Kerkenvisie Vlaardingen
Tekst van het document
Naam
H. Lucas
Adres
Hoogstraat 40, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
Rooms-Katholiek
Bouwjaar
2005 (toren 1869)
Architect
Brouwer & Steketee (toren Cuypers)
Monumentstatus
toren, kerkportaal en pastorie gemeentelijk monument
Eigenaar
64
onbekend
De kerkzaal, samen met de neogotische bouwdelen zijn geintegreerd in een appartementencomplex. Het kerkensemble kreeg een nieuwe naam: Heilige Lucas. De kerktoren, de pastorie en het ingangsportaal zijn aangewezen als gemeentelijk monument. De toren heeft een belangrijke stedenbouwkundige waarde als markeringspunt en architectonsiche waarde binnen het oeuvre van Cuypers. Daarnaast wordt de samenhang van het ensemble gewaardeerd.
De neogotische kerktoren heeft al meerdere kerkzalen naast zich gehad.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Rooms-katholieke kerk aan de Hoogstraat heeft veel transformaties doorgemaakt. Daarbij is ook de stedenbouwkundige rol veranderd. De hoge neogotische kerk domineerde van oorsprong, samen met de Grote kerk, het silhouet van Vlaardingen. Het gebouw had een prominente ligging aan de Hoogstraat, de hoofdstraat van de stad, met de protestantse Grote Kerk aan de noordkant en de katholieke kerk in het zuiden. Inmiddels is de rol van het kerkgebouw verkleind. De (nieuwere) kerkzaal is geïntegreerd in een appartementencomplex en is vanaf de straat niet meer als zodanig zichtbaar en herkenbaar. De toren vormt echter nog steeds een beeldbepalend baken voor (het centrum van) Vlaardingen. (De hiernaast weergegeven icoontjes hebben alleen betrekking op de toren.)
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
Kadasterperceel
m-218 / m-553
Nabijheid voorzieningen
mix winkels horeca en wonen
In beschermd stadsgezicht
wel; rooilijn, schaal en kapvorm/nokrichting
Parkeergelegenheid
privé beperkt, omgeving beperkt
65
3
HEILIGE LUCAS
Hoogstraat 26, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
66
De moderne kerk zaal van de Heilige Lucas heeft een strakke afwerking van witte vlakken. Centraal staan de langgerekte, smalle glas-in-lood vensters, mogelijk afkomstig uit een andere kerk. Deze smalle vensters zijn doorgezet in twee lichtstraten in het plafond die samen een kruis vormen. De stoelen zijn rondom het liturgisch centrum geplaatst. In de ruimte staat een klein pijporgel afkomstig uit de gesloopte kerk op deze plek.
1.
67
4
AL-HIJRA MOSKEE
Doctor Abraham Kuyperstraat 4-6, Vlaardingen ALGEMEEN De Al-Hijra Moskee is een bescheiden gebouw met een introvert karakter en alledaagse architectuur. Het gebouw bestaat uit een doosvormig volume met een opgetilde lichtstraat in het midden. De Marokkaanse gemeenschap bouwde in 2009 een eigen gebouw op de plaats van een voormalige school die al jaren als moskee in gebruik was.
In 1988 werd het voormalige schoolgebouw aan de Abraham Kuypersstraat gekocht en ingericht als moskee. Door toename van het aantal bezoekers was een groter gebedsruimte nodig. Daarom werd in 2008 gestart met de sloop van de school en de bouw van een nieuwe moskee. De moskee heeft geen monumentenstatus.
In de jaren zestig kwamen de eerste Marokkaanse gastarbeiders naar Vlaardingen. De groep werd in de jaren die volgden o.a. door gezinsherenigingen steeds groter. In de jaren zeventig werd een eigen ontmoetingsruimte in gebruik genomen.
