09 bijlage 2 Jaarverslag en Jaarrekening 2021 versie 1c, 8-3-2022 - Gewaarmerkt.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2021 Versie 1
Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
Dit is een publicatie van de Dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheid Noardwest Fryslân Postadres algemeen: Postbus 4 8800 AA Franeker Telefoonnummer algemeen: 0517-380200 Eise Eisingastraat 8 8801 KE Franeker
Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave ...................................................................................................................... 2 Voorwoord ............................................................................................................................. 4 1 Inleiding ......................................................................................................................... 5 1.1 Opzet jaarstukken 2021 ......................................................................................... 5 1.2 De organisatie ........................................................................................................ 6 1.2.1 Taken en bevoegdheden ................................................................................ 7 1.2.2 Begroting- en rekeningprocedure ................................................................... 7 2 Jaarverslag 2021 ........................................................................................................... 9 2.1 Algemeen............................................................................................................... 9 2.2 COVID-19 virus en jaarrekening 2021....................................................................
9 2.3 Financiële programmaverantwoording 2021, totaal Dienst ....................................10 2.4 Programma Werk, Participatie en Inkomen ...........................................................11 2.4.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit de Participatiewet ...................... 11 2.4.2 Doelstellingen en acties Werk, Participatie en Inkomen ............................... 11 2.4.3 Cliënten - Programmaonderdeel Werk en Participatie .................................. 14 2.4.4 Financiën - Programmaonderdeel Werk en Participatie ................................ 16 2.4.5 Cliënten - Programmaonderdeel Inkomen .................................................... 17 2.4.6 Financiën - Programmaonderdeel Inkomen .................................................. 18 2.5 Programma Armoedebestrijding ............................................................................20 2.5.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit armoedebestrijding .................... 20 2.5.2 Doelstellingen en acties Armoedebestrijding ................................................ 20 2.5.3 Toekenningen – Armoedebestrijding ............................................................ 22 2.5.4 Financiën – Armoedebestrijding ...................................................................
23 2.6 Programma Wmo en Jeugdwet .............................................................................25 2.6.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit de Wmo en de Jeugdwet ........... 25 2.6.2 Focus op tijdige uitvoering van projecten binnen De Dienst NWF................. 26 2.6.3 Doelstellingen en acties Wmo en Jeugdwet 2021 ........................................ 28 2.7 Paragraaf Bedrijfsvoering ......................................................................................31 2.7.1 Verantwoordelijkheid van De Dienst Noardwest Fryslân............................... 31 2.7.2 Doelstellingen en acties Bedrijfsvoering ....................................................... 31 2.7.3 Paragraaf Weerstandsvermogen .................................................................. 34 2.7.4 Risico´s in relatie tot de omvang van de benodigde weerstandscapaciteit .... 36 2.8 Paragraaf Financiering ..........................................................................................36 2.8.1 Financieringsbehoefte/leningenportefeuille/renterisiconorm ......................... 36 2.8.2 Kasgeldlimiet ................................................................................................ 36 2.8.3 Kasgeldbeheer .............................................................................................
37 2.8.4 Liquiditeitsbeheer ......................................................................................... 37 3 Jaarrekening 2021 ........................................................................................................39 3.1 Balans per 31 december 2021 ..............................................................................39 3.2 Overzicht van baten en lasten over 2021 ..............................................................40 3.2.1 Overzicht van baten en lasten conform BBV-regelgeving ............................. 41 3.2.2 Bedrijfsvoeringslasten .................................................................................. 42 3.3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ..............................................44 3.3.1 Continuïteit ................................................................................................... 44 3.3.2 Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening .................... 44 3.3.3 Grondslagen voor de waardering van activa en passiva ............................... 45 Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
2
3.3.4 Grondslagen voor de resultaatbepaling ........................................................ 46 3.3.5 Begrotingsrechtmatigheid ............................................................................. 47 3.4 Toelichting op de balans per 31 december 2021 ...................................................48 3.4.1 Materiële vaste activa ................................................................................... 48 3.4.2 Financiële vaste activa ................................................................................. 48 3.4.3 Vlottende activa ............................................................................................ 49 3.4.4 Eigen vermogen ........................................................................................... 51 3.4.5 Verloop voorziening ...................................................................................... 51 3.4.5.1 Voorziening personele verplichtingen ........................................................51 3.4.6 Vlottende passiva ......................................................................................... 52 3.4.7 Niet uit de balans blijkende verplichtingen ....................................................
53 3.5 Toelichting overzicht van baten en lasten..............................................................54 3.5.1 Resultaten- en verschillenanalyse bedrijfsvoeringslasten ............................. 54 3.5.2 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen ............................................. 56 4 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ...................................................59 4.1 Besluit tot vaststelling............................................................................................60 Bijlage A Overzicht materiële vaste activa ...........................................................................61 Bijlage B SISA bijlage 2021 ..................................................................................................62 Bijlage C Verdeelsleutel bedrijfsvoeringslasten ...................................................................67 Bijlage D Afrekening met deelnemende gemeenten ............................................................72 Bijlage E Overzicht berekening Vangnetuitkering Inkomen 2021 ..........................................73 Bijlage F Overzicht van baten en lasten naar taakvelden .....................................................67 Bijlage G Beleidsindicatoren .................................................................................................68 Bijlage H Afkortingen
............................................................................................................69 Bijlage I Organogram ultimo 2021 ........................................................................................74
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
3
Voorwoord
Met ingang van 1 januari 2021 is de gemeenschappelijke regeling De Dienst Noardwest Fryslan aangepast. Als bedrijfsvoeringsorganisatie richten we ons vooral op uitvoerende en ondersteunende werkzaamheden voor het sociaal domein van de vier deelnemende gemeenten Vlieland, Terschelling, Harlingen en Waadhoeke. De aanpassing had gevolgen. Ten eerste voor onze collega-beleidsmedewerkers. Zij zijn nu werkzaam vanuit het beleidsteam Noardwest Fryslan. Daarnaast had de wijziging financiële gevolgen. De jaarrekening 2021 laat dit zien. Doordat De Dienst gemandateerd is voor de Wmo en Jeugdwet zijn de programmalasten voor beide wetten niet in deze jaarrekening opgenomen. Door de GRwijziging hebben we ook onze samenwerking met gemeenten op onderdelen anders moeten vormgeven. Er zijn nieuwe structuren en nieuwe contactmomenten ontstaan en nieuwe manieren om onze inwoners te bedienen. De onderlinge samenwerking verliep nog veelal op afstand, door gebruik van digitale communicatiemiddelen. Want ook in 2021 hadden de Coronamaatregelen nog veel impact op maatschappelijk leven, werk en contact met elkaar en met inwoners. Ondanks de uitdaging die dit soms met zich meebracht, zijn veel van onze doelen voor 2021 gerealiseerd.
Een aantal licht ik eruit: We hebben met elkaar alle aanvragen Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) en de aanvragen Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) goed en tijdig weten te verwerken. Verder is in samenwerking met het beleidsteam, Pastiel en de Skûle hard en met succes gewerkt aan de implementatie van de Wet Inburgering. In het kader van armoedebestrijding is materiaal ontwikkeld waarop alle minimaregelingen zichtbaar zijn. Ook is in samenwerking met Humanitas het project fiscale screening vormgegeven. Dit met als doel om de toeslagen en heffingskortingen van onze inwoners op orde te brengen. Wat betreft Wmo is in 2021 de inkoopstrategie voor de nieuwe aanbesteding Huishoudelijke Hulp vastgesteld en is de implementatie hiervan in december afgerond. Een belangrijke wetswijziging waar in 2021 veel voorbereidende werkzaamheden voor zijn uitgevoerd heeft betrekking op een wijziging van het woonplaatsbeginsel. Deze wijziging is in 2021 succesvol geïmplementeerd. En per 1 januari 2022 is de factuurafhandeling Jeugdwet van gemeente Leeuwarden overgenomen. De overdracht is soepel verlopen waardoor wij per 1 januari 2022 de factuurafhandeling Jeugdwet met succes uitvoeren. Zo maar een greep uit de acties die we effectief hebben afgerond.
