CConstaterende datVoerendaal
Koppel je AI →
Document · PDF

Begroting 2027 V1.0

Raadsvergadering 5 november 2026, gemeente VoerendaalBij agendapunt: Begroting 2027 en Meerjarenraming 2028-2030 (676322)27.926 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Financieel belang | € 223.741 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 2.802.000 | € 2.784.000 Verwacht vreemd vermogen | € 286.000 | € 438.000 Bedrijfsactiviteiten Het heffen en invorderen van belastingen, het afhandelen van bezwaar- en beroepsschriften inzake belastingen en het uitvoeren van de Wet waardering onroerende zaken. Algemene zaken, die betrekking hebben op activiteiten en prestaties, zijn vastgelegd in een standaard uitvoeringsovereenkomst (SUO). Verdere detailafspraken zijn opgenomen in specifieke voorwaarden en overeengekomen richtlijnen voor gegevensuitwisseling. De uitwisseling van BAG/GEO gegevens wordt namens de gemeente Voerendaal verzorgd door het Gegevenshuis, eveneens gebaseerd op een overeengekomen richtlijn hierover. Ontwikkelingen en risico's De post proceskostenvergoeding is op basis van ervaring naar beneden bijgesteld. Dit blijft echter een moeilijk in te schatten post. 2. Het Gegevenshuis Programma | Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening Vestigingsplaats | Landgraaf Bestuurlijk belang | Van iedere deelnemende gemeente en waterschap neemt een bestuurder zitting in het algemeen bestuur, met 2 stemmen +1 stem voor iedere 100.000 euro afname. De gemeente Voerendaal is vertegenwoordigd door de portefeuillehouder bedrijfsvoering. Financieel belang | n.n.b.

Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 25.078 | Onbekend Verwacht vreemd vermogen | € 517.774 | Onbekend Pagina 65 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 66 van 109 Bedrijfsactiviteiten Het Gegevenshuis ontzorgt (lokale) overheden op het gebied van het opzetten en het beheren van object- en ruimte gerelateerde (Basis-)registraties en geometrie, alsmede het daarmee samenhangende beeldmateriaal. Hiermee kunnen (lokale) overheden voldoen aan wettelijke verplichtingen op dit gebied en kunnen dienstverlening en bedrijfsvoering kwalitatief hoogwaardig en kosteneffectief worden uitgevoerd. Ontwikkelingen en risico's n.n.b. 3. GGD Zuid-Limburg Programma Burgerparticipatie, gemeenschapsontwikkeling en leefbaarheid Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang De verantwoordelijke portefeuillehouder is lid van het Algemeen Bestuur en lid van de financiële commissie. Financieel belang € 1.034.288 Begroting – Verwacht financieel resultaat 0 Balans 2026 2027 Verwacht eigen vermogen n.v.t. n.v.t. Verwacht vreemd vermogen n.v.t. n.v.t. Bedrijfsactiviteiten De GGD is het verlengstuk van gemeenten op het gebied van het programma GGD, Veilig Thuis en Jeugdgezondheidszorg. Tevens is de GGD de vakspecialist op die terreinen vanuit (preventieve) volksgezondheid.

De ontwikkelingen en aanpak van de GGD binnen die terreinen sluiten aan bij onze filosofie dat het geluk, veerkracht en welbevinden van onze inwoners het uitgangspunt is. De GGD levert hiermee een belangrijke maatschappelijke bijdrage aan de zelfredzaamheid, het naar vermogen kunnen meedoen en het veilig en gezond opgroeien, leven en ouder worden van onze inwoners. Ontwikkelingen en risico's Het risico bestaat dat de komende jaren de financiële kwetsbaarheid van de GGD direct invloed heeft op gemeenten. Het Algemeen Bestuur van de GGD-ZL heeft, in afwijking van de gemeenschappelijke regeling, besloten de financiële reserve niet aan te vullen, tenzij dit vanuit positieve jaarrekening kan worden gehaald. Dit betekent dat elke financiële tegenvaller direct ten laste kan komen van de deelnemende gemeenten. 4. ISD Kompas Programma Onderwijs, arbeidsmarkt en arbeidsparticipatie Vestigingsplaats Nuth Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur bestaat uit 3 stemmen per deelnemende gemeente. Het dagelijks bestuur wordt gevormd door de 3 deelnemende gemeenten. De gemeente Voerendaal wordt vertegenwoordigd door de portefeuillehouder Sociale zaken in het algemeen bestuur en dagelijks bestuur. Voor het algemeen bestuur zijn er tevens 2 leden van de gemeenteraad afgevaardigd.

Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Financieel belang | € 1.509.875 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | 200.000 | Onbekend. Verwacht vreemd vermogen | Onbekend | Onbekend Bedrijfsactiviteiten Doel is het bieden van een vangnet voor mensen die (tijdelijk) geen eigen inkomen (kunnen) verwerven en het actief begeleiden van deze mensen terug naar de arbeidsmarkt. En uitvoering van wetgeving op het gebied van participatie en inkomens(-ondersteuning). Ontwikkelingen en risico's In de begroting wordt uitgegaan van de budgetten en aantallen klanten zoals deze bekend zijn bij het maken van de begroting. Dit kan betekenen dat in de loop van het jaar de actualiteitswaarde, als gevolg van gewijzigde klantaantallen en/of Rijksbudgetten, minder is. 5. Omnibuzz Programma | Zorg en Welzijn Vestigingsplaats | Geleen Bestuurlijk belang | De verantwoordelijk portefeuillehouder is namens de gemeente Voerendaal afgevaardigd als lid van het algemeen bestuur van Omnibuzz. Financieel belang | € 274.921 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 779.391 | € 727.649 Verwacht vreemd vermogen | € 1.820.401 | € 103.599 Bedrijfsactiviteiten Omnibuzz is de uitvoeringsorganisatie voor het doelgroepenvervoer in Zuid-Limburg.

Doel is het bieden van een toegankelijke, kwalitatief hoogwaardige en doelmatige vervoersvoorziening, die aansluit op andere vervoersvormen zoals het openbaar vervoer én de zorglogistiek. Gemeenten sturen gezamenlijk en rechtstreeks aan op de uitvoering, wat schaalvoordelen oplevert en uniformiteit creëert in systemen en klantcontact. Ontwikkelingen en risico's • Vervoersbehoefte minder voorspelbaar dan voor de coronapandemie: stabiel op totaalniveau maar tussen gemeenten onderling grote verschillen. • Arbeidskrapte bij vervoerders. • Veranderend OV-aanbod: afnemende beschikbaarheid en langere afstand tot bushaltes. • Complexiteit doelgroep neemt toe, met grotere zorgbehoefte. 6. Rd4 (Reinigingsdienst Rd4) Programma | Natuur, landschap, landbouw, water en milieu Vestigingsplaats | Heerlen Pagina 67 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Bestuurlijk belang | In het Algemeen Bestuur zijn alle gemeenten vertegenwoordigd door een collegelid. De wethouder verantwoordelijk voor Milieu is lid van het Algemeen Bestuur. Financieel belang | € 1.756.699 Begroting – Verwacht | n.v.t.

financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 3.719.000 | € 5.052.000 Verwacht vreemd vermogen | € 42.753.000 | € 41.144.000 Bedrijfsactiviteiten De gemeente Voerendaal is deelnemer in de gemeenschappelijke regeling Rd4 voor de uitvoering van afvalinzameling, reiniging van de openbare ruimte en aanverwante taken. Rd4 voert zowel basistaken uit (huishoudelijke afvalinzameling, beheer van straatvoorzieningen, servicepunt) als plustaken, waaronder straatreiniging, het opruimen van zwerfafval en dumpingen, ondersteuning bij huisuitzettingen en coördinatie van de afzet van afvalstromen. Ontwikkelingen en risico's Ontwikkelingen: • Verdere digitalisering van dienstverlening (meldingen en communicatie via app). • Focus op circulaire economie: minder restafval en meer hergebruik van grondstoffen. Risico's: • Stijgende kosten voor afvalwerking kunnen doorwerken in gemeentelijke lasten. • Risico dat inwoners veranderingen en stijgende kosten als lastig ervaren, wat kan leiden tot minder naleving. 7. Omgevingsdienst Zuid-Limburg (ODZL) Programma | Natuur, landschap, landbouw, water en milieu Vestigingsplaats | Maastricht Bestuurlijk belang | Het openbaar lichaam heeft een algemeen bestuur. De colleges van burgemeester en wethouders en gedeputeerde staten wijzen uit hun midden een lid van het algemeen bestuur aan.

