Document · PDF

Raadsmemo Gevolgen septembercirculaire 2025

Gemeenteraad 11 december 2025, gemeente VlaardingenBij agendapunt: 2e Voortgangsrapportage34.021 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Omvang en verdeling decentralisatie- en integratie-uitkeringen

Tabel 3.2.1 bevat de mutaties in de decentralisatie- en integratie-uitkeringen ten opzichte van de meicirculaire 2025 over de periode 2025 tot en met 2030. De mutaties hebben betrekking op 2025 en verder en worden onder de tabel toegelicht.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Tabel 3.2.2 bevat het complete overzicht van de decentralisatie- en integratie-uitkeringen en de daarmee gemoeide bedragen over de periode 2025 tot en met 2030.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Toelichting decentralisatie-uitkeringen 1.

Uitvoering Sociale Agenda Groningen en Noord-Drenthe

Voor de uitvoering van de Sociale Agenda, aangekondigd in Nij Begun 4, wordt € 28,2 miljoen in 2025 en € 61,7 miljoen in 2026 beschikbaar gesteld aan de gemeente Groningen. In de Sociale Agenda zijn 16 maatregelen opgenomen die in de regio door afzonderlijke partijen worden uitgevoerd. De gemeente Groningen is als budgethouder verantwoordelijk voor de verdeling van de middelen. 2.

Spreidingswet

Vanuit de Spreidingswet hebben gemeenten een nieuwe taak gekregen in het zoeken naar opvangplekken (zie ook paragraaf 3.2.3 van de decembercirculaire 2024). Zij ontvangen hiervoor middelen vanuit het gemeentefonds. Voor gemeenten is er een bijdrage van in totaal € 15,3 miljoen beschikbaar. Elke gemeente ontvangt een vast bedrag van € 20.000. Het resterende bedrag wordt verdeeld op basis van de verdeling van het aantal opvangplaatsen per gemeente. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-2. 3.

Pilot dakloze EU-burgers

In 2025 wordt € 7 miljoen beschikbaar gesteld voor de specifieke aanpak voor dakloze Europese Unie (EU)-burgers, conform het Plan van Aanpak kwetsbare dakloze EU-burgers. Dit betreft een voortzetting van de pilot dakloze EU-burgers (zie paragraaf 3.2.2b van de meicirculaire 2024). Dit bedrag wordt beschikbaar gesteld aan de 6 pilotgemeenten: Amsterdam, Den Haag, Eindhoven, Rotterdam, Utrecht en Venlo. Het bedrag wordt via het objectieve verdeelmodel van de decentralisatie-uitkering Maatschappelijke Opvang (DUMO) over de 6 gemeenten verdeeld. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-3. 4.

Pilot wijkgerichte vaccinatieaanpak

De G4-gemeenten ontvangen een bijdrage van € 5 miljoen voor de uitvoering van een pilot gericht op het uitbreiden en intensiveren van de wijkgerichte vaccinatieaanpak. Het doel van de pilot is om in de praktijk te leren op welke wijze het meest doelmatig kan worden ingezet op het verhogen van de vaccinatiegraden in wijken waar de deelname aan het Rijksvaccinatieprogramma achterblijft. Geleerde lessen uit de pilot worden landelijk gedeeld, zodat alle gebieden met een lage vaccinatiegraad deze kunnen benutten.

Sociale agenda voor Groningen en Noord-Drenthe gepresenteerd | Nieuwsbericht | Rijksoverheid.nl

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Op basis van de plannen van de gemeenten is de verdeling per pilotgemeente als volgt: Amsterdam: € 1.500.000, Den Haag: € 1.536.000, Rotterdam: € 1.278.000 en Utrecht: € 730.000. 5.

Voorbereiding bouw kerncentrales

Kernenergie is belangrijk voor het bredere energiesysteem dat dit kabinet voor ogen heeft waarbij kernenergie een betrouwbare CO2-arme energiebron is. Het kabinet zet in op de realisatie van nieuwe kerncentrales 5. Voor twee kerncentrales heeft de toenmalige Minister voor Klimaat en Energie in 2022 locatie Borssele in de provincie Zeeland aangewezen als voorkeurslocatie. De gemeente Borsele krijgt financiële ondersteuning waarmee de gemeente bijvoorbeeld extra personele capaciteit kan bewerkstelligen. Vanuit de projectprocedure worden andere mogelijke locaties onderzocht op geschiktheid in de provincies Groningen en Zuid-Holland. Het ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG) vindt het belangrijk dat voor een zorgvuldige procedure de belangen en zorgen van stakeholders en inwoners van deze locaties hierin een plek krijgen. Het ministerie van KGG wil derhalve gemeenten en provincies financieel ondersteunen om lokale en regionale kennis op te bouwen / in te brengen ten behoeve van samenwerking met het Rijk. In totaal is er een bedrag van € 4,2 miljoen voor gemeenten beschikbaar. De verdeling is als volgt: Borsele: € 2.290.000, Het Hogeland: € 473.000, Rotterdam: € 473.000, Terneuzen € 473.000, Vlissingen: € 473.000. 6.

Versterking omgevingsveiligheidsdiensten

De VNG, namens de gemeenten, en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) zijn overeengekomen (in het bestuurlijk omgevingsberaad van 24 oktober 2024) dat bepaalde taken van het vervolg op de Meerjarenagenda Versterking Omgevingsveiligheid (MVO) door gemeenten worden uitgevoerd. Het gaat om wettelijke taken op het terrein van de omgevingsveiligheid. Het gaat om een bedrag van € 3,9 miljoen in 2025, € 4,9 miljoen in 2026 en in 2027 en € 3,8 miljoen in 2028. De verdeling is gebaseerd op de gemeentelijke verdeelsleutel Externe Veiligheid (gebaseerd op aantal risicobronnen en inwonersdichtheid). Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-6.

Kamerstukken II, 2024-2025, 32 645, nr. 132

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Aanpak overlast asielzoekers

Overlast en crimineel gedrag van asielzoekers heeft grote impact op de betrokkenen, de omgeving en het draagvlak voor opvang. Aanvullend op de nationale aanpak is lokaal maatwerk cruciaal omdat overlast binnen de gemeentegrenzen wordt ervaren. Om deze lokale aanpak binnen de gemeenten te ondersteunen wordt € 3,4 miljoen beschikbaar gesteld in 2025. Gemeenten konden hiervoor een aanvraag doen. Bij de verdeling van het budget is rekening gehouden met het aantal opvangplekken in de gemeente. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-7. 8.

Nationaal Programma Vitale regio's (NPVR)

In het NPVR werken het Rijk en 11 regio’s langjarig samen aan het vergroten van de brede welvaart. In de periode 2025-2027 worden procesmiddelen beschikbaar gesteld voor de 11 regio’s binnen het NPVR. Elke regio krijgt een vaste jaarlijkse bijdrage voor de totstandkoming van de regioplannen en uitvoeringsagenda's die bijdrage aan de agenda van het NPVR. Er is jaarlijks € 3,3 miljoen beschikbaar voor gemeenten. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-8. 9.

Impulsbudget sociale infrastructuur

Door de toekenning van de loon- en prijsontwikkeling (LPO) wijzigt de omvang van de decentralisatie-uitkering ‘Impulsbudget sociale infrastructuur’. Ook is de verdeling vanaf 2026 bijgewerkt op basis van veranderingen in samenwerkingsverbanden en de nieuwste gegevens voor de verdeelmaatstaf. Deze decentralisatie-uitkering loopt van 2025 tot en met 2034 (zie ook paragraaf 3.2.3 van de meicirculaire 2025). In 2025 gaat het om € 1,7 miljoen en vanaf 2026 tot en met 2034 om € 1,5 miljoen. Een overzicht met de ten opzichte van de meicirculaire 2025 bijgewerkte bedragen per gemeente, is opgenomen in bijlage 3.2-9. 10. Register Externe Veiligheid (REV) Het ministerie van IenW is met medeoverheden verantwoordelijk voor het beheer van het REV (zie ook paragraaf 3.2.8 van de decembercirculaire 2024). Gemeenten ontvangen via deze decentralisatie-uitkering een bijdrage als tegemoetkoming in de kosten voor het inregelen van de beheerwerkzaamheden voor de Kwetsbare gebouwen en locaties (KGL)module binnen het REV. De bijdrage is bedoeld voor het inregelen en het mee uitwerken van een efficiënte beheeraanpak, waarbij optimaal gebruik gemaakt wordt van bestaande (basis)registraties. Het gaat om een jaarlijks bedrag van € 850.000 voor de jaren 2025 en 2026. De middelen worden evenredig over alle gemeenten verdeeld.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

11. Preventie aanpak van jeugdcriminaliteit Het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) stelt een bijdrage ter beschikking voor de preventie aanpak van jeugdcriminaliteit ten behoeve van het voorkomen van jonge aanwas en doorgroeiers in de ondermijnende en georganiseerde criminaliteit (zie ook paragraaf 3.2.18 van de meicirculaire 2025). De gemeente Velsen ontvangt in de periode 2025-2027 een jaarlijkse bijdrage van € 181.000. De gemeente Tiel ontvangt in 2025 en 2026 een jaarlijkse bijdrage van € 500.000. 12. Work in NL Met het project Work in Nederland (WIN) wordt goede informatievoorziening, hulp en dienstverlening aan EU-arbeidsmigranten gerealiseerd. 12a. Work in NL Betrekken zelforganisaties en sleutelpersonen Om arbeidsmigranten goed te kunnen bereiken is het noodzakelijk dat zelforganisaties (organisaties ontstaan vanuit de doelgroep) en sleutelpersonen nauw betrokken worden. Om deze aanpak te ondersteunen is een bedrag van € 405.000 beschikbaar. Het bedrag wordt evenredig verdeeld over de deelnemende arbeidsmarktregio’s en verstrekt aan de centrumgemeenten van de arbeidsmarktregio’s. De regio’s konden hiervoor een aanvraag doen. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-12a. 12b.

