RIB Stuurgroep Wind in de zeilen bijlage 1 voortgangsrapportage

WIND IN DE ZEILEN

Delta Climate Center I water I voedsel I energie

Voortgangsrapportage 1 december 2022

Siebe Riedstra (uitvoeringsregisseur)

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

1 december 2022

Uitvoeringsregisseur Wind in de Zeilen Siebe Riedstra Programmateam Uitvoeringsregisseur Rob uit de Bosch Bart Pouwer Fotografie: het fotomateriaal in deze rapportage is tot stand gekomen met toestemming van betrokkenen.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

2

Uitvoeringsregisseur aan het woord Inleiding Voor u ligt de 5e voortgangsrapportage over het pakket Wind in de Zeilen. Het pakket dat Zeeland en Vlissingen helpt de sociaaleconomische structuur verder te versterken. Tijdens de netwerkdag (voor alle betrokkenen die werken aan de fiches) op 6 oktober 2022 in Vlissingen zei wethouder van Vlissingen, Albert Vader, het treffend: “We moeten ervoor zorgen dat de uitvoeringsregisseur overbodig wordt ”. Dat betekent zoveel als: alle fiches lopen strak volgens planning en worden zonder enige tegenslag uitgevoerd, conform de eerder gemaakte afspraken in het bestuursakkoord. Ik kan u zeggen dat veel goed gaat bij de projecten van Wind in de zeilen. We zien ook dit laatste half jaar weer concrete resultaten: • 3 investeringen in interessante bedrijven door Impuls Zeeland met geld vanuit het Investeringsfonds Zeeland. • het innova eve kerngezond-concept is zichtbaar en func oneert als zodanig al bij een Vlissingse huisartsenprak jk. • afronding van het onderzoek naar de versterking van de financiële posi e van North Sea Port. Ik kan u ook zeggen dat ik zeker nog niet overbodig ben. En dat is niet omdat er bestuurlijk en ambtelijk niet goed wordt samengewerkt tussen Vlissingen, Zeeland en het rijk. Maar er zijn wel steeds hobbels die gezamenlijk moeten worden genomen.

Mijn assisten e bij het slechten van de hobbels of het zoeken van een andere route om het doel te bereiken blij nodig. De tweede hel van 2022 heb ik veel jd en aandacht besteed aan het Delta Climate Center. Nadat in juni 2022 de uitgangspunten en kaders voor de uitwerking van het projectplan door de overheden zijn vastgesteld, zijn de zgn. founders weer gezamenlijk aan de slag gegaan met de uitwerking van het DCC. Na de hick-up tussen par jen in het voorjaar van 2022 is men sinds de zomer in een intensief traject bezig geweest het plan uit te werken. Op 1 december 2022 is, conform het verzoek van de overheden, het DCC-plan aangeboden. De bespreking in de stuurgroep WIZ van 15 december 2022 hee opgeleverd, dat het DCC-plan op hoofdlijnen akkoord is bevonden, onder voorbehoud van een aantal voorwaarden, onder meer de goedkeuring van de businesscase en het bestedingsplan. Ook zullen er over het DCC-plan eerst nog een aantal consulta es plaatsvinden. De Stuurgroep neemt hierover eind januari 2023 een finaal besluit.

Daarnaast heb ik gesprekken gevoerd met het ministerie van J en V over de borging van het Strategisch Kenniscentrum Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit. Want hoewel het centrum volop in bedrijf is, samenwerkt met Zeeuwse instellingen en de eerste producten oplevert, mag het ontbreken van afspraken over borging het zinvolle inhoudelijke werk niet belemmeren. Volgens planning kan het nog in 2023 gerealiseerd worden, maar ik blijf alert op de voortgang. Ook is er veel contact met de projectleiders van het Jus eel Complex Vlissingen. Naast de hobbel van s kstof is er inmiddels ook een hobbel van gewijzigde aanbestedingsvorm verschenen op de route naar de bouw van het JCV. Helaas leiden deze hindernissen tot een langere doorloop jd van 2 jaar. Maar de realisa e van het JCV staat buiten kijf. De afgelopen periode is zichtbaarder geworden welke ondermijnende impact de georganiseerde criminaliteit hee op ons land en onze rechtsstaat. Deze ontwikkelingen maken de noodzaak voor het JCV alleen maar groter. Tijdens de vergadering van de Stuurgroep Wind in de Zeilen van 15 december 2022 is afgesproken, dat de minister van Rechtsbescherming begin 2023 naar Zeeland komt om te benadrukken dat de realisa e van het JCV in Vlissingen niet ter discussie staat.

Ik heb een bestuurlijke kick-off bijeenkomst tussen de provincie Zeeland, de gemeente Vlissingen, ProRail en de NS geleid over het Sta onsgebied Vlissingen. We konden vaststellen dat de neuzen van de betrokken par jen dezelfde kant opstaan. En iedere keer als ik op een herfs ge avond met mijn OV fiets van de stad naar het sta on Vlissingen fiets, denk ik: “Het kan beter en mooier. Dat verdient de reiziger, het sta on en de stad”.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

3

Uitvoeringsregisseur aan het woord Het is fijn om te vermelden dat er weer een fiche is afgerond. Dat betre het fiche Industrie en Haven. De afgelopen 2,5 jaar zijn vier onderzoeken uitgevoerd en opgeleverd. Onderzoeken naar voor de Zeeuwse industrie, belangrijke ontwikkelingen op het gebied van verduurzaming van de produc eprocessen, te weten: • De mogelijkheden om Zeeland als waterstof-hub door te ontwikkelingen zijn kansrijk. Er is onderzoek gedaan naar de realisa e van een regionale watersto ackbone, de import en export van waterstof is in beeld gebracht en er is inzicht gekomen in de ontwikkeling van de diverse elektrolyseprojecten. North Sea Port, Smart Delta Resources en de Provincie Zeeland zijn de par jen die met deze deelonderzoeken verder gaan en toepassen bij verdere ontwikkelingen op gebied van waterstof in Zeeland.

Als uitvoeringsregisseur zal ik in het kader van de monitoring van het pakket Wind in de Zeilen de vervolgstappen van de vier onderzoeken blijven monitoren en hierover periodiek terugkoppelen aan de Stuurgroep Wind in de Zeilen. Tenslo e meld ik u dat de Stuurgroep Wind in de Zeilen hee besloten om te zoeken naar een aangepaste invulling van het fiche Arbeidsmarkt impuls werkzoekenden. Het blijkt dat er door de krapte op de arbeidsmarkt minder instroom (en dus minder uitstroom) is dan gepland. Tevens zijn nieuwe uitdagingen aan de orde rondom het thema arbeidsmarkt, die bij de uitvoering van andere fiches een rol spelen. In overleg met rijk en regio zal ik in de volgende vergadering van de Stuurgroep Wind in de Zeilen een voorstel voor besluitvorming voorleggen. Kortom, ook komend half jaar blij er werk aan de winkel.

• Het afvangen, vervoeren en opslaan van CO2 (CCS=Carbon Capture Storage) in lege gasvelden helpt bedrijven hun uitstoot te verminderen en is met een gezamenlijke aanpak rendabel te maken. De uitgevoerde studie stelt bedrijven en havenbedrijf North Sea Port in staat om voortdurend de afweging tussen gezamenlijke plannen en individuele plannen te maken. Deze keuzes zullen de komende jaren gemaakt gaan worden, mede op basis van de uitgevoerde studie. • Uit de eindrapportage blijkt dat nut en noodzaak is aangetoond om een a akking van de 380kV kabel in Midden-Zeeland door te trekken naar Zeeuws-Vlaanderen. Deze voorziening s muleert de industrie hun produc eprocessen te electrificeren. De eindrapportage hee gediend als input voor de Cluster Energie Strategie ScheldeDeltaregio (CES) en het project 380kV Zeeuws-Vlaanderen is opgenomen in het MIEKoverzicht 2021 (Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat). Voordat het Ministerie van EZK en TenneT kunnen starten met een Rijkscoördina eregeling (RCR) voert Tennet diverse aanvullende, technische studies uit. • Uit het onderzoek naar de versterking van de financieringsposi e van North Sea Port blijkt dat door de enorme dynamiek sinds de start van het onderzoek, de financiële borging van de écht grote investeringsopgaven vooralsnog goed is belegd.

