RIB 10e voortgangsrapportage Wind in de zeilen bijlage 2

WIND IN DE ZEILEN

TIENDE VOORTGANGSRAPPORTAGE 25 juni 2025

Voortgangsrapportage Wind in de zeilen 25 juni 2025 Uitvoeringsregisseur Wind in de zeilen Siebe Riedstra Programmateam Uitvoeringsregisseur Rob uit de Bosch Bart Pouwer Fotografie: het fotomateriaal in deze rapportage is tot stand gekomen met toestemming van betrokkenen.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

02 De uitvoeringsregisseur aan het woord

Inleiding Terugblik op en reflectie en evaluatie We zijn 5 jaar onderweg en dus is het tijd voor een terugblik, reflectie en evaluatie van deze unieke manier van samenwerken tussen regio en rijk. In de afgelopen maanden heb ik alle betrokken bestuurders/directeuren gesproken over Wind in de zeilen. Een opdracht die bij mijn aanstelling al was aangekondigd (na 5 jaar een evaluatie van en doorkijk naar de governance tot en met 2030). Een opdracht die ik leuk vond om te doen. Het waren interessante gesprekken met bevlogen bestuurders /directeuren van het rijk, Zeeland en Vlissingen. Voor de uitkomsten verwijs ik graag naar fiche L (in de 10e Voortgangsrapportage). U zult er vast niet van op kijken dat de drie samenwerkende overheden graag doorgaan (op een wat minder intensieve manier) met deze voor Nederland bijzonder vorm van rijk-regio samenwerking. We zijn op de helft van de looptijd van het maatregelenpakket. De komende jaren tot en met 2030 wordt gekenmerkt door uitvoering van een aantal grote, complexe fiches. Ik noem dan met name het Justitieel Complex Vlissingen, de transformatie van de Kenniswerf in Vlissingen tot Hotspot voor Delta Innovatie en de metamorfose van het Stationsplein in Vlissingen. We leggen ons meer en meer toe op het verzamelen van de resultaten en het meten van de effecten van dit maatregelenpakket.

Daarom ben ik bij dat er een eerste monitoringsbeeld is opgesteld met de eerste metingen en bevindingen van indicatoren. Deze informatie laat zien wat de impact is van de investeringen in Zeeland en Vlissingen. Het geeft straks ook duiding of de verwachte effecten wel of niet worden gehaald. Uiteindelijk streven we naar een beter woon-, werk- en leefklimaat in Zeeland en Vlissingen. Dat wordt zichtbaar wanneer er bijvoorbeeld meer jongeren in Zeeland blijven om te werken en wonen, wanneer er steeds meer hoogwaardige banen te vinden zijn in Zeeland, wanneer door de snelle OV-verbinding naar de randstad het gemakkelijker is om in Zeeland te wonen en elders te werken en wanneer onze inwoners merken dat de zorgaanbieders steeds beter met elkaar samenwerken.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

03 We houden de wind in de zeilen. We houden de lijnen strak. En ook al zien alle betrokkenen dat het glas van Wind in de zeilen nu (gelukkig) ‘halfvol’ is. Ik blijf als uitvoeringsregisseur toch waakzaam en alert op die ‘windstiltes’, die voor een forse koerswijziging kunnen zorgen. Ik blijft ook scherp op de onverwachte ‘windstormen’ die je juist stuurloos maken.

25 juni 2025 Siebe Riedstra, uitvoeringsregisseur Wind in de zeilen

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

04 Aanpak Monitoring Wind in de zeilen Onderstaande figuur geeft een samenvatting van de beoogde monitor voor het WiZcompensatiepakket. De onderste laag betreft de beoogde directe, korte termijn effecten (output) per fiche. De bovenste laag betreft beoogde middellange termijn effecten (outcome) van het investeringsprogramma. Met drie verschillende kleuren (groen, geel, oranje) is aangegeven in hoeverre voor de desbetreffende indicator reeds broninformatie voorhanden is.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

05 Interview Project BUIG: “Ik hoor je, weet je gehoord. Ik voel wat je bedoelt. Ik ben er voor jou.” Samen werken zij vanuit de Participatiewet met de Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten, het project BUIG. Gülnaz Atmaca, Klantmanager Werk Statushouders bij Orionis en Mo Osman, Social Worker bij Buurtteams Vlissingen. Sinds november 2024 helpen zij 84 statushouders die onder de oude Wet Inburgering vallen en een lange afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Niet aan werk of een uitkering, zij doen veel méér dan dat. Ze voeren gesprekken met mensen die aanvankelijk niet altijd soepel verlopen. Ze spreken niet alleen met de persoon om wie het gaat maar kijken verder, naar de gezinssituatie en de sociale omgeving. Conclusie: deze mensen hebben vaak hulp nodig op allerlei terreinen. Bij het lezen van een moeilijke brief, het rondkomen van een uitkering of het leren van de taal. "Ze lopen vast bij het lezen van een moeilijke brief, het rondkomen van een uitkering of het leren van de taal. Het gaat daarbij voor een groot deel om Syriërs tussen de 25 en 65 jaar die al jaren in Nederland wonen, maar ook andere statushouders kampen met deze problemen.” Gülnaz en Mo zijn bevlogen: “Heb je geen empathie voor deze mensen, stop er dan maar mee. Dan bereik je niets.

Mensen willen gehoord worden en dat luisterend oor willen wij graag bieden.” Mo vertelt: “Het is te triest voor woorden als ik hoor dat iemand iedere dag van 09.00 uur tot 17.00 uur in de bibliotheek gaat zitten om zijn buren de indruk te geven dat hij werkt. De buren zouden anders denken dat hij lui is en profiteert. Terwijl hij hoog opgeleid is maar nergens aangenomen wordt. Of de man die maar geen contact krijgt met zijn buurman terwijl hij hem iedere keer wéér gedag zegt.” Gülnaz: “Wij nodigen deze mensen uit voor een gesprek. Toen zij hier kwamen werd er niets voor hen gedaan. Het is schrijnend om te zien dat deze mensen niet verder komen in onze maatschappij terwijl ze bij wijze van spreken overal inzetbaar zouden kunnen zijn. De vooroordelen waar zij tegenaan lopen, vreselijk. De taalbarrière speelt hier ook een rol net als discriminatie. En dat verzin ik niet, het overkomt mij ook als ik vanuit mijn werk iemand bel, alleen vanwege mijn naam.”

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

06 Vaak nemen de statushouders iemand mee op gesprek. Niet om te tolken maar omdat die persoon zelf ook een vraag heeft. “Dan zeggen wij niet 'Ho stop' maar kijken we wat wij kunnen doen. Dat neemt stress weg bij degene die uitgenodigd was zodat die de ruimte krijgt voor zichzelf en zijn problemen wat van zich af kan zetten. En dan komt er ineens de vraag… ik wil heftruckchauffeur worden, hoe ga ik dat doen? Daar kunnen we bij helpen. Op die manier krijgen deze statushouders hun gevoel voor eigenwaarde terug, voelen zij zich gelijkwaardig en krijgen zij een eerlijke kans in de samenleving.” Het is nog een lange weg voor deze doelgroep. De bijdrage uit het compensatiepakket 'Wind in de Zeilen' is meer dan welkom omdat blijkt dat de inzet van Gülnaz, Mo en hun collega's succes heeft en zij hiermee de kans hebben gekregen om het breder aan te pakken “Werken met mensen kun je niet kaderen. Dat doe je met je hart, vanuit je inlevingsvermogen. Wij kunnen hen helpen zodat zij zich hier thuis en veilig voelen en mee kunnen doen. Zich weer mens kunnen voelen.”