De verantwoordelijk wethouder is lid van het algemeen bestuur. Financieel belang | € 198.758 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 1.140.372 | € 981.881 Verwacht vreemd vermogen | € 1.442.785 | € 1.569.480 Bedrijfsactiviteiten De Omgevingsdienst Zuid-Limburg (OZL) werkt in opdracht van de zestien Zuid-Limburgse gemeenten en de provincie Limburg aan een veilige, gezonde en duurzame leefomgeving. De kerntaken zijn vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) en specialistisch milieuadvies. Ontwikkelingen en risico's Pagina 68 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 De ODZL staat voor groei van VTH(A)-milieutaken door de doorwerking van de Omgevingswet, verscherpte eisen rond Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) en toezicht op indirecte lozingen. Arbeidsmarktkrapte vormt een risico voor de uitvoering van werkprogramma's. De gewijzigde financieringssystematiek (ingaande 2027) leidt tot herverdeeleffecten tussen deelnemers. 8. Stadsregio Parkstad Limburg Programma | Bestuur en ondersteuning Vestigingsplaats | Heerlen Bestuurlijk belang | Burgemeester is lid van het DB en de verantwoordelijk wethouder is lid van het AB. De inhoudelijke portefeuillehouders zijn lid en/of voorzitter van een of meerdere bestuurscommissies.

Financieel belang | € 192.000 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 5.964.000 | € 9.815.000 Verwacht vreemd vermogen | € 1.097.000 | € 874.000 Bedrijfsactiviteiten De Stadsregio Parkstad Limburg levert een structuurversterkende bijdrage aan de evenwichtige ontwikkeling van de regio in relatie tot haar omgeving, zowel regionaal, provinciaal als landelijk. De kernagenda richt zich op de thema's: Economie en toerisme, Ruimte en mobiliteit, Wonen en herstructurering, Duurzaamheid, Sociaaleconomische structuurversterking en Grensoverstijgende samenwerking. Ontwikkelingen en risico's Financieel: De Stadsregio signaleert dat de uitvoerbaarheid van de taken onder druk komt te staan door beperkte financiële middelen uit het werkbudget. Hierover willen zij in gesprek gaan. Inhoudelijk: De uitwerking van het Toekomstverhaal Parkstad vraagt een intensief proces van zowel de Stadsregio als de deelnemende gemeenten en maatschappelijke partners. De gevraagde inzet is nog onbekend maar kan spanning opleveren in relatie tot de beschikbare ambtelijke capaciteit. 9. Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL) Programma | Veiligheid en handhaving Vestigingsplaats | Maastricht Bestuurlijk belang | Iedere gemeente heeft 1 stem in het algemeen bestuur, plus een stem per iedere 25.000 inwoners.

Voor de gemeente Voerendaal is de burgemeester lid van het algemeen bestuur. Financieel belang | € 1.204.005 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 8.252.000 | € 7.144.000 Verwacht vreemd vermogen | € 28.970.000 | € 59.234.000 Bedrijfsactiviteiten Pagina 69 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 70 van 109 De Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL) draagt zorg voor een efficiënte en kwalitatief hoogwaardige organisatie van brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening, gemeentelijke bevolkingszorg, crisisbeheersing en rampenbestrijding. Ontwikkelingen en risico's 2027 wordt het laatste jaar van het vigerende beleidsplan (2022/2023). De inrichting en opzet van coördinatiepunten (veiligheidsregio's) en noodsteunpunten (gemeenten) wordt onderzocht; dit zal in 2027 een thema zijn. Autonome ontwikkelingen met forse financiële impact: CAO lonen 2027, organisatieontwikkeling, inrichting coördinatiepunten, nieuwe taken kabinetsbrede weerbaarheidsopgave, nieuwe wettelijke taken door de geopolitieke situatie. 10. WOZL (Werkvoorziening Oostelijk Zuid-Limburg) Programma Onderwijs, arbeidsmarkt en arbeidsparticipatie Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur bestaat uit de leden, ieder lid heeft een stem vermeerderd met een stem voor iedere 15.000 inwoners.

Het dagelijks bestuur heeft samen nooit de meerderheid van stemmen. De gemeente Voerendaal wordt vertegenwoordigd door portefeuillehouder sociale zaken in het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur. Financieel belang € 948.900 Begroting – Verwacht financieel resultaat 0 Balans 2026 2027 Verwacht eigen vermogen Onbekend Onbekend Verwacht vreemd vermogen Onbekend Onbekend Bedrijfsactiviteiten Uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW): het voorzien in de werkgelegenheid, mensontwikkeling en begeleiding van SW-geïndiceerde. Sinds 1 januari 2015 is de toegang tot de Wsw gesloten en zijn de middelen opgenomen in het ongedeelde Participatiebudget. Ontwikkelingen en risico's Het subsidiebedrag in de eerdere meerjarenraming kwam nog uit de meicirculaire 2024; in 2025 is dit bedrag voor 2027 verhoogd, mede door een vergoeding voor stijgende lonen (LPO) en een kleiner aantal Sw-medewerkers over wie het macrobudget wordt verdeeld. De LPO 2026 is nog niet vastgesteld (pas bij meicirculaire 2026). Steeds meer medewerkers hebben lichamelijke of psychische klachten en hebben een beschutte werkomgeving nodig; het financiële risico per extra fte is naar verwachting klein (max. circa € 5.000 per fte). 11.

WSP (Werkgeversservicepunt Parkstad) Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 71 van 109 Programma Onderwijs, arbeidsmarkt en arbeidsparticipatie Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur bestaat uit de leden, ieder lid heeft een stem vermeerderd met een stem voor iedere 15.000 inwoners. Het dagelijks bestuur heeft samen nooit de meerderheid van stemmen. De gemeente Voerendaal wordt vertegenwoordigd door portefeuillehouder sociale zaken in het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur. Financieel belang € 42.526 Begroting – Verwacht financieel resultaat 0 Balans 2026 2027 Verwacht eigen vermogen Onbekend Onbekend Verwacht vreemd vermogen Onbekend Onbekend Bedrijfsactiviteiten Het samenbrengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt voor burgers met een loonwaarde tussen 30-100% die behoren tot de doelgroep van de voormalige Wsw en de Participatiewet. Ontwikkelingen en risico's Voor 2027 wordt een beter nettoresultaat van 195.000 verwacht, door een slechter operationeel resultaat van 1.796.000 en een beter subsidieresultaat van 1.991.000 (het slechtere operationele resultaat komt mede door de lagere Sw-bezetting). Kansen op positieve effecten: bijstelling van de rijkssubsidie, hogere inkomsten door hogere detacheringstarieven, meer duurzame detacheringen door jobcoaching en de KANS-locatie. 12.

Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad Programma Veiligheid en handhaving Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang De verantwoordelijk portefeuillehouder is namens de gemeente Voerendaal afgevaardigd als lid van het algemeen bestuur van Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad. Financieel belang € 93.803 Begroting – Verwacht financieel resultaat 0 Balans 2026 2027 Verwacht eigen vermogen Onbekend Onbekend Verwacht vreemd vermogen Onbekend Onbekend Bedrijfsactiviteiten Het maatschappelijk belang is het vergroten van de sociale veiligheid en daarmee de leefbaarheid binnen de samenleving te verbeteren en bij te dragen aan de veiligheid(sbeleving). Het doel van het zorg- en veiligheidshuis is een aanpak en doorbraak forceren voor de groep burgers die problemen ervaart op meerdere levensgebieden. Ontwikkelingen en risico's Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 De loonkosten worden jaarlijks geïndexeerd, maar kunnen harder stijgen dan voorheen geraamd. De lasten voor inhuur voor specialistische functies blijven aanwezig naast het invullen van formatieplekken. Gewijzigde wetgeving (Wet Gegevensverwerking Samenwerkingsverbanden) maakt aanpassing van de organisatie(structuur) noodzakelijk; het effect is nog niet volledig duidelijk.

