Document · PDF

rvs Jaarstukken 2022 bijlage 1 jaarstukken

Commissie Ruimte 22 juni 2023, gemeente VlissingenBij agendapunt: Jaarrekening 202234.501 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Omschrijving

Begroot

Werkelijk t/ m 2022

Restant

Afsluiten

Werkelijk 2022

Vervangen BRP-applicatie

150

127

Prog 4 Bestuur

150

127

3.4.5 RESERVES EN VOORZIENINGEN In onderstaand overzicht zijn de op dit programma betrekking hebbende reserves en voorzienigen weergegeven. Daar waar besluitvorming over de aanwending van een bestemmingsreserve heeft plaatsgevonden, is dat opgenomen onder de claims. Reserves / voorzieningen

Stand per 1/1

Toevoeging

Onttrekking

Stand per 31/12 Claimbedrag

Reserve frictiekosten overig

834

Reserve organisatie doorontwikkeling

550

800

213

1.137

Algemene reserve

-70.153

22.194

17.539

-65.498

Totaal reserves

-68.769

22.994

17.752

-63.526

4.554

618

3.970

301

232

Totaal voorzieningen

4.554

336

688

4.202

Programma Bestuur

-64.215

23.331

18.440

-59.324

Voorziening pensioenbijdragen wethouders (APPA) Voorziening wachtgeld oudbestuurders

De mutaties van de reserves en voorzieningen lichten we in hoofdstuk 4.4 Toelichting op de balans (onderdeel vaste passiva). De mutaties op de reserves zijn incidenteel.

JAARVERSLAG 2022 PROGRAMMA 4: BESTUUR

Aan de algemene reserve hebben we ook het resultaat van de jaarrekening 2021 ad € 10.797.672 toegevoegd. Deze toevoeging loopt niet via mutaties reserves.

JAARVERSLAG 2022 OVERHEAD

Om de raad op eenvoudige wijze meer inzicht te geven in de totale kosten van de overhead voor de gehele organisatie en ook meer zeggenschap over die kosten te geven, is voorgeschreven dat in het programmaplan een apart overzicht wordt opgenomen van de kosten van de overhead. Overhead betreft alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces. Tot dit taakveld behoren de kosten van overhead, dat wil zeggen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces: ■ financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie; ■ personeel en organisatie; ■ de gemeentesecretaris;

■ inkoop (incl. aanbesteding en contractmanagement); ■ juridische zaken;

■ bestuurszaken en bestuursondersteuning;

■ informatievoorziening en automatisering van PIOFACH (Personeel, Informatievoorziening, Organisatie,

Financiën, Administratieve organisatie, Communicatie, Huisvesting)-systemen;

■ facilitaire zaken en huisvesting (incl. beveiliging); ■ documentaire informatievoorziening (DIV); ■ managementondersteuning primair proces.

JAARVERSLAG 2022 OVERHEAD

Beleidsindicatoren Opgesteld op basis van eigen gegevens. Indien de gegevens op n.v.t. staan, zijn ze niet voorhanden of beschikbaar (bron VNG-site: www.waarstaatjegemeente.nl). Beleidsindicatoren Omschrijving Formatie

periode Vlissingen Nederland bron

Fte per 1.000 inwoners

- Begroting 2022

2022

8,3

n.v.t.

- Jaarrekening 2022

2022

8,9

n.v.t.

2022

8,3

6,8

2022

8,1

n.v.t.

- Begroting 2022

2022

372

n.v.t.

eigen begroting

- Jaarrekening 2022

2022

314

n.v.t.

eigen jaarrekening

- Begroting 2022

2022

6,37%

n.v.t.

eigen begroting

- Jaarrekening 2022

2022

5,27%

- Begroting 2022

2022

12,07%

n.v.t.

eigen begroting

- Jaarrekening 2022

2022

25,36%

n.v.t.

eigen jaarrekening

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

- Begroting 2022

- Jaarrekening 2022 Apparaatskosten

Overheadkosten

Externe inhuur

eigen begroting

eigen begroting; landelijk gebaseerd op Benchmark Beerenschot 2014 voor gemeenten met 30-50.000 inwoners

Kosten per inwoner

% van totale lasten eigen jaarrekening

Kosten inhuur externen als % van totale loonsom + kosten inhuur externen

JAARVERSLAG 2022 OVERHEAD

3.5.1 WAT HEEFT HET GEKOST? In het onderstaande overzicht hebben we de geraamde (begroting na wijziging) en werkelijke (realisatie) lasten en baten opgenomen. Bij een positief saldo zijn de lasten hoger dan de baten. Bij een negatief saldo zijn de baten hoger dan de lasten. Een positief bedrag in de laatste kolom is een voordeel.

Exploitatie (bedragen * € 1.000) Overhead

Begroting na wijziging

Verschil tussen begroting en realisatie

Realisatie

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

20.760

4.417

16.343

18.881

4.536

14.344

1.998

In hoofdstuk 4.7 Toelichting op het overzicht van baten en lasten geven wij op productniveau een toelichting op het resultaat per programma.

3.5.2 INVESTERINGEN In het onderstaande overzicht staan de in 2022 onderhanden kredieten. Wij verwachten dat de restanten op de kredieten voldoende zijn om de investeringen uit te voeren. Wanneer dit niet het geval is dan lichten wij dit toe (zie laatste kolom). In de kolom 'afsluiten' geven we aan of we de kredieten in het lopende jaar hebben afgesloten. Indien we hier niets vermelden, loopt het krediet nog door naar het volgende jaar.

Begroot

Werkelijk t/ m 2022

Voorbereiding nieuwbouw Stadsbeheer

1.117

605

512

218

Nieuwbouw Stadsbeheer - pand

8.193

Nieuwbouw Stadsbeheer - installaties

2.393

Nieuwbouw Stadsbeheer - inboedel

170

Vervangen zaaksysteem Verseon

164

163

Omschrijving

Restant

Afsluiten

Werkelijk 2022

JAARVERSLAG 2022 OVERHEAD

Begroot

Werkelijk t/ m 2022

Restant

Hybride werken 2022-2024

1.031

155

876

Verplichtingenadministratie

150

120

13.218

953

12.265

475

Omschrijving

Prog 5 Overhead

Afsluiten

Werkelijk 2022 155

3.5.3 RESERVES EN VOORZIENINGEN In onderstaand overzicht zijn de op dit programma betrekking hebbende reserves en voorzienigen weergegeven. Daar waar besluitvorming over de aanwending van een bestemmingsreserve heeft plaatsgevonden, is dat opgenomen onder de claims. Reserves / voorzieningen

Stand per 1/1

Toevoeging

Onttrekking

Stand per 31/12 Claimbedrag

(bedragen x € 1.000) Voorziening WW

Voorziening spaarverlof

847

Totaal voorzieningen

847

Programma Overhead

847

De mutaties van de reserves en voorzieningen lichten we in hoofdstuk 4.4 Toelichtingen op de balans (onderdeel vaste passiva) toe. De mutaties op de reserves zijn incidenteel.

JAARVERSLAG 2022 ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN

In artikel 25, lid 1 van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten is bepaald dat het overzicht van baten en lasten een overzicht algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien moet bevatten. De algemene dekkingsmiddelen betreft vooral de OZB en de uitkeringen uit het gemeentefonds. Deze middelen kennen in tegenstelling tot de afvalstoffenheffing of rioolrechten geen vooraf bepaald bestedingsdoel. De niet vrij aanwendbare heffingen ramen en verantwoorden wij, evenals de ontvangsten van de specifieke uitkeringen, in de daarop betrekking hebbende programma’s onder de baten. 3.6.1 WAT HEEFT HET GEKOST? In het onderstaande overzicht hebben we de geraamde (begroting na wijziging) en werkelijke (realisatie) lasten en baten opgenomen. Bij een positief saldo zijn de lasten hoger dan de baten. Bij een negatief saldo zijn de baten hoger dan de lasten. Een positief bedrag in de laatste kolom is een voordeel.