Voor alle acties en successen geldt dat we ze in gezamenlijkheid met onze netwerkpartners hebben gerealiseerd. Zo zorgen we dat het sociaal werkt! Marius Jellema directeur Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
4
1 Inleiding
Voor u liggen de jaarstukken 2021 van de Dienst Noardwest Fryslân. De accountant heeft de controle op de jaarrekening 2021 afgerond. In hoofdstuk 4 vindt u de controleverklaring.
1.1 Opzet jaarstukken 2021 De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag is opgenomen in hoofdstuk 2 en bestaat uit de programmaverantwoordingen op dienstniveau en de paragrafen weerstandsvermogen, financiering en bedrijfsvoering. De programmaverantwoording geschiedt zowel inhoudelijk als financieel. De programmaverantwoording laat puur de baten en lasten van het programma zelf zien. De bedrijfsvoeringslasten verantwoorden we in deze jaarstukken in hoofdstuk 3. De rapportage is: 1. voorzien van een samenvatting van de uitvoering van het Programmaplan. 2. per programma ingericht, voorzien van onder andere: o bestandsontwikkeling o in- en uitstroom o financiën 3. voor wat betreft het onderdeel Bedrijfsvoering voorzien van onder andere: o financiën o formatie o verzuim In hoofdstuk 3 is de jaarrekening opgenomen, bestaande uit de balans, het overzicht van baten en lasten en de verantwoording van de bedrijfsvoeringslasten. In hoofdstuk 4 treft u de controleverklaring van onze accountant aan. Tevens is hierin het bestuursbesluit tot vaststelling van de programmarekening 2021 opgenomen. In de jaarstukken hanteren we een aantal afkortingen. Een overzicht hiervan kunt u vinden in bijlage H.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
5
1.2 De organisatie De Gemeenschappelijke Regeling De Dienst Noardwest Fryslân is per 1 januari 2021 gewijzigd van een openbaar lichaam naar een bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO). Vanaf 1 januari 2021 is De Dienst gemandateerd voor de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en Jeugdwet. Voor de Participatiewet, het Besluit Bijstandverlening Zelfstandigen 2004 (BBZ), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) en de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte zelfstandigen (IOAZ) geldt dat er sprake is van een delegatie van bevoegdheden door gemeenten aan De Dienst. De Dienst heeft een platte structuur met korte lijnen. De directeur stuurde in 2021 via teamleiders de afdelingen dienstverlening en bedrijfsvoering aan. Het bestuur wordt vertegenwoordigd door één of meerdere wethouders van de deelnemende gemeenten. De samenstelling van het per 31 december 2021 is als volgt: Naam
Gemeente
Functie
Mevrouw J. Hoekstra- Sikkema Mevrouw B. Tol De heer P. Schoute Mevrouw E. de Ruijter
Terschelling Waadhoeke Harlingen Vlieland
Voorzitter Waarnemend voorzitter Lid Lid
Het management van de Dienst wordt gevormd door:
Naam
Functie
De heer M.J. Jellema
Directeur
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
6
1.2.1 Taken en bevoegdheden Wij verrichten op grond van de huidige Gemeenschappelijke Regeling (deels) de volgende taken: 1. Uitvoering van de Participatiewet 2. Uitvoering van de Jeugdwet 3. Uitvoering van de IOAW 4. Uitvoering van de IOAZ 5. Uitvoering van het Bbz 6. Uitvoering van de Wmo 2015 7. Uitvoering van de Wet Kinderopvang 8. Uitvoering van de Wet Inburgering 9. Uitvoering van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening 10. Uitvoering van de Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen 11. Uitvoering van overige wetten op de terreinen van de sociale zekerheid, gesubsidieerde arbeid, maatschappelijke zorg en jeugdzorg waarvan de uitvoering aan de gemeentebesturen al dan niet in medebewind is opgedragen. 1.2.2 Begroting- en rekeningprocedure Artikel 34 van de Wet gemeenschappelijke regelingen schrijft het volgende voor: Begroting • Het bestuur van de bedrijfsvoeringsorganisatie stelt de begroting vast in het jaar voorafgaande aan dat waarvoor zij dient. • Het bestuur van de bedrijfsvoeringsorganisatie zendt de begroting binnen twee weken na de vaststelling, doch in ieder geval vóór 1 augustus van het jaar voorafgaande aan dat waarvoor de begroting dient, aan gedeputeerde staten.
Financiële en beleidsmatige kaders en de voorlopige jaarrekening • Het bestuur van de bedrijfsvoeringsorganisatie zendt vóór 15 april van het jaar voorafgaande aan dat waarvoor de begroting dient, de algemene financiële en beleidsmatige kaders en de voorlopige jaarrekening aan de raden van de deelnemende gemeenten. Jaarrekening • Het bestuur van de bedrijfsvoeringsorganisatie stelt de jaarrekening vast in het jaar volgende op het jaar waarop deze betrekking heeft. • Het bestuur van de bedrijfsvoeringsorganisatie zendt de jaarrekening binnen twee weken na de vaststelling, doch in ieder geval vóór 15 juli van het jaar volgende op het jaar waarop de jaarrekening betrekking heeft, aan gedeputeerde staten. Op 8 april 2020 is de begroting 2021 door het bestuur van de Dienst vastgesteld. De laatste Begroting na Wijziging 2021 is op 6 mei 2021 door het bestuur vastgesteld.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
7
Jaarverslag 2021
In het jaarverslag beschrijven we de resultaten van de acties die we in 2021 ondernomen hebben om de doelstellingen uit de begroting na wijziging 2021 te behalen
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
8
2 Jaarverslag 2021 2.1 Algemeen Het jaarverslag is opgesteld conform het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV 2004).
2.2 COVID-19 virus en jaarrekening 2021 De uitbraak van COVID-19 (corona) eind februari 2020 is ook in 2021 van grote impact op de hele maatschappij geweest. En ook in 2021 waren de gevolgen voor het sociaal domein goed te merken. Door De Dienst zijn diverse maatregelen getroffen om inwoners, gemeenten en zorgaanbieders daar waar nodig en mogelijk te ondersteunen. Zo is wederom uitvoering gegeven aan diverse landelijke steunmaatregelen, zoals TOZO en TONK. Ook zijn zorgaanbieders gefaciliteerd door compensatieregelingen. Ten slotte hebben we ervoor gezorgd dat de rechten, plichten en afspraken rond de (financiële) gevolgen van de coronacrisis voor aanbieders, gemeenten en De Dienst duidelijk zijn en correct uitgevoerd worden. Hierbij hebben wij de richtlijnen van VNG en het Ketenbureau i-Sociaal Domein opgevolgd.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
9
2.3 Financiële programmaverantwoording 2021, totaal Dienst De totale programmaverantwoording geeft alleen inzicht in de realisaties en begroting van de verschillende programma’s. Daarom is het volgende overzicht exclusief bedrijfsvoeringlasten opgenomen. Jaar 2021
Begroting na wijziging 2021 a. b.
Afwijking (a-b)
Afwijking (c/b) in %
Begroting 2021
Jaar 2020
-3% -2% 25%
-
2.337.796 32.678.310 2.733.332 15.358.260 18.443.442 71.551.141
46%
-
-5.623 485.839 59.211 387.595 268.242 1.195.264
c.