Het implementeren van HR21-functiewaarderingssystematiek brengt het risico met zich mee dat de waardering afwijkt van de huidige waardering, met mogelijk risico op juridische geschillen en effect op de geraamde personeelslasten. 13. Solido (voorheen: Parkstad IT) Programma | Bestuur en ondersteuning Vestigingsplaats | Heerlen Bestuurlijk belang | De verantwoordelijk portefeuillehouder is lid van het algemeen bestuur. Per deelnemer is er een bestuurslid. Financieel belang | € 770.577 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | Onbekend | Onbekend Verwacht vreemd vermogen | Onbekend | Onbekend Bedrijfsactiviteiten Solido heeft als doel om voor de deelnemende gemeenten op een professionele manier de ICT- en informatievoorziening te organiseren. Daarmee ondersteunt Solido de digitale infrastructuur die nodig is voor een betrouwbare, veilige en toegankelijke dienstverlening. Het maatschappelijk belang van Solido ligt in het versterken van de uitvoeringskracht en digitale weerbaarheid van lokale overheden. Ontwikkelingen en risico's Met de ver-Saasing van het applicatielandschap van de deelnemers staat Solido voor een aantal uitdagingen. Solido zal zich kennismatig en organisatorisch verder moeten ontwikkelen in cloud- oplossingen en bevindt zich in een transitie van beheer- naar dienstverlenende organisatie.

De voornaamste risico's zijn oplopende kosten door het verschil in tempo bij de uitvoering van de ver-Saasing tussen deelnemers en het niet behalen van ambities rondom de afbouw van het VMware-platform. 14. Historisch Centrum Limburg (HCL) Programma | Bestuur en ondersteuning Vestigingsplaats | Maastricht Bestuurlijk belang | De verantwoordelijk portefeuillehouder is lid van het algemeen bestuur. Financieel belang | € 81.425 Begroting – Verwacht | 0 financieel resultaat Balans | 2026 | 2027 Verwacht eigen vermogen | € 1.596.056 | € 2.040.791 Verwacht vreemd vermogen | € 1.064.573 | € 5.768.137 Pagina 72 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 73 van 109 Bedrijfsactiviteiten Het Historisch Centrum Limburg verzamelt, beheert en geeft toegang tot archieven en collecties van Limburgse overheidsinstellingen en particulieren. Het HCL beschikt over 24 kilometer archief, waaronder overheidsarchieven en belangrijke particuliere archieven. Ontwikkelingen en risico's Het Historisch Centrum Limburg (HCL) staat in 2027 voor een ingrijpende transitie: de nieuwe Archiefwet treedt in werking, het Rijk treedt uit de Gemeenschappelijke Regeling en de organisatie moet na aanzienlijke schaalvergroting intern op orde komen. HCL zet in op digitalisering via het e-depot als regionale nutsfunctie.

Het voornaamste risico betreft het groeitempo van de e-depot inkomsten, terwijl de organisatie tegelijkertijd een zwaar beroep wordt gedaan door de samenloop van interne harmonisatie, nieuwe wetgeving en een groter deelnemersveld. Deelnemingen IBA Parkstad BV Programma: 0. Bestuur Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang De burgemeester is lid van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Financieel belang Voerendaal participeert voor € 374 in het totale aandelenkapitaal (€ 20.776) van de BV. Voor de looptijd van de BV dragen partijen € 47 mln. bij: de bijdrage van Voerendaal is maximaal € 852.409 over de looptijd van IBA. Bedrijfsactiviteiten Invulling te geven aan de transformatie-/herstructureringsopgaven van Parkstad Limburg via de realisatie en ontwikkeling van de Internationale Bau Ausstellung Parkstad 2020/2021. IBA fungeert hierbij primair als kwaliteitsmachine voor de verbetering van initiatieven. De eerste open oproep van IBA Parkstad heeft gelopen tot en met 15 december 2014. In deze oproep zijn bijna 300 project-ideeën ingediend, die door de curator-directeur en het Q-team gewaardeerd. Eind 2017 maakten 50 projecten onderdeel uit van het IBA Uitvoeringsprogramma. Eind 2022 is een aantal projecten reeds geheel gerealiseerd en afgewikkeld, een aantal lopen nog een aantal jaren door.

Eind 2025 is afronding van de IBA BV in volle gang, allereerst met afronding subsidies van de projecten, vervolgens vindt in 2026 de (voorbereiding van de) liquidatie van de BV plaats. Ontwikkelingen en risico’s Doordat in het verleden reeds afschrijving van het aandelenpakket heeft plaats gevonden, is het risico nihil tenzij deze onderneming extra bijdragen vraagt bij mogelijke toekomstige tegenvallende bedrijfsresultaten van de NV. Het risico dat dit gebeurd is zeer gering. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 74 van 109 NV Reinigingsdiensten Rd4 Programma: 7. Volksgezondheid en milieu Vestigingsplaats Heerlen Bestuurlijk belang De wethouder verantwoordelijk voor Milieu is lid van de Vergadering van Aandeelhouders. Financieel belang De gemeente is houder van 1.188 aandelen van € 4,54 per aandeel (totaal € 5.391 boekwaarde). Bedrijfsactiviteiten De naamloze vennootschap heeft als doel het tot stand brengen van een doelmatige-, milieuhygiënische-, verantwoorde- en marktconforme inzameling van bedrijfsafval. Daarnaast houdt de vennootschap zich bezig met vegen van wegen en bedrijfsterreinen en - hallen, rioolreiniging en – inspectie, gladheidsbestrijding. De NV Reinigingsdiensten Rd4 verzorgt de inzameling en verwerking van bedrijfsafvalstoffen en het adviseren op het gebied van afval/milieubeleid. Daarnaast verzorgt de NV reinigingstaken voor bedrijven.

Ontwikkelingen en risico’s Rd4 blijft investeren in een duurzame en toekomstbestendige bedrijfsvoering. De vergroening van het wagenpark en de verdere verduurzaming van de bedrijfsvoering vormen hierbij een belangrijk speerpunt en worden actief meegenomen in de marktbenadering richting klanten. De markt waarin de nv opereert blijft in beweging. Ontwikkelingen op het gebied van verwerkingscapaciteit, recyclingmogelijkheden en markttarieven kunnen invloed hebben op de bedrijfsvoering en de financiële resultaten van de vennootschap. Daarnaast blijft de concurrentiepositie afhankelijk van marktontwikkelingen binnen de commerciële afval- en reinigingssector. Het risico ten aanzien van het aandelenkapitaal beperkt zich tot de hoogte van het nominale aandelenkapitaal van deze vennootschap. Daarnaast bestaat het risico dat de gemeente extra bijdragen moet betalen bij mogelijke toekomstige tegenvallende bedrijfsresultaten van de nv. Bij uittreden of wijziging van het takenpakket dient door de gemeente een schadeloosstelling plaats te vinden. Bij tegenvallende bedrijfsresultaten kan het dividend onder druk komen te staan. NV Waterleidingmaatschappij Limburg (WML) Programma: Vestigingsplaats Maastricht Bestuurlijk belang Aandeelhouder, stemrecht De gemeente Voerendaal wordt vertegenwoordigd door de burgemeester in de Vergadering van Aandeelhouders.

Financieel belang Dividend (4 van de 500 aandelen) Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 75 van 109 Bedrijfsactiviteiten Het voorzien van de gehele Limburgse bevolking van zuiver, helder en betrouwbaar drinkwater, tegen een zo laag mogelijke prijs. Het verzorgen van de drinkwaterproductie, drinkwaterdistributie en het geven van voorlichting op het gebied van drinkwater. Deze activiteiten staan in relatie tot programma “Volksgezondheid en Milieu”, specifiek het taakveld ‘riolering’. De activiteiten richten zich op het onderhouden, in stand houden en verbeteren van de drinkwatervoorziening. Ontwikkelingen en risico’s Het risico t.a.v. het aandelenkapitaal beperkt zich tot de hoogte van het nominale aandelenkapitaal van deze vennootschap. Verder risico tot het betalen van extra bijdragen bij mogelijke toekomstige tegenvallende bedrijfsresultaten van de NV. Enexis Holding N.V. Programma: Vestigingsplaats 's-Hertogenbosch Bestuurlijk belang De gemeente Voerendaal is aandeelhouder van Enexis Holding N.V. De wethouder Duurzaamheid is gemachtigd om de gemeente te vertegenwoordigen in de Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders (BAvA) en VEGAL. De Provincie Limburg is ook aandeelhouder.