Exploitatie (bedragen * € 1.000) Algemene dekkingsmiddelen

Begroting na wijziging

Verschil tussen begroting en realisatie

Realisatie

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

1.084

184.794

-183.709

1.541

194.171

-192.630

8.921

In hoofdstuk 4.7 Toelichting op het overzicht van baten en lasten geven we op productniveau een toelichting op het resultaat per programma. 3.6.2 RESERVES EN VOORZIENINGEN In onderstaand overzicht zijn de op dit programma betrekking hebbende reserves en voorzienigen weergegeven. Daar waar besluitvorming over de aanwending van een bestemmingsreserve heeft plaatsgevonden, is dat opgenomen onder de claims. Reserves / voorzieningen

Stand per 1/1

Toevoeging

Onttrekking

Stand per 31/12 Claimbedrag

(bedragen x € 1.000) Reserve GBE Aqua

5.298

Totaal reserves

5.298

Voorziening precario kabels en leidingen

3.835

Totaal voorzieningen

3.835

Programma Algemene dekkingsmiddelen

3.835

5.298

9.133

De mutaties van de reserves en voorzieningen worden in hoofdstuk 4.4 Toelichtingen op de balans (onderdeel bestemmingsreserves en voorzieningen) toegelicht. De mutaties op de reserves zijn incidenteel.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

RISICO'S Risicomanagement en beleid Het beleid dat de gemeente Vlissingen voert ten aanzien van risicomanagement is vastgelegd in de nota weerstandsvermogen en risicomanagement. In deze nota is de werkwijze vastgelegd en zijn de uitgangspunten bepaald ten aanzien van risicomanagement. De gemeente is verplicht zowel in de begroting als in de jaarrekening de risico’s te vermelden die de financiële positie van de gemeente kunnen beïnvloeden. Bij het opstellen van de begroting en jaarrekening dient een zo goed mogelijk beeld van kwantificeerbare risico’s aanwezig te zijn. Werkwijze Risicomanagement is een continue proces. Bij ieder besluit worden risico's afgewogen. Bij grote projecten worden mogelijke risico's afgewogen in relatie tot het risicoprofiel van de gemeente en expliciet vastgelegd. 2 keer per jaar worden alle risico's binnen de gemeente geactualiseerd. Op basis van deze actualisatie worden per team de huidige en mogelijk nieuwe risico's in beeld gebracht. Op basis hiervan ontstaat er een risico top 10 voor de gemeente. De risico's van de teams worden periodiek binnen het team besproken en waar nodig worden verdere beheersmaatregelen getroffen om de risico's zoveel mogelijke te beperken. De raad, het college en het management team worden geïnformeerd over de top 10 risico's van de gemeente.

Gedachte hierachter is dat de risico top 10 van de gemeente goed is voor ongeveer 90% van risicobedrag. Voorwaarden in een continu proces Risicomanagement heeft op het niveau van de raad, het college en het management team een structurele plek binnen de planning- en controlecyclus. Voor de raad betekent dit dat bij zowel de begroting als bij de jaarrekening gerapporteerd wordt hoe de risico’s zich ontwikkelen en hoe deze zich verhouden tot de ontwikkeling van de weerstandscapaciteit. 1 van de voorwaarden voor een adequaat risicomanagement is dat bestuurlijke doelstellingen voor programma’s, strategische projecten en grondexploitaties helder zijn. Verder is het noodzakelijk dat zowel bestuur als management zich bewust zijn dat risicomanagement onderdeel is van het normaal besturen en managen van de gemeente. Dit betekent dat het inventariseren van risico’s, het inschatten ervan en het treffen van maatregelen voortdurend in de praktijk wordt uitgevoerd. RISICO-INVENTARISATIE De risicokaart Risico’s waarvan de oorzaken en gevolgen in klassen ingedeeld zijn kunnen geplaatst worden in een risicokaart (zie afbeelding). De risicokaart geeft inzicht in de spreiding van de risico’s naar kans en gevolg. De nummers in de risicokaart corresponderen met de aantallen risico’s die zich in het desbetreffende vak van de risicokaart bevinden.

Daarmee wordt direct inzichtelijk hoe de risico’s zijn verdeeld over het groene, oranje en rode gebied. Netto betekent de situatie van de risico's inclusief de genomen beheersmaatregelen om de risico's te beperken. Per risico is bepaald welke beheersmaatregelen er kunnen worden genomen om een risico te beperken. Voorbeelden hiervan zijn het opnemen van een reserve, verbeterde proces/ werkafspraken, interne controles of aanpassingen beleid.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

Risicokaart gemeente Vlissingen

Een risicoscore in het groene gebied, vormt geen direct gevaar voor de continuïteit van de bedrijfsvoering. Risico’s die in het oranje gebied zitten vragen om aandacht. Ze vormen individueel nog geen reëel gevaar voor de continuïteit van de bedrijfsvoering, maar naarmate de tijd vordert, kan het risico wel een bedreiging gaan vormen. Voor deze risico’s wordt het dan ook aangeraden niet lang te wachten met het nemen van verdere beheersmaatregelen. Risico's in het rode gebied, kunnen een direct gevaar vormen voor de continuïteit van de bedrijfsvoering, waarbij het treffen van maatregelen belangrijk is. In de risicokaart wordt duidelijk dat er zich relatief veel risico’s in de groene en oranje gebieden bevinden, onder/midden in de risicokaart. Bij beheersing van deze risico’s die veel voorkomen kan op de langere termijn serieuze bedreigingen ten aanzien van de continuïteit van de bedrijfsvoering worden voorkomen. Een risico dat een risicoscore heeft die in het rode gebied zit, vereist directe aandacht om te voorkomen dat de continuïteit van de bedrijfsvoering wordt bedreigd. Risico's Op basis van het risicoprofiel van de gemeente Vlissingen kan worden bepaald hoeveel geld benodigd is om alle risico’s te kunnen financieren. Dit wordt ook wel de weerstandscapaciteit genoemd. De financiële omvang van de risico's wordt berekend op basis van een risicosimulatie (Monte Carlo methode).

Uitgangspunt hierbij is een statistische benadering die er van uit gaat dat nooit alle risico’s zich én tegelijk, én in hun maximale omvang voordoen. In totaal zijn er 76 risico’s geïdentificeerd en gekwantificeerd. Op basis van de risicosimulatie is het financieel risico gemiddeld circa € 11,5 miljoen. In de hiernavolgende tabel wordt de top 10 risico’s van de gemeente Vlissingen gerangschikt naar financiële impact weergegeven. Het percentage geeft de weging van het betreffende risico aan ten opzichte van het totaal aan risico’s. Hieruit is af te leiden dat de top 10 risico’s een weging heeft van ongeveer 95% in het totaal van de gedefinieerde risico’s.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

Top 10 risico's Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2022 2022 2021 Nr.

Nr.

Belangrijkste financiële risico's

Stijging verliesvoorziening grondexploitaties door stijging rente

Invloed 59%

Stijging verliesvoorziening grondexploitaties door stijging inflatie

18%

Algemene Uitkering Gemeentefonds valt lager uit na 2025 (herziening financieringssysteem)

Gemeente wordt getroffen door een hack en/of cryptolocker inclusief mogelijke afpersing

Budgetoverschrijving van de taken Wmo maatwerk dienstverlening en voorzieningen

Handelen in strijd met en/of niet voldoen aan de wet op privacy (AVG)

Risico's Kenniswerf Prins Hendrikweg/Oude Veerhavenweg welke geen onderdeel zijn van de grondexploitatie

Onbedoeld delen data binnen gedeelde systemen / applicaties (microsoft 365)

Aantrekken van leningen tegen een hoger rentepercentage dan geraamd.