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

07 Stand van zaken per fiche Fiche B1 Fiche D Fiche F1 Fiche F2 Fiche F3 Fiche F4 Fiche H1 Fiche H3 Fiche I Fiche L Bijlagen Bijlage 1 Bijlage 2

Law Delta – Justitieel Complex Vlissingen Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen Intercity Vlissingen-Randstad Ontwikkeling Stationsomgeving Vlissingen Living Lab Slimme Mobiliteit Rail Gent-Terneuzen Huisartsen en Physician Assistants Kerngezondcentra Vlissingen Arbeidsmarkt: impuls werkzoekenden Governance Wind in de zeilen

08 12 18 24 32 37 41 46 52 56 59 60 61

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

08 Fiche B1 Law Delta – Justitieel Complex Vlissingen Samenvatting Er wordt een Justitieel Complex Vlissingen (JCV) gebouwd met de volgende functies: 1. Een hoog beveiligde zittingslocatie, 2. Een penitentiaire inrichting voor zwaardere doelgroepen met daarbij een extra beveiligde inrichting en een steunpunt van de Dienst Vervoer & Ondersteuning, 3. Een beveiligde faciliteit waar rechters, officieren van justitie en advocaten tijdens zittingsdagen kunnen overnachten en werken. Het JCV wordt opgeleverd in 2029 en in gebruik genomen in 2030. Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) is trekker van dit fiche en werkt daarin samen met het Rijksvastgoedbedrijf, de Raad voor de Rechtspraak, het Openbaar Ministerie, Gemeente Vlissingen, Provincie Zeeland en het Waterschap Scheldestromen. Doel, effect en resultaat van het fiche Het doel van het JCV is uitbreiding van de extra beveiligde capaciteit voor berechting en detentie in Nederland. De combinatie van deze twee onderdelen van de strafrechtketen in één veilige omgeving verkleint de vervoersbewegingen en daarmee het risico op ontvluchting. Daarnaast kunnen justitiële processen efficiënter en veiliger verlopen hetgeen kostenbesparend gaat werken.

Voor Vlissingen en de regio heeft de realisatie van het JCV als effect dat er extra werkgelegenheid ontstaat van 500 fte als de penitentiaire inrichting volledig operationeel is en dat er in het algemeen meer economische activiteit gaat ontstaan. De belangrijkste mijlpalen die tot nu toe zijn gerealiseerd: • • • • • • • • •

Ondertekening anterieure samenwerkingsovereenkomst (2023) Vaststelling aanbestedingsstrategie JCV (2023) Bestemmingsplan JCV/stadlandgoed onherroepelijk (2023) Bovenlaag terrein JCV gesaneerd van Ontplofbare Oorlogsresten (2023) Ceremonie aanplant eerste boom van de groene kraag (2024) Ondertekening realisatieovereenkomst ontsluitingswegen (2024) Gunning opdracht ontwerp, bouw en onderhoud aan een bouwconsortium (2024) Aanplant groene kraag rondom het JCV (2025) Start werkzaamheden Visodeweg, Havenweg en landbouwontsluitingsweg (2025)

Tijdsplanning Volgens de oorspronkelijke planning zou het fiche in 2026 opgeleverd worden. Door een langere benodigde doorlooptijd in de voorbereiding is de opleverdatum verschoven naar eind 2029, ingebruikname staat gepland medio 2030. De Tweede Kamer is hierover door de minister voor Rechtsbescherming geïnformeerd per brief op 7 december 2022. De oplevering van het fiche is nu voorzien in 2030.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

09 Planning en realisatie Planning 2021-2025

Onderwerp Voorbereiding, aanbesteding en realisatie voor het bouwrijp maken van de grond

Status loopt

2023-2024

Aanbestedingsprocedure voor het ontwerp, de bouw en het onderhoud van het JCV Realisatie groene kraag ten behoeve van het JCV Ontwerpfase JCV Start voorbereiding, werving en selectie personeel/ inrichten organisatie. Realisatie ontsluitingswegen ten behoeve van het JCV Realisatiefase JCV

afgerond

2024 2024-2026 2024-2030 2024-2029 eind 20262029 Eind 2029

afgerond loopt loopt loopt

Oplevering JCV

Medio 2030 Ingebruikname JCV

Financiële planning Voor de financiering van de extra beveiligde zittingslocatie in Vlissingen met de beveiligde overnachtingsfaciliteit wordt structureel vanaf de operationalisatie van het JCV € 3,9 miljoen per jaar beschikbaar gesteld in de begroting van 2025 en verder. Met betrekking tot de extra beveiligde penitentiaire inrichting en het bijbehorende steunpunt van de Dienst Vervoer & Ondersteuning worden de uitgaven op structureel € 52 miljoen per jaar geraamd. Na gunning van de opdracht voor het ontwerp, de bouw en onderhoud aan een marktpartij, ontstaat er zicht op de verhouding van kosten en het financiële kader voor de bouw van het Justitieel Complex Vlissingen in de begroting. Na de afronding van de ontwerpfase (eind 2026) wordt de definitieve prijs vastgesteld. De investeringskosten voor de realisatie van het JCV worden door het Rijksvastgoedbedrijf vanaf ingebruikname van het complex in 2030 in een jaarlijkse gebruiksvergoeding doorbelast aan DJI en de Raad voor de rechtspraak.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

10 Terugblik, vooruitblik, borging en risico’s Terugblik Het bouwconsortium Ithaka is volop bezig met het ontwerp van het JCV en het terrein. Het ontwerpproces loop op planning. Er wordt nauw samengewerkt door het bouwconsortium met het Rijksvastgoedbedrijf en de organisaties. Op de locatie wordt steeds zichtbaarder dat het JCV er komt. De groene kraag is aangeplant, er worden saneringswerkzaamheden uitgevoerd en de werkzaamheden voor de verbreding van de Visodeweg, Havenweg en de aanleg van de landbouwontsluitingsweg zijn opgestart. Hier zijn ook Zeeuwse bedrijven bij betrokken Daarnaast is is met het waterschap en betrokken partijen verkend of het haalbaar is om vóór ingebruikname van het JCV de geplande dijkversterking in combinatie uit te voeren met de benodigde aanpassing aan de Oostelijke Bermweg (hoofdontsluitingsweg JCV). Afgesproken is om nog dit jaar (2025) in de Stuurgroep Wind in de zeilen een definitief besluit te nemen over wel of niet versterken van de dijk tijdens de bouw van de JCV. Dit besluit heeft geen gevolgen voor de planning van de aanpassing van de hoofdontsluitingsweg naar de JCV. Inmiddels (voorjaar 2025) is bekend geworden dat er extra geld beschikbaar is gesteld voor de projecten in het Hoogwaterbeschermingsprogramma. Na de zomer van 2025 wordt de prioritering van de projecten voor dijkversterking bekend.

Eind 2025 wordt dan een besluit verwacht of de dijkversterking naar voren kan worden gehaald. In september 2024 heeft de gemeente Vlissingen het voornemen tot weigeren van de aangevraagde vergunning voor het oprichten van een melkgeitenhouderij in Ritthem, in directe nabijheid van het JCV, verstuurd. Hierbij is de zienswijze van het rijk, inhoudende dat er gezondheidsrisico's aan nieuwvestiging van een geitenhouderij kleven, meegewogen. De provincie en de gemeente zijn momenteel nog in gesprek met de aanvrager om alternatieven in plaats van de vergunningaanvraag te onderzoeken..

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

11 Vooruitblik Het komende halfjaar wordt verder gewerkt aan het ontwerp van het JCV en vervolg gegeven aan de werkzaamheden op de locatie, zoals de bouw van de eerste bruggen, afronding dieptedetectie in het kader van Opsporing Ontplofbare Oorlogsresten (OOO) en de verbreding van twee toegangswegen. • 2024 - eind 2026: doorlopen van de ontwerpfase JCV met het bouwconsortium. • 2025: afronding uitvoering van de werkzaamheden voor de diepte detectie ten behoeve van de opsporing van de ontplofbare oorlogsresten op locatie. • 2025: besluitvorming over het al dan niet gecombineerd uitvoeren van de dijkversterking en de verbreding van de Oostelijke Bermweg (hoofdontsluitingsweg voor het JCV). • 2025: uitvoerende werkzaamheden voor de ontsluitingswegen van het JCV. Het aanleggen van bruggen en de verbreding van de Havenweg, de Visodeweg en de aanleg van een landbouwontsluitingsweg. • 2025-2030: activiteiten in het kader van werving & selectie door project Ingebruikname JCV. Risico's • In de afgelopen periode is gebleken dat ook het JCV te maken heeft met netcongestie. Er wordt onderzocht welke (tijdelijke) maatregelen genomen kunnen worden met als doel de tijdige ingebruikname van het complex.