Daarmee is er op dit moment geen financieringsvraag voor North Sea Port op korte termijn. Mogelijk ontstaat deze wel op de langere termijn. Gepleit wordt om als rijksoverheid en haven aan de hand van het ontwikkelde afweegkader periodiek de ambi es en investeringen te toetsen. Het ontwikkelde afweegkader is een uitstekend handvat om deze weg van nauwe samenwerking tussen Rijk, haven en regio voort te ze en en waar nodig structureel te versterken.

Monitoring In mijn rol als uitvoeringsregisseur monitor ik de effecten van de maatregelen uit Wind in de Zeilen op Zeeland en Vlissingen. Uiteindelijk is het doel van dit pakket om Zeeland en Vlissingen sociaaleconomisch te versterken. In de plannen van aanpak van alle fiches zijn inscha ngen gemaakt van die directe en indirecte effecten. Het is aan mij om na te gaan wat de gerealiseerde effecten zijn. Inmiddels zijn er bij sommige fiches al gerealiseerde effecten zichtbaar. Bijvoorbeeld het aantal huisartsen en PA's in opleiding in Zeeland, werkgelegenheid bij bedrijven, die vanuit het Investeringsfonds Zeeland worden ondersteund en het aantal werkzoekenden, dat uitstroomt naar regulier werk. Omdat deze effecten nog niet over de volle breedte van het pakket zichtbaar zijn, is er nog geen aparte monitoringstabel gemaakt in de 5e voortgangsrapportage Wind in de Zeilen. Verder zijn we van plan om eens in de 4 jaar via bredere sociaaleconomische monitors/onderzoeken in Zeeland inzicht te verkrijgen in de bredere impact van het compensa epakket op Zeeland en Vlissingen. Daartoe zijn inmiddels de eerste voorbereidingen getroffen.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

4

Uitgelicht Hal aarlijks lichten we enkele bijzondere resultaten uit van het pakket Wind in de Zeilen. Wij nemen u graag mee in hoe wij werken aan een mooiere Zeeuwse toekomst. Met concrete ac es maken we het verschil. En brengen we het pakket dichter bij u. Sylvie Ber jn, Centrum Coördinator Kerngezond. Kerngezond stree naar toekomstbestendige zorg en ondersteuning en goede gezondheid voor alle inwoners van Vlissingen. Dat is nodig,want door een s jgende zorgvraag en personeelskrapte is de beschikbaarheid van zorg niet meer vanzelfsprekend. Kerngezond zet in op gezondheid in plaats van ziek zijn en het slimmer organiseren van zorg en ondersteuning. Maar hoe pak je dat aan? “Wij verbinden het medisch en sociaal domein (o.a. huisarts, apotheek, Emergis, GGD Jeugd Gezondheidszorg, ADRZ, buur eams, WVO en Zorgstroom) met elkaar zodat we snel de juiste zorg door de juiste professionals bij de inwoners brengen.” vertelt Sylvie Ber jn. “Zo komen er drie gezondheidscentra, werken de zorg en het sociaal domein als één team en wordt er meer gedigitaliseerd. Dit alles met het doel zoveel mogelijk professionals samen te brengen. Want dat is belangrijk: samenwerken. Een huisarts kan bijvoorbeeld doorverwijzen naar het buur eam. En andersom zijn de buur eams de ogen en oren in de wijk.

We kijken naar manieren om met de beschikbare mensen de zorg slimmer in te richten, op basis van Posi eve Gezondheid. Want gezondheid is zoveel meer dan niet ziek zijn. We kijken op een andere manier naar de zorgvraag van een inwoner en gaan in gesprek over wat de échte vraag is. Sinds januari 2022 zijn er processen uitgewerkt en werkgroepen gestart. Er is een leergang opgesteld en we brengen professionals zoveel mogelijk bij elkaar die op hun beurt deze nieuwe manier van samenwerken weer verspreiden onder hun collega's. Kerngezond zet in op Posi eve Gezondheid en meer doen met minder mensen. Door preven ef én samen te werken willen we de vraag naar zorg en ondersteuning verminderen. We hebben al mooie resultaten geboekt maar er blij genoeg uitdaging voor de komende jd.”

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

5

Natasja Swennen en Mariët Kaptein – Samen op weg naar Aardgasvrije Wijken Natasja Swennen van woningbouwcorpora e l'escaut en Mariët Kaptein van de Gemeente Vlissingen werken nauw samen aan het PAW, het Programma Aardgasvrije Wijken. De dames zijn alle betreffende woningen langs geweest en hebben contact gezocht met de bewoners. Mariët: “Dat waren er veel, maar we willen dan ook graag alle bewoners meenemen in dit proces. Want er gaat nogal wat gebeuren.” Natasja: “De wijk is gesplitst in deelgebieden. Van 1 deelgebied (alleen huur) is nu duidelijk dat het sloop/nieuwbouw gaat worden. In het spikkelbezit, (combina e koop/huur) zijn geen plannen voor sloop.”

Natasja: “Wij willen vanuit l'escaut samen met de gemeente en de bewoners per deelgebied bekijken wat er nodig is. Wat moet er gebeuren? Zijn er specifieke maar realis sche wensen van de bewoners? Wat kunnen we in de openbare ruimte meenemen? Dit vraagt om verdere voorbereiding en onderzoek. Zo werken we naar een aardgasvrije wijk die er binnen 8 jaar staat. Het is een impuls voor de energietransi e met uitstraling binnen de gemeente Vlissingen en Zeeland. Ook creëert het extra werkgelegenheid op het gebied van verduurzaming in de gebouwde omgeving en kennis opdoen in kennis- en leerprogramma's.”

Concreet gaan de woningcorpora e en de gemeente in gesprek met de bewoners over wat er aan de woningen moet gebeuren, voor welke subsidies men in aanmerking zou kunnen komen en wat er allemaal mogelijk is. Daarnaast wordt er een ona ankelijke schouw uitgevoerd waarbij wordt gekeken naar wat nodig is en wat kan. En uiteraard worden er in dit project exper ses gedeeld bijvoorbeeld door samen te werken met de HZ en kennis te delen met andere gemeenten. Mariët: “Met de bijdrage van Wind in de Zeilen kunnen we onderzoeken waar bewoners echt mee geholpen zijn want nu zijn er de middelen voor. De rijksbijdrage ze en we voor verschillende zaken in. Denk hierbij aan de inzet van energiecoaches. Zij bekijken de huizen en geven advies over energiebesparende maatregelen. Daarnaast maken we per deelgebied een aanpak op maat. Voor de corpora ewoningen hebben we te maken met het reguliere proces bij de renova e of sloop van de huizen. Voor de woningeigenaren ontwikkelen we een aanpak op maat. Beide trajecten vragen om par cipa e en communica e. Dat doen we in overleg met hen en op verschillende manieren. Het par cipa e- en communica etraject loopt al sinds het opstellen van de PAW, maar intensiveren we het komende jaar. Per deelgebied ontwikkelen we de eerder genoemde afzonderlijke aanpak. De sociaalmaatschappelijke karakteris eken van zo'n deelgebied nemen we daarin mee.

We willen op die manier graag het juiste doen, goed afgestemd met de bewoners. Het buurtpanel is afgelopen jaar gestart, bestaande uit huurders en woningeigenaren. Dit biedt weer zogenaamde 'koppelkansen'. Mensen ontmoeten elkaar, wisselen ideeën uit en onderhouden contact.”

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

6

Afgeronde fiches Fiche G: Industrie en Haven De vier onderzoeken naar Waterstof, CCS/CCU, 380 kV en de versterking van de financiele posi e van North Sea Port zijn uitgevoerd en opgeleverd. Voor elk onderzoek is een vervolg bekend evenals welke par jen zich ervoor inze en dat de onderzoeken ook leiden tot concrete resultaten/besluiten. De uitvoeringsregisseur monitort wat er met de onderzoeken wordt gedaan.

Fiche C: Oprich ng Delta Climate Center (DCC) De founders hebben hun DCC-plan op hoofdlijnen aangeboden aan de Stuurgroep in de Zeilen. In de vergadering van 15 december 2022 is de Stuurgroep akkoord gegaan met het plan, onder voorbehoud van een aantal voorwaarden, onder meer de goedkeuring van de businesscase en het bestedingsplan. Ook zullen er over het DCC-plan eerst nog een aantal consulta es plaatsvinden.

