Overdrachtsdocument gemeenteraad Voorne aan Zee 2026
Tekst van het document
Inhoud Leeswijzer ...............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................2 Voorwoord ............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
3 Bestuurskracht, vergaderstructuur en cultuur ..............................................................................................................................................................................................................................4 Informatievoorziening/bestuurlijk-ambtelijk samenspel (BAS) ................................................................................................................................................................................13 Raad als werkgever ..................................................................................................................................................................................................................................................................................................
17 Raad in de regio ............................................................................................................................................................................................................................................................................................................19 Raad en de hulptroepen .................................................................................................................................................................................................................................................................................... 23 Raadseigen verordeningen ............................................................................................................................................................................................................................................................................
29 Voorzitter en plaatsvervangend voorzitter van de raad ..............................................................................................................................................................................................31 Agressie, intimidatie en integriteit ............................................................................................................................................................................................................................................................ 33 Raad als opdrachtgever en kadersteller ........................................................................................................................................................................................................................................ 34 Specifieke onderwerpen ...................................................................................................................................................................................................................................................................................
36 Bijlagen ................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................... 37
Leeswijzer Bij de bovenstaande hoofdstukken wordt telkens eerst de huidige situatie beschreven, waarna er adviezen volgen voor de volgende raadsperiode.
2
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 2
Voorwoord Een sterke raad doet ertoe. Voor elke gemeenteraad is het een uitdaging om niet alleen formeel het hoogste bestuursorgaan te zijn, maar ook in de praktijk van alle dag daar vorm en inhoud aan te geven. Aandacht voor haar volksvertegenwoordigende, kaderstellende en controlerende rol. De huidige gemeenteraad is in 2023 van start gegaan met het overdrachtsdocument 2023 met als bijlage de notitie ‘Bouwstenen voor de inrichting van de lokale democratie in het raadsdomein’ (bijlage I). Dit overdrachtsdocument is in 2022 nog vastgesteld door de raden van Brielle, Westvoorne en Hellevoetsluis. Het is onder meer gebruikt bij het inwerkprogramma van de nieuwe gemeenteraad, bij de keuzen die gemaakt zijn bij het vergadermodel, de Lange Termijn Agenda (LTA), het model voor de rekenkamer, de raadscommunicatie en de versterking van publieke waarden in de lokale democratie. In dit overdrachtsdocument 2026 is aangegeven wat is opgevolgd en wat nog openstaat om de nieuwe raadsperiode mee verder te gaan. Het zou niet realistisch zijn als we in één bestuursperiode alle zaken op orde zouden hebben. We hebben zeker stappen gemaakt al is er nog het nodige over waarmee we in de nieuwe raadsperiode voortvarend mee aan de slag kunnen. Dit overdrachtsdocument “Gemeenteraad 2026” bevat adviezen en aanbevelingen aan de nieuwe gemeenteraad van Voorne aan Zee.
Enerzijds zijn de adviezen praktisch van aard, anderzijds zullen keuzes politiek gekleurd kunnen worden ingevuld.
Dit document wordt door de huidige gemeenteraad vastgesteld. Het is echter aan de nieuwe gemeenteraad om hieraan invulling te geven. Alle gremia uit de raad (presidium, agendacommissie, auditcommissie, rekenkamercommissie en werkgroepen uit de raad zoals de werkgroep raadscommunicatie en verordeningen) wordt gevraagd input te leveren voor dit document.
A. Goslings Msc Griffier
A.R.C. Scheepers RA MSc Voorzitter
Bestuurskracht, vergaderstructuur en cultuur In dit hoofdstuk wordt aan de hand van de ‘bouwstenen voor de inrichting van de lokale democratie’ uit het vorige overdrachtsdocument (bijlage I) besproken wat de afgelopen periode gerealiseerd is en wat er nog te doen staat.
Bestuurskracht Bouwsteen 1 Neem in het introductieprogramma van de nieuwe gemeenteraad op: het bespreken van en afspraken maken over de rol van de raads- en collegeleden in het bestuurlijke domein. De afgelopen jaren is met veel inzet gewerkt aan het verder vormgeven van onze jonge gemeente, in verbinding met inwoners, de gemeenteraad, de organisatie en onze partners. Een belangrijke les uit deze periode is het belang van een goed bestuurlijk-ambtelijk samenspel. Heldere rollen, wederzijds vertrouwen en gezamenlijke verantwoordelijkheid zijn essentieel om ambities waar te maken en tegelijkertijd bestuurlijke en ambtelijke kracht te behouden. Wanneer bestuur en organisatie elkaar versterken, ontstaat ruimte voor kwaliteit, continuïteit en vernieuwing.
4
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 4
Om de bestuurskracht van Voorne aan Zee sterker te maken moet daarom blijvend gewerkt worden aan een eenduidig beeld van de gewenste rolopvatting en invulling door de bestuurders (raadsleden en collegeleden). De gemeenteraad dient ervoor te waken zich niet te verliezen in details van de uitvoering en het bevragen van het college, maar zich vooral dienen te richten op het doorontwikkelen van de eigen raadsagenda (speerpunten binnen de opgestelde Lange termijn Agenda), het verbeteren van de kwaliteit van stukken en transparantie en het versterken van het democratisch initiatief. Detailgerichtheid van de raad heeft ook te maken met vertrouwen en ervaringen dat vragen naar details veelal relevante informatie opleverde. Meer initiëren en agenderen (bijvoorbeeld beeldbepalende avonden op locatie en werkbezoeken) en minder controleren en volgen.
Bouwsteen 2 Neem in het introductieprogramma van de nieuwe gemeenteraad op: het trainen van debatvaardigheden en andere relevante competenties.
Een gemeenteraad die invulling wenst te geven aan versterking van de bestuurskracht is een raad die rolvast is, die ruimte laat aan collegeleden om de uitvoering van beleid vorm te geven en het maatschappelijk initiatief stimuleert. Maar ook een raad die het college op realisatie van de maatschappelijke effecten aanspreekt. In het inwerkprogramma van de nieuwe raad zal hiervoor dan ook uitvoerig worden stilgestaan. Het debat is veelal een uitwisseling van meningen waar vervolgens een stemming over plaatsvindt. In een bestuurskrachtige gemeenteraad gaan raadsleden op zoek naar het beste voor de inwoners en wordt op basis van alle argumenten een besluit genomen. Dit wordt bereikt door het goed voeren van een debat. Hieraan zal in het inwerkprogramma dan ook opnieuw aandacht worden besteed. Ook het verbeteren van de raadsvoorstellen (voorleggen scenario’s) zal helpen het debat op een andere wijze te voeren.
Bouwsteen 3 Neem in overweging een raadsprogramma op te stellen op basis van de toekomstvisie Voorne aan Zee en formuleer een maatschappelijke ontwikkelagenda met SMART doelstellingen. Mocht dit niet op voldoende draagvlak rekenen werk dat direct na het vaststellen van een coalitieprogramma (kwartaal 3 2026) een raadsagenda uit. In de raadsagenda staan de belangrijke onderwerpen voor de komende raadsperiode.
5
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 5
Bouwsteen 4 Zoek, als er draagvlak is voor een raadsprogramma uit bouwsteen 3, als gemeenteraad wethouders die het raadsprogramma kunnen uitvoeren. Houdt sollicitatiegesprekken voor wethouders. Indien dit een brug te ver is, stel een raadsagenda vast, geef aan voor welke onderwerpen een startnotitie gewenst is en waarover beeldbepalende avonden georganiseerd dienen te worden. Een gemeenteraad wint aan bestuurskracht als het optreedt als bestuursorgaan dat de kaders stelt en het college controleert. Een raad waarvan een meerderheid vooraf overeenstemming zoekt met het college toont zich minder bestuurskrachtig, maar laat zich leiden door de dagelijks bestuurders. In de eerste bestuursperiode van Voorne aan Zee was een raadsprogramma een brug te ver, wellicht is hier in de komende raadsperiode meer draagvlak voor. Er zijn voorbeelden van gemeenten o.a. Zwijndrecht en Velsen waar dit goed werkt. Het hebben van een raadsagenda en deze door ontwikkelen is al een goede eerste stap. Ook kan gezocht worden naar een akkoord op onderdelen met een groter deel van de raad dan partijen in het college vertegenwoordigd. Verder is het zinvol om vooraf afspraken te maken over de stijl van werken (vergadercultuur). Dit laatste met de hele raad.