Work in NL (Dienstverlening arbeidsmarktregio) Om goede informatievoorziening, hulp en dienstverlening aan EU-arbeidsmigranten te bieden worden middelen beschikbaar gesteld ten behoeve van de verschillende arbeidsmarktregio’s (zie ook paragraaf 3.2.11 van de meicirculaire 2025). De gemeente Ede, centrumgemeente van de arbeidsmarktregio Foodvalley, ontvangt in 2025 een bijdrage van € 85.000 en in 2026 en 2027 een jaarlijkse bijdrage van € 84.000. 13. Aanpak ondermijning zeehavens Het ministerie van JenV zet zich in om drugssmokkel via de kleine havens tegen te gaan. Hiervoor is in totaal € 365.000 beschikbaar voor de havens van Scheveningen en Harlingen. De gemeente Den Haag ontvangt een bijdrage van € 300.000 en de gemeente Harlingen van € 65.000. 14. Aanpak van criminele machtsstructuren De gemeente Utrecht ontvangt een bijdrage voor een project om een regionale samenwerking tot stand te brengen, gericht op het aanpakken van criminele machtsstructuren. Het project is een samenwerking van Openbaar Ministerie (OM), Politie, Gemeente Utrecht, Reclassering en Zorg en Veiligheidshuis Regio Utrecht. De gemeente Utrecht ontvangt hiervoor een bijdrage van € 360.000 in 2025 en € 385.000 in 2026.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

15. Actieagenda mkb-dienstverlening De Actieagenda mkb-dienstverlening 2024-2026 is opgesteld om overheden en andere partijen beter te laten samenwerken en zo de dienstverlening aan het brede mkb effectiever en toegankelijker te maken 6. Met de actieagenda wordt beoogd 100.000 mkbondernemers te bereiken en te ondersteunen bij het toekomstbestendig maken van hun bedrijf (tot 2028). De gemeente Sittard-Geleen is betrokken bij het leerprogramma van de actieagenda en ontvangt hiervoor een bijdrage van € 203.000. 16. Pilot denormalisering drugs bij evenementen Binnen het project ‘Skip die trip’ (SKIP) hebben in Oost-Brabant 32 gemeenten, de GGD, Hart voor Brabant en Novadic-Kentron in 2021 hun krachten gebundeld. SKIP draait om het realiseren van een nieuwe norm over drugsgebruik en heeft als doel om de toenemende normalisering van drugsgebruik onder jongvolwassenen tegen te gaan. Het ministerie van JenV stelt aan de regio Oost-Brabant, via de gemeente Meierijstad, een bijdrage ter beschikking voor de pilot: ‘implementatie Leidraad denormalisering drugs bij evenementen’ in de 32 samenwerkende gemeenten. De gemeente Meierijstad ontvangt hiervoor een bijdrage van € 33.000 in 2025 en € 67.000 in 2026. 17. Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) De decentralisatie-uitkering CDOKE vervangt de SPUK CDOKE.

In 2026 wordt een totaalbedrag van ruim € 666 miljoen beschikbaar gesteld aan gemeenten om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid 7. Hiervan wordt € 30,5 miljoen in een volgende circulaire verdeeld op basis van een in overleg met de VNG nog vast te stellen verdeelsleutel. De middelen zijn ook beschikbaar voor de periode 2027 t/m 2030, maar de uitkeringsvorm na 2026 is nog niet bepaald. Deze decentralisatie-uitkering bestaat uit basisfinanciering en planfinanciering. Alle gemeenten ontvangen basisfinanciering ten behoeve van de vergroting van hun capaciteit (bemensing) voor de uitvoering van het klimaat- en energiebeleid. Daarnaast zijn aanvullend middelen beschikbaar voor gemeenten die in 2024 of 2025 planfinanciering hebben aangevraagd voor bijvoorbeeld het instellen van een zero emissie-zone, het aanleggen van zonneweiden of windparken en het aardgasvrij maken van woningen. Gemeenten aan wie in 2024 of 2025 planfinanciering is toegezegd, kunnen op deze middelen rekenen tot het plan is afgerond (mits dit voor 2030 is) of de maximale termijn voor de planfinanciering is bereikt (tot 2030). Na afronding van deze plannen (mits dit voor 2030 is) worden deze planfinancieringsmiddelen herverdeeld over gemeenten zodat aanvullende plannen gefinancierd kunnen worden.

Actieagenda mkb-dienstverlening 2024-2026 | Rapport | Rijksoverheid.nl

7 De middelen die via deze regeling beschikbaar worden gesteld zijn bedoeld voor de uitvoering van

taken zoals benoemd in het Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB)-advies ‘Koersen op Klimaatneutraal’, het onderliggende artikel 2-onderzoek en de Bestuurlijke Afspraken Klimaat en Energie.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-17. 18. Overheidsbrede Dienstverlening De SPUK Informatiepunten Digitale Overheid (IDO) wordt vanaf 2026 omgezet naar de decentralisatie-uitkering Overheidsbrede Dienstverlening. Via deze decentralisatie-uitkering worden gemeenten gefaciliteerd om laagdrempelige en empathische ondersteuning te bieden bij regelzaken met de (digitale) overheid en om hun regierol in het lokale netwerk in te vullen. Hiervoor is vanaf 2026 een structurele bijdrage van € 15,4 miljoen beschikbaar. Met deze decentralisatie-uitkering kunnen gemeenten, vanuit hun regiorol, lokaal bepalen waar en welke vorm van ondersteuning het meest passend is. De verdeling van de middelen over gemeenten is gebaseerd op het aantal inwoners en het aantal lager opgeleiden in gemeenten. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-18. 19. Regeling heroïnebehandeling De SPUK Regeling heroïnebehandeling wordt met ingang van 2026 omgezet in een decentralisatie-uitkering. Zestien gemeenten ontvangen een bijdrage voor de behandeling van langdurig opiaatverslaafden, voor wie behandeling met methadon onvoldoende resultaat biedt, met medische heroïne. De regeling richt zich op het helpen van verslaafden, zowel op lichamelijk als geestelijk gebied.

Voor deze decentralisatie-uitkering is in 2026 een bedrag van € 13,3 miljoen beschikbaar. De verdeling is gebaseerd op de door de gemeenten aangeleverde verwachte bezettingscijfers van de behandeleenheden. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-19. 20. Vrouwenopvang Vanaf 2026 wordt structureel € 12 miljoen toegevoegd aan de decentralisatie uitkering Vrouwenopvang ten behoeve van extra opvangplekken. Over de nadere afspraken en verdeling van deze middelen vindt nog gesprek plaats tussen Rijk en gemeenten. Deze middelen worden nu dan ook nog niet verdeeld. 21. Bureau regioburgemeesters De gemeente Den Haag ontvangt middelen voor de ondersteuning van de regioburgemeesters bij de uitvoering van wettelijke taken op grond van de Politiewet 2012. Bureau regioburgemeesters is ondergebracht bij de gemeente Den Haag. Het gaat hierbij onder andere om de ondersteuning bij het overleg dat tenminste vier maal per jaar wordt gevoerd met de minister van JenV, de voorzitter van het College van procureurs-generaal en de korpschef over de taakuitvoering door en het beheer ten aanzien van de politie. Het gaat om een structurele bijdrage van € 880.000 vanaf 2026.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

22. Erfgoedregistratie De SPUK Erfgoedregistratie die aan de gemeente Amsterdam wordt verstrekt ten behoeve van de Federatie Grote Monumentengemeenten wordt per 2026 omgezet in een decentralisatie-uitkering. Het gaat om een bedrag van € 150.000 voor de gemeente Amsterdam in 2026. Met deze middelen kan de Landelijke Erfgoedregistratie worden bestendigd en verder worden uitgebouwd (zie ook paragraaf 4.2.13 van de septembercirculaire 2018). Daarmee wordt het mogelijk dat vanuit het Digitaal Stelsel Omgevingswet erfgoedgegevens beschikbaar komen voor iedereen. Dit geeft invulling aan de gedachte van de Omgevingswet: gemeenten hebben de plicht om informatie met betrekking tot de omgeving eenduidig beschikbaar te stellen aan zowel ambtenaren als burgers. 23. Digitale tweeling De gemeente Almere ontvangt een bijdrage van in totaal € 279.000 in de periode 20262028 voor het participeren in Digital Twin as a Service. In 2026 en 2027 ontvangt de gemeente Almere een bedrag van € 108.000 en in 2028 € 63.000. De doelstelling van Digital Twin as a service is het ontwikkelen van standaarden en afspraken om het instrument Digitale Tweeling in te kunnen zetten voor het verkrijgen van inzichten en versnellen van de realisatie van de maatschappelijke opgaven in de fysieke leefomgeving, waaronder de woningbouwopgave. 24.