De Gedeputeerde S.H.M Satijn, belast met de Portefeuille Economie, Financiën en bedrijfsvoering is gemachtigd en benoemt als lid van de aandeelhouderscommissie Enexis Holding N.V. Financieel belang Het betreft een deelneming in het aandelenkapitaal. Het nominale aandelenpakket bedraagt € 263.250 (263.250 aandelen van nominaal groot € 1,00). De boekwaarde van de aandelen is € 263.250. De gemeente ontvangt jaarlijks naar rato van het aantal aandelen een dividend. Daarnaast is in 2020 is een converteerbare hybride lening verstrekt aan Enexis voor een bedrag van € 879.363. Bedrijfsactiviteiten Enexis beheert het energienetwerk voor elektriciteit en aardgas in Noord-, Oost- en Zuid- Nederland voor de aansluiting van ongeveer 2,3 miljoen klanten (huishoudens, bedrijven en overheden) voor gas en 2,9 miljoen klanten voor elektriciteit. De netbeheerderstaak is een publiek belang, wettelijk geregeld met o.a. toezicht vanuit de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Conform het in 2022 vastgestelde nieuw strategisch plan is gekozen voor de focus op kerntaken met drie hoofddoelen: • Sturen op maatschappelijk optimale energiekeuzes.

Mede richting geven aan maatschappelijk optimale keuzes voor een duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar energiesysteem van de toekomst en een haalbare weg daarnaartoe; Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 76 van 109 • Iedereen altijd toegang tot energie Voor iedereen een toegankelijke, veilige energie-infrastructuur met behoud van een hoge leveringszekerheid en tegen de laagst mogelijke kosten; • Klanten weten wat ze aan Enexis hebben Transparante, betrouwbare en efficiënte dienstverlening aan klanten en marktpartijen In 2027 zijn de kerntaken en hoofddoelen hetzelfde. De focus komt voort uit maatschappelijke ontwikkelingen die een materiële impact op Enexis hebben: klimaatverandering & energietransitie; participatie en vertrouwen in instituties (burgers willen meer invloed op hun directe leefomgeving); digitale transformaties Ontwikkelingen en risico’s Het nieuwe strategische plan heeft grote gevolgen voor de financiële positie van Enexis. Verkenningen van netbeheer NL en de individuele netbeheerders geven aan dat de energietransitie een enorme investeringsopgave en daaruit voortvloeiende kapitaalbehoefte tot gevolg heeft. Uitgangspunt is dat Enexis financieel solide blijft, geen financiële risico’s neemt en tenminste een A credit-rating behoudt. Het nominaal aandelenkapitaal van deze vennootschap bedraagt € 149.682.196.

Voerendaal bezit 0,17% hiervan met een nominale waarde van € 263.250. Daarmee zijn op grond van de wet (art. 2:81 BW) de verplichtingen en daarmee de aansprakelijkheid jegens Enexis Holding N.V. beperkt tot dit bedrag. Tegenvallende exploitatieresultaten van Enexis hebben een negatief effect op de dividenduitkering zoals jaarlijks wordt ontvangen door de gemeente. Het risico is echter gering omdat Enexis opereert in een gereguleerde (energie)markt, onder toezicht van de Energiekamer. Ten aanzien van de verstrekte converteerbare hybride lening is er een risico dat deze lening niet wordt terugbetaald door Enexis, maar wordt omgezet in aandelenkapitaal. Er wordt dan geen rentevergoeding meer ontvangen. Of dit gecompenseerd wordt door een hogere dividenduitkering is op dit moment onzeker. Nazorg Limburg B.V. Programma: Vestigingsplaats Maastricht – Aachen Airport Bestuurlijk belang De wethouder verantwoordelijk voor Milieu vertegenwoordigt de gemeente in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Financieel belang De gemeente is houder van 340 aandelen van € 0,45 per aandeel. De boekwaarde van de aandelen is per 31-12-2023 € 0. De gemeentelijke bijdrage is met ingang van 2022 niet meer verschuldigd.

Bedrijfsactiviteiten Nazorg Limburg beheert in opdracht van haar aandeelhouders de gesloten stortplaatsen in Limburg, ter bescherming van het milieu (waaronder grondwater) en ter voorkoming van negatieve gevolgen van bodemverontreiniging voor toekomstige generaties. Er zijn géén commerciële doeleinden. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 77 van 109 Het beheren van 15 gesloten stortplaatsen in Limburg. Dat beheer omvat onder andere het opsporen, analyseren en managen van milieurisico’s van stortplaatsen en andere verontreinigde locaties. Ontwikkelingen en risico’s Nazorg Limburg zoekt actief naar mogelijkheden om gesloten stortplaatsen een maatschappelijk verantwoorde functie te geven. Het risico is nihil tenzij deze onderneming extra bijdragen vraagt bij mogelijke toekomstige tegenvallende bedrijfsresultaten van de BV. Het risico dat dit gebeurt is zeer gering mede omdat de bedrijfsactiviteiten voornamelijk bestaan uit nazorg. NV Bank Nederlandse Gemeenten Programma: Vestigingsplaats ‘s Gravenhage Bestuurlijk belang De burgemeester is lid van de Vergadering van Aandeelhouders Financieel belang De gemeente is houder van 11.232 aandelen van € 2,50 per aandeel (totaal € 28.078 = boekwaarde). Bedrijfsactiviteiten Uitoefening van het bedrijf van bankier ten dienste van overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang.

Overheden en instellingen op het gebied van volkshuisvesting, gezondheidszorg, onderwijs en openbaar nut (publieke sector). Het verzorgen van kredietverlening, beleggingen, advisering, betalingsverkeer en e-banking, gebiedsontwikkeling en vastgoed-ontwikkeling voor en in samenwerking met overheidspartijen. Deze activiteiten staan in relatie tot programma bestuur en dienstverlening van de programmabegroting; specifiek het beleidsveld 'financiering'. Ontwikkelingen en risico’s Kredietrisico door gemeenten: Verslechtende gemeentelijke begrotingen verhogen tegenpartij- en portefeuillerisico. WoonWijzerWinkel Zuid-Limburg B.V. Programma: Vestigingsplaats Kerkrade Bestuurlijk belang De wethouder Duurzaamheid is lid van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Financieel belang Voerendaal bezit voor € 995 aan aandelen op een totaal van € 20.000 aan aandelen. Daarnaast wordt jaarlijks een lening verstrekt tot in totaal € 63.000 welke met ingang van 2025 lineair wordt afgelost en uiterlijk op 1-1-2035 geheel is terugbetaald. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 78 van 109 Bedrijfsactiviteiten Bijdragen aan de verduurzamingsopgave van Palet 1.0, 2.0 en 3.0.

• Met de WoonWijzerWinkel wordt beoogd: • Beschikbaar stellen van één loket voor duurzaamheid in Parkstad; • Versnellen van de verduurzaming van de particuliere woningvoorraad in Parkstad; • Creëren van een fysieke manifestatie van de aanpak PALET; • Tegengaan van ‘energiearmoede’ (nieuwe segregatie); • Creëren van kansen op de arbeidsmarkt voor de nieuwe ‘verduurzamers’ (installateurs etc.); • Professionaliseren van de installatiebranche; • Ontwikkelen van economisch potentieel voor ondernemers, inclusief MKB; • Versterken ‘van het groene’ imago van Parkstad; • Mogelijk uitrollen naar of aansluiten van geheel Zuid-Limburg; De activiteiten van de WoonWijzerWinkel concentreren zich (vooralsnog) op de regio Parkstad. Ontwikkelingen en risico’s In de opstartfase van de BV is een dashboard ontwikkeld met stuurinformatie in afstemming met de reeds beschikbare meetinstrumenten en criteria. Per twee jaar wordt een kwantitatieve en kwalitatieve evaluatie van de WoonWijzerWinkel uitgevoerd. Parkstad Limburg werkt samen met WoonWijzerWinkel de website Parkstadverduurzaamt.nl verder uit te werken zodat burgers op een centrale pagina terecht kunnen voor informatie over verduurzaming, toegang tot advies en een overzicht treffen van landelijk, provinciale en lokale maatregelen.