Naam
Al-Hijra Moskee
Adres
Doctor Abraham Kuyperstraat 4-6, Vlaardingen
68
Gebruik
moskee
Denominatie
Islam - Marokkaans
Bouwjaar
2009
Architect
onbekend
Monumentstatus
geen
Eigenaar
onbekend
Een bescheiden gebouw met een introvert karakter en alledaagse architectuur.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Al-Hijra moskee is een onopvallend gebouw uit 2009 met een vrij introverte en sobere uitstraling. Het gebouw bestaat uit een doosvormig volume en is niet direct herkenbaar als moskee. De kleine buitenruimte rondom het gebouw is bestraat en wordt begrensd door hagen en hekken. De Al-Hijra moskee heeft een verstopte ligging in de Indische Buurt, achter de Fonteinkerk en een groot parkeerterrein. De moskee maakt onderdeel uit van een centrale groenstrook in de wijk, al is dat door de komst van veel bestrating nauwelijks meer te beleven. De vooroorlogse Indische Buurt is verder uitgebreid en aangepast in het naoorlogse uitbreidingsplan van Vlaardingen. In dit plan stond de wijkgedachte centraal. Dit betekende dat kerken en scholen het centrum van de wijk moesten vormen. Ze werden in groenzones gepositioneerd waarbij het groen tot aan de gevels loopt. Dit principe werd ook in het vooroorlogse deel van de Indische Buurt gerealiseerd met de aanleg van een centrale groenzone, waar een kerk, (de Fontein) en twee scholen werden gebouwd. De school ten noorden van de kerk is vervangen door de Al-Hijra Moskee. Inmiddels is ook de andere school gesloopt. De groenstrook ten noorden van het gebouw is in gebruik als parkeerterrein.
Kadasterperceel
D-8128
Nabijheid voorzieningen
Mix wonen en kleinschalig maatschappelijk
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
(school) In beschermd stadsgezicht
niet
Parkeergelegenheid
privé beperkt, omgeving voldoende
69
4
AL-HIJRA MOSKEE
Doctor Abraham Kuyperstraat 4-6, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
70
De Al-Hijra moskee heeft een sober vormgegeven interieur. Een uitzondering vormt het kleurrijke, groene tapijt met arcades. Men richt zich tijdens het bidden in de richting van Mekka. De rijk gedecoreerde aandachtswand, qibla, bevat o.a. een mihrab (nis) en een minbar (preekstoel).
71
5
DE FONTEIN
Groen van Prinstererstraat 65 A, Vlaardingen ALGEMEEN Het kleine naoorlogse kerkje van de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) heeft een bescheiden uitstraling. Het gebouw bestaat uit een kerkzaal met vooruitgestoken entreeportaal met haaks daarop een vleugel met nevenruimten. Een pleintje op de kruising van de Abraham Kuyperstraat en de Groen van Prinstererstraat maakt de compositie compleet.
1.
De kerk is in 1954 ontworpen door de architecten A. Verschoor en T. Bier. De Fontein is voor zover bekend het eerste kerkgebouw in hun oeuvre en tevens het minst uitgesproken. In 1985 is de vleugel met nevenruimten aan de noordzijde uitgebreid. Het interieur is in 2004 gerenoveerd en daarbij is de preekstoel verwijderd. Het gebouwensemble is aangewezen als beeldbepalend pand.
Naam
De Fontein
Adres
Groen van Prinstererstraat 65a, Vlaardingen
72
Gebruik
kerk
Denominatie
Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt
Bouwjaar
1954
Architect
Verschoor & Bier
Monumentstatus
beeldbepalend pand
Eigenaar
GKV Vlaardingen
2.
Het kleine naoorlogse kerkje heeft een bescheiden uitstraling.