Versterking arbeidsmarktregio’s In de meicirculaire 2025 zijn de middelen voor de verhoging voor de jaren 2025-2028 opgenomen (zie paragraaf 3.2.8 van de meicirculaire 2025). Nu wordt vanaf 2029 een structurele bijdrage van € 8,8 miljoen per jaar aan het gemeentefonds toegevoegd. Voor wat betreft de verdeling wordt dezelfde verdeelsleutel gehanteerd als voor de eerdere jaren. Een overzicht met de toekenning van de bedragen per gemeente is opgenomen in bijlage 3.2-24. Toelichting integratie-uitkeringen (IU) 25. Volume-indexatie 2026 Beschermd Wonen (IU) Ten behoeve van de volume indexatie 2026 wordt er structureel € 14,9 miljoen toegevoegd aan de Integratie Uitkering Beschermd wonen. Hiermee wordt voor de volume indexatie beschermd wonen aangesloten bij de groei van het accres. Dit bedrag wordt over de centrumgemeenten verdeeld naar rato van de huidige verdeling van deze uitkering. 26. Rijksbijdrage Beschut Werk (IU) In de periode 2025-2027 wordt in totaal ruim € 110 miljoen beschikbaar gesteld om de werking van loonkostensubsidie (LKS) bĳ beschut werk te verbeteren. Uit onderzoek blijkt dat de loonwaardesystematiek die hier nu voor wordt gebruikt, veelal leidt tot een

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

overschatting van de loonwaarde en daarmee tot een te lage vaststelling van de LKS. In de Tweede Kamerbrief ‘Voortgang sociaal ontwikkelbedrijven en beschut werk’ is aangekondigd dat voor werknemers met een indicatie beschut werk een forfaitaire loonkostensubsidie (vaste vergoeding voor gemiste loonkosten) zal worden ingevoerd. De hoogte van de forfaitaire LKS wordt vastgesteld op 68%. Dit is zo’n 11%-punt hoger dan het huidige gemiddelde LKS-percentage. Het kabinet heeft hiertoe bij Voorjaarsnota 2025 € 34,3 miljoen (2025) oplopend naar € 90,1 miljoen structureel (vanaf 2048) vrij gemaakt. De oploop is het gevolg van de geraamde toename van het aantal beschut werkers. Deze maatregel vergt een wetswĳziging die naar verwachting in 2028 in werking zal treden. Tot het moment dat de wetswĳziging is gerealiseerd worden de extra middelen toegevoegd aan de Rĳksbĳdrage beschut werk via de IU Participatie. Na de inwerkingtreding van de wijziging zullen de extra middelen onderdeel worden van het budget voor de bijstand en loonkostensubsidies.

3.3.

Verdeling bestaande decentralisatie- en integratie-uitkeringen en overige mededelingen

Deze paragraaf licht de wijzigingen in de decentralisatie-en integratie-uitkeringen toe die niet gepaard gaan met een wijziging in het macrobudget van de betreffende uitkering. Daarnaast bevat de paragraaf overige mededelingen die betrekking hebben op de decentralisatie- en integratie-uitkeringen. 3.3.1. Beschermd wonen De gemeente Bergen op Zoom ontvangt in 2026 net als in de periode 2018 tot en met 2025 een maximale aanvullende bijdrage van € 4,24 miljoen (zie voor meer informatie paragraaf 3.3.2 van de decembercirculaire 2018 en paragraaf 3.3.1 van de septembercirculaire 2024). In paragraaf 3.3.1. van de septembercirculaire 2024 is aan de gemeente Bergen op Zoom eerder een maximale aanvullende bijdrage van € 4,24 miljoen toegekend voor 2025. Op basis van de jaarrekeningcijfers over 2024 is deze bijdrage voor 2025 definitief vastgesteld op € 0. De gewijzigde verdeling over de gemeenten voor de integratie-uitkering Beschermd wonen is gepubliceerd in de gemeentefondsrubriek op internet. 3.3.2. Maatschappelijke opvang De verdeling van de middelen van de decentralisatie-uitkering Maatschappelijke opvang ten opzichte van de meicirculaire 2025 is voor uitkeringsjaar 2025 veranderd als gevolg van het gebruik van actuelere basisgegevens voor de maatstaven. De verdeling over de gemeenten is opgenomen in bijlage 3.3.2.

De achterliggende berekeningswijze en bedragen treft u aan in de gemeentefondsrubriek op internet.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

3.3.3. Vrouwenopvang De verdeling van de middelen van de decentralisatie-uitkering Vrouwenopvang is vanaf uitkeringsjaar 2025 veranderd als gevolg van het gebruik van actuelere basisgegevens voor de maatstaven: woonruimten, migratieachtergrond en eenouderhuishoudens en omgevingsadressendichtheid. De achterliggende berekeningswijze en bedragen treft u aan in de gemeentefondsrubriek op internet. 3.3.4. Aanpak laaggeletterdheid De verdeling van de decentralisatie-uitkering Aanpak laaggeletterdheid is voor 2026-2028 veranderd als gevolg van het gebruik van actuelere CBS-gegevens (zie ook paragraaf 3.2.10 van de meicirculaire 2025). In bijlage 3.3.4 is de verdeling voor de decentralisatieuitkering Aanpak laaggeletterdheid opgenomen voor 2026-2028.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Overige mededelingen

4.1

Inleiding

Dit hoofdstuk bevat diverse mededelingen over de gemeentefinanciën. Paragraaf 4.2 bevat mededelingen over het gemeentefonds die zowel betrekking hebben op de algemene uitkering als op de decentralisatie- en integratie-uitkeringen. Vervolgd wordt met mededelingen op het terrein van de gemeentefinanciën. 4.2

Gemeentefondstotalen, bevoorschotting en nominale ontwikkelingen

Gemeentefondstotalen Tabel 4.2.1 bevat een overzicht van de gemeentefondstotalen 2025-2030. In de tabel zijn de bedragen uit de hoofdstukken 2 en 3 bij elkaar gebracht. Tabel 4.2.1 Gemeentefondstotalen 2025-2030 (in duizenden euro's) Algemene uitkering

2025

2026

2027

2028

2029

2030

42.145.226

41.827.919

43.238.199

43.650.789

45.543.572

47.678.236

DU/IU

5.329.339

5.771.023

4.883.822

4.759.518

4.637.007

4.571.296

Totaal

47.474.565

47.598.942

48.122.021

48.410.307

50.180.579

52.249.532

Bevoorschotting De bedragen 2025 uit de tabel zullen worden verwerkt in de bevoorschotting vanaf 7 oktober 2025. Op 7 oktober 2025 zullen ook eventuele verrekeningen plaatsvinden als er eerder dit jaar te veel of juist te weinig voorschot is verstrekt. Verrekeningen over voorgaande uitkeringsjaren worden eveneens in oktober uitgevoerd. De voorschotbetalingen op de algemene uitkering over 2026 zullen in beginsel gebaseerd worden op de uitkeringsfactor en de bedragen per eenheid die in deze circulaire zijn vermeld. Daarnaast worden de meeste basisgegevens overgenomen van het jaar 2025. Gemeenten worden over de voorschotbetalingen geïnformeerd via de maandelijkse specificatieoverzichten. Voor de volledigheid: aan de berekening van de voorschotten kunnen geen rechten worden ontleend voor de definitieve vaststelling van de uitkeringen. Nominale ontwikkelingen Het accres is gebaseerd op de grondslag algemene uitkering plus decentralisatieuitkeringen en wordt toegevoegd aan de algemene uitkering. Daarmee is de algemene uitkering in de meerjarenraming uitgedrukt in het prijspeil van het betreffende jaar ofwel in lopende prijzen. De decentralisatie-uitkeringen betreffen nominale bedragen. De integratie-uitkeringen worden wel ieder jaar opnieuw geïndexeerd volgens de voor dat jaar van toepassing zijn de loon- en prijsontwikkeling (constante prijzen).

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Het is van belang dat gemeenten in hun ramingen rekening houden met de loon- en prijsontwikkelingen. Om gemeenten, die niet beschikken over eigen loon- en prijsindexen, te faciliteren bij het omgaan met nominale ontwikkelingen is tabel 4.2.2 opgenomen. De tabel bevat een aantal loon- en prijsindicatoren die het CPB onderscheidt voor de overheidssector. De cijfers zijn ontleend aan de meest recente publicaties van het CPB. Voor nadere informatie verwijzen wij naar de regelmatig bijgestelde prognoses op de website van het CPB, met name de rubriek Centraal Economisch Plan (CEP) 2025 en de MEV 2026.

