Begroting 2026 Voorne aan Zee
Tekst van het document
rente
pagina 2
Inhoud Aanbiedingsbrief gemeenteraad ........................................................................................ 4 Leeswijzer ............................................................................................................................ 8 1.
Programmaplan ...........................................................................................................10 Programma 1 Bestuur ...................................................................................................11 Programma 2 Wonen ....................................................................................................24 Programma 3 Werken ...................................................................................................41 Programma 4 Leven ......................................................................................................51 Programma 5 Middelen .................................................................................................65
2.
Paragrafen ...................................................................................................................70 § Lokale heffingen .........................................................................................................71 § Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................81 § Onderhoud kapitaalgoederen .....................................................................................89 § Financiering ................................................................................................................96 § Bedrijfsvoering..........................................................................................................103 § Woonbedrijf ..............................................................................................................112 § Verbonden partijen ...................................................................................................120 § Grondbeleid ..............................................................................................................135 § Wet open overheid ...................................................................................................143 § Subsidieoverzicht .....................................................................................................146
3. Financiële positie .........................................................................................................147 3. Financiële positie.....................................................................................................148 3.1 Grondslagen en uitgangspunten ............................................................................148 3.2 Financieel meerjarenperspectief ............................................................................150 3.3 Aan arbeidskosten gerelateerde verplichtingen .....................................................157 3.4 Reserves en voorzieningen ...................................................................................157 3.5 Investeringen .........................................................................................................159 3.6 Geprognosticeerde balans.....................................................................................164 3.7 EMU-saldo ............................................................................................................165 3.8 Baten en lasten per taakveld .................................................................................166
pagina 3
Aanbiedingsbrief gemeenteraad Met trots bieden wij u de begroting 2026 met meerjarenraming 2027-2029 aan. Deze begroting is het resultaat van een intensief traject van ruim anderhalf jaar. Een traject waarbij we de gemeentelijke financiën volledig hebben doorgelicht en waarbij we onze inwoners en de gemeenteraad van Voorne aan Zee meer dan ooit hebben betrokken. Wij hebben grote waardering voor de betrokkenheid die zowel de inwoners als de gemeenteraad hebben getoond en voor de inzichten die dit heeft opgeleverd. Op 10 juli 2025 heeft de gemeenteraad de Kadernota 2026 unaniem vastgesteld. Een betekenisvolle stap richting de begroting 2026 en de jaren daarna. De kadernota schetst de bestuurlijke en financiële kaders voor de begroting en vormt daarmee het fundament onder ons gemeentelijk beleid. Dit fundament is stevig, maar vraagt tegelijkertijd om scherpe keuzes. Vanaf 2026 ontvangen gemeenten immers fors minder geld van het Rijk, terwijl het takenpakket groeit. We denken er, samen met onze inwoners en de gemeenteraad, in te zijn geslaagd deze scherpe keuzes te maken. Deze keuzes hebben geleid tot een sluitende begroting, zónder dat we de lasten voor onze inwoners verhogen en zónder dat we moeten terugvallen op onze algemene reserve. En we zitten niet stil, maar grijpen ook kansen voor verdere ontwikkeling en verbetering.
Zo gaan we in 2026 fors investeren om het groen in onze gemeente verder op orde te krijgen. We versnellen de woningbouw en zorgen voor een betaalbaar, duurzaam en toekomstbestendig woningaanbod voor alle doelgroepen. Ook versterken we de lokale economie en het ondernemersklimaat. We verbeteren de mobiliteit en verkeersveiligheid door infrastructuurverbeteringen en stimulering van fiets- en openbaar vervoer. En met de Lokale Inclusie Agenda 2025-2028 bouwen we verder aan een veerkrachtige sociale basis en vergroten we de kansengelijkheid. Dit is slechts een greep uit de onderwerpen die we belangrijk vinden en waarin we investeren. Als jongste gemeente van Nederland gaan we in 2026 ons vierde levensjaar in na de fusie. We zijn trots op wat we na de fusie in tweeënhalf jaar hebben bereikt. Al het beleid van de voormalige drie gemeenten is geharmoniseerd en vernieuwd. Tegelijkertijd hebben we van drie organisaties één organisatie gemaakt, die voor onze 74.000 inwoners klaarstaat. Daar zijn we nog niet mee klaar, maar de basis staat.
Landelijke en lokale uitdagingen Op landelijk niveau spelen grote ontwikkelingen die direct doorwerken in onze gemeentelijke financiën en beleidsruimte. De toenemende vraag naar jeugdzorg, de groeiende druk op Wmo-voorzieningen en stijgende lasten door inflatie zorgen de komende jaren voor grote druk op onze begroting. Daarbovenop is het gemeentefonds ingrijpend hervormd. De beëindiging van de normeringssystematiek ‘Samen trap op, samen trap af’ en de overgang naar een nieuwe systematiek op basis van het bruto binnenlands product leidt tot fors lagere middelen voor gemeenten. Bij ongewijzigd beleid zou Voorne aan Zee in 2026 – het zogenoemde “ravijnjaar” – worden geconfronteerd met een tekort van € 7,3 miljoen. Ook in de jaren daarna zouden de tekorten aanhouden. Daarnaast zorgen landelijk beleid en geopolitieke ontwikkelingen voor grote druk op de lokale woningmarkt en sociale voorzieningen. Voor starters, spoedzoekers en ouderen is het vinden van betaalbare woonruimte moeilijk. Het versnellen van woningbouw is daarom een
pagina 4
harde noodzaak, maar tegelijkertijd lastig door landelijke belemmeringen als de stikstofproblematiek, hogere rente en stijgende bouwkosten.
Financiële koers en beleidskeuzes Ondanks deze uitdagingen blijven we investeren in de kwaliteit van leven in Voorne aan Zee. Het college van B&W houdt vast aan de ambities uit het collegeakkoord op het gebied van woningbouw, zorg, duurzaamheid en cultuur. Tegelijkertijd moeten we scherp zijn om de financiële gezondheid van de gemeente te bewaken. Het financieel beleid is gebaseerd op een aantal duidelijke uitgangspunten: •
De woonlasten voor onze inwoners mogen vanwege nieuw beleid niet stijgen. We corrigeren de tarieven alleen voor inflatie.
•
Geen structurele middelen zonder concreet plan.
•
Realistisch begroten staat voorop: liever tussentijds bijsturen dan te ruim begroten.
•
Structurele lasten worden niet gedekt met incidentele baten.
Op basis van de motie Gezonde Begroting met Draagvlak zijn inwoners en de gemeenteraad nadrukkelijk betrokken bij de voorbereidingen van de kadernota en de uiteindelijke begroting. Meer dan 1.700 inwoners deelden hun mening via enquêtes en straatinterviews. Hun boodschap was duidelijk: investeer in veiligheid, zorg, onderwijs en groen, maar kijk kritisch naar de gemeentelijke organisatie, kunst en cultuur, en de opvang van nieuwkomers. Het is een uitdaging om goede en effectieve dienstverlening aan onze inwoners te leveren op een efficiënte manier. De gemeenteraad heeft eveneens richting gegeven. Eerst efficiencymaatregelen en het benutten van ‘laaghangend fruit’, pas daarna ingrijpen in voorzieningen of verhogen van inkomsten. Ook bij de gemeenschappelijke regelingen is stevig aangedrongen op het terugdringen van de kosten.