Lasten in euro's Werk & Participatie Inkomen Armoedebestrijding Wmo Jeugdwet Totaal lasten
2.585.765 26.632.073 2.394.460 31.612.298
2.655.828 27.189.421 1.914.637 31.759.886
-70.063 -557.348 479.823 -147.588
Baten in euro's Werk & Participatie Inkomen Armoedebestrijding Wmo Jeugdwet Totaal baten
341 1.493.613 173.250 1.667.204
963.823 178.188 1.142.011
341 529.790 -4.938 525.193
Resultaat
-29.945.094
-30.617.875
672.781
-2%
-
-70.355.877
Dekking in euro's Bijdrage gemeenten Werk & Participatie Inkomen Armoedebestrijding Wmo Jeugdwet Totaal dekking
2.585.424 25.138.460 2.221.210 29.945.094
2.655.828 26.225.598 1.736.449 30.617.875
-70.404 -1.087.138 484.761 -672.781
-3% -4% 28%
-
2.343.419 32.192.471 2.674.122 14.970.665 18.175.200 70.355.877
-
-
-
-
-
Netto resultaat
0%
55% -3%
-2%
*De kolom begroting 2021 is niet ingevuld omdat in de primitieve begroting 2021 geen programmalasten 2021 waren opgenomen. Dit is hersteld in de begroting na wijziging 2021.
De inhoudelijke toelichting op de cijfers en de ontwikkelingen per programma is opgenomen onder de programmaverantwoording. We verwijzen hiervoor naar de paragrafen 2.4 (Werk, Participatie en Inkomen), 2.5 (Armoedebestrijding) en 2.6 (Wmo en Jeugdwet).
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
10
2.4 Programma Werk, Participatie en Inkomen 2.4.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit de Participatiewet De gemeenten zijn verantwoordelijk voor alle inwoners die kunnen werken maar daarbij (al dan niet tijdelijke) hulp nodig hebben. Van gemeenten wordt verwacht dat zij deze doelgroep (inkomens)ondersteuning bieden, zodat zij aan de slag kunnen gaan. Uitgangspunt van de Participatiewet is de eigen verantwoordelijkheid van inwoners om in hun eigen inkomen te voorzien. De Dienst ondersteunt de inwoners hierbij door samen met de inwoner de route naar werk en/ of participatie te bepalen. De Dienst werkt hierbij samen in een netwerk met het UWV, PastielEmpatec, de gebieds- en eilandteams en tal van andere organisaties. In de volgende paragrafen wordt de stand van zaken met betrekking tot de realisatie van de doelstellingen en de financiële verantwoording verder toegelicht. 2.4.2 Doelstellingen en acties Werk, Participatie en Inkomen In 2021 hebben we de volgende acties ondernomen om onze doelstellingen te behalen: Thema: Nieuwe visie Participatiewet samen met gemeenten Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren
Gezamenlijke Visie Pwet
Gemeentelijke jaarplannen
Doelstellingen o Door de gemeenten Harlingen, Terschelling, Vlieland en Waadhoeke, in samenwerking met de gemeenten Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren, wordt gewerkt aan een visie over de Participatiewet. Vervolgens wordt beoordeeld wat dit betekent voor de huidige samenwerkingsorganisatie Pastiel-Empatec en De Dienst. Acties In 2021 is gezamenlijk gewerkt aan de businesscase Werkleerbedrijf Empatec. Op het moment van opmaken van deze jaarrekening is er nog geen definitief besluit genomen.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
11
Thema: Aantal uitkeringsgerechtigden
Economisch effect onduidelijk
Samenwerking
Doelstellingen o In samenwerking met de gemeenten zullen de doelstellingen 2021 uiterlijk 1 februari 2021 worden vastgesteld. Acties o Per gemeente is er gewerkt aan een jaarplan. Hierin zijn de doelstellingen 2021 opgenomen. Periodiek zijn deze doelstellingen gemonitord. o We werken samen met andere gemeenten in de arbeidsmarktregio Fryslân Werkt!. Binnen de regio is een herstelprogramma vastgesteld. We passen de speerpunten uit dit programma toe op de sectoren die in Noardwest Fryslân het meest kansrijk zijn voor onze doelgroep. Concreet hebben we online banenmarkten georganiseerd en zijn binnen verschillende kansrijke sectoren arrangementen ontwikkeld. o In samenwerking met Pastiel, uitzendbureaus en werkgevers hebben we de vraag gematcht vanuit de arbeidsmarkt met werkzoekenden uit het cliëntenbestand van de Dienst en/of vice versa, al dan niet met inzet van loonkostensubsidie. Maatwerk en de vraag vanuit de (lokale) arbeidsmarkt staan centraal. o Voor de groep inwoners waarvan de WW-uitkering bijna eindigt, zijn periodiek groepsvoorlichtingen georganiseerd. Tijdens deze voorlichting krijgen de inwoners een nadere toelichting op de aanvraagprocedure en zal ook worden gekeken naar de mogelijkheden van re-integratie op de arbeidsmarkt. Doel is om daar waar mogelijk te voorkomen dat inwoners met een WW-uitkering een bijstandsuitkering aan gaan vragen.
Inmiddels hebben we de eerste kandidaten aan het werk gekregen, waardoor ze geen aanspraak hoefden te maken op de bijstand. o Vanaf september 2021 is in Harlingen, met in achtneming van de corona maatregelen, meer inzet vanuit de Dienst binnen het Gebiedsteam. Om hiermee een integrale aanpak te realiseren en onze inwoners nog beter van dienst te kunnen zijn. Wekelijks zijn er consulenten Inkomen aanwezig. Daarnaast zal dit vanaf februari 2022 ook binnen het Gebiedsteam Waadhoeke vorm gegeven worden. Thema: Wetswijziging inburgering per 2022
Nieuwe Wet Inburgering
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
12
Doelstellingen o Uitvoering geven aan de “Veranderopgave Inburgering”. Acties o In samenwerking met het beleidsteam, Pastiel en de Skûle is het proces in het kader van de Wet Inburgering gecreëerd en geïmplementeerd. Op dit moment zijn wij in afwachting van de regionale aanbestedingsprocedure voor de taalaanbieder. Er is een regiehouder van start gegaan bij de Dienst die, conform de nieuwe inburgeringswet, de nieuwe statushouders zal begeleiden en monitoren tijden het inburgeringstraject. Thema: Zorgvuldig afhandelen van (uitkerings-)aanvragen
Verkorten doorlooptijden
Preventieve handhaving
Simpel Switchen
Doelstellingen o Het verkorten van de doorlooptijden van de aanvragen levensonderhoud. o Het verleggen van de nadruk van repressieve naar preventieve handhaving. o Inzetten op maatregelen waarmee inwoners sneller in- en uit de bijstand kunnen (simpel switchen), zonder een nieuwe aanvraagprocedure te moeten doorlopen. o Implementeren verkorte aanvraagprocedure in het 1e kwartaal van 2021 Acties o Het proces van de aanvraag levensonderhoud is herbeoordeeld op effectiviteit en rechtmatigheid. De klant ontvangt binnen 5 werkdagen een uitnodiging voor een persoonlijk gesprek. In deze brief is opgenomen welke specifieke documenten de betreffende klant dient aan te leveren, toegespitst op de klantsituatie. Het verificatieplan wordt nog vormgegeven en implementatie zal in 2022 plaatsvinden. Tevens is het doel om het verificatieplan voor alle aanvragen te implementeren. o In september 2021 is handhaving deels overgedragen naar de consulenten Inkomen. Waarbij de handhavers als expert geraadpleegd en ingezet kunnen worden. De bewustwording van handhaving als onderdeel van de uitvoering wordt hierdoor verhoogd. En daardoor dus ook de samenwerking en afstemming. o Er wordt ingezet op de maatregelen rondom “simpel switchen”.