3.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Fontein bestaat uit een kerkzaal met zadeldak met een vooruitgestoken entreeportaal en een vleugel met nevenruimten haaks daarop. De kerkzaal en nevenruimten zijn gecomponeerd rondom een pleintje op de hoek van de Abraham Kuyperstraat en de Groen van Prinstererstraat. Groene hagen begrenzen het perceel. Het ensemble is nog intact en de inrichting van het perceel is vrijwel ongewijzigd. De Fontein heeft een centrale plek in van de Indische Buurt. De kerk maakt onderdeel uit een voorzieningenzone met een plein aan de Broekweg (hier was voorheen de weekmarkt) scholen en een kerk. De zone heeft een groene setting met veel bomen. De voorzieningenzone is naoorlogs, terwijl de omliggende woningen van voor de Tweede Wereldoorlog zijn. Na de Tweede Wereldoorlog ontstond er grote woningnood in Vlaardingen en was het gemeentebestuur genoodzaakt om snel woningen te bouwen. De vooroorlogse Indische Buurt is toen verder uitgebreid. In het naoorlogse uitbreidingsplan van Vlaardingen stond de wijkgedachte centraal. Dit betekende dat kerken, scholen en voorzieningen het centrum van de wijk moesten vormen. De Fontein maakt deel uit van zo’n centrale zone en is - in dit bijzondere geval - in de bestaande wijk geplaatst. Inmiddels is er veel veranderd en verrommeld, maar onderscheidt het gebied rondom de kerk zich nog steeds als bijzondere zone ten opzichte van de woonblokken.
Naast de kerk staat nu de Al-Hijra Moskee, op de plek van een voormalige school. Kadasterperceel
VDG00-D-4123
Nabijheid voorzieningen
Mix wonen en kleinschalig maatschappelijk
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
(school). Oost-zuidelijk horeca
4.
In beschermd stadsgezicht
niet
Parkeergelegenheid
prive beperkt, omgeving voldoende
73
5
DE FONTEIN
Groen van Prinstererstraat 65 A, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
74
De gekromde, houten spanten geven ritme en karakter aan de kleinschalige kerkruimte. De kerkzaal is in de lengte georiënteerd. Het liturgisch centrum, met tafel, staat centraal en wordt benadrukt door een V-vormig kunstwerk. In de kerkzaal staan stoelen. Achterin bevindt zich het orgel. Het interieur is in 2004 heringericht. Hierbij is de preekstoel vervangen door een tafel, en de banken door stoelen.
75
6
REHOBOTHKERK
Billitonlaan 104, Vlaardingen ALGEMEEN
De Hervormde Rehobothkerk heeft een strakke vormgeving, waarbij alle functies als onderscheidende volumes zijn gegroepeerd om een plein. Dit is typisch voor een protestantse kerk uit de wederopbouwperiode. De kerk is gebouwd in 1958 in de Indische Buurt en verving een ouder, gelijknamig kerkgebouw in de binnenstad.
De kerkzaal is tweemaal heringericht na het samengaan met andere gemeenten (met de Pnielkerk in 1997 en de Ichthuskerk in 2010). Hierbij is onder andere de opstelling van de kerkzaal een kwartslag gedraaid. 1.
De Rehobothkerk is aangewezen als beeldbepalend pand, vooral vanwege de ligging en de gaafheid van het ensemble.
Gemeentelid en architect J. Snijders ontwierp het gebouw samen met de Rotterdamse architect J.C. Meischke. Dit duo ontwierp kort daarvoor de Hervormde Immanuelkerk te Vlaardingen (1956). Snijders ontwierp meer kerken in Vlaardingen: de Bethelkerk (1939), de Emmauskerk (1951), de Immanuelkerk (1956, met Meischke) en de Vredeskerk (1978).