Van tekort naar overschot Dit alles heeft geleid tot een combinatie van bezuinigingen en efficiencymaatregelen, waarmee we de tekorten voor de komende jaren hebben omgebogen tot een realistische, structureel sluitende begroting met zelfs overschotten. Totale begroting (bedragen x € 1.000)
2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
266.836
254.630
253.365
252.379
252.684
Baten
-259.856
-251.848
-249.840
-250.162
-248.627
6.980
2.782
3.525
2.217
4.057
Saldo lasten en baten Toevoegingen aan reserves
4.965
2.871
598
337
337
Onttrekkingen aan reserves
-12.666
-6.305
-5.032
-4.371
-4.240
Saldo mutaties reserves
-7.700
-3.434
-4.434
-4.034
-3.902
-720
-652
-909
-1.817
155
Begrotingssaldo na bestemming Waarvan incidentele lasten
20.117
4.418
1.105
820
425
Waarvan incidentele baten
-24.047
-4.438
-1.111
-2.586
-260
Saldo incidentele lasten en baten
-3.931
-19
-6
-1.766
166
Structureel begrotingssaldo
3.211
-633
-903
-51
-11
pagina 5
We hebben daarbij kunnen vasthouden aan ons beleid om de woonlasten voor onze inwoners alleen te verhogen met de inflatiecorrectie. We hebben nadrukkelijk gezocht naar een balans tussen financiële stabiliteit en een gemeente waar het fijn is om te wonen, werken, recreëren en ondernemen. We denken hierin te zijn geslaagd. Met deze begroting kan Voorne aan Zee de komende begrotingsperiode met vertrouwen tegemoetzien. Onderstaande tabel toont hoe de primaire (negatieve) begrotingssaldi 2026-2029 (stand tot en met de eerste bestuursrapportage (berap) 2025) zijn gewijzigd door de kadernota, het recent aangenomen meerjarenprogramma grondexploitaties en de begroting 2026. Actueel begrotingssaldo (-/- is positief) (bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Lasten
254.350
246.273
248.982
245.161
Baten
-247.596
-240.239
-244.380
-240.785
Begrotingssaldo na 1e Berap 2025
6.754
6.034
4.602
4.376
waarvan incidentele lasten
6.535
3.031
2.909
2.509
waarvan incidentele baten
-7.311
-3.645
-2.544
-2.084
Saldo incidentele lasten en baten
-775
-615
364
424
Structureel begrotingssaldo na 1e Berap 2025
7.529
6.649
4.238
3.952
(bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Lasten
5.483
4.801
4.677
4.657
Baten
-13.428
-12.934
-8.974
-9.039
Saldo Kadernota 2026
-7.945
-8.133
-4.297
-4.382
Begrotingssaldo na Kadernota 2026
-1.191
-2.099
305
-6
waarvan incidentele lasten
6.635
3.031
2.909
2.509
waarvan incidentele baten
-7.311
-3.645
-2.544
-2.084
Saldo incidentele lasten en baten
-675
-615
364
424
Structureel begrotingssaldo na Kadernota 2026 Meerjarenprogramma Grondexploitaties
-516
-1.484
-59
-430
(bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Lasten
-4.698
-133
-3.194
18
Baten
5.629
853
1.429
112
931
720
-1.764
130
Kadernota 2026
Saldo Meerjarenprogramma Grondexploitaties Begroting 2026 (bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Lasten
2.277
2.933
2.162
3.143
Baten
-2.668
-2.462
-2.519
-3.112
Saldo Begroting 2026
-391
470
-358
31
Begrotingssaldo Begroting 2026
-652
-909
-1.817
155
waarvan incidentele lasten
4.418
1.105
820
425
waarvan incidentele baten
-4.438
-1.111
-2.586
-260
Saldo incidentele lasten en baten
-19
-6
-1.766
166
Structureel begrotingssaldo Begroting 2026
-633
-903
-51
-11
pagina 6
Vooruitblik Het college van B&W kiest bewust voor behoedzaam en kritisch begroten. Daarmee voorkomen we dat er een te groot beslag wordt gelegd op de algemene reserve. Onze vermogenspositie blijft sterk genoeg om incidentele tegenvallers op te vangen, maar tegelijkertijd wordt de reserve niet als vanzelfsprekende oplossing ingezet. De gemeente behoudt daarmee de regie en blijft onder regulier financieel toezicht, een belangrijke waarborg voor stabiliteit. De uitgangspunten van de kadernota zijn overgenomen in deze begroting en worden verder uitgewerkt en ingevuld. De komende jaren staan we voor grote keuzes, onder meer op het gebied van verduurzaming van gemeentelijk vastgoed, de energietransitie, de uitvoering van de mobiliteitsvisie en mogelijke investeringen in kustbescherming en andere gemeentelijke voorzieningen. Nog niet alle financiële effecten hiervan zijn volledig te overzien. Maar door de solide basis die met de kadernota en deze begroting wordt gelegd, treden we deze uitdagingen met vertrouwen tegemoet. Voorne aan Zee blijft een gemeente die investeert in leefbaarheid, zorg en toekomstbestendigheid van haar omgeving. Met een gezonde financiële basis kunnen wij – samen met onze inwoners, gemeenteraad en partners – bouwen aan een veerkrachtige, sociale en toekomstbestendige gemeente.
pagina 7
Leeswijzer Conform het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) bestaat de begroting 2026 van Voorne aan Zee uit de beleidsbegroting en de financiële begroting.
Beleidsbegroting De beleidsbegroting bestaat uit het programmaplan en de op grond van het BBV verplichte paragrafen. In deze paragrafen zijn de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten, alsmede tot de lokale heffingen. PROGRAMMAPLAN Het programmaplan omvat vijf programma’s: • • • • •
Programma 1: Bestuur Programma 2: Wonen Programma 3: Werken Programma 4: Leven Programma 5: Middelen
Per programma gaan we in op de ‘W-vragen’: • • •
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Wat kost het?
We lichten zo per programma toe wat de speerpunten zijn en welke acties zijn en worden genomen. Dit op basis van het collegeprogramma, maar ook als gevolg van gewijzigd beleid door nieuwe medebewindstaken en gewijzigde wet- en regelgeving. Medebewindstaken zijn taken die door het Rijk bij lagere overheden zijn belegd. Per programma geven we inzicht in de relevante beleidsindicatoren. Deze beleidsindicatoren zijn verplicht opgenomen op grond van het BBV en de (ministeriële) Regeling beleidsindicatoren gemeenten. Daarnaast hebben we in programma 1, onder verwijzing naar het Integraal Veiligheidsbeleid 2025-2028, drie additionele beleidsindicatoren opgenomen: 'leefbaarheid in de buurt', 'overlast in de buurt' en 'veiligheidsbeleving'. De data van de beleidsindicatoren wordt grotendeels extern verkregen en is het meest actueel beschikbaar. In 2026 zullen we waar mogelijk streefwaardes voor de beleidsindicatoren vaststellen. Hierdoor kunnen we de doelstelling, in het bijzonder de beoogde maatschappelijke effecten, van ons beleid beter toelichten en toetsen. Vervolgens geven we een raming van lasten en baten -op programmaniveau en op taakveldniveau. We leggen daarbij uit welke effecten van de kadernota in het programma zijn verwerkt en welke overige wijzigingen er zijn.
PARAGRAFEN Naast de programma’s gaan we in tien paragrafen in op programma-overstijgende beleid, de financiële positie van de gemeente, beheersmatige aspecten en risico's.
pagina 8
Financiële begroting In dit onderdeel gaan we in op de financiële ontwikkelingen. In de financiële begroting zijn alle conform het BBV verplichte overzichten opgenomen. Ook is aangegeven welke financiële uitgangspunten zijn gehanteerd.
Weergave cijfers en tabellen De begroting volgt het algemene boekhoudkundige principe waarbij een negatief getal een voordeel vertegenwoordigt en een positief getal een nadeel. Tenzij anders vermeld, zijn bedragen in tabellen opgenomen in duizendtallen.
pagina 9
1. Programmaplan
pagina 10
Programma 1 Bestuur Wat staat er in het Programma Bestuur? Voorne aan Zee kent een betrokken en daadkrachtig bestuur, waarin het college en de raad gezamenlijk de koers uitzetten voor onze gemeente. Zij worden ondersteund door een professionele organisatie waar medewerkers met plezier werken en hun kwaliteiten volledig kunnen benutten. We zijn trots dat het overgrote deel van het huidige collegeprogramma inmiddels is gerealiseerd. Bijzonder aan het komende begrotingsjaar 2026 is de bestuurswissel. We zetten we ons in om onze ambities voort te zetten en tegelijkertijd bereiden we ons voor op de gemeenteraadsverkiezingen in maart. Na de gemeenteraadsverkiezingen wordt een nieuwe gemeenteraad geïnstalleerd. Het nieuw te benoemen college zal vervolgens werken aan het opstellen en uitwerken van een collegeprogramma voor de periode 2026 – 2030. Het eerste deel van 2026 zal grotendeels in het teken staan van afronding en realisatie van het huidige collegeprogramma. Daarbij hoort ook een zorgvuldige overdracht en inwerkperiode voor het nieuwe bestuur, terwijl ‘de winkel gewoon open blijft’. In dit programma beschrijven we hoe we hier invulling aan geven.
