Raadsvergadering 2 november 2026
Wat er is gezegd
▶ 0:01:05Ja. Oh. Ja.
▶ 0:09:49Goedemiddag. Bij de Begrotingsraad van 2 november. Welkom aan de raadsleden. Welkom aan de mensen op de publieke tribune en welkom aan de mensen thuis. En zeker ook een welkom aan wethouder De Wolf. De eerste officiële vergadering. Heel veel succes daarmee. Ehm. Er zijn geen moties vreemd aangekondigd, dus we kunnen overgaan tot het vaststellen van de agenda. Is die zo akkoord?. De heer Van Heeringen. Dank u wel, voorzitter. Een agenda technisch. Verzoek. Is het mogelijk om net als vorig jaar bij de eerste ronde niet te interrumperen en dat te bewaren voor het tweede? Want iedereen vond het vorig jaar wel prettig dat je gewoon je hele verhaal kon houden. En daarna gaat het los. Dus ja, maar dat losgaan, dat viel altijd wel mee. Ik ben er toch wel voorstander van dat er toch interrupties mogelijk blijven, ook in de eerste termijn,
▶ 0:10:51om ook het debat een beetje te kunnen stimuleren. Dus ik ik ben wel, ik ga het wel toelaten. Ik kom bij het vaststellen van de agenda. Kunnen we die vaststellen?. Je komt niet in je tekst. Nee. Ik kan dat. Wel. Voorzitter. Ik hoor hier net van een collega dat we dat ook in stemming kunnen brengen. Kan dat?. Het zou dan ook in stemming kunnen brengen. Maar ik ga ook over de orde van de vergadering. En het lijkt mij ook gezond voor het debat dat we wel interrupties toelaten. En er is in het verleden heel weinig van gebruikt, en daarom probeer ik er iedere keer toch aandacht op te vestigen dat dat gewoon mogelijk is. En dat je dat ook. Een van je middelen is als raadslid om interrupties te kunnen plegen. Daar hadden we de agenda. Die kan vastgesteld worden. Daarmee. Die is vastgesteld, komen wij de. Om het even Even schorsen. Bij de besluitenlijst van de
▶ 0:11:55raadsvergadering van 5 oktober. Zijn daar op en aanmerkingen over deze besluitenlijst? Dat is niet het geval. Daarmee kunnen we hem goedkeuren. De besluitenlijst van de bijzondere raadsvergadering van 19 oktober 2026. Zijn er vragen en of opmerkingen over deze lijst? Ik neem aan dat we deze ook kunnen goedkeuren. Dat is het geval. We komen bij het overzicht van de moties en toezeggingen per 5 oktober voor. Maar is er vanuit het college geen behoefte om hier een toelichting op te geven? Zijn hier nog vragen over deze lijst?. Dat is niet het geval. Dan komen we bij het hoofdonderwerp van vandaag. Dat is de programmabegroting 2027 en voordat ik deze in bespreking wil geven, geef ik eerst het woord aan de voorzitter van de auditcommissie. Meneer de heer Lanting, u heeft het woord.
▶ 0:12:59Voorzitter, dank u wel. De Orde commissie heeft ook dit jaar. De begroting van 2027, inclusief de meerjarenraming en het investeringsplan, kritisch bekeken,. Maar. Ons advies hebben we nog niet definitief op schrift kunnen vaststellen. Dus, voorzitter, ik wil verzoeken of wij de ruimte krijgen om dat na te zenden, maar ik kan wel een aantal. Belangrijke punten die wij vastgesteld hebben we hier. Benoemen als u dat wenst. Is dat goed?. U heeft het. Woord. Voorzitter. Bij de begroting van vorig jaar heeft de auditcommissie het college geadviseerd de begeleidende teksten bij de verschillende programmaonderdelen actueel en in begrijpelijke taal op te stellen, en naar het oordeel van de commissie heeft het college hierbij de begroting die we vanmiddag bespreken.
▶ 0:14:01Goed uitvoering aan gegeven. Waarvoor dank. We zien in de begroting ook verschillende ontwikkelingen,. Maar we zien ook dat de financiële gevolgen en de concrete uitvoering op de verschillende onderdelen nog niet volledig in beeld zijn. Voorzitter. Bij de begroting 2026. Werd vanuit de auditcommissie opgemerkt dat de diverse subsidies die jaarlijks beschikbaar zijn voor diverse verenigingen en stichtingen niet zijn geïndexeerd ten opzichte van het voorgaande begrotingsjaar. En ook nu stelt de auditcommissie vast. Dat de voorgestelde subsidiebijdragen niet geïndexeerd zijn. Conclusie. De auditcommissie adviseert de raad de programmabegroting 2027 vast te stellen. De begroting voldoet aan de landelijke regels van het Besluit Begroting en Verantwoording en geeft een helder beeld van de financiële positie van de gemeente. Dank u wel.
▶ 0:15:06Dank u wel. Zijn er nog vragen aan de voorzitter van de commissie? Dat is niet het geval. Dan gaan we over naar de eerste termijn van de raad. En de Algemene Beschouwingen zullen door alle fracties worden uitgesproken. Na afloop van de vergadering zullen de Algemene Beschouwingen op de gemeentelijke website worden geplaatst. En tijdens het uitspreken van de Algemene Beschouwingen zijn interrupties toegestaan en de fracties krijgen maximaal 15 minuten spreektijd.. Dat moet ruim voldoende zijn, lijkt mij. En als als volgorde gaan we hanteren dat als eerste aan het woord is, komt lijst vier. De heer Lanting. Daarna. Algemeen belang Vlieland. De heer Van Heeringen. Gevolgd door groen wit. Mevrouw De Ruiter, neem ik aan. En als laatste nieuw liberaal Vlieland. Mevrouw Mast. Dus daar wil ik nu graag als eerste het woord geven aan de heer Lanting van lijst vier.
▶ 0:16:18Voorzitter. De wereld om ons heen wordt onzekerder. Geopolitieke spanningen. Cyber dreigingen. Klimaatverandering en het risico op langdurige stroomuitval vragen om een goede voorbereiding. Ook op Vlieland moeten we voorbereid zijn op een crisis. Wat gebeurt er als de stroom langere tijd uitvalt. Of belangrijke voorzieningen niet meer functioneren?. Inwoners, ondernemers en instellingen moeten dan op de gemeente kunnen rekenen. Eerste vraag wat heeft het college. Bij het opstellen van het Integraal Veiligheidsplan gedaan om Vlieland beter voor te bereiden op langdurige verstoringen?. Welke maatregelen zijn daarvoor uitgewerkt of worden nog uitgewerkt?. En zijn de kosten daarvan opgenomen in de begroting?.
▶ 0:17:19Fietsen en wegenbeheer. Recent heeft de minister van Infrastructuur en Waterstaat bekend gemaakt dat er wordt geschoven met projecten. Binnen het mobiliteits en Deltafonds. Dat laat zien dat er op landelijk niveau mogelijk te weinig geld wordt gereserveerd. Voor het onderhoud en beheer van de infrastructuur. Sorry. Ook op Vlieland moeten we daar goed naar kijken. Een deel van de infrastructuur, waaronder fietspaden. Die niet onder de verantwoordelijkheid van Staatsbosbeheer vallen, komt voor rekening van de gemeente. Vraag twee. Aan welke kwaliteitseisen moeten onze fietspaden volgens het Gemeentelijk Wegen beheerplan voldoen?. En zijn er in de begroting voldoende meerjarige middelen opgenomen om het onderhoud op peil te houden?. Duurzame mobiliteit.
▶ 0:18:22Het lijkt erop dat de coalitie verdeeld is, want voorstellen voor een duurzaam mobiliteitsbeleid zijn nog steeds niet openbaar gemaakt. We lezen dat er op 11 januari een technische bespreking met de gemeenteraad gepland staat, waar vragen over de inhoud kunnen worden gesteld. Maar wat precies op tafel ligt, blijft vooralsnog onduidelijk. Vraag drie. Krijgen inwoners de gelegenheid om hun zienswijze op het voorgestelde beleidsplan te geven, voordat de gemeenteraad hierover een besluit neemt. Voorzitter. In het meerjarenprogramma Duurzame Ontwikkeling staat dat we moeten toewerken naar een emissieloos en slimmer mobiliteitssysteem in 2040. Ook het Klimaatakkoord vraagt om die omslag. Toch weten inwoners en ondernemers nog steeds niet waar ze de
▶ 0:19:25komende jaren rekening mee moeten houden. Vraag vier Staat de coalitie nog steeds achter het doel om in 2040 alle mobiliteit op Vlieland klimaatneutraal te hebben? En zo ja, wanneer kan de gemeenteraad voorstellen verwachten waarin staat hoe we dat doel gaan bereiken?. Renovatie sportcomplex Vlietunen. Het raadsbesluit. Om de plannen voor de renovatie van sportcomplex Vlietuinen verder uit te werken, heeft grote financiële gevolgen voor de gemeente. Dat zien we onder meer terug in de stijgende afschrijving en rentelast.. Voor een deel van de dekking wordt voorgesteld € 2 miljoen uit de algemene reserve te halen. Daarnaast zouden de kapitaallasten worden gedekt door onder meer hogere tarieven voor het toerisme en forensenbelasting,
▶ 0:20:28en door de inkomsten uit het gemeentefonds minder voorzichtig te raden. Kan het college toezeggen dat de kapitaallasten van de investering van € 6,5 miljoen gedurende de komende 25 jaar volledig zijn gedekt in de meerjarenbegroting?. En hoe zorgt het college ervoor dat ook de komende 25 jaar voldoende geld beschikbaar is voor noodzakelijk onderhoud aan het gebouw. En voor vervanging van onderdelen zoals de technische installaties? Wij vinden dat hierover in deze bestuursperiode besluiten moeten worden genomen. Het is niet verantwoord om deze lasten door te schuiven naar toekomstige generaties. Dat geldt ook voor het structurele exploitatietekort van de Stichting Fly Dune. Naar verwachting blijft dat
▶ 0:21:29tekort bestaan, ook nadat het gerenoveerde sportcomplex is opgeleverd. Heeft de coalitie afspraken gemaakt over een maximale gemeentelijke bijdrage. Aan het exploitatietekort van Stichting Fly Dune, na de oplevering van het gerenoveerde sportcomplex. Voorzitter. Wonen.. Ook wonen verdient aandacht. Het coalitieakkoord. Is op dit punt niet helemaal duidelijk. Enerzijds staat er in dat eerder onderzoek geen helder beeld heeft opgeleverd van de woningbehoefte tot 2036 op de Waddeneilanden en op Vlieland in het bijzonder. Anderzijds ziet de coalitie de noodzaak. Om tot 2036 ongeveer tachtig woningen
▶ 0:22:30te bouwen.. Daarbij verwijst de coalitie naar het programma Wonen, dat in de vorige bestuursperiode is vastgesteld,. En naar de verwachte demografische ontwikkelingen op het eiland. Ook gaat de coalitie ervan uit dat die tachtig woningen binnen de grenzen van het bestaande dorp kunnen worden gerealiseerd. In de begroting is hiervoor geen aanvullend geld opgenomen. Hoe gaat het college het programma Wonen uitvoeren. En met welke partners wil het college daarbij samenwerken?. Lijst vier vindt dat er tot 2040 Vooral behoefte is aan tijdelijke woningen. Flexwoningen en mini woningen. Daarmee kunnen we de druk op de woningmarkt verlichten en de doorstroming bevorderen. Zo kunnen we een
▶ 0:23:31brug slaan naar de periode waarin door natuurlijk verloop bestaande huur en koopwoningen beschikbaar komen voor inwoners die nu niet passend zijn gehuisvest. Afvalinzameling. Het plan om huishoudelijk afval ondergronds in te zamelen bestaat al ruim vijftien jaar. In de loop der jaren zijn ondergrondse containers geplaatst bij het zomerhuis enterrein. Ook is binnen de bebouwde kom een proef gehouden met ondergrondse inzameling in een aantal straten. In het uitvoeringsprogramma van het college staat echter niets over verdere uitvoering van het eerdere raadsbesluit om huishoudelijk afval in de hele bebouwde kom ondergronds in te zamelen. Het lijkt er dus op dat dit onderwerp voor de coalitie geen prioriteit heeft. Waarom heeft de coalitie ervoor gekozen om in deze
▶ 0:24:33bestuursperiode geen uitvoering te geven aan het eerder genomen raadsbesluit over ondergrondse inzameling van huishoudelijk afval in de hele gebouwde bebouwde kom?. Financiële toekomst van de gemeente. Op basis van de begroting lijkt de financiële positie van de gemeente op dit moment niet direct zorgelijk. Tegelijkertijd is er weinig ruimte gereserveerd voor de uitvoering van vastgesteld beleid en voor nieuwe investeringen. De coalitie ziet wel dat er investeringen nodig zijn, maar lijkt de dekking vooral te zoeken in het aangaan van leningen. Er is minder aandacht voor mogelijke bezuinigingen,. Hogere eigen inkomsten. Of een andere verdeling van de beschikbare middelen.
▶ 0:25:35Daardoor bestaat het risico dat moeilijke keuzes zoals bezuinigen of belastingverhogingen worden uitgesteld. Ondertussen kunnen de rentelasten verder oplopen. Ook die kosten moeten uiteindelijk uit de begroting worden betaald. Zo kan een situatie ontstaan waarin steeds meer geld nodig is om de financiering van eerdere keuzes te dragen.. Hoe kijkt de coalitie en ook het college aan tegen deze manier van financieren,. Is dit een duurzame en toekomstbestendige aanpak. In het coalitieakkoord staat ook dat de algemene reserve meer moet worden ingezet. Wij vragen ons af of de opdracht aan het college niet juist moet zijn om meer structurele ruimte in de
▶ 0:26:35begroting te vinden voor toekomstige kapitaallasten. De algemene reserve is immers ook een buffer voor tegenvallers,. Bijvoorbeeld als de uitgaven stijgen of de inkomsten lager uitvallen. Die buffer te ver verkleinen zonder aanvullend financieel beleid brengt risico's met zich mee. Lijst vier pleit er daarom voor om binnen de algemene reserve een deel vrij besteedbaar te houden. Daarnaast zijn wij voorstander van bestemmingsreserves,. Omdat de gemeenteraad daarmee gericht kan sturen op de uitvoering van toekomstig beleid. Hoe kijkt het college aan tegen het voorstel om een deel van de algemene reserve als vrij besteedbaar aan te merken?. Afsluiting. Voorzitter, Ik kom tot een afronding.
