CConstaterende datVlieland
Koppel je AI →
Document · PDF

B1 Begroting 2027

Raadsvergadering 2 november 2026, gemeente VlielandBij agendapunt: Programmabegroting Vlieland 202750.330 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 6

Het risico heeft daarmee op dit moment met name betrekking op het achterhalen van de bron en de mogelijke gevolgen daarvan voor de langere termijn. Wanneer de bron wordt vastgesteld, kan afhankelijk van de aard en omvang van de verontreiniging nader onderzoek of het treffen van maatregelen noodzakelijk zijn. Daarbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan het voorkomen van verdere verspreiding of het eventueel aanpakken van een verontreinigde locatie. Welke maatregelen noodzakelijk zijn en wie hiervoor verantwoordelijk is, is op dit moment nog niet bekend. De financiële gevolgen van dit risico kunnen daarom op dit moment niet betrouwbaar worden ingeschat. Het risico wordt om die reden niet meegenomen in de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit, maar wordt wel opgenomen in de risicoparagraaf vanwege de mogelijke financiële en maatschappelijke gevolgen op langere termijn. Klimaat Klimaatverandering kan leiden tot veranderende en meer extreme weersomstandigheden, zoals perioden van extreme droogte, wateroverlast en een veranderende grondwaterstand. Dit kan gevolgen hebben voor de kwaliteit en onderhoudsbehoefte van de openbare ruimte en gemeentelijke voorzieningen, waaronder wegen, sportvelden en andere infrastructuur. Daarnaast kunnen ontwikkelingen zoals zeespiegelstijging en toenemende druk op waterkeringen de kwetsbaarheid van een waddengemeente vergroten.

De mate waarin en het tempo waarmee deze effecten zich voordoen, zijn onzeker en afhankelijk van toekomstige klimatologische ontwikkelingen en de mate waarin hierop kan worden geanticipeerd. Omdat de aard, omvang en het moment waarop deze effecten zich voordoen onzeker zijn, kan dit risico niet betrouwbaar worden gekwantificeerd. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 91 Weerstandscapaciteit en weerstandsvermogen In onderstaande tabel is de totale financiële impact van alle gekwantificeerde risico’s weergeven. Dit betreft de uitwerking van de hierboven geïnventariseerde risico’s en geeft de benodigde weerstandscapaciteit aan. Voor de bepaling van de ratio van het weerstandsvermogen wordt uitgegaan van de direct beschikbare weerstandscapaciteit. Zoals hierboven reeds aangegeven betreft dat uitsluitend de vrij beschikbare algemene reserve met een omvang van € 5.637.592. De ratio weerstandsvermogen wordt vervolgens bepaald door de beschikbare weerstandscapaciteit te delen op de benodigde weerstandscapaciteit. De Ratio weerstandvermogen bedraagt 3,1. Op basis van de veelgebruikte normering van de VNG/NAR wordt deze ratio gewaardeerd als uitstekend, zoals uit onderstaande tabel blijkt. De benodigde weerstandscapaciteit is voor de gemeente ook een houvast voor het bepalen van de minimale positie van de algemene reserve.

Op basis van de huidige risico- inventarisatie wordt een minimale positie van € 2.000.000 aangehouden. Financiële Kengetallen De financiële kengetallen geven inzicht in de financiële positie en ontwikkeling van de gemeente. Waar de weerstandscapaciteit en de risico’s inzicht geven in de mogelijkheden om financiële tegenvallers op te vangen, geven de kengetallen inzicht in de financiële ruimte en kwetsbaarheid van de gemeente vanuit verschillende invalshoeken. Risico Financieel gevolg Kansklasse Benodigde weerstands- capaciteit Herverdeling gemeentefonds 600.000 70% 420.000 Cyberveiligheid 1.000.000 10% 100.000 Sociaal domein 225.000 70% 157.500 Toeristenbelasting 400.000 30% 120.000 Woningbouw en gebiedsontwikkeling 250.000 50% 125.000 Gesubsidieerde instellingen en voorzieningen 200.000 50% 100.000 Zorgwijk de Boswijk 650.000 10% 65.000 Grote projecten 750.000 50% 375.000 Verstrekte leningen 1.062.000 10% 106.200 Gewaarborgde geldleningen 2.558.000 10% 255.800 Totaal van de riscio's 7.695.000 1.824.500 Waarderingscijfer Ratio Betekenis A >2,0 Uitstekend B 1,4 - 2,0 Ruim voldoende C 1,0 - 1,4 Voldoende D 0,8 - 1,0 Matig E 0,6 - 0,8 Onvoldoende F <0,6 Ruim onvoldoende Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 92 Binnen de gemeente kennen we volgende kengetallen: 1. Netto schuldquote 2. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen 3. Solvabiliteitsratio 4.

Structurele exploitatieruimte 5. De grondexploitatie 6. Gemeentelijke belastingdruk De afzonderlijke kengetallen geven ieder vanuit een ander perspectief inzicht in de financiële positie. Daarom worden de kengetallen niet afzonderlijk beoordeeld, maar in onderlinge samenhang bezien. Hierbij wordt gekeken naar de ontwikkeling van de kengetallen gedurende de meerjarenbegroting en naar de betekenis daarvan voor de financiële weerbaarheid en financiële ruimte van de gemeente. Hieronder tonen wij de kengetallen voor het begrotingsjaar 2027 en de meerjarenbegroting voor 2028, 2029 en 2030: Om de kengetallen in perspectief te plaatsen, wordt aangesloten bij de landelijke signaleringswaarden die in de praktijk worden gebruikt bij de beoordeling van de financiële positie van gemeenten. De VNG benadrukt dat deze waarden geen landelijke normen zijn en dat de financiële positie van een gemeente altijd in de lokale context en in samenhang met de overige kengetallen moet worden beoordeeld. De onderstaande signaleringswaarden zijn gebaseerd op de indeling die wordt gehanteerd binnen het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader (GTK). Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen een minst risicovolle, neutrale en meest risicovolle categorie.

Kengetallen: Jaarrekening 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030 netto schuldquote 131% 166% 197% 211% 206% 197% netto schuldquote 90% 124% 159% 175% 173% 166% (gecorr. verstrekte leningen ) solvabiliteitsratio 24% 25% 24% 23% 23% 24% structurele exploitatieruimte 21% 4% 6% 2% 1% 0% grondexploitatie nvt nvt nvt nvt nvt nvt belastingcapaciteit 87% 88% 94% 94% 94% 94% Kengetal Minst risicovol Neutraal Meest risicovol Netto schuldquote < 90% 90% - 130% > 130% Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen < 90% 90% - 130% > 130% Solvabiliteitsratio > 50% 20% - 50% < 20% Structurele exploitatieruimte > 0% 0% < 0% Grondexploitatie < 20% 20% - 35% > 35% Belastingcapaciteit < 95% 95% - 105% > 105% Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 93 Netto schuldquote (gecorrigeerd voor verstrekte leningen) De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Nu komt het bij gemeenten voor dat er diverse leningen aangetrokken worden om die door te lenen aan andere partijen. De rentelasten en de aflossingen worden op de geleende gelden worden vervolgens ontvangen van de partijen aan wie het geld uitgeleend is.

Door op de netto schuldquote een correctie door te voeren op het doorgeleende geldt, ontstaat een zuiverder beeld van de echte druk op de gemeentelijke begroting. Op deze manier ontstaan twee indicatoren: 1. De netto schuldquote. 2. De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. Beide indicatoren zijn fors te noemen en vallen in de richtlijnen van de GTK onder de meest risicovolle categorie, waarbij een stijging in 2028 verwacht wordt en daarna de percentages weer dalen. Hierbij dient aangemerkt te worden dat het een verhoudingsgetal is die afgezet wordt tegen de baten van de gemeente. Dit betekent dat bij het uitvoeren van grote projecten, waar veelal ook grote leningen aangetrokken dienen te worden, dit een grote impact heeft op het verhoudingsgetal voor onze gemeente. De ontwikkeling van de nieuwe zorgwijk heeft er in de afgelopen jaren voor gezorgd dat er een grote lening aangetrokken is, waardoor de netto schuldquote aanzienlijk gestegen is. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente haar bezittingen met eigen vermogen heeft gefinancierd. Een hogere solvabiliteitsratio betekent dat een groter deel van het gemeentelijk bezit met eigen middelen is gefinancierd en daarmee in beginsel een grotere buffer aanwezig is om financiële tegenvallers op te vangen.