Wat willen we bereiken? Het hoofddoel van het Programma Bestuur is een sterk bestuur dat zich kenmerkt door transparantie, helderheid en visie. Keuzes komen tot stand op basis van duidelijke argumenten, er is open communicatie met inwoners, een solide financiële structuur en onze bestuurders zijn betrouwbaar, zichtbaar, toegankelijk en aanspreekbaar. Daarnaast zetten we in op een stevig samenspel tussen de gemeenteraad, het college en de ambtelijke organisatie. Hoe we dit gaan waarmaken, is hieronder per beleidsterrein uitgewerkt. BESTUUR EN ORGANISATIE 1. Het collegeprogramma is uitgewerkt in duidelijke doelstellingen en opdrachten. 2. We zorgen voor een effectief bestuurlijk-ambtelijk samenspel. 3. Als organisatie willen we dichtbij en bereikbaar zijn voor onze inwoners, ondernemers en samenwerkingspartners. 4. Onze communicatie is begrijpelijk en sluit aan bij de behoefte en voorkeuren van onze inwoners en ondernemers. 5. Voorne aan Zee wil een integere overheid zijn. DIENSTVERLENING EN PARTICIPATIE 6. We streven naar excellente dienstverlening. 7. Iedereen telt mee en kan en mag actief meedoen in Voorne aan Zee. Dat betekent dat een individu of groep invloed kan uitoefenen op de activiteiten van de gemeente. VEILIGHEID 8. Voorne aan Zee is en blijft een fijne en veilige plek om te wonen, werken en leven voor iedereen die hier woont, werkt of op bezoek komt.
pagina 11
REGIONALE SAMENWERKING 9. Voorne aan Zee is een relevante en strategische partner in samenwerkingsverbanden die de gemeentelijke grenzen overstijgen.
Wat gaan we ervoor doen? BESTUUR EN ORGANISATIE 1. Het collegeprogramma is uitgewerkt in duidelijke doelstellingen en opdrachten. Belangrijke beleidsprocessen beginnen we met een startnotitie. In de startnotitie staat onder andere hoe wij de omgeving betrekken (inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen) en hoe het proces eruit komt te zien. We zijn daarbij open over de opgave die we hebben en hoe wij deze gaan oppakken. Dit gaan we ervoor doen. a. Bij kaderstellende documenten werken we met een startnotitie. De gemeenteraad stelt de startnotitie vast. b. We werken met een Lange Termijn Agenda (LTA). De LTA bevat de afspraken tussen gemeenteraad, college en organisatie. De LTA is voor iedereen te raadplegen via onze website (het vergadersysteem Notubiz) en bevat actuele informatie over voortgang en realisatie. Ook eventuele afwijkingen in de planning lichten we toe. c. We organiseren de gemeenteraadsverkiezingen en werken aan een zorgvuldige overdracht voor het nieuwe bestuur. De LTA levert informatie over de realisatie en planning van de belangrijke dossiers. Die verwerken we in een inwerkprogramma voor de nieuwe gemeenteraad en college in 2026. 2. We zorgen voor een effectief bestuurlijk-ambtelijk samenspel. Bestuur en ambtelijke organisatie zijn erbij gebaat dat zij goed op elkaar zijn ingespeeld.
We moeten dus altijd aandacht hebben voor dit bestuurlijk-ambtelijk samenspel. Hier is de gemeenteraad nadrukkelijk bij betrokken. Dit gaan we ervoor doen. a. We werken met een BOB-structuur voor de commissie- en raadsvergaderingen. De BOB-structuur staat voor beeldbepalende (informerende thema-avonden), oordeelsvormende commissievergaderingen en besluitvormende raadsvergaderingen. b. Medewerkers volgen trainingen gericht op het bestuurlijk-ambtelijk samenspel en het schrijven van duidelijke voorstellen. 3. Als organisatie willen we dichtbij en bereikbaar zijn voor onze inwoners, ondernemers en samenwerkingspartners, zodat we weten wat er speelt. Als gemeente zijn we toekomstgericht en kijken we met een andere bril naar mogelijkheden. We zijn actief, daadkrachtig en sterk genoeg om uitdagingen en veranderingen in goede banen te leiden op alle niveaus. Dit gaan we ervoor doen.
pagina 12
a. Verder uitwerken van de HR-agenda 2023-2026 ‘Voorne aan Zee als vernieuwende en inspirerende werkgever’. Doorontwikkelen van de organisatie met aandacht voor het gewenste leiderschap, werkprocessen, kerncompetenties en cultuur. Vervolg geven aan de arbeidsmarktcampagne om Voorne aan Zee als werkgever goed te profileren bij de juiste doelgroepen. b. Ontwikkelen van trainingen en opleidingen voor medewerkers met als pijlers dienstverlening, integrale samenwerking en strategisch denken en werken. Uitvoering vindt plaats via de Voorne Academie. c. Project open overheid (Wet open overheid). Publieke informatie moet transparant en duurzaam toegankelijk worden gemaakt. De invoering van de Wet open overheid (Woo) heeft invloed op nagenoeg alle onderdelen van de gemeentelijk organisatie. Bij de Woo spreken we over actieve (laten zien wat je doet) en passieve openbaarmaking (reageren op vragen om openbaar te maken). Het invoeren van actieve openbaarmaking verloopt via een gefaseerd, wettelijk vastgesteld proces. Het invoeren duurt drie tot vier jaar. We volgen in 2024 de fases overeenkomstig het wettelijk vastgestelde proces. Voor de passieve openbaarmaking geldt geen gefaseerde invoer en gelden alle regels vanaf mei 2022. We passen deze regels toe. 4. Onze communicatie is begrijpelijk en sluit aan bij de behoefte en voorkeuren van onze inwoners en ondernemers.
Het bereiken van onze inwoners en ondernemers blijft in 2026 prioriteit. We zetten effectieve, toegankelijke en gerichte communicatie in, afgestemd op de behoeften en voorkeuren van de verschillende groepen. We blijven onderzoeken welke kanalen het beste passen bij welke boodschap of interactie. Onze inwoners en ondernemers staan centraal. We verplaatsen ons in hun perspectief, zodat onze communicatie niet alleen informatief is, maar ook relevant en verbindend. We communiceren niet alleen over onderwerpen, maar zorgen dat we met onze communicatie iets in gang zetten: dat het bijdraagt aan begrip, betrokkenheid en interactie. Dit gaan we ervoor doen. a. We blijven onze online communicatiekanalen verbeteren. Bijvoorbeeld de website wordt continu gebruiksvriendelijker gemaakt door middel van (web)analyses en op basis van feedback van gebruikers. b. Op onze socialmediakanalen verschuiven we steeds meer van eenrichtingsverkeer naar echte interactie. We communiceren steeds vanuit het perspectief van de ontvanger en zoeken de dialoog op. c. We blijven werken aan duidelijke en begrijpelijke teksten. Dit doen we met schrijftrainingen, door feedback te vragen aan elkaar, aan de Stichting Lezen en Schrijven en aan onze ontvangers. We gebruiken de principes van klantgericht schrijven en SafeGPT, onze AI-assistent, als hulpmiddel bij het schrijven van duidelijke, klantgerichte teksten. d.
De informatie op onze website is en blijft gebruikersvriendelijk, begrijpelijk, digitaal toegankelijk (A-status), actueel en voldoet aan actuele wetgeving, zoals Single Digital
pagina 13
Gateway (SDG), Digitale Toegankelijkheid (WCAG), Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) en de Archiefwet. e. We trainen en begeleiden medewerkers, inclusief nieuwe collega's, in omgevingsbewust werken. 5. Voorne aan Zee wil een integere overheid zijn. Als overheid in het algemeen en als gemeente in het bijzonder ontlenen we ons bestaansrecht aan dienstverlening aan en zorg voor onze inwoners. Inwoners die onze volksvertegenwoordigers elke vier jaar kiezen. Dat prachtige systeem van de democratische rechtsstaat kan echter alleen goed functioneren als diezelfde inwoners vertrouwen hebben in de overheid. En vertrouwen is vluchtig. Je krijgt het niet zonder meer en je raakt het zo kwijt. Daarom is het ontzettend belangrijk dat we als overheid en als volksvertegenwoordigers extra hard werken om dat vertrouwen te verdienen en vast te houden. Daarvoor moet je transparant zijn: over je rol, je belangen, je handelen. Hierbij is ons vastgestelde integriteitsbeleid een belangrijke basis. Regelmatig het gesprek voeren als gemeentebestuur over het integriteitsbeleid en de gedragscode en over ons handelen zodat dit een ‘state of mind’ wordt en blijvend werken aan een transparant en integer gemeentebestuur. DIENSTVERLENING EN PARTICIPATIE 6. We streven naar excellente dienstverlening.