Beveiliging van data is mogelijk niet gewaarborgd door ontwikkelingen in het kader van het nieuwe werken

Toelichting risico's 1. Stijging verliesvoorziening grondexploitaties door stijging rente Voor grondexploitaties met een nadelig eindresultaat wordt er een verliesvoorziening getroffen op basis van de geprognosticeerde eindwaarden. Bij elke herziening worden eventuele aanpassingen in de eindwaarden ook in de verliesvoorziening verwerkt. Aanpassingen zijn afhankelijk van een aantal parameters waaronder de rente. Omdat voor het financieren van de boekwaarde in de grondexploitaties geld geleend moet worden, wordt de rente over deze leningen doorberekend op de grondexploitaties. Met een totale boekwaarde van circa € 145 miljoen eind 2022 heeft een rentestijging een forse negatieve impact op de verliesvoorziening grondexploitaties. Hierbij leidt vooral de hoge boekwaarde van het Scheldekwartier in combinatie met de relatief nog lange looptijd tot een hoge gevoeligheid voor mutaties in de langlopende rente. De kans dat het risico zich voordoet wordt met de huidige kennis bepaald op hoog (90%). De financiële impact, met een uitgangspunt van 1% stijging van de rente, betreft circa € 10 miljoen. 2. Stijging verliesvoorziening grondexploitaties door stijging inflatie Voor grondexploitaties met een nadelig eindresultaat wordt er een verliesvoorziening getroffen op basis van de geprognosticeerde eindwaarden.

Bij elke herziening worden eventuele aanpassingen in de eindwaarden ook in de verliesvoorziening verwerkt. Aanpassingen zijn afhankelijk van een aantal parameters waaronder de inflatie. Een hogere inflatie dan eerder geprognosticeerd leidt tot hogere kostenramingen en daarmee tot een hogere verliesvoorziening. De kans dat het risico zich voordoet wordt met de huidige kennis bepaald op hoog (90%). De financiële impact, met een uitgangspunt van 2% stijging van de kosten en -2% opbrengsten, betreft € 3 miljoen. 3. Algemene Uitkering Gemeentefonds valt lager uit na 2025 (herziening financieringssysteem) De onzekerheid over de omvang van het gemeentefonds na 2025 blijft onverminderd groot. Het is onzeker hoe de financiering vanuit het Rijk en mogelijk eigen financiering van een eigen belastinggebied eruit gaat zien met ingang van 2026. De verwachting is dat er in de komende jaren wet en regelgeving komt om de financieringsstromen te veranderen. Het effect voor ons is circa € 3 miljoen. Dit betekent dat er mogelijk moet worden bezuinigd/omgebogen. Hierbij de kanttekening dat dit nog onzeker is. Voorzichtigheidshalve nemen we een incidentele risicobuffer op van € 3 miljoen. Het risico beoordelen we als gemiddeld (50%).

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

4. Gemeente wordt getroffen door een hack en/of cryptolocker inclusief mogelijke afpersing Het risico bestaat dat we worden getroffen door een hack en/of cryptolocker. Via phishing (mail, bestand, website, etc.) en/of hack wordt data gestolen en/of versleuteld door cryptolocker. Criminelen eisen geld voor teruggave data (ongedaan maken cryptolocker) en/of niet publiceren gestolen data. De kans dat het risico zich voordoet is beoordeeld als midden (50%). Het afgelopen jaar is er sprake van een stijging bij gemeenten, waar het risico zich heeft voorgedaan. Naast gemeenten worden ook de leveranciers van SAAS, welke de gemeente gebruikt, getroffen. Dit heeft impact op de dienstverlening. Herstelkosten (o.a. inhuur bedrijven om het probleem te onderzoeken en op te lossen) zijn bij verlies ICT en data enorm. Er kan daarnaast sprake zijn losgeld en inkomstenderving. De financiële impact is mede bepaald op ervaringen bij andere gemeenten. Het Hof van Twente heeft in totaal € 4,2 miljoen. aan schade geleden bij een hack. De gemeente Haarlemmermeer daarentegen € 250.000. De financiële impact is mede afhankelijk van het type hack en hoe wij onze beheersmaatregelen hebben getroffen. De financiële impact is ingeschat op € 2 miljoen. 5.

Budgetoverschrijving van de taken Wmo maatwerk dienstverlening en voorzieningen De vraag naar Wmo-voorzieningen blijft stijgen, dit heeft een aantal oorzaken. Ten eerste zorgde de invoering van het abonnementstarief Wmo-voorzieningen per 1 januari 2020 voor een aanzuigende zorgvraag. Het abonnementstarief is voor iedereen gelijk en niet inkomensafhankelijk, hierdoor is het aanvragen van zorg laagdrempelig. Vanaf 2025 voert het rijk naar verwachting een inkomensafhankelijke eigen bijdrage in. Echter, deze is beperkt tot de huishoudelijke hulp en dan alleen de huishoudens met een inkomen boven 185% van het sociaal minimum. De verwachting is dat de vraag naar Wmovoorzieningen deels zal afzwakken, maar in welke mate is lastig te voorspellen. Voor 2022 is er geen sprake van een tekort. Dit komt mede door de korting die doorgevoerd is op de lumpsum naar aanleiding van de contractafspraken voor de aanvullende zorg. Dit wil niet zeggen dat het risico van een tekort voor 2023 niet aanwezig is. Dit is mede gebaseerd op de verwachting van een toename in aanvragen PGB, overige (landelijke) ontwikkelingen; de armoedeproblematiek, loonkostenstijgingen. De financiële impact is bepaald op € 800.000. Dit bedrag is gebaseerd op het verschil tussen het PGB budget en de verplichtingen. Het risico is beoordeeld als hoog (90%). 6.

Handelen in strijd met en/of niet voldoen aan de wet op privacy (AVG) Het risico bestaat dat medewerkers handelen in strijd met de wet op de privacy. We hebben hier te maken met de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) & Uitvoeringswet AVG (UAVG). Wij hebben onder de AVG & UAVG bepaalde verplichtingen, zoals voldoen aan de grondbeginsel juridische grondslag en doelbinding en het verwerkinsgregister. Komen we (een van) deze verplichtingen niet na of worden de deze overtreden, dan kunnen we een boete opgelegd krijgen. Deze boete kan oplopen op lopen tot maximaal € 20 miljoen. Het risico is beoordeeld als hoog (90%). De financiële impact is ingeschat op € 300.000 (gebaseerd op de WIFI tracking boete). 7. Risico's Kenniswerf Prins Hendrikweg/Oude Veerhavenweg welke geen onderdeel zijn van de grondexploitatie Het grootste deel van de risico's zijn opgenomen in de grondexploitaties Kenniswerf fase 1 t/m 4 (scenario laag). Maar er zijn ook onderdelen met risico's die niet in een grondexploitatie zitten, om deze reden zijn deze risico's apart opgenomen.

Risico’s die van toepassing zijn o.a.: 1 ) Extra maatregelen zoals vergunningen en rekening houden in de planning in het jaar vanwege de regionale waterkering die nog op de legger staat 2) aantreffen van belemmeringen in de ondergrond (onbekende) kabels en leidingen, oude funderingen 3) kostenstijgingen en 4) bovengrondse en ondergrondse inrichting niet op elkaar afgestemd. Kans dat het risico zich voordoet is bepaald op midden (50%). Financiële impact is bepaald op € 897.875 (totaal bedrag risico inventarisatie Kenniswerf 1e herziening 2023). 8. Onbedoeld delen data binnen gedeelde systeme/applicaties (microsoft 365) Microsoft systemen en applicaties (o.a. Windows/Citrix, Skype, Teams, etc) worden gedeeld door meerdere deelnemers (gemeente Vlissingen, gemeente Middelburg en Orionis). Het uitgangspunt dat er sprake is van gescheiden systemen en applicaties is niet van toepassing. Deze ontbreekt namelijk. Medewerkers hebben hierdoor onbedoelde toegang tot data van een andere deelnemer. Dit kan worden veroorzaakt door onjuiste autorisaties, onjuiste inrichting of gebrek aan mogelijkheden om data te scheiden binnen systemen / applicaties. Dit kan een datalek, lekken van gevoelige en/of vertrouwelijke informatie tot gevolg hebben. Het risico is beoordeeld als midden (50%). De financiële impact is ingeschat op € 500.000.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

9. Aantrekken van leningen tegen een hoger rentepercentage dan geraamd We maken jaarlijks een inschatting omtrent de verwachte rente. De verwachte rente per 31 december 2022 is bepaald op 4,03%. Ten tijde van de begroting 2023 zijn er ook inschattingen gemaakt met bijbehorende uitgangspunten voor leningen en kasgeld. Deze inschattingen zijn opgenomen als rentelasten in de begroting 2023. We hebben gekozen voor een hogere ingeschatte rente van 5%. De kans dat dit risico zich voordoet is bepaald op laag (20%). De financiële impact is uiteraard afhankelijk van de rentestijgingen (ontwikkelingen van de markt) en is voorzichtigheidshalve bepaald op € 500.000. 10. Beveiliging van data is mogelijk niet gewaarborgd door ontwikkelingen in het kader van het nieuwe werken We hebben sinds 2022 een thuiswerkbeleid voor de medewerkers. Het thuiswerkbeleid is nog niet geïmplementeerd. Dit betekent dat het voor de medewerkers nog niet duidelijk is, welke afspraken zijn gemaakt over hoe medewerkers met data moeten omgaan als ze thuiswerken. Er is hierdoor geen controle over data (wie heeft waar wat staan) en wordt het risico op datalekken vergroot. Het risico wordt beoordeeld op hoog (90%). De financiële impact is afhankelijk van de gebeurtenis, maar is voorzichtigheidshalve op maximaal € 200.000 bepaald.