De solvabiliteitsratio bevindt zich gedurende de meerjarenbegroting binnen de neutrale bandbreedte van 20% tot 50% van het GTK. De ratio is gedurende de periode nagenoeg stabiel. Ongeveer 24% van het totale gemeentelijke bezit wordt gefinancierd met eigen middelen. Structurele exploitatieruimte De structurele exploitatieruimte geeft inzicht in de mate waarin de structurele baten van de gemeente toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Bij de berekening worden de incidentele baten en lasten buiten beschouwing gelaten. Hierdoor wordt inzicht verkregen in het structurele evenwicht van de begroting: zijn de reguliere inkomsten van de gemeente voldoende om de reguliere uitgaven te bekostigen? Een positieve structurele exploitatieruimte betekent dat de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten. Er is dan sprake van een structureel overschot. Bij een negatieve structurele exploitatieruimte zijn de structurele lasten hoger dan de structurele baten en is Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 94 sprake van een structureel tekort. Een uitkomst van 0% betekent dat de structurele baten en lasten met elkaar in evenwicht zijn. Het kengetal moet vooral worden bezien in het licht van de ontwikkeling over meerdere jaren. Een positieve uitkomst betekent dat de begroting in dat jaar structureel in evenwicht is, maar zegt niet dat sprake is van vrij beschikbare middelen.

Een afnemende structurele exploitatieruimte betekent dat de marge tussen structurele baten en lasten kleiner wordt en daarmee dat de ruimte binnen de structurele exploitatie afneemt. Uit de kengetallen blijkt dat 2027 een positief structurele exploitatieruimte laat zien van 6% en dit positief blijft, maar terugloopt naar 0% in 2030. Dit betekent dat de komende jaren de structurele lasten gedekt kunnen worden met de structurele baten en dat er sprake is van structureel evenwicht. Grondexploitatie Het kengetal grondexploitatie geeft inzicht in de mate waarin de gemeente financieel is blootgesteld aan risico’s vanuit grondexploitaties. Een omvangrijke grondpositie kan leiden tot financiële risico’s, bijvoorbeeld als gevolg van ontwikkelingen in de waarde of verkoopbaarheid van gronden. Voor onze gemeente zijn geen grondexploitaties aanwezig. Het kengetal grondexploitatie is daarom gedurende de gehele periode niet van toepassing. Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit geeft inzicht in de verhouding tussen de lokale woonlasten en het landelijk gemiddelde. Een percentage van 100% betekent dat de lokale woonlasten overeenkomen met het landelijk gemiddelde. Een percentage onder 100% betekent dat de lokale woonlasten daaronder liggen.

De belastingcapaciteit bedraagt gedurende de gehele meerjarenbegroting 94% en ligt daarmee onder de signaleringswaarde van 95% voor de minst risicovolle categorie. De belastingcapaciteit geeft daarnaast een indicatie van de ruimte die de gemeente heeft om de lokale belastinginkomsten te verhogen. De belastingcapaciteit kan echter niet zonder meer worden gelijkgesteld aan de beschikbare onbenutte belastingcapaciteit. Voor de bepaling daarvan wordt afzonderlijk gekeken naar de ruimte tussen de huidige lokale belastingheffing en het als referentie gehanteerde niveau voor de eigen inkomsten. De uitwerking hiervan is opgenomen bij de weerstandscapaciteit. Bij de beoordeling van de belastingcapaciteit is daarnaast van belang dat het benutten van eventuele belastingruimte een expliciete beleidskeuze van de gemeenteraad vereist. De in dit kengetal weergegeven ruimte vormt daarmee niet zonder meer een direct beschikbare financiële buffer. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 95 Samenvattend De financiële kengetallen geven over het geheel genomen een positief beeld van de financiële positie van de gemeente. De solvabiliteitsratio, de structurele exploitatieruimte en de belastingcapaciteit bevinden zich binnen de gehanteerde signaleringswaarden en geven geen aanleiding tot een verhoogd risicosignaal.

De netto schuldquote vormt op basis van de gehanteerde signaleringswaarden het belangrijkste aandachtspunt. De schuldquote ligt gedurende de gehele meerjarenbegroting boven de signaleringswaarde van 130%. Bij de interpretatie hiervan is echter de specifieke situatie van deze gemeente van belang. Grote projecten en grote leningen hebben bij een relatief kleine gemeente een aanzienlijk effect op de schuldquote. De structurele exploitatieruimte laat zien dat de begroting gedurende de hele periode structureel in evenwicht blijft. De ruimte neemt wel af van 6% in 2027 naar 0% in 2030. Dit betekent dat de structurele ruimte in de exploitatie geleidelijk afneemt, maar dat volgens de huidige meerjarenraming ook in 2030 sprake is van structureel evenwicht. De belastingcapaciteit blijft gedurende de gehele periode op 94% en ligt daarmee onder het landelijk gemiddelde. Dit betekent dat de gemeente in vergelijking met het landelijk gemiddelde relatief lage lokale woonlasten kent. De belastingcapaciteit biedt daarmee in beginsel enige ruimte voor verhoging van de lokale belastinginkomsten, waarbij het benutten van deze ruimte een expliciete beleidskeuze van de gemeenteraad vereist.

Samenvattend kan worden gesteld dat de financiële kengetallen, bezien in onderlinge samenhang en rekening houdend met de specifieke schaal en financieringsstructuur van de gemeente, overwegend een gezond beeld laten zien. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 96 Paragraaf 3: Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Het beheer en onderhoud van kapitaalgoederen komt in de verschillende begrotingsprogramma’s terug. In deze paragraaf wordt het gevoerde beleid met betrekking tot het beheer en onderhoud als een “dwarsdoorsnede” vanuit de programma’s aangegeven. Daarmee is het tegelijkertijd het beleidskader voor dit onderwerp. Kapitaalgoederen worden in deze paragraaf onderverdeeld in de categorieën: wegen (inclusief openbare verlichting en civiele kunstwerken), riolering, waterstaatswerken (inclusief oeverconstructies), groen (inclusief sportparken, speelterreinen en begraafplaatsen) en gemeentelijke gebouwen. Alle kapitaalgoederen dienen onderhouden te worden en dit onderhoud is onder meer bepalend voor de kwaliteit van het voorzieningenniveau in onze gemeente.

Beleidskaders en beheersplannen In onderstaande tabel zijn de beleidskaders en beheersplannen per kapitaalgoed aangegeven; Kapitaalgoed Beleid Beheer Voortgang Onderhoud Nota aanwezig Looptijd Kwaliteit niveau Plan aanwezig Looptijd Financiële vertaling in begroting Achterstallig/Uitge steld Waterstaatsobjecten Nee Ja 2027-2036 Ja Uitgesteld, deels achterstallig Riolering Nee Ja 2024-2033 Ja Uitgesteld Groen Nee Ja 2019-2023 Nee Onbekend Gebouwen Nee Ja 2027-2030 Ja Deels achterstallig Boswijk Nee Ja 2024-2033 Ja Goed Wegen Nee Ja 2025-2028 Ja, 2029 en 2030 als 2028Uitgesteld Openbare verlichting Ja Onbepaald Beschrijving Ja 2025-2028 Ja, 2029 en 2030 als 2028Goed Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 97 In de exploitatie opgenomen onderhoudslasten en baten van de kapitaalgoederen In onderstaande tabel zijn de onderhoudslasten per kapitaalgoed en de exploitatiebaten per kapitaalgoed weergegeven. Buiten beschouwing blijven bijvoorbeeld salariskosten en kapitaallasten. Ook vormen de rioolvoorziening en de voorziening voor de waterstaatswerken een uitzondering. Dit zijn geen voorzieningen voor alleen groot onderhoud, zoals bij gebouwen of wegen. Het betreft hier eerder egalisatievoorzieningen. De rioolvoorziening heeft als doel schommelingen in de riooltarieven te voorkomen.