▶ 0:27:38Na de verkiezingen heeft Lijst vier zich opgesteld als een constructieve oppositiepartij die bereid is om samen te werken met de coalitie.. We hebben de begroting getoetst aan de beloften die partijen voor de verkiezingen hebben gedaan. De oproep in het coalitieakkoord van plannen naar resultaten. Herkennen we nog onvoldoende in de begroting 2027. Op veel beleidsterreinen zijn de keuzes die nodig zijn om resultaten te bereiken nog niet gemaakt. Ook is niet steeds duidelijk welke middelen daarvoor beschikbaar worden gesteld. Daardoor stellen we een meerjarenbegroting vast die weinig zicht biedt op de ontwikkeling van de gemeentelijke financiën op de langere termijn. De begroting geeft vooral de huidige stand van zaken weer. Tegelijkertijd staan op pagina 164
▶ 0:28:40grote toekomstige projecten genoemd, die de gemeentelijke financiën de komende jaren sterk kunnen beïnvloeden en dus ook politieke keuzes vragen. Kan het college toezeggen. Dat er een overzicht komt van de verwachte looptijd,. De beoogde financiering en de risico's van deze grote toekomstige projecten?. Ten slotte, voorzitter. Wij blijven ons inzetten voor een leefbaar, duurzaam en financieel gezond Vlieland. Dat vraagt om duidelijke keuzes, een open gesprek met inwoners en oog voor de lange termijn. We zien de reactie van het college met belangstelling tegemoet. Dank u wel.. Dank u wel voor uw bijdrage in eerste termijn. U heeft ook een aantal vragen aan de coalitiepartijen of de de raadsfracties zoals die hier zitten gesteld. Dus mooi dat u als eerste was. Dan kan daar misschien ook, wellicht in de eerste termijn
▶ 0:29:44ook al antwoord op worden gegeven. Ik wil graag nu het woord geven aan de heer Van Heeringen van het ABP. Dank u wel, voorzitter. En bedankt de raadslid Lanting voor de mooie kritische noot die de. Democratie natuurlijk verrijkt. Want zonder een oppositie zouden we natuurlijk zwelgen van zelfvoldaanheid, want dat is ook niet de bedoeling. De Algemene Beschouwingen begroting 2027 van AbV. Voorzitter. Bij de verkiezingen heeft Algemeen Belang Vlieland gekozen voor een helder uitgangspunt een sociaal, betaalbaar en toekomstbestendig Vlieland voor jong en oud, betaalbaar wonen, goede zorg, sterke voorzieningen, een gezond financieel beleid en behoud van het unieke karakter van ons eiland stonden daarbij centraal. Wanneer wij het coalitieakkoord, het uitvoeringsprogramma en deze begroting naast ons verkiezingsprogramma
▶ 0:30:47leggen, zien wij veel terug van wat wij onze kiezers hebben beloofd. Van plannen naar uitvoering. Deze bestuursperiode moet de periode worden waarin plannen zichtbaar resultaat opleveren. Er wordt geïnvesteerd in de renovatie Van Vliet Dunne wegen, Riolering en Waterstaat. Kundige voorzieningen. Ook wordt gewerkt aan de verdere uitwerking van de woningbouwopgave. Bijvoorbeeld het tegengaan van oneigenlijk gebruik van woningen en het versterken van voorzieningen op het gebied van sport en jeugd. En we zien ook dat op sociaal gebied belangrijke stappen worden gezet. Er is aandacht voor jongeren, eenzaamheid, welzijn, preventie, ondersteuning van inwoners met een laag inkomen en goede en betaalbare zorg en ondersteuning. Ook aan huis. Dat sluit goed aan bij de sociale koers van ABP. Tegelijkertijd zijn veel ambities nog in voorbereiding en dat is natuurlijk ook niet vreemd. Een akkoord gaat over een periode van meerdere jaren. Je kunt natuurlijk niet verwachten dat je alles al in kwartaal één van 27 uitrolt, met alle budgetten erbij. Zo werkt het nou eenmaal niet.
▶ 0:31:50Uiteindelijk is het ook weer zo dat onze inwoners deze bestuursperiode wel gaan beoordelen op wat daadwerkelijk zal zijn gerealiseerd. De komende jaren moeten daarom steeds meer in het teken gaan staan van zichtbare resultaten. Financieel verantwoord moet het blijven. Het is positief dat Vlieland ook in 27 financieel gezond blijft, en dat de reserves voldoende ruimte bieden om tegenvallers op te vangen. Tegelijkertijd zien wij dat de financiële ruimte in de loop van de begrotingsperiode wel zal afnemen. Daarbij zijn er nog verschillende onzekerheden. Zo is nog niet duidelijk welke financiële gevolgen de afwikkeling van Duinwijck gastvrij uiteindelijk met zich zal meebrengen. En daarnaast vormen de meerjarenonderhoudsplannen een belangrijk aandachtspunt. Op meerdere terreinen moeten deze nog worden geactualiseerd. Pas wanneer alle onderhoudsplannen zijn doorgerekend, ontstaat een volledig beeld van de onderhoudsopgave waarvoor een gemeente staat. APV vraagt het college daarom om ervoor te zorgen dat bij de Kadernota
▶ 0:32:5128 alle meerjarenonderhoudsplannen zijn geactualiseerd en financieel zijn doorgerekend. Alleen dan kunnen wij de beschikbare structurele ruimte baseren op feiten in plaats van aannames. De vraag is immers niet alleen of de begroting van 27 sluitend is, maar ook hoe onze financiële positie eruitziet wanneer alle toekomstige onderhoudsverplichtingen volledig in beeld zijn gebracht. Het gaat daarbij onder meer om gemeentelijke gebouwen, infrastructuur, riolering en water. Staatkundige voorzieningen. Ook de investeringen die de komende jaren noodzakelijk zijn, vragen om een zorgvuldige afweging. Voor een deel daarvan zal financiering met leningen inderdaad nodig zijn. Wij steunen de investeringen in Vlietunen en vinden het tegelijkertijd ook belangrijk om daarbij oog te houden voor de financiële risico's. De schuldenpositie van de gemeente loopt de komende jaren fors op en ook de rentelasten stijgen aanzienlijk. Daar kan ik helaas niks anders van maken. Wij verwachten daarom van het college dat financiële of bouwkundige tegenvallers bij de renovatie van Vlietune,
▶ 0:33:53als ze er zijn, tijdig worden beheerst en niet zullen leiden tot aanvullende lasten voor onze inwoners. Hetzelfde geldt voor toekomstige investeringen, zoals de verdere aanpak van de damwanden. Niet alleen de investering zelf, maar ook de bijbehorende rentelasten zullen op termijn een groter beslag leggen op de begroting. En inderdaad, daardoor blijft er minder ruimte over voor nieuwe wensen en beleid. Echter, onze grootste onzekerheid ligt misschien niet op Vlieland, maar wel in Den Haag. Besluiten over het gemeentefonds kunnen voor kleine eilandgemeenten grote gevolgen hebben. Daarom is het belangrijk dat de Waddeneilanden gezamenlijk blijven optrekken voor een eerlijke en toekomstbestendige financiële positie. Belastingen en woonlasten. ABP staat zoals bekend nooit te springen om belastingverhogingen door te voeren. Inwoners en ondernemers voelen de stijgende kosten van levensonderhoud immers al dagelijks. De begroting gaat uit van hogere woonlasten door onder meer verhogingen van de OZB
▶ 0:34:56Afvalstoffenheffing en rioolheffing. Een deel daarvan is nodig om investeringen, waaronder de renovatie van Fly Dune, mogelijk te maken. Voorzitter AbV staat voor een betaalbaar eiland en dat betekent dat we eerlijk moeten zijn op onze inwoners. In 27 stijgt de OZB met 12% en de rioolheffing met ongeveer 6%. Wij vragen het college om bij de vaststelling van de belasting verordeningen in december te borgen dat de kwijtschelding ingsregeling voor inwoners die daarop zijn aangewezen, volledig overeind blijft. En tegelijkertijd vragen wij het college nauwlettend te volgen wat de stapeling van de gemeentelijke lasten betekent voor huishoudens, ondernemers en maatschappelijke organisaties op Vlieland. Blijvende uitdagingen. Die zijn er. Onze grootste onzekerheid is, zoals eerder genoemd, de ontwikkeling van het gemeentefonds. En Den Haag gaat daarover. En daarnaast blijven woningbouw, vergrijzing, stijgende zorgkosten en het behoud van voorzieningen. Belangrijke
▶ 0:35:56opgave voor de komende jaren. De behoefte aan betaalbare woningen blijft groot. De uitdaging is om van plannen daadwerkelijk woningen te maken. Ook de toenemende vraag naar zorg en ondersteuning vraagt blijvende aandacht. En daarom blijven investeringen in preventie, welzijn en een sterke sociale basis van groot belang. Tot slot mogen we niet uit het oog verliezen hoe belangrijk toerisme is voor Vlieland. Een belangrijk deel van onze inkomsten is direct of indirect afhankelijk van bezoekers. En juist die afhankelijkheid maakt ons ook kwetsbaar. We kunnen gemeentelijke opgaven niet onbeperkt blijven financieren door telkens aan de knop van de toeristenbelasting te draaien. En juist daarom is het van belang dat we blijven investeren in een aantrekkelijk, gastvrij en kwalitatief sterk eiland. Een vitale toeristische sector is niet alleen van groot belang voor ondernemers. De inkomsten die daaruit voortvloeien, dragen ook bij aan de financiële positie van onze gemeente en aan het behoud van voorzieningen waar alle Flylanders van profiteren.
▶ 0:37:01Dan aandacht voor de organisatie. De afgelopen jaren is de gemeentelijke formatie gegroeid en dat is deels verklaarbaar. Gemeenten hebben meer taken gekregen, regelgeving wordt complexer en ook van een kleine gemeente als Vlieland wordt steeds meer gevraagd. Tegelijkertijd vinden wij het belangrijk om de ontwikkeling van de organisatie periodiek tegen het licht te houden. Welke taken zijn erbij gekomen? Welke resultaten zijn bereid met de uitbreiding van de capaciteit? Zijn er nog knelpunten? En vooral hoe zorgen we ervoor dat de organisatie ook op langere termijn past bij de schaal van onze gemeente en ook past bij onze financiële mogelijkheden? Een sterke organisatie is essentieel, maar vraagt ook om een kritische blik op doelmatigheid en kostenbeheersing. Dat hoort bij goed bestuur. De begroting laat zien dat momenteel twee fte dubbel bezet is, tijdelijk vanwege de aankomende pensioneringen. AbV verwacht dat het college deze tijdelijke formatieuitbreiding in 28 weer afbouwt, zoals begroot.
▶ 0:38:04Om kennisverlies bij uitstroom te voorkomen en tegelijkertijd de personeelslasten beheersbaar te houden, vinden wij het belangrijk dat de aangekondigde kennisbol voortvarend wordt uitgewerkt. Daarmee kan lokale kennis en ervaring beter worden benut en kan de afhankelijkheid van externe worden teruggedrongen. En zo kunnen we de kosten voor externe inhuur en advisering beperken. Tot slot. Ik kom tot een afronding. Voorzitter. ABP ziet in deze begroting veel terug van de koers die met het coalitieakkoord is ingezet. En daar zijn wij positief over. Tegelijkertijd blijft het zaak om plannen inderdaad om te zetten in concrete resultaten, om de financiële positie zorgvuldig te bewaken en oog te houden voor de betaalbaarheid voor onze inwoners. Als coalitiepartij willen wij daaraan constructief bijdragen? Met oog voor de ambities die we hebben uitgesproken, maar ook voor de financiële werkelijkheid waarin die moeten worden waargemaakt? De richting die in deze begroting wordt gekozen, kunnen wij ondersteunen. En nu komt het aan op uitvoering.
▶ 0:39:05Uiteindelijk wordt het succes van deze begroting niet bepaald door de cijfers, maar door wat inwoners op Vlieland er de komende jaren van zullen merken. Dank u wel. Dank u wel, meneer Van Heeringen. En dan wil ik graag het woord geven aan mevrouw De Ruijter van Groen Wit. Dank u wel, voorzitter. Geacht college, raadsleden en overige toehoorders hier en thuis. Graag maak ik van de gelegenheid gebruik om namens de fractie van Groen Wit te reageren op de voorliggende begroting. Sinds de verkiezingen van maart jongstleden zijn
▶ 0:40:06we in comfortabelere positie beland. Door deel te nemen aan de coalitie waarvoor wij iconen als wethouder hebben mogen voordragen, geven wij met NLV en APV richting aan het beleid voor de komende vier jaar. Een beetje iets lager zit, want anders kan ik jullie niet aankijken. Onderdeel daarvan is het uitvoeren van de aanbevelingen van de rekenkamercommissie, die vorig jaar gekeken heeft hoe raadsleden hun controlerende taak op het gebied van financiën beter kunnen uitvoeren. Een aantal aanbevelingen dat betrekking heeft op de begroting is al opgenomen in ons coalitieprogramma. De Rekenkamer waarschuwde voor planningsoptimisme. Kan alles wel worden uitgevoerd. Dit begrotingsjaar. Aanbeveling was dan ook informatie te vragen over de formatie, gemiddelde bezetting en ziekteverzuim bij de begroting. Die informatie zijn wij nog niet tegengekomen in deze begroting. College geeft daarin wel aan hoe groot de formatie is, dat er een minimale basis organisatie nodig is en dat er in een kleine gemeente geen
▶ 0:41:08schaalvoordelen zijn,. Maar onvoldoende of de formatie reikend is om de taken uit te voeren. Hoe kunt u ons overtuigen dat dit het geval is?. Algemeen bestuur. Speerpunten twee en drie. Een goed werkende lokale kennispool en actieve participatie, met name voor jongeren. We willen graag onze inwoners meer betrekken bij het werk van een gemeente. En daarbij geldt. Jong geleerd is oud gedaan. Door nu jongeren kennis te laten maken met het besturen van een gemeente, steken ze informatie op die hen later weer goed van pas kan komen. Wellicht kan er nog een combinatie gemaakt worden tussen deze beide speerpunten? Wat denkt het college van om een klankbordgroep van jongeren in te stellen die de gemeente met raad en daad kan ondersteunen?. Openbare orde en veiligheid. Speerpunt één Het versterken van de samenwerking. Lokale politie en BOA's in dienst van de gemeente. De inzet van BOA's op Vlieland blijft lastig uit te voeren. Daarom is samenwerking met de politie heel
▶ 0:42:11belangrijk. Het is goed dat het college daarop inzet. Binnen een kleine gemeenschap wordt het melden van een overtreding al snel als klikken of verraad gezien. De bereidheid om iets te melden. Is daardoor waarschijnlijk laag. Tegelijkertijd krijgen we via via signalen binnen dat er wel degelijk ernstig overtredingen van de wet plaatsvinden. Daarom zouden we graag een laagdrempelige vorm van misdaad Meld Misdaad Anoniem willen introduceren. We zien daarin een belangrijke taak voor de politie. Daarom willen we graag volgend jaar het jaarlijkse gesprek met de politie weer oppakken en met hen bespreken hoe we dit handen en voeten kunnen geven. U heeft daarin alvast met ons meegedacht, want op pagina twee staat een lege bullit waar wat ons betreft komt te staan. Een jaarlijks overleg inplannen tussen gemeenteraad en plaatselijke politie. Wilt u deze suggestie overnemen? Speerpunt vijf Zorgen dat de veiligheid geborgd blijft. We geven uitvoering aan het Integraal Veiligheidsplan 2026 2030 lezen we.