Bouwsteen 5 Investeer in (de leden van) de gemeenteraad door een inwerk- en leerprogramma op het gebied van vaardigheden en op inhoudelijke dossiers. Een bestuurskrachtige raad investeert in zichzelf. Enerzijds door gezamenlijke kennisvergaring en anderzijds door het leren en trainen van vaardigheden. De griffier en burgemeester spelen een belangrijke rol om met voorstellen te komen om een programma van training en opleiding op te stellen waarin de raad zich als geheel op structurele wijze kan blijven ontwikkelen. Inmiddels is een mooi inwerkprogramma voor de nieuwe raad ontwikkeld.
Bouwsteen 6 Markeer de positie van de gemeenteraad en de plaats van de collegeleden in de raadzaal op een fysieke manier. Er wordt ook gekeken of er een buddysysteem opgezet kan worden zodat nieuwe raads- en commissieleden kunnen leren van raads- en commissieleden met meer ervaring. Raadseigen bestuurscultuur ontwikkelen en versterken kan ook door fysieke maatregelen zoals de opstelling van de vergaderzaal. Hiervoor is niet gekozen tijdens de eerste periode van
6
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 6
Voorne aan Zee. In de huidige situatie zitten de wethouders aan van de vergadertafel van de raadsleden. Dit om het bestuurlijk ambtelijk samenspel te bevorderen.
Bouwsteen 7 Geef ruimte aan maatschappelijke initiatieven en bespreek nadrukkelijk wat dit betekent voor de rol van de gemeenteraad. Bestuurskracht komt zeker ook tot uiting in de wijze waarop de gemeenteraad openstaat voor initiatieven uit de samenleving. In 2025 heeft het burgerinitiatief een plaats gekregen in de Participatieverordening. Gebleken is wel dat er nog ervaring moet worden opgedaan in hoe om te gaan met burgerinitiatieven. Er zijn de afgelopen periode een paar burgerinitiatieven ingediend. En procedureafspraken gemaakt hoe deze in behandeling te nemen.
Bouwsteen 8 Maak het democratisch proces zichtbaar door actieve communicatie over en uit het raadsdomein (raadscommunicatie-adviseur en plan).
Een sterke raad is zichtbaar en aanspreekbaar. Actieve communicatie over de rol van de raad, de raadsleden, de actuele onderwerpen, de uitnodiging om mee te doen en de besluiten van de raad is hierbij onmisbaar. Denk de afgelopen bestuursperiode aan de komst van de raadscommunicatieadviseur, de berichtgeving in de krant over de genomen raadsbesluiten, de raad in de klas en politiek actief. Maar ook aan de verordening op de wijk- en dorpsraden en de participatieverordening (waarbinnen het burgerinitiatief valt). In de komende raadsperiode zal dit worden uitgewerkt en gecommuniceerd naar de inwoners, een zogeheten participatie toolkit: hoe kunnen we als inwoners invloed uitoefenen op de agenda/besluitvorming in de raad? Samen met de werkgroep raadscommunicatie is een strategisch communicatieplan ontwikkeld om de raad naar buiten toe te positioneren en de inwoners kennis te laten maken met raads- en commissieleden, inwoners mee te nemen in wat de raad doet, welke onderwerpen wanneer op de raadsagenda staan en welke besluiten zij hebben genomen. De raad is meer in positie gebracht door een eigen pagina in de krant, waar na iedere raadsvergadering de genomen besluiten uiteengezet worden.
Ook is de raad zichtbaar door producten als raad in de klas (interactie lessen bij bovenbouw middelbare scholen), gast van de raad (voor en tijdens de raadsvergaderingen) en de cursus politiek actief (werven nieuwe raads/commissieleden). Ook zijn er jaaroverzichten van de raad gepubliceerd en zijn de inwoners betrokken geweest bij het opstellen van de profielschets voor de nieuwe burgemeester. De gemeenteraad is redelijk zichtbaar, toegankelijk (rechtstreeks en via de griffie) en herkenbaar. In de nieuwe periode kan echter de blik ook meer naar buiten
7
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 7
worden gericht. Zie ook bijgevoegde evaluatie van de werkgroep raadscommunicatie (Bijlage 2).
Bereikte resultaten bestuursperiode 20222026
Raadsadviseur communicatie is geworven en een apolitieke werkgroep raadscommunicatie is opgericht. Er is een redactieraad die na elke raadsvergadering besluiten samenvat voor eigen (gemeenteraads)pagina’s in lokale kranten (Groot Hellevoet, Briels Nieuwsland, Weekblad Westvoorne). Een strategisch raadscommunicatieplan met jaarplannen en budgetten is opgesteld en geëvalueerd. Het initiatief ‘raad in de klas’ is ontwikkeld, met succesvolle debatten voor jongeren. Jaaroverzichten, begrotingspagina’s en het ‘gast van de raad’ programma zijn geïntroduceerd. Twee ‘Politiek Actief’ cursussen met 50 gecertificeerde deelnemers zijn georganiseerd; enkele cursisten zijn inmiddels raadslid. Een digitale griffienieuwsbrief informeert raads- en commissieleden wekelijks. Inwoners zijn betrokken bij de profielschets voor de nieuwe burgemeester.
Adviezen voor de raadsperiode 2026-2030
Doorgaan met bestaande communicatieproducten per opgenomen jaar in het meerjarenbeleidsplan raadcommunicatie.
Onderzoeken van een jeugdraad of jongerenpanel (bijvoorbeeld kinderraad). NB bij het onderzoek betrekken of dat aansluit bij de wijze hoe jongeren willen communiceren. Meer samenwerking met ondernemers in Voorne aan Zee zoeken. Betere betrokkenheid van raadsfracties bij communicatie stimuleren. Meer gebruik maken van beeldmateriaal en teksten vereenvoudigen naar B1-niveau. Gastlessen/ schoolbezoeken en het ‘gast van de raad’ programma voortzetten en uitbreiden. Ontwikkelen van laagdrempelige ontmoetingsmomenten met inwoners, zoals tafelmomenten in de bibliotheek. Intensiveren van contacten en samenwerking met wijk- en dorpsraden. Evalueren en verbeteren van de gemeentelijke website voor betere vindbaarheid. Mogelijkheid onderzoeken voor eigen social mediakanalen van de gemeenteraad. Onderzoeken hoe inwoners meer betrokken willen worden bij politiek en besluitvorming. Bij het inwerkprogramma van nieuwe medewerkers een blok opnemen wat doet de raad en griffie. Redactieraad voortzetten met behoud van objectiviteit en bredere fractiedeelname. Verbeteren van distributie en toegankelijkheid van raadsberichten en columns.
Kernpunten
8
De raad is zichtbaar, toegankelijk en herkenbaar, met goede communicatieproducten.
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 8
Samenwerking binnen de werkgroep raadscommunicatie is apolitiek en verbindend. Betrokkenheid van inwoners en jongeren groeit, maar vraagt verdere versterking. Communicatie blijft in ontwikkeling, met aandacht voor eenvoud, beeld en interactie. De raad blijft zoeken naar nieuwe manieren om inwoners te betrekken en te informeren.