De voorziening waterstaatsobjecten is bedoeld voor al het onderhoud aan de waterstaatsobjecten die zijn overgenomen van Rijks Water Staat. Alleen de kapitaallasten van de waterstaatswerken komen ten laste van de exploitatie. Onderhoudslasten Waterstaatsobjecten 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud 0 0 0 0 0 Klein onderhoud exploitatielasten NVT NVT NVT NVT NVT Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 0 0 0 0 0 Totaal huur baten kapitaalgoed 12.037 12.037 12.037 12.037 12.037 Onderhoudslasten Riolering 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud 0 0 0 0 0 Klein onderhoud exploitatielasten NVT NVT NVT NVT NVT Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 0 0 0 0 0 Totaal heffing en ov.

opbrengsten kapitaalgoed 261.941 277.550 294.095 302.633 330.223 Onderhoudslasten Groen 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud NVT NVT NVT NVT NVT Klein onderhoud exploitatielasten 14.200 14.200 14.200 14.200 14.200 Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 14.200 14.200 14.200 14.200 14.200 Totaal huur baten kapitaalgoed 100 100 100 100 100 Onderhoudslasten Gebouwen 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud 0 35.000 35.000 35.000 35.000 Klein onderhoud exploitatielasten 141.148 96.097 105.482 99.427 109.128 Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 141.148 131.097 140.482 134.427 144.128 Totaal huur baten kapitaalgoed 150.000 151.000 151.000 151.000 151.000 Onderhoudslasten Boswijk 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan bestemmingsreserve 50.000 50.000 50.000 50.000 50.000 Onderhoud onttrokken aan bestemmingsreserve 71.498 74.367 158.181 71.879 74.988 Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 121.498 124.367 208.181 121.879 124.988 Totaal huur baten kapitaalgoed 479.170 510.261 510.261 510.261 510.261 Onderhoudslasten Wegen 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud 31.913 31.921 31.541 31.541 31.541 Klein onderhoud exploitatielasten 36.100 37.850 39.600 39.600 39.600 Totaal onderhoudslasten kapitaalgoed 68.013 69.771 71.141 71.141 71.141 Totaal exploitatiebaten kapitaalgoed 0 0 0 0 0 Onderhoudslasten

Verlichting 2026 2027 2028 2029 2030 Toevoeging aan de voorziening groot onderhoud 0 0 0 0 0 Klein onderhoud exploitatielasten 14.503 14.503 14.503 14.503 14.503 Totaal onderhouds lasten kapitaalgoed 14.503 14.503 14.503 14.503 14.503 Totaal exploitatiebaten kapitaalgoed 0 0 0 0 0 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 98 Het verloop van de voorzieningen en één bestemmingsreserve In onderstaande tabel is het verloop van de voorzieningen en één bestemmingsreserve voor het onderhoud van de kapitaalgoederen weergegeven. Voor de Boswijk is een bestemmingsreserve waarin baten en lasten van deze wijk worden geëgaliseerd. Investeringen in de kapitaalgoederen In de volgende tabel zijn de toekomstige investeringen in de kapitaalgoederen opgenomen. Deze investeringen komen voort uit de MJOP’s maar zijn vanwege voortschrijdend inzicht in enkele gevallen doorgeschoven naar een later investeringsjaar of de te investeren bedragen zijn aangepast naar nieuwe inzichten.

Voorziening Waterstaatsobjecten 2026 2027 2028 2029 2030 Stand per 1 januari 2.068.822 2.027.859 1.964.396 1.887.933 1.801.240 Toevoeging voorziening groot onderhoud 0 0 0 0 0 Onttrekking voorziening groot onderhoud 40.963 63.463 76.463 86.693 82.693 Stand per 31 december 2.027.859 1.964.396 1.887.933 1.801.240 1.718.547 Voorziening Riolering 2026 2027 2028 2029 2030 Stand per 1 januari 534.282 389.818 275.897 257.924 233.094 Toevoeging voorziening groot onderhoud 0 0 0 0 0 Onttrekking voorziening groot onderhoud 144.464 113.920 17.973 24.830 96.386 Stand per 31 december 389.818 275.897 257.924 233.094 136.708 Er is geen voorziening Groen 2026 2027 2028 2029 2030 Voorziening Gebouwen 2026 2027 2028 2029 2030 Stand per 1 januari 231.674 199.147 157.817 160.201 167.313 Toevoeging voorziening groot onderhoud 0 35.000 35.000 35.000 35.000 Onttrekking voorziening groot onderhoud 32.527 76.330 32.616 27.888 30.569 Stand per 31 december 199.147 157.817 160.201 167.313 171.744 Bestemmingsreserve Boswijk 2026 2027 2028 2029 2030 Stand per 1 januari 580.037 532.180 502.683 392.728 372.430 Toevoeging Bestemmingsreserve 50.000 50.000 50.000 50.000 50.000 Onttrekking Bestemmingsreserve 97.857 79.497 159.955 70.298 70.051 Stand per 31 december 532.180 502.683 392.728 372.430 352.380 Voorziening Wegen en openbare verlichting 2026 2027 2028 2029 2030 Stand per 1 januari 941.806 784.219

674.473 513.014 351.555 Toevoeging voorziening groot onderhoud 31.913 31.921 31.541 31.541 31.541 Onttrekking voorziening groot onderhoud 189.500 141.667 193.000 193.000 193.000 Stand per 31 december 784.219 674.473 513.014 351.555 190.097 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 99 Investeringen Waterstaatsobjecten 2027 2028 2029 2030 Investeringen Kapitaalgoed 605m bekleding glooiing ZuiderstrandI 400.000 Vervanging damwand dokje werkhaven 333.000 Vervanging NO-loswal werkhaven 725.000 605 m bekleding glooiing Zuiderstrand II 400.000 Vervanging NO-loswal werkhaven Totaal Waterstaatsobjecten 400.000 1.458.000 0 0 Jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 10.000 36.450 0 0 Investeringen Rioleringen 2027 2028 2029 2030 Investeringen Kapitaalgoed berging riool infiltratieriool Esdoornlaan 80.000,00 Vervangen deel buffer Oosterseveld 85.000,00 riool omgeving Vorkduin 14 11.300,00 Klimaatadaptie e.d.

2027 51.183,00 afkoppelen hemelwater Duinwijck 28.300,00 Vervanging riool Sparrenlaan 110.880 Vervanging riool Molenglop 47.530 Klimaat en duurzaamheid 2028 50.000 AC leidng Eureka Doniastate 122.220,00 Vervangen Boereglop -DS 196 862.120,00 Klimaat en duurzaamheid 2029 50.000,00 Klimaat en Duurzaamheid 2030 50.000 Persleiding Lutinelaan (Duinweg Dennenlaan) 100.000 Vervangen kolkenzuiger 96.200 Vervanging rioolcamera 9.100 Totaal Rioleringen 255.783 208.410 1.034.340 255.300 Jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 4.263 3.474 17.239 9.520 Investeringen Tractiemiddelen 2027 2028 2029 2030 Investeringen Kapitaalgoed Heftruck (electrisch 2,5 ton) 35.000 Vervanging groenvoorziening VDD-47-K 50.000 Zitmaaier Iseki 35.000,00 Nisan NV 400 70.000,00 Hefbrug 15.000,00 Totaal Tractiemiddelen 85.000 35.000 0 85.000 Jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 8.500 6.000 0 8.500 Investeringen Gebouwen 2027 2028 2029 2030 Investeringen Kapitaalgoed Vervanging beplating gemeente werf 60.000 Rest renovatie Flidunen minus bijdragen 4.458.000 Vervangen electrisch hekwerk 25.000 Totaal Gebouwen 4.518.000 25.000 0 0 Jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 181.320 2.500 0 0 Investeringen Wegen en Openbare Verlichting 2027 2028 2029 2030 Investeringen Kapitaalgoed Jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 0 0 0 0 Totale investeringen kapitaalgoederen 5.258.783 1.726.410

1.034.340 340.300 Totale jaarlijkse afschrijving van deze investeringen 204.083 48.424 17.239 18.020 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 100 Meer Jaren Onderhoud Plannen Diverse MJOP’s moeten beter onder de loep genomen worden. Uit de keuzes die daarmee gemaakt worden zal moeten blijken welke extra toevoegingen aan de diverse voorzieningen noodzakelijk zijn. Wegen De kosten van groot onderhoud voor de wegen worden ten laste van de voorziening wegen geboekt. Buiten het onderhoud wat in Programma 2 onder wegen staat genoemd, treft u hierbij een nadere toelichting. De intentie is om een onderhoudsronde voor de fietspaden te plannen. We proberen dit te combineren met het eventuele onderhoud van de schelpenpaden door Staatsbosbeheer. Momenteel is nog onbekend of kleischelpen als materiaal beschikbaar komt. Dit is gerelateerd aan de vergunning om het te winnen. Het is nu nog onbekend wanneer deze wordt verstrekt. De onderstaande afbeelding betreft een afbeelding uit de wegenlegger waaruit de eigendom- en beheerssituatie van de wegen blijkt.

Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 101 Voor 2027 staat eveneens het onderhoud van de Middenweg opgenomen. De bouwprojecten zijn in 2026 afgerond. De bedoeling is dat aansluitend de weg zal worden herstraat. Na 2027 wordt een aantal grotere werken voorzien, zoals het westelijk deel van de Dorpsstraat (2029), in combinatie met het vervangen van de riolering in het zuidelijk deel van de Badweg, de Oude Postweg en een volgende onderhoudsbeurt van het fietspad langs de zeereep. Uit de meerjarenprognose blijkt dat de wegenvoorziening op de lange termijn onder druk komt te staan. Daarom wordt een plan opgesteld waarin de benodigde onderhoudsmaatregelen, vervangingsopgaven en bijbehorende financiële middelen zijn vastgelegd, zodat de kwaliteit van het wegennet op het afgesproken niveau blijft. Hierbij wordt jaarlijks gemonitord in hoeverre wegonderhoud kan worden gecombineerd met rioleringswerkzaamheden en welke aanvullende maatregelen nodig zijn wanneer deze koppelkansen afnemen. Openbare Verlichting De gemeente heeft de verantwoordelijkheid voor de verlichting langs de openbare wegen. De lichtmasten zijn eigendom van de gemeente, het beheer en onderhoud van de lantaarnpalen is gezamenlijk met Friese gemeenten en de provincie uitbesteed aan een uitvoeringsorganisatie.

De organisatie van het beheer is in handen van een gezamenlijk opgerichte stichting, die in 2018 is omgevormd naar de coöperatie Openbare Verlichting en Energie Fryslân U.A., afgekort OVEF. • in de bebouwde kom (inclusief veerdam): 241 stuks • buiten de bebouwde kom (inclusief bedrijventerrein): 65 stuks • signaalverlichting in de vorm van bolders bij de veerdam en bij de Jutter: 15 stuks In december 2020 is een beleidsplan openbare verlichting door de raad vastgesteld. Mede op basis van dit plan is in 2022 een meerjarenraming voor onderhoud en vervanging van de openbare verlichting op Vlieland vastgesteld en aan de raad aangeboden, om de te verwachten kosten voor onderhoud en vervangingsinvesteringen de komende jaren te kunnen inschatten. In 2024 is het MJOP openbare verlichting geactualiseerd en opnieuw vastgesteld. De vervangingsinvesteringen voor openbare verlichting zijn toegevoegd aan de het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) verlichting 2025-2028. Vervangingen zijn gebaseerd op leeftijd en theoretische levensduur van lichtmasten en armaturen. Elk jaar wordt bekeken of de geplande vervangingen van lichtmasten noodzakelijk zijn of eventueel uitgesteld kunnen worden. In 2026 is de laatste vervangingsronde armaturen gerealiseerd, de openbare verlichting op Vlieland is nu 100% LED. De komende jaren is weinig onderhoud te verwachten buiten het conserveren van masten.

Daarom willen we in 2027 het MJOP openbare verlichting (als onderdeel van het MJOP wegen) actualiseren en updaten, zodat op het juiste moment voldoende budget beschikbaar is voor onderhoudswerkzaamheden. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 102 Rioleringen In mei 2017 heeft de gemeenteraad een nieuw basisrioleringsplan (BRP) en een nieuw Gemeentelijk rioleringsplan Vlieland 2016 – 2023 (GRP) vastgesteld. Het plan werd opgesteld door een extern deskundig ingenieursbureau. In 2022 hebben college en raad een geactualiseerd meerjarenonderhoudsplan (MJOP) vastgesteld. In deze geactualiseerde planning zijn ook opgenomen de kosten van BTW en totale overhead gerelateerd aan het onderhoud van het rioolstelsel. In mei 2023 is gestart met het opstellen van de opvolger van het GRP, het Gemeentelijk Programma Water en Rioleringen (GPWR). In dit programma zal nadrukkelijk ook meer aandacht geschonken worden aan de gemeentelijke zorgplicht voor het grond- en hemelwater in het bebouwde gebied, ook met het oog op klimaatverandering. Het nieuwe GPWR, welke medio 2024 is vastgesteld, bevat een geactualiseerde planning voor onderhouds- en vervangingsinvesteringen, alsmede een geactualiseerd financieel meerjarenperspectief, waarmee in de volgende begroting rekening kan worden gehouden.

Gemeentelijke gebouwen In 2026 is een bouwkundige inventarisatie van gemeentelijke gebouwen geweest waarbij MJOP's per gebouw zijn opgesteld. Doelstelling is de staat van onderhoud op een goed niveau te brengen voor alle gemeentelijke gebouwen. Dat houdt concreet in dat voldaan moet worden aan de eisen op gebied van verduurzaming en energielabel A als doelstelling geldt. Voor gebouwbeheer en andere technische zaken op het eiland is de beschikbaarheid van werkmensen voor uitvoering en onderhoud essentieel maar ook uitdagend. Sportcentrum Flidûnen (De Uitlegger 2) De voorbereidingen in 2026 resulteren in een integrale aanpak van sportcentrum Flidunen op gebied van installatie, verduurzaming en uitstraling. Doelstelling is dat installaties 15 jaar en gebouwschil en sanitair voor 25 jaar weer kwalitatief zijn. Na oplevering renovatie (2028) dient een MJOP opgesteld te worden. Gemeentehuis (Dorpsstraat 127) In 2026 zal een voorstel gemaakt worden voor de renovatie van het gemeentehuis op gebied van achterstallig onderhoud, verduurzaming en functionaliteit. Beoogde uitvoering hierbij is zomer 2028. Werkplaatsen / Gemeentewerf (Fortweg 1A en 2A) In 2026 zal een voorstel gedaan worden voor de renovatie van de gemeentewerf. Met name de schil dient vervangen te worden, ook vraagt de kantine, sanitair en kantoor van de werf een upgrade. Beoogde uitvoering is 2027.

De Lepelaar (voorheen De Noordwester, Dorpsstraat 150) De renovatie in 2026 heeft geresulteerd in een flinke upgrade van de Lepelaar. In de keuzes van verbouwing is rekening gehouden met onderhoud. Zo zorgen de zinken afdekkers op de kopse buitenwanden voor minder vochtindringing en is gekozen voor een lichtere kleurschakering voor het houtwerk. Hierdoor is de onderhoudsfrequentie lager voor schilderwerk. Hierdoor zullen de onderhoudskosten de komende jaren minimaal zijn. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 103 De Jutter (Lutinelaan 3) In 2027 vindt er geen noemenswaardig groot onderhoud plaats buiten het reguliere klein onderhoud. De huidige staat van het onderhoud is kwalitatief goed. Alef P. Hoedemakerslop 2 Het college heeft in juni 2024 een appartement aangekocht voor huisvesting van een van de twee wethouders. Het appartement boven de supermarkt is nieuw gebouwd en opgeleverd in 2023. Omdat deze woning onderdeel uitmaakt van de vereniging van eigenaren (VVE) wordt er geld gereserveerd om het onderhoud gemeenschappelijk uit te voeren. Gezien de nieuwheid van de woning wordt komende jaren geen onderhoud verwacht en wordt toekomstige opgaven opgespaard binnen de VVE. Ambtswoning In 2027 dient het schilderwerk en op enkele plekken het houtwerk te worden aangepakt.