▶ 0:43:15Maar dat plan is er nog helemaal niet. Wat er was? Wat ons betreft in ieder geval in zou moeten staan, is dat we in overleg met de politie tot een aanpak komen om transport van en handel in drugs, van en naar, van nee naar en op het eiland te voorkomen, bijvoorbeeld door het uitvoeren van gerichte controles. Dat hebben we opgenomen in ons coalitieakkoord. Kan het college ons zekerheid geven dat dit er ook in komt?. Programma twee Verkeer, Vervoer en Waterstaat. De kwaliteit van de fietspaden holt achteruit. Het is net ook al even genoemd. Het zal niet lang meer duren voordat er ongelukken gebeuren. Nu is met name het fietspad langs het sportveld in zeer slechte staat. Dat fietspad is van Staatsbosbeheer. U gaat Citaat in gesprek met Staatsbosbeheer over verkeerssituaties en paden die niet in het beheer van de gemeente zijn. Einde citaat. Kunt u hen overtuigen om beter voor hun fietspaden te zorgen?. Of wordt het tijd de fietspaden om niets van hen over te nemen en alle
▶ 0:44:16fietspaden in één keer goed aan te pakken? De gemeente heeft zelf de afgelopen tijd beslist het goede voorbeeld niet gegeven als het om het onderhoud van fietspaden gaat. Maar misschien kunnen wij wel wat geld bijeen sprokkelen om uitvoering te geven aan het broodnodige onderhoud. En onderhoud is voor de gemeente vaak synoniem met het opnieuw overladen met schelpen. En dat is een kostbare aangelegenheid. Maar regulier onderhoud is ook het schrapen van de zijkanten,. Zodat de paden breed blijven en het water naar de zijkanten vanaf kan lopen. Kan dat misschien ingepland worden door de buitendienst of kunnen we daar hulp bij inhuren?. Programma vier Onderwijs. Speerpunt twee Blijf het mogelijkheden ondersteunen en onderzoeken voor het verbreden van het onderwijsaanbod. Voor een krachtige freelance samenleving is een breed onderwijsaanbod van enorm belang. De coalitie heeft in haar coalitieakkoord dit ook onderstreept en dit zien wij terug in de begroting. Een voorbeeld van zo'n verbreding is de Vlieland Academie. Deze verbreding past bij de
▶ 0:45:19economische vraag op het eiland. Eenzelfde vraag leeft er naar installateurs, monteurs en andere technische vaklieden. We zien hier een kans voor onze samenleving. Bent u dat met ons eens en kan het college aangeven welke stappen ze het komend jaar denkt te gaan nemen om dit aan te jagen?. Programma vijf Cultuur Speerpunt twee het stimuleren van een positieve sport en beweegcultuur en het aanbod voor iedereen toegankelijk maken. We zien dat het college voornemens is om de mogelijkheden te onderzoeken om het aanbod voor iedereen betaalbaar te maken. Bijvoorbeeld door het beschikbaar stellen van een sport strippenkaart. We willen het college vragen hier vaart mee te maken. We kunnen dan meerdere vliegen in één klap slaan. Met een dergelijk voorstel valt de levendigheid bij vriendinnen te vergroten, want er komen meer bezoekers. Anderzijds stuit het stimuleren van sport en naadloos aan bij het sturen op preventie en gezonde leven, zoals ook de ambitie van de coalitie is. We horen graag hierop uw reactie. Zo raakt een dergelijk
▶ 0:46:23initiatief zowel dit beleidsdomein als het domein Volksgezondheid en Milieu. Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening. Voorzitter. Wij danken de proactieve houding die het college in deze paragraaf aanneemt. Het college wil de verschillende financiële regelingen beter bekend en toegankelijker maken en de regelingen voor inwoners met een laag inkomen verbeteren. Dit waarderen wij en we zien de voorstellen graag tegemoet. Kan het college ons alvast vertellen hoe deze regelingen meer aan de man zullen worden gebracht?. Op Vlieland is het leven voor veel inwoners duur, duurder dan aan de wal. Hogere kosten voor boodschappen, wonen of bijvoorbeeld het bootvervoer kunnen een flinke druk leggen op het financiële huishoudboekje van onze inwoners. Daarnaast wordt door de onrust in de wereld het alledaagse leven alleen maar duurder. Toch komt niet iedereen die financieel klem zit in aanmerking voor toeslagen, subsidies of andere vormen van ondersteuning. Er is ook een groep
▶ 0:47:23inwoners die net buiten de bestaande regelingen valt, maar ondertussen moeite heeft om alle rekeningen te betalen. Deze verborgen armoede blijft vaak buiten beeld omdat mensen hun zorgen niet gemakkelijk delen of niet weten waar ze terecht kunnen. Wij vragen aandacht voor deze groep, die door de hoge kosten van het levensonderhoud op Vlieland misschien nog wel extra in de knel zit. Dan aan de wal. Niemand zou op Vlieland buiten de boot mogen vallen, omdat het inkomen op papier net te hoog is, terwijl in de praktijk te weinig overblijft om rond te komen. Graag horen we van het college hoe u denkt deze groep in het oog te houden en te kunnen bedienen. Eenzaamheid is een maatschappelijk probleem dat mensen van alle leeftijden kan treffen. Het is belangrijk dat inwoners weten waar ze terecht kunnen voor ondersteuning, sociaal contact en activiteiten die ontmoeting bevorderen. Landelijk. Initiatieven als één tegen Eenzaamheid zijn het promoten door de gemeente
▶ 0:48:25waard. Kan het college toezeggen vaker aandacht voor dit onderwerp te vragen via uit het kastje en andere kanalen?. Volksgezondheid en Milieu. Hier begint de zee. Tegeltjes met deze tekst erop zouden rokers ervan bewust moeten maken hun peuken in een afvalbak te doen. Volgens Hussoniem passen deze tegels niet in het beschermde dorpsgezicht, wat de hoofdstraat van Vlieland nu eenmaal is. Ik kan u heel veel zaken noemen die ik helemaal niet vind passen in het beschermde dorpsgezicht, die vaak om commerciële redenen gewoon worden toegestaan. Daarom zeg ik u nogmaals uit de grond van mijn hart leg dat advies naast u neer en ga zo snel als mogelijk over op het leggen van deze tegels. We kiezen voor praktische, haalbare verduurzamingsmaatregelen, waarvan bewoners de impact direct merken in hun portemonnee en die bijdragen aan een klimaatbestendige toekomst. Deze tekst
▶ 0:49:26staat in het coalitieakkoord. Die ambitie spreken we daarin uit. In de begroting sluit daar met speerpunt vier bij aan bij het realiseren van deze ambities in mijn rol voor energiecoaches. Zij kunnen inwoners op een laagdrempelige en onafhankelijke manier adviseren over praktische maatregelen. Juist deze relatief kleine maatregelen kunnen al bijdragen aan een lagere energierekening en meer wooncomfort,. Zonder dat daarvoor direct grote investeringen nodig zijn. Het is daarbij ongelofelijk belangrijk dat de ondersteuning en verduurzaming alle lagen van de bevolking bereikt, ook de huishoudens met een laag of middeninkomen. Juist de mensen die de kosten van verduurzamingsmaatregelen misschien niet altijd kunnen dragen, maar voor wie verduurzaming, lagere energiekosten en dus meer financiële ruimte kan betekenen. Hoe denkt het college deze groep te kunnen bereiken? En welke stappen zal de gemeente de komende jaren nemen om deze kleinschalige verduurzaming voor onze inwoners te kunnen realiseren?.
▶ 0:50:28Programma acht Wonen in en fysieke leefomgeving. We missen in de begroting een beetje de plannen voor de fysieke leefomgeving. Daarover hebben we in het coalitieakkoord wel degelijk afspraken gemaakt. We snappen goed dat daardoor wisselingen in het college nog niet veel besluiten over genomen zijn, maar in de achtergrond wordt daaraan natuurlijk wel gewerkt door de ambtenaren. Daarom vragen wij u ons binnenkort te informeren over de volgende zaak. Hoe gaat u proactief reageren in het kader van het strategisch aankoopbeleid?. Hoe gaat u gestructureerd gesprekken aan met alle betrokkenen stakeholders om woningbouwlocaties voor de lange termijn te realiseren? En verzorgt u een regelmatige terugkoppeling hiervan aan de gemeenteraad?. Op welke termijn gaat u de mogelijkheden onderzoeken om langs de Willem de Vlaming weg woningbouw te realiseren in combinatie met ondergronds parkeren?. Hoe denkt u de mogelijkheden te gaan onderzoeken om tot lagere huurprijzen voor de sociale huurwoningen op Vlieland te komen?. En de laatste Wanneer gaat u de mogelijkheden onderzoeken om doorstroming te stimuleren,
▶ 0:51:31zonder dat doorstromers geconfronteerd worden met huurverhogingen?. We zien graag uw antwoorden hierop terug in een memo. Wanneer zouden wij dat kunnen verwachten?. Er is mij zo aan het eind van mijn betoog, dank uit te spreken aan alle mensen die zich inzetten voor het wel en wee van ons eiland. Niet alleen het college, de ambtenaren en onze mede raadsleden, maar ook alle anderen die ervoor zorgen dat inwoners en gasten in de watten worden gelegd. Dan noem ik met name alle vrijwilligers die zich op de een of andere manier inzetten om dit eiland aantrekkelijk, sprankelend, gastvrij en bovenal leefbaar te houden. Ik zou er wel voor willen pleiten om, net als vroeger, een compliment aan een vrijwilliger of vrijwilligers groep uit te spreken tijdens de nieuwjaartreden. Want zonder vrijwilligers zijn we nergens. Ook al zijn we op Vlieland. Wauw. Dit is mijn. Mijn afsluiting van de laatste woorden van mijn verhaal. Maar ik wou ook even reageren op de vorige sprekers. Het raadsbesluit ondergrondse afvalinzameling gaat bij mijn
▶ 0:52:34weten gewoon door. De uitvoering daarvan. Gaat door.. Financiering door lening. Dat wordt natuurlijk van zaak tot zaak bekeken. Bij sommige zaken is een lening nou eenmaal aantrekkelijker dan het direct te financieren. Omdat wij nou eenmaal niet. Altijd het geld daarvoor op dat moment hebben. En de algemene reserve? Die is veel te hoog. Die is hoger dan wij als raad ook hebben vastgesteld. En wat daar te veel in zit, kan dus beter benut worden om investeringen te doen. En de nieuwe plannen die opgesomd staan in de begroting. Ja, daar kun je natuurlijk nog niet een plekje in een meerjarenbegroting voor geven, omdat nog niet is uitgewerkt. Wat daar eventueel de financiële consequenties van zijn. Dat was mijn verhaal. Dank u, voorzitter.
▶ 0:53:39Dank u wel, mevrouw De Ruijter. En als laatste, in deze eerste termijn wil ik graag het woord geven aan mevrouw Moust. Van Nieuw Liberaal Vlieland. Dank u, voorzitter. Mijn verhaal is 1,5 kantje, dus ik denk dat ik het wat korter hou dan mijn voorgangers. Ik hoop niet minder interessant. Dank u, voorzitter, voor het woord. Om te beginnen blik ik terug op onze algemene beschouwingen van vorig jaar. Het is goed om te constateren dat er mooie ontwikkelingen hebben plaatsgevonden op punten waar we op dat moment kritisch naar keken. Dit ging met name om de Vlieland Academie, leegstand in de Dorpsstraat en de samenwerking tussen VVV en TPV. We willen waardering uitspreken naar de ondernemers die in onzekere tijden hun nek uitsteken en de gaten vullen waar het toeristisch hart van ons eiland behoefte aan heeft. Maar ook naar het vrijwilligerbestuur van de VVV, die de schouders eronder heeft gezet om straks uitvoering te gaan geven aan ons
▶ 0:54:39toeristisch beleid. En tot slot was het erg goed om te lezen in de Geitenbodedat Vlieland Academie van de grond gekomen is, ondanks dat daar nog steeds geen fysieke academie voor is gerealiseerd. En over dit laatste gesproken is NLV wel erg benieuwd wat de status is van het project Huisvesting semi overheidspersoneel. We kunnen lezen in de begroting dat de gemeente Vlieland deelneemt aan de projectgroep, maar dat vinden wij een magere inzet. Is het tijd en ook mogelijk om meerdere regie te nemen in dit verhaal? En wanneer het niet lukt om dit project te realiseren, moeten wij als raad daar dan ook een keuze over maken? En is er dan nog zicht op een alternatief in dat geval?. De laatste maanden hebben in het teken gestaan van druk van buitenaf. Druk bij ons bestaan als eilandbewoners. De Waddeneilanden zijn een plek waar de inwoners zorgen voor hun leefomgeving, in plaats van dat ze deze belemmeren. Ontzettend goed dat een initiatief als wij, zijnde Wadden, in samenwerking met lokale overheden het signaal naar Den Haag duidelijk heeft afgegeven
▶ 0:55:40dat er geen beperkingen opgelegd moeten worden. We hopen dat deze boodschap hier ook echt is geland en dat de minister hiernaar gaat handelen. Hoe houden wij als eilandbewoners de regie over onze eigen geliefde leefomgeving? Kunnen wij hier afspreken dat de gemeente er alles aan doet om deze positieve ontwikkeling te allen tijde op de voet te volgen en waar nodig actie onderneemt om de toegankelijkheid van ons eiland te behouden. We blijven ons bezighouden met de vaak genoemde meerjarenonderhoudsplannen. De opties. Het wordt bijna een stokpaardje, maar wij zien zoveel meerwaarde in het op orde hebben van de langdurige onderhoudsplannen. En deze ook op een dergelijke manier in te richten dat ze uitgevoerd kunnen worden, eventueel door externe partijen. Als blijkt dat we er zelf onvoldoende mankracht voor hebben,. Kan het college ons bijpraten over de stand van zaken met betrekking tot de mbo's. En de herziening hiervan?. Het is van groot belang om. Om te kunnen inschatten welke investeringen er op ons afkomen, en dat we niet voor verrassingen komen te staan.