4.3

Individuele referentiewaarden EMU-saldo medeoverheden 2026

In de regeling vaststelling gelijkwaardige inspanning decentrale overheden inzake het Economische en Monetaire Unie (EMU)-saldo is het collectieve aandeel van de decentrale overheden in het EMU-saldo voor de jaren 2024 tot en met 2026 bepaald alsmede de uitsplitsing daarvan per bestuurslaag 8. Om provincies en gemeenten tijdig een beeld te geven wat dit voor hen betekent, publiceert het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) in lijn met de Wet Hof individuele EMU-referentiewaarden. De referentiewaarden voor gemeenten zijn in bijlage 4.3 opgenomen en tot stand gekomen door het totaalbedrag uit de tabel hieronder op basis van de begrotingstotalen over de gemeenten te verdelen. Tabel 4.3.1: macronorm per bestuurslaag 2026

Geraamde bbp 2026 (x € 1000)= 1.234.000.000 9 Een individuele EMU-referentiewaarde is geen norm, maar een indicatie van het aandeel dat een provincie of gemeente in de gezamenlijke tekortnorm heeft. De Wet Hof bepaalt dat de individuele referentiewaarde voor het EMU-saldo van de individuele overheden naast het eigen aandeel ook het aandeel in openbare lichamen betreft. Het aandeel in openbare lichamen is het deel van het EMU-saldo van de gemeenschappelijke regelingen dat aan de 8 9

Staatscourant 2024-3979

Deze berekening is gebaseerd op de raming van het bbp 2026 uit de MEV en op de begrotingstotalen 2025 van gemeenten en provincies.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

betreffende deelnemende individuele decentrale overheid wordt toegerekend. Een deel van het EMU-saldo van de gemeenschappelijke regelingen maakt dus onderdeel uit van het EMU-saldo van de deelnemende decentrale overheden. 4.4

Stand van zaken onderzoeksagenda verdeelmodel algemene uitkering

Op 7 februari jl. zijn beide Kamers geïnformeerd over de inmiddels afgeronde onderzoeken met betrekking tot het verdeelmodel en hoe het vervolgtraject verder vorm te geven 10. Bij de verdere analyses zal aandacht zijn voor, zonder uitputtend te zijn, specifieke groepen van gemeenten zoals grote en kleine gemeenten (G4, 100.000 plus, kleine gemeenten), mate van stedelijkheid/bebouwingsdichtheid, groei- en krimpgemeenten, instellingsgemeenten, toeristengemeenten, universiteitssteden en industriesteden, structuurkenmerken (gemeenten met veel jongeren of ouderen, gemeenten met veel lage of hoge inkomens, gemeenten met veel laag of hoog opgeleiden, gemeenten met veel of weinig werkenden. Verder is in deze brief ingegaan op het ingroeipad, waarbij expliciet aandacht zal zijn voor gemeenten met een beperkte financiële draagkracht en met een relatief hoog aantal inwoners met een lage sociaal economische status. 4.5

‘Weeffout’ Jeugdzorg

Bij de decentralisatie van de jeugdzorg is de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg overgegaan van de provincies naar de gemeenten. In het bestuursakkoord 2011-2015 11 is vastgelegd dat er € 90 miljoen van het provinciefonds werd overgeheveld naar het gemeentefonds. De uitname was gebaseerd op het aantal jongeren op dat moment. Bij de berekening van de bedragen is geen rekening gehouden met het feit dat de steden Amsterdam, Rotterdam en Den Haag zelf al verantwoordelijk waren voor de jeugdzorg. Hierdoor is er destijds € 10 miljoen structureel teveel overgeheveld van het provinciefonds naar het gemeentefonds. Deze ‘weeffout’ zal bij de eerstvolgende budgettaire gelegenheid meerjarig worden hersteld. In ieder geval wordt bij Najaarsnota de boeking voor het jaar 2025 verwerkt. Uiterlijk bij Voorjaarsnota 2026 zal de boeking voor het jaar 2026 en verder worden gedaan. Uiterlijk bij Voorjaarsnota 2026 zal de boeking voor het jaar 2026 en verder worden gedaan. 4.6

Landelijke Vreemdelingen Voorziening

Het pilot-programma voor de Landelijke Vreemdelingen Voorziening (LVV) had oorspronkelijk een looptijd van 2019 tot en met 2021. In overleg met gemeenten en de VNG is besloten de pilot te verlengen tot en met 31 december 2024. Het kabinet heeft besloten de Rijksbijdrage, waarvan een gedeelte ten laste kwam van de algemene uitkering van het gemeentefonds, aan de LVV, stop te zetten vanaf 2025 12. In deze brief is tevens opgemerkt dat gemeenten de mogelijkheid hebben om onderdak voor niet rechtmatig in Nederland verblijvende vreemdelingen zelfstandig te financieren.

Kamerstukken II, 2024-2025, 36 600, B, nr. 24 Kamerstukken II 2010-2011, 32749, nr. 1 12 Kamerstukken II, 2024-2025, 19637, nr. 3326 10 11

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Naar aanleiding van deze brief heeft de VNG, met instemming van haar leden, de fondsbeheerders verzocht om voor het jaar 2025 nog eenmaal het bedrag van circa € 9 miljoen hiervoor uit de algemene uitkering van het gemeentefonds te nemen en middels een decentralisatie-uitkering aan de desbetreffende vijf gemeenten te verstrekken. Dit met het oog op de leefbaarheid en een ordentelijke afbouw van de pilots. Gezien de mogelijkheid die aan gemeenten is gegeven om onderdak voor niet rechtmatig in Nederland verblijvende vreemdelingen zelfstandig te financieren en dat middelen in het gemeentefonds beleids- en bestedingsvrij zijn, zal dit verzoek in de decembercirculaire 2025 worden verwerkt. De verdeling van de middelen zal in overleg met de VNG worden bepaald. 4.7

Wegenbeheer

Het groeipercentage voor de bijdragen van gemeenten aan het beheer van gemeentelijke wegen door waterschappen bedraagt voor de jaren 2025 en 2026 respectievelijk 4,20% en 2,77%. Sinds 1993 dient een aantal gemeenten op grond van de artikelen 22 en 24 van de Wet herverdeling wegenbeheer (WHW) een uitkering te verstrekken aan een waterschap voor het beheer van wegen. De hoogte van de uitkering is vastgelegd in het Besluit bijdrage vergoeding wegenzorg. Jaarlijks wordt zij bijgesteld op basis van gegevens van het CPB. Voor het jaar 2025 wordt het groeipercentage definitief vastgesteld op 3,0% (niet afgerond: 2,99%). Dit is het saldo van de raming voor 2025 (naar huidig inzicht 4,20%) en de nacalculatie over 2024 (-1,21%). Voor het jaar 2026 wordt het groeipercentage voorlopig vastgesteld op 2,77%. Dit komt overeen met de huidige raming van de prijsstijging van de overheidsconsumptie in het jaar 2025. 4.8

Website gemeentefinanciën: www.findo.nl

De gegevens in de online database met informatie over de financiën van decentrale overheden (www.findo.nl) worden op regelmatige basis geactualiseerd. De Iv3-data, zoals die door gemeenten en provincies zijn aangeleverd bij het CBS, zijn bijgewerkt tot en met de begroting van 2025 en de jaarrekeningen van 2024. Door deze informatie en openbare documenten op één plaats beschikbaar te stellen, wil het ministerie van BZK bijdragen aan de transparantie en openbaarheid van de financiën van decentrale overheden. De gegevens uit deze circulaire zullen zo spoedig mogelijk worden verwerkt, zodat u de meest actuele stand kunt raadplegen. 4.9

Jaarlijkse weging decentralisatie- en integratie-uitkeringen

In artikel 13, lid 5, van de Financiële-verhoudingswet wordt bepaald dat jaarlijks, in overleg met de ministers die het aangaat, wordt bezien of een decentralisatie- en/of integratieuitkering (DU/IU) kan worden overgeheveld naar de algemene uitkering. Het gemeentefonds kent nog enkele integratie-uitkeringen.