Bijzonderheden

Fiche D: Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen Op 7 juli 2022 hee de gemeenteraad van Vlissingen een besluit genomen tot ves ging van de Wet Voorkeursrecht Gemeenten (Wvg). Wanneer in de komende periode percelen worden aangeboden op grond van de Wvg, dan zal door het gemeentebestuur van Vlissingen een besluit genomen worden over het onderhandelingsproces.

Fiche B1: Jus eel Complex Vlissingen Maatschappelijke vraagstukken zoals s kstof en de marktwerking als gevolg van de Oekraïne oorlog hebben impact op het JCV project. Als gevolg van deze en andere ontwikkelingen, zoals een gewijzigde aanbestedingsvorm, is een analyse gedaan op de ini eel geplande doorloop jden. De uitkomst hiervan noodzaakt helaas om de planning bij te stellen met een langere doorloop jd van naar verwach ng circa 2 jaar, van medio 2028 naar 2030. Op gezamenlijk ini a ef van Rijk en regio is juridisch advies ingewonnen bij de Landsadvocaat over de s kstofproblema ek. In de vergadering van de Stuurgroep Wind in de Zeilen van 15 december 2022 is de voortgang besproken. Een aantal vragen zullen op zeer korte termijn nader worden uitgewerkt, zodat tot een defini eve oplossing besloten kan worden. Fiche B2: Strategisch Kenniscentrum Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit Het team van medewerkers is uitgebouwd tot 24, waarvan 13 woonach g zijn in de provincie Zeeland. In september 2022 is o.a. bij het Strategisch Beraad Ondermijning het dreigingsbeeld over de Trans-Atlan sche Corridor gepresenteerd. De afgelopen periode is met de Stuurgroep Kennis en Exper se gesproken over de beheersma ge onderbrenging van het SKC.

Besloten is de huidige situa e waarin JenV de beheersverantwoordelijkheid draagt tot medio 2024 te verlengen, zodat het SKC zich nog verder inhoudelijk en organisatorisch kan ontwikkelen. Doel is dat na 2024 het beheer van het SKC aan een andere organisa e wordt overgedragen. In dat verband zullen tussen JenV en SKC afspraken worden gemaakt over werkinhoudelijke ona ankelijkheid, mandaat en het werven van personeel. Inmiddels is de ves gingsplaats van het SKC in Vlissingen geeffectueerd middels een huurcontract tot en met 2025.

Fiche E: Vergroten vermogen Investeringsfonds Zeeland Vanuit het Zeeuws Par cipa efonds zijn 2 bedrijven financieel ondersteund: Het bedrijf Thorizon. Thorizon ontwikkelt een zgn. Molten Salt Reactor (MSR). De Firstof-a-kind zal op het terrein van EPZ in Borsele worden geplaatst. Huidige werkgelegenheid is ong. 5 FTE. Het bedrijf Allyourz voor € 400.000. Allyourz is een nieuwe genera e boekingspla orm voor de recrea esector in Zeeland. Huidige werkgelegenheid is ong. 15 FTE, geves gd in Middelburg. Vanuit Innogo zijn 2 bedrijven financieel ondersteund: Het bedrijf Offshore Warning Systems te Middelburg voor €100.000. Dit is een dochterbedrijf van Q-Avia on. Zij ontwikkelen verlich ng voor offshore windturbines. Het bedrijf Q-medic voor €350.000. Dit betre een apparaat voor pijnbestrijding. De produc e van deze systemen van Q-medic is voorzien bij Unitron in IJzendijke.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

7

Fiche F1: Intercity Vlissingen-Randstad Het plan van aanpak voor de verkenning en planuitwerking van de benodigde infrastructurele maatregelen van ProRail is akkoord bevonden. Fiche F2: Ontwikkeling sta onsomgeving Vlissingen In meerdere sessies met NS, ProRail en Provincie Zeeland zijn de uitgangspunten voor herontwikkeling van het Sta onsgebied en de ambi es voor de volgende fase geformuleerd. Deze vormen de basis voor de uitgangspuntenno e die op 2 november 2022 met de betreffende stakeholders werd besproken in de 'bestuurlijke kick-off Sta onsgebied Vlissingen'. In deze sessie zijn tevens ieders aandachtspunten voor de volgende fase, de ontwikkeling van het Masterplan, geïnventariseerd. Fiche F3: Living Lab Slimme Mobiliteit Het pilotproject met de Nabogo-app is gestart en wordt uitgerold in Walcheren en Tholen. De eerste ri en zijn gemaakt met de Deense app die het carpoolen vanuit de dorpsgemeenschappen en rondom onderwijsloca es gaat vergemakkelijken en s muleren. Dit als aanvulling op het openbaar vervoer. Bij de provincie Zeeland en de gemeente Schouwen Duiveland zijn de eerste deelauto's geplaatst en in gebruik genomen. De komende periode wordt onderzocht hoe dit verder kan worden uitgebouwd bij alle Zeeuwse overheidsinstan es.

Fiche F4: Rail Gent-Terneuzen Het projectplan is in de zomer van 2022 vastgesteld door het consor um, dit is noodzakelijk voor aanvang van de Verkenningsfase. Er wordt momenteel verder gewerkt in het kader van deze formele Verkenningsfase. Er wordt momenteel gewerkt aan een startdocument ter voorbereiding van de formele startbeslissing. ProRail, Infrabel en North Sea Port zullen werken aan de hand van een samenwerkingsovereenkomst, met daarin afspraken over rollen, taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden.

Fiche H1: Meer huisartsen en physician assistants opleiden in Zeeland Er zijn 5 HAIO's in maart 2022 en 2 HAIO's in september 2022 ingestroomd in de opleiding tot huisarts. Dat betekent dat het ambi eniveau van tweemaal zes kandidaten per jaar niet behaald. De huisartsencoöpera es hebben zich ingespannen om voldoende prak jkopleiders te werven en enthousiasmeren om voor heel 2022 nog eens zeven plaatsen voor de opleiding tot physician assistant (PA) beschikbaar te kunnen stellen. Dankzij deze inspanningen kon de doelstelling voor 2022 worden gehaald. Fiche H3: Gezondheidscentra Vlissingen De 5 wijkbeelden zijn in dialoogsessies met bij Kerngezond betrokken professionals besproken. Daaruit kwamen 7 gezondheidsthema's die als eerste gezamenlijk worden uitgewerkt in werkgroepen: Armoede- en schuldenproblema ek, Ondersteuning kwetsbare jeugd/gezinnen, Welzijn op recept+, Val-preven e bij ouderen, Preven e van overgewicht bij jeugd, Sturen op verantwoord medica egebruik m.b.v. data en Zorgpad atriumfibrilleren. Met het Erasmus Centrum voor Zorgbestuur is een leergang Leiderschap in zorgnetwerken ontwikkeld. De leergang is gestart in juni 2022. Er is een centrumcoördinator gestart die ini eert en coacht op de ontwikkeling van de samenwerkingsprocessen en -cultuur. Fiche I: Arbeidsmarkt Tot op heden zijn 23 prak jkopleidingen bouw gestart.

Inmiddels zijn 10 deelnemers na afronding volledig uitgestroomd naar werk en zijn 2 deelnemers in deel jd werk elders aan de slag gegaan. De eerste trajecten voor de doelgroep rich ng de zorgsector zijn gestart in september 2022. Er zijn 3 kandidaten gestart met hun opleiding in het par cipa elab voor de zorg. Er zijn 12 kandidaten gestart met een voorschakeltraject.

Fiche G4: Onderzoek versterking (financiële) posi e North Sea Port Het onderzoek naar de toekoms ge (financiële) posi ve is afgerond en opgeleverd. De conclusie is dat de financiële borging van de écht grote investeringsopgaven vooralsnog goed is belegd. Daarmee is er op dit moment geen financieringsvraag voor North Sea Port op korte termijn.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

8

Belangrijkste mijlpalen voor de komende zes maanden Fiche B1: Law Delta - Vaststelling van het bestemmingsplan medio 2023. - Uitwerking en oplevering van de aanbestedingsdocumenten voor het ontwerp en de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen waaronder de vraagspecifica e. - Start aanbestedingsprocedure bouwproject JCV medio 2023. Fiche C: Delta Climate Center De Stuurgroep Wind in de Zeilen neemt eind januari 2023 een finaal besluit over het complete DCC-plan. De start van de ac viteiten van het Delta Climate Center is voorzien per medio 2023. Fiche D: Fysieke ontwikkleing Kenniswerf Er wordt een voorbereidingsbesluit genomen voor percelen op de Kenniswerf. Besluitvorming over de ontwikkelvisie Kenniswerf, inclusief grondexploita e, is voorzien in Q1 2023. Fiche F1: Intercity Vlissingen – Randstad In Q1 2023 zullen de eerste maatregelen op overwegen uitgevoerd worden. Ook wordt de keuze gemaakt, in afstemming met regionale stakeholders, welke overwegen nader verkend worden voor sanering en welke niet. Het vervolg wordt besproken in de Stuurgroep Wind in de Zeilen.