Dit is een pakket aan maatregelen waarmee wij de inkomstenonzekerheid bij het aanvaarden van werk, of overgangen tussen dagbesteding, beschut werk, de banenafspraak en regulier werk willen versoepelen. Daarnaast is de verkorte aanvraagprocedure en de uitkering op 0 geïmplementeerd.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
13
2.4.3
Cliënten - Programmaonderdeel Werk en Participatie
Bestandsontwikkeling Werk en Participatie De bestandsontwikkeling Werk & Participatie laat zien hoeveel cliënten wij op dit moment in de portefeuille hebben. Bestandsontwikkeling aantal cliënten Werk en Participatie De Dienst NWF Individuele maatwerktrajecten Loonkostensubsidie I-deel Beschut Werken Gebiedsteam Pastiel Eindtotaal
Ultimo Gemiddelde Begroting na Afwijking Afwijking Gemiddelde Jaar 2021 Jaar 2021 wijziging 2021 (a-b) (c/b) in % Jaar 2020 a. b. c. 1.135 1.100 1.064 36 3% 1.019 85 73 65 8 12% 59 26 24 21 3 16% 20 467 507 572 -65 -11% 570 114 178 209 -31 -15% 190 1.827 1.882 1.931 -49 -3% 1.857
De gunstige economische omstandigheden hebben eraan bijgedragen dat de bestandsontwikkeling ten opzichte van de begroting 2021 een positieve beweging heeft laten zien. De lagere aantallen gebiedsteam en Pastiel vinden daarnaast zijn oorzaak in het feit dat er in 2021 sprake was van een relatief groot aantal pensioengerechtigden. Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
14
Instroom cliënten Werk en Participatie Onderverdeling in cliëntgroepen op basis van percentage loonwaarde: • 0-40% (van waarde): zeer grote afstand tot de arbeidsmarkt (overigens niet altijd arbeidsongeschikt) • 40-80% (perspectiefrijk): grote afstand tot de arbeidsmarkt • 80-100% (kansrijk): kleine afstand tot de arbeidsmarkt (“direct bemiddelbaar”)
Instroom cliënten Werk & Participatie
Ultimo 2021
Procentuele Procentuele Procentuele verdeling bestand Ultimo instroom 2021 t.o.v. Ultimo instroom 2021 t.o.v. 2020 totaal instroom 2020 2019 totaal instroom 2019 ultimo 2021
Team Werk & Participatie Instroom cliënten Werk & Participatie 0-40%
50
16%
95
53%
68
Instroom cliënten Werk & Participatie 40-80%
232
74%
287
81%
237
74% 98%
Instroom cliënten Werk & Participatie 80-100%
32
10%
67
48%
44
73%
Instroom cliënten Werk & Participatie
314
100%
449
70%
349
90%
In 2020 was in verband met de beperkende Coronamaatregelen en de economische gevolgen hiervan relatief veel instroom van kansrijken. In 2021 was daar minder sprake van. Het economisch beeld over 2021 was, ondanks dat nog wel sprake van Coronamaatregelen, gunstig net als de arbeidsmarktomstandigheden. Er is veel behoefte aan personeel waarvan vooral de groep kansrijken profiteerde. Uitstroom cliënten Werk en Participatie In het onderstaande overzicht staat hoeveel cliënten er zijn uitgestroomd en in hoeverre de uitstroom overeenkomt met de begroting van 2021. De volledige uitstroom betreft cliënten die volledig zijn uitgestroomd uit de uitkering. Daarnaast kunnen er cliënten gedeeltelijk uitstromen, waarbij er een deel van de uitkering in stand blijft. De gedeeltelijk en de volledig uitgestroomde cliënten vormen de totale uitstroom cliënten Werk & Participatie.
Uitstroom cliënten Werk & Participatie
Ultimo 2021 Begroot 2021
In % van begroting 2021
Team Werk & Participatie Volledige uitstroom naar werk
168
112
150%
6
20
30%
Volledige uitstroom overig
198
182
109%
Volledige uitstroom cliënten TWP
372
314
118%
Volledige uitstroom overig (PW Inrichting/Bbz/IOAZ)
48
41
117%
Volledige uitstroom cliënten
420
355
118%
Gedeeltelijke uitstroom cliënten TWP
201
206
98%
Totale uitstroom cliënten Werk & Participatie
621
561
111%
Volledige uitstroom naar scholing
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
15
Ultimo 2021
Begroot 2021
In % van begroting 2021
Gemiddeld aantal cliënten met vrijwilligerswerk
233
219
106%
Instroom in vrijwilligerswerk
71
88
81%
Vrijwilligerswerk
2.4.4
Financiën - Programmaonderdeel Werk en Participatie
De Dienst NWF - Programma Werk en Participatie Taakveld
Lasten in euro's 6.4
6.5
Begeleide participatie Re-integratie TWP Re-integratie Pastiel Re-integratie Beschut Werken Lokale participatie-initiatieven
Arbeidsparticipatie Re-integratie TWP Re-integratie Pastiel Lokale participatie-initiatieven
Totale lasten Participatie
Jaar 2021
Begroting na wijziging 2021
Afwijking (a-b)
a.
b.
c.
487.278 186.759 30.000 704.037
618.454 198.000 70.000 886.454
-131.176 -11.241 -40.000 -182.417
956.667 925.061 1.881.728
812.573 916.801 40.000 1.769.374
2.585.765
Afwijking Begroting 2021 (c/b) in %
-21,2%
Jaar 2020
-5,7% -57,1% -20,6%
-
585.885 479.085 177.856 15.000 1.257.826
144.094 8.260 -40.000 112.354
17,7% 0,9% -100,0% 6,3%
-
585.885 479.085 15.000 1.079.970
2.655.828
-70.063
-2,6%
-
2.337.796
-
-
-
-
-3.214 402 -2.812
341 341
-
341 341
-
-3.214 402 -2.812
341
-
341
-
-5.623
2.585.424
2.655.828
-70.404
-
2.343.419
Baten in euro's 6.4
Begeleide participatie ESF Debiteuren
6.5
Arbeidsparticipatie ESF Debiteuren
Totale baten Participatie Dekking in euro's Gemeentelijke bijdragen
-2,7%
*De kolom begroting 2021 is niet ingevuld omdat in de primitieve begroting 2021 geen programmalasten 2021 waren opgenomen. Dit is hersteld in de begroting na wijziging 2021.
Toelichting financiën Re-integratie TWP Dit betreft het budget dat het Team Werk en Participatie heeft voor de inzet van eigen uren en de inzet van maatwerk. In 2021 heeft er ondanks alle covidmaatregelen een kleine inhaalslag plaatsgevonden qua trajecten. Per saldo is er dus een kleine overbesteding ten opzichte van begroot.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
16
Lokale participatie-initiatieven De lokale participatie-initiatieven betreft lokaal budget van de gemeenten Harlingen en Waadhoeke. De gemeenten besteden dit budget zelf. De gemeente Waadhoeke heeft dit budget in 2021 niet besteed. 2.4.5
Cliënten - Programmaonderdeel Inkomen
Bestandsontwikkeling Inkomen In onderstaande grafiek en tabellen is te zien hoeveel cliënten een inkomensvoorziening hebben. Hierin staat gespecificeerd wat voor soort uitkering deze cliënten hebben. Ook laten onderstaande overzichten zien hoe het verloop van deze cliëntgroep is over de afgelopen kwartalen. De tabel toont in hoeverre de aantallen in de begroting van 2021 zijn gerealiseerd.