▶ 0:56:43Deze kunnen dan als basis dienen voor de komende kadernota's en begrotingen. Ook vestigen wij in het bijzonder de aandacht op het toekomstig bestendig maken van de gemeentewerf en dit gemeentehuis. We vinden het belangrijk dat ambtenaren hun werk kunnen doen in een omgeving die goed past en op orde is. Dit is de taak van de gemeente als goede werkgever. Wanneer kunnen wij een eerste voorzet hiervoor verwachten?. In het raadsvoorstel behorende bij de begroting voor 2021, lezen wij een opsomming van uitdagingen die ons te wachten staat. Het is begrijpelijk dat deze nog geen plek hebben in deze begroting, omdat er immers nog geen besluitvorming over heeft plaatsgevonden in de raad. We vinden het erg prettig dat er vanuit het ambtelijk apparaat is meegedacht over de financiële uitdagingen die ons te wachten staan,. En of zal het voortouw nemen om te zorgen dat deze onderwerpen op de agenda komen in samenspraak met coalitie, college en oppositie, zodat we vlot tot breed gedragen plannen kunnen komen. Hierbij vragen wij om nauwe
▶ 0:57:44samenwerking met het ambtelijk apparaat. Alleen dan kunnen we tot een efficiënte werkwijze komen. Dit ligt ook in het verlengde van de werktitel van ons coalitieakkoord. Niet lullen maar poetsen. Voorzitter. Ik sluit af met een positieve maar ook kritische noot over deze begroting. Het is goed om te zien dat we zelfs tot 2030 een sluitende begroting kunnen presenteren. Maar tegelijkertijd zien we ook dat de bestedingsruimte in de komende jaren erg terug gaat lopen. Wel komt dit door een ruime post, onvoorziene kosten en wij kunnen het waarderen dat het zekere voor het onzekere wordt genomen in deze kwestie. Wij als NLV spreken onze dank uit voor het harde werken van de ambtenaren. Er zijn veel uitdagingen die het hoofd geboden moeten worden, en we hopen van harte dat we dit in gezamenlijkheid en als raad op een constructieve manier kunnen ondersteunen. Alleen met elkaar zorgen we voor een veerkrachtig eiland. Vooruit kijkend naar een mooie toekomst. Dank u wel. Dank u wel. Het aantal interrupties is
▶ 0:58:47beperkt gebleven.. Ook kunnen we constateren dat. Mijn oproep om om. Omdat het toch vooral te doen is, heeft geen gehoor gehad. Dat geeft verder niet, maar daarmee is een wens van de heer Van Heeringen in ieder geval in vervulling gegaan en heeft hij zijn bijdrage zonder onderbrekingen kunnen kunnen geven. En mooi ook dat er nog even in is gegaan. Op de vragen die die in het betoog van lijst vier zijn gesteld door andere partijen, dat daar ook eventjes wat aandacht aan is gegeven. Ik ga nu graag over tot de eerste de beantwoording van het college in eerste termijn. En dan geef ik graag het woord aan mevrouw Boone. Ja, dank u wel, voorzitter. Ik zal als eerste de vragen gaan beantwoorden die aan het college zijn gesteld, die betrekking hebben op het sociaal domein, onderwijs, sport, cultuur en ook duurzaamheid. En ik ga op al uw vragen en
▶ 0:59:50onderwerpen in,. Maar ik kan u al wel vast een rode draad in mijn verhaal vertellen. Veel van de vragen die u. Aan mij stelt over deze portefeuilles, zitten al in de pijplijn en komen allemaal in 2027 naar de raad toe. Dus. Ik verklap alvast dat gaat u in mijn stuk vaak horen. Zometeen. Allereerst sociaal domein. Groen Wit vraagt naar de mogelijke koppeling tussen de inzet van het college in het opstellen van een lokale kennispool en het betrekken van jongeren in ons nieuw participatiebeleid. U legt hierbij een koppeling die wij als college zelf ook zien, en we zullen dit dan ook zeker gezamenlijk oprichten. En dit zou in de vorm van een klankbord van jongeren kunnen, zoals u voorstelt. Maar misschien is er wel een betere manier om hen te betrekken. En onze pas gestarte jongerenwerker zal hen hier zeker actief bij betrekken. Vanuit ons college uitvoeringsprogramma staat dit onderwerp voor 2027 op de planning. En dan mag u
▶ 1:00:53hiervoor van ons dan ook zeker een voorstel verwachten. Ook is er gevraagd naar de minima regelingen, zowel naar het bekend maken van onze regelingen, alsook oog hebben voor de doelgroep die net buiten de boot valt om deze regelingen aan te vragen. In 2025 en 26 Is er een evaluatie geweest van de minima regelingen in zowel waterrijke Terschelling als op Vlieland. En ambtelijk is hier afgelopen week de laatste hand aan gelegd en hier zal de gemeenteraad op korte termijn geïnformeerd worden. Ik schat dit jaar zelfs nog op dat over de evaluatie van de minima regelingen tot nu toe. En aan de hand van deze evaluatie wordt per gemeente, passend bij de gemeente zelf, dus ook echt passend. Bij Vlieland wordt er een separaat uitvoeringsprogramma Bestaanszekerheid opgesteld, waar wij het beter onder de aandacht brengen van de financiële regelingen. Een van de belangrijkste speerpunten is, kunt u dus binnenkort verwachten. Het bedienen van de groep inwoners die net meer
▶ 1:01:56verdient dan het bijstandsniveau, vraagt echt om een flexibelere kijk op de voorwaarden van dergelijke regelingen, waarbij bijvoorbeeld niet alleen naar het bruto inkomen wordt gekeken, maar ook naar het besteedbaar inkomen van een gezin. En deze doelgroep is vaak moeilijker voor ons te bereiken, omdat ze bijvoorbeeld niet in onze systemen zitten omdat ze geen uitkering krijgen. We proberen deze doelgroep wel te bereiken via onder meer onze website uit het kastje, social media kanalen, maar ook door informatie beschikbaar te stellen. Onder meer bij de huisarts, maar ook in de vliestroom. En we streven ernaar onze regelingen zo toegankelijk mogelijk te maken, zodat het echt niet te ingewikkeld is om deze aan te vragen. Wat betreft de mensen die net buiten de doelgroep vallen. Niet alle regelingen kennen dezelfde inkomensgrens, Dus bij een aantal regelingen die wij als gemeente hebben,. Kan maatwerk worden toegepast, al wordt rekening gehouden met draagkracht van het
▶ 1:03:00gezin. Zo kunnen bijvoorbeeld inwoners met een inkomen boven 130% van het sociaal minimum. Voor bijzondere voorzieningen toch in aanmerking komen voor ondersteuning via de. Sociale bijstand en bijzondere bijstand. We zijn hiermee dus aan de slag En in het uitvoeringsprogramma Bestaanszekerheid, wat binnenkort naar de raad komt, ziet hij dit dus ook letterlijk terug. En dan de vraag die u stelde over eenzaamheid. Eenzaamheid onder onze inwoners heeft de aandacht van het college. We hebben in het coalitieakkoord afgesproken dat we met een aanpak hiervoor komen. We richten ons daarbij nadrukkelijk niet alleen op ouderen, want eenzaamheid komt onder veel meer van. Van onze doelgroepen voor.. U stelt voor hiervoor aandacht te hebben en uit dat kastje gaan we zeker doen. Maar we willen dit nog veel breder oppakken. Bijvoorbeeld ook onder de jongeren. Want het is een probleem dat steeds vaker ook voorkomt onder jongeren. Aan het eind van
▶ 1:04:02deze maand komt er een stuk in de raad over de herinrichting van het sociaal domein. Hoe wij vanuit het college dat anders willen gaan aanpakken op het eiland. Waarbij veel meer dan nu de nadruk ligt op preventie en laagdrempelig in contact komen met mensen. Eenzaamheid is daarbij voor ons een belangrijk aandachtspunt, omdat eenzaamheid ook vaak een signaal is dat er iets anders aan de hand is. Hier spreken we u dus eind deze maand over en persoonlijk kijk ik daar erg naar uit, omdat het een belangrijk onderwerp is voor het eiland onderwijs en dan specifiek de Vlieland Academie. Het college deelt de wens zoals die zonet is uitgesproken, om ook op het gebied van bouw en techniek opleidingen aan te gaan bieden. Het initiatief voor de Vlieland Academie is onder andere gestart door ondernemers in de gastvrijheidsector. Dus daar ligt nu de focus. En deze studenten starten dan ook in februari op het eiland met hun
▶ 1:05:04opleiding. Ondertussen zijn we ook in gesprek met Vera en met Terschelling over het samenwerken in opstarten van andere mbo opleidingen. En vooral om te kijken hoe onze studenten daar ook gebruik van zouden kunnen maken. Alles aanbieden op Vlieland zelf is daarbij niet. Het belangrijkste uitgangspunt. Als we bijvoorbeeld samen met Terschelling een onderverdeling kunnen maken wat doen wij? Wat doen zij? En is er een goede verbinding voor de studenten? Om dat te kunnen volgen zijn we ook heel erg blij, dus pakken dat samen op. Bouw en techniek hebben daarbij zeker onze aandacht, maar we zien ook kansen in de zorg. Zodra hier ontwikkelingen in zijn, zullen we de raad hierover bijpraten. En dan sport. Het college vindt het belangrijk dat iedereen op Vlieland zoveel mogelijk kansen krijgt om een gezond leven te leiden. En toegang tot sport is daar zeker een van. De kansen voor. En een kleinere portemonnee mag daarin zeker geen
▶ 1:06:06belemmering vormen. Het idee van een strippenkaart, een soort strippenkaart, kwam daarbij ook bij ons op. Want hoe mooi zou het zijn dat deze zowel gekocht kan worden door inwoners zelf, maar ook door de gemeente en vervolgens gegeven kan worden aan mensen met een kleinere portemonnee. Zodat niet zichtbaar is voor degene die gaat sporten. Of je die nou hebt gekocht of je die hebt gekregen. Er zijn al een heel aantal gemeenten in Friesland die ervaring hebben met deze sport strippenkaart. En er zijn voor en nadelen van op papier gezet. En die hebben wij al bij deze gemeenten opgehaald. En deze nemen wij dus ook mee in het voorstel wat naar uw raad toe gaat komen. Over hoe wij dat zien voor onze gemeente, ook opnieuw in 2027. Duurzaamheid. U vraagt het college oog te hebben voor de huishoudens met een kleinere portemonnee, die ook graag hun woning zouden willen verduurzamen. Het college werkt momenteel aan een nieuw uitvoeringsplan om energiearmoede aan te pakken en waar mogelijk
▶ 1:07:06ook eigen subsidies op te zetten voor verduurzamingsmaatregelen op het eiland. In 2027 zullen er in samenwerking met het Fries Energiehuis twee isolatietours op het eiland worden georganiseerd én in het voorjaar én in het najaar. En daarbij benaderen we circa 200 huishoudens persoonlijk aan de deur en organiseren we twee grote informatiebijeenkomsten over isolatie, energiebesparing en beschikbare subsidies en financiering. Deze kunnen wij bijna volledig financieren door een bijdrage die wij als Vlieland hebben gekregen vanuit het Nationaal Energie Isolatieprogramma van het Rijk. Dus daar zijn wij heel blij mee. Dan hoeven wij onze eigen middelen daar niet voor in te zetten, maar die kunnen we juist voor de uitvoering bewaren. Hiernaast is het college nog voornemens om in gesprek met Woonfriesland te gaan om ook de verduurzamingsafspraken te evalueren en waar mogelijk aan te scherpen voor de huurwoningen.
▶ 1:08:08In december staat hiervoor reeds een gesprek gepland met Woonfriesland. En dit valt in de portefeuille van mijn collega De Wolf, dus dit zal dit dan ook zeker meenemen. Dank u wel. Dank u wel. Ook zonder interrupties. Nou, het gaat gaat voorspoedig zo. Meneer de Wolf, u heeft het woord. Dank, voorzitter. Zoals mevrouw Marcel zei, mijn eerste raadsvergadering val ik met mijn neus in de boter. De begrotingsvergadering. Ik zal per partij de vragen beantwoorden die binnen mijn portefeuilles vallen. En ik ga beginnen met de vraag. Vijftal vragen van lijst vier. U vraagt specifiek naar de kwaliteitseisen die gelden voor de gemeentelijke wegenplan met betrekking tot specifiek tot onze fietspaden. En hoe verhouden deze kwaliteitseisen zich tot de daadwerkelijke staat van het onderhoud op dit moment? En de noodzakelijke investeringen en voldoende meerjarige middelen worden opgenomen in onze begroting.
▶ 1:09:10Voor de gemeentelijke fietspaden, dus die vooral in de duinen liggen. Hiervoor zijn middelen opgenomen in onze begroting. Periodiek wordt waar nodig plaatselijk herstel gepleegd en toegepast. En wat wordt er dan structureel gedaan door de gemeente? Acht jaar na de eerste aanleg wordt herstel laag aangebracht. Zes jaar daarop volgt er een overlaging en acht jaar daarna wederom herstel. Dat is een soort van cyclus die zo doorgaat. Onder voorbehoud natuurlijk van beschikbaar materiaal dat dat wel beschikbaar is om dat te kunnen plegen. Het kwaliteitsbeeld waar u naar vraagt is gebaseerd op de breedte van het fietspad door overgroeiing, verzanding, door verstuiving, verarming en voor materiaal en plas vorming. Zo meteen bij de vraag van groen wit ga ik meer over de fietspaden in, onder andere over van de fietspaden van Staatsbosbeheer. Uw derde vraag worden de inwoners van Friesland voorafgaand aan de besluitvorming in de gemeenteraad op zijn minst in de gelegenheid gesteld om zienswijze op de voorgestelde beleidsplan en mobiliteitsprogramma in te kunnen dienen?. Eerder is een heel participatietraject geweest met meerdere bijeenkomsten,
▶ 1:10:12toen het nog de mobiliteitsvisie was. Dat. Het hele traject wordt natuurlijk wel betrokken bij wat we gaan voorleggen in 2027. Aan u als raad. Zoals onlangs aan u als gemeenteraad al toegelicht is, wordt er gewerkt aan het programma Mobiliteit. En u heeft ons daar gevraagd de ambities door te kunnen nemen en te bespreken. En daar is de bijeenkomst van 11 januari ook voor bedoeld. Verder hebben wij met u gedeeld dat de inhoudelijke besluitvorming over het aantal opgaven uit het programma op een later moment zal plaatsvinden, waarbij ook zeker participatie door onze inwoners mogelijk is. Zoals eerder al is meegedeeld, is het programma Mobiliteit en de beschrijving van de doelen en ambities en de capaciteitsplanning van de van de verschillende opgaven worden daarin meegenomen. Dus voor 11 januari komen er geen extra participatie ronde of bijeenkomsten. Of via de vraag staat de coalitie nog steeds achter het doel om in 2040 alle mobiliteit op het eiland klimaatneutraal te hebben? En zo ja, wanneer kan de gemeenteraad voorstellen over het doel te bereiken? Tegemoet zien?. De uitwerking hoe om te gaan met de zero emissie mobiliteit zal als
▶ 1:11:15opgave worden meegenomen in het programma Mobiliteit en wethouders van Keizerwaard heeft in oktober aan u toegezegd dat in Q1 2701 evaluatie van dit beleid zal plaatsvinden. Als onderdeel van het proces worden er nieuwe meerjarenprogramma's. Duurzame ontwikkeling. Daar wordt het in meegenomen. Vraag acht Hoe gaat het college uitvoering geven aan het programma Wonen en met welke partners worden daarin samenwerking gezocht?. Wij als gemeente bewandelen daarvoor alle denkbare wegen, zoals het strategisch aankoopbeleid, overleg met Staatsbosbeheer, provincie Rijk. Met name wordt er gekeken naar de subsidiemogelijkheden die er zijn. Er vindt overleg plaats met ondernemers en Woonfriesland. Elke kans die zich voordoet. Er wordt zoveel mogelijk benut van gemaakt vanuit de gemeente. En de gemeente heeft een proactieve houding om grond te verwerven voor woningbouw.. Wat zijn de overwegingen geweest om deze raadsperiode geen uitvoering te geven aan eerder genomen besluit om huishoudelijk afval binnen de geldende bebouwde kom ondergrondse in te
▶ 1:12:17zamelen? Was uw negende vraag. Het aandeelhouderschap bij Friesland Milieu verplicht ons om containers af te nemen bij Omring. Echter was dit financieel gezien erg onaantrekkelijk. Om uitvoering te kunnen geven aan een eerder genomen raadsbesluit ligt er een nieuw besluit voor hier in de gemeenteraad in december, waardoor er ook in de toekomst wel uitvoering kan worden gegeven aan dat besluit. Zoals mevrouw De Ruijter net ook al zei. Kort en ook in de begroting staat er iets over op pagina 54, dat er diverse voorbereidingen worden getroffen om afvalinzameling volledig ondergronds uit te voeren. En 16 november hebben wij een informatieavond over het onderwerp afval en kunnen we natuurlijk samen verder in gesprek hierover en in december. In de raad volgt er hopelijk een besluit. Er was van ABP een vraag in mijn portefeuille en dat is dezelfde als elf. Vraagt het college daarom voor de Kadernota 28 alle meerjaren onderhoudsplan geactualiseerd en financieel doorgerekend te hebben?. Het antwoord daarop is dat er interne planning is
▶ 1:13:20gemaakt en dat wij in april 27 naar de raad komen met een geactualiseerde meerjarenprogramma onderhoudsprogramma te kunnen aanbieden. Dus dat komt in het voorjaar 27. Ton Groen wit. U vroeg naar het onderhoud van de wegen van Staatsbosbeheer. Of dat kan worden ingepland door onder andere onze buitendienst of inhuur. U stelt in uw betoog dat u graag de fietspaden van Staatsbosbeheer voor niet zou willen overnemen als gemeente. Daar heeft het college momenteel geen opdracht voor. Wil de gemeenteraad dat wel heel graag doen? Zou daar een politieke afweging gemaakt moeten worden voor de fietspaden van Staatsbosbeheer? Hebben wij als gemeente een jaar of vier geleden al eens samen met Staatsbosbeheer een opname samen gemaakt en daar is toen een inschatting gemaakt voor gekomen voor een onderhoud voor een bedrag van plusminus € 125.000. Doordat daarmee niets is gedaan, is dat bedrag opgelopen tot een schatting van € 200.000 of meer. Met nu als aantekening dat er op dit moment geen klei schelpen voorradig zijn.