De gemeentelijke dienstverlening wordt voortdurend verder ontwikkeld om beter aan te sluiten op de wensen van inwoners en ondernemers. Een programmatische aanpak zorgt ervoor dat onderdelen van de dienstverlening goed op elkaar aansluiten en dat de juiste stappen worden gezet om de ambities te realiseren. Deze aanpak versterkt een toekomstbestendige dienstverlening die voldoet aan de verwachtingen van inwoners en ondernemers. Dit gaan we ervoor doen. a. Klantgerichtheid en communicatie. Een professionele, toegankelijke houding en heldere, tijdige communicatie zorgen ervoor, dat inwoners en ondernemers zich gehoord voelen en vertrouwen hebben in de dienstverlening. b. Contact en bereikbaarheid. Diverse en toegankelijke contactmogelijkheden, zowel fysiek als digitaal, garanderen dat inwoners en ondernemers eenvoudig en passend ondersteund worden. c. Innovatie en inzichten. De inzet van nieuwe technologieën, zoals kunstmatige intelligentie en het verzamelen van ervaringen via enquêtes en monitoring, maken het mogelijk om processen te verbeteren en beter af te stemmen op de behoeften van inwoners. d. Transparantie en toegankelijkheid. Een digitaal loket biedt inwoners real-time inzicht in de status van aanvragen, terwijl periodieke rapportages zorgen voor duidelijkheid over de voortgang van verbeteringen en het versterken van vertrouwen.
pagina 14
7. Iedereen telt mee en kan en mag actief meedoen in Voorne aan Zee. We vinden het belangrijk om inwoners en ondernemers zo goed mogelijk te betrekken bij zaken die spelen binnen de gemeente. Er is ontzettend veel initiatief en betrokkenheid in onze samenleving. Dat willen we ten volle benutten. De relatie tussen de gemeente en haar inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties is daarom van groot belang. Samenwerking en open communicatie staan centraal. We nodigen inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties uit om mee te denken en invloed uit te oefenen op gemeentelijke activiteiten en besluiten en staan open voor hun inbreng. Per project, beleid of onderwerp kijken we op welke wijze participatie mogelijk is. Hiervoor gebruiken we een vaste methodiek, met middelen afgestemd op het doel, het onderwerp en de betrokkenen. Dit gaan we ervoor doen. a. Medewerkers die participatietrajecten begeleiden, trainen en ondersteunen we met de methodiek ‘Relevant Gesprek’. b. We gebruiken betrokkenheidsprofielen van het onderzoeksbureau Citisens om de participatieaanpak zo goed mogelijk af te stemmen op de wensen en voorkeuren van inwoners en ondernemers. c. We breiden het Voorne aan Zee panel verder uit, zodat een brede groep inwoners en ondernemers structureel kan meedenken en bijdragen. d.
We ontwikkelen een participatieplatform dat participatietrajecten transparanter en toegankelijker maakt. Dit platform helpt inwoners en ondernemers eenvoudig hun ideeën en initiatieven kenbaar te maken, waardoor de samenwerking en betrokkenheid met de gemeente verder versterkt worden. VEILIGHEID 8. Voorne aan Zee is en blijft een fijne en veilige plek om te wonen, werken en leven voor iedereen die hier woont, werkt of op bezoek komt. Door de huidige geopolitieke situatie zijn veel inwoners onzeker over de toekomst. Het risico op een cyberaanval is reëel en kan onze samenleving en basisvoorzieningen ontwrichten. Daarom blijven we ons richten op de weerbaarheid en zelfredzaamheid van inwoners. De gemeente neemt de regie, maar inwoners en bezoekers dragen ook bij. Samen met regionale partners werken we aan een veilige toekomst. We zijn zichtbaar en zorgen dat inwoners weten waar ze terechtkunnen. De veiligheidsbeleving en de leefbaarheid in de buurt worden in Voorne aan Zee met een rapportcijfer 7,6 al hoog gewaardeerd. Het is onze ambitie om naar een 8,0 toe te werken. Ook gaan we inzetten op de aanpak van overlast in de buurt. Bijna de helft van de inwoners (47%) geeft aan overlast in de buurt te ervaren. Wij streven ernaar om dit te laten dalen tot (onder de) 33%. De vijf (strategische) uitgangspunten in het veiligheidsbeleid zijn: Wijkgericht.
Als er extra aandacht nodig is in een wijk binnen onze gemeente dan geven we die, bijvoorbeeld de wijkaanpak Oostvoorne. Effectief samenwerken (zorg, politie en handhaving zijn elkaars verlengstuk). Mix van preventie en repressie. Voorkomen is beter dan genezen. We helpen waar nodig, maar grijpen in waar dat moet.
pagina 15
Informatiegestuurd werken. Inwoners hebben belangrijke informatie, die we hard nodig hebben, anoniem melden kan ook Meld Misdaad Anoniem. Communicatie is van essentieel belang bij de veiligheidsaanpak. Bewustwording en voorlichting, wie is bijvoorbeeld de wijkagent en de wijkhandhaver van een bepaalde wijk).
Dit gaan we ervoor doen. a. Integraal Veiligheidsbeleid 2025-2028: We blijven ons richten op de volgende inhoudelijke prioriteiten met zes belangrijke thema’s: Leefbare, veilige en krachtige wijken en dorpen. Minder overlast, criminaliteit en een groter gevoel van veiligheid. We verbeteren onze aanpak van complexe woonoverlast, zodat iedereen prettig kan wonen. Iedereen heeft recht op een veilige omgeving. De kwaliteit van de buitenruimte speelt een belangrijke rol bij het veiligheidsgevoel en inwoners. Zorg, jeugd en veiligheid. Aanpak van overlast, drugs- en alcoholgebruik en veilige scholen. We werken samen met partners om mensen met verward of onbegrepen gedrag en jongeren die overlast veroorzaken beter te helpen. Digitale veiligheid. We beschermen inwoners en bedrijven tegen cybercrime en zorgen dat onze systemen veilig zijn. Ook bereiden we ons voor op digitale crisissituaties. Aanpak ondermijning. We willen de invloed van georganiseerde criminaliteit verkleinen en inwoners en ondernemers hiertegen weerbaar maken. Dit doen we met ons plan van aanpak 2024-2028 b. Toezicht en handhaving. Boa’s krijgen duidelijke prioriteiten om de openbare ruimte veiliger te maken. In 2026 breiden we het team handhaving uit. Bij kleine overtredingen die tot grote ergernis leiden, waarschuwen we minder en schrijven meer bekeuringen uit. c. Experiment gesloten coffeeshopketen.