Vergaderstructuur Gedurende de ‘bouw’ van Voorne aan Zee is gebruik gemaakt van het traditionele vergadermodel met drie commissies (Samenleving, Ruimte en Algemene Zaken & Middelen). Daarnaast is er een voorzichtige start gemaakt met de BOB-structuur (beeldvormende avonden, oordeelsvorming in de commissie en besluitvorming in de raad). Het BOB-model kán een goede bijdrage leveren aan versterking van de lokale democratie en het versterken van de bestuurskracht. We moeten alleen beter met de BOB-structuur omgaan. Bij grotere onderwerpen (‘Large’ uit de LTA starten we eerder met de beeldvorming), daarnaast moet in commissievergaderingen een betere ‘split’ komen tussen beeld- en oordeelsvorming. . Het vergadermodel met commissies werkt in principe prima voor ‘reguliere’ onderwerpen in het raadsdomein. Maar voor grotere onderwerpen waar integraler naar zaken gekeken dient te worden, kan er goed gewerkt worden met beeldvormende bijeenkomsten voordat de besluitvormende fase is aangebroken. In het raadsdomein is het soms lastig om de drie fases gescheiden te houden. De doorlooptijd en snelheid van handelen maken
het niet altijd gemakkelijk om de drie fases ook in het raadsdomein voor alle onderwerpen goed in te bedden. De beschikbaarheid van stukken over een bepaald onderwerp moeten tijdig en compleet voor raadsleden beschikbaar zijn. Welke lessen heeft de raad getrokken uit het vergadermodel en welke adviezen en aandachts- en leerpunten geeft de raad mee aan de nieuwe raad over de gehanteerde werkwijze?
9
Bouwsteen 9 Start in 2023 met het vergadermodel met commissies en benoem onderwerpen waar de BOB-methode op van toepassing wordt verklaard en evalueer deze opzet na 6 maanden.
Advies
Bouwsteen 10
Geadviseerd wordt in de nieuwe raadsperiode op basis van de LTA-onderwerpen waar de BOB-methode van toepassing verklaard zou kunnen worden te benoemen en daarbij ook een inventarisatie van stakeholders per onderwerp te doen. Voor een gedegen planning waar ruimte is om de BOB stappen te doorlopen is het noodzakelijk om vroegtijdig als griffie bij het BBV-proces betrokken te zijn. De rol van de bestuursadviseur(s), strategische adviseurs die afstemming zoeken met de griffie, is hierbij behulpzaam. Nu de LTA (Lange termijn Agenda) er is kan de agendacommissie ook onderwerpen benoemen die zich hiervoor lenen (bouwsteen 9). Zodra we hier een aanvang mee gemaakt hebben kunnen we dit uitbouwen en invulling geven aan bouwstenen 10 t/m 17.
Neem in het vergaderschema thema-avonden op waar de onderwerpen aan de orde komen die zich in de beeldvormende fase bevinden.
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 9
Bouwsteen 11 Houd de beeldvormende fase a-politiek en gericht op vergaren van informatie zodat alle deelnemers op basis van hetzelfde kennisniveau hun oordeel kunnen baseren. Gebruik diverse vormen van informatievergaring: deskundigensessies, hoorzittingen en wijkbezoeken.
Bouwsteen 12
Bouwsteen 15
Bouw in de beeldvormende fase voldoende tijd in voor reflectie.
Laat de collegeleden in beginsel niet deelnemen aan het oordeelvormende debat in de commissie/gemeenteraad. Dit advies vanuit het oude overdrachtsdocument wordt genuanceerd. Collegeleden dienen wel deel te nemen aan de oordeelsvorming. Hun reflectie op bijdragen, zeker in de commissie, zijn hiertoe van belang. Hoogstens in de besluitvormingsfase kun je dit ter discussie stellen.
Bouwsteen 13 Betrek in de beeldvormende fase nadrukkelijk de doelgroep van beleid
Bouwsteen 14
Ga pas vanaf de oordeelvormende fase het debat in de commissie/gemeenteraad aan.
10
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 10
Als een initiatief vanuit de samenleving besluitvorming of kaders vraagt van de gemeenteraad, dan is het raadzaam om in een vroegtijdig stadium (in de beeldvormende fase) gelijk op te trekken zonder het initiatief bij de initiatiefnemers weg te nemen. Hou rekening in de planning van commissievergaderingen en beeldbepalende avonden zodat er ruimte is voor initiatiefnemers om hun initiatief toe te lichten of te verduidelijken. Thema-avonden zijn natuurlijk prima. Wel is het belangrijk dat hier efficiënt mee wordt omgegaan. Denk aan parallelle bijeenkomsten, digitale presentaties. Bedenk dat veel raads- en commissieleden dit doen naast hun reguliere baan. Het uitgangspunt van raadinformatiebijeenkomsten is openbaar tenzij. Als een avond besloten moet zijn, dient het college dit vooraf (via de agendacommissie) goed te motiveren.
Ook kan er in de nieuwe raadsperiode onderzocht worden of de raad rijp is om te werken met één integrale commissie (een agenda over maximaal twee avonden) waar slim geagendeerd wordt en per onderwerp verschillende woordvoerders aan tafel kunnen zitten. Waarbij de indeling met indicatieve tijdsblokken per thema (sociaal, fysiek en Algemene Zaken & Middelen) kan plaatsvinden. Bij steeds meer onderwerpen is sprake van een sociale en fysieke component en is integraliteit gewenst.
Bouwsteen 16 Geef initiatieven uit de samenleving een plaats op de kalender van themabijeenkomsten. Stimuleer actief burgerschap.
Bouwsteen 17 Bevorder het contact tussen bestuurders (raads- en collegeleden) en inwoners. Creëer publieke waarde door in een vroegtijdig stadium het gesprek aan te gaan met inwoners en ondernemers over opgaven die hen aangaan.
college, ieder vanuit zijn eigen rol als een gemeentebestuur naar buiten treedt.
Vergadercultuur Huidige situatie Vanuit een klankbordgroep uit de raad is het traject bestuurlijk ambtelijk samenspel (BAS) gestart (vastgesteld in presidium 23 september 2023), begeleid door een extern bureau. Gesproken is over gemeenschappelijke kernwaarden, stijl (manier van omgaan met elkaar en de buitenwereld) en strategie (waar willen we naar toe met Voorne aan Zee). Op basis van de gevoerde gesprekken zijn er “Gouden Regels” opgesteld, die vertaald zijn in de gedragscode voor goed openbaar bestuur. Dit naar aanleiding van de unaniem door de raad vastgestelde motie ‘Gedragscode Openbaar Bestuur’ (9 november 2023) Deze “Gouden Regels” zijn als bijlage toegevoegd bij het Integriteitsplan, dat in juli 2025 door de raad is vastgesteld. Duidelijk is dat het integriteitsbeleid geen papieren tijger moet worden en dat de discussie hierover met raads-, commissie- en collegeleden minimaal eens per jaar gevoerd dient te worden op basis van casuistiek. Ook is afgesproken elkaar meer aan te spreken op gedrag zonder op de man te spelen.
Wat is bereikt?
Als voorbeeld kan genoemd worden de beeldbepalende-avond voor de wijk en dorpsraden, door de griffie en ambtelijke organisatie gezamenlijk voorbereid zodat het gemeentebestuur, raad en
11
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 11
Naast inwerkprogramma, vervolggesprekken gevoerd met raad, college, MT over het BAS, gedragsregels ontwikkelen en vaststellen integriteitsbeleid, gedragscodes voor raad en college; en een protocol over hoe om te gaan met (vermoedens van) integriteitsschendingen.
Risico-inventarisatie nevenfuncties commissie- en raadsleden. Trainingen integriteit.