▶ 1:14:24Uw twaalfde vraag over. U had een vijftal vragen in mijn portefeuille over het fysieke leefomgeving. En wij willen u graag daar graag die memo waar u om vraagt. Die kunt u natuurlijk zeker krijgen. En ik wil u danken dat u vraagt om een memo. Dat wij even de tijd hebben om deze vragen goed voor te bereiden. En dat hebben we even uitgezet. Dus wij komen er uitgebreid bij op terug. Op die vijftal vragen en het proces om die specifieke vraag te beantwoorden, komen wij in Q1 zo snel mogelijk met een MacBook bij u. Dan kom ik bij en of. U bent erg benieuwd naar de status van de huisvesting, semi overheidspersoneel, het project. En. De mogelijkheid van verkoop van de grond is door het bestuurlijk door Staatsbosbeheer toegezegd. De gemeente is momenteel proactief bezig daar de mogelijkheid aan te onderzoeken om daar meer regie op verschillende processen te krijgen. Natuurlijk komen wij als college daarbij op terug bij u als raad terug als dat nodig is. Een echt alternatief voor deze omvang binnen de gemeentegrens of dorpsgrens is er niet. Niet met betrekking
▶ 1:15:26tot een project als de huisvesting semi overheidspersoneel op dit moment. Uw tweede vraag hoe kunnen wij als eilandbewoners de regie op eigen. Eigen geliefde leefomgeving behouden?. We hebben daar natuurlijk als gemeente alles aan te doen wat binnen onze macht ligt met betrekking tot dit onderwerp. De inhoud van de stukken ligt bij het ministerie en de provincie. We zitten telkens aan tafel, maar er is ook een breed participatieproces afgesproken en in samenspraak met de gemeente waarin eiland bewoners, maar ook wij als gemeente volop gelegenheid krijgen om inbreng te brengen. Momenteel organiseert Rijkswaterstaat op alle alle eilanden inspraakavonden en 8 december is Vlieland aan de beurt. Ook op de site van de gemeente staat er ook meer informatie over. Onder andere over hoe u zich kunt aanmelden voor deze bijeenkomst. De gemeente heeft met met de andere eilanden een stevige positie ingenomen ten opzichte van het Rijk en de provincie. In dit dossier. Kan het college ons bijpraten over de meerjarenbegroting heb ik net al beantwoord bij APV. En uw laatste vraag. Ook bevestigen wij graag aandacht op het
▶ 1:16:30toekomstbestendig maken van de gemeentewerf en dit gemeentehuis. Wanneer kunt u de eerste voorzet daarvoor verwachten? De benen op de benen op tafel. Sessie over deze onderwerpen staat gepland voor eind november en dan kunt u de eerste voorzet verwachten op dit onderwerp. Tot zover de beantwoording op de vragen binnen mijn portefeuille. Dank u wel. Dan komen de interrupties waarschijnlijk bij de laatste portefeuillehouder. Ha ha ha. Ha ha. Je weet het niet. Je weet het niet. Dit is mijn mijn, mijn laatste begroting als portefeuillehouder. Het is in ieder geval heel mooi om te zien dat we toch de. De komende jaren structureel in de positieve. De de de komende vier jaar af gaan sluiten. We weten nooit hoe dat gaat lopen, want ook daar zitten heel veel onzekerheden in. Dingen werden al genoemd. Gemeentefonds. Hoe gaat dat uitvallen. Daar? Daar
▶ 1:17:31hebben we af en toe minder invloed op. Maar ik denk wel dat je nu ziet dat de jaarschijven steeds wat aflopen. Volgend jaar een heel groot overschot. Dan loopt het af. Dat kan volgend jaar toch weer heel anders zien en heel anders eruit zien. Dus we moeten dat gewoon ieder jaar moeten dat bekijken. En ja, als als daar, als dat nodig is, ja, dan moeten we inderdaad ingrijpen. Dan moeten we eventueel gaan bezuinigen, moeten gaan ombuigen en moeten gaan kijken hoe we in ieder geval die begroting structureel in evenwicht kunnen houden. Ik wil ook dank zeggen voor de complimenten die door een aantal partijen is gedaan, ook voor de inzet van onze ambtenaren en voor het huis. Ik denk dat zij heel hard werken en dat ze ook heel hard gewerkt hebben om deze begroting hier weer op tafel te kunnen krijgen. Ik ga ook de verschillende partijen ga ik gewoon even af met de vragen die zij gesteld hebben. De eerste vraag van de lijst die ging over het Integraal Veiligheids. Plan. Nou, dat is inderdaad nog niet gereed. Daar kom ik binnenkort naar u toe. Komen ook nog bijeenkomsten met de raad, waarin dan ook nog input kan worden gegeven vanuit
▶ 1:18:31de raad, dus dat is hartstikke mooi. We zitten natuurlijk niet stil. We hebben vorig jaar de crisisgids uit te geven om onze inwoners in ieder geval voor te bereiden op een noodsituatie, en wat zij zelf kunnen doen om Omdat dat daar op voorbereid te zijn. En wij doen ook mee met de pilot van de veiligheidsregio over de nood steunpunten. Heeft misschien de aggregaat gezien bij de school. Dan kijken we ook of we een aantal belangrijke gebouwen in deze gemeente ook op een andere manier van energie kunnen voorzien. Als er een een storing is in netwerk of als we daar. Ja, dat we daar moeten acteren en dat. Op andere eilanden, gebeurt dat ook. Op Schiermonnikoog wordt er 111 proef gedaan met communicatie. Aan de wal worden er proeven gedaan van hoe kan je eigenlijk een dorp in de kracht zetten dat het niet altijd vanuit de overheid komt, maar dat ook een gemeenschap zelf zich voorbereidt op die noodsituatie. Dus er zijn een aantal verschillende sporen in in in Friesland die worden uitgelopen. En dat moeten we dan allemaal bij elkaar halen. En dan moeten we kijken welke maatregelen zijn misschien in de toekomst nodig, ook voor de gemeente Vlieland. En mocht dat financiële gevolgen
▶ 1:19:34hebben, als we die moeten moeten maken. En dan komen we weer bij uw raad, komen we weer daar op terug. Er is een vraag gesteld over friet. Une Is dat nu? Ja,. Meneer Withing, u heeft het woord. Die goed ingedrukt. Dank u wel. Ik heb met andere portefeuillehouders allemaal data gehoord. Bij u hoor ik alleen. We komen er op terug. Kunt u hier misschien ook aan data vastzitten?. Voor de ja nee. Ik Ik zou het niet precies weten, maar volgens mij dat uh dat uh dat. Die integraal veiligheidsplan komt binnenkort bij u op de agenda. Daar gaan we binnenkort met elkaar over spreken. En we staan waarschijnlijk ook op de lange termijn agenda, maar die heb ik even niet voor mijn van mijn bril,. Want daar staan de meeste punten die hier besproken worden en waarvan gezegd wordt dat een datum is. Die heeft u natuurlijk ook op uw lange termijn agenda staan als het goed is. Ja, de. Dat de kapitaallasten voor Dune nu gedekt zijn voor de komende jaren, dat
▶ 1:20:36is vraag. Daar wil ik graag volmondig ja op geven natuurlijk. Maar er zitten wel een aantal onzekerheden in. Het eerste. Stukje uit de bestemming 2 miljoen uit de bestemmingsreserve halen, een bestemmingsreserve maken. Ja, dat kan gewoon. Structureel kan je daar kapitaallasten mee dekken. Dus dat is een. Dat is heel vast. Een tweede is natuurlijk de. De. De belastingen die verhoogd kunnen worden. Daar zit u zelf ook aan het stuur, want die besluiten zelf om die belastingen vast te stellen. Die ruimte in de begroting minder voorzichtig. Ramen? Ja, dan zijn we ook weer afhankelijk van wat ze in Den Haag doen. Dus daar zit iets meer onzekerheid in. Dus als dat vraagt dat dat er maatregelen in Den Haag worden genomen waar wij moeten op in moeten springen, dan moeten we dat gewoon weer doen. Maar dat is nog een stukje onzekerheid. Bijvoorbeeld huishoudens met een laag inkomens gaan daar nu een andere voet voor nemen. Dus als we op een andere manier berekenen nou, die hebben wij nu wel ingeboekt dat wij die binnen kunnen krijgen. Maar als we dat anders gaan berekenen, ja, kan dat zomaar zijn dat dat laag uitvalt? En ja, en dan moeten we toch weer met elkaar kijken hoe gaan we dat dan oplossen? En hoe gaan we dat toch weer Structureel financieel dekkend maken.
▶ 1:21:42En ja, u had ook de vraag hoe gaan we dan de komende 25 jaar dat onderhoud doen? En net zoals bij andere gebouwen bij de school hebben we het ook gedaan bij de Boswijk. Heb dat ook gedaan rond een meerjarenonderhoudsplan. Dat wordt gewoon opgesteld en daar gaat u. Als raad kan u daarover beslissen en daar moeten we dan ook het geld vrijmaken, structureel over dat onderhoud de komende jaren met elkaar kunt dragen. En ook de her investering van een aantal technische installaties, die misschien eerder worden afgeschreven dan die 25 jaar, dat we dat ook weer kunnen financieren. Nou, u heeft een vraag gesteld aan de coalitie over een maximumbijdrage vanuit de gemeente voor de exploitatie. Ehm,. Ik kan daar vanuit het college van zeggen van die afspraken zijn we niet gemaakt. We lopen nu door op de afspraken die in het verleden zijn gemaakt. We hopen wel en verwachten ook dat er dat energielasten naar beneden zullen gaan van Van van Fritune. Maar hoe groot dat?. Hoe groot die bijdrage moet zijn vanuit de gemeente? Ja, dat is ook een politieke vraag. Het gaat er ook om van wat voor
▶ 1:22:46sportbeleid heeft u vastgesteld en hoe? Hoeveel? Hoe graag wilt u dat er mensen kunnen sporten? Dus dat als. Als je er helemaal geen geld voor over hebt, dan. Ja, dan is het zwembad. Ligt niemand in het zwembad hoeft alleen maar schoon te maken. Dan is het heel goedkoop. Als je wilt dat mensen daar gebruik van gaan maken. Ja, dan kost het meer geld. Dus het is heel erg afhankelijk van de keuzes die u daar later ook in gaat maken. Hoe? Hoe erg wil u de mensen aan de sporten krijgen? En wat voor geld heeft u daar voor over?. En in hoeverre de beleidsvoornemens duurzaam. Toekomstbestendig. Ja, dat gaat over lenen. Kijk, lenen is een. Een lening is geen dekking meer of Een lening is alleen een mogelijkheid dat je geld bij elkaar krijgt om een investering te kunnen maken en die moet je altijd structureel. Moet je die gaan dekken in je begroting? Weer door de afschrijving en de rentelasten?. En ja, u had ook een vraag over bezuinigingen. Nou, het is nu nog niet
▶ 1:23:47in die vraag in uniform dat we gewoon sluitend zijn de komende vier jaar. Maar er komen ook een aantal investeringen nog op ons af waar we zeker ruimte voor moeten vinden. En dan? Dan zijn dit wel de mogelijkheden waar je moet naar kunnen kijken. Je kan altijd aan de knop draaien van de belasting verhogen. Zijn sommigen minder voorstander van dan anderen? Misschien,. Maar er is nog wel een stukje onbenutte belastingcapaciteit. Als je kijkt naar andere gemeentes. En die kengetallen die, die laten we ook altijd zien in de begroting en die worden ook in de jaarcijfers worden die getoond?. Ja, de algemene reserve die. Die is groot bij ons. Maar je ziet, bij vrienden hebben we juist 2 miljoen eruit gehaald en dat in een bestemmingsreserve gezet, zodat je daar jaarlijks structurele lasten mee kan en kan kan. Kan dragen. en dat zijn. Sowieso kan je dat nog vaker doen, dus dan kan je eenmalig geld, want het is altijd eenmalig. Geld kan je wel gebruiken om een investering die structureel in de begroting staat, om daar een stukje van de lasten te kunnen dragen.