• Onvoorziene issues in het bouwproces kunnen impact hebben op de planning en kosten; • Krapte op de arbeidsmarkt kan impact hebben op de werving en selectie van het personeel van de penitentiaire inrichting in het JCV; Tijdige gereedheid van de verbreding van de ontsluitingswegen naar het JCV. Vanuit het project worden risico's actief gemonitord en zijn beheersmaatregelen genomen om risico's te voorkomen of de gevolgen te beperken. Voorbeelden hiervan zijn het naar voren halen van werkzaamheden (zoals sanering en de aanpassing van de toegangswegen) in de planning en het tijdig opstarten van de werving en selectie van personeel.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

12 Fiche D Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen Samenvatting De Kenniswerf Vlissingen heeft de ambitie en potentie om door te groeien naar een toonaangevende campus voor heel Zeeland. Om de fysieke ontwikkeling van de Kenniswerf te versnellen heeft het Rijk eenmalig € 15 miljoen beschikbaar gesteld voor de ontwikkeling en revitalisering van dit gebied en daarmee een versnelde vestiging van nieuwe bedrijven op de Kenniswerf mogelijk te maken. Met dit geld kan een specifiek benoemd aantal verouderde bedrijven worden opgekocht en gesloopt. De scope van deze revitalisering vraagt om een verruiming met de gronden en gebouwen van de HZ University of Applied Sciences. Deze gronden vragen namelijk ook om de realisatie van nieuwe openbare ruimte en het faciliteren van beoogde nieuwe voorzieningen. Hiertoe zijn aanvullende middelen nodig. Mooi succes is dat in april 2024 het Delta Climate Center (DCC, fiche C) is gelanceerd op de Kenniswerf. Dit levert banen op en een instroom van studenten. Door dit gebied verder te ontwikkelen en te revitaliseren komen er meer vestigingsmogelijkheden voor kennisintensieve bedrijven zoals ontwikkel-, test- en demofaciliteiten en starters, al dan niet verbonden aan het DCC.

Doordat ook het vermogen van het Investeringsfonds Zeeland (fiche E) is vergroot, kunnen kennisintensieve bedrijven worden aangetrokken; dit fonds kan potentiële bedrijven een extra duwtje in de rug geven om zich op de Kenniswerf te vestigen. In de komende periode zal onderzocht worden hoe bedrijven geïnteresseerd kunnen worden voor de ontwikkeling van bedrijfskavels met middelen uit het investeringsfonds. Aandachtspunt is dat deze middelen zich niet richten op de faciliteiten ten behoeve van deze bedrijven maar op de bedrijfsontwikkeling. De gemeente Vlissingen is trekker van dit fiche en investeert zelf ook fors in de openbare ruimte van de Kenniswerf. De ontwikkeling van de nabijgelegen Stationsomgeving Vlissingen (fiche F2) als onthaallocatie op de Campus in Zeeland sluiten hier mooi bij aan. In dit fiche wordt samengewerkt met vertegenwoordigers van het ministerie van BZK, de provincie Zeeland, Dockwize, Impuls en de kennisinstellingen (HZ University of Applied Sciences, Scalda en University College Roosevelt). Van belang is om de onderlinge samenhang tussen de fiches C, D, E, F2 en mogelijk ook met fiche B2 (in verband met het Strategisch Kenniscentrum Georganiseerde en Ondermijnende Criminaliteit (SKC) gevestigd in Vlissingen) te blijven bewaken.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

13 Doel, effect en resultaat van het fiche Het uiteindelijke doel is om de Kenniswerf uit te laten groeien tot een toonaangevende campus voor Zeeland met spin-off voor heel Zeeland. Binnen de Kenniswerf komen meer vestigingsmogelijkheden voor nieuwe ontwikkel-, test- en demofaciliteiten (zoals meegenomen in de plannen voor het Delta Climate Center), starters, scale-ups en R&D afdelingen. In het kader van Wind in de zeilen is de output van de Kenniswerf tweeledig: • Een sociaaleconomisch effect; het creëren van een groei- en landingsplaats voor ontwikkel- en testlocaties, demolocaties en innovatieve en ambitieuze bedrijven draagt sterk bij aan de ambitie om de Kenniswerf de innovatieve broedplaats te laten zijn. • Een werkgelegenheidseffect; circa 380 voltijdbanen als gevolg van het landen van nieuwe bedrijven op de Kenniswerf en in de regio. Door op de Kenniswerf te werken met groeiformules wordt continu nieuwe werkgelegenheid gecreëerd en gestimuleerd. Dit fiche richt zich op strategische grondverwerving ten behoeve van vestiging van nieuwe bedrijven die passen bij het profiel en de ambitie van de Kenniswerf. Tijdsplanning In juni 2024 heeft de gemeenteraad van Vlissingen de ontwikkelvisie Kenniswerf en de daarbij horende grondexploitatie Kenniswerf fase 5 vastgesteld.

In de grondexploitatie Kenniswerf fase 5 is gepland dat de voor de herontwikkeling benodigde gronden in 2031 allen zijn verworven. Oorspronkelijke planning en realisatie

Jaar 2020-2021 2021 2021 2021-2024

Oorspronkelijke planning Vaststellen ontwikkelplan Uitbetaling SPUK

Gerealiseerd en meest actuele planning Gerealiseerd

Vaststellen ontwikkelvisie, inclusief grondexploita e Aankoop percelen

Gerealiseerd (juni 2024)

Gerealiseerd

Medio juni 2025 zijn 9 percelen aangekocht.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

14 Punten van aandacht qua planning voor de komende periode: • Grondverwervingen en verwervingsstrategie • Toewerken naar een wijziging van het omgevingsplan voor de betreffende gronden. In eerste instantie door het opstellen van een gebiedsplan. • De kern van het gebied en van de beoogde campus, betreft gronden en gebouwen in eigendom van Scalda en de HZ University of Applied Sciences (HZ)). Met de HZ is een intentieovereenkomst gesloten inzake hun herontwikkelopgave. Deze herontwikkeling en realisatie van nieuwbouw, waarmee geen rekening is gehouden in dit fiche, wordt cruciaal geacht voor de ontwikkeling van de gehele Kenniswerf. Opgave voor partijen is het vinden van voldoende middelen hiertoe, in een periode vol uitdagingen voor het hoger onderwijs. Financiële planning Voor de financiering van dit fiche is een SPUK beschikbaar gesteld van € 15 miljoen (inclusief btw): € 1 miljoen voor planvorming en € 14 miljoen voor de uitvoering. De afgelopen jaren is een deel van dit bedrag besteed aan planvorming en aankoop van percelen. Met de vaststelling van de grondexploitatie Kenniswerf fase 5, vormen de financiële middelen (de SPUK) onderdeel van deze grondexploitatie. Hiermee is tevens geborgd dat de SPUK ingezet wordt voor het beoogde doel. In de onderstaande tabel is te zien hoe de totale beschikbare middelen zijn begroot voor de verschillende onderdelen van het fiche.

Daarnaast is ook te zien hoe het staat met de reeds uitgegeven middelen. De planning van de toekomstige uitgaven volgt na besluitvorming over de ontwikkelvisie. Begroting, realisatie en financiële planning Jaar

Begroting Wind in de zeilen

2021

2024

€ 960.000 (exclusief btw) tbv planvorming Planvorming € 14 mln (inclusief btw) tbv uitvoering (m.n. aankopen percelen) Aankopen percelen

2025 (medio) 2025-2031

Aankoop percelen Aankoop percelen.

2021-2023 2021

Resterend deel SPUK opgenomen in grondexploitatie Kenniswerf fase 5.

Uitgaven (gedane en geplande onttrekking uit SPUK)

€ 286.705

€ 686.308 € 1.460.455

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

15 Terugblik, vooruitblik, borging en risico’s Terugblik In juni 2024 heeft de gemeenteraad van Vlissingen de ontwikkelvisie Kenniswerf en de grondexploitatie Kenniswerf fase 5 vastgesteld. Met de vaststelling van de visie door de gemeenteraad, zijn de lopende gesprekken om te komen tot minnelijke verwerving van de Voorkeursrecht omgevingswetpercelen, geïntensiveerd. De gemeente is inmiddels met alle eigenaren in gesprek. In het afgelopen half jaar is voor 5 percelen de akte gepasseerd. Voor 6 percelen is een koopovereenkomst afgesloten. Daarnaast is één locatie aangeboden aan de gemeente op grond van het Voorkeursrecht omgevingswet (voorheen Wvg) en is voor twee percelen een minnelijk bod gedaan door de gemeente. Twee van de eerder aangekochte loodsen zijn gesloopt, waardoor de uitstraling van het gebied is verbeterd en een aantal gewenste doorzichten in het gebied zijn ontstaan. De overige aangekochte locaties worden tijdelijk beheerd. Het grote perceel langs de kanaalzone, waar het gemeentelijke team stadsbeheer was gehuisvest, maakte geen deel uit van het fiche (want al in eigendom van de gemeente), maar is wel beeldbepalend in de totale ontwikkeling. Deze panden zijn recent gesloopt, waardoor zichtlijnen en doorzichten vanaf de andere zijde van het kanaal zijn ontstaan. In algemene zin begint de Kenniswerf “tot leven te komen”.