Fiche F4: Rail Gent-Terneuzen Het project wacht nu op formele toezegging over Belgische financiering (50% van de totale projectkosten, voorwaarde vanuit Na onaal Groeifonds). Dit laat naar verwach ng niet lang meer op zich wachten, het Belgische Meerjaren Investerings Programma (MIP) wordt eind dit jaar vastgesteld. Daarna kan (naar verwach ng in Q1 2023) de formele startbeslissing worden genomen. Fiche H1: Meer huisartsen en physician assistants opleiden (PA) in Zeeland In maart 2023 is de volgende instroomronde voor de opleiding tot huisarts voorzien. Het streven is om dan zes plekken beschikbaar te kunnen stellen. Voor heel 2023 zijn er 6 opleidingsplaatsen voor PA's beschikbaar, in totaal zijn er dan 20 PA's opgeleid in dit pakket. Fiche H3: Gezondheidscentra Vlissingen Innova eve (aanvullende) financiering zal worden uitgewerkt in Q4 2022 – Q2 2023, zo mogelijk in een voorstel voor een experimentstatus.

1 december 2022 Siebe Riedstra, Uitvoeringsregisseur Wind in de Zeilen

Fiche F2: Fysieke ontwikkeling Sta onsomgeving Vlissingen Het Masterplan Sta onsgebied Vlissingen wordt opgeleverd en gedragen door de betrokken stakeholders. Fiche F3: Living Lab Slimme Mobiliteit Het streven is dat er begin 2023 kan worden gereisd met een aantal MaaS-apps in Zeeland. Daarna wordt verder gewerkt om het mobiliteitsaanbod in de apps uit te breiden. Medio mei 2023 vindt de 2e debatdag Living Lab Slimme Mobiliteit 2023 plaats op de Kenniswerf in Vlissingen met kennissessies en demonstra es.

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

9

Stand van zaken per fiche Fiche A

Vergoedingen van gemaakte kosten

12

Fiche B

Law Delta

15

Fiche C

Oprich ng Delta Climate Center

22

Fiche D

Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen

25

Fiche E

Vergroten vermogen Investeringsfonds Zeeland

27

Fiche F

Bereikbaarheid

30

Fiche G

Industrie en Haven (afgerond)

41

Fiche H

Zorg

50

Fiche I

Arbeidsmarkt: impuls werkzoekenden

62

Fiche J

Aardgasvrije wijken (afgerond)

65

Fiche K

Ontvlechten Evides en PZEM (afgerond)

68

Bijlagen

70

Voortgangsrapportage Wind in de Zeilen

10

FICHE A: VERGOEDEN VAN GEMAAKTE KOSTEN

Vergoeden van gemaakte kosten Project afgerond In Wind in de Zeilen was afgesproken dat het rijk alle gemaakte kosten voor de getroffen voorbereidingen voor de Marinierskazerne in Vlissingen zou vergoeden. Het ging hierbij om in totaal € 20,942 miljoen aan gemaakte kosten die het rijk aan de gemeente Vlissingen, de provincie Zeeland en het Waterschap Scheldestromen zou vergoeden. Het bedrag is in 2020 betaald aan de Zeeuwse par jen. Daarmee zijn de benodigde maatregelen getroffen en is dit onderdeel van het fiche afgerond.

Overdracht van de gronden Algemene beschrijving Naast het vergoeden van de gemaakte kosten is in Wind in de Zeilen ook afgesproken om de gronden van het marinierskazerneterrein aan de regio over te dragen. Dit betreffen alle rijksgronden die in eigendom, erfpacht en ondererfpacht zijn en niet benodigd zijn voor de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen.

Afronding project Bijna alle gronden zijn overgedragen volgens de planning. De laatste gronden worden, in samenwerking met de provincie Zeeland, de gemeente Vlissingen en North Sea Port, zo snel mogelijk overgedragen. Financiën Met betrekking tot de overdracht van gronden is afgesproken dat alle gronden om niet overgedragen worden. Voor de overdracht van gronden wordt een symbolische prijs van € 1,00 gehanteerd. Planning De ini ële planning was om uiterlijk in april 2021 alle gronden door het rijk over te dragen aan de Zeeuwse par jen. Bijna alle gronden zijn inmiddels overgedragen. De laatste gronden worden, in samenwerking met de gemeente Vlissingen en North Sea Port, zo snel mogelijk overgedragen.

VERGOEDEN VAN GEMAAKTE KOSTEN

Beoogd resultaat De overdracht van alle gronden van het marinierskazerneterrein, met uitzondering van de gronden die nodig zijn voor de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen. Dit betreffen: • gronden die door de provincie aan het rijk in erfpacht zijn uitgegeven. • grond in bezit van het rijk (het ministerie van Defensie), een stuk van 9 hectare in het noordwesten en een apart stuk van 1 hectare met daarop het mobilisa e-complex en nog een klein perceel in het zuidwesten: gronden gaan in de huidige bij het rijk en de regio bekende staat over in eigendom naar de regio. • gronden waarvan het rijk de erfpachtcanon bij North Sea Port voor 99 jaar hee uitgegeven, waarbij de canon reeds is afgekocht en waarop een marinekazerne staat. Op dit terrein is een militair informa e-knooppunt aanwezig dat verplaatst moet worden. Dit zgn. NAFIN knooppunt is afgelopen maanden verplaatst door het Ministerie van Defensie. De laatste afrondende werkzaamheden vinden nu plaats.

Uitvoeringspar jen Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrela es (BZK) staat in de lead, samen met het ministerie van Defensie, de provincie Zeeland, North Sea Port, gemeente Vlissingen en het waterschap Scheldestromen.

12

Stand van zaken

Vooruitblik

De stand van zaken van dit fiche is, op de verplaatsing van het militaire informa eknooppunt na, onveranderd ten opzichte van de vorige voortgangsrapportage in juni 2022. De gronden die door de provincie aan het rijk in erfpacht zijn uitgegeven, zijn overgedragen. Een stuk van negen hectare in het noordwesten wordt gebruikt voor de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen. Daarnaast is de erfpacht tussen North Sea Port en het rijk beëindigd. De "akte van afstand erfpacht/beëindiging erfpacht" is in december 2021 bij de notaris gepasseerd. North Sea Port verhuurt momenteel de loca e van de voormalige marinekazerne aan het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) voor de noodopvang van asielzoekers. Begin december 2022 is het besluit genomen dat de noodopvang in de voormalige marinekazerne wordt verlengd tot 31 december 2023.

De laatste ac es met betrekking tot het fiche richten zich op het stuk van een hectare met daarop het mobilisa e-complex en nog een klein perceel in het zuidwesten. De overdrachtsovereenkomst tussen het rijk en de gemeente wordt getekend. De overdrachtsovereenkomst tussen het rijk en de gemeente dient in ieder geval voor de vaststelling van het bestemmingsplan Stadslandgoed ondertekend te zijn.

VERGOEDEN VAN GEMAAKTE KOSTEN

Ten slo e dient het stuk van een hectare met daarop het mobilisa ecomplex en nog een klein perceel in het zuidwesten overgedragen te worden aan de regio (gemeente of provincie). De inzet is dat de gemeente Vlissingen de gronden in eigendom krijgt. Deze overdracht wacht op voldoende borging van de voorziene func e in het bestemmingsplan voor het Stadslandgoed (realisa e van een bedrijventerrein ter hoogte van het mobilisa e-complex) en de vaststelling van de regionale bedrijventerreinprogrammering.

Voor de daadwerkelijke overdracht van de gronden is de voorwaarde voor de gemeente Vlissingen dat eerst de regionale bedrijventerreinprogrammering wordt vastgesteld door de gemeenten Veere, Middelburg en Vlissingen en bekrach gd door de provincie Zeeland (eerste kwartaal 2023). Daarnaast dient het bestemmingsplan Stadslandgoed vastgesteld te zijn (uiterlijk mei 2023), waarin de voorziene func e van deze loca e als bedrijventerrein is geborgd.