▶ 1:24:48Ja, en dan is er een vraag over,. Over de algemene reserve en. Of over dat misschien ook weer op moeten delen in bestemmingsreserve. Ja, de algemene reserve, daar kunnen we gewoon. Dat is vrij besteedbaar. We hebben een risico paragraaf. In onze begroting heeft de accountant ook wat over gezegd. Is nou 2 miljoen volgens mij dat geld opzij moeten zetten. En. Want als er een risico zich voordoet, moet je dat in ieder geval op de plank hebben liggen. Nou, daar hebben we een heel stuk mee gedekt. Maar dan is er nog meer geld over en dat is eigenlijk vrij vrij aan wendbaar, ook voor de raad om daar dingen mee te doen. En dan moet je wel goed kijken van zijn dat een eenmalige dingen die je mee kan doen? Of wil je dat geld structureel inzetten? En dat zit wel een verschil in hoe je dat dan moet doen. Maar dat geld is gewoon vrij, vrij besteedbaar. En dan had ik nog 111. Een vraag over de grote projecten Pagina 164 163. In is pagina bij dat bij de in de begroting. En die staan
▶ 1:25:50juist in de begroting, omdat die ook op geld zijn gezet en ook in tijd zijn gezet en ook in de begroting. De kapitaallasten zijn erin verwerkt, dus dit zijn echt grote projecten die. Waarin er in de begroting al rekening is gehouden, die ook al gedekt zijn. Er is ook nog een lijstje in de in het raadsvoorstel zelf. Ja, en daar is nog geen besluit over, maar dat is ook nog geen idee van hoe dik of dun gaan we de dingen uitvoeren? Dus daar kan je pas op een later moment kun je daar met elkaar over gaan kijken van hoe gaan we dat dekken binnen de begroting?. Kom ik bij de vraag van het ABP. U had de vraag over de kwijtschelding regeling. Ja. De. De. Er is geen enkel voornemen bij dit college om die die kwijtschelding regeling te wijzigen. En daarnaast is het ook een bevoegdheid van de raad, dus kunnen wij dat ook helemaal niet. En ja, die die, die stapeling van lasten die onze inwoners en bedrijven hier ervaren, ja, daar laten we Dat laten we ook altijd zien in de kengetallen die we in de begroting presenteren. En dan kan je ook zien hoe wij in relatie tot andere gemeentes ook
▶ 1:26:54hoe de belastingdruk voor onze inwoners is en hoeveel kosten zij kwijt zijn aan aan, aan de gemeente, om het zo maar te zeggen. En dan kan je ook vergelijken met andere gemeenten. Is dat realistisch? Is dat heel erg veel? En daar kan je altijd en altijd zeggen van dat moet anders. Dus dan moet er een amendement of een voorstel komen om dat te kunnen veranderen. Ja, meneer Van Heeringen. Dank u, voorzitter. Wordt bij die. Bij dat vergelijkingsmateriaal ook meegenomen wat de reële inkomsten zijn? Want over het algemeen schijnt het zo te zijn dat de inkomens hier lager zijn dan bij andere gemeentes. Dus ik. Ik las ergens dat bijvoorbeeld gemiddeld in Nederland de woonlasten weer lager of hoger zijn dan hier. Maar hier zijn de lonen weer gemiddeld wat lager, dus het is netto natuurlijk best een ingewikkeld totaalplaatje dan. Dat is zeker ingewikkeld. Plaatje. Het mediaan inkomen op Vlieland ligt lager dan in Friesland. Dat klopt inderdaad. Dus je moet ook altijd goed kijken. En daarvoor hebben we ook een aantal regelingen voor mensen die moeilijk mee kunnen komen, zodat die ook een stukje kunnen helpen als als ze de belastingen niet kunnen betalen. Dus
▶ 1:27:56je moet er altijd nog op een goede manier naar kijken. Maar aan de andere kant. Kan je dat niet altijd heel precies tot op de persoon niveau?. Helemaal uit oud kader denk ik. Ehm. Dat waren terecht al. Ja, dat die die dubbeling in de. In de. In de personeelsbegroting acht fte hebben we in het verleden ook gehad. En toen die mensen met pensioen gegaan zijn gegaan, is dat keurig ook teruggeschroefd in de begroting. En dat gaat deze keer weer. Gaat dat weer gebeuren? Maar het is wel een hele mooie manier om een stukje kennis die in deze organisatie zit en die heel erg waardevol is om die toch over te brengen op iemand die die functie in de toekomst gaat invullen. Dus het is wel heel mooi dat de raad daar in het verleden heeft gekozen dat wij dat mochten doen. Komen we bij de vragen van groen wit. Of de. De formatie toereikend is. En het ging over het planningsoptimisme, wat wat genoemd werd in het onderzoek van de
▶ 1:29:00Rekenkamer. Ja, de. De. Wij denken dat de formatie in principe toereikend is en ook u heeft een. Een. Een coalitieakkoord heeft u vastgesteld met elkaar. Dat hebben wij verwerkt in het College uitvoeringsprogramma en daar zetten wij ook de opdracht die erin staat. En die zetten wij ook uit in die tijd en dan gaan we steeds verder verfijnen. Maar ik heb nu nog geen signalen gehoord dat wij te weinig mensen hebben om in ieder geval uw Coalitieakkoord kunnen uitvoeren. En ik denk dat wij in die zin gewoon de de formatie voldoende is om dat te kunnen doen. En mocht dat wel nodig zijn mochten er wel prioriteiten naar voren gehaald. We moeten meer dingen tegelijkertijd doen. Ja, dan kun je het waarschijnlijk niet met het. Beschikbare aantal mensen dat hier in de organisatie werkt. Maar dan komen we ook zeker weer terug. En dan moeten misschien andere zaken wat verder in de tijd wegzetten. Maar het is wel ja, het is altijd wel balanceren en kijken van wat doe je op welk moment? En dan denken wij dat wij gewoon de goede formatie hebben om dat te kunnen doen. Jaarlijks overleg inplannen tussen de gemeenteraad en de plaatselijke politie.
▶ 1:30:00En dat ging ook voor u. U kwam erop via een laagdrempelig Meld Misdaad Anoniem. Nou, daar hebben ze al zo laagdrempelig geprobeerd te maken als het maar kan. Dus ik ben heel benieuwd hoe dat nog laagdrempelig zou kunnen. En. Het voornemen is om. Het eerste kwartaal neem ik 11111 hele goede datum, meneer Withing, om het eerste kwartaal weer met de politie te gaan zitten, ook met de raad erbij. En dat dit soort dingen ook ingebracht kunnen worden door u. Dus houd deze gedachte vast en breng die dan ook in dat overleg. Breng die daar ook in, alstublieft. Ja,. Het Integraal Veiligheidsplan werd net ook al. Wat zegt u? U zag ook dat het. Dat het nog niet. Dat het nog hier ook terug moet komen. Het is nou wel de bedoeling om dit in 2026 af te ronden, meneer Withing, het integraal veiligheidsplan. Dus dan heeft u ook weer een nadere datum, komt binnenkort naar u toe en u heeft nog alle gelegenheid om daar uw ideeën en suggesties om die daar in te
▶ 1:31:01brengen. Volgens mij ben ik dan door. De vragen aan mijn kant heen,. Mevrouw MR. Hoofd. Dank u wel. Kunt u ook nog reageren op de opmerking van de auditcommissie over het indexeren van de subsidies. Ja, ik weet wel dat dat de bedoeling is dat wij die die subsidies gaan gaan indexeren,. Waarbij bij uh, bij van die Dune is dat uh kijken we er sowieso naar. Maar ja, ook bij Trombshuis zou je naar kijken, maar waarom dat. Nog niet gebeurd is zou ik niet weten, dus misschien kunt u daar nog een opdracht meegeven aan het college. Dank u wel. Dan gaan we over naar de tweede termijn van de raad. En dan wil ik
▶ 1:32:04graag de heer Lanting weer het woord geven van lijst vier. Schorsen of word je schorsen?. Nee. Nou. Dank u wel, voorzitter,. En. Via u dank aan het college voor de beantwoording. Van. De meeste van de door ons. Gestelde. Vragen. Ik laat even in het midden of in alle gevallen. De beantwoording ook afdoende is, maar daar kom ik misschien straks nog even op terug. En. Ik wil eigenlijk even beginnen met. Van mijn kant reageren op de inbreng van de andere fracties. Dat heb ik natuurlijk in mijn eerste termijn niet kunnen doen, omdat ik het. Genoegen had het spits af te bijten. Voorzitter. Ik stel vast dat de APV een. Incidentele kosten, structurele uitgaven
▶ 1:33:08vrij gemakkelijk door elkaar heen husselt. Geeft overigens ook aan zelf het overzicht niet altijd te hebben en vraagt ook om een overzichtsbeeld. Nou, dat dat. Dat snap ik ook heel goed. Het lijkt me ook heel relevant. Maar ik vind het ook heel bijzonder dat. Aan de voorkant door het APV al wordt uitgesloten. Dat lastenverzwaring. Dat bezuinigingen geen opties zijn om. De toekomstige structurele uitgaven te dekken om wellicht incidentele uitgaves te dekken. Dus ik vraag me wel af waar die boom staat, waar het geld aan groeit. Dat gaat de heer Van der Ingen nu vertellen. Interruptie van de heer Van Heringen. Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, kijk wie dan leeft, wie dan zorgt natuurlijk, zoals de voorzitter al zijn. Maar APV is inderdaad traditioneel gezien en nog steeds geen voorstander van belastingverhogingen. Maar als het moet, dan moet dat misschien. Maar
▶ 1:34:10we willen dan inderdaad wel een hele goede reden hebben en goed onderzocht hebben dat dat ook de enige manier is om te doen. En in de relatie zou ik kunnen bezuinigen of andere maatregelen kunnen voorstellen. Dus. Het is een totaalpakket. En daar hopen inderdaad de belastingverhoging dat dat een laatste maatregel is. Maar wij sluiten natuurlijk niets uit, want we moeten ook realistisch blijven. Maar dan wel inderdaad wel. De heer Lamb. Ik concludeer wel dat u prefereert stijging van rentelasten en afschrijvingskosten boven het verhogen van. Belastingen, of eerder misschien nog dan het doorvoeren van bezuinigingen of ombuigingen. Want dat is natuurlijk ook een variant. Je kunt je middelen ook op een andere manier. Gaan herverdelen. Daar heb ik u ook verder niet over gehoord, maar dat is natuurlijk ook nog een optie. Maar goed, dat was even voor wat betreft mijn reactie in de richting van het ABP richting groen wit. Ja, fijn dat u het
▶ 1:35:11rapport van de rekenkamercommissie en de aanbevelingen daaruit aanhaalt, want die kunnen wij vanuit les vier van harte ondersteunen. Het lijkt ons ontzettend verstandig om in deze raadsperiode op basis van die adviezen,. Veel van wat er bij ons voorgelegd wordt, te beoordelen op de vraag is ook voldoende water uitvoering gegeven aan die adviezen. Dus veel steun voor die oproep. Wel bijzonder dat u voorstelt om de fietspaden van Staatsbosbeheer in eigendom over te nemen. En als dat om niet zou kunnen, dan nog moet je je afvragen. Want overnemen om niet is één, maar je krijgt er wel een grote hoeveelheid beheer en onderhoudskosten bij. En ik heb nog niet gehoord waar dat dan uit gedekt wordt. Positief over de Vlieland Academie zijn wij ook. Maar tegelijkertijd vraag ik me ook af wanneer. Dat is een vraag die ik eigenlijk aan ons allemaal zou willen stellen. Wanneer zijn we. Tevreden? Wanneer
▶ 1:36:14kunnen we spreken van een van een succes? Dat kunnen we niet op basis van deze eerste openstelling beoordelen, Maar er zal toch een keer een moment moeten komen waarop we wel met elkaar. Daar uitspraken over moeten doen, zeker als we ook het opleidingsaanbod willen verbreden. Dus ik waarschuw daar wel voor dat we. Niet in de verwachtingen te hoog gaan zitten. En wat nu als het wat tegen zou komen?. Er is. Er is nog een. Interruptie van mevrouw De Ruiter die gaat over. De fietspaden. Het is. Een aantal zinnen. Terug. Op het onderwerp. Uhm, ja, u. U. Zegt terecht dat dan daar ook investering of kosten mee gemoeid zijn. Dat snap ik heel goed. Daarom pleit ik ook voor regulier onderhoud en niet het onderhoud zoals wij in de gemeente gewend zijn te doen. Want als je dat inplant en die paden dus gewoon. Ja, goed toegang breed genoeg maakt en zorgt dat het water kan afvloeien, dan heb je veel minder van dat zware onderhoud nodig en kun je dus de
▶ 1:37:16kosten daarmee. Laag houden. Binnenland. Je hebt het woord. Heel relevant is ook de oproep om allerlei regelingen die er zijn voor onze inwoners,. Die qua draagkracht. Wel soms een beetje ondersteuning nodig hebben. Als je voor de aardigheid dus op de website van de diensten zoals AOW kijkt, hoeveel van die regelingen er wel niet zijn. Ik denk dat dat er wel bijna twintig zijn in zijn totaliteit. En u haalt even het sportabonnement eruit en dat spreekt mij persoonlijk natuurlijk ook heel erg aan. Maar wanneer zouden we daar een voorstel voor kunnen doen in de richting van het college? Want een sport strippenkaart is een manier. Maar je zou natuurlijk ook op een andere manier mensen met lagere inkomens kunnen ondersteunen
▶ 1:38:16door een speciale kaart daarvoor te introduceren op basis waarvan mensen een. Verlaagd tarief of misschien wel helemaal niks betalen. Dan kunnen we daar samen iets in optrekken. Ja, ik zou graag daar samen in optrekken, maar. Die sport strippenkaart was juist. De gedachte daarachter was juist dat als je die niet alleen maar verstrekt aan mensen met een laag inkomen, maar ook voor andere mensen, het manier is om te kunnen gaan sporten. En ik had nu mijn tweede termijn ook even op de wethouder wil reageren, maar dat kan ik nu meteen doen. Ook graag laten aanbieden via de werkgevers. Want voor werkgevers is natuurlijk ook heel belangrijk dat hun personeel gezond is. Dan maak je het niet stigmatiserend op het moment. Overal in den lande heb je pasjes voor mensen met een laag inkomen. Op het moment dat je met dat pasje bij freerunnen komt, dan is het van dan. Dan wordt er alweer op een bepaalde manier naar je gekeken. Terwijl als iedereen met sport strippenkaarten werkt, dan
▶ 1:39:19staat niet een stempel op die heb je van de gemeente gekregen of die heb je van je werkgever gekregen. Dus op die manier denk ik dat je. Het. Het. Het het sausje van hulp eraf haalt en dat iedereen gelijk is. Of we gaan kijken of we dat stigmatiserend denken nemen. Want dat is eigenlijk natuurlijk heel triest dat we dat als. Als constatering hier nu doen. Dat dat je er voor moet schamen om. Zo'n pas aan te vragen. Daar zouden we echt niet naar toe moeten. Oh, ik dacht dat er een interruptie Ehm, ja. En dat laatste bij groen wit 111 behoorlijke opsomming van wensen op het terrein van wonen tot en met ondergrondse parkeergarage aan toe. Ik gaf al aan in mijn eerste bijdrage in mijn eerste termijn dat. Deze coalitie wil heel graag tachtig woningen realiseren tot 2036. Nou ja, ik, ik, ik vind het ook wel belangrijk dat u daar realistisch in bent. Althans, naar mij toe hoeft u dat niet te zijn, maar misschien naar
▶ 1:40:20de mensen die heel erg op zoek zijn naar woonruimte wel,. Wat ook hiervoor geldt weer het zijn mooie woorden, het zijn mooie plannen, maar hoe kom je tot uitvoering en met wie ga je dat samen doen? En in dat opzicht vond ik het antwoord van het college op onze vraag ook niet heel erg bevredigend,. Omdat ik denk van dat zal echt wel een slag dieper moeten wil je deze ambitie kunnen realiseren. Nogmaals, lijst vier zoekt het voor de tijdelijkheid echt op een andere manier,. Maar dat heb ik in mijn eerste termijn al benoemd. Mevrouw De Ruijter. Interruptie. Ja, Even een korte reactie hierop. Die. Die tijdelijkheid waar u de hele tijd. Op hamert. Als je kijkt naar de demografische ontwikkelingen op het eiland, dan is er geen sprake van tijdelijke behoefte aan woningen. Er is sprake van
▶ 1:41:21structurele behoefte aan woningen. Dus daarom heb ik ook het college gevraagd wanneer kunnen wij een memo verwachten waarin in ieder geval een aanzet gegeven wordt op de vragen die ik, die ik gesteld heb, Omdat we denken dat je hier gewoon nu al mee moet beginnen. Je moet al actief zijn op dit gebied, want anders dan red je het realiseren van die woningen niet. Maar u heeft in het coalitieakkoord gekregen dat u, omdat u daarover onzeker bent, dat de onderzoeken die gedaan zijn naar de woningbehoefte op Vlieland tot 2036, eigenlijk daar geen uitsluitsel over geven. U stelt nu heel stellig dat dat wel zo is en dat er wel behoefte is aan permanente, dus langjarige, extra woonruimte. Wij denken daar echt anders over. Misschien kunnen we dat op een ander moment nog eens wat dieper over doorspreken. Want ik laat me natuurlijk graag overtuigen, maar. Op dit moment staan wij toch daarin anders. Ehm.