Advies
Het college heeft daarop de raad een overzicht gestuurd van de stand van zaken van onderwerpen uit het overdrachtsdocument verdeeld over de drie categorieën. Dit overzicht is aangevuld met een toelichting per onderwerp en een planning wanneer de raad een terugkoppeling per onderwerp kon verwachten. Daarnaast was in het overzicht opgenomen welke onderwerpen zijn opgenomen in de Lange Termijn Agenda (LTA) 2025 of worden opgevolgd middels een raadsinformatiebrief.
In het inwerkprogramma aandacht te geven aan de bestuurscultuur, de kernwaarden en aan het onderwerp integriteit; En zoals iedere cyclus het geval is agenderen in agendacommissie en presidium/seniorenconvent; Het uitvoeringsprogramma integriteit opvolgen, waaronder minimaal jaarlijks het gesprek voeren over integriteit; In het bestuurlijk-ambtelijk samenspel is nog wel wat te winnen. We hebben regelmatig mooie bijeenkomsten, maar in de praktijk vergeten we dat nog wel eens. We zouden kunnen zoeken naar vormen om daar actiever op te sturen. Wellicht kan de 1e en 2e plaatsvervangend voorzitter van
Status overdrachtsdocument 2023 Op 26 september 2024 heeft de raad het overdrachtsdocument vastgesteld en het college verzocht de raad te informeren aan de hand van drie categorieën: Onderwerpen waarover de raad van het college een raadsinformatiebrief verwacht met de stand van zaken;
12
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 12
Onderwerpen waarvan de raad het college vraagt in toekomstige beleidsstukken aan te geven hoe deze zijn verwerkt; Onderwerpen waarvan de raad het college vraagt een aparte bespreking met de raad (of commissie) voor te bereiden.
Bijlage III geeft een overzicht van de huidige stand van zaken van de onderwerpen: openstaande moties, door het college gedane toezeggingen en inhoudelijke onderwerpen die de aandacht van de gemeenteraad van Voorne aan Zee verdienen. Nb er zal nog een update (voor de raad van 5 maart) worden toegevoegd.
Informatievoorziening/bestuurlijkambtelijk samenspel (BAS) Informatievoorziening is een kernpunt in de relatie tussen college en raad. Een klankbordgroep uit de raad heeft, onder meer op basis van het collegeprogramma en de Lange Termijn Agenda een lijst opgesteld met 8 onderwerpen die prioriteit hebben om te realiseren in deze raadsperiode. Dit heeft geresulteerd in een raadsagenda met 8 prioritaire onderwerpen, die in de LTA zijn opgenomen: Mobiliteitsvisie; Woonvisie (Wonen Welzijn Zorg Uitvoeringsagenda); Aanzanding Kust; Dienstverlening (Dashboard/Monitor); Financiën op orde; Sportbeleid; Veiligheid (Dasboard/Monitor); Jeugdzorg (Dashboard/Monitor).
Lange termijn agenda (LTA), raadsagenda en startnotitie Met de besluitvorming over de LTA in december 2024 zijn al mooie stappen gezet in het versterken van het Bestuurlijk Ambtelijk Samenspel (BAS) en het werken volgens het huidige vergadermodel/BOB-structuur (Beelvormend Oordeelsvormend Besluitvormend).
13
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 13
Het proces is versterkt het categoriseren van onderwerpen naar Large, Medium en Small met een bijbehorend proces. Bij grote onderwerpen (Large) werken we met een startnotitie. De gemeenteraad stelt de startnotitie vast. In een startnotitie staat onder andere hoe de omgeving wordt betrokken (inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen), wat de uitgangspunten zijn, wat de planning is en welk budget er mee gemoeid is. Dit alles voor zover deze zaken al bekend zijn in deze fase. Bij de middelgrote onderwerpen (Medium) kan worden volstaan met de reguliere weg van besluitvorming, via commissie- en raadsbehandeling. Bij de kleine onderwerpen (Small) geldt ditzelfde. Voor deze onderwerpen is de verwachting dat zij een hamerstuk zouden kunnen zijn in de raadsvergadering.
Tijdslijn weergave. Door op een onderwerp in Notubox te klikken, wordt de tijdslijn van het Bestuurlijke Besluitvormingsproces (BBV) zichtbaar. Deze tijdslijn geeft inzicht in wanneer de beeldvormende avond, commissie en andere relevante bijeenkomsten plaatsvinden of hebben gevonden. Overzichtelijkheid per commissie. De onderwerpen worden op commissieniveau ingevoerd in NotuBox. Dit zorgt voor een overzichtelijker werkproces voor alle betrokkenen.
LTA als sturingsinstrument De LTA fungeert als ‘een contract’ tussen raad, college en ambtelijke organisatie, waarin afspraken zijn gemaakt over wat wanneer verwacht kan worden. Hoewel we als griffie/directie sturen op zo veel mogelijk tijdige aanlevering volgens de vastgestelde planning schuift de planning in de praktijk soms door diverse omstandigheden op. In Notubox wordt deze verschuiving inzichtelijk gemaakt (door middel van balken met schuine strepen inclusief toelichting) zodat voor het college en de raad duidelijk is waar en waarom de planning niet wordt gehaald.
BAU (Business as usual) Om de Lange Termijn Agenda beter zichtbaar en actueel te maken staat deze vanaf 2025 in het raadsinformatiesysteem Notubox. Voordelen hiervan zijn: Real-time inzichtelijkheid. Notubox biedt de mogelijkheid om op ieder moment de actuele stand van zaken in te zien. Dit is toegankelijk voor de raad, het college, ambtelijke organisatie en inwoners, wat bijdraagt aan de transparantie en efficiëntie.
14
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 14
We vertrouwen erop dat deze weergave in Notubox bijdraagt aan een verbeterde samenwerking tussen de raad, het college en de ambtelijke organisatie. Welke lessen, aandachts- en leerpunten geeft de raad mee aan de nieuwe raad als het gaat om adequate en tijdige informatievoorziening? Zijn er protocollen, werkwijze of handreikingen voor informatievoorziening die worden aanbevolen?
De LTA zal verder doorontwikkeld worden, ook naar het raadsinformatiesysteem in Notubox. De agendacommissie kan een goede rol hierin vervullen door op basis van de op te stellen raadsagenda aan te geven voor welke Large Termijn projecten of politiek gevoelige medium projecten zij beeldbepalende avonden wenst, zodat deze tijdig door griffie/directie/ambtelijke organisatie georganiseerd kunnen worden. De afgelopen periode heeft de griffie met de directie samen afspraken gemaakt over de verschillende type Raadsvragen, processen beschreven en formats opgesteld. Deze is tussentijds bijgesteld.
Aanbevelingen rapport rekenkamer ‘Informatievoorziening raad’ Zie bij hulptroepen raad, de uitleg over de keuze voor de directeur rekenkamer. Hieronder de aanbevelingen uit het eerste onderzoek van de rekenkamer.
Aanbeveling voor de raad Zorg voor een gedeeld kwaliteitsbeeld en gedeelde kwaliteitscriteria voor het politiek-bestuurlijke proces.
15
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 15
Aanbeveling voor de raad en het college Redeneer in eerste instantie vanuit de meerwaarde van ieders rol, en niet zozeer vanuit bevoegdheden en verantwoordelijkheden die een rol met zich meebrengt. Denken vanuit meerwaarde biedt meer perspectief dan denken vanuit bevoegdheden. Denken vanuit bevoegdheden leidt tot een positiespel wat verder niets bijdraagt aan het realiseren van maatschappelijke opgaven. Dit vraagt om vertrouwen tussen de raad en het college. Voer hierover het gesprek met elkaar, als onderdeel van een gesprek over de gewenste bestuurscultuur. Vertrouwen is namelijk een belangrijk fundament om elkaars meerwaarde te kunnen benutten, in plaats van terug te vallen op positiespel of de ander meer als ‘hindermacht’ te zien dan ‘meedenkkracht’. Zet het onderwerp ‘meerwaarde van de raad’ op de agenda van het introductieprogramma voor nieuwe raadsleden, zodat deze mindset vanaf de start als raadslid ook scherp op het netvlies staat.