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

De invoering van het woonplaatsbeginsel en het nieuwe objectieve verdeelmodel beschermd wonen (BW), eerder voorzien voor 1 januari 2026, is uitgesteld (zie paragraaf 4.4 van de septembercirculaire 2024). Van de IU participatie blijven de onderdelen Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en Nieuw begeleiding beschut werk vooralsnog bestaan. In overleg met het ministerie van SZW zal worden gekeken hoe hiermee in de toekomst om te gaan. Voor de decentralisatie-uitkeringen is in tabel 3.2.2 te zien dat de meeste niet structureel zijn. Omzetting naar integratie-uitkering of algemene uitkering is voor die uitkeringen dan ook niet aan de orde. Voor de overige (structurele) decentralisatie-uitkeringen geldt dat deze niet aan alle gemeenten worden uitgekeerd en/of nu nog niet kunnen worden verdeeld via de maatstaven van de algemene uitkering. Van de nog niet eerder in een begroting opgenomen decentralisatie-uitkeringen wordt bij ontwerpbegroting 2027 bezien of ze kunnen worden omgezet naar een integratie-uitkering of algemene uitkering. 4.10

Cijfers belastingcapaciteit

De belastingcapaciteit 2025 (voorlopige cijfers) is gepubliceerd op StatLine - Maatstaven Financiële-verhoudingswet (Fvw) De belastingcapaciteit 2023 (definitief) wordt gepubliceerd op 2 december op StatLine - Maatstaven Financiële-verhoudingswet (Fvw), regio, 2007 - 2023

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Bijlagen

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Bijlage 2.1.1 Bedragen per eenheid en uitkeringsfactor 2025 Verdeeltabel 2025 (bedragen in euro's in basis) maatstaven en

b.p.e. 2025

w ijzigingen

b.p.e. 2025

uitkeringsfactor

stand

volgens

stand

mei 2025

deze circulaire

september 2025

134,78 42,27 79,48 5.147,29 1.041,20 169,44 766,20 628,55 75.166,66 3.900,43 374,43 1.348,63 269,09 47,34 209,89 579,11 115.000,65 268,79 528,66 384,90 5.147,29 385,96 45,41 10,86 158,08 13,42 31,40 85,43 150,84 7.925,10 2.935,95 6.818,51 10.743,51 126,10 39,89 33.745,44 33.745,44 33.745,44 25,72 39,00

44,52 9,01 240,76 2,30 27,99 2,39 44,52 0,06 4,18 -2,39 -

134,78 42,27 79,48 5.191,81 1.050,21 169,44 766,20 628,55 75.166,66 4.141,19 376,73 1.348,63 269,09 47,34 209,89 607,10 115.003,04 268,79 528,66 384,90 5.191,81 386,02 45,41 10,86 162,26 13,42 31,40 83,04 150,84 7.925,10 2.935,95 6.818,51 10.743,51 126,10 39,89 33.745,44 33.745,44 33.745,44 25,72 39,00

-0,3079% -0,2342% -0,0914%

bedrijven bew oonde oorden 1930 historische w oningen in bew oonde oorden 1930 bijstandsontvangers doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep éénpersoonshuishoudens extra groei jongeren extra groei leerlingen voortgezet onderw ijs grote w oonkernen huishoudens met een laag inkomen met drempel inw oners inw oners 75+ met drempel inw oners w addengemeenten (<2500 inw oners) inw oners w addengemeenten (>7500 inw oners) inw oners w addengemeenten (2500 tot 7500 inw oners) jongeren kernen laag opleidingsniveau met drempel leerlingen (voortgezet) speciaal onderw ijs leerlingen voortgezet onderw ijs loonkostensubsidie migratieachtergrond landelijke centrumfunctie lokale centrumfunctie regionale centrumfunctie oeverlengte * bodemfactor gemeente * dichtheidsfactor oeverlengte*bodemfactor gemeente omgevingsadressendichtheid onderw ijsachterstand oppervlak bebouw ing buitengebied oppervlak bebouw ing buitengebied bodemfactor buitengebied oppervlak bebouw ing w oonkern oppervlak bebouw ing w oonkern bodemfactor w oonkern oppervlak binnenw ater oppervlak buitenw ater oppervlak historische kern < 40 ha oppervlak historische kern > 65 ha oppervlak historische kern 40 tot 65 ha oppervlak land * bodemfactor gemeente oppervlak land ozb niet-w oningen eigenaren ozb niet-w oningen gebruikers ozb w oningen eigenaren vast bedrag vast bedrag Amsterdam verkiezingen Den Haag vast bedrag Rotterdam w

oonruimten w oonruimten bodemfactor w oonkern uitkeringsfactor

979.230,12 74.175.269,15 1.487.884,68 27.064.336,61 11,59 52,99

753.518,95 -

979.230,12 74.175.269,15 2.241.403,63 27.064.336,61 11,59 52,99

1,472

0,014

1,486

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Mutaties uitkeringsjaar 2025 ten opzichte van stand meicirculaire 2025 (bedragen in euro's in basis)

maatstaven

totaal

bijstandsontvangers doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep huishoudens met een laag inkomen met drempel inwoners jongeren kernen loonkostensubsidie migratieachtergrond regionale centrumfunctie omgevingsadressendichtheid verkiezingen Den Haag

44,52 9,01 240,76 2,30 27,99 2,39 44,52 0,06 4,18 -2,39 753.518,95

Sociale basisvoorzieningen 0,06 2,39 0,06 0,01 0,01 -

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Participatie

Jeugd

Bestuur en ondersteuning

44,52 9,01 3,06 44,52 -

237,70 27,99 4,17 -2,40 -

2,24 753.518,95

Bijlage 2.1.2 Bedragen per eenheid 2025 per cluster Bedragen per eenheid stand septembercirculaire 2025 uitkeringsjaar 2025 Totaal

Sociale basisvoorzieningen

7 Participatie

Wmo

Bestuur en Jeugd ondersteuning

Orde en veiligheid

Onderwijs

Sport, cultuur en recreatie

Infrastructuur, ruimte en milieu

Overig

Overige Eigen Middelen

OZB

bedrijven

134,78

84,44

50,34

bewoonde oorden 1930

42,27

79,48

bijstandsontvangers

historische woningen in bewoonde oorden 1930

5.191,81

doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep

1.050,21

169,44

éénpersoonshuishoudens

79,48

extra groei jongeren

766,20

extra groei leerlingen voortgezet onderwijs

628,55

grote woonkernen

75.166,66

huishoudens met een laag inkomen met drempel

4.141,19

356,75

533,97

376,73

129,11

1.348,63

inwoners inwoners 75+ met drempel

75.166,66

128,93

176,88

207,82

11,53

146,16

-117,89

2.944,66

inwoners waddengemeenten (<2500 inwoners)

269,09

inwoners waddengemeenten (>7500 inwoners) inwoners waddengemeenten (2500 tot 7500 inwoners) jongeren

47,34

kernen

209,89

607,10

346,75

260,35

115.003,04

laag opleidingsniveau met drempel

268,79

5.588,92

24.080,77

268,79

85.333,35 -

leerlingen (voortgezet) speciaal onderwijs

528,66

leerlingen voortgezet onderwijs

384,90

loonkostensubsidie

5.191,81

migratieachtergrond

386,02

151,43

150,18

84,41

landelijke centrumfunctie

45,41

lokale centrumfunctie

10,86

5,39

5,47

regionale centrumfunctie oeverlengte * bodemfactor gemeente * dichtheidsfactor oeverlengte*bodemfactor gemeente

162,26

29,13

50,84

51,69

30,60

13,42

31,40

omgevingsadressendichtheid

83,04

17,58

-29,70

3,65

18,26

73,25

onderwijsachterstand

150,84

7.925,10

2.935,95

oppervlak bebouwing buitengebied oppervlak bebouwing buitengebied buitengebied

bodemfactor

(voortzetting op de volgende bladzijde)

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Bedragen per eenheid stand septembercirculaire 2025 uitkeringsjaar 2025 Totaal oppervlak bebouwing woonkern oppervlak bebouwing woonkern woonkern oppervlak binnenwater

bodemfactor

oppervlak buitenwater oppervlak historische kern < 40 ha

Sociale basisvoorzieningen

Participatie

Wmo

Jeugd

Bestuur en ondersteuning

Orde en veiligheid

Onderwijs

Sport, Infrastructuur, cultuur en ruimte en recreatie milieu

Overige Eigen Middelen

Overig

OZB

6.818,51

10.743,51

126,10

39,89

33.745,44

18.619,46

39,89

15.125,98

oppervlak historische kern > 65 ha

33.745,44

18.619,46

15.125,98

oppervlak historische kern 40 tot 65 ha

33.745,44

18.619,46

15.125,98

oppervlak land * bodemfactor gemeente

25,72

oppervlak land

39,00

25,26

13,74

ozb niet-woningen eigenaren

-0,3079%

ozb niet-woningen gebruikers

-0,2342%

-0,0914%

979.230,12

ozb woningen eigenaren vast bedrag

528.072,21

401.336,28

2.241.403,63

vast bedrag Rotterdam ∗

27.064.336,61

11,59

82,61

56,12

-65,05

-62,09

52,99

bodemfactor woonkern

-0,0914% 49.821,63

74.175.269,15

woonruimten

vast bedrag Amsterdam

2.241.403,63

verkiezingen Den Haag woonruimten

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

74.175.269,15 27.064.336,61

Bijlage 2.1.3 Bedragen per eenheid en uitkeringsfactor 2026 Verdeeltabel 2026 (bedragen in euro's in basis) maatstaven en