Overige relevante risico's Naast de bovenstaande top 10, hebben wij meer risico’s in beeld gebracht. Voorbeelden hiervan zijn onder andere: ■ Stijgende energiekosten.

■ Onvoldoende huisvesting voor opvang Oekraïners.

■ Vertraging werken (projecten) door toename bouwkosten of geen beschikbaarheid aannemer(s). ■ Overspannen arbeidsmarkt waardoor vacatures lastig zijn in te vullen. ■ Exploitatietekort sociale werkvoorziening (Orionis).

■ Stijgende uitvoeringskosten jeugdzorg doel(en) uitvoering raamovereenkomst Wmo aanvullende zorg

worden niet behaald.

■ Gevolgen Didam arrest voor de gebiedsontwikkeling gemeente Vlissingen.

Voor deze risico’s zijn passende beheersmaatregelen getroffen om de risico’s te beheersen. De aanwezige financiële risico’s zijn meegenomen ten tijde van de begroting of is er sprake van een reserve of voorziening.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

WEERSTANDSCAPACITEIT Wat is weerstandscapaciteit? Weerstandscapaciteit wordt gedefinieerd in financiële zin, d.w.z. als het beschikbare weerstandsbedrag dat wordt aangehouden ter afdekking van financiële verliezen die kunnen optreden, als risico´s zich feitelijk gaan manifesteren. Het gaat daarbij om verliezen die niet al op een andere manier (bijvoorbeeld via verzekering of afzonderlijk getroffen financiële voorziening c.q. reservering) financieel zijn ondervangen. De weerstandscapaciteit bestaat uit: ■ Vrij besteedbare reserves.

■ Budget onvoorziene uitgaven.

■ Onbenutte belastingcapaciteit. ■ Stille reserves.

Het voorgaande kan als volgt schematisch worden weergegeven:

Vrij besteedbare reserve Als vrij besteedbare reserve beschouwen wij de algemene reserve en de reserve grondexploitatie. Bestemmingsreserves zien wij niet als vrijbesteedbaar. Bestemmingsreserves worden ingezet voor het realiseren van onze doelstellingen. Periodiek wordt onderzocht of de omvang van de bestemmingsreserves nog juist zijn. Eventueel overbodige bestemmingsreserves vallen vrij ten gunste van de algemene reserve en worden op die manier vrij besteedbaar. Onbenutte belastingcapaciteit Hieronder wordt verstaan de mogelijkheid die de gemeente heeft om belastingen te verhogen. Bij tarieven waar kostendekking een rol speelt is van onbenutte belastingcapaciteit sprake voor zover nog geen volledige kostendekking is gerealiseerd. Aan de hoogte van de belastingen en de overige tarieven is geen bovengrens gesteld. Aangezien er geen expliciet beleid is en de gemeente Vlissingen in vergelijking met andere Zeeuwse gemeenten gemiddeld hogere belastingen heeft, is in de berekening van de weerstandscapaciteit geen rekening gehouden met de mogelijkheid van onbenutte belastingcapaciteit.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

Budget onvoorziene uitgaven Voor onvoorziene uitgaven is in de begroting jaarlijks een bedrag opgenomen. Stille reserves Van stille reserves is sprake wanneer de marktwaarde van bepaalde bezittingen van de gemeente hoger is dan op de balans opgenomen boekwaarde. De aanwezigheid van dergelijke stille reserves is het gevolg van het voorschrift dat de boekwaarde van de activa gebaseerd moet zijn op historische kostprijs. Een stille reserve kan tot de weerstandscapaciteit worden gerekend indien: de bezitting die vrij verhandelbaar zijn en de opbrengst bij verkoop uitgaat boven het bedrag dat nodig is om wegvallende inkomsten op te vangen. Voor de bezittingen die vrij verhandelbaar gaan we uit van een PM bedrag omdat hierover geen inschattingen zijn te maken. De werkelijke waarde van de gemeentelijke aandelen in de Bank Nederlandse Gemeenten en Delta N.V. is wellicht hoger dan de nominale waarde (verkrijgingsprijs). Aangezien de aandelen niet vrij verhandelbaar zijn kan deze meerwaarde (stille reserve) niet worden opgenomen in de berekening van de weerstandscapaciteit. Omvang weerstandscapaciteit De vrijbesteedbare reserves zijn gebaseerd op de omvang van de algemene reserve. In principe wordt ook de omvang van de reserve grondexploitatie opgenomen echter ultimo het verslagjaar 2022 is deze reeds nihil.

WEERSTANDSVERMOGEN Weerstandsvermogen: koppeling weerstandscapaciteit en financiële risico's In het voorgaande is zowel de benodigde als de beschikbare weerstandscapaciteit bepaald. De benodigde weerstandscapaciteit op basis van de bestaande risico's kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt de ratio weerstandsvermogen. Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit / Benodigde weerstandscapaciteit Voor Vlissingen betekent dit voor 2022 een negatieve ratio van €-48,1 miljoen /€ 11,5 miljoen = -4,2 negatief (2021 -10,6 negatief). Beschikbare weerstandscapaciteit De berekende beschikbare weerstandscapaciteit bij de jaarrekening 2022 bedraagt € -48,1 miljoen (2021 € -59,4 miljoen). Benodigde weerstandscapaciteit De inventarisatie van risico’s, welke in deze paragraaf is opgenomen, geeft een indicatie van de financiële omvang van de belangrijkste (specifieke) risico’s, inclusief een schatting van de kans dat het geïdentificeerde risico zich voordoet. We kunnen hiermee vervolgens de benodigde weerstandscapaciteit bepalen. Daarbij geeft het college een doorlopend inzicht in de grootste risico’s (top 10) voor de gemeente Vlissingen. Wij hebben op basis van de risico inventarisatie berekend wat de benodigde weerstandscapaciteit is.

Het berekende bedrag voor specifieke risico’s bedraagt € 11,5 miljoen (risico inventarisatie jaarrekening 2021 € 5,6 miljoen). Ten opzichte van de laatste risico inventarisatie is hiermee sprake van een toename van de gekwantificeerde risico’s met € 5,9 miljoen. Oorzaak van deze toename zijn de twee risico's stijging verliesvoorziening grondexploitaties door stijging rente en stijging verliesvoorziening grondexploitatie door stijging inflatie.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

Ontwikkeling risicoprofiel De ontwikkeling van het risicoprofiel toont het volgende beeld:

Beoordeling Weerstandsvermogen

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

Om de ratio voor het weerstandsvermogen te kunnen beoordelen wordt gebruik gemaakt van de hierna opgenomen waarderingstabel die in samenwerking tussen het NAR (Nederlands Adviesbureau Risicomanagement) en de Universiteit Twente is opgesteld. Waardering

Ratio

Betekenis

Uitstekend

1,4 - 2

Ruim voldoende

1 - 1,4

Voldoende

0,8 - 1

Matig

0,6 - 0,8

Onvoldoende

<0,6

Ruim onvoldoende

Gegeven de negatieve ratio betekent dit voor de Gemeente Vlissingen dat het weerstandsvermogen volgens de waarderingstabel een waardering F heeft, hetgeen dus zwaar onvoldoende is. Op basis van de gehanteerde methode van kwantificering van de risico's en hetgeen is opgenomen in de nota weerstandsvermogen en risicomanagement zou de ratio moeten liggen tussen de 0,8 en de 1,4. De weerstandscapaciteit van -€ 47,5 miljoen is niet toereikend in relatie tot de berekende risico’s van € 11,5 miljoen. De ontwikkeling van de algemene reserve zal bepalend zijn of wij de gesignaleerde risico’s in de toekomst kunnen opvangen. De ratio weerstandsvermogen is wel toegenomen.