Bestandsontwikkeling aantal cliënten Inkomen De Dienst NWF Participatiewet Basis Participatiewet Inrichting Participatiewet Krediethypotheek Participatiewet Préstarter IOAW IOAZ Bbz Starters Bbz Gevestigden Bbz Light Eindtotaal
Begroting Ultimo Gemiddelde na wijziging Jaar 2021 Jaar 2021 2021 a. b. 1.329 1.376 1.456 64 58 49 4 4 4 1 2 1 94 102 118 7 11 16 7 5 4 2 3 5 19 2 0 1.527 1.565 1.652
Afwijking (a-b) c. -80 10 0 1 -16 -4 1 -2 2 -87
Afwijking Gemiddelde (c/b) in % Jaar 2020 -5% 20% 12% 62% -13% -27% 37% -48%
1.409 46 4 0 120 15 5 7 0 1.607
-5%
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
17
Bbz Light betreft een alternatief voor de TOZO-regeling. Het is bedoeld voor ondernemers met een levensvatbaar bedrijf. Het verschil met de normale Bbz-regeling is dat er een vermogenstoets van toepassing is en dat het vaststellen van het inkomen en de hoogte van de Bbz-uitkering per kalendermaand (in plaats van per boekjaar) gebeurt. Deze regeling loopt tot en met 31 maart 2022. Daarna moeten alle ondernemers opnieuw een aanvraag doen voor de normale Bbz-regeling. 2.4.6
Financiën - Programmaonderdeel Inkomen
De Dienst NWF - Programma Inkomen Taakveld
Afwijking (a-b)
Afwijking (c/b) in %
Begroting 2021
Jaar 2020
-5,5% 22,3%
-
23.798.384 155.659 739 22.392 18.500 7.741.987 940.650
a.
b.
c.
Inkomensregelingen BUIG Loonkostensubsidie Beschut Werken Lasten onderzoek IOAZ Lasten onderzoek Bbz Bbz kapitaalverstrekkingen TOZO Uitvoeringslasten TOZO
23.420.278 240.302 8.916 2.685.477 277.100
24.773.423 196.532 35.967 89.499 2.094.000 -
-1.353.145 43.770 -27.051 -89.499 591.477 277.100
Totale lasten inkomensregelingen
26.632.073
27.189.421
-557.348
-2,0%
-
32.678.310
Inkomensregelingen Debiteuren BUIG Mutatie voorziening debiteuren BUIG Debiteuren Bbz Debiteuren TOZO
691.544 167.326 293.409 341.335
416.797 219.026 328.000
274.747 74.383 13.335
65,9%
-
34,0% 4,1%
-
216.825 -154.475 201.285 222.204
Totale baten inkomensregelingen
1.493.613
963.823
362.465
37,6%
-
485.839
Gemeentelijke bijdrage excl. TOZO Gemeentelijke bijdrage TOZO
22.517.218 2.621.241
24.459.598 1.766.000
-1.942.380 855.241
-7,9% 48,4%
-
23.732.039 8.460.433
Gemeentelijke bijdragen
25.138.460
26.225.598
-1.087.138
-4,1%
-
32.192.471
Lasten in euro's 6.3
Begroting Jaar 2021 na wijziging 2021
-75,2% -100,0% 28,2%
Baten in euro's 6.3
Dekking in euro's
*De kolom begroting 2021 is niet ingevuld omdat in de primitieve begroting 2021 geen programmalasten 2021 waren opgenomen. Dit is hersteld in de begroting na wijziging 2021.
Toelichting financiën BUIG Gemeenten ontvangen van het Rijk een gebundelde uitkering (Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorziening aan Gemeenten: BUIG) voor het bekostigen van de uitkeringen in het kader van de Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2004 (levensonderhoud startende ondernemers). De definitieve BUIG-budgetten voor het jaar 2021 zijn eind september bekend gemaakt. Geen van de Noordwest gemeenten heeft een tekort op de BUIG in het jaar 2021. Bbz kapitaalverstrekkingen De Bbz kapitaalverstrekkingen lopen met ingang van boekjaar 2021 via de balans en komen daarom niet meer als last in het programma Inkomen voor. Alle ontvangsten op deze verstrekte leningen zijn als Debiteuren Bbz onder de baten opgenomen. Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
18
TOZO Voor de Tozo regeling zijn in tranches voorschotten verstrekt aan de gemeenten. De rijksbijdrage voor Tozo bestond uit een deel voor de uitkeringen inzake Tozo en voor een deel uit een bijdrage voor de uitvoeringslasten. De Tozo regeling was begroot voor de periode januari tot en met juni 2021, maar is uiteindelijk doorgelopen tot en met september 2021.
Financiële verschillen Financiële verschillen tussen begroting en realisatie ontstaan doordat er gedurende het jaar mutaties plaats vinden in aantal cliënten, in de aard van cliënten (b.v. particulier-ondernemer, alleenstaand-samenwonend) en in de gemiddelde uitkering. Vangnetuitkering De begrote vangnetuitkering Inkomen 2021 is opgenomen in de gemeentelijke begrotingen. Uiteraard faciliteren wij de gemeenten wel in de prognose en de berekening van deze vangnetuitkering Inkomen over 2021. Voor het inzicht verwijzen wij u naar bijlage E. In 2021 hoeft er geen vangnetuitkering te worden aangevraagd voor onze gemeenten.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
19
2.5 Programma Armoedebestrijding 2.5.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit armoedebestrijding Gemeenten zijn verantwoordelijk voor (tijdelijke) inkomensondersteuning. De opgave is dan ook om een (tijdelijk) financieel vangnet te bieden aan mensen die dit nodig hebben. Dit vangnet wordt geboden door een inkomen te verstrekken wanneer iemand hier recht op heeft en waar nodig aanvullende inkomensondersteuning en/of schuldhulpverlening aan te bieden. Deze opgave richt zich vooral op maatregelen die moeten voorkomen dat mensen in financiële problemen komen. Vanuit de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening hebben gemeenten de verantwoordelijkheid om schuldhulpverlening te bieden aan inwoners die dat nodig hebben. Vanuit deze verantwoordelijkheid zetten de Noardwest-gemeenten verschillende (financiële) regelingen in via de gebiedsteams en De Dienst. De Dienst, gebiedsteams en Kredietbank Nederland werken intensief samen op dit terrein. Daarnaast richten we ons op preventie en vroegsignalering: het voorkomen van (problematische) schulden bij inwoners, het bevorderen van hun financiële zelfredzaamheid en zo vroeg mogelijk hulp bieden bij het ontstaan van schulden.