13

FICHE B: LAW DELTA

Algemene beschrijving Als gevolg van ontwikkelingen in het veiligheidsbeeld van Nederland neemt binnen de Dienst Jus ële Inrich ngen (DJI) het aantal gede neerden met extreme vlucht-, veiligheids- en maatschappelijke risico's gestaag toe. Voor deze gede neerden is een hoog tot zeer hoog beveiligingsniveau noodzakelijk. De bestaande voorzieningen zi en echter tegen het maximum van hun capaciteit. Daarnaast is het zowel vanuit het belang van de opsporing en vervolging, het tegengaan van ongewenste netwerkvorming in deten e als het beheersen van het dreigingsrisico tegen de inrich ngen om dergelijke verdachten/ gede neerden gescheiden van elkaar te kunnen plaatsen.

Zo wordt er een Jus eel Complex Vlissingen gebouwd dat in elk geval de volgende func es omvat: 1. Een hoog beveiligde zi ngsloca e; 2. Een peniten aire inrich ng voor zwaardere doelgroepen met daarbij een extra beveiligde inrich ng en een steunpunt van de Dienst Vervoer & Ondersteuning; 3. Een beveiligde faciliteit waar rechters, officieren van jus e en advocaten jdens zi ngsdagen kunnen overnachten en werken. De func e van het Strategisch Kenniscentrum Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit (SKC) wordt eveneens geves gd in de gemeente Vlissingen

Bovendien is een tweede extra beveiligde inrich ng gewenst, waarbij de combina e van gevangenhouden en de aanwezigheid van een hoog beveiligde zi ngsloca e op een complex zorgt voor meer efficiën e en minder risicovolle vervoersbewegingen. De ontwikkelingen in het veiligheidsbeeld van Nederland hebben ook hun weerslag op de strafrechtketen. Het kabinet hee daarom besloten te investeren in de bewaking en beveiliging van advocaten, officieren van jus e en rechters die bij de opsporing, vervolging en berech ng van leden van de zware georganiseerde criminaliteit betrokken zijn. Naast deze persoonsbeveiliging stelt dit offensief ook eisen aan de beveiliging van de zi ngsloca es waar extra risicovolle zi ngen gehouden worden. De bestaande hoog beveiligde zi ngsloca es zijn in aantal onvoldoende om in de vraag vanuit Rechtspraak en OM te voorzien. Dit alles hee ertoe geleid dat er op het nieuw aangewezen terrein van het Jus eel Complex Vlissingen een hoog beveiligde zi ngsloca e zal worden gerealiseerd. Tegen deze achtergrond biedt Wind in de Zeilen de gelegenheid om Zeeland een zeer betekenisvol fysiek alterna ef te bieden voor de misgelopen marinierskazerne en tegelijk in bovenstaande behoe e te voorzien. Een win-win situa e voor de gemeente Vlissingen, de provincie Zeeland en het kabinet (zie Kamerbrief van 14 juli 2020 – 'Nadere informa e over Jus eel Complex Vlissingen').

LAW DELTA

15

Jus

eel Complex Vlissingen

Algemene beschrijving Het Jus eel Complex Vlissingen wordt een uniek complex in Nederland waarbij delen van de strafrechtketen op één terrein worden gesitueerd om de veiligheid op maal te borgen. Het complex hee een dubbele func e met een eigenstandige opdracht. Een zi ngsloca e is een landelijke voorziening die zich primair richt op parke en en rechtbanken ten zuiden van de grote rivieren en ook ruimte biedt voor het arrondissement Ro erdam. Door het combineren van een gevangenis en een zi ngsloca e in een hoog beveiligde omgeving ontstaat een voor Nederland nieuw concept. Hierdoor kan een deel van deze zware vluchtgevaarlijke criminelen in één veilige omgeving worden gede neerd en berecht. Dat verkleint bij een deel van de gede neerden de vervoersbewegingen en daarmee het risico op ontvluch ng. Voor Nederland is dit een unieke combina e. Uitvoeringspar jen Dienst Jus ële Inrich ngen, samen met het Rijksvastgoedbedrijf, de Raad voor de Rechtspraak, het Openbaar Ministerie, de gemeente Vlissingen, provincie Zeeland en het Waterschap Scheldestromen. Afronding project De huidige planning voor de ingebruikname van het Jus Vlissingen is medio 2028.

eel Complex

Beoogd resultaat Er wordt een Jus eel Complex Vlissingen gebouwd dat in elk geval de volgende func es omvat: 1. Een hoog beveiligde zi ngsloca e; 2. Een peniten aire inrich ng voor zwaardere doelgroepen met daarbij een extra beveiligde inrich ng en een steunpunt van de Dienst Vervoer & Ondersteuning; 3. Een beveiligde faciliteit waar rechters, officieren van jus e en advocaten jdens zi ngsdagen kunnen overnachten en werken. Ook worden de benodigde toegangswegen aangepast.

LAW DELTA

16

Financiën Voor de financiering van de hoog beveiligde zi ngsloca e in Vlissingen met de beveiligde overnach ngsfaciliteit wordt structureel vanaf 2025 € 3,870 miljoen beschikbaar gesteld. Met betrekking tot de extra beveiligde peniten aire inrich ng (222 plaatsen in totaal) en het bijbehorende steunpunt van de Dienst Vervoer & Ondersteuning worden de uitgaven op structureel € 52 miljoen geraamd. De kosten voor de inzet van het gevangenispersoneel en de investeringen in de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen ontstaan over enkele jaren. Daarom zijn ook de financiële middelen toegekend in de begro ng van 2025 en verder. Zodra een marktpar j zich hee ingeschreven voor de aanbesteding, ontstaat er

Planning De verwach ng is dat met de start van de grondwerkzaamheden de eerste contouren van het Jus eel Complex Vlissingen eind 2022 zichtbaar zullen zijn. Het Rijksvastgoedbedrijf, DJI en de Rechtspraak werken nauw samen met de gemeente Vlissingen, de provincie Zeeland en het Waterschap Scheldestromen om de realisa e van het Jus eel Complex Vlissingen mogelijk te maken. De huidige planning voor de ingebruikname van het Jus eel Complex Vlissingen is medio 2030.

zicht op de verhouding van kosten en het financiële kader voor de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen in de begro ng. De voorbereiding en start van de werving van het personeel start volgens planning in 2024 voor de oplevering van het Jus eel Complex Vlissingen. Tegen die jd kan hierover meer gemeld worden.

Planning

Onderwerp

In 2021 2021-2023

Opstellen integraal programma van eisen. Uitvoeren ruimtelijke procedures, zoals het verkrijgen van de vergunningen en de voorbereiding en vaststelling van het bestemmingsplan. Voorbereiding, aanbesteding en realisa e voor het bouwrijp maken van de grond. Ondertekening anterieure/ samenwerkingsovereenkomst Voorbereidingsfase (uitwerking van de vraagspecifica e en de aanbestedingsstrategie).

2021-2023

2022-2023

Gedurende deze planning worden in overleg met de regio Zeeland afstemmingsmomenten georganiseerd met de omgeving (inwoners en het bedrijfsleven) over de voortgang van het project Jus eel Complex Vlissingen. Het ministerie van JenV zal daar ac ef aan bijdragen. De samenwerking tussen het rijk en de regio op het gebied van communica e is verankerd in de werkgroep communica e van het bouwproject Jus eel Complex Vlissingen, waarin het rijk en de regio nauw met elkaar optrekken.

2023-2027

Aanbestedingsprocedure en ontwerpfase, waaronder het vaststellen van het ontwerp het Jus eel Complex Vlissingen.

2027-2029

Realisa e Jus eel Complex Vlissingen inclusief de ontslui ng van openbare wegen.

2024-2030

Start voorbereiding, werving en selec e personeel/ inrichten organisa e. Oplevering Jus eel Complex Vlissingen. Ingebruikname Jus eel Complex Vlissingen.

Eind 2029 Medio 2030

LAW DELTA

17

Stand van zaken

Vooruitblik

Sinds de start van het bouwproject JCV medio 2020 is er in nauwe samenwerking tussen rijk en regio goede voortgang geboekt in de planvorming ten aanzien van het complex, het terrein en de omgeving. Eind van dit jaar gaan de eerste werkzaamheden op loca e van start met de sanering van de ontplo are oorlogsresten. Maar er zijn helaas ook nieuwe uitdagingen op ons pad gekomen. Maatschappelijke vraagstukken zoals s kstof en de marktwerking als gevolg van de Oekraïne oorlog hebben impact op het JCV project. Als gevolg van deze en andere ontwikkelingen, zoals een gewijzigde aanbestedingsvorm, is een analyse gedaan op de ini eel geplande doorloop jden. De uitkomst hiervan noodzaakt helaas om de planning bij te stellen met een langere doorloop jd van naar verwach ng circa 2 jaar.