Huisartsenpraktijk De gevel van de huisartsenpraktijk is in 2026 geschilderd hiermee is de verwachtte onderhoud komende jaar minimaal. Dooïehûsje Het schilderwerk en houtwerk wordt in 2027 bijgewerkt. Havengebouw Het onderhoud van het havengebouw inclusief de buitenschil is voor rekening van de huurder. Helihaven UMCG ambulancezorg Het onderhoud van het gebouw Helihaven inclusief de buitenschil is voor rekening van de huurder. Oude bibliotheek Hoewel er toekomstplannen voor deze locatie zijn, waarbij het gebouw gesloopt wordt dient het huidige gebouw qua uitstraling netjes te blijven. Dat houdt in als nog niet gesloopt wordt dat schilderwerk bijgehouden wordt. Boswijk Woonfriesland draagt zorg voor het beheer en onderhoud van de woningen De gemeente is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van het zorg- en welzijnsgebouw. Het onderhoud zal volgens het MJOP worden uitgevoerd. De energiebesparingen Uit het Nationaal Klimaatakkoord komen ook duurzaamheidsverplichtingen voort met betrekking tot het gemeentelijk vastgoed. De afgelopen jaren is er al veel gebeurd, maar enkele gebouwen hadden bijzondere aandacht nodig. Dat gold voor het gemeentehuis, zwembad Flidunen, De Noordwester en de bibliotheek. Niet toevallig staan/stonden juist deze gebouwen voor het moment dat grootschalig onderhoud nodig is.

Bij renovatie/grootschalig onderhoud zal de verduurzaming een belangrijk onderdeel zijn. Bij nieuwbouw is uitgangspunt: volledig duurzaam. De verduurzaming van de gemeentelijk tractie zal mogelijk ook aanpassingen op de gemeentewerf nodig maken. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 104 Het gebouw voor het Natuur Educatie Centrum de Lepelaar heeft in 2026 een ingrijpende verbouwing ondergaan. Ook op het gebied van duurzaamheid zijn mooie verbeteringen behaald. De renovatie van Flidûnen, waarbij ook de verduurzaming een grote rol speelt is in 2026 gestart en voor zowel het gemeentehuis als de gemeente werf en de voormalige bibliotheek is de planvorming in gang gezet. Tractie- en overige hulpmiddelen Voor het beheer van de tractiemiddelen is geen totaalbeleid vastgesteld. Wel is een meerjarenonderhouds- en vervangingsschema voor de tractie- en overige hulpmiddelen opgesteld. Gezien het geringe aantal voertuigen dat bij onze dienst in gebruik is, wordt dit schema door de eigen dienst opgesteld. Naar de huidige inzichten zijn voor de loop van de onderhavige meerjarenbegroting de bestaande budgetten voldoende om de vervangingsinvesteringen te kunnen dekken Groenvoorziening Gezien de geringe omvang van de hoeveelheid openbaar groen achten wij het niet zinvol hiervoor een beleidskader door uw raad vast te laten stellen.

Het onderhoud vindt plaats binnen het bestaande budget van € 126.000 (product 530, openbaar groen). Water- en kunstwerken Met ingang van 2008 zijn enige objecten van Rijkswaterstaat overgenomen: damwanden in de (jacht-) haven, de glooiing, strandovergangen. Er is een afkoopsom ontvangen van Rijkswaterstaat. In de begroting 2027 is een beheers- en onderhoudsbudget opgenomen en is gerekend met de inzet van uren van de eigen dienst. Het onderhoud van de damwanden in de werkhaven wordt integraal afgestemd met de Stichting Aanloophaven Vlieland. Anders dan in het verleden zullen toekomstige vervangingen van deze damwanden worden geactiveerd. Het vervangen van damwanden fase 1 & 2 staat los van het budget van waterstaatswerken. Wel wordt gekeken om fase 2 een koppeling te leggen in geplande opgaven in de werkhaven. Na de uitvoering van fase 1 en 2 zal de haven in zijn geheel met een duikinspectie worden geïnventariseerd om grip te houden op eventuele versnelde aantasting. De kustbescherming van de glooiing voor 540m1 is in 2026 tot uitvoering gekomen. Met name dit deel waren de onderhoudskosten in het stormseizoen flink toegenomen. Binnen het MJOP staat het vervolg voor de glooiing gepland; er wordt nu gekeken of deze werkzaamheden uitgesteld kunnen worden.

Doordat hier een wat zwaarder type harde beschoeiing is toegepast zijn de onderhoudskosten hier aanzienlijk lager dan het vervangen deel. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 105 Paragraaf 4: Financiering Inleiding In de paragraaf Financiering wordt de financieringsfunctie van de gemeente Vlieland uiteengezet voor de jaren 2027-2030. De uitvoering van de gemeentelijke financieringsfunctie moet plaatsvinden binnen de kaders zoals gesteld in de Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO). Deze financieringsparagraaf is, samen met de financiële verordening en het treasurystatuut, een belangrijk instrument voor het transparant maken en daarmee voor het sturen, beheersen en controleren van de financieringsfunctie. Anders dan in de paragraaf “weerstandsvermogen” gaat het in de financieringsparagraaf om risico’s op het gebied van enkel het financieringsbeleid en die goed kwantificeerbaar zijn. In de paragraaf “weerstandsvermogen” zijn risico’s opgenomen, die door de gemeente beperkt of niet beïnvloedbaar zijn en waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen. Voor de financieringsrisico’s kan vooraf wel een inschatting worden gemaakt van de bedragen, die met de verschillende risico’s gemoeid zijn. Renteontwikkelingen De rente speelt een belangrijke rol in de economie en heeft invloed op zowel consumenten als bedrijven en instellingen.

In de afgelopen jaren hebben centrale banken de rente verhoogd om de hoge inflatie af te remmen. Hierdoor werden leningen, hypotheken en bedrijfsfinancieringen duurder. Inmiddels is de inflatie in veel landen afgenomen, waardoor centrale banken voorzichtiger omgaan met verdere renteverhogingen en in sommige gevallen zelfs renteverlagingen overwegen. De toekomstige renteontwikkeling blijft afhankelijk van economische groei, inflatie en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Nog steeds is veel onzeker door wereldwijde spanningen en wat die betekenen voor onze economie. Voor de berekeningen in deze begroting is uitgegaan van 4% rente voor het aangaan van nieuwe leningen. Interne ontwikkelingen Voor een goede uitvoering van de financieringsfunctie is het tijdig, juist en volledig beschikbaar hebben van financiële informatie van wezenlijk belang. Hierbij gaat het bij onze gemeente vooral om de informatie die betrekking heeft op de liquiditeitsplanning.

Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 106 Financieren Wij streven ernaar de benodigde leningen tegen zo laag mogelijke kosten aan te trekken en tegelijkertijd de renterisico’s van de gemeente te beheersen. Daartoe wordt bij het afsluiten van leningen rekening gehouden met de bestaande liquiditeitsplanning, de rentevisie en de renterisiconorm. Op basis van de meerjarenraming 2027 – 2030 zal er in de loop van 2027 een lening nodig zijn om de voorgenomen investeringen te kunnen betalen. Er wordt geen gebruik gemaakt van derivaten. Overtollige middelen worden uitgezet bij de rekening courant verhouding met het rijk. Vaste opgenomen geldleningen Bij het opmaken van deze begroting zal de boekwaarde van alle vaste geldleningen op 1 januari 2027 € 24.015.876 bedragen. Het gemiddelde rentepercentage is hierbij 1,24%. Verstrekte vaste geldleningen De gemeente heeft aan derden langlopende geldleningen verstrekt. De leningen zijn (deels) rentevast en (deels) vervroegd aflosbaar. Bij het opmaken van deze begroting zal de boekwaarde van alle verstrekte geldleningen op 1 januari 2027 € 5.310.960 bedragen. Het gemiddelde rentepercentage bedraagt 2,6%. Rentekosten en opbrengsten In de begroting is rekening gehouden met rentekosten van € 376.631.