We noemen als voorbeelden de ontwikkeling van extra faciliteiten bij de KAAP ten behoeve van food innovation en nieuwbouw voor bedrijven.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

16 Vooruitblik Ook de komende periode verwacht de gemeente Vlissingen koopovereenkomsten te kunnen sluiten en aantal aankopen te kunnen doen. De voorbereidingen worden getroffen voor de sloop van een tweede loods in het gebied. Met deze aankopen en sloopwerkzaamheden wordt ruimte gecreëerd om vestiging van kennisintensieve bedrijven, die bijv. ontstaan als spin-off van het DCC, op de Kenniswerf mogelijk te maken. Er wordt onderzocht of er een (tijdelijke) creatieve ontmoetingsplek voor studenten en bedrijfsleven kan worden gecreëerd op de Kenniswerf. In samenwerking met de HZ wordt een gebiedsplan opgesteld, wat zal dienen als input voor de wijziging van het omgevingsplan voor de campusontwikkeling Kenniswerf. Het gebiedsplan zal volgens planning in de zomer van 2025 afgerond worden. Vervolgens wordt gestart met de wijziging van het omgevingsplan voor de campusontwikkeling Kenniswerf. Volgens planning is het omgevingsplan begin 2027 gewijzigd. Met deze wijziging wordt ook het gevestigde voorkeursrecht tijdig verlengd. Het komende half jaar worden de scenario's onderzocht om te komen tot een verwervingsstrategie voor de komende jaren. De uitvoering van zaken als de totale herontwikkeling van de Prins Hendrikweg, is gestart en wordt de komende periode uitgerold en afgerond. Dat is maar één voorbeeld van hoe het gebied steeds meer tot bloei en ontwikkeling komt.

De Kenniswerf biedt optimaal gelegenheid om de ambities uit het startdocument “Zeeland 2050” en de onderwijsagenda van Campus Zeeland te helpen faciliteren. Niet alleen voor Vlissingen, maar ten behoeve van de hele provincie en daarbuiten. Borging Met de vaststelling van de grondexploitatie Kenniswerf fase 5, vormen de financiële middelen uit fiche D (de SPUK) onderdeel van deze grondexploitatie. Hiermee is geborgd dat de SPUK ingezet wordt voor het beoogde doel en fiche D daadwerkelijk uitgevoerd wordt.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

17 Risico's Welke risico's worden voorzien voor een succesvolle realisatie van het fiche op het gebied van: - Planning: ondanks dat de planning is bijgesteld, blijft dit een aandachtspunt. Het verwervingsproces is een complex proces dat niet zo gemakkelijk in een planning te vervatten is. Mede vanwege de afhankelijkheid van de wederpartij. -

-

-

Financieel: op dit moment is nog maar een beperkt deel van de verkregen € 15 miljoen besteed. Na vaststelling van de ontwikkelvisie Kenniswerf en de grondexploitatie Kenniswerf fase 5 zijn de lopende gesprekken om te komen tot minnelijke verwerving van de in dit fiche genoemde percelen geïntensiveerd. De verwachting is dat dit zal leiden tot meer aankopen. De middelen uit dit fiche zijn berekend op “kopen en slopen” (prijspeil 2020). Dat is maar een deel van de uitdaging. Aanvullende middelen (subsidies bv) zijn nodig om in het gewenste tempo de gewenste ambitie te realiseren. We zijn tot het inzicht gekomen dat herontwikkeling van gronden en gebouwen van de Hogeschool Zeeland van groot belang is. Hier liggen kansen waarvoor extra financiële middelen nodig zijn. We zullen de komende tijd in overleg treden (ook met mede-overheden) hoe deze uitdagingen te adresseren. Een goede en moderne onderwijshuisvesting voor de HZ is niet alleen van groot belang voor de Kenniswerf en Vlissingen, maar voor heel Zeeland.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

18 Fiche F1 Intercity Vlissingen – Randstad Samenvatting Het verbeteren van de bereikbaarheid is een randvoorwaarde voor de sociaaleconomische structuurversterking in algemene zin en in het bijzonder voor de Law Delta (fiche B) en het Delta Climate Center (fiche C), dat is gestart in 2024. Dit fiche is gericht op het verbeteren van de spoorverbindingen van Zeeland en Vlissingen met de Randstad, Brabant en Vlaanderen. Zoals in het bestuursakkoord opgenomen wordt de verbinding VlissingenRotterdam/Amsterdam in drie stappen verbeterd: • Stap 1 (december 2021): introductie van een intercity Vlissingen-Rotterdam één keer per uur en een Sprinter Vlissingen-Roosendaal twee keer per uur (een sprinter eindigt in Roosendaal, de andere sprinter rijdt als IC door naar Rotterdam). Dit levert circa 20 minuten reistijdwinst op naar Rotterdam. • Stap 2 (2023-2025): versnelling van de intercity door aansluiting van de Zeeuwse lijn op de Hogesnelheidslijn (HSL, Intercity Direct), in lijn met Toekomstbeeld OV 2040. Op deze manier ontstaat een reistijdwinst van 60 minuten richting Amsterdam. Rijk en regio hebben afgesproken dat deze stap is gewijzigd in: a) Een uur reistijdwinst tussen Vlissingen en Amsterdam te realiseren (met overstap) op de HSL Rotterdam Centraal.

b) De snelle IC vanuit Vlissingen blijft in de komende jaren via Schiedam, Delft en Den Haag rijden in plaats van over de HSL, zoals oorspronkelijk als stap 2 in het pakket was voorzien. c) De sprinter Vlissingen – Roosendaal wordt vanaf dienstregeling 2026 – voor ten minste 3 jaar – gekoppeld aan de IC over de IJssellijn en wordt daarmee een directe trein tussen Vlissingen, Breda en verder naar Zwolle. d) De afwegingen over de directe HSL-trein en de verbinding met Breda en verder te betrekken bij het onderzoek voor de zogenoemde stap 3 Wind in de zeilen (naar mogelijke frequentieverhoging intercity van de Randstad naar Zeeland). e) Voor dekking het huidige budget voor Wind in de zeilen aan te wenden, waarbij een restant van € 5,6 miljoen blijft voor besluitvorming mobiliteits- ontwikkeling middellange termijn. De regio zal samen met IenW en BZK tot een voorstel komen in lijn met de doelstelling van het fiche F1. • Stap 3 (uiterlijk 2030): het rijk, de regio en vervoerder onderzoeken of frequentie- verhoging van de intercity mogelijk is. Hiervoor worden in Wind in de zeilen drie voorwaarden gesteld: ○ Een gezonde businesscase, ○ Rekenschap nemen van de perifere ligging, ○ Een afspraak over een kosten-batenafweging. Voor de uitvoering van dit fiche wordt samengewerkt met het Ministerie van IenW, de provincie Zeeland, de gemeente Vlissingen, de NS en ProRail.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

19 Doel, effect en resultaat van het fiche In het bestuursakkoord wordt een aantal te behalen resultaten onderscheiden: • Reistijdwinst: bij de introductie van de intercity (stap 1) 20 minuten richting Rotterdam, bij verdere versnelling van de intercity (stap 2) 60 minuten richting Amsterdam. • Reistijdbaten: de reistijdbaten worden becijferd op € 1 - € 3 miljoen voor reizigers op werkdagen tussen Zeeuwse economische centra en op € 5 - € 8 miljoen voor reizigers naar economische centra buiten Zeeland. • Indirecte economische effecten. Tijdsplanning

2021

Oorspronkelijke planning

Gerealiseerd en meest actuele

December 2021: introductie

planning Gerealiseerd december 2021

van de extra en versnelde trein 2023-2025

2023-2025: introductie van stap 2, een uur reistijdwinst tussen Vlissingen en Amsterdam door de doorkoppeling van de HSL naar Vlissingen

Deze stap wordt betrokken in onderzoek stap 3. Dit onderzoek is in 2025 opgestart. Uur reistijdwinst VlissingenAmsterdam met overstap op Rotterdam (zsm beoogd, maar afhankelijk van tijdelijke snelheidsbeperking HSL, planning onbekend). Sprinter Vlissingen-Roosendaal gekoppeld aan IC IJssellijn voor 3 jaar (beoogd december 2025).