In de periode Q4 2022 – Q2 2023 worden de volgende resultaten verwacht:

Zoals recent door de minister van Rechtsbescherming gemeld aan de Tweede Kamer in de brief van 7 december 2022 verschui het beoogde moment van ingebruikname van het JCV daardoor van medio 2028 naar medio 2030. Voor de nadere onderbouwing hoe deze vertraging tot stand komt verwijzen wij u derhalve naar deze brief.

• Uitvoering werkzaamheden voor de sanering van de ontplofbare oorlogsresten . • Start voorbereidende uitvoerende werkzaamheden ten behoeve van de verbreding van ontslui ngswegen. • Uitvoering grondoverdracht en overeenkomsten tussen gemeente Vlissingen, de provincie Zeeland, het Waterschap Scheldestromen en het Rijk. • Vaststelling van het bestemmingsplan medio 2023. • Uitwerking en oplevering van de aanbestedingsdocumenten voor het ontwerp en de bouw van het Jus eel Complex Vlissingen waaronder de vraagspecifica e. • Start aanbestedingsprocedure bouwproject JCV medio 2023. • Uitvoering programma 'ingebruikname JCV' door DJI, gericht op de personele organisa e van de Peniten aire Inrich ng Vlissingen

LAW DELTA

18

Strategisch Kenniscentrum Georganiseerde en Ondermijnende Criminaliteit (SKC) Algemene beschrijving Het kenniscentrum hee als doel om een integraal, gezaghebbend strategisch beeld te krijgen van de aard, omvang, trends en ontwikkelingen in fenomenen van georganiseerde, ondermijnende criminaliteit. Het centrum levert onder andere een actueel beeld op om bestuur, gezag en partners in de aanpak te faciliteren bij het maken van strategische en tac sche keuzes en prioritering op de langere termijn en het formuleren van doelstellingen. Het SKC wordt in Vlissingen geves gd. Beoogd resultaat De ves ging en opera onalisering van een SKC in Vlissingen.

Uitvoeringspar jen Stuurgroep Kennis en Exper se. Afronding project Het SKC wordt uiterlijk in 2023 gerealiseerd (ves ging en volledige opera onalisering). Financiën Voor het SKC wordt een bedrag oplopend tot structureel € 5 miljoen beschikbaar gesteld (waarvan € 2 miljoen vanuit Wind in de Zeilen). Met deze contouren en uitgangspunten wordt gekozen voor het splitsen van een zogenaamde opbouwfase van twee jaar (2021 – 2022) en een aansluitende consolida efase, waarin sprake is van een mul disciplinair en groeiend SKC met circa 20 tot circa 30 hoogopgeleide specialisten/wetenschappers.

Planning 2022 Bouw – ontwikkelfase Planning 2022 2022 Q2 Eerste strategisch beeld ondermijning, waaronder ontwikkeling indicatoren, eerste beeld op dreigingen en contouren eindbeeld structurele beheerconstruc e 2022 Q2 Opening SKC door de minister en open dagen rondom opening 2022 Q3 Opbouw team tot 25 medewerkers 2022 Q3 Door ontwikkelen actueel strategisch beeld 2022 Q4 Door ontwikkelen product por olio 2022 Q4 Nadere concre sering wijze van samenwerking met Na onale Samenwerking tegen Ondermijnende Criminaliteit (NSOC), Landelijke Fenomeentafels Ondermijning (LFT) en Programmadirecteur-generaal Ondermijning (DGO) 2023 Bouw – ontwikkelfase > Consolida e fase 2023 2023 2023

Q2 Q2 Q3

Vaststellen inrich ng forma eplan Borging actueel strategisch beeld Borging product por olio

LAW DELTA

19

Stand van zaken

Vooruitblik

De afgelopen periode is hard gewerkt aan de verdere opbouw van het SKC. Het team van medewerkers is uitgebouwd tot 24, waarvan 13 woonach g zijn in de provincie Zeeland. De huisves ng aan het Bellamypark in Vlissingen is verder ingericht. De strategische samenwerking met de HZ University of Applied Sciences is vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. Naast projectonderwijs, zijn de eerste stagiaires van de HZ bij SKC gestart. Ook hee een onderwijsproject met de Universiteit van Gent plaatsgevonden en wordt de samenwerkingsovereenkomst met de University College Roosevelt eind november 2022 ondertekend.

Het SKC geniet grote belangstelling van andere organisa es. In de afgelopen maanden hebben diverse organisa es (van onderwijs en onderzoek tot poten ële opdrachtgevers) zich bij het SKC gemeld om samenwerking te verkennen. Na de opening van het SKC op 1 juni 2022 en de presenta e van de eerste dreigingsbeelden gaat het SKC nader verkennen op welke uitwerkingen van het dreigingsbeeld als eerste inspanning wordt gezet. Ook worden instrumenten zoals analysetooling en de kennisbank verder ontwikkeld.

In mei 2022 is het beeld over mondiale drugsstromen gepresenteerd dat in opdracht van de minister van JenV is gemaakt. Op 1 juni 2022 vond de officiële opening plaats door de minister van JenV. Rondom de opening organiseerde het SKC open dagen voor belanghebbenden en de inwoners van Vlissingen. In september is o.a. bij het Strategisch Beraad Ondermijning het dreigingsbeeld over de Trans-Atlan sche Corridor gepresenteerd. Met al deze punten is voldaan aan verwach ngen en de Wind in de Zeilen planning voor 2022 (zie hiervoor). De afgelopen periode is met de Stuurgroep Kennis en Exper se gesproken over de beheersma ge onderbrenging van het SKC. Besloten is de huidige situa e waarin JenV de beheersverantwoordelijkheid draagt tot medio 2024 te verlengen, zodat het SKC zich nog verder inhoudelijk en organisatorisch kan ontwikkelen. Doel is dat na 2024 het beheer van het SKC aan een andere organisa e wordt overgedragen. In dat verband zullen tussen JenV en SKC afspraken worden gemaakt over werkinhoudelijke ona ankelijkheid, mandaat en het werven van personeel. Inmiddels is de ves gingsplaats van het SKC in Vlissingen geeffectueerd middels een huurcontract tot en met 2025.

In 2023 wordt inhoudelijk verder gewerkt aan de ontwikkeling van diverse producten op basis van eigen inzichten en de behoe e van poten ële partners. Daarnaast wordt de structurele beheersconstruc e en de governance verder uitgewerkt ten behoeve van een naadloze integra e in een toekoms ge 'moederorganisa e' die na 2024 plaats gaat vinden. Net als het SKC zijn het Na onale Samenwerking tegen Ondermijnende Criminaliteit en de Landelijke Fenomeentafels rela ef nieuwe samenwerkingsverbanden binnen de ondermijningsaanpak. Dit vraagt om een goed begrip van elkaars verantwoordelijkheden, producten, etc. De komende periode wordt bekeken hoe in onderlinge samenhang de gezamenlijke effec viteit en resultaat kunnen worden geop maliseerd. Dit proces wordt door de DirecteurGeneraal Ondermijning geregisseerd. Ten behoeve van een gezamenlijke strijd tegen ondermijnende criminaliteit, is synergie essen eel voor een veiliger Nederland.

LAW DELTA

20

Fiche C: Oprichting Delta Climate Center

Oprich ng Delta Climate Center Algemene beschrijving Dit fiche betre het oprichten van het Delta Climate Center (DCC) voor water, voedsel en energie op de Kenniswerf in Vlissingen. Hierin werken de Zeeuwse kennisinstellingen (HZ University of Applied Sciences, Scalda en University College Roosevelt) samen met Universiteit Utrecht, Wageningen University & Research en Koninklijk Nederlands Ins tuut voor Onderzoek der Zee (NWOI/NIOZ). De betrokken departementen hierbij zijn de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Landbouw, Natuur en Voedsel-kwaliteit (LNV), Infrastructuur en Waterstaat (IenW) en Economische Zaken en Klimaat (EZK). Beoogd resultaat De missie van het DCC is om invulling te geven aan de maatschappelijke opgave: “Leven en werken in de Delta: klimaatadapta e door natuurlijke oplossingen”. De kernopdracht van het centrum is om innova eve oplossingen te realiseren voor een toekomstbestendige, veilige en welvarende Delta. Op vier niveaus wordt deze opgave ingevuld: onderzoek, onderwijs, valorisa e en business development.