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

KENGETALLEN Onderstaand is de beoordeling van de onderlinge verhouding tussen diverse kengetallen in relatie tot de financiële positie. Deze kengetallen zijn voorgeschreven door de BBV(Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten). Jaarrekening 2021

Kengetallen

Begroting 2022

Jaarrekening 2022

1a. Netto schuldquote

62%

68%

50%

1b. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

62%

69%

50%

2. Solvabiliteitsratio

-15%

-28%

3. Grondexploitatie

-0,7%

4. Structurele exploitatieruimte

-3,3%

106%

107%

97%

5. Belastingcapaciteit: woonlasten meerpersoonshuishouden

Op basis van de onderlinge verhouding van de kengetallen kan nog steeds geconcludeerd worden dat de gemeentelijke financiële positie zeer zorgelijk is. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de sterk negatieve algemene reserve. 1 a en b. Netto schuldquote & de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. Het geeft zodoende een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie drukken. Omdat bij leningen er onzekerheid kan bestaan of ze allemaal terug worden betaald, wordt bij de berekening van de netto schuldquote onderscheid gemaakt door het kengetal te berekenen, zowel inclusief als exclusief de doorgeleende gelden. Op die manier wordt duidelijk wat het aandeel van de verstrekte leningen in de exploitatie is en ook wat dat betekent voor de schuldenlast. De wijze waarop de netto schuldquote gecorrigeerd voor de doorgeleende gelden wordt berekend is gelijk aan de netto schuldquote, met dien verstande dat bij de financiële activa ook alle verstrekte leningen worden opgnomen. Bij de berekening van deze twee kengetallen voor de begroting is voor de componenten in de middelste kolom een raming gemaakt. Voor de raming wordt gebruik gemaakt van het gemiddelde van de jaarekeningcijfers van de drie voorafgaande jaren. 2.

De solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de medeoverheid in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het totale balanstotaal. Het eigen vermogen van de gemeente bestaat uit de reserves (zowel de algemene reserve als de bestemmingsreserves) en het resultaat uit het overzicht van baten en lasten. 3. Grondexploitatie Dit kengetal geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale (geraamde) baten. De boekwaarde van de voorraden grond is van belang, omdat deze waarde moet worden terugverdiend bij de verkoop. 4. Structurele exploitatieruimte Dit kengetal is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte de gemeente heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor

JAARVERSLAG 2022 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

nodig is. Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt thans het onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. De structurele exploitatieruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten en uitgedrukt in een percentage. 5. Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit geeft inzicht hoe de belastingdruk in de gemeente zich verhoudt ten opzichte van het landelijke gemiddelde. De definitie van het kengetal belastingcapaciteit is: Woonlasten meerpersoonshuishouden in jaar t (het begrotingsjaar) ten opzichte van het landelijk gemiddelde in jaar t-1 (het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar) uitgedrukt in een percentage. De ruimte die een gemeente heeft om zijn belastingen te verhogen, wordt vaak gerelateerd aan de totale woonlasten. Het Coelo publiceert ieder jaar deze lasten in de Atlas van de lokale lasten. Onder de woonlasten worden verstaan de OZB, de rioolheffing en reinigingsheffing voor een woning met gemiddelde waarde in die gemeente. Deze cijfers worden voortaan ook in de jaarlijkse meicirculaire bekendgemaakt zodat de gemeenten tijdig op de hoogte zijn van de hoogte van de lasten die voor de berekening moeten worden gebruikt.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

De verplichting van de gemeente is het inrichten en onderhouden van de openbare ruimte op een zodanige manier dat deze zo goed mogelijk op verschillende manieren en veilig bruikbaar is. De bepaling van het onderhoudsniveau is een autonome bevoegdheid van de gemeenteraad en passend binnen de veiligheidsnormering (CROW). Ook moet rekening worden gehouden met het oordeel van de toezichthouders. De afgelopen jaren is gestart met een inhaalslag passend binnen beschikbare budgetten. Voor de komende jaren is nog steeds een forse onderhoudsopgave nodig op het beheer van het openbaar gebied en infrastructuur. Deze onderhoudsopgave is geconcretiseerd in de beleidsplannen voor het onderhoud van wegen, rioleringen, openbare verlichting en voor groenbeheer. In 2022 is planmatig het beheer en onderhoud aan de kapitaalgoederen uitgevoerd. Soms moeten door inspraaktrajecten of calamiteiten planningen worden aangepast. Wij hebben een overkoepelend beleidskader Kwaliteit Openbare Ruimte opgesteld. Hierin hebben we ook opgenomen wat dit betekent voor de onderhoudsniveaus. We hebben het verschil inzichtelijk gemaakt tussen structurele budgetten voor regulier onderhoud van onze kapitaalgoederen en de inzet van het eenmalige extra geld dat we gekregen hebben vanwege de artikel 12status. Dit extra geld hebben we onder meer ingezet voor het wegwerken van de onderhoudsachterstanden.

Achterstallig onderhoud Bij verschillende kapitaalgoederen (wegen, kades, civiele kunstwerken en openbare verlichting) is sprake van achterstallig onderhoud. Voor het wegwerken van dit achterstallig onderhoud hebben wij in 2018 eenmalige bedragen ter beschikking gekregen in het kader van het artikel 12-traject. Voor deze bedragen zijn onderhoudsvoorzieningen getroffen. Zie hiervoor onderstaande tabel.

Achterstallig onderhoud

Ontvangen

Realisatie voor 2022

Realisatie in 2022

Stand per 31-12-2022

5.480

795

4.685

(bedragen * € 1.000) Wegen Openbare verlichting

Civiele kunstwerken

222

175

Kades

2.251

258

847

1.145

Totaal

8.020

1.101

847

6.072

Wegenbeheer Het belang van de verkeersveiligheid en de bruikbaarheid van de openbare ruimte vormen het uitgangspunt voor de te maken keuzes voor wegbeheer en de prioritering voor het uitvoeren van het onderhoud. Om de onderhoudssituatie inzichtelijk te maken vindt er voor de wegen regelmatig een inventarisatie en inspectie plaats. De resultaten worden in het onderhoudsbeheersysteem ingevoerd. Er is achterstand in het onderhoud van de wegen. Deze achterstand wordt gezien de beschikbare middelen gefaseerd ingelopen en er zijn in het kader van de artikel 12-status inmiddels eenmalige bedragen toegekend voor het wegwerken van de onderhoudsachterstand. Het grootste gedeelte van de wegen ligt binnen de bebouwde kom. De planning voor onderhoud wordt jaarlijks bepaald aan de hand van de resultaten van de laatste weginspectie. Jaarlijks wordt er groot en klein onderhoud aan de verhardingen uitgevoerd. Ook vinden er reconstructies plaats. De reconstructies van de verhardingen zijn meestal onderdeel van integrale wijkgerichte projecten. Daarnaast zijn er reconstructies die plaats vinden binnen stedenbouwkundige herinrichtingen. Het planmatig aanpakken van het achterstallig onderhoud aan het wegennet is in 2022 voortgezet.