Uiterlijk 2030

Uiterlijk 2030 stap 3: de uitvoering van het onderzoek naar een frequentieverhoging van de Intercity

Het voorstel voor het restantbudget van €5,6 miljoen wordt in 2025 uitgewerkt. Uiterlijk 2030 stap 3: de uitvoering van het onderzoek naar een frequentieverhoging van de Intercity

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

20 Financiële planning Voor de financiering van dit fiche is structureel € 4,5 miljoen beschikbaar gesteld voor de exploitatie van de extra en versnelde trein uit stap 1. Incidenteel is € 45 miljoen beschikbaar voor de benodigde infrastructurele maatregelen. In 2022 is € 9 miljoen bijgedragen aan infrastructurele aanpassingen ten behoeve van stap 1. Met dit geld worden maatregelen aan de veertien kleinere overwegmaatregelen op de Zeeuwse lijn en studiekosten voor de saneringen van de twee overwegen bij Goes en Roosendaal betaald. Door het verschuiven van de directe HSL-verbinding naar stap 3 valt er € 6 miljoen vrij. Hieruit wordt € 0,4 miljoen beschikbaar gesteld voor de exploitatie van de doorgekoppelde sprinter vanuit Vlissingen over de IJssellijn richting Zwolle tot eind 2028. De overige € 5,6 miljoen blijft beschikbaar voor besluitvorming mobiliteitsontwikkeling op de middellange termijn. De regio zal samen met IenW en BZK tot een voorstel komen in lijn met de doelstelling van het fiche F1. In de onderstaande tabel is te zien hoe de totale beschikbare middelen zijn begroot voor de verschillende onderdelen van het fiche. Daarnaast is ook te zien hoe het staat met de reeds uitgegeven middelen en de planning van de toekomstige uitgaven. Begroting, realisatie en financiële planning Begroot

2022

Structureel (exploitatie) € 4,5

2023

€ 4,5

2024 2025

€ 4,5 € 4,9

2026 en verder

€ 4,50

Uitgaven Incidenteel (infra) € 10

Incidenteel (infra) € 10 verplicht

€ 4,5 €5 € 30 (t.b.v. infrastructurele aanpassingen) incl. optie € 5,6 regionaal pakket

Bedragen x €1.000.000

Structureel (exploitatie) € 4,5 € 4,5 € 4,9 € 4,5

€ 5 verwacht € 30 (t.b.v. infrastructurele aanpassingen)

incl. optie € 5,6 regionaal pakket

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

21 Terugblik, vooruitblik, borging en risico’s Terugblik Een directe verbinding tussen Vlissingen en Breda en verder richting Zwolle (en terug) wordt geïntroduceerd. De trein gaat per december 2025 rijden. Deze trein rijdt in plaats van de Sprinter Vlissingen – Roosendaal. De introductie van de trein is echter niet toekomstvast: in eerste instantie kan de trein tot december 2028 rijden. De verwachting is dat per dienstregeling 2029 een comfortabele overstap op Roosendaal gerealiseerd kan worden. Parallel aan de voorbereidingen realisatie van stap 2 (Sprinter VlissingenRoosendaal gekoppeld aan IC IJssellijn voor 3 jaar) zijn het ministerie van IenW, provincie Zeeland, gemeente Vlissingen, ProRail en NS gestart met het onderzoek naar de doorontwikkeling die in stap 3 afgesproken is. In dit onderzoek wordt naast de frequentieverhoging van de intercity ook de doorkoppeling van de HSL betrokken als ook de mogelijkheid van verbeterde verbinding met Brabant. De komende periode zetten we het onderzoek verder op en wordt bij ProRail capaciteit vrijgespeeld om dit onderzoek uit te voeren. Hiermee wordt tegemoetgekomen aan de toezegging die door de vorige staatssecretaris Jansen gedaan is in het commissiedebat Spoorveiligheid en ERTMS om in deze voortgangsrapportage een terugkoppeling te geven van het onderzoek voor stap 3.

In de eerste helft van 2025 is verder uitvoering gegeven aan de uitwerking van de overwegmaatregelen door de ontwerpen verder uit te werken en hierover af te stemmen met de betrokken gemeenten. De verdiepende Value Engineeringsstudie naar de overwegsanering Kloetingseweg is in samenwerking met de gemeente Goes uitgevoerd en afgerond. Het resultaat is dat er richting is gegeven aan de mogelijkheden en dat er een beeld is wat de orde grootte van de investeringskosten is. Het college van B&W en de gemeenteraad zijn geïnformeerd en akkoord met de opstart van een vervolgonderzoek. De omgeving is breed geïnformeerd via een informatiebrief en in de media over de afronding van de VE-studie. ProRail en de gemeente Goes zijn in gesprek met bedrijven en omwonenden in de omgeving van de overweg om hen vroegtijdig te betrekken bij het project. Met de gemeente Roosendaal is een start gemaakt met de verdiepende Value Engineeringsstudie naar de eventuele sanering van overweg de Kade. Hierbij wordt nadrukkelijk de omgeving in acht genomen.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

22 Vooruitblik De voorbereiding van de uitvoering van de overwegmaatregelen worden verder uitgevoerd. Hierbij werd gekoerst op een uitvoering van de maatregelen eind 2026 en eerste helft van 2027. ProRail schat op dit moment in dat de uitvoering van de maatregelen vertraagt naar eind 2027. Voor de saneringen in Goes en Roosendaal kunnen nog geen planningen gegeven worden. De huidige stand van zaken is dat voor Goes de VE- studie is afgerond. Nadat het Ministerie van IenW het projectplan van ProRail voor de verkenningsfase heeft goedgekeurd, start ProRail samen met de gemeente Goes met het vervolgonderzoek. Ook blijven ProRail en de gemeente Goes in gesprek met bewoners en bedrijven. Het Ministerie van IenW besluit als opdrachtgever of, en zo ja waar, en wanneer de onderdoorgang Kloetingseweg er komt. Voor Roosendaal is de VE-studie opgestart en worden met de gemeente de mogelijke opties verder in beeld gebracht. Tot slot wordt er naar aanleiding van het geplande proefbaanvak voor ERTMS op de Zeeuwse lijn in de komende periode verder gewerkt aan het uitwerken van de maatregelen voor hinderbeperking en het vergroten van de betrouwbaarheid. Naar de huidige inzichten zal er rond 2029 door het inrichten van een proefbaanvak voor ERTMS 3-4 maanden geen treinverkeer met reizigers of lading mogelijk zijn tussen Vlissingen en Goes.