Onze gemeente doet mee aan het landelijke experiment gesloten coffeeshopketen. We willen de overlast van de twee deelnemende coffeeshops aan het experiment indammen. We zetten in op het tegengaan van de geuroverlast en zetten in op het handhavingsproces rondom dit onderwerp. Tevens blijven we hiervoor aandacht vragen bij de landelijke overheid om er voor te zorgen dat de overlast stopt. d. We blijven ons inzetten voor verkeersveiligheid, veilige winkelgebieden, bedrijventerreinen en uitgaansgelegenheden. Ook blijven we aandacht geven aan evenementen, toerisme, brandveiligheid en omgevingsveiligheid. We hebben geld ontvangen voor een wijkbrandweerman en geven hier uitvoering aan. Daarnaast werken we aan verdere professionalisering van crisismanagement en bevolkingszorg. Met deze plannen zorgen we ervoor dat Voorne aan Zee een veilige en fijne plek blijft voor iedereen. e. We hebben nieuw horecabeleid opgesteld en gaan verder met de implementatie van dit horecabeleid.
pagina 16
REGIONALE SAMENWERKING 9. In 2026 blijven wij ons richten op het versterken van onze bestuurskracht, zowel voor de huidige situatie als met het oog op de toekomst van regionale samenwerking. Door intensief samen te werken binnen de regio vergroten wij onze uitvoeringskracht en realiseren wij de hoofdthema’s zoals hieronder genoemd. Als strategische partner in de regio willen wij de uitdagingen en veranderingen in Voorne aan Zee en omstreken effectief aanpakken en in goede banen leiden. Dit gaan we ervoor doen. a. We gaan aan de hand van de Nota Governance en verbonden partijen meer sturen op de samenwerking. Deze nota is een aanvulling op de wettelijk verplichte paragraaf verbonden partijen in de begroting. De nota geeft praktische uitgangspunten en kaders mee voor het optimaliseren van de samenwerking met verbonden partijen. Ook beschrijven we de rollen en taken van college, gemeenteraad, raadsrapporteurs en ambtelijke ondersteuning voor het voeren van het goede gesprek met elkaar over deelname aan een verbonden partij en hoe we aankijken tegen risico’s. Via het model ‘governance’ beschrijven we hoe de raad de mogelijkheid heeft om meer in samenspraak haar kaderstellende en controlerende rol invulling te geven. De pilot raadsrapporteurs krijgt na de evaluatie een vervolg en zal ingebed worden in de planning en control cyclus. 10.
Voorne aan Zee positioneert zich als een relevante en strategische partner voor andere overheden en organisaties in samenwerkingsverbanden die de gemeentelijke grenzen overstijgen. Sinds 2020 werken wij intensief samen in de regio Zuid-Hollandse Delta, waaronder Voorne-Putten, Hoeksche Waard en Goeree-Overflakkee. Deze samenwerking wordt voortgezet in 2026, onder andere via het convenant ‘Next Step’ van de Regio Deal Zuid-Hollandse Delta II. De meerjarige samenwerking richt zich op vier hoofdthema’s: Opgave Economie Opgave Leefbaarheid Opgave Landschap Opgave Triple Helix samenwerking Dit gaan we ervoor doen. a. Uitvoering geven aan de Regio Deal Zuid-Hollandse Delta II en het convenant Regio Deal Zuid-Hollandse Delta ‘Next Step’. b. Voorne aan Zee maakt deel uit van de R8, een netwerk van middelgrote (herindelings) gemeenten met een bewonersaantal tussen 60.000 en 120.000. Zij kenmerken zich door veel stedelijke gebieden, dorpen en een groot landelijk gebied. Overige deelnemers van de R8 zijn op dit moment de gemeenten Hoeksche Waard, Nissewaard, Meierijstad, Land van Cuijk, Súdwest Fryslân, Voorne aan Zee, Westerkwartier, Westland, Dijk en Waard en Midden-Groningen. De R8 zet in op kennisdelen, verbindt met andere (regionale) netwerken en behartigt de belangen van de deelnemers.
Waarbij het behoud van eigenheid en vitaliteit van onze gemeenschappen het uitgangspunt vormt. De bestuurlijke samenwerking is informeel en is ingericht als leer-, kennis- en lobbynetwerk. In 2026 werken we verder aan het versterken en verbeteren van de samenwerking.
pagina 17
Beleidsindicatoren In onderstaande tabel zijn de beleidsindicatoren van programma 1 opgenomen. Indicator Demografische druk
Eenheid %
Periode 2024
Functiemenging
%
2023
39,7
Jongeren met een delict voor de rechter
%
2023
1
Misdrijven - Diefstallen uit woning
per 1.000 inwoners
2024
1,2
Misdrijven - Geweldsmisdrijven
per 1.000 inwoners
2024
4,3
Misdrijven - Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag Misdrijven - Winkeldiefstallen
per 1.000 inwoners
2024
5,2
per 1.000 inwoners
2024
1,2
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2020
11
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2021
5
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2022
6
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2023
12
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2024
5
Leefbaarheid in de buurt (CBS)
rapportcijfer
2023
7,6
Veiligheidsbeleving (CBS)
rapportcijfer
2023
7,6
Overlast in de buurt (CBS)
%
2023
47
Formatie (fte)
per 1.000 inwoners
2025
8,0
Bezetting (fte)
per 1.000 inwoners
2025
7,2
Apparaatskosten
Kosten per inwoner
2026
456
Externe inhuur
Kosten inhuur externen als % van totale loonsom % van totale lasten
2026
6,1
2026
13,2
Overhead
Waarde 79,2
Bron: www.waarstaatjegemeente.nl , CBS en eigen gegevens/begroting
Demografische druk Het aantal personen van 0 tot 20 jaar én 65 jaar of ouder per honderd personen van 20 tot 65 jaar. Functiemenging De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen. De FMI varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Jongeren met een delict voor de rechter Het percentage jongeren (12 tot en met 21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. Tot en met 2015 zijn de cijfers van deze indicator afkomstig van het VerweyJonker Instituut - Kinderen in Tel. De cijfers vanaf 2016 zijn afkomstig van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Misdrijven - Diefstallen uit woning Het aantal diefstallen uit woningen per 1.000 inwoners.
pagina 18
Misdrijven – Geweldsmisdrijven Het aantal geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling enzovoort). Misdrijven - Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag Het aantal misdrijven per 1.000 inwoners. Hieronder vallen brandstichting, alle vormen van vernieling en misdrijven tegen de openbare orde en het openbaar gezag. Voorbeelden van misdrijven tegen de openbare orde en tegen het openbaar gezag zijn opruiing, huis-, computer- en lokaalvredebreuk, deelneming aan een criminele of terroristische organisatie, openlijke geweldpleging, godslastering, discriminatie en het doen van een valse aangifte. Omdat het delict mensenhandel vaak onder dezelfde feitcode geregistreerd wordt als het delict mensensmokkel, worden deze twee delicten samengeteld en weergegeven bij de gewelds- en seksuele misdrijven. Misdrijven – Winkeldiefstallen Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. Verwijzingen Halt Het aantal verwijzingen Halt per 1.000 inwoners van 12 tot en met 17 jaar. Jongeren van 12 tot en met 17 jaar die een licht strafbaar vergrijp plegen, worden door de politie of leerplichtambtenaren naar Bureau Halt verwezen voor een passende Halt-straf. Zij krijgen leeropdrachten en er volgen gesprekken met de jongeren en de ouders.
Op deze manier kunnen jongeren rechtzetten wat zij fout hebben gedaan, zonder dat zij in aanraking komen met het Openbaar Ministerie. Veiligheidsbeleving, leefbaarheid en overlast in de buurt Tweejaarlijks publiceert het CBS de Veiligheidsmonitor, een bevolkingsonderzoek naar leefbaarheid, veiligheid en slachtofferschap van criminaliteit. De laatste Veiligheidsmonitor dateert van 2023. In 2026 wordt de Veiligheidsmonitor 2025 gepubliceerd.