b.p.e. 2025

w ijzigingen

b.p.e. 2026

uitkeringsfactor

stand

volgens

stand

september 2025 bedrijven bew oonde oorden 1930 historische w oningen in bew oonde oorden 1930 bijstandsontvangers doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep éénpersoonshuishoudens extra groei jongeren extra groei leerlingen voortgezet onderw ijs grote w oonkernen huishoudens met een laag inkomen met drempel inw oners inw oners 75+ met drempel inw oners w addengemeenten (<2500 inw oners) inw oners w addengemeenten (>7500 inw oners) inw oners w addengemeenten (2500 tot 7500 inw oners) jongeren kernen laag opleidingsniveau met drempel leerlingen (voortgezet) speciaal onderw ijs leerlingen voortgezet onderw ijs loonkostensubsidie migratieachtergrond landelijke centrumfunctie lokale centrumfunctie regionale centrumfunctie oeverlengte * bodemfactor gemeente * dichtheidsfactor oeverlengte*bodemfactor gemeente omgevingsadressendichtheid onderw ijsachterstand oppervlak bebouw ing buitengebied oppervlak bebouw ing buitengebied bodemfactor buitengebied oppervlak bebouw ing w oonkern oppervlak bebouw ing w oonkern bodemfactor w oonkern oppervlak binnenw ater oppervlak buitenw ater oppervlak historische kern < 40 ha oppervlak historische kern > 65 ha oppervlak historische kern 40 tot 65 ha oppervlak land * bodemfactor gemeente oppervlak land ozb niet-w oningen eigenaren ozb niet-w oningen gebruikers ozb w oningen eigenaren vast bedrag vast bedrag Amsterdam verkiezingen Den Haag vast

bedrag Rotterdam w oonruimten w oonruimten bodemfactor w oonkern uitkeringsfactor

deze circulaire

september 2025

-63,01 -12,75 1,73 -163,80 -1,76 13,57 -19,43 257,79 2,74 -63,01 0,27 -2,31 1,71 -32,78 -10,69 -

134,78 42,27 79,48 5.128,80 1.037,46 171,17 766,20 628,55 75.166,66 3.977,39 374,97 1.362,20 269,09 47,34 209,89 587,67 115.260,83 271,53 528,66 384,90 5.128,80 386,29 45,41 10,86 159,95 13,42 31,40 84,75 150,84 7.892,32 2.935,95 6.807,82 10.743,51 126,10 39,89 33.745,44 33.745,44 33.745,44 25,72 39,00

-0,3079% -0,2342% -0,0914%

-0,0066% -0,0051% 0,0052%

-0,3145% -0,2393% -0,0862%

979.230,12 74.175.269,15 2.241.403,63 27.064.336,61 11,59 52,99

-914.498,19 0,01 -

979.230,12 74.175.269,15 1.326.905,44 27.064.336,61 11,60 52,99

1,486

0,004

1,490

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Mutaties uitkeringsjaar 2026 ten opzichte van uitkeringsjaar 2025 stand septembercirculaire 2025 (bedragen in euro's in basis)

Maatstaven bijstandsontvangers doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep éénpersoonshuishoudens huishoudens met een laag inkomen met drempel inwoners inwoners 75+ met drempel jongeren kernen laag opleidingsniveau met drempel loonkostensubsidie migratieachtergrond regionale centrumfunctie omgevingsadressendichtheid oppervlak bebouwing buitengebied oppervlak bebouwing woonkern ozb niet-woningen eigenaren ozb niet-woningen gebruikers ozb woningen eigenaren verkiezingen Den Haag woonruimten

Totaal -63,01 -12,75 1,73 -163,80 -1,76 13,57 -19,43 257,79 2,74 -63,01 0,27 -2,31 1,71 -32,78 -10,69 -0,0066% -0,0051% 0,0052% -914.498,19 0,01

Sociale basisvoorzieningen 0,23 12,05 0,27 0,06 0,04 -

Participatie

-63,01 -12,75 -4,34 -63,01 -

Wmo

1,73 5,46 13,57 245,74 2,74 0,53 -

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Jeugd -164,92 -19,43 -2,90 1,67 -

Infrastruc Bestuur en tuur, ondersteuning ruimte en milieu -1,99 -914.498,19 0,01

-32,78 -10,69 -

OZB

-0,0066% -0,0051% 0,0052% -

Bijlage 2.1.4 Bedragen per eenheid 2026 per cluster

Bedragen per eenheid stand septembercirculaire 2025 uitkeringsjaar 2026 Totaal

Sociale basisvoorzieningen

Participatie

Wmo

Jeugd

Bestuur en ondersteuning

Orde en veiligheid

Onderwijs

Sport, Infrastructuur, cultuur en ruimte en recreatie milieu

Overig

Overige Eigen Middelen

OZB

bedrijven

134,78

84,44

50,34

bewoonde oorden 1930

42,27

79,48

bijstandsontvangers

5.128,80

doelgroepenregister gemeentelijke doelgroep

1.037,46

171,17

historische woningen in bewoonde oorden 1930

éénpersoonshuishoudens

79,48

extra groei jongeren

766,20

extra groei leerlingen voortgezet onderwijs

628,55

grote woonkernen

75.166,66

huishoudens met een laag inkomen met drempel

3.977,39

352,41

539,43

75.166,66

128,93

176,88

205,83

11,53

146,16

-117,89

374,97

129,34

inwoners 75+ met drempel inwoners waddengemeenten (<2500 inwoners)

1.362,20

269,09

inwoners waddengemeenten (>7500 inwoners) inwoners waddengemeenten (2500 tot 7500 inwoners) jongeren

47,34

inwoners

kernen

209,89 587,67 115.260,83

laag opleidingsniveau met drempel

271,53

2.779,74

1.362,20

209,89

327,32

260,35

5.600,97

24.326,51

271,53

85.333,35 -

leerlingen (voortgezet) speciaal onderwijs

528,66

leerlingen voortgezet onderwijs

384,90

loonkostensubsidie

5.128,80

migratieachtergrond

386,29

151,70

150,18

84,41

landelijke centrumfunctie

45,41

lokale centrumfunctie

10,86

5,39

5,47

regionale centrumfunctie oeverlengte * bodemfactor gemeente * dichtheidsfactor oeverlengte*bodemfactor gemeente

159,95

29,19

51,37

48,79

30,60

13,42

31,40

omgevingsadressendichtheid

84,75

17,62

-28,03

3,65

18,26

73,25

onderwijsachterstand oppervlak bebouwing buitengebied oppervlak bebouwing buitengebied buitengebied

bodemfactor

13,42

150,84

7.892,32

2.935,95

(voortzetting op de volgende bladzijde)

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Bedragen per eenheid stand septembercirculaire 2025 uitkeringsjaar 2026 Totaal oppervlak bebouwing woonkern oppervlak bebouwing woonkern woonkern oppervlak binnenwater

6.807,82 bodemfactor

oppervlak buitenwater oppervlak historische kern < 40 ha

10.743,51 126,10

Sociale basisvoorzieningen

Participatie

Wmo

Jeugd

Bestuur en ondersteuning

Orde en veiligheid

Onderwijs

Sport, Infrastructuur, cultuur en ruimte en recreatie milieu

Overige Eigen Middelen

Overig

OZB

6.807,82

10.743,51

126,10

39,89

33.745,44

18.619,46

39,89

15.125,98

oppervlak historische kern > 65 ha

33.745,44

18.619,46

15.125,98

oppervlak historische kern 40 tot 65 ha

33.745,44

18.619,46

15.125,98

oppervlak land * bodemfactor gemeente

25,72

oppervlak land

39,00 -

25,26

13,74

ozb niet-woningen eigenaren

-0,00

-0,3145%

ozb niet-woningen gebruikers

-0,00

-0,2393%

ozb woningen eigenaren

-0,00 -

-0,0862%

49.821,63

979.230,12

vast bedrag Amsterdam

74.175.269,15

verkiezingen Den Haag

1.326.905,44

vast bedrag Rotterdam ∗

27.064.336,61

11,60

82,62

56,12

-65,05

-62,09

52,99

vast bedrag

woonruimten woonruimten

bodemfactor woonkern

528.072,21 1.326.905,44

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

401.336,28 -

74.175.269,15 27.064.336,61

Bijlage 2.2.1 Opbouw algemene uitkeringen 2025-2030 Bijlage 2.2.1 Opbouw algemene uitkering 2025-2030 (in duizenden euro's) clusterindeling van het nieuwe verdeelmodel Algemene uitkering voorafgaand jaar