Vanwege de impact die dit heeft is een pakket met maatregelen overeengekomen tussen IenW en de Provincie Zeeland. Hierin zitten onder andere vervangend vervoer en het plaatsen van extra OV-fietsen. Ook wordt bijgedragen aan de aanpak van twee overwegen (de overweg Zanddijk in Yerseke en de overweg Nieuwe Kraaijertsedijk in Lewedorp). Belanghebbende partijen als gemeenten, onderwijsinstellingen, haven en bedrijven worden hierbij nauw betrokken. Dit is een parallel traject aan het pakket Wind in de Zeilen. Het raakvlak en de (negatieve) impact op de afspraken van Wind in de Zeilen worden bewaakt. Er wordt over de voorbereiding van het testen en beproeven en de verdere uitwerking van het maatregelpakket gerapporteerd via de reguliere halfjaarlijkse voortgangsrapportages ERTMS, die in april en oktober naar de Tweede Kamer gestuurd worden. Borging De lijnvoering van stap 1 is binnen de nieuwe Hoofdrailnetconcessie opgenomen en daarmee structureel verankerd. Ook is de versnelling tussen Amsterdam en Vlissingen met overstap in Rotterdam (stap 2) onderdeel van de reguliere dienstregelingsontwikkeling van NS, realisatie is zo spoedig mogelijk beoogd maar afhankelijk van de snelheidsbeperking op de HSL. Door de snelheidsbeperking is een overstap nu net niet mogelijk.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

23 Risico's • Planning: zicht op realisatie van overwegmaatregelen die van belang zijn voor het rijden van de extra en versnelde trein. Tot nu toe is dit zicht er door de beschikbaarheid van financiering en blijvende voortgang van ProRail op het dossier. • Afhankelijkheid HSL: de hogesnelheidslijn is een kwetsbaar onderdeel van het spoorsysteem vanwege de snelheidsbeperkingen en vertraging levering van nieuw materieel (ICNG) bij NS. Dit kan invloed hebben op de punctualiteit. Het Verbeterprogramma wordt beëindigd, maar in 2025 worden bestaande overleggen gebruikt om prestaties te monitoren en de volledige instroom van de ICNG op de HSL af te ronden.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

24 Fiche F2 Ontwikkeling Stationsomgeving Vlissingen Samenvatting Dit fiche is gericht op het verbeteren van het stationsgebied Vlissingen. Het fiche heeft een directe relatie met fiche F1, dat gericht is op het verbeteren van de spoorverbindingen en met fiche F3 dat werkt aan slimme mobiliteit over land en de opgave van Westerschelde Ferry; elektrificatie en aanpassingen van de aanlandvoorzieningen. Deze 3 fiches werken gezamenlijk aan een verbeterde benutting van de economische kracht van Zeeland. Dit fiche werkt specifiek aan de doorontwikkeling van het stationsgebied Vlissingen als aankomst- en vertrekpunt van de verbeterde en slimmere mobiliteit. Daarmee zal de ontwikkeling ook een impuls geven aan de bereikbaarheid van de gebieden dicht in de buurt: Kenniswerf met hierin fiche C (Oprichting Delta Kenniscentrum), fiche D (Fysieke ontwikkeling Kenniswerf Vlissingen) en fiche E (Vergroten vermogen Investeringsfonds Zeeland), Binnenhavens en binnenstad en ook verder weg als het gaat om de verbinding met Walcheren en ZeeuwsVlaanderen. Uiteindelijk draagt de ontwikkeling bij aan de verbinding met de rest van Zeeland, West-Brabant, de Randstad en België. Het doel van het fiche is concreet om het stationskwartier te ontwikkelen tot mobiliteitsknooppunt.

Hiervoor is een traject gestart met stakeholders uit het bedrijfsleven, onderwijs en (semi-)overheden om duurzame, innovatieve mobiliteitsvormen te ontwikkelen en het stationsgebied te ontwikkelen tot dé mobiliteitshub in de regio. Hiervoor zullen huidige mobiliteitsvormen en het stationsgebied een kwaliteitsimpuls krijgen. Hiervoor zal de openbare ruimte opgewaardeerd worden waardoor de verblijfskwaliteit verhoogd wordt, en wordt de ruimtelijke relatie met omliggende gebieden vergroot. Daarnaast zullen nieuwe, slimme en duurzame mobiliteitsvormen worden toegevoegd. Dit leidt ertoe dat de reiziger in de toekomst gebruiksvriendelijk, flexibel en comfortabel kan wisselen tussen bestaande en nieuwe mobiliteitsvormen. Met deelmobiliteit, aanvullende voorzieningen, duurzame mobiliteitsvormen en laadinfrastructuur gekoppeld aan de elementen wind, water en zon, wordt het stationsgebied dé mobiliteitshub in de regio en is de Zeeuwse beleving voor zowel inwoners als niet- inwoners compleet. De uitvoeringspartijen van dit fiche zijn de gemeente Vlissingen, in samenwerking met de onder andere grondeigenaren NS, ProRail, Provincie Zeeland en stakeholders als Westerschelde Ferry.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

25 Doel, effect en resultaat van het fiche De doelstelling van dit fiche is een kwaliteitsimpuls geven aan het stationsgebied, waarmee de bereikbaarheid van het achterland wordt verhoogd en het stationsgebied functioneert als een motor voor economische groei. Door het verbeteren van de bereikbaarheid wordt de sociaaleconomische structuur van het gebied, Kenniswerf, Vlissingen, Walcheren, sterker. Deze kwaliteitsimpuls wordt geconcretiseerd op de onderdelen 'mobiliteit', 'duurzaamheid & energie', 'verblijfskwaliteit' en 'motor voor economische groei'. Het stationsgebied kent in de bestaande situatie een aantal uitdagingen. Het ligt niet nabij het centrum, maar heeft een geïsoleerde ligging in een maritieme omgeving. Verder is de pleinruimte onsamenhangend vormgegeven door vele wijzigingen in de loop der jaren. Bovendien hebben door deze ligging weersinvloeden veel impact op het comfort en het gebruik van de pleinruimte. Dit heeft een negatieve uitstraling op de verblijfskwaliteit. Het gebied heeft echter voldoende potentie voor de ontwikkeling tot een volwaardige regionale mobiliteitshub met hoge verblijfkwaliteit. Onder andere ligt naast het station de terminal van de Westerscheldeferry, waardoor er zeker in het toeristische seizoen veel mensen gebruik maken van deze plek.

Door de huidige inrichting kan het stationsgebied onvoldoende gebruik maken van de potentie die het heeft om door te ontwikkelen tot regionale mobiliteitshub. Het stationsgebied maakt onderdeel uit van de Kenniswerf (zie Fiche D) en heeft relatie met de fiche C en E. De samenhang tussen deze fiches, zowel ruimtelijk als functioneel, maakt de totale ontwikkeling sterker. Daarnaast is de ontwikkeling passend binnen de strategische visie van de gemeente, Vlissingen 2040, waarbij stad en station via de Kenniswerf 'naar elkaar toegroeien'. In dit fiche wordt een tweesporenbeleid ingezet om de doelstelling te bereiken: • De ontwikkeling en uitvoering van een Masterplan stationsgebied Vlissingen, in samenhang met de andere fiches (C, D en E) en ontwikkelingen op de Kenniswerf, met alle benodigde infrastructurele maatregelen met alle benodigde infrastructurele maatregelen. • Het faciliteren van pilots, in samenhang met fiche F3, die op korte termijn kunnen starten, passen in de huidige omgeving en het vliegwiel vormen voor de infrastructurele maatregelen in het stationsgebied. Dit onderdeel 'Ontwikkeling stationsgebied Vlissingen' (fiche F2) heeft een nauwe samenhang met het onderdeel Living Lab Slimme Mobiliteit (fiche F3).

De mobiliteits-pilots uit dit fiche vormen het vliegwiel voor de infrastructurele maatregelen en voorzieningen in het stationsgebied; de pilots die succesvol zijn, worden structureel ingepast in het stationsgebied.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

26 Na de herinrichting van het gebied zijn vanuit de locaties van de verschillende mobiliteitsvormen de andere vervoersmiddelen direct zichtbaar of is er in een oogopslag te zien waar men naar toe moet: bestemmingen zijn aangegeven en routes zijn duidelijk. Het stationsplein is een prettige ruimte om te verblijven. Het is een plek die het karakter van Vlissingen uitdraagt. Het station in Vlissingen scoort hoger in de jaarlijkse Stationsbelevingsmonitor dan voorgaande jaren. De succesvolle pilots hebben een definitieve plek gekregen op het nieuwe stationsplein en maken onderdeel uit van het mobiliteitsknooppunt. Na de uitvoering is er op stationsplein ruimte voor: • (Deel)Fietsenstallingen • Lang en kort parkeren (kiss and ride) in de omgeving • Verschillende vormen van OV • Verschillende vormen van deelmobiliteit zoals deelfietsen en -auto's, shuttlebussen en taxi's • Locatie(s) voor evenementen • Locatie(s) om, prettig, te verblijven / te wachten • Routes (incl. bewegwijzering) tussen de verschillende mobiliteitsvormen en van en naar het stationsgebied Borging Het stationsgebied is zodanig ingericht dat dit toekomstbestendig is, en er ruimte is voor aanpassingen en andere vormen van mobiliteiten. 'Geen spijt' oplossingen staan aan de basis van het ontwerp. Er worden geen aanpassingen aan de openbare ruimte gedaan tot de vaststelling van het masterplan.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