76
Naam
Rehobothkerk
Adres
Billitonlaan 104, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
PKN
Bouwjaar
1958
Architect
Meischke, J.C. en Snijders
Monumentstatus
beeldbepalend pand
Eigenaar
Protestantse Gemeente te Vlaardingen
Een strakke vormgeving, waarbij alle functies als onderscheidende volumes zijn gegroepeerd om een plein.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Rehobothkerk laat met strakke lijnen alleen de essentie van het traditionele kerkgebouw zien: de toren, de benadrukte entreepartij, de alledaagse nevenruimten en de losstaande kerkzaal met zadeldak. De onderdelen van het gebouw zijn aaneengeschakeld rondom een plein. Daaromheen bevindt zich enig groen. Het plein vormt een belangrijke schakel in de beleving van buiten naar binnen. De Immanuelkerk (van dezelfde architecten) heeft eenzelfde compositie. Het ensemble is nog intact en de inrichting van het perceel is vrijwel ongewijzigd. De Rehobothkerk heeft een belangrijke stedenbouwkundige rol in de centrale groenstrook van de Indische Buurt. In het naoorlogse uitbreidingsplan van Vlaardingen staat de wijkgedachte centraal. Kerken en scholen vormen hierin het centrum van de wijk en zijn de architectonische hoogtepunten. Ook de vooroorlogse Indische Buurt werd na de oorlog verder uitgebreid volgens dit principe.
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Naast de kerk stond een school die samen met de kerk in het groen stonden. De centrale groenstrook van de Rehobothkerk is verstoord en gefragmenteerd door de komst van een woningbouwblok op de plaats van de school. Baken
Kadasterperceel
D-2339
Nabijheid voorzieningen
Wonen en kleinschalig horeca
In beschermd stadsgezicht
niet
Parkeergelegenheid
privé beperkt, omgeving beperkt/voldoende
77
6
REHOBOTHKERK
Billitonlaan 104, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
De kerkzaal is een lichte en praktische ruimte waarin met oorspronkelijke en nieuwe elementen een nieuwe compositie is gemaakt. Het liturgisch centrum bevindt zich aan een langszijde en wordt afgebakend door een aandachtswand met glas-in betonvensters. Deze zijn afkomstig uit de gesloopte Ichthuskerk. De stoelen zijn in lange rijen tegenover het liturgisch centrum opgesteld. Het orgel bevindt zich op een galerij en een koororgel (uit de Ichthuskerk) naast het liturgisch centrum. De kerkzaal is tweemaal heringericht na het samengaan met andere gemeenten (de Pnielkerk in 1997 en de Ichthuskerk in 2010). Hierbij is de opstelling een kwartslag gedraaid.
Oriëntatie
De kerkzaal was van oorsprong typisch voor een wederopbouwkerk: eenvoudig, door een abstracte vormentaal met een aantal vernieuwende liturgische elementen, zoals centrale avondmaalstafel (i.p.v. de preekstoel) en de (klap)stoelenrijen.
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
78
De beleving van de ruimte is sterk veranderd. De ruimte is meer praktisch en flexibel geworden. Dit is ten koste gegaan van de ruimtelijke, architectonische en materiele kwaliteit van de ruimte. De oriëntatie van de stoelen in de kerkruimte past niet bij de duidelijk in de lengterichting ontworpen en georienteerde kerkzaal.
1.
79
7
ELIMKERK
Surinamesingel 103, Vlaardingen ALGEMEEN De Elimkerk is een bescheiden kerkgebouw met een introvert karakter en alledaagse architectuur op een verscholen locatie. Het gebouw bestaat uit een kerkzaal met zadeldak en kleine klokkenstoel met daaromheen lagere zalen en een entreeruimte. Het kerkverband is ontstaan als een afsplitsing van de Gereformeerde Gemeenten (1953). De Gereformeerde Gemeente in Nederland bouwde in 1986 dit eigen gebouw aan de Surinamesingel in de Indische buurt. Daarvoor kerkte de gemeente vanaf 1955 in een houten noodkerk aan de Dijklaan. Het kerkgebouw is een ontwerp van het plaatselijke architectenbureau Nuyt en Heikens. De kerk heeft geen monumentstatus.