▶ 1:42:21Ja. Richting de inbreng van de NLV zijn ook wij wel heel benieuwd naar de stand van zaken rond het bouwen van dat semi-overheidsgebouw, maar ook die Academie voor de Freelance of de Fly and Academie. Maar dan dus niet het onderwijs deel, maar het het woongedeelte. En ook hiervoor geldt met alle respect, voorzitter, Ik vond het antwoord van de wethouder daarin wat matig. Misschien dat de indiener van de vraag daar straks nog wel op terugkomt. En eigenlijk is mijn afdronk een beetje naar aanleiding van wat ik gehoord heb. En nu ga ik iemand citeren vanuit het verleden. De heer. Remkes. Niet alles kan altijd en overal. Ik hoor ontzettend veel wensen. Ik hoor ook heel veel wensen naar de toekomst toe, terwijl we al heel veel beleid hebben vastgesteld. En volgens mij was het ook deze coalitie die heel erg aangaf dat dat beleid nu ook eerst uitgevoerd moet worden. Dus van plannen naar resultaten.
▶ 1:43:26Toch ging het vanmiddag heel veel weer over nieuwe plannen en over nieuwe initiatieven. Dus ik zou toch echt willen pleiten voor prioritering daarin. En dat dat als een soort afdronk van wat mijn indruk is van de inbreng van de andere fracties. En daar wou ik nog graag even wat reageren op de inbreng van de kant van het college. Ehm. Ja, om toch nog even weer terug te komen op die tachtig woningen. En kan het college. Iets zeggen over een planning. Want wanneer verwacht u. Met een planning te kunnen komen? Hoe wij tot realisatie van tachtig woningen gaan. Gaan komen tot 2036. Want anders dan blijft dat een beetje zo hangen van nou, we gaan tachtig woningen bouwen. In 2036 zijn ze er dan al zijn we in 2036 en dan zijn ze er dan ook werkelijk? Kunnen we er ook daadwerkelijk vanuit gaan dat dat gaat lukken?.
▶ 1:44:29De ondergrondse afvalinzameling. Dank voor het feit dat we daar binnenkort over bij gesproken worden. Ehm, heb ik u goed begrepen dat we in november worden bijgepraat en in december een besluit gaan nemen?. En is dat dan een besluit dat budgettair neutraal kan of heeft dat besluit ook nog financiële gevolgen? En zo ja, zijn die financiële gevolgen dan ook al groot?. Dat is. Een vervolgvraag. En als laatste. Ook even een checkvraag richting de portefeuillehouder financiën. Ik begrijp dus goed dat hij dat het overzicht van die projecten, zoals die opgenomen staan ergens op bladzijde 163 164. Dat de kapitaallasten van die projecten. Dat die al. In deze meerjarenbegroting zitten, dus de damwanden fase twee. Daar
▶ 1:45:31hebben we de dekking in deze begroting voor opgenomen. Ik had. Ik kom straks even. Ja. Oké. Prima, dan is dat nog even. Dan blijft hij nog even hangen. Voorzitter. Dan rond ik mijn tweede termijn af. En dan kijk ik even, want daar had ik wat voor opgeschreven. Voorzitter. Lijst vier gaat instemmen met deze begroting,. Maar roept tegelijkertijd de coalitiepartijen op een versnelling en een concretisering aan te brengen in de uitvoering van eerder vastgesteld beleid uit de vorige bestuursperiode,. Zodat de nadruk verschuift naar het daadwerkelijk realiseren, opleveren en zichtbaar maken van resultaten binnen de diverse programma's,. Met gerichte aandacht voor voortgangsmonitoring en risicomanagement. Voorzitter, met het aantreden van het college en de vaststelling op 29
▶ 1:46:31juni van dit jaar van het coalitieakkoord,. Verwachten de inwoners van Vlieland dat we nu gezamenlijk daadwerkelijk aan de slag gaan. Naar Saffier doet daarin van harte mee,. Maar uiteraard wel met de vrijheid om waar dat nodig is,. Kritisch te blijven vanuit onze oppositierol. Maar samen sterk. Dat is wat ons betreft het motto. Dank u. Wel. Dank u wel. Voor uw tweede termijn. Geef ik graag het woord aan meneer. Oh, even een pauze doen. Ja, ja. Ik schors de vergadering voor. Iedereen moet naar het toilet, begrijp ik. Dus door de lange rij wordt dat. Ik schors de vergadering voor 10 minuten.
▶ 1:57:02En zo verder. Iedereen is weer aanwezig en daarmee is de schorsing beëindigd. En ik wil graag het woord geven aan de heer Van Heeringen van het ABVV. U heeft het woord. Dank u wel, voorzitter. Nou, ik heb geen hele uitgebreide tweede termijn,. Alleen een korte opmerking over. Het commentaar van de heer Lanting. Ik moet overigens zeggen. Dat de oppositie haar rol prima vervult. Er zijn ook heel blij dat de begroting door hen is goedgekeurd, in ieder geval. Ik zei al het wat goede vragen houdt ons ook scherp, dus dat mag ook wel eens gezegd. Maar de heer Lanting, voorzitter, had het over dat we. Als het ware. Heel veel nieuwe voornemens hadden en prioriteiten moesten aanbrengen. Ja, prioriteiten moet je natuurlijk altijd aanbrengen. Daarom hebben we ook het Coalitie Uitvoeringsprogramma College Uitvoeringsprogramma uitgerold en staat er ongeveer per jaar. Ja, dat wordt nog nauwkeuriger gedaan. Staan natuurlijk ook kruisjes wat wanneer gaat gebeuren. Maar. Het
▶ 1:58:05uitvoeren van beleid leidt natuurlijk tot, laat ik het zeggen, nieuwe initiatieven, ik noem maar wat een een jongerenwerker of wat dan ook. Wat we gaan doen, wat er nog niet gedaan is. Dus ik geloof niet dat wij echt werkelijk hele grootse nieuwe dingen gaan doen die nergens vandaan komen. Eigenlijk kan. De heer Lanting. Voorzitter. Misschien een voorbeeld geven?. Er is een interruptie op aanvraag. U heeft het woord middellanding. Ja, dat is een hele mooie. Nou ja. Denkt u maar, voorzitter, aan alle. Beleidsnotities die vastgesteld zijn. Toerisme, cultuur, jeugd. Wonen. Die moeten uitgevoerd worden. En. En nogmaals, u heeft schijnbaar ergens in de tuin een boom staan waar dat geld allemaal aan groeit. Maar ik heb het niet en ik zie het ook niet. Dus dan, dan wil ik voorkomen dat het wensdenken wordt. En dus vraag ik naar concretisering. Ja, en daar geeft u geen antwoord op.
▶ 1:59:06Als ik mag reageren op dat in een land,. Ja, eigenlijk. Moet dat op termijn. Uw tweede termijn dus. U heeft het woord weer. Oh ja, Nou fijn. En dan laat ik het hier ook wel bij wat mij betreft. Maar. Ik had daar volgens mij al kort een reactie op gegeven. Kijk, het is gewoon niet mogelijk om een heel uitvoeringsprogramma dat over vier jaar gaat, in kant en klare budgetten in zijn geheel uit te rollen, zodat je het allemaal kunt overzien. Dat heeft de voorzitter ook al gezegd. Een hoop dingen is toch dat zien we volgend jaar wel. En zo werkt het dus. Dat is denk ik het antwoord. En dat is misschien niet helemaal bevredigend, maar u weet natuurlijk ook heel goed. Voorzitter. De heer Lanting weet natuurlijk ook heel goed hoe dat werkt. Dank u wel. Dat was uw tweede termijn. Dank u wel voor het tweede termijn. Mevrouw De Ruijter. Van Groen Wit. Dank u wel, voorzitter en college. Bedankt voor de uitvoerige
▶ 2:00:09manier van beantwoorden en ik denk dat deels in de beantwoording van het college ook een antwoord zat op de vragen van de heer Lanting. Want wethouder Pon gaf al aan dat heel veel van de zaken op het sociaal Domein gebied volgend jaar uitgevoerd gaan worden. Dus dat zijn zijn dingen die. Een uitvloeisel zijn van eerder vastgesteld beleid. En dat gaat volgend jaar uitgevoerd worden. En zo gaan wij ook het sociaal domein wellicht op een andere manier vormgeven. Daar is ook al geld voor uitgetrokken. Is dat. Dat staat ook wel in de begroting, dus dat zijn zaken die. Die hebben we al geconcretiseerd. Interruptie van de heer Vendrik. Ja, dank u wel, voorzitter. Mevrouw De Ruijter, hoorde u ook van de wethouder de opsomming van de wijze waarop? Dat was een antwoord op uw vraag van er gecommuniceerd gaat worden. En dat was een. Ik heb niet uit mijn hoofd geleerd, maar ik miste eigenlijk één hele belangrijke en dat is het persoonlijk contact. Er is gemaild en in de tijd en en op verschillende manieren. Maar het persoonlijk contact
▶ 2:01:12op het gebied van het sociaal domein en alle regelingen. Hoe luistert u daarnaar? Dank u wel. Ik weet dat wij. Mevrouw De Ruijter heeft het woord. Kortom. Ik weet dat wij een medewerker in dienst hebben die regelmatig op de vliestroom is om dat persoonlijke contact met mensen te hebben. Dus dat is. En dat is, daar is voor gezorgd en ik heb er vertrouwen in dat dat blijft. Ik heb geen wijziging gezien op dat gebied. Voorstel tot, tot verandering daarvan dus. Ehm,. Ja, ik denk dat. Een advies is. Even van mijn apropos door deze interruptie, maar volgens mij was dit wat ik wilde zeggen. Dat dat ik denk dat dat wij. Met deze begroting of dat college met deze begroting vooral uitvoering geeft aan Aan beleid wat eerder is vastgesteld. Maar er zit natuurlijk ook gewoon nog een heleboel. Dat wilde ik nog zeggen. Voordat wij in de raad kwamen, waren er natuurlijk ook al dingen in gang gezet die op een gegeven moment ook weer in beleid gezet moeten
▶ 2:02:13worden en daarna in uitvoering moeten komen. Er komt van alles vanuit het Rijk, er komt vanuit de provincie, maar wij stellen zelf ook dingen vast. Waarvan wij vinden dat daar beleid voor gemaakt moet worden. En dat is ook al voordat wij in de raad kwamen gedaan. Althans, voor deze raadsperiode is het gedaan. Dus dat betekent dat er ook de komende periode beleid gevormd moet worden op een aantal punten. Daar ontkomen we niet aan, maar we focussen op de uitvoering, in ieder geval het komende jaar. Dank u, voorzitter. Dank u wel voor uw tweede termijn. Wij kijken naar mevrouw Meeuws van het Liberaal Vlieland. Dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen met dat ik het wel een beetje zoeken vind, deze nieuwe constructie. Voorheen was het met een raadsakkoord en iedereen aan het woord. En eigenlijk waren we
▶ 2:03:16met z'n allen met het met het college aan het praten. En nu krijgen wij een aantal vragen van de oppositie waar ik heel blij mee ben. Maar het is ook zo. Dat het college daar een heel weekend op heeft mogen broeden. En wij moeten dat nu eventjes zo uit onze mouw schudden. Ik heb wel geprobeerd om het een en ander daarover op papier te zetten. Laat ik beginnen met. Dat ik wel wat tegenstrijdigheden hoor in het verhaal van de heer Lanting. Het gaat over plannen naar resultaten ontbreken. We moeten uitvoering geven aan beleid, maar tegelijkertijd geeft u ook aan dat we voorzichtig moeten zijn met uitvoering geven aan beleid. Want er is niet heel veel geld. Tenminste, dat is een beetje kort door de bocht versie,. Maar dat is wel hoe ik het op deze manier beluister en ik vind dat verwarrend. U geeft ook aan dat het de plannen naar resultaten ontbreken. Als het aankomt op plannen die in het akkoord staan, dan ben ik dat geheel met u eens.