Rekening courant verhouding met het rijk/Schatkistbankieren Voor zover de gemeente overtollige middelen heeft worden die automatisch afgeroomd ten gunste van de rekening courant verhouding met het rijk vanaf een drempelbedrag. Ook het aanvullen van de middelen op de betaalrekening gaat automatisch ten laste van deze rekening. Vanaf 1 juli 2021 is het drempelbedrag voor de rekening courant verhouding met het rijk Langlopende schulden 2027 Onderstaand overzicht geeft een specificatie van de aangegane langlopende schulden weer; Jaar van Rente- Datum Oorspronkelijklaatste per- Le- rente en Restschuld Restschuld Restschuld Restschuld Restschuld bedrag van de aflos- cen- loop ning- aflossing 31-dec-26 31-dec-27 31-dec-28 31-dec-29 31-dec-30 geldlening sing tage tijd vorm Geldgever 870.350 2034 4,800 ann. 1 juli BNG 40.0098922 337.613 302.004 264.685 225.576 184.589 2.500.000 2028 4,770 25 lin. 5 sept. BNG 40.0098176 200.000 100.000 0 0 0 2.000.000 2038 5,025 30 ann. 6 aug. BNG 40.103842 1.154.794 1.082.348 1.006.263 926.353 842.429 1.000.000 2028 5,200 20 lin. 18 nov. BNG 40.104019 t.b.v. SRV 100.000 50.000 0 0 0 5.000.000 2056 1,610 40 ann. 29 april BNG 40.110467 4.031.802 3.926.204 3.818.905 3.709.879 3.599.098 16.500.0002060 0,890 40 lin. 1 okt BNG 40,113789 14.025.000 13.612.500 13.200.000 12.787.500 12.375.000 5.000.000 2051 0,465 30 lin.

1 sept BNG40.115023 4.166.667 4.000.000 3.833.333 3.666.667 3.500.000 totaal 24.015.876 23.073.056 22.123.186 21.315.975 20.501.115 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 107 verhoogd. Dit moet de administratieve lasten verlagen. Het drempelbedrag wordt vanaf 1 juli 2021 als volgt bepaald: voor gemeenten met een begrotingstotaal kleiner of gelijk aan € 500 miljoen is het drempelbedrag gelijk aan 2% van het begrotingstotaal, waarbij het drempelbedrag minimaal € 1 miljoen bedraagt. Voor Vlieland is het drempelbedrag dan ook € 1 miljoen. Risicobeheer De belangrijkste financiële risico’s bij het uitvoeren van het financieringsbeleid zijn koersrisico’s, renterisico’s en kredietrisico’s. Hieronder wordt weergegeven op welke wijze de gemeente deze risico’s beheerst. Koersrisicobeheer Door de invoering van de wet schatkistbankieren zijn koersrisico’s niet meer aanwezig. Voor decentrale overheden betekent schatkistbankieren dat zij al hun overtollige middelen aanhouden in de schatkist bij het ministerie van Financiën. Dit houdt in dat geld en vermogen niet langer bij bijvoorbeeld banken buiten de schatkist mogen worden aangehouden. Overtollige middelen mogen alleen in rekening-courant en via deposito’s bij de schatkist worden aangehouden of onderling worden uitgeleend aan andere decentrale overheden.

Renterisicobeheer Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet geeft het renterisico op de korte termijn weer. Hieronder vallen alle kortlopende financieringen met een rentetypische looptijd korter dan een jaar. Juist voor de korte termijn geldt dat de renterisico’s aanzienlijk kunnen zijn, gezien de fluctuaties op geldmarkt. De kasgeldlimiet voor onze gemeente bedraagt voor het jaar 2027 8,5% van de begroting. De kasgeldlimiet wordt in het begrotingsjaar naar verwachting niet overschreden. Dit wordt veroorzaakt doordat investeringen bij voorkeur gefinancierd worden met vreemd vermogen, terwijl de (onderhouds-)voorzieningen en de bestemmingsreserves voor een gedeelte in liquide vorm worden aangehouden. Renterisiconorm De renterisico’s op de vaste schuld worden beperkt door de renterisiconorm. Jaarlijks mogen de renterisico’s uit hoofde van renteherziening en herfinanciering niet hoger zijn dan 20% van het begrotingstotaal. Het doel is op deze wijze spreiding te krijgen in de rentetypische looptijden in de leningenportefeuille waardoor een verandering in de rente vertraagd doorwerkt op de rentelasten. De renterisiconorm zal in 2027 niet worden overschreden. Kredietrisico’s De gemeente zal in het begrotingsjaar slechts in zeer beperkte mate te maken hebben met kredietrisico. Deze hebben onder andere betrekking op de uitzettingen in het kader van de publieke taak.

Het gaat om de volgende uitgezette leningen: Geldnemer | Restschuld per | Restschuld per 31-12-2025 | 31-12-2026 Stichting Recreatiebelangen Vlieland | 150.000 | 100.000 Stichting Flidunen | 146.250 | 130.000 Tennisvereniging | 13.750 | 9.167 Energie coöperatie | 146.667 | 128.333 Stichting Recreatiebelangen Vlieland | 448.571 | 392.500 Stichting Recreatiebelangen Vlieland | 4.482.759 | 4.310.345 Stichting Duinwijck gasvrij | 90.000 | 84.615 Lening Lepelaar | 160.000 | 156.000 Totaal | 5.637.997 | 5.310.960 In de balans is een desinvestering op deze leningen doorgevoerd van € 120.000. Aan de lening op zichzelf verandert dit niets er wordt alleen voorzichtigheidshalve rekening gehouden met de moeilijke positie waarin zich de stichting bevindt. Rente De rentekosten worden verdeeld over de begrotingsonderdelen, naar rato van de boekwaarden van de investeringen die voor die onderdelen in het verleden zijn gedaan. Het rente-omslagpercentage bedraagt in 2027: 1,3201 (jaarrekening 2025: 0,1008%) en is als volgt berekend: Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 108 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 109 Financiële positie Onze financiële positie wordt bepaald door solvabiliteitsratio, verhoudingsindex schuldpositie, weerstandsratio en EMU-saldo/referentiewaarde. De solvabiliteitsratio, de schuldpositie en weerstandsratio worden toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen.

Het EMU-saldo wordt weergegeven en toegelicht in het hoofdstuk Financiële begroting. Werkelijk begroting begroting begroting begroting begroting 2025 2026 2027 2028 2029 2030 berekening netto rentelast voor omslagrente taakvelden a. de externe rentelasten over de korte en lange financiering 328.867 310.345 376.631 577.632 551.357 530.317 (rentekosten langlopende leningen en r.c., zie KPL100) b. -/- de externe rentebaten -281.187 -144.040 -139.574 -129.369 -119.163 -111.580 (BNG, SRV, Tennsclub, Flidunen, zie KPL100) saldo werkelijke rentelasten en rentebaten: financieringskosten 47.680 166.305 237.057 448.263 432.194 418.737 c1. -/- rentelast naar grondexploitatie 0 0 0 0 0 0 c2. -/- rentelast naar projectfinanciering -162.009 -154.963 -147.915 -140.869 -134.129 -129.683 c3. +/+ rentebaten verstrekte leningen met projectfinanciering 125.150 118.300 111.450 104.600 97.750 93.500 per saldo aan taakvelden toe te rekenen werkelijke externe rente 10.821 129.642 200.592 411.994 395.815 382.554 d1. +/+ fictieve rentekosten eigen vermogen 0 0 0 0 0 0 d2. +/+ fictieve rentekosten voorzieningen 0 0 0 0 0 0 totaal aan taakvelden excl. treasury toe te rekenen netto rentekosten 10.821 129.642 200.592 411.994 395.815 382.554 berekening renteomslag boekwaarde 1-1 mat., immat. en fin.

vaste activa 32.418.132 33.172.312 35.814.274 40.199.582 40.613.159 40.128.689 -/- projectgefinancierd en verstrekte leningen -21.683.655 -21.042.870 -20.619.591 -20.034.620 -19.449.659 -18.919.293 boekwaarde als grondslag voor renteomslag 10.734.477 12.129.442 15.194.683 20.164.962 21.163.500 21.209.396 omslagpercentage 0,1008% 1,0688% 1,3201% 2,0431% 1,8703% 1,8037% e1. aan taakvelden toegerekende rente (objectfinanciering) 162.009 154.963 147.915 140.869 134.129 129.683 e2. aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) 10.821 129.642 200.592 411.994 395.815 382.554 f. renteresultaat op het taakveld treasury 0 0 0 0 0 0 Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 110 Paragraaf 5: Bedrijfsvoering Inleiding Het doel van deze paragraaf is het inzichtelijk maken van de bedrijfsvoering voor de gemeenteraad. De bedrijfsvoering bestaat uit de onderdelen personeel & organisatie, financiën, informatisering & automatisering, huisvesting en facilitaire ondersteuning. Het slagen van programma’s hangt in belangrijke mate af van de externe gerichtheid, transparantie en de kwaliteit van de bedrijfsvoering. De bedrijfsvoering is daardoor ook van belang voor de gemeenteraad. De raad zal zich daarom ook een oordeel moeten vormen over de bedrijfsvoering, daarvoor kaders moeten stellen, en het dagelijkse bestuur daarop moeten controleren.