Aanbeveling voor het college Richt de informatievoorziening op politiek relevante zaken en maak het bestuurlijke proces daarmee meer navolgbaar. Richt de informatievoorziening naar de raad niet op ‘nog meer informatie’ maar juist op ‘minder maar meer relevante informatie.
Advies Het college heeft aangegeven de aanbevelingen, samen met de raad en griffie te willen opvolgen. Hierover zullen afspraken gemaakt dienen te worden. De klankbordgroep BAS kan hierin een rol vervullen. Ook start in februari een werkgroep raadsvoorstellen op om voorstellen te doen aan de nieuwe raad om deze te optimaliseren.
Ontsluiting informatie/digitale werkomgeving raad In de afgelopen raadsperiode zijn de raads- en commissieleden wel tegen een aantal zaken aangelopen die het werken en onderling uitwisselen van informatie lastig maken. Het is goed dan ook tijdig te starten met een werkgroep digitale werkomgeving raad, waarbij ook een aantal raad/commissieleden aanhaken. Vragen
16
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 16
die daarbij aan de orde komen zijn: welk device is het beste toepasbaar is voor de doelgroep (de raad). Gebleken is wel dat de huidige device (Ipad Pro) niet goed toepasbaar zijn voor iig NotuBox, dus dat is iets om zeker rekening mee te houden. Het is zaak om alles goed in beeld te krijgen wat de beste keuze, toepassing en inrichting is, inclusief de praktische uitvoering ervan (inname oude devices, verstrekken nieuwe devices/laptop, mailfunctie zakelijk e-mailadres, uitleg gebruik, benodigde apps/applicaties, bijvoorbeeld YouForce, GoBright, SafeGPT, Word, Excel, e-Depot, etc.
(Ambtelijke) Werkgroep BBV De werkgroep BBV (Bestuurlijke Besluitvorming) zorgt voor het optimaal geborgd zijn van het bestuurlijk besluitvormingsproces in het door Voorne aan Zee gebruikte zaaksysteem E-Suite. Het proces van de raad is hierin goed meegenomen.
Archivering De stukken uit het bestuurlijk besluitvormingsproces worden overeenkomstig de bepalingen in de Archiefwet gearchiveerd in ESuite. De stukken, inclusief videotulen, vanuit het Raadsinformatiesysteem (RIS) van de voormalige gemeente Hellevoetsluis zijn inmiddels in een beveiligde omgeving via het e-Depot van het Regionaal Historisch Centrum toegankelijk voor de raads- en commissieleden. De stukken inclusief videotulen vanuit de RIS’en voormalige gemeenten Westvoorne en Brielle volgen in de nieuwe raadsperiode. Op termijn wordt ook het burgerportaal eDepot beschikbaar gesteld.
Raad als werkgever De raad is werkgever van de griffier. Het is belangrijk dat de griffier als eerste, belangrijke ondersteuner van de raad een gelijkwaardige positie heeft in de lokale driehoek. Wat zijn de evaluatiepunten van de werkgeverscommissie en welke aandachts- en leerpunten geeft de raad mee aan de nieuwe raad?
Huidige situatie Leden werkgeverscommissie In 2023 is een werkgeverscommissie, met mandaat van de raad, ingesteld. Bestaande uit de plaatsvervangend voorzitter van de raad, aangevuld met een fractievoorzitter uit de coalitie en uit de oppositie. Waarbij afhankelijk van de agenda de burgemeester, als adviseur van de werkgeverscommissie en/of HR-adviseur griffie aanschoof.
Bezetting griffie Als kwartiermaker had de griffier al een voorstel gemaakt hoe zij de griffie zag. Met dit voorstel heeft de fusiecommissie ingestemd. Daarmee was het de basis van haar handelen. De medewerkers in vaste dienst van de griffies van de fusiegemeenten die mee wilden gaan naar de nieuwe griffie zijn overgegaan. Tevens zijn twee nieuwe medewerkers geworven: een griffie medewerker en een adviseur raadscommunicatie (waarmee het totaal van de griffie komt op 6,2 fte). Sinds januari 2025 is er een raadsadviseur/jurist toegevoegd aan het team, 0,2 fte als secretaris van de rekenkamer, en de overige
17
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 17
0,8 fte om de raad juridisch bij te staan. Het totaal aan fte van de griffie is daarmee uitgekomen op 7,2 fte. Aan het einde van de nieuwe bestuursperiode zal de plaatsvervangend griffier met pensioen gaan en zal tijdig bekeken worden of en hoe hieraan invulling wordt gegeven. Tijdens ieder overleg van de werkgeverscommissie koppelt de griffier terug hoe het met alle medewerkers op de griffie gaat, welke opleidingen zij willen gaan volgen en hoe het gaat met de bezetting.
Functiehuis griffie compleet In de loop van deze raadsperiode zijn alle functies van de griffie gewaardeerd volgens de landelijk toegepaste HR-21 systematiek. Het functiehuis griffie, met alle indelingsmotiveringen en waarderingen, is daarmee een feit.
Budget griffie Eenmaal per jaar legt de griffier aan de werkgeverscommissie verantwoording af over de aan haar toevertrouwde budgetten. De voorzitter koppelt dit ook terug aan de fractievoorzitters in het presidium.
Advies
18
Het is aan te bevelen de plaatsvervangend voorzitter van de raad ook voorzitter van de werkgeverscommissie te maken. Aangevuld door twee fractievoorzitters (uit zowel de coalitie als oppositie). Dit is de praktijk van de afgelopen jaren. Ook is het goed om je als werkgeverscommissie te laten trainen. In de loop van 2023 is er een nieuwe modelambtsinstructie voor de griffier verschenen. De oude instructie (vastgesteld op 2-1-2023) dient hierop aangepast te worden. Deze discussie kan in de nieuwe werkgeverscommissie gevoerd worden. Op basis van dit overdrachtsdocument wil de griffier een griffieplan opstellen voor de nieuwe raadsperiode. De burgemeester en HR-adviseur zijn adviseurs van de werkgeverscommissie en kunnen afhankelijk van de agenda aanhaken bij dit overleg; Zie verder hulptroepen van de raad/griffie.
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 18
Raad in de regio Veel vraagstukken die onze gemeente raken, stoppen niet bij de gemeentegrens. Door actief deel te nemen aan verbonden partijen, regionale en bovenregionale samenwerkingen en netwerken vergroten we onze invloed op onderwerpen die belangrijk zijn voor onze inwoners. Regionale samenwerking start vanuit een maatschappelijke opgave waarbij de inhoud leidend is en de structuur volgt. De nieuwe raad kan met goede informatie en heldere processen meer grip krijgen op samenwerkingen. Dit versterkt onze invloed en kwaliteit van besluitvorming. Zo kan zij weloverwogen keuzes maken.
Verbonden partijen In 2023 is gestart met een pilot waarbij raadsleden rapporteren over vijf gemeenschappelijke regelingen (GR’en). Er zijn klankbordgroepen opgericht, bestaande uit raadsrapporteurs, wethouders en beleidsadviseurs, die adviseren over begrotingen en zienswijzen. In 2025 is de pilot geëvalueerd via enquêtes onder raadsleden, wethouders en griffie. De Nota Governance verbonden partijen is in december 2025 vastgesteld; hierin staan richtlijnen voor samenwerking en sturing. Het presidium adviseert om in 2026 één commissievergadering te houden waarin alle begrotingen en zienswijzen van de GR’en worden besproken
Doel raadsrapporteurs Om meer zicht te krijgen op de gemeenschappelijke regelingen is (in jaartal) in het presidium besloten om te gaan werken met raadsrapporteurs voor de een beperkt aantal regelingen, namelijk
19
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 19
de MRDH, DCMR, GGD, GRJR en VRR. Raadsrapporteurs zijn raads- of commissieleden met specifieke aandacht voor één gemeenschappelijke regeling. NB binnen de MRDH wordt al gewerkt met adviescommissies die bestaan uit raadsleden van alle deelnemende gemeenten. Naar voorbeeld van de MRDH is in Voorne aan Zee per gemeenschappelijke regeling een klankbordgroep opgesteld waaraan de raadsrapporteurs, verantwoordelijk portefeuillehouder en regiefunctionaris (verantwoordelijk beleidsadviseurs) deelnemen. Zij adviseren de betreffende commissie (Samenleving, Ruimte of AZM) aangaande de begroting van de gemeenschappelijke regeling en de daarop in te dienen zienswijzen.
