inrichting lokale democratie in het raadsdomein

Bijlage II

Evaluatie werkgroep Raadscommunicatie met advies voor nieuwe raadsperiode 2026-2030

Bijlage III

1 Openstaande moties (status 060226)

Bijlage III

2 Overdrachtsdocument raad 2026 (status 060226)

Bijlage III

3 Openstaande toezeggingen Samenleving (status 060226)

Bijlage III

4 Openstaande toezeggingen Ruimte (status 060226

Bijlage III

5 Openstaande toezeggingen AZM (status 060226)

Bijlage III

6 Openstaande toezeggingen raad (status 060226)

Bijlage IV

Evaluatie Pilot raadsrapporteurs