In 2023 hebben de Parkstad-gemeenten ieder een deel van hun CDOKE-middelen ter beschikking gesteld aan de WoonWijzerWinkel. De WWW is hiermee met 12 FTE uitgebreid zodat de dienstverlening kan worden uitgebreid en kwalitatief een impuls krijgt. Deze afspraken lopen voor een periode van drie jaar. Met de WoonWijzerWinkel wordt mogelijk gemaakt dat het economische verdienmodel lokaal verankerd is. De economische omzet in de regio bestaat uit twee delen; materiaalkosten en arbeidskosten. Op basis van het businessplan betekent dit gemiddeld een werkgelegenheid van 100 FTE per jaar binnen de regio. Dat betekent nieuwe kansen voor mensen die nu aan de kant staan, maar ook kansen voor mensen die nu al in die branche werkzaam zijn (bv. omscholing). Ten aanzien van de risico’s zijn benoemd het ontbreken van (voldoende) klanten, het ontbreken van financieringsmogelijkheden, te sterke concurrentie en het ontbreken van voldoende arbeidskrachten. Hiertegen zijn mitigerende maatregelen voorzien. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 79 van 109 Grondbeleid: Conform de Nota Grondbeleid kiest Gemeente Voerendaal in beginsel bij niet-strategische uitbreidingsgebieden, uitbreidingsgebieden en herstructureringsgebieden voor passief (faciliterend) grondbeleid.

Bij strategische inbreidingsgebieden, uitbreidingsgebieden en herstructureringsgebieden en bij overige (kleinschalige) projecten wordt actief grondbeleid overwogen. Indien bij actief grondbeleid grote bedragen gemoeid zijn en/of aanzienlijke risico's gelopen worden, dan wordt de gemeenteraad betrokken bij het proces. Er staat nog een kavel aan het Bautseplein (voormalig Cohortplein) te koop en een kavel aan de entree van Lindelaufer Gewande. Daarnaast verwachten we opbrengsten afkomstig uit de verkoop van grond aan nutsbedrijven, voor uitbreiding van het elektriciteitsnetwerk. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Openbaarheid (Woo) De Wet open overheid (Woo) is op 1 mei 2022 gedeeltelijk in werking getreden en heeft de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) vervangen. De Woo | heeft als doel de transparantie van de overheid te vergroten door overheidsinformatie beter toegankelijk te maken voor inwoners, bedrijven en andere belanghebbenden. De wet bevat regels voor zowel de openbaarmaking van informatie op verzoek (passieve openbaarmaking) als de actieve openbaarmaking van overheidsinformatie uit eigen beweging. De Woo is nog niet volledig in werking getreden. Passieve openbaarmaking De Woo kent de mogelijkheid voor iedereen om een verzoek in te dienen om publieke informatie openbaar te maken.

De gemeente behandelt deze verzoeken overeenkomstig de wettelijke termijnen en procedure. De behandeling van Woo-verzoeken vraagt een aanzienlijke inzet van de organisatie, met name wanneer sprake is van omvangrijke of complexe verzoeken waarbij grote aantallen documenten moeten worden verzameld, beoordeeld, geanonimiseerd en – indien van toepassing – aan derde-belanghebbenden voor een zienswijze moeten worden voorgelegd. Het aantal Woo-verzoeken en de complexiteit daarvan laten een stijgende lijn zien. Onderstaande tabel geeft een overzicht van het aantal ontvangen Woo-verzoeken in de afgelopen jaren. Jaartal | Woo-verzoeken 2022 | 8 2023 | 10 2024 | 14 2025 | 26 2026 | 13* *Ontvangen Woo-verzoeken tot en met 6 juli 2026. In 2027 blijft de gemeente inzetten op een zorgvuldige, tijdige en juridisch juiste afhandeling van Woo-verzoeken. Daarbij wordt blijvend aandacht besteed aan de kwaliteit van de besluitvorming, de vindbaarheid van documenten en een efficiënte inrichting v | an de werkprocessen. Actieve openbaarmaking Naast de passieve openbaarmaking kent de Woo een verplichting tot actieve openbaarmaking van overheidsinformatie. Dit houdt in dat bestuursorganen bepaalde categorieën overheidsinformatie uit eigen beweging openbaar maken, zonder dat hiervoor eerst een Woo-verzoek hoeft te worden ingediend. Deze verplichting wordt stapsgewijs ingevoerd.

Per tranche treden meerdere informatiecategorieën waarvoor een actieve openbaarmakingsplicht geldt in werking. Pagina 80 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 81 van 109 De informatiecategorieën uit de eerste tranche die voor gemeenten reeds in werking zijn getreden, worden overeenkomstig de wettelijke verplichtingen actief openbaar gemaakt. Gemeente Voerendaal voldoet daarmee aan de huidige verplichtingen vanuit de Woo. Voor de informatiecategorieën uit de volgende tranches worden de voorbereidingen voortgezet. De gemeente werkt daarbij aan de verdere inrichting van de benodigde technische voorzieningen en werkprocessen, zodat bij inwerkingtreding van de volgende tranches tijdig aan de wettelijke verplichtingen kan worden voldaan. Op dit moment is nog niet bekend wanneer de volgende tranches voor gemeenten in werking zullen treden. De verwachting is dat dit gefaseerd zal plaatsvinden in 2027-2028. In 2027 blijft de gemeente de ontwikkelingen rondom de Woo volgen en wordt waar nodig uitvoering gegeven aan nieuwe wettelijke verplichtingen. De verdere implementatie van de Woo vindt daarbij plaats binnen de beschikbare capaciteit en de vastgestelde financiële kaders. Eventuele gevolgen van toekomstige ontwikkelingen worden op een passend moment beoordeeld.

Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Investeringsprogramma: Inleiding Het investeringsprogramma geeft inzicht in de voorgenomen investeringen in de begrotingsperiode 2027–2030. Het omvat zowel vervangings- als uitbreidingsinvesteringen en vormt een belangrijk onderdeel van de financiële en strategische sturing. Investeringen hebben directe gevolgen voor de kapitaallasten, de schuldpositie en de uitvoeringscapaciteit van de organisatie. Financiële effecten De investeringen leiden tot kapitaallasten die via afschrijving en rente drukken op de exploitatie. Inzicht in deze lasten is essentieel voor een | reële begroting. bedragen x € 1.000 Investeringkrediet | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | 2031 | TOTAAL Wegen, Groen en Riolering Voerendaal Oost - Riolering | 3.362 | 3.183 | 185 | 6.730 Voerendaal Oost - Verharding | 5.512 | 4.926 | 303 | 10.741 Voerendaal Oost - Openbaar groen | 369 | 350 | 20 | 739 Craubeek (STRIP) - Riolering | 404 | 596 | 812 | 1.812 Craubeek (STRIP) - Groen | 184 | 184 Craubeek (STRIP) - Verharding | 500 | 575 | 1.075 Parkeerplaats Aldi, deelgebied B | 98 | 98 Miljoen bomenplan (aankoop grond en bomen) | 165 | 165 Klimaatmaatregelen Retersbeek | 66 | 264 | 330 Klimaatmaatr (Opsch./Ransd.veld) | 379 | 600 | 979 Vergroten bergingscap.

buffer centrum Voerendaal | 100 | 164 | 264 Klimaatmaatregelen wateroverlast Voerendaal | 132 | 132 | 132 | 132 | 132 | 660 OCK aanleg infrastructuur | 1.000 | 1.000 OCK watermaatregelen | 158 | 158 Herinrichting kruising Putterweg-Retersbekerweg | 400 | 400 Mingersborg, upgrade vijfsprong + aanleg fietsstro | 300 | 300 Watertakenplan (klimaatmaatregelen) | 100 | 100 | 100 | 300 Rijwielpad In de Koning (STRIP 2.0) | 53 | 53 Accommodaties Joffer verduurzaming | 1.545 | 2.318 | 3.863 Borenburg verduurzaming | 739 | 493 | 1.232 Verduurzamen MFC Ubachsberg | 148 | 0 | 148 Wouves Uitbreiding | 750 | 750 Verv (bovenbouw) kunstgrasveld RKVV Voerendaal | 417 | 417 Verduurzamen dienstgebouw buitendienst | 104 | 185 | 289 Verduurzamen gymzaal 't Wouves | 143 | 143 Verduurzamen gemeentehuis | 518 | 518 Pagina 82 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Verduurzamen pand Kunderhoes | 232 | 232 Verduurzamen RKVV Voerendaal | 184 | 184 Verduurzamen RKSVB Ubachsberg | 182 | 182 Onderwijshuisvesting Nieuwbouw basisschool Ubachsberg | 500 | 500 | 4.300 | 4.445 | 9.745 Nieuwbouw school Ransdaal | 500 | 500 | 2.900 | 3.000 | 6.900 Buitendienst Heetwaterunit | 25 | 25 Veegmachine | 120 | 120 Zitmaaier (begraafplaats) | 19 | 19 (kleine) trekker (JD) | 66 | 66 Kooimaaier (voetbalvelden) | 86 | 86 Overige Werkplekconcept | 200 | 200 Toeristische bewegwijzeringsborden | 26 | 26 Noodstroom