▶ 2:04:19We hebben op 29 juni de het coalitieakkoord vastgesteld, maar op diezelfde dag ook de kadernota. En wij staan bekend als de partij die heel graag heel snel wil. Maar ik denk dat dat wel heel ambitieus is, want dat zou betekenen dat we in diezelfde vergadering meteen al alle input voor de kadernota hadden mee moeten geven. Dus ik ben het geheel met u eens dat dat nu nog niet op elkaar aansluit. Ik denk dat het ook heel terecht is. Als u over een aantal jaren, volgend jaar of over twee jaar met hetzelfde verhaal hier staat, dan denk ik wel dat we ons achter de oren moeten krabben. Maar ik hoop ook dat u begrijpt dat dat op dit moment gewoon nog is wat het is. U doet de handreiking om samen te werken. Ik denk dat dat. Dat vinden wij heel prettig en we zien ook echt graag uw voorstellen tegemoet,. Dus ik denk dat dat alleen maar kan zorgen voor een mooie samenwerking. Dan wil ik nog wel even ingaan op de opmerking over flexwonen, kleine woningen en de gelegenheid bieden tot doorstromen naar gezinswoningen. Hartstikke mooi. Dat is inderdaad ook iets wat wij natuurlijk allemaal graag
▶ 2:05:21ambiëren. Zoals u zelf ook aangeeft staat het in het akkoord, waarbij we dus uitvoering willen geven aan het beleid wat al is vastgesteld om die tachtig woningen nog. Op onze woningmarkt dan wel huur of koop te krijgen. Vergeet niet dat dat natuurlijk ook woningen zijn die wij niet allemaal gaan bouwen, maar die komen uit allerlei hoeken, hopen we dan wel. Ondernemers. Particulieren. Strategisch aankoopbeleid. Sociale huur. Het is een open deur, maar dan moet ik toch wel zeggen dat u degene bent geweest die tegen heeft gestemd op de enige kans die we hebben gehad de afgelopen tijd, om wel kleine woningen te realiseren. Ik vind het niet fijn om te zeggen, maar het is toch iets wat ik wel wel. Wel moet benoemen dan. Als we het hebben over de Vlieland Academie, dan denk ik dat het goed is dat we die gaan evalueren. Maar alsjeblieft wel met een positieve blik, want ik vind het echt een hele bijzondere en mooie ontwikkeling. En we kunnen ook zeggen dat het verruimen van het aanbod in opleiding ook alleen maar zorgt voor meer succes. Dus laten we alsjeblieft wel kijken naar die kant van het verhaal in plaats van al. Angstig worden van
▶ 2:06:24gaat het wel een succes worden? Ik weet dat er bevlogen mensen mee bezig zijn, dus ik hoop echt dat we daar daar iets moois van kunnen gaan maken. Dan geeft u nog heeft u nog een aantal vragen gesteld over flituna en het elektrisch wagenpark. Ik wil daar toch even op reageren, want u vraagt aan ons of wij hebben nagedacht over in hoeverre wij. De exploitatie sluitend willen maken voor de nieuwe vorm van verdienen. Ook dat vind ik vrij vrij op de zaken vooruit lopen. Het is voor ons niet het moment om nu al te gaan kijken naar hoe de exploitatie van de toekomstige. Vriendin eruit ziet. Dat heeft toch echt te maken met de bedrijfsvoering die dan gaat plaatsvinden. Natuurlijk gaan we daar kritisch naar kijken. Het heeft onze volle aandacht, maar hoe we daar mee om willen gaan, dat gaan we later wel wel bepalen. Interruptie van de heer Lanting. Ja, ja, dank u wel, voorzitter. Misschien moet ik me dan iets meer verduidelijken. In deze begroting. Net als in voorgaande begrotingen. Werd het exploitatie.
▶ 2:07:25Met de exploitatie subsidie voor het tekort van de exploitatie bij de Stichting Fritune, geraamd op 180 € 0. Terwijl we in de afgelopen drie jaar hebben gemerkt dat we daarmee afgerond € 100.000 te laag zitten. Dus mijn vraag aan en aan u is geweest. Is er ergens voor u aan de bovenkant ook een grens?. Als u zegt van nee, die grens, die is er niet, Die laat ik gewoon afhangen van van het moment. Is dat ook een antwoord?. Maar dat was de gedachte achter deze, vraag. Dank u wel, mevrouw Meeuws. U heeft het woord. Nou ja, we hebben natuurlijk voor de komende twee jaar met dat amendement. Wat voor het reces is, is. Vastgesteld door de coalitie dan wel. We hebben het gehad over 27 en 28 in. In de veronderstelling dat er 28 dus een een nieuw of een ander tribune staat. Ik denk dat we dan ook echt wel goed moeten kijken naar. We gaan niet zomaar weer een ton
▶ 2:08:29extra per jaar toeschuiven. Daar gaan we kritisch kijken naar hoe zij daar ook mee omgaan. Ik denk dat het dan ook. Je kunt dan ook zeggen dat het natuurlijk. Hoe heet het?. Interruptie van die Lanting. Ja, voorzitter,. Nu moet ik mevrouw Meeuws even corrigeren, denk ik. U heeft met dat amendement het college het mandaat gegeven om tot € 100.000. Bovenop de begrote exploitatie subsidie. Aanvullend te subsidiëren. Daar gaan wij als gemeenteraad. U niet, maar ik ook niet. Daar gaan wij niet meer over. Dat heeft u al aan het college gedaan. Dus het komt pas weer terug bij de gemeenteraad als het tekort hoger is dan die extra € 100.000. Wat zomaar zou kunnen. In 27 en in 28. Ja mevrouw. Dan heeft u het nu over de huidige situatie. Ja, oké. Nee, maar dat weten we niet. Nee, daar hebben we het niet over gehad. En we hebben er wel een limiet aan gesteld, omdat dat ook enigszins natuurlijk de druk geeft om wel binnen dat limiet te blijven. Ik dacht
▶ 2:09:32dat u net zei dat het over de nieuwe situatie ging. Volgens mij is. Dat De heer Lamp. Ik vertaal ik dat nog even. Dat dacht ik ook namelijk hoor. Maar de. De. De nieuwe situatie dus vanaf 2029. Even uitgaande dat de renovatie dan is opgeleverd. Daar ga ik er dan toch vanuit dat het college een nieuwe subsidie overeenkomst sluit met de Stichting Sutura. En mijn vraag was inderdaad is dat een subsidie overeenkomst met een soort open einde regeling. Of zegt u van nou, dat moet wel ergens een bovengrens in zitten. Voor 27 en 28 verwijst u terecht naar het amendement. Maar wat nu als het tekort meer is dan honderdduizend? Dat was het. Vorig jaar was meer dan honderdduizend. Ja, dan komt het weer terug. Hier gaan we de separator over spreken. Mevrouw Marx, u heeft het woord. En dat is het geval. Ja, oké. Ik wil toch nog even afsluiten met. Met dat elektrificatie van van het wagenpark. U nam aan of u stelde dat daar. Dat we het daar niet over eens zijn
▶ 2:10:34binnen de coalitie. We hebben daar nog niet uitvoerig over gesproken. We hebben natuurlijk een besluit genomen over de vrachtwagen. Nou, dat was een in mijn ogen vrij ongelukkig besluit, maar gelukkig wel met de met de uitkomst dat. Iedereen ermee verder kan die ermee moet werken. Want de vracht of de vrachtwagen, die komt er. Het is inderdaad zo dat er in het huidige beleid en ambitie in onze ogen wel een hele ambitieuze ambitie geschreven staat en dat we daar ook kritisch naar moeten gaan kijken. We wachten daarop op het mobiliteitsbeleid. En inderdaad, zoals de college het ook al aangaf, het meerjarenprogramma Duurzame Ontwikkeling. Als je kijkt naar de afgelopen jaren, dan hebben we toch echt geleerd dat het niet zo makkelijk is dan dat het leek. Toen we dit beleid vaststelden. Als je kijkt naar de veegwagen. Kijk naar het besluit over die over die vrachtwagen. Ik denk dat we echt een pas op de plaats moeten maken en niet vooruit willen lopen op nog niet bewezen techniek. En daar wil ik het graag bij laten. De rups van de heer Lanting. Dank u wel, voorzitter. Kijk, de
▶ 2:11:35discussie over de aanschaf van de vrachtauto die is geweest, Dat was in de vorige periode. De vraag die wij nu hebben, gaat verder dan het gemeentelijk wagenpark. Het gaat over de ambitie om in 2040 de mobiliteit op het eiland en wellicht ook naar het eiland toe,. Klimaatneutraal te hebben, wat op grond van het klimaatakkoord in 2050 verplicht is, maar we hebben onszelf de druk opgelegd om dat in 2040 te realiseren. Nu heb ik gehoord dat het college in het eerste kwartaal volgend jaar met een evaluatie komt van het beleid wat we in 23 hebben vastgesteld. Het zou dus kunnen dat daar een aanpassingsvoorstel voor wordt gedaan. Als ik u zo beluister, dan lijkt het die kant wel uit te gaan. En daar gaan we dan op dat moment opnieuw die discussie voeren. Dus het was niet mijn bedoeling om die vrachtwagen weer bij status te brengen hoor. Het gaat mij om de klimaatneutraliteit van de mobiliteit. Dank u wel, mevrouw
▶ 2:12:35Meeuws. Dat begrijp ik helemaal en daar ben ik ook zeker voorstander van. Ik noem het als voorbeeld om aan te geven hoe ingewikkeld het is om zomaar op te leggen dat we gaan elektrificeren, dan wel voor onszelf of voor de bewoners of de mensen die naar ons eiland komen. Ik denk dat je als gemeente een goed voorbeeld geeft, dus laten we beginnen bij onze voertuigen. Vandaar dat ik dat ook op die manier benoem. Maar het is een grote uitdaging. En u heeft het over vervoer naar het eiland op het eiland? Ja, die stroom moet ergens vandaan komen, dus dat moet daar beginnen. En niet. Hele hoge ambities stellen die we misschien wel niet waar kunnen maken. Maar goed, dan gaan we het inderdaad heel graag in het begin van volgend jaar over hebben. Dat was het voor mij. Dank u wel. Dank u wel. Dan zijn we door de tweede termijn van de raad heen. Voor mij werden er geen vragen gesteld aan wethouder Bron. Of heeft u nog wel. Dan geef ik u graag het woord. Ja, ik heb. Ik heb nog twee mooie dingen gehoord waar ik nog graag even op wilde reageren. Ten eerste de de sport strippenkaart.
▶ 2:13:40Hadden groen, wit en lijst vier en een een mooi mini debatje over met elkaar. En ik? Ik. Ik hoorde lijst vier zelfs iets zeggen. Sport heb ik daar. Het kan misschien nog wel wat verder gaan. Gratis sporten misschien voor iedereen dat dat klinkt de wethouder Sport en gezondheid natuurlijk als muziek in de oren. Dus ik zou bijna zeggen komt u alstublieft met de motie waarin u mij dat opdraagt, dat te gaan regelen voor alle inwoners. U mag er ook op vertrouwen dat wij in 2027 met een voorstel naar de raad komen wat verantwoord is qua wat we willen bereiken, maar ook welke kosten er tegenover staan. Mocht u dat niet ver genoeg gaan,. Van harte welkom om dan te amenderen of nog met een aanvullende motie te komen. Maar ik denk dat we daar elkaar op kunnen gaan vinden. En de opmerking van mevrouw De Ruijter om werkgevers daarin mee te nemen is ook zeker. Staat op mijn lijstje. Toen ging het nog even over het sociaal domein en het persoonlijk contact. Wat de heer Veer, die daarbij aangaf wat zo belangrijk was. Ik kan alleen maar
▶ 2:14:43zeggen u gaat op uw wenken bediend worden met de herinrichting van het sociaal domein en het eiland team. Daar gaan we eind deze maand over spreken, maar. Dan gaat er echt meer capaciteit op het eiland komen. Wat betreft zorgprofessionals, maar ook wat betreft preventie medewerkers. En dan kunnen we daarin echt stappen gaan zetten om mensen te bereiken die we nu niet bereiken. Dank u wel. Dank u wel voor uw bijdrage. Termijn. Wethouder de Wolf. U heeft het woord. Dank. Er waren in mijn richting nog een paar vragen en opmerkingen gemaakt en daar zal ik even kort op ingaan. Allereerst wil ik kort ingaan op uw opmerkingen over de semi- overheidspersoneel. Huisvesting. De mogelijkheid van de verkoop van de grond door Staatsbosbeheer bestuurlijk is aangegeven is echt nieuw. En dat wij er als gemeente op dit moment ambtelijk alles aan doen om dat te onderzoeken, is juist een stap om meer regie te pakken in dat project. En dat zijn concrete stappen in dit dossier, waardoor wij juist de regie en het tempo in dit dit dossier kunnen bevorderen.
▶ 2:15:46Vanuit onze gemeente. Dus. We kunnen dan in plaats van met elkaar naar elkaar te kijken, proberen we als gemeente momenteel stappen te zetten om hier tempo in dit dossier te maken op dit moment. Uw vragen over de planning tot de realisatie van deze tachtig woningen, die zou ik graag mee willen nemen in de memo richting mevrouw De Ruijter, om daar even een goed antwoord richting te geven, want dat verdient deze vraag natuurlijk ook. Tot slot de afvalcontainers. De ondergrondse containers. We hebben inderdaad 16 november een informatieavond. U heeft ook gevraagd om een memo daarover vooraf. Daar wordt op dit moment aan gewerkt dat u vooraf deze memo kunt ontvangen. In aanloop van deze informatieavond, zodat we in december een goed besluit met elkaar kunnen nemen. U vroeg over de financiële consequenties daarvan. Die zijn als het goed is op dit moment nog niet meegenomen. En die liggen dan voor aan de raad, zodat de raad daar een beslissing over kan nemen in december. Interruptie van de heer Lanting. Ja, dank u wel, voorzitter. We noemen nu een aantal keren de datum van 16 november. Informatieavond. Er zijn mensen die luisteren naar dit debat. Die vragen zich wellicht af is er iets? Op 16 november?.
▶ 2:16:49Is dit een openbare bijeenkomst of is dit een besloten bijeenkomst?. Ik zie een andere interruptie, maar. Volgens mij gaat de agendacommissie daarover, maar ik weet niet wat die besloten hebben. Mijnheer Van der Velde. Dank u, voorzitter. De Agenda commissie heeft in de laatste. Vergadering hierover gesproken en ik kijk even naar mijn collega's, maar volgens mij hebben wij besloten tot een openbare informatiebijeenkomst, dus bij deze nodig ik de inwoners ook van harte uit om erbij te zijn. Ja, wij zagen geen bezwaar om dat niet openbaar te doen. Dat is bijna nooit. Nee geschud. Volgens mij zijn daarmee alle vrij openstaande vragen beantwoord. Dank u wel. Ik weet ook of je hier zegt van niet. Oh, nou, maar dat gaat. De agendacommissie heeft. Daarom heeft daar een besluit over genomen, begrijp ik Dus dat. Dan is dat gewoon. Moet dat ook uitgevoerd worden, denk ik. En we zien nu nog bevestigd en er is hard geknikt vanuit geknikt vanuit de leden van Agenda Commissie.
▶ 2:17:51Dus om nou die honderd mensen te gaan teleurstellen die hier straks voor de deur staan, dat lijkt me ook niet en niet verstandig. Bij mij was er eigenlijk één. Één vraag nog overgebleven ging over de de. Het staartje op pagina 163. Dat is nog voor de eerste fase van de damwand, Maar dan het geld wat in 2021 wordt uitgegeven. Heel erg jammer, want dat bedrag van de staat 450 nul. Als we daarmee de tweede fase hadden kunnen betalen was het eigenlijk veel mooier geweest, Maar dat is helaas niet het geval. Daar komen we nog met een separaat voorstel, komen ook richting de raad. Ik begrijp dat ook wel binnenkort, dus ik heb een datum van februari volgend jaar gehoord. Dan ben ik ook door mijn beantwoording heen. Is er nog behoefte aan een derde termijn? Kijk even goed, dat is niet het geval. Dan kunnen we overgaan tot stemming en het voorstel wat voorligt, is de begroting 2027, inclusief meerjarenraming en investeringsplan, vast te stellen. Heeft er nog iemand een stemverklaring?.
▶ 2:18:55Dat is in ieder geval wens er iemand stemming. Dat is ook niet het geval. Daarmee is dit besluit genomen. Gefeliciteerd! En dan zijn we bij punt vier. Dat is de sluiting van de vergadering. Iedereen hartelijk dank voor de inzet en de aanwezigheid en we zien elkaar straks nog bij het vervolg.
Vorige: Raadsvergadering 19 oktober 2026 Volgende: Raadsvergadering 23 november 2026 Alle vergaderingen van Vlieland