Onkruidbestrijding Overeenkomstig de landelijke wet- en regelgeving met betrekking tot onkruidbestrijding vindt er geen chemische onkruidbestrijding op verharding plaats. Onkruid op verharding wordt bestreden door branden, borstelen en heet watertechniek. De kosten hiervoor zijn structureel per jaar hoger en hiervoor is extra geld opgenomen in de begroting. Bij de (her)inrichting van de openbare ruimte wordt in de ontwerpfase al gezocht naar mogelijkheden voor een onkruidarme verharding.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Bruggen Uitvoering van civiele werken aan bruggen, vlonders en tunnels is opgepakt aan de hand van de inventarisatie in het geautomatiseerd systeem voor tunnels en duikers. Naar aanleiding van inspecties is gestart met het inlopen van het achterstallig groot onderhoud van de bruggen. Tevens is een lange termijn planning ontwikkeld in een meerjarig onderhoudsplan; budgettair zijn voor de meest noodzakelijke vervanging, reparatie en herstel middelen voorzien in de meerjarenraming. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2.1

Wegen, straten, pleinen

2021 Werkelijk

onderhoud

2022 Begroot

2022 Werkelijk

1.551

1.590

1.548

onderhoud - bruggen

409

321

282

onderhoud - wegmeubilair

110

139

onderhoud - onkruidbestrijding

222

312

310

directe loonkosten

768

1.207

kapitaallasten

2.354

2.332

2.197

inkomsten

-226

-761

-162

5.160

5.110

5.521

Totaal

Openbaar groen Het doel van de gemeente is het op peil brengen van het gewenste kwaliteitsniveau en het duurzaam in stand houden van een gezonde hoofdgroenstructuur op stedelijk, wijk- en buurtniveau. Op basis van een eerder uitgevoerde inventarisatie is voort gegaan met de inzet om, gefaseerd, te komen tot het gewenste kwaliteitsniveau. Binnen het beheer van de openbare ruimte zijn structuurelementen benoemd. Bijvoorbeeld Centrum & accenten, Woongebied, Parken & groengebieden, Bedrijventerrein etc. Het kwaliteitsniveau van het groenbeheer voor alle structuurelementen wordt uitgevoerd overeenkomstig CROW- kwaliteitsniveau C (laag). Een uitzondering geldt voor het structuurelement Centrum & accenten. Daar is het kwaliteitsniveau B (basis) gehanteerd. De uitgangspunten uit het groenbeleid zijn vertaald in een beheerplan. De uitvoering van de dagelijkse onderhoudswerkzaamheden vindt plaats op basis van een beeldbestek. Alle onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd door medewerkers van het team Stadsbeheer en een externe aannemer. Er is binnen het reguliere beheer en in het kader van integrale projecten openbaar groen heringericht. Daarmee is de onderhoudsachterstand verder ingelopen en is in de toekomst minder onderhoud nodig. In het kader van leefbaarheid en participatie worden de inwoners gestimuleerd om openbaar groen te "adopteren".

Er is ruimte voor overleg en afstemming met bewoners over de inrichting en het zelfbeheer van het openbaar groen. Dit vergt een aanzienlijke communicatie-inspanning. Inzet van bewoners kan de beeldkwaliteit uittillen boven het basisniveau C.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

5.7

Openbaar groen

2021 Werkelijk

onderhoud

2022 Begroot

2022 Werkelijk

1.110

1.157

1.369

directe loonkosten

918

1.061

kapitaallasten

203

219

214

inkomsten

-68

-4

2.164

2.437

2.639

Totaal

Openbare verlichting Het beleid is gericht op het binnen de financiële en beleidsmatige kaders realiseren en onderhouden van een effectief en efficiënt lichtnet. Teneinde dit beleidsmatige kader transparant te definiëren, is het 10 jaren Beleidsplan Openbare Verlichting opgesteld. De milieuaspecten worden hierin meegewogen. Bij vervanging ligt de nadruk op gebiedsgerichte integrale aanpak, dus afstemming met andere disciplines in de openbare ruimte. Op grond van het vastgestelde plan zou in een periode van 10 jaar alle afgeschreven en defecte verlichting in Vlissingen vervangen zijn. Bij vervanging wordt gekozen voor de meest energiezuinige oplossing. De kostenraming voor het inlopen van het achterstallig vervangen (investering) is € 200.000 per jaar voor een periode van 10 jaar. Door bezuinigingen wordt dit gefaseerd uitgevoerd. Daarnaast is in de exploitatie een bedrag opgenomen voor structureel onderhoud en reparaties. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2.1

Openbare verlichting

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

483

476

directe loonkosten

495 40

kapitaallasten

118

119

113

inkomsten

-41

-1

Totaal

599

635

648

Riolering Het beleid is erop gericht om potentiële risicogebieden aan te pakken in verband met wateroverlast. Het doel: het behalen van een aanvaardbaar onderhoudsniveau aan de hand van de door Stichting Rioned opgestelde landelijke normeringen. De doelstelling is het achterstallig onderhoud binnen een planperiode van tien jaar weg te werken. De Wet Milieubeheer is het wettelijk kader op grond waarvan het verbreed Gemeentelijk Riolerings Plan (vGRP) is vastgesteld. Door effectieve en efficiënte inzet van middelen, zoals becijferd in het vGRP, wordt zorg gedragen voor het rioolstelsel. Er worden maatregelen getroffen om de volksgezondheid te waarborgen en het milieu zo min mogelijk te belasten. De uitvoering is gericht op het verminderen van de vervangingsachterstand van met name het vrijvervalriool. Er is onderzoek verricht in het kader van de Kaderrichtlijn Water en in het kader van het waterkwaliteitspoor. Er zijn afkoppelplannen voor kansrijke gebieden binnen het grondgebied gemaakt. Hiermee wordt tevens uitvoering gegeven aan de eisen op het gebied van klimaatadaptatie. In 2022 is de gemeente actief geweest (vanaf 2007 planmatig opgezet) met het inlopen van de kwaliteitsachterstand en volgens planning worden delen van de riolering per jaar vervangen of gerenoveerd.

Binnen deze discipline zit ook het waterbeheer in de context van de totale waterketen, waarbij ook Waterschap en Provincie direct betrokken zijn. Partijen spreken elkaar hierover in het Bestuurlijk Overleg Samenwerking Afvalwaterketen Zeeland (BOSAZ). Rioolinspecties De wegonderhoudswerkzaamheden zijn waar mogelijk uit effeciency oogpunt gelijktijdig aangepakt met de rioolvervanging. In de hele gemeente wordt de afwatering verbeterd. Aan de hand van inspecties bij kolkreinigingsronden zijn gebreken aangetroffen aan de regenwater-afvoerkolken in de straten. Het herstellen van de geconstateerde gebreken vindt planmatig plaats als een maatregel die voortvloeit uit het vGRP. Rioolgemalen Het aantal gemalen neemt toe. Hierdoor nemen de onderhoudskosten voor rioolgemalen toe. Dit betreft niet alleen het planmatig onderhoud, maar ook de ad-hoc reparaties. Gerelateerde projecten zijn de uitvoering en planning van de rioolvervangingswerkzaamheden en andere watergerelateerde projecten.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Deze worden in de uitvoering steeds op elkaar afgestemd. Het benodigde budget voor het jaarlijks onderhoud is door de toename van het aantal rioolgemalen gestegen. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

7.2

Riolering

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

359

505

directe loonkosten

197

248

1.554

1.612

1.405

kapitaallasten

805

mutatie voorziening

3.715

2.930

inkomsten

-6.828

-6.749

-6.988

Totaal

-1.003

-1.454

-1.600

Voorziening VGRP

-2.850

Binnenhavens Het beheersdoel is het in stand houden van de havens. Het beheer betreft de inning van de lig- en kadegelden door de havenmeester, het schoon- en afvalvrij houden en handhaven in de havens. De aanleg van noodzakelijke voorzieningen met betrekking tot water en elektriciteit vormt een onderdeel van de beheersactiviteit. De kosten hiervan worden aan de gebruiker doorberekend. Dit past deels binnen de exploitatieopzet binnenhavens. Het exploitatiebudget is uitsluitend bedoeld voor kleine reparaties. Uitgaven voor de uitvoering van grote(re) onderhoudsaanpassingen of civiele werken zoals het herstellen van de kades worden als investering geraamd bij de ontwikkeling van de havens. Het havenbeheerplan is gereed. Er is gestart met het planmatig inlopen van de achterstanden in het onderhoud van dit kapitaalgoed. Voor (mede-) gebruik van voorzieningen door derden en/of commerciële partijen is een investeringsbijdrage gevraagd en/of doorberekend in de tarieven. Wij hebben in onze gemeente veel havens en kades. Daar investeren we veel geld in, om ze te op te knappen en te behouden. Het is een van onze kapitaalgoederen. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2.4