De duale verhouding tussen raad en college is van belang bij de rolverdeling tussen beide bestuursorganen voor wat betreft de bedrijfsvoering. De raad stuurt, door het formuleren van heldere beleidsdoelen gericht op het realiseren van maatschappelijke effecten. Ook door het aangeven van de financiële en beleidsmatige kaders waarbinnen het college moet opereren bij het realiseren van deze maatschappelijke effecten. De actuele thema's en de wijze waarop we hier vanuit de bedrijfsvoering invulling aan geven, lichten we toe in deze paragraaf. Algemeen De algemene leiding ligt bij de gemeentesecretaris/algemeen directeur. Samen met de adjunct directeur/loco-secretaris vormen zij de directie. De adjunct directeur is de direct leidinggevende voor alle medewerkers. Bij de buitendienst opereert een opzichter voor de dagelijkse aansturing van de praktische zaken. De directie vergadert elke twee weken waarbij elk kwartaal de opzichter één maal aansluit. Wekelijks is er een teamoverleg waar medewerkers een terugkoppeling krijgen van de besluiten van het college van burgemeester en wethouders. Dit overleg wordt ook gebruikt om lopende en nieuwe zaken met elkaar af te stemmen om te zorgen voor integraal werken. Daarnaast zijn er diverse vormen van overleg, zowel bilateraal als in kleine teams.

Ook hebben de beleidsmedewerkers op regelmatige basis overleg met de portefeuillehouder(s) om de koers in inhoud van de lopende zaken te bespreken. De raad wordt op de hoogte gehouden van de voortgang door middels van memo's over de bestuurlijk gevoelige kwesties en via voortgangsrapportages over het coalitieakkoord 2026-2030, alsmede via het jaarverslag.

Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 111 Samenwerking Waddeneilanden De eilanden zijn beter in staat invulling te geven aan de programma’s/speerpunten als die vanuit de samenwerking gevoed worden. De samenwerking is vastgelegd in een Gemeenschappelijke Regeling. Ook is het samenwerkingsverband een convenant overeengekomen met het ministerie van Binnenlandse Zaken en de Provincies Noord- Holland en Friesland. Het convenant beschrijft de samenwerking en verzekert de bestuurlijke zelfstandigheid van de eilanden voor de komende jaren. Voor de periode 2027 – 2030 stelt de GR een nieuw Meerjarig Programmaplan op. De hoofdlijnen van dit plan zullen bestaan uit: 1. Samenwerken en beleidscoördinatie op gezamenlijke eilandelijke vraagstukken a. Kustveiligheid en Water (w.o. Deltaprogramma Waddengebied) b. Beleidscoördinatie Waddenzeezaken. (de zgn. Waddengovernance – Omgevingsberaad Wadden en het Bestuurlijk Overleg Wadden, WaddenSeaBoard) en de deelname aan de uitvoering van Agenda 2050 voor het Waddengebied. c. Bereikbaarheid d. Brede Welvaart o.a. middels uitvoering in 2027 en opvolging samenwerking vanuit het Programma Regiodeal de Waddeneilanden met daarin de programmalijnen: i. Goed wonen en leven ii. Toekomstbestendig ondernemen en ontwikkelen iii. Optimaal bereikbaar en verbonden iv. Duurzame energie v.

Circulaire economie Dit programma is nu in uitvoering met concrete actielijnen. 2. Strategische lobby en publicaffairs 3. Bedrijfsvoering De GR biedt de eilandelijke samenwerking ook de mogelijkheid om te komen tot een verhoogde kwaliteit en toekomstbestendigheid van de dienstverlening aan inwoners en bezoekers (operationele uitvoering). Dat vraagt om met elkaar onder ogen te zien aan welke maatschappelijke opgaven en wettelijke taken samen adequater invulling kan worden gegeven. Maar ook om keuzen te maken over met wie de taken te verdelen; met de andere eilandgemeenten of met gemeenten op het vaste land? Dat doen we met een zogeheten drietrapsraket: 1. Is een opgave via de eigen organisatie te organiseren? Zo niet, naar optie 2. 2. Is de opgave met een andere Waddengemeente te organiseren? Zo niet, naar optie 3. 3.

Is de opgave met een walgemeente te organiseren? Samenwerking met de gemeente Leeuwarden Met de gemeente Leeuwarden werken wij samen op de volgende terreinen: • ICT (evenals de andere Friese Waddeneilanden en gemeenten in Noord Friesland) Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 112 • Personeelsfunctie en de salarisadministratie • Belastingheffing en -inning • Uitvoering Wet Woz • Basisadministratie Gebouwen en Adressen en de Basisadministratie Grootschalige Topografie Dit zijn stuk voor stuk taken die beleidsmatig weinig lokale invulling behoeven, maar waarvoor schaalgrootte, beschikbaarheid, kennis en kunde van groot belang zijn om ze te doen slagen. Bij uitstek daardoor dossiers waarvoor de samenwerking met de gemeente Leeuwarden zeer waardevol is. Samenwerking met de gemeenten Terschelling en Waadhoeke Sinds de omzetting van de Dienst SoZaWe naar een bedrijfsvoeringsorganisatie zijn we op het gebied van beleid met betrekking tot het sociaal domein een samenwerking aangegaan met de gemeenten Harlingen, Terschelling en Waadhoeke. In 2023 heeft Harlingen zich echter teruggetrokken uit deze samenwerking. De gemeenten Terschelling, Waadhoeke en Vlieland zetten deze samenwerking voort en hebben hiervoor een dienstverleningsovereenkomst (DVO) opgesteld. Gezamenlijk vormen we op deze wijze het Intergemeentelijk Beleidsteam Sociaal Domein.

Personeel en organisatie De sturingsfilosofie die in 2007 voor de organisatie is vastgesteld, alsmede het Strategisch personeelsplan (SPP) uit 2021 zijn inmiddels gedateerd. Daarom is gestart met het opstellen van een nieuw SPP met daarin opgenomen een missie en visie. Vaststelling, door het college van burgemeester en wethouders, van dit SPP is voorzien eind 2026/begin 2027. Omdat het voor jongeren op Vlieland moeilijk is geschikt werk te vinden zullen wij, als relatief grote werkgever op Vlieland ons inzetten om hen daarin te ondersteunen door bijvoorbeeld het aanbieden van stageplaatsen. Dit kan een "win-win" situatie opleveren omdat zij wellicht daarna kunnen doorstromen in een reguliere functie binnen de gemeente. In 2021 is de Risico Inventarisatie en Evaluatie (RIE) vastgesteld. De belangrijkste aandachtspunten zijn inmiddels opgepakt. Ook in 2027 zullen de nodige aandachtspunten worden opgepakt. Omdat er plannen zijn voor verbouw van het gemeentehuis en de gemeentewerf zal er, na gereed komen daarvan, een nieuwe RIE opgesteld worden. De salariskosten zijn als directe kosten geraamd op de programma’s waar ze betrekking op hebben. Een deel van de kosten van de ambtelijke dienst betreft overheadkosten.