Wat is bereikt?
Pilot raadsrapporteurs voor 5 gemeenschappelijke regelingen; Inrichten 5 klankborgroepen, waarin wethouder, regiefunctionaris en twee raadsrapporteurs zitting hebben; Inwerkprogramma (kennismaking diverse GR’en, uitleg Wet WGR, avond met alle regiefunctionarissen/raadsrapporteurs en wethouders over invulling pilot, uitleg aan alle raad-en commissieleden over iedere GR die deelneemt aan de pilot, bijeenkomst over de verbonden partijen/raadsrapporteurs in aanloopt naar de evaluatie; De evaluatie van de pilot.
Wens nieuwe periode
20
Door te gaan met de raadsrapporteurs en bezien of dit de huidige 5 gemeenschappelijke regelingen blijven of daar nog een GR aan kan worden toegevoegd; Het inbedden van 3 vaste vergadermomenten in de P&C-cyclus, te weten richtlijnen, kaderbrieven, (maart-april) en zienswijzen (juni) en richtlijnen (oktober); Voorgesteld wordt te werken met een één commissie voor de zienswijzen voor de P&C-producten van alle gemeenschappelijke regelingen. In het concept vergaderschema van 2026 is deze al opgenomen. Een vast agendapunt op de commissie agenda’s te maken met de data van de AB-vergaderingen zodat deze teruggekoppeld kunnen worden door de wethouder/raadsrapporteurs en er door de raads- en commissieleden actief op bevraagd kan worden; Het tijdig inplannen van afstemmingsoverleggen (klankbordgroepen) voor de betreffende GR’en waarbij de agenda’s van de algemene bestuursvergaderingen kunnen worden voorbereid (vooraf input meegeven) waarvan nu ook sprake is bij de MRDH. Hierin zitten de verantwoordelijke wethouder(s), raadsrapporteurs en beleidsadviseurs. Zie memo evaluatie GR’en (bijlage 4); Afstemming te zoeken met andere gemeenteraden/raadsrapporteurs om gezamenlijk zienswijzen in te dienen en (zo mogelijk) te leren van elkaar. Bouw voort aan de lijn door de positie van Voorne aan Zee als middelgrote gemeente bewust te benutten in strategische samenwerkingen.
Door in slimme coalities, regionaal of via bestaande netwerken, actief te blijven verkennen waar en hoe Voorne aan Zee direct of indirect invloed kan uitoefenen op
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 20
(Europese) beleidsontwikkeling die relevant is voor onze gemeente. Zet een inwerk- trainingsprogramma op voor nieuwe raadsleden waarin de rolverdeling en verantwoordelijkheden in regionale samenwerkingsverbanden en netwerken worden behandeld, inclusief de “zachte kant” van de samenwerking (houding, gedrag, motivatie en kwetsbaarheid).
Huidige situatie Het presidium heeft al ingestemd om in 2026 te werken met één commissievergadering waarin alle begrotingen/zienswijzen van de GR’en geagendeerd worden. Het is uiteraard aan de nieuwe raad om dit advies over te nemen. In 2023 is afgesproken de pilot te evalueren. In 2025 heeft de evaluatie door middel van een enquête onder raads- en commissieleden, regiefunctionarissen, burgemeester, griffier en wethouders plaatsgevonden. Dit liep tegelijkertijd op met de notitie verbonden partijen die in december 2025 door de raad is vastgesteld. De griffie is hierbij nauw betrokken geweest. Geadviseerd wordt om in 2026 te bekijken hoe we een volgende stap kunnen gaan zetten. Welke lessen, aanbevelingen en leerpunten geeft de raad mee als het gaat om meer grip en controle op regionale samenwerking en verbonden partijen?
Regionale samenwerkingen en netwerken Er wordt gewerkt aan het vergroten van de regionale bestuurskracht om onze positie en zichtbaarheid naar buiten te versterken en de kwetsbaarheid van de gemeente in regionaal verband te verminderen. Voorne aan Zee wil een constructieve en betrouwbare partner zijn in de regio.
Doel Regionale samenwerking helpt ons om samenhang op verschillende grote opgaven te overzien en te bewaken en maakt het mogelijk om keuzes te beïnvloeden die direct doorwerken in de leefbaarheid van onze gemeente. Er is aandacht voor zowel de inhoudelijkheid van het vraagstuk als ook de manier waarop de samenwerking wordt georganiseerd. Zo nemen wij bijvoorbeeld als partner deel in samenwerkingsverbanden als de Metropool Rotterdam Den Haag (MRDH) en Woondeal Regio Rotterdam. In deze samenwerkingsverbanden wordt gesproken over de gezamenlijke aanpak van regionale vraagstukken. Deelname aan deze samenwerkingen stelt ons in staat om onze belangen tijdig onder de aandacht te brengen en aan tafel te zitten waar strategische afwegingen worden gemaakt. Wij werken intensief samen met gemeenten in de regio, zoals in de Zuid Hollandse Delta (ZHD). Dit zijn de gemeenten Hoeksche Waard, Nissewaard en Goeree-Overflakkee. De Zuid-Hollandse Delta is volop in beweging. Sinds 2020 heeft de regio met de Regiodeal Zuid Hollandse Delta I en Regiodeal Zuid Hollandse Delta II Next step veel projecten gerealiseerd binnen de thema’s: Agrifood, Landschap en Toerisme, Duurzaamheid, Onderwijs en Arbeidsmarkt. Vanaf 2025 wordt er samengewerkt binnen vier nieuwe thema’s: Economie, Leefbaarheid, Landschap en Samenwerking.
Overheden, ondernemers, onderwijs- & maatschappelijke organisaties en inwoners in de regio doen mee. De vier gemeenteraden treffen elkaar jaarlijks tijdens de regiodag en worden meegenomen in alle projecten die binnen de diverse regio deals die worden uitgevoerd.
21
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 21
Ook nemen we deel aan de R8. De R8 is een netwerk van (herindelings)gemeenten met een bewonersaantal tussen 60.000 en 120.000 inwoners. Zij kenmerken zich met veel (stedelijke) kernen en een groot landelijk gebied. De R8 zet in op kennisdelen, verbindt met andere (regionale) netwerken en behartigt de belangen van de deelnemers. Waarbij het behoud van eigenheid en vitaliteit van onze gemeenschappen het uitgangspunt vormt. In 2026 zullen de raden inhoudelijk meer betrokken worden bij dit netwerk. Landelijke samenwerking Ook de landelijke keuzes in beleid hebben invloed op de bestuurlijke ruimte van Voorne aan Zee. Niet alleen op de inhoud van het beleid maar ook op het tempo, de uitvoerbaarheid en de mate van beleidsvrijheid. Denk aan thema’s als klimaat en waterbeheer (deltaprogramma’s) energie (Regionale Energie Strategie), ruimtelijke opgaves en de opvang van Oekraïners. Deze rijksopgaven vragen om uitvoering op lokaal niveau binnen vastgestelde kaders en begroting. De raad is hier de schakel tussen de inwoners en het bestuur. Zij wegen het draagvlak in de gemeente bij besluitvorming. Europese samenwerking In het bredere krachtenveld is ook de Europese context van belang. De raad heeft vooral een kader stellende rol voor richting (focus) en financiën.