2.5.2 Doelstellingen en acties Armoedebestrijding In 2021 hebben we de volgende acties ondernomen om onze doelstellingen te behalen: Thema: Aanbevelingen uit armoedeonderzoek: meer nadruk op preventie en integrale werkwijze
Preventie en voorlichting
Integrale werkwijze
VroegSignalering van schulden
Doelstellingen o Armoede wordt teruggedrongen en zo mogelijk voorkomen door middel van een samenhangend stelsel van diverse (financiële) regelingen. Hierbij is er specifieke aandacht voor kinderen. o Om effectief armoede te voorkomen en te bestrijden, wordt er samengewerkt met inwoners en hun netwerken en diverse actoren, waaronder overheden, professionals en het maatschappelijk middenveld. o In het kader van armoedebestrijding bieden we mensen met hoge zorgkosten en een laag inkomen een collectieve zorgverzekering aan.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
20
Acties o Als Dienst willen wij er voor zorgen dat de inwoners zo veel mogelijk aanspraak doen op toeslagen, voorzieningen en financiële regelingen om schulden en armoede te voorkomen. Hiervoor is een flyer en hand out ontwikkeld waarop alle minimaregelingen zichtbaar zijn. Deze is binnen ons netwerk verspreid om de inwoners te informeren over de verschillende mogelijkheden. Ook is er een nieuwe website gekomen met de opwegwijzer om klanten nog sneller inzicht te geven over de mogelijkheden in hun situatie. o Vanaf juni word er maandelijks een mailing verzonden naar de inwoners die eerder individuele inkomenstoeslag hebben aangevraagd en mogelijk recht hebben op de regeling individuele inkomenstoeslag, om hen hierover te informeren. o In samenwerking met Humanitas is het project fiscale screening vormgegeven. Dit is in de gemeente Waadhoeke in september 2021 gestart. Het project loopt door in 2022 met als doel om de toeslagen en heffingskortingen van onze inwoners op orde te brengen. In januari 2022 worden de inwoners van de gemeente Harlingen, Terschelling en Vlieland benaderd. Na afloop van het project zal er onderzocht worden of dit structureel onderdeel kan worden van onze dienstverlening of dat dit gecombineerd kan worden met het project kwijtschelding van de gemeente Waadhoeke. Thema: Wens om integrale toegang tot schulddienstverlening bij gebiedsteams te beleggen
Integrale toegang
Financiële zelfredzaamheid
Doelstellingen o In het kader van preventie signaleren we schuldenproblematiek vroegtijdig door pro-actief in gesprek te gaan met inwoners. o We zetten in op het bevorderen van financiële zelfredzaamheid. Acties o De pilot vroegsignalering is in Harlingen en Waadhoeke gestart. Als gevolg van de coronacrisis is de aanpak enigszins aangepast. Grotendeels vindt de afhandeling digitaal en/of per telefoon plaats. De actie ligt bij de gemeenten. Met deze preventieve aanpak proberen de gemeenten grotere schuldenproblematiek, met alle nadelige gevolgen van dien, te voorkomen. De Dienst is ter ondersteuning in de werkgroep schulddienstverlening aangesloten. o De werkgroep schulddienstverlening gaat in gesprek met vrijwilligers over de ondersteuning bij thuisadministratie. De focus ligt op het bevorderen van de financiële zelfredzaamheid en het voorkomen van problematische schulden.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
21
2.5.3
Toekenningen – Armoedebestrijding
Ontwikkeling aantal toegekende aanvragen
De Dienst NWF
Begroting na Jaar 2021 wijziging 2021 a. b.
Afwijking (a-b)
Afwijking (c/b) in %
Jaar 2020
c.
Bijzondere bijstand vergunninghouders Bijzondere bijstand TONK Bijzondere bijstand overig Individuele studietoeslag Individuele inkomenstoeslag
41 83 336 9 792
9 0 308 2 654
32 83 28 7 138
9% 350% 21%
9 0 319 6 709
Aantal cliënten bewindvoering
461
447
14
3%
452
722 1.483
811 1.317
-89 166
-11% 13%
809 1.326
AV Frieso idem voor niet-uitkeringsgerechtigden
356%
Toelichting bestandsontwikkeling We zien het aantal aanvragen bijzondere bijstand vergunninghouders dit jaar erg stijgen in de gemeente Waadhoeke. Deze aanvragen hangen samen met de huisvesting van vergunninghouders. Daarnaast zijn de aanvragen individuele studietoeslag ook gestegen. De voorwaarden zijn verruimd en er is een mailing uitgegaan naar onderwijsinstellingen om te attenderen op deze toeslag. De TONK-regeling is een tijdelijke financiële ondersteuning voor mensen die door de coronamaatregelen een inkomstenterugval van meer dan 30% hebben. TONK staat voor Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten. De regeling biedt een tegemoetkoming voor privé woonlasten. Inwoners die aan de voorwaarden voldoen konden een tegemoetkoming uit de TONK-regeling aanvragen voor de periode van 1 januari 2021 tot 1 oktober 2021. De regeling is volledig digitaal uitgevoerd door de Dienst. Dit heeft geleid tot een snellere doorlooptijd en duidelijkheid naar de inwoners. Als we kijken naar omringende gemeenten hebben wij in Noardwest Fryslân verhoudingsgewijs een hoog aantal aanvragen ontvangen en toegekend. De vereenvoudigde voorwaarden, digitale aanvraagprocedure en een goede, brede communicatieaanpak hebben hieraan bijgedragen.
De stijging van het aantal aanvragen individuele inkomenstoeslag wordt veroorzaakt door de maandelijkse mailing die wordt gedaan naar cliënten die vorig jaar ook een aanvraag hebben gedaan en nu nog steeds in de uitkering zitten. Hierdoor wordt het minder makkelijk vergeten om aan te vragen door cliënten. Het totaal aantal cliënten binnen de AV-Frieso ligt hoger dan begroot, dit zien we ook terug in de hogere lasten voor de AV-Frieso. Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
22
2.5.4
Financiën – Armoedebestrijding
De Dienst NWF - Programma Armoedebestrijding Taakveld
Afwijking (a-b)
Afwijking (c/b) in %
Begroting 2021
Jaar 2020
-
112.972
2,3% 24,2%
-
730.166 11.552 349.946 1.091.665 30.996 537.192 1.659.853 39.574 3.300 129.653 99.247 30.016 300 52.482 45.031 12.623 199.967 612.192
a.
b.
c.
-
-
-
802.935 138.608 229.248 340.502 1.511.294 633.203 2.144.497
731.726 27.511 347.788 1.107.025 619.200 1.726.225
71.209 111.097 229.248 -7.286 404.269 14.003 418.272
27.540 222.423 249.963
7.200 181.212 188.412
20.340 41.211 61.551
282,5% 22,7% 32,7%
-
2.394.460
1.914.637
479.823
25,1%
-
17.724 2.289.769
-
-
-
-
330.592
2.394.460
1.914.637
479.823
25,1%
-
2.733.332
Inkomensregelingen Bijzondere bijstand
173.250
178.188
-4.938
-2,8%
-
59.211
Totale baten Armoedebestrijding
173.250
178.188
-4.938
-2,8%
-
59.211
2.221.210
1.736.449
484.761
27,9%
-
2.674.122
Lasten in euro's 6.1
Samenkracht en burgerparticipatie Kinderopvang
6.3
Inkomensregelingen Bijzondere bijstand bewindvoering Bijzondere bijstand vergunninghouders Bijzondere bijstand TONK Bijzondere bijstand overig Inkomensvoorz. Bijz.Bijstand Compensatieregeling Wettelijk Eigen Risico AV-Frieso Bijzondere bijstand Kindpakket Gebiedsteams Coördinatie Kindpakket.nl Kindpakket Stichting Leergeld Kindpakket Jeugdsportfonds Kindpakket Jeugdcultuurfonds Kindpakket Stichting Babyspullen Participatiefonds Mantelzorgfonds Individuele studietoeslag Individuele inkomenstoeslag Minimabeleid Schuldpreventie Totaal inkomensregelingen
6.71
Begroting Jaar 2021 na wijziging 2021
Maatwerkdienstverlening 18+ Schuldhulpverlening Totale lasten Armoedebestrijding
9,7% 403,8% -2,1% 36,5%
Baten in euro's 6.3
Dekking in euro's Gemeentelijke bijdragen
*De kolom begroting 2021 is niet ingevuld omdat in de primitieve begroting 2021 geen programmalasten 2021 waren opgenomen. Dit is hersteld in de begroting na wijziging 2021.