Wat kost het? Programma 1: Bestuur (bedragen x € 1.000)
2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
55.400
52.399
50.356
49.378
48.553
Baten
-3.219
-3.387
-3.206
-2.967
-2.505
Saldo lasten en baten
52.180
49.012
47.150
46.411
46.048
Toevoegingen aan reserves
2.273
2.273
0
Onttrekkingen aan reserves
-1.438
-579
-308
-270
-247
Saldo mutaties reserves
835
1.694
-308
-270
-247
Begrotingssaldo na bestemming
53.015
50.706
46.843
46.141
45.801
Waarvan incidentele lasten
3.657
2.915
400
400
0
Waarvan incidentele baten
-1.454
-766
-525
-462
Saldo incidentele lasten en baten
2.203
2.149
-125
-62
0
Structureel begrotingssaldo
50.812
48.557
46.967
46.203
45.801
pagina 19
Lasten en baten per taakveld In onderstaande tabel is de begroting van programma 1 naar taakveld opgenomen. Taakvelden programma 1: Bestuur (bedragen x € 1.000)
Lasten/ baten
0.1 Bestuur 0.101 Mutaties reserves Programma 1 0.2 Burgerzaken 0.4 Overhead 1.1 Crisisbeheersing en brandweer
Boekjaar 2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
4.807
4.631
4.598
4.598
4.198
Baten
-400
-400
-400
-400
Lasten
2.273
2.273
0
Baten
-1.438
-579
-308
-270
-247
Lasten
3.513
3.846
3.734
3.405
3.631
Baten
-2.177
-2.441
-2.260
-2.084
-2.084
Lasten
37.828
34.383
32.553
31.906
31.257
Baten
-530
-429
-429
-367
-304
Lasten
5.922
6.146
6.146
6.146
6.146
Lasten
3.329
3.393
3.326
3.324
3.321
Baten
-113
-117
-117
-117
-117
53.015
50.706
46.843
46.141
45.801
Baten 1.2 Openbare orde en veiligheid Eindtotaal
Verschillenanalyse De begroting 2026 bevat de effecten zoals weergegeven in de vastgestelde kadernota. In onderstaande tabel is opgenomen welke effecten van de kadernota in de begroting van programma 1 zijn opgenomen (naar taakveld). Taakveld
Toelichting (bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
0.81 Overige baten en lasten Programma 1 0.4 Overhead
Indexatie gemeenschappelijke regelingen
537
537
537
537
1.400
1.400
1.400
1.400
0.4 Overhead
Maatregelen informatieveiligheid
100
100
100
100
0.4 Overhead
Bestuursopdracht verbouwing gemeentehuis Hellevoetsluis Inzet Strategische Personeelsplanning (SPP) 1,25% formatiereductie per jaar Verlagen Centraal Inhuurbudget met 33%
0
0
500
500
-675
-1.350
-2.025
-2.700
-1.125
-1.125
-1.125
-1.125
-25
-25
-25
-25
13
13
13
12
0
5
5
5
-15
-15
-15
-15
0
-135
-135
-135
0.4 Overhead 0.4 Overhead 0.4 Overhead 1.2 Openbare orde en veiligheid 1.2 Openbare orde en veiligheid 1.2 Openbare orde en veiligheid 0.1 Bestuur
Loonontwikkeling
Kortere openingstijden 1e en 2e etage gemeentehuis Hellevoetsluis Voertuig Helvoetse reddingsbrigade JOP Oostvoorne Stoppen BOA Post Oostvoorne (Pinnepot) Formatiereductie college (1,0 fte)
0.1 Bestuur
Bezuiniging MRDH (6,2%)
-15
-15
-15
-15
1.1 Crisisbeheersing en brandweer Eindtotaal
Bezuiniging gemeenschappelijke regeling VRR (4%)
-240
-240
-240
-240
-45
-850
-1.025
-1.701
pagina 20
In onderstaande tabellen verklaren we de baten- en lastenverschillen tussen begrotingsjaar 2026 en 2025. LASTEN Taakveld Taakveld omschrijving
Mutaties lasten t.o.v. 2025
0.1
Bestuur
0.2
Burgerzaken
0.2
Burgerzaken
In 2025 zijn extra lasten opgenomen voor de jaarrekeningcontrole 2024 vanwege de effecten van de fusie. De kosten voor het organiseren van verkiezingen zijn de afgelopen jaren structureel gestegen. Dit is het gevolg van aangescherpte en uitgebreide verkiezingsmaatregelen, zoals het toenemende aantal stemlocaties, de invoering van centrale stemopneming en aanvullende veiligheids- en toegankelijkheidseisen. Om te zorgen dat de begroting realistisch en toekomstbestendig is, wordt het budget voor verkiezingen structureel verhoogd. Hogere afdracht rijksleges als gevolg van verwachte piek in reisdocumenten. Hier tegenover staat een hogere opbrengst aan leges.
0.4
Overhead
Formatiereductie, zoals opgenomen in de kadernota 2026.
0.4
Overhead
0.4
Overhead
0.4
Overhead
0.4
Overhead
1.1
Crisisbeheersing
Overige
Verlaging Centraal Inhuurbudget, zoals opgenomen in de kadernota 2026. De Cao-afspraken zijn verwerkt in de geraamde salarissen. De hiervoor bestemde stelpost is verdeeld over de verschillende kostenplaatsen/taakvelden. Deze technische mutatie leidt tot een voordeel op dit taakveld. De stelpost is in 2025 nog niet volledig afgeraamd. Dit gebeurt met de 2e berap 2025. De bijdrage aan Syntrophos valt in 2026 hoger uit. Om de bezuinigingen in 2026 te kunnen realiseren, is extra menskracht nodig. Daartoe wordt het benodigde budget geraamd. Kosten wijkbrandweerman, voortvloeiend uit het Integraal Veiligheidsplan. Daarnaast hogere lasten door indexering van de bijdrage aan de VRR in 2026. Deze lastenverhoging door indexering staat los van de bezuiniging bij de VRR (zie onder). Het restant voordeel op de lasten bestaat uit diverse overige mutaties. Totaal mutaties lasten
pagina 21
Bedrag x Voordeel (-)/ € 1.000 Nadeel (+)
-151 Voordeel
190 Nadeel
100 Nadeel -675 Voordeel -1.125 Voordeel
-2.415 Voordeel 360 Nadeel
500 Nadeel
224 Nadeel -9 Voordeel -3.001 Voordeel
BATEN Taakveld
Taakveld omschrijving
0.2
Burgerzaken
0.4
Overhead
0.101
Mutaties reserves progr.1
Overige
Mutaties baten t.o.v. 2025 Hogere opbrengst aan leges als gevolg van verwachte piek in reisdocumenten. Hier tegenover staat een hogere last aan afdracht rijksleges. In 2025 zijn bijdragen ontvangen uit detachering personeel en zwangerschapsuitkeringen UWV. Voor 2026 is nu nog geen zicht op eventuele detachering. Mocht dit wijzigen dan zullen deze baten gedurende het lopende jaar worden geraamd (berap). In het vierde fusiejaar zullen de frictiekosten aanzienlijk lager uitvallen. De onttrekking aan de reserve Fusie hangt hiermee samen en valt ook lager uit. Daarnaast is er, o.b.v. het afschrijvingsprofiel, sprake van lagere afschrijvingslasten en dus ook een lagere onttrekking aan de reserve Dekking afschrijvingslasten.
-264 Voordeel
118 Nadeel
859 Nadeel
Het restant voordeel op de baten bestaat uit diverse overige mutaties.
-21 Voordeel
Totaal mutaties baten
692 Nadeel
Totaal mutaties lasten en baten
pagina 22
Bedrag x Voordeel (-)/ € 1.000 Nadeel (+)
-2.309 Voordeel
pagina 23
Programma 2 Wonen Wat staat er in het Programma Wonen? Het Programma Wonen staat voor een aantrekkelijke woon- en leefomgeving voor de inwoners van Voorne aan Zee. Daaronder vallen bijvoorbeeld het bouwen van woningen en kantoren, verkeer, mobiliteit en infrastructuur, gemeentelijk vastgoed en het onderhouden van de buitenruimte in Voorne aan Zee. De opgave van het Woonbedrijf is ook onderdeel van dit programma. Net als het maken van plannen voor de toekomstige inrichting van Voorne aan Zee, bijvoorbeeld op het gebied van verduurzaming, aardgasvrij wonen en de energietransitie.
Wat willen we bereiken? Het hoofddoel van het Programma Wonen is een toekomstgerichte gemeente waar je goed kunt wonen en leven. We zorgen voor een groene, duurzame en goed onderhouden woonen leefomgeving, die een positieve bijdrage levert aan het welzijn van onze inwoners. Voor elke levensfase is in Voorne aan Zee geschikte huisvesting te vinden. Hieronder is per beleidsterrein uitgewerkt hoe we dit gaan bereiken. WONEN EN BOUWEN 1. Een evenwichtig, passend en toekomstbestendig woningaanbod voor alle doelgroepen. Kwaliteit, duurzaamheid en betaalbaarheid zijn de uitgangspunten. 2. Een betaalbare en toekomstbestendige gemeentelijke vastgoedportefeuille. 3. Ruimtelijke projecten in voorbereiding of in uitvoering. RUIMTELIJKE ONTWIKKELING 4. Een goede kwaliteit en instandhouding van de openbare ruimte. 5. Voorne aan Zee is een klimaatbestendige en duurzame gemeente met een fijne leefomgeving, nu en in de toekomst. 6. Voorne aan Zee is schoon, het afvalbeleid is zo veel mogelijk circulair. 7. Ruimtelijke plannen dragen bij aan het behouden en verbeteren van een aantrekkelijke, duurzame en gezonde leefomgeving waarbij rekening wordt gehouden met een goede inpassing en evenwichtige toedeling van functies. 8. Sinds 2024 werken we volgens de Omgevingswet. In de Omgevingswet is participatie een belangrijke voorwaarde bij het maken en realiseren van plannen.
MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID 9. We bevorderen een veilige en vlotte verkeersafwikkeling, lokaal en regionaal. 10. Om ongevallen en het aantal verkeersslachtoffers te verminderen, gaan we gemeentelijke infrastructuur aanpakken. WOONBEDRIJF VOORNE AAN ZEE 11. Aanbieden van sociale huurwoningen, middenhuurwoningen en koopgarantwoningen, zodat mensen die daarvoor in aanmerking komen in hun huisvesting kunnen worden voorzien. 12. Het Woonbedrijf draagt bij aan het realiseren van onze woonopgave.
pagina 24
Wat gaan we ervoor doen? WONEN EN BOUWEN 1. Een evenwichtig, passend en toekomstbestendig woningaanbod voor alle doelgroepen. Kwaliteit, duurzaamheid en betaalbaarheid zijn de uitgangspunten. Dit gaan we ervoor doen. a. In 2023 is het regioakkoord woningmarktafspraken regio Rotterdam vastgesteld. Hierin staat hoeveel en in welke prijssegmenten regiogemeenten van plan zijn om te bouwen. De focus hierbij ligt bij het bouwen van betaalbare woningen. De verwachting is dat het regioakkoord in 2026 geactualiseerd zal worden. De voortgang van de afspraken uit het regioakkoord worden jaarlijks gemonitord. In 2025 is de uitvoeringsagenda van de Wonen, Welzijn en Zorgvisie 2025-2030 vastgesteld. De uitvoering hiervan zal in de betreffende periode plaatsvinden. b. In 2023 is ook de Regionale Realisatieagenda voor de regio Rotterdam vastgesteld. Deze alliantie tussen het Rijk, Provincie en gemeenten heeft onder andere als doel om woningbouwprojecten versneld te realiseren. Gezamenlijk werken we aan het vinden van een oplossing voor de kritische succesfactoren. Het gaat hierbij bijvoorbeeld over middelen en sturing voor het verhogen van het aandeel betaalbare woningbouw. Ook gaat het over de stijgende kosten en schaarste aan materialen en menskracht, de problematiek van stikstof, het aansluiten op nutsvoorzieningen en geluidscontouren.
Deze thema’s worden besproken tijdens de subregionale, regionale en provinciale bouwtafel. Deze bouwtafels worden medegefinancierd door het Rijk, provincie en Maaskoepel. c. In het samenwerkingsverband Wonen regio Rotterdam staat regionale samenwerking centraal. Gemeenten, corporaties en provincie bundelen hun krachten op diverse thema's binnen het domein wonen, om bijvoorbeeld te zorgen voor een versnelling van de woningbouw. De gemeente Voorne aan Zee is hierbij een belangrijke speler en draagt actief bij aan de regionale samenwerking. Sinds 2025 is Voorne aan Zee ook aangewezen als servicegemeente voor de regio. In 2026 wordt naar verwachting een regionale visie voor Wonen en zorg uitgewerkt en wordt het regioakkoord geactualiseerd. d. We maken nieuwe prestatieafspraken met woningcorporaties, inclusief het Woonbedrijf. Deze afspraken gaan over de beschikbaarheid, betaalbaarheid en de verduurzaming van woningen. Ook worden afspraken gemaakt op brede thema’s, zoals wonen en zorg, leefbaarheid en de huisvesting van bijzondere doelgroepen. e. We stimuleren het verbeteren en verduurzamen van de koopwoningen en huurwoningen van de in Voorne aan Zee werkzame toegelaten instellingen en we gaan actief onze eigen sociale woningvoorraad van het Woonbedrijf verbeteren en verduurzamen. Uitgangspunt is dat Voorne aan Zee vanaf 2040 CO2-neutraal is en in 2050 aardgasvrij.
De gemeente heeft hiervoor, samen met gemeente Nissewaard, een routekaart opgesteld. Stap voor stap gaan we in Voorne aan Zee schoner en duurzamer wonen. Inwoners gaan hierdoor besparen op hun energierekening en hun wooncomfort neemt toe.
pagina 25
We zetten de veel gebruikte duurzaamheidslening voort voor particuliere eigenaren, bedrijven en verenigingen en kleine VvE's. Samen met de woningcorporaties gaan we kijken of het SoortenManagementPlan (SMP) ingezet kan worden waardoor isolatie makkelijker wordt. Concreet betekent dit dat we bekijken of we met de woningcorporaties voor de hele gemeente (of een deel daarvan) ecologisch onderzoek kunnen gaan doen en maatregelen kunnen treffen op gebiedsniveau. Hierdoor hoeft niet meer per project een afzonderlijk ecologisch onderzoek te worden gedaan. We stimuleren het plaatsen van zonnepanelen op daken. En we onderzoeken samen met gemeente Nissewaard de mogelijkheden voor een collectief warmtenet voor de aardgasvrije verwarming van woningen en bedrijven op VoornePutten. Ook gaan we verder met de duurzaamheidscoach en de vrijwillige energiecoaches die bedrijven en inwoners adviseren over energiebesparing en verduurzaming. f.
We ontwikkelen woningen voor verschillende doelgroepen en sturen op doorstroming met bijvoorbeeld de Wooncoach. We monitoren de lokale woningmarkt om meer inzicht te krijgen in ontwikkelingen van verhuisstromen en verkoopprijzen in Voorne aan Zee. Deze informatie kan ingezet worden voor verdere beleidsontwikkeling. In het uitvoeringsprogramma van de Wonen, Welzijn, Zorgvisie benoemen we projecten die de ambities uit de visie concretiseren. Het bouwen van passend aanbod voor diverse aandachtsgroepen is een belangrijk onderdeel van de strategie om meer doorstroming te genereren. Het gaat hierbij onder andere om: Het realiseren van flexwoningen die een flexibele schil om de woningvoorraad vormen. Om passende woningen aan te kunnen bieden in de sociale woningvoorraad én om de doorstroming te stimuleren, kan de Wooncoach senioren helpen aan een passende woning. In de prestatieafspraken met de woningcorporaties is afgesproken dat we gezamenlijk acties ondernemen om dit mogelijk te maken. We stimuleren de mogelijkheid tot het bouwen van bijzondere woonvormen.
2. Voorne aan Zee streeft naar een betaalbare en toekomstbestendige gemeentelijke vastgoedportefeuille. Goed faciliteren en beheren van gemeentelijk vastgoed is ook van groot belang voor maatschappelijk gebruik. Dit gaan we ervoor doen. a. Beheer en exploitatie passen bij het doel en gebruik van het gebouw waarin verschillende wijzen van beheer mogelijk zijn. b. We geven de beleidskaders voor uitvoering verder vorm en optimaliseren onze processen om steeds beter grip te krijgen op de realisatie van de beheerplannen. Verduurzaming van de kernportefeuille vindt plaats op strategische en natuurlijke wijze en verwerken we in het beheerplan. Hiervoor ontwikkelen we een routekaart en uitvoeringsplan per soort gebouw. Dit doen we zoveel als mogelijk in afstemming met de totale wijkgerichte energietransitie.
pagina 26
3. Ruimtelijke projecten in voorbereiding of in uitvoering. Om de ruimtelijke en economische doelen te behalen, staan verschillende projecten gepland. Het gaat onder meer om grote projecten als Buitenplaats in Brielle, Boomgaard (Beaugaard) in Hellevoetsluis, Dorpshart in Zwartewaal, Stadsdorp Hellevoetsluis en Drenkeling fase 2 in Rockanje. De verwachting is dat er in 2026 een totaal van 476 woningen wordt opgeleverd in onder andere de projecten Beaugaard en Stadsdorp in Hellevoetsluis, Buitenplaats Brielle en Zwaluwhof in Oostvoorne. Daarnaast worden ook projecten als het woonzorgproject Christinaplaats in Hellevoetsluis en bedrijventerrein Kickersbloem 3 in Hellevoetsluis verder ontwikkeld. Dit gaan we ervoor doen. a. Voor de projecten is of wordt een grondexploitatie opgesteld om inzicht te krijgen in de financiële gevolgen van een voorgenomen ruimtelijk plan. RUIMTELIJKE ONTWIKKELING 4. Een goede kwaliteit en instandhouding van de openbare ruimte. De openbare ruimte is de omgeving waar mensen elkaar ontmoeten, naar hun werk gaan, spelen, sporten en ontspannen. We zetten ons in voor een goede kwaliteit, klimaatbestendigheid en mooie uitstraling van onze openbare ruimte volgens vastgestelde beeldkwaliteiten en normen. Dit draagt bij aan de leefbaarheid van de gemeente. Ook is het makkelijk voor onze inwoners om meldingen over de openbare ruimte te doen.