Deze salariskosten zijn overeenkomstig de bepalingen van het Besluit Begroten en Verantwoorden, geraamd op taakveld 0.4 overhead dat onderdeel uitmaakt van het onderhavige programma 0, Algemeen bestuur. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 113 Informatisering en automatisering Sinds 2012 is de automatiseringsomgeving grotendeels ondergebracht bij de gemeente Leeuwarden. Informatiebeveiliging en privacy De overheid werkt steeds meer digitaal. Dat heeft onder andere als voordeel dat diensten deels geautomatiseerd afgehandeld kunnen worden, dat gegevens sneller uitgewisseld kunnen worden, dat de kwaliteit van gegevens sterk is verbeterd en dat de beschikbaarheid van informatie enorm is. Een betrouwbare overheid draagt zorg voor de veiligheid van zijn inwoners, zowel fysiek, als digitaal. Daarvoor worden maatregelen genomen, wetten en regels opgesteld en aandacht besteed aan bewustwordingscampagnes. In de fysieke leefomgeving zijn we daar aan gewend en bepalen de wetten en regels vaak onze norm. In de digitale omgeving is dat nog niet zo. Daar voelen we ons soms zelfs belemmerd door wetten, regels en maatregelen. Toch is het vanuit het oogpunt van een betrouwbare overheid belangrijk om ook te zorgen voor een veilige digitale omgeving.

Om die reden gelden er op Europees en landelijk niveau wetten en regels waaraan voldaan moet worden uit het oogpunt van informatieveiligheid en privacy. De gemeente Vlieland voert die wetten uit en waar nodig worden ze vertaald in specifiek beleid. Vanaf 2020 geldt er een nieuw normenkader voor informatiebeveiliging, de baseline informatiebeveiliging overheid. Voor gegevensbescherming is de Algemene Verordening Gegevensbescherming het wettelijk geldende kader. De gemeente Leeuwarden geeft voor ons uitvoering aan dit beleid. Maatregelen De gemeente heeft een scala aan ICT beveiligingsmaatregelen getroffen om haar informatie- en automatiseringssystemen te beveiligen tegen aanvallen, storingen en calamiteiten. Denk hierbij aan noodvoorzieningen, back-upsystemen en informatiebeveiligingssystemen. Met het vormgeven van het informatie-en privacybeleid is er ook nadrukkelijk aandacht voor het vastleggen en de publicatie van het beleid, bewustwording en naleving. Voor wat betreft de bewustwording en naleving worden medewerkers en collegeleden getraind door middel van digitale modules die op regelmatige basis (gemiddeld twee per maand) worden aangeboden. Stijging ICT kosten De Waddeneilanden Met een aantal Friese gemeenten wordt in de centrumregeling Shared Service Centrum (SSC) samengewerkt. Dat betekent dat de gemeente Leeuwarden voor ons de ICT- voorzieningen realiseert.

Als gemeente nemen we via ambtelijke werkgroepen deel aan de beleidsvorming van het SSC en werken we gezamenlijk aan het uitvoeren van ICT-projecten zoals de nieuwe digitale werkomgeving, de gezamenlijke inrichting van personeelsprocessen en de vervanging van het telefonieplatform. Door deze investeringen, de stijging in de werkplektarieven en een verdere toename van het aantal devices en accounts zien we dat de kosten de afgelopen jaren stijgen. Voor 2027 zal het ICT budget daarom met € 85.600 worden verhoogd. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 114 Rechtmatigheid Vanaf 2023 moet het college van de gemeente Vlieland expliciet verantwoording afleggen over de naleving van regels die belangrijk zijn voor de financiële situatie van de gemeente. Dit wordt de rechtmatigheidsverantwoording genoemd. Het college is al verantwoordelijk voor de naleving van deze regels, maar vanaf 2023 moet ze hier zelf ook verslag van doen.

Dit betekent dat een uitspraak wordt gedaan of de drie hiervoor geldende rechtmatigheidscriteria zijn nageleefd: Voorwaardencriterium: de naleving van wet- en regelgeving zoals opgenomen in het normenkader dat door de raad is vastgesteld; Begrotingscriterium: het handelen binnen de budgettaire kaders die de raad stelt in de begroting en begrotingswijzigingen; Misbruik & Oneigenlijk gebruik criterium: het in voldoende voeren van een beleid om misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsmiddelen te voorkomen. Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 115 Paragraaf 6: Verbonden partijen Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk èn een financieel belang heeft. Onder bestuurlijk belang wordt verstaan dat de gemeente zeggenschap heeft, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur, hetzij uit hoofde van stemrecht. Het financiële belang is het bedrag dat ter beschikking is gesteld en dat niet verhaalbaar is, of waarvoor aansprakelijkheid bestaat, indien de verbonden partij failliet gaat of haar verplichtingen niet nakomt. In deze paragraaf over verbonden partijen treft u een opsomming aan van organisaties die beschouwd kunnen worden als een verbonden partij. Algemeen De Wet op de gemeenschappelijke regelingen versterkt de grip van gemeenteraden op samenwerkingsverbanden.

Doel hiervan is een verbetering van de betrokkenheid van raadsleden bij het bestuur van een samenwerkingsverband. De raadsleden krijgen meer invloed op besluiten van een gemeenschappelijke regeling, zoals: • recht op indienen van zienswijzen ten aanzien van belangrijke onderwerpen • mogelijkheid tot het instellen van een gemeenschappelijke adviescommissie • afspraken hoe om te gaan met burgerparticipatie • actieve informatieplicht van het college • afspraken over de evaluatie van de regeling • afspraken over (financiële) gevolgen van uittreding • mogelijkheid om gezamenlijk enquête uit te voeren. Voor zaken waarvoor de gemeenschappelijke regeling moet worden aangepast geldt een implementatieperiode van twee jaar. De gemeente Vlieland heeft geen door de raad vastgestelde actuele nota verbonden partijen met een zelfstandige kader stellende status

Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 116 Overzicht verbonden partijen Bestuurlijk vertegenwoordiger Publiekrechtelijke verbonden partijen, de gemeenschappelijke regeling Sociale Dienst Noord West Fryslân C. Ponne Centrumregeling Sociaal Domein Fryslân C. Ponne Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing (FUMO) Burgemeester M. Schrier Veiligheidsregio Fryslân Burgemeester M. Schrier Samenwerkingsverband Waddeneilanden Burgemeester M. Schrier Welstandszorg Hûs en Hiem I. de Wolff Privaatrechtelijke verbonden partijen N.V. Afvalsturing Friesland (Omrin); I. de Wolff N.V. Fryslân Miljeu Noardwest; I. de Wolff N.V. Gemeenschappelijke Kredietbank Friesland (Stichting Kredietbank Nederland) C. Ponne N.V. Bank Nederlandse Gemeenten; Burgemeester M. Schrier Gemeentelijke stichtingen Stichting Flidunen C. Ponne Stichting Aanloophaven I. de Wolff Stichting Recreatiebelangen Vlieland C. Ponne Begroting 2027 | Gemeente Vlieland blz 117 Gemeenschappelijke regeling De Dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheid Noardwest Fryslân Rechtsvorm Bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO) Programma 6 Bestuurlijk aandeel De raad van de gemeente Waadhoeke wijst drie leden aan. - De raad van de gemeente Harlingen wijst twee leden aan. - De raad van de gemeente Terschelling wijst één lid aan. - De raad van de gemeente Vlieland wijst één lid aan. De raad kan daarbij per lid één vaste plaatsvervanger aanwijzen.

De raden van de gemeenten beslissen in de eerste vergadering van elke zittingsperiode over de aanwijzing van de leden van het algemeen bestuur. Financieel belang 30% van de bedrijfsvoeringskosten wordt verrekend onder de gemeenten naar rato van het aantal inwoners per gemeente en 70% wordt verrekend onder de gemeenten naar rato van het aantal voorzieningen dan wel uitkeringsgerechtigden per gemeente. Eigen vermogen 2024: € 692.850 2025: 667.038 Vreemd vermogen 2024: € 9.345.409 2025: 1.664.815 Verwacht resultaat Kostendekkend Risico’s De Dienst Noardwest Fryslân is gestart met een meerjarig project Digitale Dienstverlening. Vanaf 1 januari 2026 hebben inwoners het wettelijke recht om volledig digitaal met de overheid te communiceren (WMEBV). Daarnaast gelden aangescherpte verplichtingen voor digitale toegankelijkheid (WCAG) en informatiebeveiliging. Verdere digitalisering van de dienstverlening is noodzakelijk om de toenemende maatschappelijke druk op gemeentelijke dienstverlening op te vangen. Hoe hoog de extra kosten voor de gemeente Vlieland zullen zijn is nog niet bekend.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://vlieland.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/ee524a35-15ae-4c09-a0da-7cffa53db7cb?agendaItemId=807b9a4e-575b-4d5a-a235-8409c8d74d8d