Toelichting financiën Financiële verschillen tussen begroting en realisatie ontstaan doordat er gedurende het jaar mutaties plaats vinden in het gemiddeld aantal toegekende aanvragen en in de gemiddelde uitkering. De hogere lasten bewindvoering worden veroorzaakt door enerzijds een hoger aantal cliënten in bewindvoering en anderzijds door een gemiddeld hoger tarief.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
23
De hogere lasten voor bijzondere bijstand vergunninghouders hangt samen met de huisvesting van vergunninghouders. Dit aantal lag in de gemeente Waadhoeke hoger dan van tevoren was begroot. Ten slotte is in 2021 uitvoering gegeven aan de TONK-regeling. De uitgaven hiervan waren niet begroot, wat ten opzichte van de begroting een financieel verschil van € 230.000,veroorzaakt.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
24
2.6 Programma Wmo en Jeugdwet 2.6.1 Gemeentelijke verantwoordelijkheid vanuit de Wmo en de Jeugdwet Gemeenten hebben de wettelijke taak om ervoor te zorgen dat hun inwoners zo lang mogelijk thuis kunnen wonen en vanuit hun eigen leefomgeving mee kunnen doen aan de samenleving (Wmo). Vanuit de Jeugdwet hebben gemeenten de taak dat jeugdigen veilig en gezond kunnen opgroeien tot volwassenen die regie kunnen voeren over hun leven. De Dienst voert taken uit op het gebied van de Wmo en Jeugdwet voor de gemeenten in Noardwest Fryslân. Vanuit deze taken regelen wij voor gemeenten vele zaken zoals: • • •
•
De toegang tot applicaties o Systeeminrichtingen, Digitaliseren en Innovatie, Berichtenverkeer (technisch) De administratieve verwerking van voorzieningen en betalingen o Procesbewaking, Beschikken, Bestellen, Betalen, Berichtenverkeer (uitvoering) Kwalitatieve zaken: o Inkoop en Contractbeheer, Bezwaar en Beroep, Benchmarks, Handhaving en Toezicht, Beleidsimplementatie Het beheersen van de planning en control cyclus o Begroten, monitoren en verantwoorden
Wij zijn een belangrijke informatiebron voor de gemeenten op het gebied van wet- en regelgeving, inkoop Maatwerkvoorzieningen Sociaal Domein en beheer van contracten, processen, financiën en overige vraagstukken en actualiteiten. Hiernaast adviseren wij de gemeenten en hun gebiedsteams gevraagd en ongevraagd over passende oplossingen voor cliënten en onze gezamenlijke ketenprocessen. Hiervoor schakelen wij eventueel ook met onze ketenpartners, zoals aanbieders, Sociaal Domein Fryslan (SDF), Sociale verzekeringsbank (SVB), Centraal Administratie Kantoor (CAK) en onze Adviesraad.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
25
2.6.2 Focus op tijdige uitvoering van projecten binnen De Dienst NWF De Dienst is (mede) verantwoordelijk voor een betrouwbare (juiste, tijdige en volledige) implementatie en uitvoering van het Rijks-, provinciaal en lokaal beleid. In 2021 hebben wij gewerkt aan de volgende projecten: Wet Wmo
Project
Inkoop en implementatie Huishoudelijke Hulp Wmo Inkoop en implementatie inkoop Collectief Vervoer Jeugdwet Implementatie Woonplaatsbeginsel Jeugdwet Voorbereiding en implementatie inkoop Specialistische Jeugdhulp Jeugdwet Implementatie facturatie afhandeling Jeugdwet Wmo-JW Implementatie iPGB
Beleid Status lokaal/provinciaal/Rijk Lokaal NWF Beleid en inkooptraject afgerond Lokaal NWF Beleid en inkooptraject, lopend Rijk Afronding in Q1 2022 Provinciaal (SDF)
Lokaal NWF Rijk
Pleegzorg en Dyslexie afgerond SJH en Wonen lopend Afronding in Q1 2022 On hold: Q3 2021 eerste groep gemeenten
Wmo
Inkoop Huishoudelijke Hulp Op 31 december 2021 liepen de contracten huishoudelijk hulp af. In 2021 is de inkoopstrategie voor de nieuwe aanbesteding Huishoudelijke Hulp vastgesteld, de inkoopdocumenten zijn eind augustus gepubliceerd en de implementatie is in december afgerond. Drie van de huidige aanbieders hebben zich niet ingeschreven voor de aanbesteding. De inwoners met een indicatie bij een niet-ingeschreven aanbieder, zijn met behulp van die aanbieder of adviseur Wmo & Jeugdwet begeleid bij het kiezen van een nieuwe aanbieder. Normenkader Huishoudelijke Hulp In het tweede kwartaal van 2021 is gestart met de implementatie van het normenkader van het bureau HHM. Dit normenkader wordt door steeds meer gemeenten gebruikt en is een hulpmiddel voor gebiedsteams om gemotiveerd en op maat hulp toe te kennen. Appél op inwoners De gemeenten hebben een appél gedaan op de inwoners om alleen een aanvraag te doen voor hulp in het huishouden als zij deze hulp zelf niet kunnen organiseren. Dit blijft bij een appél en heeft geen dwingend karakter. De reacties die gebiedsteams van cliënten krijgen zijn tot dusver uiteenlopend. Dagvaarding tarieven Maatwerkvoorzieningen Individuele Begeleiding en Dagactiviteiten Drie gecontracteerde aanbieders hebben De Dienst en de gemeenten in juli 2021 gedagvaard.
De dagvaarding heeft betrekking op de opbouw en de berekening van de tarieven 2020 en 2021 van de producten Individuele Begeleiding en Dagactiviteiten. Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
26
De Dienst heeft op basis van adviezen van een extern adviesbureau en een advocaat de tarieven herzien. De nieuwe tarieven Individuele Begeleiding en Dagactiviteiten 2020 en 2021 zijn vervolgens opnieuw door de colleges vastgesteld. Inkoop collectief vervoer De colleges hebben besloten om de inkoop van collectief Wmo-vervoer op te schorten en een overbruggingsovereenkomst aan te gaan met de huidige vervoerder t/m 1 augustus 2022. Dit vanwege de impact van Corona op de volume-vraag en het per 1 augustus 2022 aflopende contract voor het leerlingenvervoer. Tijdens de overbruggingsperiode gaat het vervoer door zoals dat nu is geregeld. Er is gekozen voor deze overbruggingsperiode, zodat er nader onderzoek kan worden gedaan naar de impact van de Coronacrisis op het vervoer en de gevolgen daarvan voor de inkoop, maar ook naar de eventuele mogelijkheid om de inkoop van collectief Wmo-vervoer te combineren met de inkoop van Leerlingenvervoer. Collectief vervoer Terschelling De samenwerking met de huidige Wmo-vervoerder dateert uit 2015 en is beëindigd op 31 december 2021. Ingevolge aflopende contracten heeft de gemeente tijdelijk afspraken gemaakt met een nieuwe, lokale ondernemer om het vervoer op het eiland per 1 januari 2022 uit te voeren.
Jeugdwet
Woonplaatsbeginsel Het woonplaatsbeginsel in de Jeugdwet regelt sinds 2015 welke gemeente financieel verantwoordelijk is voor de jeugdhulp. Per 1 januari 2022 is dit wettelijk veranderd. In april 2021 zijn gemeenten van start gegaan met het in kaart brengen van het aantal jeugdigen die volgens het nieuwe woonplaatsbeginsel per 2022 onder een andere gemeente ging vallen. In totaliteit hebben wij 101 cliënten overgedragen aan andere gemeenten. 89 cliënten hebben wij in totaal overgedragen gekregen en geregistreerd in onze applicaties. In december is de communicatie met de jeugdigen zelf opgestart en afgerond. Door in het proces voortdurend te verbinden op intern, op provinciaal en op landelijk niveau hebben wij gedurende 2021 de voorgenomen stappen kunnen zetten om alle jeugdigen, waarvan de woonplaats administratief ging wijzigen per 2022, om te zetten in onze systemen. De implementatie is hiermee succesvol uitgevoerd. Inkoop specialistische Jeugdhulp In het tweede kwartaal van 2021 is de aanbesteding voor Specialistische Jeugdhulp (SJH), Dyslexie, Wonen en Pleegzorg gepubliceerd. Vanuit SDF zijn de implementatie werkgroepen in Q2 van 2021 van start gegaan, waar onder andere de conversie en een communicatieplan is opgesteld. Voor pleegzorg en dyslexie is de aanbesteding afgerond en zijn de nieuwe contracten op 1 januari 2022 in gegaan.