Binnenhavens

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

directe loonkosten

107

16 53

kapitaallasten

172

190

157

inkomsten

-46

-48

-54

Totaal

279

215

172

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Speelvoorzieningen Uit het oogpunt van veiligheid en aansprakelijkheid is het belang van onderhoud aan en het kwantitatief en kwalitatief op peil houden van de voorzieningen belangrijk. De Vlissingse kinderen en jongeren kunnen terecht op ruim honderd formele speelplekken. Uiteenlopend van een eenvoudig trapveldje, speelplekken met of zonder toestellen tot enkele multifunctionele sportpleintjes. Deze voorzieningen zijn hoofdzakelijk in of nabij het openbaar groen gelegen. Het Speelruimteplan geeft de kaders aan waarbinnen deze ontwikkelingen plaatsvinden. Over de aan te brengen of te renoveren speelvoorzieningen wordt intensief gecommuniceerd met betrokkenen en de wijk- en buurtbewoners. Het uitgangspunt is dat de aanleg ook goed beheerd kan worden. Binnen die context van materiaalgebruik en typen is er voor de bewoners in de wijken en buurten ruimte voor overleg en afstemming. Dit vraagt om een extra communicatieinspanning. Ook is het mogelijk in het kader van participatie te komen tot afspraken over het zelf beheren van openbare ruimte, waarmee het mogelijk gemaakt wordt om in te spelen op vragen van inwoners om extra speelvoorzieningen. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

Progr 3_ 6.1

Speelvoorzieningen

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

directe loonkosten

kapitaallasten

122

124

Totaal

Beluifelingen Planmatig onderhoud wordt verricht aan de diverse overkappingen vanuit de exploitatie. Voor de beluifelingen is een beheers- en onderhoudsplan opgesteld. Voor wat betreft het aanpassen of verwijderen van beluifeling wordt aangehaakt bij toekomstige herinrichtingen. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2.1

Beluifelingen

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

directe loonkosten

5 -

Totaal

Kunst in de openbare ruimte Kunst vormt een wezenlijk en zichtbaar element in de openbare ruimte en vergt regulier onderhoud en reparatie (na vandalisme). Aan deze objecten wordt jaarlijks voor € 20.000 tot € 40.000 gerepareerd. Voor reparatie van kunst (regulier onderhoud en vandalisme) is een budget van € 66.000 beschikbaar. Voor een goed beeld van de stad, waar de kunstobjecten in belangrijke mate aan bijdragen, is onderhoud (reparatie na vernieling) noodzakelijk. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

Prog 1_5.3

Onderh kunst en objecten openbare ruimte

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

directe loonkosten

inkomsten

Totaal

Waterbeheer Het doel is uitvoering te geven aan een goed waterbeheer. De strategische richting is in het verbreed Gemeentelijke RioleringsPlan vastgelegd. De gemeente Vlissingen en waterschap Scheldestromen zorgen gezamelijk voor een stedelijk watersysteem dat duurzaam, gezond en veerkrachtig is. Voor alle watergangen en -partijen wordt gestreefd naar een kwaliteitsverbetering. In combinatie met de uitvoering van baggerwerkzaamheden worden natuurvriendelijke oevers aangelegd. Tevens is de waterkwaliteit verbeterd door een lagere vuilemissie.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Baggeren De gemeente heeft met de 'beheerder' van de Michiel de Ruijterhaven een erfpachtovereenkomst afgesloten. In deze overeenkomst staat de verplichting van de gemeente de haven drie keer te baggeren. Dit is in 2001 en 2011 al gedaan. In 2021 is dit voor de derde en laatste keer gebeurd. Deze verplichting is nu vervallen voor de gemeente. Wij hebben eveneens de verplichting om de Koopmanshaven op voldoende diepte te houden voor het Loodswezen. Watergangen, waterafvoer, waterpartijen (a) en fonteinen (b) Het doel (a) is het in stand houden van de watergangen en het waarborgen van de waterafvoer en onderhouden van de watergangen. Het doel (b) voor fonteinen is het in stand houden en onderhouden van de fonteinen in de binnenstad. Gezien de bezuinigingsopdracht zijn verschillende fonteinen buitenwerking gesteld. Voor het regulier klein onderhoud van de fonteinen en het schoonhouden is beheers- en onderhoudsbudget nodig om de fonteinen te kunnen laten werken en om de stijgende energiekosten voor pompen en verlichting te kunnen bekostigen. De energiekosten zijn apart in de exploitatie opgenomen. Eventuele uitgaven voor de uitvoering van grote(re) aanpassingen of werken worden indien noodzakelijk als investering geraamd. Elke nieuwe fontein vereist een verhoging van het beheersbudget budget. De kostenverhoging betreft voor het merendeel kosten aan derden (energie). Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2.4

Waterpartijen

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud-waterpartijen, fonteinen

onderhoud-baggerwerkzaamheden

207

32 -

directe loonkosten

inkomsten

-23

-17

-3

Totaal

253

112

Ontwikkelingen nieuwe plangebieden De aanleg van riolering en afwateringsvoorzieningen bij nieuwbouwlocaties is opgenomen in de grondexploitaties. Deze aanlegkosten van rioleringen in nieuwe gebieden worden in het vGRP buiten beschouwing gelaten. Er staan immers ook geen inkomsten uit heffingen tegenover. Ook opname van de kosten voor aanleg van de ondergrondse afvalcontainers in deze plannen is van belang. Dit wordt integraal opgenomen in de planexploitaties. Daarnaast wordt de vastgestelde methodiek toegepast om direct de beheers- en onderhoudskosten van deze nieuwe voorzieningen te kunnen meenemen in de berekeningen voor het extra benodigd beheersbudget na oplevering van het gebied. Hiertoe is in 2011 besloten bij oplevering van een definitief ontwerp (DO) middels een extra beheersparagraaf het college te laten besluiten over toevoeging van te beheren arealen met bijbehorend budget. Voor het areaal groen en wegen betekent dit vaak een forse uitbreiding. Dit is alleen het geval bij de uitbreidingswijken. Bij oplevering van uitleggebieden (gebieden waar de functie verandert naar een woon- of werkfunctie en dus een nieuw stuk stad wordt ontwikkeld) dient het beheersbudget rechtevenredig met de vierkante meters uitbreiding te worden verhoogd om op gelijk onderhoudspeil te blijven.

Elk nieuw stadsdeel of buurt wordt per direct in de uitvoering van het beheer meegenomen, dit kost geld vanaf “dag oplevering”.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Ontwikkeling begraafplaatsen Voor het totaal van de begraafplaatsen blijft het beleid gericht op een presentatie van een goed verzorgde en onderhouden begraafplaats. Het beheer en onderhoud van begraafplaatsen wordt afgestemd op de vraag van de inwoners. Daarbij is het doel (raadsbesluit) in de tarifering tenminste kostendekkend te begraven. Dit tarief wordt jaarlijks met 5% verhoogd tot een kostendekkend tarief is bereikt. Reguliere taken betreffen het begraven van overledenen en het aanleggen, beheren en onderhouden van gemeentelijke begraafplaatsen. De gemeente biedt momenteel voldoende begraafcapaciteit. Product

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

7.5

Begraafplaats

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

onderhoud

279

directe loonkosten

252

336

kapitaallasten

inkomsten

-559

-553

-605

Totaal

-149

138

-140

Gebouwen In 2016 is het accommodatiebeleid geactualiseerd en is er gestart met een onderzoek om te komen tot een efficiënte en optimale bezetting van de accommodaties. Door opname van de noodzakelijke onderhoudsmaatregelen in het MJP-datasysteem wordt een integrale onderhoudsplanning en het daarmee gepaard gaande uitgavenoverzicht verkregen. Dit heeft geleid tot een nieuw meerjarig onderhoudsplan 2016-2025. De ingevoerde gegevens worden gedurende het jaar geactualiseerd en gebruikt voor het jaarlijks actualiseren van de planning. Voor het kapitaalgoed Accommodaties loopt het project 'Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand'. In 2022 is uitvoering gegeven aan het Accommodatieplan op hoofdlijnen. Zie hiervoor de paragraaf Majeure Projecten.