Tijdens de European Week of Regions and Cities 2025 heeft het college verkend op welke wijze Europees beleid doorwerkt in lokale en regionale opgaven, bijvoorbeeld op het gebied van economie, mobiliteit, waterhuishouding en regelgeving. De ervaring leert dat Europese besluitvorming vaak indirect, maar wezenlijk invloed heeft op gemeentelijk handelen. Tegelijkertijd is gebleken
dat beïnvloeding van Europees beleid vooral kansrijk is wanneer gemeenten dit gezamenlijk en strategisch organiseren. Nieuwe raadsperiode Het is zaak dat het bestuur (raad en college) van de deelnemende gemeenten meer naar buiten treedt en samenwerking zoekt met genoemde partners: onderwijs, ondernemers, maatschappelijke organisaties en inwoners; Het zou mooi zijn als aan het bijgestelde ambitiedocument een lobbyagenda gekoppeld wordt en onze krachten meer bundelen.
22
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 22
Raad en de hulptroepen Plaatsvervangend voorzitter raad Wanneer de gemeenteraad van zijn wettelijk recht gebruikmaakt om een ander raadslid dan de raadsnestor als vicevoorzitter te benoemen, spelen niet alleen partijpolitieke overwegingen een rol maar ook de persoonlijke kwaliteiten van het betreffende raadslid. Vicevoorzitters van de raad moeten gezag hebben, politiek onafhankelijk kunnen optreden en hebben als belangrijkste eigenschappen: communicatieve vaardigheden, bestuurlijke sensitiviteit en betrokkenheid. Zij moeten een vergadering verdienstelijk kunnen leiden, conflicten kunnen hanteren en om kunnen gaan met de media. Vicevoorzitters kunnen bij het vervullen van deze taken behoefte hebben aan extra trainings- en ontwikkelingsmogelijkheden (uit rapport “Hoeder van de raad of functie zonder inhoud? Een beschouwing op het vicevoorzitterschap van de gemeenteraad”). Aanleiding voor het onderzoeksrapport is de veranderende rol en samenstelling van de gemeenteraad en de veranderde rol van de burgemeester die door een grotere openbare orde en veiligheidsportefeuille politieker is geworden. Bovendien zou de vicevoorzitter de eenheid en de samenwerking in de gemeenteraad kunnen bevorderen.
Belang vicevoorzitter De keuze voor een vicevoorzitter is niet zonder belang. Hij vervangt de burgemeester bij zijn afwezigheid als raadsvoorzitter. Wanneer alle wethouders afwezig zijn, is de vicevoorzitter van de gemeenteraad de eerste vervanger van de burgemeester.
23
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 23
Bovendien draagt de vicevoorzitter bij aan het goed functioneren van de raad. De keuze voor een vicevoorzitter maakt de raad bij aanvang van de raadsperiode. “Doet de raad dit niet, dan wordt het voorzitterschap van de gemeenteraad bij verhindering of ontsteltenis van de burgemeester waargenomen door het langstzittende raadslid ofwel nestor van de raad.” De vicevoorzitter van de raad is de nestor van de raad tenzij de raad een keuze maakt voor een van de andere raadsleden. Het keuzeproces van de vicevoorzitter is vormvrij, en ook de precieze taken van de vicevoorzitter liggen niet vast; Bij de aanvang van de raadsperiode is/wordt een vertrouwenscommissie ingesteld die verantwoordelijk is voor de klankbord/functioneringsgesprekken met de burgemeester. Deze gesprekken dienen ertoe dat in een openhartige setting het functioneren van de burgemeester wordt besproken. De raad informeert de Commissaris van de Koning over de uitkomst van deze (evaluatie)gesprekken. Bij de aanvang van de raadsperiode maakt de raad een keuze voor de raadsnestor als vicevoorzitter c.q. een van de andere raadsleden als vicevoorzitter. De raad kan daarbij gebruik maken van een profielschets voor de vicevoorzitter (zoals het voorbeeld hieronder). De raad heeft de mogelijkheid om afspraken te maken om het vicevoorzitterschap in te vullen voor een periode van telkens twee jaar of een raadsperiode.
Maak procesafspraken voor de aanvang van de nieuwe raadsperiode, kortom een procedure over het keuzeproces van de plaatsvervangend voorzitter van de raad om te voorkomen dat de raad ad hoc beslissingen neemt;
De Nederlandse Vereniging voor Raadsleden is van mening dat een sterke ondersteuning van de raad is gediend met een discussie over de ideale omvang van de griffie. De werkgroep griffie uit de fusiecommissie heeft in 2022 aangegeven het van belang te vinden dat de griffie qua sterkte op orde moest zijn om te kunnen starten in de nieuwe gemeente. Het ambitieniveau van een raad bepaalt of het aantal fte waarmee gewerkt wordt afdoende is.Bij de sart van de gemeente was dit 6,2 fte.
1.
Huidige situatie
Wens nieuwe periode/aanbevelingen
Ga na wat de gemeenteraad van een vicevoorzitter verwacht; 2. Maak een profiel voor de plaatsvervangend voorzitter, zodat ook gedeeld wordt wat een plaatsvervangend voorzitter doet en waar hij/zij toe bevoegd is. Nu is het nog zoekend vormgeven. De rol kan hierdoor aan betekenis winnen. 3. Voorkom onnodige politisering; 4. Zorg dat de vicevoorzitter neutraal kan opereren,
Griffier/Griffie Omvang griffie Voor de ondersteuning van de gemeenteraad is de raad aan zet om dit te organiseren. De (destijds ‘beoogd’) griffier heeft in 2022 een voorstel gemaakt over de inrichting en omvang van de griffie. Daarbij was het een gegeven dat de inhuurkrachten op de drie griffies per 1-1-2023 zouden stoppen en de medewerkers in vaste dienst zouden meegaan naar de nieuwe griffie, voor zover zij dat wensen.
24
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 24
Doordat de toenmalige griffier van Hellevoetsluis niet is meegegaan naar de griffie van Voorne aan Zee was er in 2023 in feite sprake van een tekort van 1 fte- formatie en kon niet gewerkt worden aan de opleiding van de commissiegriffiers en andere taken als integriteitsbeleid/protocol, verordeningen die nog opgesteld dienden te worden en de gewenste doorontwikkeling raadsrapporteurs Gemeenschappelijke Regelingen. De griffier heeft de werkgeverscommissie de keuze laten maken om bepaalde taken niet of later uit te voeren of de formatie uit te breiden met de ontbrekende 1 fte. De werkgeverscommissie heeft ervoor gekozen om de griffie per 1 januari 2025 met 1 fte uit te breiden. Wel is afgesproken dat, als er in de nieuwe raadsperiode een vacature komt, er opnieuw een afweging gemaakt zal worden in overleg met de werkgeverscommissie. Hierdoor kon er deze periode meer ruimte komen om te investeren in de opleiding van de medewerkers op de griffie, de risico’s meer worden gespreid en de stabiliteit van de griffie worden bevorderd.
Budget griffie
Ambtelijke ondersteuning rekenkamer/griffie
In de begroting van het raads- en griffiedomein is door de fusiecommissie een keuze gemaakt in de hoogte van de budgetten. Uitgangspunt hierbij was dat het totale budget van de griffie van Voorne aan Zee in principe niet hoger mocht zijn dan de drie ‘oude’ griffiebudgetten bij elkaar opgeteld. Het was dus afwachten of de griffier uit zou kunnen komen met dit budget. Per voormalige gemeente verschilde het ook welke kosten door de griffie betaald werden en welke door de ambtelijke organisatie. Nu is er een duidelijk beeld welke budgetten ‘opgeplust’ dienen te worden en met welke budgetten de griffie uitkomt, denk bij het opplussen aan kosten van de vergoedingen van de commissieleden (nu max.3 commissieleden voor de 13 fracties) en de kosten voor de verkiezingen en het inwerkprogramma van de nieuwe raad die eens in de vier jaar terugkomen maar waar geen budget voor gereserveerd is.