2025

2026

2027

2028

2029

2030

39.023.951

42.145.226

41.827.919

43.238.199

43.650.789

45.543.572

-2.301.476 916.022 115.600 1.016.292 153.884 -78.420 -513.510 -428.279 114.671

1.081.885 -3.366 687.275 -73.072 79.608 -57.908 -26.210

1.646.519 58.601 14.743 -8.314 -21.910

1.756.279 83.512 -40.363 -24.370

924.000

-924.000 924.000 -97

-100

-102

Algemene mutaties - Accres 2.115.747 - Accres bijstelling tranches 2022 en verder -30.695 - Accres bijstelling tranches 2023 en verder 392.416 - Accres bijstelling tranches 2024 en verder -797.105 - Accres bijstelling tranches 2025 en verder 586.899 - Accres bijstelling tranches 2026 en verder - Incidentele compensatie -70.250 - Plafond BTW-compensatiefonds 2025 428.279 - Plafond BTW-compensatiefonds 2024 -561.338 - Plafond BTW-compensatiefonds (afrekening 2022) - Plafond BTW-compensatiefonds 2023 -213.835 - Eenmalige rijksbijdrage - Financieringssystematiek - Knelpunten verdeelproblematiek -93 - Wet visueel beperkten - Diversen - Kennisscentrum explosieven WOII 908 - Volkshuisvestingsfonds - Woningbouwimpuls - Indexatie DU Jeugd: overheveling accres naar regionaal programma -7.400 - Afrekening Kenniscentrum Ontplofbare Oorlogsresten 1.450 Cluster Participatie - Participatie: Wajong overheveling vanuit IU 1.047 - Participatie: Regulier werk overheveling vanuit IU 4.857 - Implementatie Pwet in balans 36.325 - Loon- en prijsbijstelling 361 - Correctie extrapolatie participatie - IPS-trajecten - Flankerend armoedebeleid -50.000 - Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden - Re-integratie - IBO Problematische schulden 18.670 - Wet Visueel beperkten -40 Cluster Individuele voorzieningen Wmo - Loon- en prijsbijstelling - Geen aanspraak op begeleiding -9.000 -

Overgangsrecht levenslang 1.157 - Mobiliteitshulpmiddelen - Nacalculatie mobiliteitshulpmiddelen Wlz - Eigen bijdrage huishoudelijke hulp (coalitieakkoord) -95.000 - Terugdraaien eigen bijdrage huishoudelijke hulp (coalitieakkoord) 95.000 - Uitstel vervanging abonnementstarief Wmo - Integraal Zorgakkoord (Wmo abonnementstarief) 110.000 - Hulpmiddelen thuis laten staan 200 - Wmo hulpmiddelen 2.200 - Aanpassen regeling dienstverlening aan huis - Indexatie Wmo demografie Cluster Sociale basisvoorzieningen - Kinderopvang Sociaal Medische indicatie 5.400 - Toezicht en handhaving aanpassing kwaliteitseisen kinderopvang 700 - Toezicht voorschoolse educatie - Landelijke vreemdelingenvoorzieningen 14.700 - Asiel (inburgering) -30.000 - Versterking ondersteuning wijkteams - impuls integraal werken - Inburgering: overheveling vanuit IU -2.370 - valpreventie bij ouderen (coalitieakkoord) - rijksvaccinatieprogramma meningokokken en informed consent - Rijksvaccinatieprogramma 2.300 - Wet Integrale Suïcidepreventie Cluster Individuele voorzieningen Jeugd - Toezicht gastouderopvang - Demping terugval gemeentefonds 2026 - Tekorten voor rekening Rijk 414.000 - Groeipad maatregelen Hervormingsagenda - Eigen bijdrage jeugdzorg - Sturen op trajectduur jeugdzorg - Indexeren opbrengst Hervormingsagenda - Hervormingsagenda Jeugd (uitvoeringskosten en budget voor centrale investeringen) - Kinderopvang

pleegouders 2.500 - Hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024 728.000 - Jeugdzorg -514.205 - Loon- en prijsbijstelling jeugdzorg -50.941 - Loon- en prijsbijstelling voogdij 18+ - Werkdrukverlaging jeugdbescherming - Ketensystemen jeugd - Compensatieregeling Voogdij/18+ 32.124 - Compensatieregeling niet beoogde kosten jeugdzorg -2.497 - Besparingsverlies Jeugd 500.000 Cluster Participatie - Bijstand jongerennorm cluster Sport, cultuur en recreatie cluster Infrastructuur, ruimte en milieu - Handhaving energielabel C kantoren cluster Bestuur en ondersteuning - Vervroegde Tweede Kamerverkiezingen 60.000 - Kiezers buiten Nederland 1.120 - BRP: centralisering inschrijving vergunninghouders -3.125 - Wet op de lijkbezorging - Digitaal stelsel Omgevingswet -2.898 - GDI voorzieningen 2022 - Handelsregister 537 - Extra bijdragen BRP 733 - Robuust rechtsbeschermingssysteem - Wet Open Overheid (structureel) 5.258 - Wet Open Overheid (incidenteel) - BRP experiment -821 - Kiescollege niet ingezetenen - Systeemleren monitoring Algemene uitkering 42.145.226

-95

-8

2.228.642 -125.356 -63.150

-104 -40

150.000 100.000 -1.450 1.518 4.172 -21.121 -7.316

11.084 14.936 -11.643

mei 2022, § 2.2-13 mei 2022, § 2.2-13 september 2025, § 2.2-4 mei 2023, § 2.2-4 mei 2025, § 2.2-12 september 2022, § 2.2-10 september 2023, § 2.2-7 mei 2024, § 2.2-4 september 2023, § 2.2-5 mei 2025, § 2.2-11 september 2023, § 2.2-6

8.425

9.431

8.315

1.157

75.000

september 2019, § 2.2-8 mei 2021, § 2.2-11 mei 2025, § 2.2-10 december 2020, § 2.2-4 september 2021, § 2.2-7 mei 2022, § 2.2-14 mei 2023, § 2.2-13a mei 2025, § 2.2-7 mei 2023, § 2.2-12 september 2023, § 2.2-8 mei 2025, § 2.2-8 mei 2025, § 2.2-9 september 2025, § 2.2-12 september 2024, § 2.2-7 september 2024, § 2.2-8 mei 2023, § 2.2-15 mei 2024, § 2.2-14 september 2022, § 2.2-7 mei 2023, § 2.2-16 december 2021, § 2.2-3 mei 2022, § 2.2-18 mei 2022, § 2.2-19 september 2018, § 2.2-7 september 2025, § 2.2-10 september 2025, § 2.2-11

-20.000 -30

-40

-9.000 1.157

1.158

1.157

-225.000

100 3.300 1.800 75.000

-10.000

200

75.000

100

4.500

5.000

mei 2022, § 2.2-1 mei 2023, § 2.2-1 mei 2023, § 2.2-1 mei 2024, § 2.2-1b mei 2025, § 2.2-1a september 2025, § 2.2-1 mei 2025, § 2.2-1b september 2025, § 2.2-2 mei 2025, § 2.2-2 mei 2023, § 2.2-2 mei 2024, § 2.2-2 september 2022, § 2.2-4 september 2023, § 2.2-3 mei 2025, § 2.2-3 mei 2025, § 2.2-3 mei 2024, § 2.2-3 mei 2021, § 2.2-5 mei 2022, § 2.2-4 mei 2022, § 2.2-5 september 2024, § 2.2-3 september 2025, § 2.2-2

-2.561

-18.670 -40

-1.800

Vindplaats

-50.000

-1.077 -833

-423 -834

-2.565 10.000

300 -

1.400 400.000

800 22.000

-10.000

-400 2.000

-100 10.000

498.000

-51.000

356.618 -728.000 -859.000 -75.865 -50.684

-87.006 -

-447.000 -260.000 -68.000 -507.000 40.668 -

29.045 -

712 11.000 -9.360

september 2025, § 2.2-7 mei 2025, § 2.2-4a mei 2025, § 2.2-4b mei 2025, § 2.2-4c mei 2025, § 2.2-4d mei 2025, § 2.2-4e mei 2025, § 2.2-4f september 2025, § 2.2-5b september 2025, § 2.2-8 september 2025, § 2.2-5a december 2024, § 2.2-4 t/m 5 september 2023, § 2.2-10 mei 2024, § 2.2-8 mei 2024, § 2.2-6 mei 2024, § 2.2-9 mei 2024, § 2.2-7 december 2024, § 2.2-3 september 2024, § 2.2-6 september 2024, § 2.2-9

-2.225

mei 2024, § 2.2-18

-60.000 -1.120

september 2025, § 2.2-13 september 2025, § 2.2-14 mei 2025, § 2.2-14 september 2024, § 2.2-4 september 2024, § 2.2-5 mei 2023, § 2.2-20 mei 2024, § 2.2-16 december 2024, § 2.2-2 mei 2023, § 2.2-13 mei 2021, § 2.2-18 mei 2021, § 2.2-18 mei 2024, § 2.2-17 mei 2025, § 2.2-13 mei 2023, § 2.2-16