aggregaat | 100 | 100 Stoelen raadzaal | 30 | 30 TOTAAL | 13.270 | 18.066 | 4.364 | 7.885 | 7.677 | 51.261 Risico’s en ontwikkelingen • | Kostenstijgingen en indexatie: marktprijzen voor bouw en techniek zijn de laatste jaren flink gestegen en op dit moment lijkt de markt nog niet gestabiliseerd. Budgetten worden waar nodig geactualiseerd. • | Capaciteit en fasering: uitvoering vraagt om tijdige beschikbaarheid van projectleiders, ingenieurs en externe partijen. Fasering is afgestemd op haalbaarheid. • | Rente-ontwikkeling: hogere rente heeft effect op toekomstige kapitaallasten. • | Wetgeving en duurzaamheidseisen: verscherpte eisen (bijv. BENG, stikstof) kunnen leiden tot bijstellingen in ontwerp en uitvoering.

Pagina 83 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 84 van 109 Financiële begroting: Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Overzicht baten en lasten Een totaaloverzicht van de voor de realisatie van de programma’s benodigde middelen geeft het volgende beeld: Begroting 2027 – 2030 | Bedragen x € 1.000 Programma's | Lasten | Baten | Saldo | Saldo | Saldo | Saldo 2027 | 2027 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestuur en ondersteuning | 2.677 | 633 | -2.045 | -3.158 | -3.998 | -4.882 Veiligheid en Handhaving | 1.907 | 5 | -1.902 | -1.959 | -2.012 | -2.058 Verkeer, vervoer en waterstaat | 2.544 | 53 | -2.491 | -2.614 | -3.227 | -3.259 Economie | 203 | 1 | -201 | -175 | -174 | -175 Onderwijs | 1.013 | 243 | -771 | -813 | -890 | -827 Sport, cultuur en recreatie | 4.289 | 238 | -4.051 | -3.950 | -3.915 | -3.923 Sociaal domein | 15.357 | 3.788 | -11.569 | -11.737 | -10.995 | -10.876 Volksgezondheid en milieu | 4.581 | 4.455 | -126 | -145 | -145 | -161 Volkshuisvesting, leefomgeving | 2.632 | 742 | -1.890 | -1.542 | -1.331 | -1.522 en stedelijke vernieuwing Subtotaal programma's | 35.202 | 10.157 | -25.045 | -26.093 | -26.687 | -27.683 Algemene dekkingsmiddelen | 99 | 31.856 | 31.757 | 31.707 | 32.544 | 33.564 Overhead | 7.121 | 20 | -7.101 | -6.677 | -6.728 | -6.514 Heffing | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 vennootschapsbelasting Onvoorzien | 1 | 0 | -1 | -1 | -1 | -1 Saldo van

baten en lasten | 42.423 | 42.033 | -390 | -1.064 | -872 | -634 Mutaties reserves | 4.652 | 5.691 | 1.039 | 1.256 | 1.290 | 974 Begrotingssaldi 2027 - 2030 | 47.075 | 47.724 | 649 | 192 | 418 | 341 Pagina 85 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Geprognotiseerde balans Geprognosticeerde Balans 1-1-2027 | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Activa Vaste activa Materiële vaste activa | 61.842.772 | 77.555.303 | 79.651.080 | 85.126.887 | 90.038.586 Financiële vaste activa | 1.292.313 | 1.275.600 | 1.259.973 | 1.244.180 | 1.228.215 Totaal vaste activa | 63.135.085 | 78.830.903 | 80.911.053 | 86.371.067 | 91.266.801 Vlottende activa Onderhanden werk | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Uitzettingen met een looptijd < 1 jaar | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Liquide middelen | 11.268.000 | 2.773.000 | 3.009.000 | 3.979.000 | -1.191.000 Overige vorderingen | 0 | 0 | 0 | 0 Overlopende activa | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal vlottende activa | 11.268.000 | 2.773.000 | 3.009.000 | 3.979.000 | -1.191.000 Totaal activa | 74.403.085 | 81.603.903 | 83.920.053 | 90.350.067 | 90.075.801 Passiva Vaste passiva Eigen vermogen Reserves | 27.040.000 | 26.000.000 | 24.744.000 | 23.456.000 | 22.482.000 Geprognostiseerd resultaat | 255.000 | 649.000 | 192.000 | 418.000 | 341.000 Voorzieningen | 4.054.000 | 3.352.000 | 3.294.000 | 2.324.000 | 2.508.000 Langlopende leningen | 34.900.000 | 44.605.000 |

49.875.000 | 55.878.000 | 62.581.000 Totaal vaste passiva | 66.249.000 | 74.606.000 | 78.105.000 | 82.076.000 | 87.912.000 Vlottende passiva Overige schulden Overlopende passiva | 8.154.085 | 6.997.903 | 5.815.053 | 8.274.067 | 2.163.801 Totaal vlottende passiva | 8.154.085 | 6.997.903 | 5.815.053 | 8.274.067 | 2.163.801 Totaal passiva | 74.403.085 | 81.603.903 | 83.920.053 | 90.350.067 | 90.075.801 EMU-Saldo EMU saldo | Bedragen x € 1.000 Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit | -351 | -390 | -1.064 | -872 | -634 reserves 2 Mutatie (im)materiële vaste activa | 9.899 | 15.713 | 2.096 | 5.476 | 4.912 3 Mutatie voorzieningen | 524 | -702 | -58 | -970 | 184 4 Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 5 Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en verwachte | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa Berekend EMU saldo (1-2+3-4-5) | -9.726 | -16.805 | -3.218 | -7.318 | -4.791 Pagina 86 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Begrotingsresultaat voor en na bestemming Begrotingsresultaat vóór en na reserveringen Zoals eerder aangegeven sluit de begroting 2027 met een positief resultaat van € 649.000. In dit resultaat zijn ook toevoegingen en onttrekkingen uit reserves verwerkt. Dit noemen we ook wel het begrotingsresultaat na reserveringen.

Conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is het voorgeschreven om ook het begrotingsresultaat vóór reserveringen inzichtelijk te maken. Het begrotingsresultaat vóór reserveringen bedraagt € 390.000 negatief. Onderstaand overzicht voor de mutaties in reserves geeft het volgende beeld: Toevoegingen | Onttrekkingen | Mutaties Reserveringen/onttrekkingen per programma | ten laste van | ten gunste | in de exploitatie | van de | reserves exploitatie Begrotingssaldo 2027 vóór reserveringen | -389.999 Programma Bestuur en ondersteuning Onttrekking reserve afschrijving, dekking afschrijvingslasten diverse | 98.000 investeringen Onttrekking reserve afschrijving, dekking afschrijvingslast | 20.000 werkplekconcept Onttrekking reserve uitvoeringskracht, dekking personele lasten | 300.000 Onttrekking algemene reserve naar reserve afschrijving | 4.500.000 Toevoeging reserve afschrijving vanuit algemene reserve | 4.500.000 Totaal Bestuur en ondersteuning | 4.500.000 | 4.918.000 | 418.000 Programma Veiligheid en Handhaving Onttrekking reserve overloop, doorontwikkeling BOA's | 1.000 Totaal Veiligheid en Handhaving | 0 | 1.000 | 1.000 Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast mobiliteitsplan | 10.000 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast parkeerplaats Aldi | 5.000 deelgebied B Totaal Verkeer, vervoer en waterstaat | 0