27 Tijdsplanning Volgens de oorspronkelijke planning zou het fiche in december 2025 opgeleverd worden. Vanwege de opgelopen uitloop, de nog benodigde afstemming met de stakeholders, de benodigde extra uitwerking en de vaststelling van het masterplan door de gemeenteraad wordt de oplevering pas voorzien in Q2 2028. Oorspronkelijke planning en realisatie Jaar

Oorspronkelijke planning (PVA)

2021

Fase 1 ‘Opstart project’ (jan – apr 2021)

Gerealiseerd en meest actuele planning Fase 1 ‘Opstart project’ (jan – apr 2021)

2021-2022

Fase 2 ‘Inhoudelijke uitwerking & opstart pilots’ (apr 2021 – jan 2022)

Fase 2 ‘Inhoudelijke uitwerking & opstart pilots’ (apr 2021 – jan 2022)

2021-2022

Fase 3 ‘Ontwikkeling Masterplan Sta onsgebied Vlissingen’ (mei 2021 – dec 2022)

Fase 3 ‘Ontwikkeling Masterplan Sta onsgebied Vlissingen’ (mei 2021 – november 2024)

2022-2026

Fase 4 ‘Van succesvolle pilots naar permanente mobiliteitsoplossingen’ (jan 2022 – dec 2025)

Fase 4 ‘Van succesvolle pilots naar permanente mobiliteitsoplossingen’ (jan 2022 – Q2 2028)

2022-2028

Fase 5 ‘Uitvoering Masterplan Sta onsgebied’ (dec 2022 – dec 2025)

- Q3 2025 Vaststelling masterplan, programma van eisen en par cipa eplan door gemeenteraad en hoofdstakeholders - Q1 2026 Vaststelling voorlopig ontwerp en verkeersbesluit - Q2 2026 Concept realisa eovereenkomst en DO - Q3 2026 Vaststelling en ondertekening realisa eovereenkomst en DO - Q4 2026 Aanbesteding bouwteam DO naar UO – uitvoering - Q1 2027 Uitvoeringsontwerp - Q2 2027 – Q2 2028 Voorbereiding en realisa e

Financiële planning Voor dit fiche is incidenteel € 4.132.232 beschikbaar gesteld via WiZ, ca. 850.000, euro uit de reguliere begroting en ca. 320.000 euro beschikbaar vanuit beheer t.b.v. eigen opgave. Totaal budget is hiermee ca. 5,3 miljoen. De raming op basis van het concept SO (marge +/- 25%) komt ook op ca. 5,3 miljoen. Dit is inclusief de voorbereiding (vanaf 2021). Bij vaststelling van het Masterplan, Voorlopig Ontwerp (VO), Definitief Ontwerp (DO) en Uitvoering Ontwerp (UO) wordt er de raming herijkt. Op deze momenten wordt er bekeken of het budget en kostenraming nog in balans zijn. Op dit moment zijn er geen aanwijzingen dat het begroting niet op koers ligt. Na het vaststellen van het Masterplan en de bijbehorende raming wordt er met de stakeholders intern en extern bekeken waar er nog bijdragen voor het budget mogelijk en nodig zijn. Enkele financieringsbronnen zijn: intern: opgave beheer wegen, groen en stedelijk water, kadernota/reguliere begroting en extern: ProRail (fietsenstalling), NS (aanpassing rondom gebouw), Westerschelde Ferry (informatievoorziening) en subsidiemogelijkheden overheden. Zie ook het risico t.a.v. de financiën in het hoofdstuk risico's.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

28 Besteding: financiële planning middelen WiZ In de onderstaande tabel is te zien hoe het staat met de reeds uitgegeven middelen en wat de planning is van de toekomstige middelen vanuit uit WiZ. Begroting, realisatie en financiële planning Besteding WIZ (exclusief eigen middelen) 2021

€ 7.862,-

(reeds uitgegeven)

2022

€ 167.553,-

(reeds uitgegeven)

2023

€ 123.730,-

(reeds uitgegeven)

2024

€ 125.394,-

(reeds uitgegeven)

2025

€ 0,-

2026

€ 200.000,-

2027

€ 1.800.000,-

2028

€ 1.707.692,-

Totaal

€ 4.132.232,-

Geconcludeerd kan worden dat met de WiZ-gelden en eigen middelen op dit moment sprake is van voldoende dekking. Terugblik De opgave om de stationsomgeving te verbeteren gaat verder dan alleen een herinrichting van de openbare ruimte. Enerzijds vraagt de opgave om een soepele overgang tussen de diverse vervoersmodaliteiten: trein, bus, taxi, (deel)fiets, voetganger, (deel)auto en ferry. Daardoor zijn diverse stakeholders aangesloten bij het proces. Bovendien ligt het station in een complexe omgeving. Het ligt direct naast een sluizencomplex, dat de binnenhavens en het kanaal door Walcheren verbindt met de zee. Het onderhoud, dat vanaf de stationszijde plaatsvindt, moet uiteraard mogelijk blijven. Over dit complex loopt ook een belangrijke langzaamverkeersroute naar het centrum. Door de ligging nabij de zee moet tevens rekening gehouden worden met de zeewering, een primaire waterkering, met de daarbij behorende eisen t.a.v. waterveiligheid. Verder zijn in het gebied diverse ondernemers aanwezig én is er een afspraak met een bedrijf om (incidenteel) met zware transporten door het gebied te gaan. Er spelen dus veel belangen en er zijn veel stakeholders betrokken (direct en indirect). Meer dan 80% van het te ontwikkelen gebied is niet van de gemeente.

Om met de stakeholders (opnieuw) draagvlak te creëren voor de herinrichting van het stationsgebied / de mobiliteitshub is in 2024 gestart met het opstellen van een masterplan. Om inzicht te geven hoe de wensen van de stakeholders ruimtelijk ingepast kunnen worden is gekozen om het masterplan de vorm van een schetsontwerp uit te werken. Hiervoor is een adviesbureau betrokken dat vertrouwen heeft bij de NS en Prorail, de grootste grondbezitters in het gebied, en ervaring heeft met stationsgebieden.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

29 Er zijn in 2024 twee stakeholdersessies geweest, diverse interviews gehouden met de stakeholders en er zijn meerdere digitale reviewrondes over het ontwerp plaatsgevonden. Dit heeft geleid tot een concept schetsontwerp, dat eind 2024 ter review is voorgelegd aan de stakeholders. Ook is met de stakeholders gewerkt aan een programma van eisen, op basis waarvan het schetsontwerp kan worden getoetst. Vanuit één van de hoofdstakeholders (grondeigenaren) zijn naar aanleiding van dit concept aanvullende eisen gesteld aan de herinrichting. Omdat dit tot een fundamentele wijziging leidde, was het nodig het schetsontwerp te herzien. Dit heeft geleid tot een nieuw schetsontwerp, waarin de essentie van het plan overeind gebleven is maar waarin wel invulling gegeven kon worden aan deze extra eis. Dit geactualiseerde schetsontwerp is in Q2 2025 voorgelegd aan de stakeholders voor een laagste review. Door de wijziging en het opnieuw reviewen van de stukken wordt het plan, ambtelijk pas in Q2 2025 opgeleverd. Verder heeft het college in april besloten dat het schetsontwerp wordt vastgesteld door de gemeenteraad. Hierdoor wordt het bestuurlijk draagvlak voor het plan vergroot, wat garantie in het verdere proces speelt. De vaststelling van het schetsontwerp door de gemeenteraad staat geagendeerd voor 23 september 2025.