JAARVERSLAG 2022 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

Prog

Kapitaalgoed (bedragen * € 1.000)

2021 Werkelijk

2022 Begroot

2022 Werkelijk

Accommodaties 3

kostenpl

onderhoud welzijn-culturele accommodaties

584

363

231

directe loonkosten

262

331

kapitaallasten

213

217

192

inkomsten welzijn- culturele accommodaties

-574

-1.170

-474

onderhoud sportaccommodaties

417

379

340

directe loonkosten

713

873

kapitaallasten

425

397

366

inkomsten sportaccommodaties

-1.381

-1.419

-1.293

onderhoud onderwijshuisvesting

294

211

156

directe loonkosten

211

240

kapitaallasten

610

625

555

inkomsten onderwijshuisvesting

-26

-578

-324

onderhoud huisvesting Stadhuis

406

138

204

kapitaallasten

670

721

663

onderhoud huisvesting Vredehoflaan

kapitaallasten

onderhoud huisvesting Edisonweg

kapitaallasten

2.869

1.366

2.128

Totaal

De gerealiseerde nettokosten zijn ruim € 600.000 hoger dan begroot. In de 2e bestuursrapportage 2022 namen we de boekwinst van het voormalig archiefpand aan de Hellebardierstraat op. Volgens het accommodatieplan op hoofdlijnen wilden we de opbrengst (€ 660.000) toevoegen aan de reserve ‘Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand’. De verwachting was om dit pand eind 2022 in eigendom over te dragen. Dit is nog niet gelukt in verband met de aanvraag/verstrekking van de omgevingsvergunning. Verwachting is dat dit het 2e kwartaal van 2023 wel gaat lukken.

JAARVERSLAG 2022 RESERVES EN VOORZIENINGEN

Onderstaand de specificatie van de reserves en voorzieningen: Stand per 01-01-22

Toevoeging

Onttrekking

Stand per 31-12-22

Algemene reserve

-70.153

22.194

17.539

-65.498

Bestemmingsreserves

28.744

26.049

913

53.879

Totaal reserves

-41.409

48.243

18.452

-11.618

Verliesvoorziening grondexploitaties

2.771

1.448

4.219

Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's

8.924

1.218

995

9.147

Voorziening voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is

7.688

2.930

3.363

7.256

Overzicht reserves en voorzieningen (bedragen x € 1.000)

Onderhoudsvoorzieningen

192

Totaal voorzieningen

19.575

5.596

4.550

20.622

Totaal reserves en voorzieningen

-21.834

53.839

23.002

9.003

De stand van de reserves en voorzieningen per 31 december 2022 is exclusief het nog te bestemmen resultaat van 2022. In de toelichting op de balans geven we per reserve en voorziening inzicht in de omvang, doelstelling en mutaties.

JAARVERSLAG 2022 MAJEURE PROJECTEN

3.10.1 Scheldekwartier

Scheldekwartier

Status rood of groen

Antwoord / Toelichting

Projectbesluit

N.v.t.

Het projectbesluit Scheldekwartier is vastgesteld op 10 oktober 2019.

Projectresultaat

N.v.t.

In 2030 is de herstructurering van het Scheldekwartier afgerond. Het Scheldekwartier is dan een levendig, duurzaam en maritiem stadsdeel, waarbij de rijke industriële geschiedenis voelbaar en beleefbaar is. Het Scheldekwartier omvat circa 1.600 woningen, 35.000 m2 bruto vloeroppervlakte (b.v.o.) commerciële en niet-commerciële voorzieningen (waaronder een school), een nieuwe ontsluiting van de stad, een nieuwe dokbrug, nieuw aangelegde kades en een stadshaven. Daarnaast is ruime aandacht voor behoud en herontwikkeling van industrieel erfgoed. Er wordt een gedifferentieerd woningbouwprogramma ontwikkeld, verdeeld over de verschillende deelplannen: ■ Gestapeld: 1.109 eenheden waarvan 211 goedkoop/sociaal, 348 middenduur en 550 duur. ■ Grondgebonden: 486 eenheden waarvan 94 goedkoop/sociaal, 253 middenduur en 139 duur. ■ Totaal: 1.595 eenheden waarvan 305 goedkoop/sociaal, 601 middenduur en 689 duur. Naast het woningbouwprogramma gaat de grex uit van een programma van circa 35.400 m2 b.v.o. voor commerciële en niet commerciële voorzieningen inclusief een school. Dat is als volgt verdeeld: ■ Werken: 3.550 m2 b.v.o. ■ Winkels/horeca: 3.050 m2 b.v.o. ■ Zorgvoorzieningen: 12.000 m2 b.v.o. ■ Recreatie, Leisure, cultuur, onderwijs: 16.800 m2 b.v.o.

Bestuurlijk opdrachtgever

N.v.t.

Wethouder Sal Cracau

Ambtelijk opdrachtgever

N.v.t.

Directeur Ruimte en Samenleving

Projectleider

N.v.t.

Projectleider Scheldekwartier

Stand van zaken Project

Inmiddels zijn voor 708 woningen gronden verkocht, (deels) opgeleverd en deels in aanbouw per 01-01-2023. In 2022 zijn de gronden geleverd voor: ■ 58 recreatieappartementen blok A Timmerplein (Dokwerker). ■ 14 sociale huurwoningen Koperslagerij. De volgende verkoopovereenkomsten zijn in voorbereiding: ■ 24 vrije sector huurwoningen Aan de Singel (koopovereenkomst nog te ondertekenen door college). ■ 24 vrije sector koopappartementen blok D Timmerplein. ■ 20 sociale huurwoningen blok I. ■ 50 sociale huurwoningen blok K. ■ 18 middeldure ggw De Touwslagerij – De Baloeranstraat. De volgende marktgangen zijn in voorbereiding: ■ Postkantoorlocatie (circa 28 appartementen). ■ Parkzijde blok I (circa 14 grondgebonden woningen). Verder is het volgende te melden: ■ Afwikkeling Didam-arrest middels publicatie voornemen van diverse grondleveringen en voornemen aangaan van koopovereenkomsten. ■ Start bouw De Dempo (80 sociale huurappartementen). ■ Op 5 bouwplots (De Dokwerker, C-Dock, B Lofts, De Dempo en de Koperslagerij) wordt conform jaarplan tegelijkertijd gebouwd. ■ De Kop van het Dok is grotendeels opgeleverd.

JAARVERSLAG 2022 MAJEURE PROJECTEN

Scheldekwartier

Status rood of groen

Antwoord / Toelichting ■ De concrete start bouw van een aantal bouwplots (de Zeelandtoren, Kop Keersluis, fase 2 De Broederband en Aan de Singel) is in voorbereiding. De huidige stand van zaken per deelproject: Voormalige postkantoorlocatie: ■ Ontwerpbestemmingsplan dit jaar in procedure. ■ Voorbereiden realisatie vervangende parkeerplaatsen bij speeltuinlocatie. ■ Marktgang in voorbereiding. ■ Rechtsgang beëindiging ORO met AM Zeeland. De gemeente wordt hierin bijgestaan door een extern advocaten kantoor. Kop van het Dok: ■ Gefaseerde oplevering eind 2022 / begin 2023. ■ Woonrijp maken Hellingbaan en omgeving gestart. Helling: ■ Definitief Ontwerp helling afgerond mede op basis van ingediende reacties. e ■ Besluitvorming ontwerp 1 kwartaal 2023. e e ■ Realisatie voorzien in 3 en 4 kwartaal 2023. Timmerplein – Zeelandtoren: ■ Het bestemmingsplan en de omgevingsvergunning zijn onherroepelijk. ■ De bouwplot is bouwrijp. ■ De levering van de grond was voorzien in 2022 maar is door uitstel van de verkoop (naar aanleiding van bouwkostenontwikkelingen) vertraagd naar 2023. Timmerplein – Middengebied: ■ Bouw Dokwerker, B Lofts en C-Dock in volle gang. Koperslagerij: ■ Bouw 14 sociale huurwoningen gestart. ■ Verkoop levensloopbestendige woningen en ggw Insulindestraat gestart. e e ■ Start bouw 1 fase voorzien in 2 kwartaal 2023.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12858453/1