| 15.000 | 15.000 Programma Economie Onttrekking algemene reserve, datahub vrijetijdseconomie Limburg | 5.000 Onttrekking reserve overloop, uitvoeringsprogramma VTE | 9.000 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast wandelknooppunten | 6.000 netwerk ZL Totaal Economie | 0 | 20.000 | 20.000 Programma Onderwijs Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast Cortemich | 119.000 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast Open Club Klimmen | 90.000 Totaal Onderwijs | 0 | 209.000 | 209.000 Programma Sport, cultuur en recreatie Pagina 87 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast verbouwing bibliotheek | 6.000 Voerendaal Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast voetbalvelden Klimmen | 47.000 Onttrekking reserve afschrijving, Open Club Klimmen | 118.000 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast verzwaren | 3.000 dakconstructie kantine De Joffer Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast vervanging | 3.000 veldafrastering hoofdveld RKVVV Onttrekking reserve ruimtelijke ontwikkeling, afschrijvingslast böschke an | 7.000 der Baneberg Onttrekking reserve erfgoed, uitvoeringsprogramma erfgoednota | 10.000 Totaal Sport, cultuur en recreatie | 0 | 194.000 | 194.000 Programma Sociaal domein Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast ’t Wouves | 8.000 Onttrekking reserve

afschrijving, afschrijvingslast MFC Ubachsberg | 5.000 Onttrekking reserve sociaal domein, afschrijvingslast keuken MFC | 3.000 Ubachsberg Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast buitenruimte MFC | 3.000 Ubachsberg Onttrekking reserve overloop, middelen ondersteuningsaanbod | 6.000 manterzorgers Onttrekking reserve sociaal domein, jongerenparticipatie | 50.000 Onttrekking reserve sociaal domein, Pilot Sociaal Beheer OCK | 70.000 Toevoeging algemene reserve, specifieke uitkering bekostigingsregeling | 152.000 opvang ontheemden Oekraïne Totaal Sociaal domein | 152.000 | 145.000 | -7.000 Programma Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Onttrekking reserve uitvoeringskracht, dekking personele lasten | 183.000 Onttrekking reserve afschrijving, afschrijvingslast Skaeve Huse | 7.000 Totaal Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing | 0 | 190.000 | 190.000 Totaal mutaties in reserves | 1.039.999 Begrotingssaldo 2027 na reserveringen | 649.000 Reserves en voorzieningen Naast de uitgaven en ontvangsten die via de lopende begroting (de zogenaamde exploitatie) worden verantwoord, wordt ook gewerkt met de zogenaamde reserves en voorzieningen. Dit zijn 'spaarpotjes' van waaruit dekking kan worden voorzien voor lopende uitgaven. De reserves worden beheerd door de gemeenteraad: alle mutaties in reserves behoeven goedkeuring van de gemeenteraad.

De reserves bestaan uit de algemene reserve en de bestemmingsreserves. In de vorige paragraaf zijn de mutaties met betrekking tot reserves voor 2027 afzonderlijk toegelicht. In de voorliggende paragraaf wordt per reserve of voorziening toegelicht wat de stand is per 01-01-2027 de doelstellingen en voorwaarden voor deze reserves zijn opgenomen in de Nota Reserve en Voorzieningen 2026. Tevens wordt het meerjarig verloop van de reserves gepresenteerd. Pagina 88 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 De omvang van de algemene reserve is ten opzichte van de begroting 2026 (€ 2.420.000) hoger. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door toevoeging van een deel van het rekeningresultaat 2025 (€ 974.000) en een gedeeltelijke toevoeging van de afschrijvingsreserve (€ 1.950.000) en anderzijds door een onttrekking t.b.v. de afhandeling van de kernbudgetten en het coronaherstelplan (€ -22.000), een onttrekking t.b.v. de erfgoednota (€ -200.000), een onttrekking t.b.v. het mobiliteitsplan (€ -32.000), een onttrekking t.b.v. amendement Klimmenderstraat (€ -50.000) en een toevoeging aan de afschrijvingsreserve ten behoeve van het werkplekconcept (€ -200.000). Voor wat betreft het beleid, (de doelstellingen, de omvang e.d.) van de onderscheiden reserves wordt kortheidshalve verwezen naar de Nota Reserves en Voorzieningen 2019.

De actualisatie van deze nota vindt plaats in kwartaal 4 2026. We kennen de volgende bestemmingsreserves: De doelstelling en onderbouwing van de reserves is opgenomen in de Nota Reserve en Voorzieningen 2026. Algemene reserve per 1 januari 2027 Naam reserve | Saldo 01-01-2027 Algemene reserve | 10.633.000 Bestemmingsreserves per 1 januari 2027 Naam reserve | Saldo 01-01-2027 Overloop | 34.000 Ruimtelijke ontwikkelingen | 163.000 Sociaal Domein | 441.000 Afschrijving | 13.470.000 Innovatie | 0 Duurzaamheid | 309.000 Groen en wegen | 500.000 Erfgoed | 90.000 Uitvoeringskracht | 1.000.000 Leefbaarheidsfonds | 400.000 Totaal bestemmingsreserves | 16.407.000 De omvang van de bestemmingsreserves is ten opzichte van de begroting 2026 afgerond € 1.735.000) hoger. De grootste mutaties betreffen | mutaties in de reserve uitvoeringskracht (+ € 1.000.000), Groen en wegen (+ € 500.000), Leefbaarheidsfonds (+ € 400.000), Erfgoed | (+ € 90.000), Innvovatiereserve (- € 120.000) en de reserve sociaal domein ( | - € 145.000). Pagina 89 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 90 van 109 Voorzieningen zijn gelden waarop een (min of meer zekere) verplichting rust. Deze middelen zijn dus niet vrij te besteden of te bestemmen. De hoogte van de voorziening is onderbouwd met een onderhoudsplanning of verplichting in de vorm van bijvoorbeeld pensioenaanspraken.

Voorzieningen per 1 januari 2027 Naam voorziening Saldo 01-01 2027 Egalisatie voorziening onderhoud gemeentelijke gebouwen 1.575.070 Vervanging sporttoestellen gymzalen 27.940 Verplichtingen (voormalig) personeel 1.641.232 Dubieuze debiteuren 16.157 Egalisatie voorziening afvalstoffenheffing 131.751 Egalisatie voorziening riolering 661.843 Totaal voorzieningen 4.053.993 Het verloop van de reserves en voorzieningen in 2027 is als bijlage in deze begroting toegevoegd. Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 91 van 109 Bijlagen: Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Budgettaire kaders Uitgangspunten meerjarenbegroting 2027 – 2030. 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Loonontwikkeling | 4,2% | 4,0% | 3,6% | 3,5% Prijsontwikkeling | n.v.t.

| 2,9% | 2,5% | 2,6% Rente in kapitaallasten | 1,5% | 2% | 2% | 2% Gemeentelijke | belastingen, | leges en rechten: – Onroerende | zaakbelasting | woningen | 3% | 3% | 3% | 3% – Onroerende | zaakbelasting | niet | 3% | 3% | 3% | 3% woningen – Afvalstoffenheffing | en rioolrecht | 100% kostendekkend Berekening algemene uitkering: – aantal inwoners | 12.300 | 12.300 | 12.300 | 12.300 – aantal bijstandsontvangers | 120 | 122 | 123 | 126 – aantal woonruimten | 6.035 | 6.091 | 6.147 | 6.209 Loonontwikkelingen Om de loonontwikkeling na afloop van de CAO periode op te vangen, wordt in 2027 en volgende jaren rekening gehouden met de CAO-ontwikkeling die in de meicirculaire 2026 gepubliceerd is. Prijsontwikkelingen In de begroting 2027-2030 is de stelpost prijsontwikkeling bepaald op de index die in de meicirculaire 2026 gepubliceerd is. Bij de bepaling van de jaarschijf 2027 hebben wij de inschatting gemaakt dat indexering voor het jaar 2027 niet nodig is, aangezien alle budgetten zijn bijgesteld naar het prijspeil van 2027. Rente in kapitaallasten Voor de toerekening van rente aan de diverse investeringen is een renteomslagpercentage van 1,5% voor 2027 gehanteerd. Voor de jaren 2028 en verder is de percentage bepaald op 2,0%. Deze berekening komt tot stand op basis van toekomstige investeringen in relatie tot de daarbij horende langlopende geldleningen.

Gemeentelijke belastingen, leges en rechten In de begroting 2027-2030 is meerjarig uitgegaan van een stijging van de opbrengst onroerendezaakbelasting woningen en niet-woningen van 3%. Afhankelijk van de ontwikkelingen van de WOZ-waarden wordt het tarief voor de onroerendezaakbelasting Pagina 92 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 zodanig aangepast, dat het uitgangspunt van de geraamde stijging gerealiseerd wordt. De leges voor burgerzaken zijn met 10% geïndexeerd. Berekening algemene uitkering De berekening van de algemene uitkering uit het gemeentefonds is gebaseerd op de meicirculaire 2026. Bedragen x € 1.000 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Algemene Uitkering | 27.162 | 27.240 | 27.541 | 28.839 Integratie- en Decentralisatie uitkeringen | 1.047 | 1.041 | 926 | 872 28.209 | 28.281 | 28.467 | 29.711 Pagina 93 van 109 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 94 van 109 Overzicht geraamde baten en lasten per taakveld Nr.