Naam
Elimkerk
Adres
Surinamesingel 103, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
Gereformeerde Gemeente in Nederland
Bouwjaar
1986
Architect
Nuijt & Heikens
Monumentstatus
geen
Eigenaar
Gereformeerde Gemeente in Nederland te Vlaardingen
80
Een bescheiden gebouw met een introvert karakter en alledaagse architectuur.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Elimkerk is een bescheiden kerkgebouw uit de jaren 80 met een vrij introverte en sobere uitstraling. Het gebouw bestaat een kerkzaal met zadeldak en kleine klokkenstoel met rondom lagere zalen en een entreeruimte. De Elimkerk heeft een verstopte ligging in een groenstrook langs een fraaie singel in de Indische Buurt. De groenstrook is een van de centrale groenzones van de Indische Buurt uit het naoorlogse uitbreidingsplan waarin alleen scholen en kerken werden gebouwd. De Elimkerk is vele jaren na realisatie van het uitbreidingsplan gebouwd op de plek van een school. Naast deze school stond van oorsprong een katholieke kerk. Ook deze is gesloopt en vervangen door woningen. De groene zone is hierdoor nogal verstoord en aangetast. De kerk grenst aan de zuidzijde aan een grote groenzone met o.a. een speeltuin, volkstuinen en sportvelden.
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
Kadasterperceel
D-5902
Nabijheid voorzieningen
Wonen, sport en kleinschalig maatschappelijk
In beschermd stadsgezicht
niet
Parkeergelegenheid
privé beperkt, omgeving beperkt
81
7
ELIMKERK
Surinamesingel 103, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
82
De Elimkerk heeft een traditioneel ingerichte kerkzaal met houten spanten en dakbeschot. De kerkzaal is in de lengterichting georiënteerd, richting de preekstoel met klankbord. Aan weerszijden bevinden zich de kerkenraadsbanken. In de kerkzaal staan bankenrijen, achterin bevindt zich het orgel. Het interieur is sinds de oplevering vrijwel ongewijzigd.
83
8
REMONSTRANTSE KERK
Hoflaan 39, Vlaardingen ALGEMEEN
Uit de historisch gelaagde gevels van de Remonstrantse kerk spreekt de wil om bij de tijd te willen blijven. De voorgevel is tweemaal ingrijpend gemoderniseerd (1911 en 1954). De hoofdopzet ervan is echter ongewijzigd gebleven: een ingebouwde toren en een omlijst entreeportaal. Ook de andere gevels en het interieur zijn in de loop van de tijd gewijzigd. Zo kan het dat het gebouw zowel een eclectische, neogotische als moderne stijl heeft (gehad).
De gemeente was in eerste instantie aangesloten bij de Nederlandse Protestantenbond en vanaf 1908 bij het Remonstrantse Broederschap. Het kerkgebouw is aangewezen als beeldbepalend pand. Door de verstoringen is de waardering verminderd.
1.
Het gebouw aan de Hoflaan werd in 1891 in gebruik genomen. De bouw werd mogelijk gemaakt door enkele gefortuneerde vrijzinnige Vlaardingers die een maatschappij oprichtten ‘tot exploitatie van het gebouw voor De Protestantenbond tot het houden van godsdienstige bijeenkomsten in vrijzinnige geest te Vlaardingen’.
84
Naam
Remonstrantse Kerk
Adres
Hoflaan 39, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
Remonstrants, vm. Ned. Protestanten Bond
Bouwjaar
1891
Architect
Veenstra (?)
Monumentstatus
beeldbepalend pand
Eigenaar
onbekend
2.
Uit de historisch gelaagde gevels spreekt de wil om bij de tijd te willen blijven.
3.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Remonstrantse kerk heeft een prominente ligging langs de Oude Haven en de Hoflaan. De ingebouwde toren met het entreeportaal zijn gericht op het water. Voor de kerk bevindt zich een groene tuin die wordt begrensd door een hek. De kerkzaal vormt samen met de in de Emmastraat gelegen voormalige kosterswoning een ensemble. Van oorsprong sloot de architectuur van het gebouw qua stijl aan op de naastgelegen herenhuizen. Door de ingrijpende verbouwingen is de samenhang tussen kerk en de directe omgeving verloren gegaan. Dit wordt versterkt door de recente bebouwing ten zuiden van de kerk. Wat wel ongewijzigd is, is het groene karakter van de Hoflaan met bomenrijen en het grote park ’t Hof.