In Q3 2021 is besloten de aanbesteding SJH in te trekken, vanwege een gerechtelijke uitspraak op een kort geding van aanbieders. Momenteel is de werkgroep SJH vanuit SDF bezig met het opzetten van een nieuwe aanbesteding. Vanwege de verwevenheid met het perceel Wonen, is besloten om de ingangsdatum van de contracten Wonen op te schuiven naar 1 januari 2023, zodat dit gelijk loopt met SJH.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
27
Implementatie facturatieafhandeling Jeugdwet In 2020 is na zorgvuldig onderzoek besloten dat De Dienst NWF de factuurafhandeling Jeugdwet per 1 januari 2022 zelf gaat uitvoeren. Voor de implementatie hebben wij zowel intern als met onze softwareleverancier en de gemeente Leeuwarden een planning afgesproken hoe we de overdracht van informatie vanuit het systeem van gemeente Leeuwarden naar ons systeem zouden gaan overzetten. Deze overdracht is soepel verlopen waardoor wij per 1 januari 2022 de factuurafhandeling Jeugdwet met succes uitvoeren. 2.6.3 Doelstellingen en acties Wmo en Jeugdwet 2021 In 2021 hebben wij aan de volgende doelstellingen en acties gewerkt om de gebiedsteams optimaal te kunnen adviseren en faciliteren bij hun taken in de uitvoering van de Wmo en de Jeugdwet. Als Bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO) voert De Dienst de complete administratieve afhandeling van de Wmo en Jeugdwet uit. Ook de adviseurs Wmo & Jeugdwet blijven hun kennis en expertise met de gebiedsteams delen en faciliteren hen daar waar mogelijk. In 2021 hebben we de volgende acties ondernomen om onze doelstellingen te behalen: Thema: Kwaliteit van dienstverlening
Administratieve lastenverlichting
Datakwaliteit verbeteren
(Pro)actief Expertise centrum
Optimale samenwerking
Doelstellingen: o Wij verlichten de administratieve lasten voor de aanvraag en verwerking van maatwerkvoorzieningen. o Wij verbeteren de datakwaliteit van onze cliëntapplicatie. o Wij zijn een (pro)actief expertisecentrum voor gemeenten, hun gebiedsteams en onze ketenpartners. o Wij optimaliseren de samenwerking met onze gemeenten en ketenpartners. Acties t.b.v. administratieve lastenverlichting: o Wij werken doorlopend aan het verder uniformeren van processen en instructies. o Wij benutten handige (nieuwe) functionaliteiten in de cliëntapplicatie. o ‘In één keer goed’. Hiermee bedoelen wij dat alle handelingen van de administratie in één keer goed worden uitgevoerd. Dit verbetert de datakwaliteit en kan leiden tot een afname van de controlelast. Acties t.b.v. datakwaliteit verbeteren: o In Cognos zijn nieuwe controle lijsten gebouwd welke worden gebruikt om de datakwaliteit verder te verbeteren. o Wij geven waar nodig betekenis aan de data door het uitvoeren van verdiepend onderzoek en het ophalen van verhalen achter de cijfers.
Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
28
Acties t.b.v. (pro)actief expertise centrum: o De Adviseurs Wmo & Jeugdwet hebben, samen met gebiedsteammedewerkers deelgenomen aan de actualiteitentrainingen Wmo en Jeugdwet. o Daarnaast hebben de adviseurs de training oplossingsgericht coachen gevolgd om de gebiedsteammedewerkers optimaal te ondersteunen. Hier is extra aandacht besteed aan de digitale communicatie, wat momenteel erg actueel is in verband met Corona. o Vanuit beleid, inkoop en contractmanagement is er in samenwerking met het gebiedsteam en zorgaanbieders, een Toetsingskader Wmo ontwikkeld. Het toetsingskader geeft aan welke uitgangspunten er binnen Noardwest Fryslân gehanteerd worden om te kunnen spreken van kwalitatieve Wmo ondersteuning. Het kader is bedoeld als houvast wanneer het gaat om kwaliteitseisen binnen huidige en toekomstige samenwerkingen tussen de gemeenten binnen Noardwest Fryslân en zorgaanbieders. Actie t.b.v. optimale samenwerking: • Vanuit De Dienst nemen wij deel aan het expertise team jeugd van het beleidsteam, om zo de verbinding te houden tussen beleid en de uitvoering. Expertise team Wmo is gestart in het tweede kwartaal van 2021. Thema: Grip op kosten en proces Wmo en Jeugdhulp
Inzicht
Kosten bewustzijn
Stuurinformatie vooraf
Doelstellingen: o Om te kunnen sturen heb je inzicht nodig waar je naar toe wil. Wij analyseren de data uit voor ons beschikbare applicaties en leveren inzicht in aantallen, verplichtingen, kosten en doorlooptijden per gemeente, per wijk. Wij delen deze proactief met onze gemeenten, zodat gemeenten hun beleid en werkwijzen hier eventueel op kunnen aanpassen. o De adviseurs Wmo en Jeugdwet hebben zich verder ontwikkeld als Coach Kostenbewustzijn. o Zorgen dat de kosten onder de juiste wetgeving terecht komen. Acties t.b.v. inzicht: • We analyseren datasets om hier trends uit te halen. Het doel hiervan is het komen tot structurele verbeteringen, zodat de zorg effectiever, efficiënter en beter betaalbaar wordt. We hebben ons in eerste instantie gericht op de analyse van Jeugdwet trajecten, waaronder: o Continuïteit van ondersteuning bij de overgang van 18- naar 18+ o De opgelopen kosten van jonge kinderen in de gemeente Harlingen o De jeugdigen met extra begeleiding vanuit de Jeugdwet op school op Terschelling o De grens tussen passend onderwijs en Jeugdwet o Jeugdigen met verblijf o Wij delen data actief met onze gemeenten, zodat gemeenten hun beleid en werkwijzen hier eventueel op kunnen aanpassen. Jaarstukken 2021, versie 1, De Dienst Noardwest Fryslân Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 13 april 2022
29
Acties t.b.v. kostenbewustzijn: o De Adviseurs Wmo & Jeugdwet hebben zich verder ontwikkeld op het terrein van kostenbewustzijn om zo de gebiedsteams nog beter te kunnen ondersteunen. Een aantal adviseurs heeft zich gespecialiseerd in de aanvragen van externe verwijzers. Zorgaanbieders en Gecertificeerde Instellingen hebben een vaste adviseur als contactpersoon, waardoor de samenwerking nu soepeler loopt. Daarnaast ontstaat er inzicht in trends en ontwikkelingen bij zorgaanbieders. o De adviseurs verzamelen voorbeelden van knelpunten in de zorg en de afbakening tussen Jeugdwet met andere wetgevingen. De trends die zich hierin voordoen helpen om lokaal slimmer te kunnen organiseren en praktijkgerichte input te leveren voor beleid of regionale afspraken. Het versterkt de positie van de gemeenten in Noardwest Fryslân. o De Dienst Noardwest Fryslân leverde in 2021 tijdelijk extra inzet vanuit het oogpunt van kostenbewustzijn. Dit vooral met het doel om op zoek te gaan naar de vraag of de investering goed heeft gedaan en wat een volgende stap is om te komen tot goede kwaliteit, betrokkenheid van partijen én lagere kosten. De opbrengsten hiervan staan vermeld in de rapportage ‘Kwaliteit binnen budget’. De aanbevelingen uit dit rapport worden opgenomen in de hervormingsagenda van de gemeenten. o Op 1 mei 2021 is de pilot GI (Gecertificeerde Instellingen) gestart.