Afronding project In de jaren 2020-2030 zijn er middelen vanuit het rijk en de Provincie Zeeland voor het DCC beschikbaar. Vanaf 2030 draagt het bestuur van het Delta Climate Center de verantwoordelijkheid voor de con nuïteit en is er dus geen (financiële) steun vanuit het rijk. Financiën De totale bijdrage aan het Delta Climate Center vanuit Wind in de Zeilen bedraagt € 68.410.000, inclusief btw. Dit betre 48% van het totaal aan benodigde middelen in de aanloopperiode tot en met 2030. Het bedrag bestaat uit zowel een eenmalige investering (28%) als een bijdrage voor doorlopende ac viteiten (72%). Planning De founders streven naar een start van het DCC per 1 juli 2023.

Uitvoeringspar jen De founders van het Delta Climate Center zijn: HZ University of Applied Sciences, Scalda, University College Roosevelt, Universiteit Utrecht, Wageningen University & Research) en het Koninklijk Nederlands Ins tuut voor Onderzoek der Zee (NWO-I/NIOZ.

Oprichting Delta Climate Center

Daarnaast zijn betrokken: het rijk, provincie Zeeland/Campus Zeeland, gemeente Vlissingen, Dockwize, Impuls Zeeland en Economic Board. Eventuele andere par jen die een rol gaan spelen, zijn bijvoorbeeld Ecoshape, Deltares, TU Del en Universiteit Gent

22

Stand van zaken

Vooruitblik

Op 1 december 2022 hebben de founders hun DCC-plan aangeboden aan de Stuurgroep Wind in de Zeilen.

De founders gaan komende maanden verder met de uitwerking van onderdelen van het DCC-plan. Dit betre onder meer de uitwerking van de businesscase, de aan te vragen subsidies bij Rijk en provincie Zeeland, het benoemen van direc e, raad van bestuur en medewerkers en het benoemen van professoren, lectoraten en praktoraten. De Stuurgroep Wind in de Zeilen neemt eind januari 2023 een finaal besluit over het complete DCC-plan. Het streven is om per 1 juli 2023 van start te kunnen gaan met het Delta Climate Center.

Met de realisa e van het DCC verwachten de founders langs de weg van een brede onderwijsagenda en een onderzoeksagenda gericht op regionale transi es in de rich ng van een duurzame, klimaatbestendige en welvarende delta een belangrijke bijdrage te leveren aan de kennisversterking van en in Zeeland. De onderwijsagenda onderscheidt zich door een brede waaier aan onderwijsvormen die naar verwach ng meer studenten naar Zeeland zullen trekken en de arbeidsmarkt rond de klimaa ransi es zal versterken. Nieuwe opleidingen, innova eve vormen van samenwerken tussen MBO, HBO en WO en een programma van levenlang-ontwikkelen zullen zowel de kennisinstellingen als de arbeidsmarkt versterken. Het onderzoeksprogramma vraagt daarbij wat de rol is van 1) water en de kust;2) voedsel, energie en bio grondstoffen, en 3) een circulaire omgang met water, energie en bio grondstoffen. Onderscheidend is dat zowel fundamenteel, toepassingsgericht en uitwerkingsgericht onderzoek daarbij samen worden gebracht. Co-crea e met bedrijven, organisa es en overheden in onderwijs, onderzoek, valorisa e en business development behoort tot de vaste werkwijze van het DCC.

Oprichting Delta Climate Center

De Stuurgroep Wind in de Zeilen is op 15 december 2022 akkoord gegaan met dit plan, onder voorbehoud van een aantal voorwaarden, onder meer de goedkeuring van de businesscase en het bestedingsplan. Ook zullen er over het DCC-plan eerst nog een aantal consulta es plaatsvinden.

23

FICHE D: Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen

Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen Algemene beschrijving De Kenniswerf Vlissingen hee de poten e om door te groeien naar een toonaangevende campus voor Zeeland met spin-off in heel Zeeland. Om de fysieke ontwikkeling van de Kenniswerf te versnellen worden de volgende projecten gerealiseerd: Op de Kenniswerf wordt het Delta Climate Center (DCC) voor water, voedsel en energie opgericht. Met de oprich ng van het DCC zal het ves gingsklimaat voor bedrijven verbeteren (fiche C). Een tweede aspect betre het vergroten van het vermogen van het Investeringsfonds Zeeland. Hiermee kunnen kennisintensieve bedrijven aangetrokken worden en kan geïnvesteerd worden in startups, scale-ups en groeiende ondernemingen op de Kenniswerf die ontstaan als spin-off van het DCC (fiche E). Om de ves ging van bedrijven mogelijk te maken en verder te versnellen is voor de fysieke ontwikkeling van de Kenniswerf een eenmalige investering van € 15 miljoen toegezegd om het gebied verder te revitaliseren (fiche Beoogd resultaat Het resultaat is dat er binnen de Kenniswerf meer ves gingsmogelijkheden komen voor nieuwe ontwikkel-, test- en demofaciliteiten (zoals meegenomen in de plannen voor het Delta Climate Center), starters, scale-ups en R&Dafdelingen. Het uiteindelijke doel is om de Kenniswerf uit te laten groeien tot een toonaangevende campus voor Zeeland met spin-off in heel Zeeland.

ministerie van BZK, de provincie Zeeland, Dockwize, Impuls en de kennisinstellingen (HZ University of Applied Sciences, Scalda en University College Roosevelt). Van belang is om de onderlinge samenhang te blijven bewaken. Daarnaast is voor een succesvolle ontwikkeling van de Kenniswerf, met een brede spin-off in Vlissingen en Zeeland ook de samenhang tussen de reeds lopende Kenniswerfontwikkeling en de voorziene impuls voor de Kenniswerf vanuit Wind in de Zeilen randvoorwaardelijk. Afronding project De verwachte doorloop jd was circa vijf jaar. Het college van Burgemeester & Wethouders van de gemeente Vlissingen hee recent besloten om de ontwikkelvisie Kenniswerf op te stellen in samenwerking met HZ, Scalda en Dockwize. Dit om te komen tot een meer integrale visie. Daardoor vergt dit meer jd dan vooraf aangenomen was en is de verwach ng dat het project een langere doorloop jd zal hebben. Na besluitvorming over de ontwikkelvisie zal meer duidelijkheid ontstaan over de doorloop jd van dit project. Financiën Vanuit het pakket Wind in de Zeilen is door het rijk € 15 miljoen beschikbaar gesteld: € 1 miljoen voor het opstellen van het ontwikkelplan Kenniswerf (planvorming) en € 14 miljoen voor de uitvoering van het ontwikkelplan. Planning

Uitvoeringspar jen De gemeente Vlissingen is de trekker van dit fiche. Er bestaat een sterke rela e met de fiches C, E en F en mogelijk ook met fiche B (in verband met de realisa e van het SKC). Daarom wordt er samengewerkt met vertegenwoordigers van het

Onderwerp

Planning

Planvorming Kenniswerf Bestaande uit: Het concre seren en actualiseren van de ontwikkelvisie Kenniswerf, i .s.m. HZ, Scalda en Dockwize, inclusief het opze en en openen van een grondexploita e voor de onderdelen van het plangebied Wind in de Zeilen; Het opstellen van een lange termijn communica e- en marke ngplan.

Q2 2022 - Q1 2023

Uitvoeringsfase

2022 -2025

Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen

De opbrengst van dit fiche hee twee effecten: • Een sociaaleconomisch effect (het creëren van een groei- en landingsplaats voor ontwikkel-, test- en demoloca es, demoloca es en innova eve en ambi euze bedrijven draagt sterk bij aan de ambi e om de Kenniswerf de innova eve broedplaats te laten zijn). • Een werkgelegenheidseffect (circa 380 vol jdbanen als gevolg van het landen van nieuwe bedrijven op de Kenniswerf en in de regio. Door op de Kenniswerf te werken met groeiformules wordt con nu nieuwe werkgelegenheid gecreëerd en ges muleerd).