Omdat over het masterplan / schetsontwerp nog bestuurlijke besluitvorming moet plaatsvinden, is het vooruitlopend daarop niet opportuun om in deze rapportage inhoudelijk op het plan in te gaan. Vooruitblik Door de hiervoor beschreven wijziging en het opnieuw reviewen van de stukken wordt het masterplan ambtelijk in Q2 2025 opgeleverd. Vervolgens wordt het ter vaststelling aangeboden aan de stakeholders. Zoals hierboven aangegeven heeft het college van B&W vanuit het oogpunt van zorgvuldigheid besloten om het masterplan te laten vaststellen door de gemeenteraad. Dit is geagendeerd voor de raadsvergadering van 23 september. In de vervolgfasen zal de gemeenteraad geïnformeerd worden over de voortgang via raadsinformatiebrieven en via voortgangsrapportages. Het Voorlopig Ontwerp is de afrondende fase van het masterplan en wordt begin 2026 opgeleverd. Aansluitend wordt er gestart met het opstellen van het Definitief Ontwerp, dat eind 2026 wordt vastgesteld. De herinrichting wordt aan de hand van het Definitief Ontwerp aanbesteed en wordt in bouwteam verder uitgewerkt en uitgevoerd. De oplevering van het voorplein staat, onder voorbehoud van de huidige planning, gepland Q2 2028. Aankomende besluiten: Vaststellen masterplan door de gemeenteraad en vaststellen Definitief Ontwerp door het college van B & W.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

30 Punten van aandacht voor de komende periode: We zien dat er extra tijd benodigd is tussen het masterplan en uitvoeringsontwerp om alle eisen van de stakeholders te borgen. Deze tijd is benodigd om het vertrouwen van de stakeholders per fase te behouden en uiteindelijk tot een gedegen ontwerp te komen. De huidige planning is opgesteld in overleg met de hoofdstakeholders, waarbij er rekening wordt gehouden met de processen en producten die benodigd zijn vanuit die partijen. T.o.v. van de 9e voortgangsrapportage wordt de oplevering van het plein voorzien in Q2 2028 in plaats van Q1 2026. Daarnaast is er op een aantal onderdelen geen ruimte voor vertraging, zonder dat de deadline voor de uitvoering van het masterplan verder in het gedrang komt. • Uitwerking van het masterplan tot en met DO met de stakeholders is cruciaal om een gedragen ontwerp rond te krijgen. Het plan en daarmee de planning is afhankelijk van de stakeholders (grondeigenaren en gebruikers). • De planning tussen ontwerp en uitvoering is o.a. afhankelijk van de werkzaamheden van de NUTS partijen. Deze zijn reeds aangesloten maar hebben concrete plannen nodig voor verdere uitwering. De voorbereidingstijd voor de NUTS-partijen ligt normaliter tussen de 6 en 12 maanden. Er wordt gewerkt naar een gelijktijdig uitvoering, zowel voor de planning als de omgeving (niet twee keer hinder) is dit wenselijk.

De NUTS tracés worden in de VO-fase, Q1 2026 vastgelegd. • Aansluiting met de uitwerking van de mobiliteitshub, het super slimme laadplein en de beweging Publieke Mobiliteit. Ruimte houden voor nadere invulling, geen spijtoplossingen en discussiepunten creëren. Aangesloten blijven bij de ontwikkelingen en de partijen meenemen als stakeholders in de nadere uitwerking.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

31 Risico's Vanuit het project worden risico's actief gemonitord en beheersmaatregelen genomen om risico's te voorkomen of de gevolgen te beperken. De top 5 risico's worden hieronder benoemd: Risicogebeurtenis

Oorzaak

Gevolg

Maatregelen

Samenwerking NUTS-partijen

Onvoldoende afstemming en capaciteit derden (tijd en geld)

Uitloop in tijd of extra werk

Regelmatig overleg en opschalen waar nodig. Vroegtijdig betrekken: vanaf definitief SO in overleg treden over de opgave K&L. 6-wekelijks overleg op niveau boven de projectleiders met de hoofdstakeholders.

Onvoldoende budget

Te hoge ambitie, schaarste materiaal en mensen, gewijzigde regelgeving Geen goede communicatie, geen goed onderling vertrouwen

Hogere kosten voor gemeente maar ook voor marktpartijen. Kwaliteit ontwerp te hoog ten opzichte van het budget.

Vroegtijdig anticiperen, afweging maken t.a.v. mogelijke extra financiering. Controle momenten business case : de oplevering van SO, VO, DO en UO. Ambities bijstellen indien nodig.

Vertraging. Afhaken partijen. Uiteindelijk geen goede gebiedsontwikkeling

Onderbezetting gemeente breed Beschikbare capaciteit projectgroep leden Ziekte projectgroep leden Verlengen inhuurcontracten Verschillende belangen van de stakeholders

Vertraging project Stakeholders verliezen vertrouwen.

Het voeren van proactieve communicatie vanuit de gemeente over het verloop van het proces (participatieplan). Een zorgvuldige verslaglegging over alle stappen in het proces (projectondersteuning) Situatie onderbezetting organisatie terugleggen bij AOG Binnen project blijven communiceren om zo capaciteit van individuele leden op peil te houden

Het verliezen van het vertrouwen in het proces bij direct belanghebbenden. Onderbezetting projectteam

Uitloop door verschillende inzichten stakeholders

Geen ontwikkeling. Uitloopwerkzaam heden

Middels diverse bijeenkomsten en het borgen van de belangen in de ontwerprapportage en daarmee het ontwerp. Oplossingen creëren die voor allen acceptabel zijn. Begrip creëren middels overleggen. Tijd nemen in het ontwerpproces voor het borgen van de eisen en wensen. Tussentijdse versies (SO, VO, DO en UP) door alle stakeholders laten vaststellen.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

WIND IN DE ZEILEN

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

32 Fiche F3 Living Lab Slimme Mobiliteit Samenvatting Dit fiche is gericht op een betere personenmobiliteit in Zeeland met nadruk op Vlissingen, in samenwerking met fiche F1 (gericht op spoorverbindingen) en F2 (verbetering van stationsgebied). Deze fiches werken aan een verbeterde benutting van de economische kracht van Zeeland. Voor de realisatie van dit fiche is een Living Lab Slimme Mobiliteit Zeeland ingericht. Het Living Lab dient als proefgebied voor mobiliteitsinnovaties. Vanuit het Living Lab wordt een programma van innovatieve projecten opgezet met als doel om deze innovaties later in Zeeland en mogelijk in de rest van Nederland uit te rollen. Vlissingen en omgeving is het focusgebied voor het Living Lab slimme mobiliteit, maar projecten in andere delen van Zeeland zijn ook mogelijk. In dit fiche werken samen: Provincie Zeeland, Gemeente Vlissingen en het Ministerie van IenW.

Doel, effect en resultaat van het fiche Het doel is om vanuit het Living Lab de volgende resultaten te realiseren: • Minimaal twee meerjarig lopende pilotprojecten opzetten, waarbij tevens beoogd wordt de beschikbare middelen te koppelen aan Europese subsidie; • Minimaal 10 kleinere direct uitvoerbare startprojecten, die op de korte termijn mobiliteitsoplossingen in Zeeland uitproberen; • Uit bovenstaande komen minimaal vijf initiatieven, die na de pilot- en testfase over heel Zeeland uitgerold kunnen worden; • Uit bovenstaande komen minimaal twee initiatieven, die na pilot- en testfase in de rest van Nederland benut kunnen worden. Hierdoor kan de reiziger (toerist, student, forens én inwoner) in Vlissingen en Zeeland gebruiksvriendelijk, flexibel en comfortabel wisselen tussen mobiliteits- vormen.

VOORTGANGSRAPPORTAGE

JUNI 2025

WIND IN DE ZEILEN

WIND IN DE ZEILEN

33 Tijdsplanning Planning en realisatie Jaar

Oorspronkelijke planning

Gerealiseerd en meest actuele planning

2020-2025

2 meerjarige Pilotprojecten opstarten en uitvoeren, en koppeling middelen aan Europese subsidies.

6 meerjarige pilotprojecten opgestart en in uitvoering. 1 project gekoppeld aan Europese subsidie (Interreg North Sea). 1 project kreeg geen EU-subsidie

20202025

10 direct uitvoerbare projecten starten

Er zijn meerdere projecten voorgesteld, 9 concreet gestart en afgerond, 4 projecten worden momenteel op haalbaarheid onderzocht.

20252027

5 initiatieven uitgerold over heel Zeeland

Doelstelling: 3 initiatieven uitrollen in Zeeland

20252027

2 initiatieven kunnen worden uitgerold in Nederland

2 initiatieven geschikt bevinden voor landelijke opschaling

Financiële planning Voor de financiering van dit fiche is incidenteel € 5.000.000 inclusief BTW/€ 4.132.232,- excl. Btw beschikbaar gesteld. In de onderstaande tabel vind u de jaarlijkse besteding voor fiche F3. Kosten