Omschrijving taakveld Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo 0.1 Bestuur 1.719 -20 1.699 1.655 0 1.655 1.662 0 1.662 1.680 0 1.680 0.2 Burgerzaken 538 -284 255 450 -284 167 483 -284 200 518 -284 234 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 81 -20 61 81 -20 61 81 -20 61 81 -20 61 0.4 Overhead 7.121 -20 7.101 6.677 0 6.677 6.728 0 6.728 6.514 0 6.514 0.5 Treasury 323 -278 45 511 -224 287 75 -238 -164 492 -232 260 0.61 Onroerende zaakbelasting woningen 82 -2.982 -2.900 84 -3.085 -3.000 88 -3.268 -3.180 91 -3.451 -3.360 0.62 Onroerende zaakbelasting niet-woningen 17 -621 -605 17 -640 -623 18 -659 -641 19 -679 -660 0.64 Belastingen overig 16 -7 9 16 -7 9 16 -7 9 16 -7 9 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0 -28.209 -28.209 0 -28.281 -28.281 0 -28.467 -28.467 0 -29.711 -29.711 0.8 Overige baten en lasten 1 0 1 1.247 0 1.247 2.044 0 2.044 2.876 0 2.876 0.9 Vennootschapsbelasting 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0.10 Mutaties reserves 4.652 -5.691 -1.039 60 -1.316 -1.256 3 -1.292 -1.290 0 -974 -974 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.275 0 1.275 1.321 0 1.321 1.366 0 1.366 1.412 0 1.412 1.2 Openbare orde en veiligheid 632 -5 627 644 -5 639 651 -5 646 651 -5 646 2.1 Verkeer en vervoer 2.544 -53 2.491 2.666 -53 2.614 3.279 -53 3.227 3.312 -53 3.259 3.1 Economische ontwikkeling 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 3.3 Bedrijvenloket en

bedrijfsregelingen 49 -1 47 34 -1 32 34 -1 33 35 -1 33 3.4 Economische promotie 154 -67 87 143 -69 74 141 -69 72 142 -69 73 4.2 Onderwijshuisvesting 324 -90 234 366 -90 276 393 -90 304 380 -90 290 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 689 -153 536 689 -153 536 739 -153 586 689 -153 536 5.1 Sportbeleid en activering 267 0 267 267 0 267 267 0 267 267 0 267 5.2 Sportaccommodaties 925 -215 710 1.172 -274 898 1.180 -274 905 1.184 -274 910 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en -participatie 686 0 686 286 0 286 293 0 293 286 0 286 5.4 Musea 9 0 9 9 0 9 9 0 9 9 0 9 5.5 Cultureel erfgoed 114 0 114 184 0 184 104 0 104 104 0 104 5.6 Media 360 -21 340 360 -21 339 363 -21 342 362 -21 342 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 1.927 -3 1.924 1.969 -3 1.966 1.996 -3 1.994 2.007 -3 2.004 0. Bestuur en ondersteuning 1. Veiligheid en handhaving 2. Verkeer, vervoer en waterstaat 3. Economie 4. Onderwijs 5. Sport, cultuur en recreatie Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Pagina 95 van 109 Nr.

Omschrijving taakveld Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 2.398 -988 1.410 2.369 -896 1.473 2.399 -851 1.548 2.391 -855 1.536 6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO 742 -4 738 742 -4 738 736 -4 732 736 -4 732 6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd 199 0 199 199 0 199 199 0 199 199 0 199 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal 369 0 369 369 0 369 369 0 369 369 0 369 6.3 Inkomensregelingen 4.022 -2.639 1.383 4.022 -2.639 1.383 4.022 -2.639 1.383 4.022 -2.639 1.383 6.4 WSW en beschut werk 1.010 0 1.010 1.026 0 1.026 973 0 973 893 0 893 6.5 Arbeidsparticipatie 120 0 120 120 0 120 120 0 120 120 0 120 6.60 Hulpmiddelen en diensten (WMO) 615 -32 583 623 -33 589 629 -35 595 639 -37 603 6.711 Hulp bij het huishouden (WMO) 1.843 -125 1.718 1.843 -125 1.718 1.080 -125 955 1.044 -125 919 6.712 Begeleiding (WMO) 384 0 384 384 0 384 384 0 384 384 0 384 6.713 Dagbesteding (WMO) 309 0 309 309 0 309 309 0 309 309 0 309 6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO) 18 0 18 18 0 18 18 0 18 18 0 18 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal 2.307 0 2.307 2.388 0 2.388 2.388 0 2.388 2.388 0 2.388 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal 502 0 502 505 0 505 505 0 505 505 0 505 6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk 62 0 62 62 0 62 62 0 62 62 0 62 6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 6.791 PGB WMO

187 0 187 187 0 187 187 0 187 187 0 187 6.792 PGB Jeugd 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 6.821 Jeugdbescherming 41 0 41 41 0 41 41 0 41 41 0 41 6.822 Jeugdreclassering 41 0 41 41 0 41 41 0 41 41 0 41 6.91 Coördinatie en beleid WMO 115 0 115 115 0 115 115 0 115 115 0 115 6.92 Coördinatie en beleid Jeugd 75 0 75 75 0 75 75 0 75 75 0 75 7.1 Volksgezondheid 891 0 891 891 0 891 891 0 891 891 0 891 7.2 Riolering 1.744 -2.383 -639 1.865 -2.474 -609 2.156 -2.766 -610 2.105 -2.699 -594 7.3 Afval 1.611 -2.047 -436 1.623 -2.070 -446 1.646 -2.092 -446 1.649 -2.095 -446 7.4 Milieubeheer 314 0 314 314 0 314 314 0 314 314 0 314 7.5 Begraafplaatsen en crematoria 20 -25 -5 20 -25 -6 20 -25 -5 20 -25 -5 8.1 Ruimte en leefomgeving 1.737 -302 1.435 1.449 -26 1.422 1.342 -26 1.315 1.342 -26 1.315 8.3 Wonen en bouwen 895 -440 455 825 -705 120 830 -815 15 836 -630 206 47.075 -47.724 -649 43.330 -43.523 -192 43.864 -44.282 -418 44.821 -45.161 -341 7. Volksgezondheid en milieu 8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Totalen baten en lasten per taakveld 6.

Sociaal Domein Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 Begroting 2027 / Meerjarenraming 2028 –2030 Overzicht incidentele baten en lasten Overzicht geraamde incidentele lasten en baten begroting 2027 – 2030 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Last | Baat | Last | Baat | Last | Baat | Last | Baat Programma Bestuur en ondersteuning Branding | 50 Informatiehuishouding op orde | 288 Implementatie nieuw financieel systeem tlv res | 160 uitvoeringskracht Uitvoeringskracht | 140 | 140 | 250 Mutatie reserves: SPUK bekostigingsregeling opvang ontheemden | 152 | 60 Oekraïne; storting in AR Sloop en afboeken boekwaarde psz Ransdaal t.l.v. AR | 61 Mutaties tlv reserve uitvoeringskracht | 483 | 247 | 250 Programma Veiligheid en Handhaving N.v.t. Programma Verkeer, vervoer en waterstaat N.v.t. Programma Economie N.v.t. Programma Onderwijs Sloop en afboeken boekwaarde psz Ransdaal t.l.v. AR | 61 Programma Sport, cultuur en recreatie Deelname interreg project ViaVia t.l.v. AR | 31 Organisatie OLS 2027 | 400 Dag van de ondernemer | 15 Programma Sociaal domein SPUK bekostigingsregeling opvang ontheemden | 400 | 552 | 400 | 460 | 400 | 400 | 400 | 400 Oekraïne Huisvesting bijzondere doelgroepen | 100 Programma Volksgezondheid en milieu N.v.t.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://voerendaal.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/917aea92-78dd-499c-9d20-cf3bce6d2154?agendaItemId=da0c3d38-fbbc-43a6-b0e3-4fc08241cf0b