3.230 -2.898

5.258

-2.898

-25.000 -24.979

-237 41.827.919

-2.898

43.238.199

-10.000 43.650.789

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

45.543.572

47.678.236

Bijlage 2.4.1 Aantallen per gemeente ophoging maatstaf Woonruimten

Gemeente

Aa en Hunze Aalsmeer Aalten Achtkarspelen Alblasserdam Albrandswaard Alkmaar Almelo Almere Alphen aan den Rijn Alphen-Chaam Altena Ameland Amersfoort Amstelveen Amsterdam Apeldoorn Arnhem Assen Asten Baarle-Nassau Baarn Barendrecht Barneveld Beek Beekdaelen Beesel Berg en Dal Bergeijk Bergen L Bergen NH Bergen op Zoom Berkelland Bernheze Best Beuningen Beverwijk Bladel Blaricum Bloemendaal Bodegraven-Reeuwijk Boekel Borger-Odoorn Borne Borsele

21 11 18 10 8 28 10 15 10 13 9 13 9 13 9 12 24 19 25 15 22 48 9 15 10 12 9 27 8 12 26 21 17 15 3 7 12 13 9 24 9 25 12 13 10

130 190 130 180 110 130 1.090 590 2.480 850 40 230 20 2.380 3.760 52.560 1.450 6.380 830 70 20 190 310 350 90 210 40 360 80 60 110 440 200 140 170 180 290 90 50 140 230 20 120 160 100

130 170 130 160 90 110 1.040 560 2.290 820 40 240 20 2.270 3.600 49.070 1.360 5.940 760 60 20 170 260 320 80 200 50 350 70 40 120 430 180 120 160 150 270 80 50 130 220 30 110 140 90

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

198 48 138 45 28 370 273 267 620 213 10 58 5 595 940 13.140 1.946 2.359 933 29 57 873 78 179 23 53 10 498 20 15 373 564 143 85 43 45 73 23 13 302 58 131 30 40 25

207 43 136 40 23 389 260 224 573 205 10 60 5 568 900 12.268 1.948 2.279 918 33 58 900 65 138 20 50 13 526 18 10 383 557 158 66 40 38 68 20 13 265 55 134 28 35 23

Gemeente

Boxtel Breda Bronckhorst Brummen Brunssum Bunnik Bunschoten Buren Capelle aan den IJssel Castricum Coevorden Cranendonck Culemborg Dalfsen Dantumadiel De Bilt De Fryske Marren De Ronde Venen De Wolden Delft Den Helder Deurne Deventer Diemen Dijk en Waard Dinkelland Doesburg Doetinchem Dongen Dordrecht Drechterland Drimmelen Dronten Druten Duiven Echt-Susteren Edam-Volendam Ede Eemnes Eemsdelta Eersel Eijsden-Margraten Eindhoven Elburg Emmen

Aantallen per gemeente ophoging maatstaf woonruimten Aantal personen Aantal Aantal Totale ophoging Totale ophoging Aantal in uitwonende uitwonende maatstaf maatstaf personen in woonruimten zorginstellingen zorginstellingen studenten 2024** studenten 2025 woonruimten per 1000 inw *** 2024**** 2025 2025 2025* 629 18 270 250 228 206 2.754 15 7.520 7.020 1.990 1.829 574 16 120 110 111 91 428 20 110 100 159 149 464 17 130 110 128 101 145 9 250 260 63 65 307 14 110 110 35 28 175 6 70 70 18 18 647 9 980 900 245 225 450 12 240 240 60 60 527 15 170 170 61 61 266 12 90 70 23 18 263 9 240 250 60 63 292 10 150 130 38 33 361 19 140 110 124 117 714 16 630 550 279 230 755 14 290 270 73 82 314 7 260 220 65 55 459 19 120 120 137 139 1.128 10 17.450 16.690 4.363 4.173 1.272 22 360 350 493 556 676 20 140 130 254 235 1.518 15 1.950 1.850 540 500 254 8 2.280 2.130 570 533 1.060 12 520 450 130 113 426 16 100 110 82 75 105 9 60 50 15 13 1.438 24 430 370 706 679 441 16 140 120 72 81 2.040 17 1.190 1.090 531 570 206 10 80 80 20 20 528 19 120 100 163 151 319 7 1.070 1.020 268 255 463 23 100 80 231 203 200 8 160 130 40 33 685 21 160 150 254 265 308 8 160 150 40 38 2.060 17 2.290 2.090 769 820 76 8 60 50 15 13 688 15 280 240 180 112 440 22 80 80 164 171 382 15 190 180 48 55 3.387 14 14.370 14.310 3.593 3.578 397 17 140 120 98 88 1.593 15 860 820 224 241

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Aantallen per gemeente ophoging maatstaf woonruimten Aantal personen Aantal Aantal Totale ophoging Totale ophoging Aantal in uitwonende uitwonende maatstaf maatstaf personen in woonruimten zorginstellingen zorginstellingen studenten 2024** studenten 2025 woonruimten per 1000 inw *** 2024**** 2025 2025 2025* Enkhuizen 246 13 110 100 28 25 Enschede 2.933 18 11.510 10.910 3.495 3.357 Epe 483 14 150 120 69 38 Ermelo 1.330 47 170 170 986 974 Etten-Leur 438 10 240 220 60 55 Geertruidenberg 330 15 100 90 78 42 Geldrop-Mierlo 334 8 360 330 90 83 Gemert-Bakel 233 7 110 120 28 30 Gennep 756 43 80 80 512 524 Gilze en Rijen 301 11 140 140 35 35 Goeree-Overflakkee 1.090 21 230 240 389 409 Goes 1.045 26 270 260 461 541 Goirle 302 12 140 130 35 33 Gooise Meren 679 11 420 420 105 105 Gorinchem 596 15 290 280 118 115 Gouda 1.226 16 1.060 1.030 416 398 Groningen 2.619 11 38.500 35.820 9.625 8.955 Gulpen-Wittem 281 20 60 60 90 97 Haaksbergen 368 15 140 130 109 57 Haarlem 2.312 14 2.940 2.710 735 678 Haarlemmermeer 1.454 9 1.280 1.250 320 313 Halderberge 466 15 140 140 99 56 Hardenberg 993 16 350 300 155 168 Harderwijk 584 12 390 370 98 93 Hardinxveld-Giessendam 215 11 110 100 28 25 Harlingen 236 15 130 120 40 36 Hattem 164 13 100 80 25 20 Heemskerk 650 17 220 200 141 141 Heemstede 607 22 160 150 254 253 Heerde 295 15 80 90 36 44 Heerenveen 803 15 500 470 207 185 Heerlen 1.439 16 1.050 950 372

435 Heeze-Leende 351 21 70 90 112 132 Heiloo 264 11 140 130 35 33 Hellendoorn 737 20 170 160 346 263 Helmond 813 8 600 590 150 148 Hendrik-Ido-Ambacht 308 9 180 150 45 38 Hengelo 922 11 1.490 1.380 373 345 Het Hogeland 718 15 340 310 136 112 Heumen 246 15 180 170 45 50 Heusden 430 9 210 200 53 50 Hillegom 307 13 110 110 28 28 Hilvarenbeek 189 12 60 70 15 18 Hilversum 1.176 12 1.140 1.060 285 265 Hoeksche Waard 1.031 11 390 410 98 103 Gemeente

Septembercirculaire gemeentefonds 2025

Aantallen per gemeente ophoging maatstaf woonruimten Aantal personen Aantal Aantal Totale ophoging Totale ophoging Aantal in uitwonende uitwonende maatstaf maatstaf personen in woonruimten zorginstellingen zorginstellingen studenten 2024** studenten 2025 woonruimten per 1000 inw *** 2024**** 2025 2025 2025* Hof van Twente 498 14 180 170 45 43 Hollands Kroon 476 10 220 210 55 53 Hoogeveen 1.094 19 340 310 344 364 Hoorn 838 11 520 520 130 130 Horst aan de Maas 627 14 180 150 58 38 Houten 464 9 430 380 108 95 Huizen 702 17 230 200 179 167 Hulst 580 21 80 80 205 211 IJsselstein 383 11 230 210 58 53 Kaag en Braassem 211 7 180 170 45 43 Kampen 898 16 540 480 242 215 Kapelle 126 10 70 80 18 20 Katwijk 864 13 430 400 112 100 Kerkrade 913 20 250 240 322 327 Koggenland 308 13 110 100 28 25 Krimpen aan den IJssel 298 10 170 180 43 45 Krimpenerwaard 628 11 300 300 75 75 Laarbeek 331 14 110 100 28 25 Land van Cuijk 1.492 16 490 460 343 289 Landgraaf 847 23 210 190 341 372 Landsmeer 72 6 80 80 20 20 Lansingerland 536 8 420 360 105 90 Laren 514 45 40 40 328 361 Leeuwarden 1.932 15 7.650 7.200 1.978 1.887 Leiden 1.234 9 16.130 15.630 4.033 3.908 Leiderdorp 258 9 490 440 123 110 Leidschendam-Voorburg 956 12 950 880 238 220 Lelystad 1.008 12 700 660 175 165 Leudal 638 18 160 120 172 155 Leusden 396 12 210 180 53 45 Lingewaard 645 14 250 250 63 63 Lisse 144 6 130 120 33 30 Lochem 651 19 160 140

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16212571/1