Er moest de afgelopen raadsperiode een keuze gemaakt worden of de ambtelijke ondersteuning van de rekenkamer ondergebracht zou worden bij de griffie of bij de rekenkamer zelf. Het betreft hier dus niet de onderzoekscapaciteit, maar de secretariële ondersteuning zoals afsprakenplanning, contact tussen leden rekenkamerleden onderling en met de adviescommissie voor de rekenkamer. Als de ambtelijke ondersteuning ondergebracht zou worden bij de rekenkamer, dan zou dit bekostigd worden uit het rekenkamerbudget (waardoor er minder budget over was voor onderzoek). Als deze capaciteit ondergebracht zou worden bij de griffie, zou dit leiden tot formatie-uitbreiding van 0,2 fte.
De afgelopen raadsperiode heeft de griffier additionele kosten altijd besproken in het fractievoorzittersoverleg en tevens jaarlijks een terugkoppeling gegeven in de werkgeverscommissie van de raad.
Huidige situatie Uit het organisatie-brede onderzoek naar de punten waarop de begroting te beïnvloeden is (het ‘Bernschot-onderzoek) is gebleken dat er binnen het griffiebudget maar een beperkt aantal ‘knoppen’ is waaraan gedraaid kan worden (aantal fte’s op de griffie, aantal rekenkameronderzoeken, aantal commissieleden).
25
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 25
Huidige situatie De klankbordgroep rekenkamer heeft gekozen om de secretaris van de rekenkamer onder te brengen bij de griffie. Dit heeft geleid tot een discussie in de werkgeverscommissie om de formatie op de griffie uit te breiden (besluit 6-11-2023). De klankbordgroep rekenkamer heeft eerst de discussie met de raad gevoerd over het rekenkamermodel (directeursmodel of rekenkamercommissie) en daarna een verordening op de rekenkamer Voorne aan Zee opgesteld. Gekozen is voor het directeursmodel, waarna een aanbestedingstraject is opgezet en profielen van de leden van de rekenkamer opgesteld. Dit heeft geresulteerd in de benoeming van Partners&Pröpper als directeur rekenkamer. In deze periode hebben zij een onderzoeksprogramma opgesteld en op basis van een groslijst gekozen twee onderwerpen te onderzoeken: de informatievoorziening aan de raad en de dienstverlening aan de inwoners en bedrijven. Het eerste onderzoek is opgeleverd. Het tweede rapport is afgerond, maar zal in het eerste kwartaal van 2026 aan de raad worden gepresenteerd.
Overige werkgroepen/klankbordgroepen vanuit de raad (nog niet eerder in dit document benoemd): Werkgroep evaluatie raadsverordeningen Klankbordgroep Bestuurlijk Ambtelijk Samenspel Werkgroep dorps- en wijkraden Klankbordgroep Integraal huisvestingsplan herinrichting begane grond gemeentehuis, i.h.b. raadzaal Werkgroep raadsvoorstellen (start kwartaal 1 2026)
Ombudsman Huidige situatie De gemeenteraad van Voorne aan Zee heeft in 2023 gekozen voor aansluiting bij de Rotterdamse ombudsman die de rol van gemeentelijke ombudsman uitvoert voor Voorne aan Zee (incl. kinderombudsman).
Aanbevelingen 2023 en 2024 De Ombudsman heeft in 2023 59 signalen afgehandeld over onze gemeente. Dat waren volgens de Ombudsman vooral signalen over het uitblijven van een reactie van de gemeente, geen contact kunnen krijgen met de gemeente een niet weten waar je als burger aan toe bent. Hoofdzakelijk gingen de klachten over de afhandeling van bezwaren en klachten, zorgvragen en woonvragen. Door de fusie is de gemeente Voorne aan Zee volgens de Ombudsman een tijdje moeilijk bereikbaar geweest en door het later vaststellen van de nieuwe verordening was het volgens de Ombudsman ook tijdelijk niet mogelijk om bezwaarschriften af te handelen. Eén en ander heeft tot een groot aantal signalen van bewoners van Voorne aan Zee geleid. De Ombudsman geeft aan
26
Overdrachtsdocument gemeenteraad februari 2026
pagina 26
begrip getoond te hebben voor de startproblemen. Tijdens de gesprekken met de Ombudsman is ook naar voren gekomen, dat de stijging van het aantal meldingen die de Ombudsman bij de gemeente doet, ook te maken heeft met een nieuwe werkwijze van de Ombudsman. Voorheen werden alleen klachten bij de gemeente gemeld, nu worden ook signalen, die (nog) geen klacht zijn, bij de gemeente gemeld. In 2024 heeft de Ombudsman 46 signalen afgehandeld over Voorne aan Zee. De meeste signalen hadden betrekking op overlast, jeugd, de buitenruimte en klachtbehandeling. De Ombudsman merkt op dat een lange reactietijd richting de inwoner regelmatig een probleem is. De Ombudsman geeft aan dat zij ten opzichte van 2023 in 2024 een verbetering ziet in de klachtbehandeling en in het klantcontact bij de gemeente. Dit blijkt uit een afname van signalen over moeizame communicatie en het uitblijven van reacties op klachten, beslissingen of bezwaren. De Ombudsman geeft aan erop te vertrouwen dat de gemeente deze positieve lijn als lerende organisatie voortzet.
Nieuwe bestuursperiode De Ombudsman noemt een aantal kansen voor de gemeente Voorne aan Zee: De gemeente kan volgens de Ombudsman meer aandacht besteden aan het principe van “zimmen” (zeggenschap en inspraak, medezeggenschap en meebeslissen) – het actief betrekken van inwoners en ondernemers bij haar beleidsvorming. De vastgestelde participatieverordening, waarin de ‘zim’ onderdelen een plek hebben gekregen, wordt nu ‘uitgerold’ in de organisatie en zal steeds meer een gemeengoed worden en onderdeel worden binnen alle projecten/plannen.
Ook in de vastgestelde Omgevingsvisie is hiervoor ruime aandacht (onder meer omgevingsdialoog). Het voeren van de dialoog met bewoners voordat besluiten genomen zijn en inwoners de kans te geven mee te denken. Dit voorkomt dat zij zich pas na de besluitvorming gehoord voelen. De doorontwikkeling van de BOB-structuur, het eerder betrekken van inwoners en stakeholders in de beeldvormende fase ruim voor de bespreking in commissie en besluitvorming in raad kan hieraan bijdragen. Ook door vooraf aan te geven in welke fase van het project/plan belanghebbende kunnen meepraten/meedenken alvorens tot beleidsontwikkeling wordt overgegaan. Bij gevoelige onderwerpen, is vroege en duidelijke communicatie essentieel. De Ombudsman raadt de gemeente aan om in een vroeg stadium begrijpelijke uitleg te geven via brieven, informatieavonden of een online platform, zodat bewoners weten wat zij binnen de kaders van het besluitvormingsproces kunnen doen. Het helpt dat de inwoners weten hoe ze kunnen meedenken, meepraten en deze mogelijkheden duidelijk onder de aandacht te brengen. De Ombudsman biedt aan het jaarverslag aan de raad te presenteren; afgelopen periode is niet op dit aanbod ingegaan. In de nieuwe periode zou dit wel opgevolgd kunnen worden. Gelijke toegang tot rechtshulp. Inwoners moeten erop kunnen rekenen dat juridische hulp dichtbij is.