25

Stand van zaken

Vooruitblik

Na ontvangst van de beschikbaar gestelde gelden, is de uitvoeringsfase gestart. Te beginnen met het ves gen van een Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg) op de gronden genoemd in dit fiche. Op 7 juli 2022 hee de gemeenteraad van Vlissingen een besluit genomen tot ves ging van de Wvg. Wanneer in de komende periode percelen worden aangeboden op grond van de Wvg, dan zal door het college een besluit genomen worden over het onderhandelingsproces. Inmiddels is één perceel aangeboden en hiervoor zijn de onderhandelingen gestart.

Om ruimtelijke sturing te behouden en ongewenste bouwontwikkelingen en gebruikswijzigingen te voorkomen op de percelen genoemd in dit fiche, is een voorbereidingsbesluit in voorbereiding voor de percelen waarop reeds de Wet voorkeursrecht gemeenten is geves gd. Hiermee kan voorkomen worden dat, vooruitlopend op de uitkomsten van het visieproces, er ongewenste ontwikkelingen plaats kunnen vinden op deze percelen. Besluitvorming door de gemeenteraad van Vlissingen is voorzien in december 2022.

In samenwerking met belangrijke sleutelspelers in het gebied, te weten HZ, Scalda en Dockwize, wordt de ontwikkelvisie Kenniswerf opgesteld. Onder aansturing van een externe procesbegeleider is het traject opgestart om te komen tot deze ontwikkelvisie.

Fysieke ontwikkeling Kenniswerf VlissingenBesluitvorming over de ontwikkelvisie Kenniswerf, inclusief grondexploita e, is voorzien in Q1 2023. Omdat het opstellen van de ontwikkelvisie meer jd vergt dan vooraf aangenomen, is de verwach ng dat het project een langere doorloop jd zal hebben. Na besluitvorming over de ontwikkelvisie zal meer duidelijkheid ontstaan over de doorloop jd van dit project.

Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen

26

FICHE E: Investeringsfonds Zeeland

Investeringsfonds Zeeland Algemene beschrijving Dit fiche bevat een onderbouwing van de extra gevraagde financiële middelen van in totaal € 20 miljoen voor het vergroten van het vermogen van het Investeringsfonds Zeeland. Deze middelen zijn bedoeld: • voor het aantrekken van kennisintensieve bedrijven voor Zeeland door het fondsvermogen van het Zeeuws Par cipa efonds 3 B.V. op te hogen met € 15 miljoen. • voor het investeren in startups, scale-ups en groeiende ondernemingen, onder andere op de Kenniswerf. Zo wordt InnoGo! versterkt (€ 3,5 miljoen) en wordt de fondsomvang van het Zeeuws Par cipa efonds 2 B.V. verhoogd met € 1,5 miljoen voor vervolginvesteringen in deze bedrijven. Beoogd resultaat Het resultaat van het project is dat de € 20 miljoen aan rijksmiddelen beschikbaar zijn gesteld aan het Investeringsfonds Zeeland, met bijbehorende bestuurlijke afspraken en besluiten in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AvA) over eventuele aanpassingen in aandeelhoudersinstruc es en verantwoordingsrapportages.

Afronding project Het totaalbedrag van € 20 miljoen wordt tot en met 2023 in vier tranches van €5 miljoen beschikbaar gesteld door het rijk aan het Investeringsfonds Zeeland. De financieringen vanuit het Investeringsfonds Zeeland gaan ook na 2023 door, om de middelen revolverend worden ingezet. Financiën Er wordt een bedrag van totaal € 20 miljoen ter beschikking gesteld. Dit wordt als volgt verdeeld over de bestaande investeringsfondsen: Een bedrag van € 3,5 miljoen ten behoeve van InnoGo! Een bedrag van €1,5 miljoen ten behoeve van het Zeeuws Par cipa efonds 2 B.V. Een bedrag van € 15 miljoen ten behoeve van Zeeuws Par cipa efonds 3 B.V. De eerste twee tranches van € 5 miljoen zijn inmiddels ontvangen, de derde tranche van €5 miljoen wordt eind 2022 ontvangen. Planning De ministerraad hee op 6 november 2020 een besluit genomen over de agiostor ng van €20 miljoen. Na de voorhangprocedure in de Tweede Kamer is op de Algemene vergadering van Aandeelhouders van het Investeringsfonds Zeeland een besluit een besluit genomen over de vergro ng van het vermogen van het Investeringsfonds Zeeland. De bestuursovereenkomst “Wind in de Zeilen Innova efinanciering” is in februari 2021 door het rijk, provincie en Impuls ondertekend.

Investeringsfonds Zeeland

De investering in het Investeringsfonds Zeeland hee de volgende beoogde effecten: • Effect op het ves gingsklimaat: met het vergroten van het investeringsvermogen van het Investeringsfonds Zeeland vergroot de provincie structureel de kans op meer succesvolle acquisi e van kennisintensieve bedrijven, zodat Zeeland aantrekkelijker wordt voor hoger opgeleiden en andere poten ele bedrijven (magneetwerking). • Effect op de werkgelegenheid: hoogwaardige kennisbedrijven brengen meer toegevoegde waarde met zich mee. Kennisintensieve bedrijven creëren ook hoogwaardige werkgelegenheid voor de lange termijn. Er wordt extra werkgelegenheid verwacht: 400 e voor € 20 miljoen. • Sociaaleconomische effecten: het is wenselijk dat de verhouding theore sch en prak sch opgeleiden beter in balans komt in Zeeland. Het aantrekken van kennisintensievere bedrijven helpt hierbij. Dit zorgt tevens voor een meer gevarieerde arbeidsmarkt, waardoor de mogelijkheid tot ves ging van 'nieuwkomers' wordt vergroot.

Uitvoeringspar jen Investeringsfonds Zeeland, samen met Provincie Zeeland en het ministerie van EZK.

28

Stand van zaken De leadflow bij InnoGo! is mede a ankelijk van de succesvolle opstart van het Delta Climate Center (fiche C).

jdige en

Investeringen vanuit het Zeeuws Par cipa efonds: • De eerste investering vanuit het Zeeuws Par cipa efonds is gerealiseerd. Dit betre een investering van €2.500.000 in het bedrijf Alta Carbon Technologies (dit bedrijf gaat zich in 2023 ves gen in Terneuzen) – huidige werkgelegenheid is ongeveer 7 e. • De tweede investering van €1.500.000 vanuit het Zeeuws Par cipa efonds is gerealiseerd. Dit betre een investering in Elektrauvision. Elektrauvision is een spin-off van het bestaande bedrijf Hydrauvision in Schoondijke. Dit bedrijf zal zich bezig gaan houden met elektrifica e van machines welke gebruikt worden in de industrie. De huidige werkgelegenheid is met ongeveer 3 e nog laag, maar zal naar verwach ng snel groeien. • De derde investering vanuit het Zeeuws Par cipa efonds is gerealiseerd. Het betre €1.500.000 voor het bedrijf Thorizon. Thorizon ontwikkelt een zgn. Molten Salt Reactor (MSR). De 'firstof-a-kind' zal op het terrein van EPZ worden geplaatst. Huidige werkgelegenheid is ong. 5 FTE. • De vierde investering is een vervolginvestering in Allyourz van € 400.000. Allyourz is een nieuwe genera e boekingspla orm voor de recrea esector in Zeeland. Huidige werkgelegenheid is ongeveer 15 e, geves gd in Middelburg.

De communica e rondom Wind in de Zeilen vanuit het Impuls-cluster Innova efinanciering is inmiddels opgestart (dit is een con nu proces). Samengevat gee dit het volgende beeld (verwach ng is dat de volledige investeringsbedragen worden uitgeboekt): Zeeuws Par cipa efonds Bedrijf Alta Carbon Utalisation Thorizon Allyourz Electrauvision TOTAAL

Investeringsbedrag €2.500.000 €1.500.000 € 400.000 €1.500.000

Uitgeboekt €1.250.000 € 855.263 € 400.000 €1.500.000 €4.005.263

€5.900.000

Innogo ! Bedrijf Sealution Offshore Warning Systems Qmedic TOTAAL

Investeringsbedrag € 75.000 € 100.000 € 350.000 €

525.000

Uitgeboekt € 75.000 € 50.000 € 250.000 € 375.000

Vooruitblik De derde tranche van € 5 miljoen wordt eind 2022 verwacht. We zijn in gesprek met diverse leads, waarvan wordt onderzocht of deze gaan leiden tot een investeringsvoorstel.