We zorgen voor een efficiënte en correcte afhandeling van deze meldingen. Dit gaan we ervoor doen. a. We voeren de beleids- en beheerplannen uit inclusief de verordeningen voor (snipper)groen, wegen, riolering, openbare verlichting, reclame openbare ruimte, begraafplaatsen en civiele kunstwerken. b. We zetten gerichter in op de beleving van onze openbare ruimte, zoals een schone buitenruimte, de verzorging van het groen en de uitstraling van het straatmeubilair. c. We blijven het bomenbestand verbeteren door meer boomsoorten te planten. d. We houden bij onderhoud en bouw nadrukkelijk rekening met de kansen voor duurzaamheid, waaronder klimaatadaptatie, circulariteit en ecologie. e. We monitoren het gebruik van het nieuwe meldingssysteem voor de openbare ruimte en handelen de meldingen efficiënt en correct af. f.
We werken samen met de partners in de regio Zuid-Hollandse Delta aan het LEADER-programma Zuid-Hollandse Eilanden 2023-2027. LEADER (Liaison Entre Actions de Développement de l'Économie Rurale) is een programma waarmee sociaaleconomische impulsen op gebiedsniveau worden gegeven. Dit gebeurt door de financiering van lokale en regionale initiatieven.
g. Met de vaststelling van de begroting voor het Integraal Beheerkader Plus wordt de basis gelegd voor een structurele inhaalslag op de onderhoudsachterstand van de assets. Deze aanpak draagt direct bij aan het waarborgen van een veilige en aantrekkelijke leefomgeving. Door te kiezen voor een planmatige en integrale aanpak
pagina 27
van onderhouds- en vervangingsopgaven, zal de huidige achterstand op de assets in de komende jaren grotendeels worden ingelopen, waarmee de kwaliteit en functionaliteit van de openbare ruimte duurzaam worden gewaarborgd. h. We integreren vanaf de ontwerpfase beheer- en onderhoudseisen om de duurzaamheid van de openbare ruimte te waarborgen bij nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast houden we toezicht op de realisatie van kwaliteit tijdens de aanleg. Hiermee zorgen we voor een duurzame en aantrekkelijke openbare ruimte in Voorne aan Zee. 5. Voorne aan Zee is een klimaatbestendige gemeente met een fijne leefomgeving, nu en in de toekomst. Ook in de toekomst moeten onze inwoners goed kunnen wonen, recreëren en leven in Voorne aan Zee. Dit gaan we ervoor doen. a. Wij stimuleren biodiversiteit en ecologie. Wij houden rekening met verblijfplaatsen, in het bijzonder die van vleermuizen, huismussen en gierzwaluwen. We nemen en stimuleren maatregelen als dat nodig is. Wij nemen maatregelen voor meer groen en meer biodiversiteit in de openbare ruimte, waaronder het voortzetten, monitoren en waar mogelijk uitbreiden van ecologisch beheer. Wij stimuleren groene tuinen en bedrijventerreinen. b. Wij anticiperen op de gevolgen van klimaatverandering (extreme neerslag, droogte, hitte en zeespiegelstijging).
Vanuit het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie werken we samen met onze partners aan de uitwerking van de Klimaatstrategie Voorne-Putten. Binnen onze organisatie werken het sociaal, fysiek en ruimtelijk domein hiervoor nauw samen. Klimaatadaptatie staat steeds minder op zichzelf en is inmiddels vaak geïntegreerd in uitvoeringsprojecten en buurtaanpakken. We werken vanuit het Deltaprogramma Rijnmond Drechtsteden voor het thema waterveiligheid aan een veiligere regio. Dit doen we samen met onder andere het Rijk, de provincie, waterschappen, Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond en Havenbedrijf Rotterdam. In 2025 is gestart met de herijking van het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie aan de hand van nieuw uit te voeren stresstesten voor wateroverlast/hitte/droogte en waterveiligheid. In 2026 worden aan de hand van de uitkomsten nadere acties uitgevoerd. c. We werken aan CO2-reductie door acties uit te voeren die gericht zijn op energiebesparing en nieuwe soorten energie. We maken gebruik van de tijdelijke regeling Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE). Deze regeling maakt het mogelijk om met geld en andere middelen onderwerpen op het gebied van warmte(transitie) en energie(transitie), zoals geothermie, programmatisch op te pakken. In 2026 geven we uitvoering aan het in 2025 opgestelde programmaplan energietransitie.
Dat doen we in 5 deelprogramma’s.
pagina 28
Binnen het deelprogramma ‘Isoleren en Besparen’ stimuleren we isolerende en besparende maatregelen. Dit doen we door het verstrekken van duurzaamheidsleningen aan particulieren, bedrijven en verenigingen en kleine VvE's, die gevestigd zijn in Voorne aan Zee. Binnen het deelprogramma “Opwek en Systeem” werken wij binnen de regio onder andere aan de bestaande afspraken over het realiseren van windmolens. We ambiëren geen extra windprojecten op het land. Binnen dit deelprogramma stimuleren we ook het toepassen van zon op daken bij bedrijven en particulieren en kijken we waar het mogelijk is om parkeerplaatsen te benutten voor overkapping met zonnepanelen Binnen het deelprogramma “Netten op Zee” zijn we onder andere betrokken bij de regionale aanlanding van elektriciteit die op zee wordt opgewekt in windparken. Voor de ruimtelijke ingrepen die nodig zijn voor de aanlanding en transport van deze elektriciteit worden middelen ter beschikking gesteld. Het regioplan, inclusief zes projectvoorstellen vanuit de gemeente voor de 1e tranche, is door middel van een bestuursakkoord geaccordeerd. Binnen het deelprogramma “Warmte” geven wij uitvoering aan de actielijnen die beschreven zijn in de in 2025 vastgestelde startnota warmtetransitie.
Zo leggen we in het Warmteprogramma vast wanneer en op welke wijze wij in elk van de wijken binnen de gemeente gaan voldoen aan de landelijke verplichting om het gebruik van aardgas te vervangen door een schone warmtebron. Daarbij doen wij onderzoek naar de rol en positie van de gemeente Voorne aan Zee in een eventueel op te richten warmtebedrijf. Binnen het deelprogramma “Netcongestie” voeren we onder andere overleg met Stedin en Tennet om de (negatieve) gevolgen van netcongestie te voorkomen.
d. We werken aan een dekkend netwerk van laadpalen voor elektrische auto’s en fietsen. Ook stimuleren we alternatieve soorten van vervoer en fietsgebruik. In 2026 ronden wij het pilotonderzoek af naar de mogelijkheden om via de openbare ruimte de zelf opgewekte energie door bewoners en bedrijven te gebruiken voor het opladen van elektrische voertuigen. 6. Voorne aan Zee is schoon, het afvalbeleid is zo veel mogelijk circulair. Dit gaan we ervoor doen. a. We voeren de inzameling uit volgens het vastgestelde beleidskader en de verordeningen. Dit geldt ook voor de milieustraten. We stellen in 2026 een nieuw grondstoffenbeleidsplan op waarbij we inzetten op hergebruik van grondstoffen. b. We ondersteunen lokale initiatieven, zoals afvalopruimacties. c. We onderzoeken mogelijkheden voor het inrichten van een circulair ambachtscentrum waar we de rol van de milieustraten in meenemen. d. We stimuleren met gerichte communicatie gedragsverandering bij inwoners om het bijplaatsen van afval bij ondergrondse containers tegen te gaan. Daarnaast ruimen we het afval op.