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
Kadasterperceel
b-9101
Nabijheid voorzieningen
Mix winkels, horeca, wonen en kleinschalig maatschappelijk
4.
In beschermd stadsgezicht
wel; Rooilijn, schaal en kapvorm/nokrichting
Parkeergelegenheid
privé niet, omgeving beperkt
85
8
REMONSTRANTSE KERK
Hoflaan 39, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
86
De kleinschalige ruimte heeft een traditionele kerkelijke uitstraling en inrichting: een liturgisch centrum met preekstoel, bankenrijen, hoge vensters en een orgelgalerij achterin. Bijzonder is de gedecoreerde preekstoel met abstracte kunst. Het valt op dat de kerk weinig lengte heeft, door een inbouw onder de orgelgalerij. De breedte wordt verder benadrukt door lange bankenrijen. Het orgel van orgelbouwer Standaart staat al sinds 1892 in het kerkgebouw en is sindsdien deels vernieuwd.
1.
7.
87
9
WINDWIJZER
Schiedamseweg 95, Vlaardingen ALGEMEEN De voormalige Nieuwe Oosterkerk is een karakteristieke, grote Gereformeerde stadskerk. Het gebouw is een kruiskerk met een vieringtoren met naaldspits en zakelijkexpressionistische details. De kerk is gebouwd in 1934 naar ontwerp van B.W. Plooij, een landelijk bekende Gereformeerde kerkarchitect. De kerk verving de gesloopte, kleinere Oosterkerk, aan de Binnensingel uit 1914.
Hiervoor is de kerkzaal ingrijpend verbouwd: onder de drie galerijen zijn diverse vergaderruimtes gemaakt met bijhorende voorzieningen. In het middengedeelte is de centrale ontmoetingsruimte. De voormalige consistorie is in gebruik als kinderdagverblijf. Het kerkgebouw aangewezen als beeldbepalend pand, met name vanwege de bouwstijl. De verstoring van het exterieur ensemble en het perceel is zeer minimaal.
Bij de vorming van de protestantse gemeente Vlaardingen in 2009 werd de Nieuwe Oosterkerk gesloten voor de erediensten, maar kreeg het een nieuwe bestemming als Diaconaal Missionair Centrum De Windwijzer.
Naam
Windwijzer (Nieuwe Oosterkerk)
Adres
Schiedamseweg 95, Vlaardingen
Gebruik
Diaconaal Missionair Centrum
Denominatie
vm. Gereformeerd tot 2009
Bouwjaar
1934
Architect
Plooij, B.W.
Monumentstatus
beeldbepalend pand
Eigenaar
Protestantse Gemeente te Vlaardingen (in beheer bij een stichting)
88
Voor de nieuwe bestemming als Diaconaal Missionair Centrum is de kerkzaal ingrijpend verbouwd.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Windwijzer is een markante kruiskerk uit de jaren dertig met een hoge vieringstoren. Het ensemble is nog intact en de inrichting van het perceel is vrijwel ongewijzigd. De toren van de Windwijzer is een belangrijk markeringspunt dat al van ver boven de woonhuizen uitsteekt. De kerk heeft een prominente ligging langs de van oorsprong zeer chique Schiedamseweg. De Schiedamseweg werd vanaf eind 19e eeuw ingericht als deftige laan met grote stadsvillas’s en een ruime opzet met veel bomen. Hier vestigden zich de notabelen van Vlaardingen. Voor de bouw van de voormalige Nieuwe Oosterkerk werd een stadsvilla gesloopt. De kerk heeft een terugliggende rooilijn met een kerkpleintje ervoor. Het gebouw wordt omringd door stadsvilla’s met tuinen. De directe omgeving rondom de kerk is nog redelijk ongewijzigd.
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Baken
Kadasterperceel
b-9020
Nabijheid voorzieningen
Wonen en kleinschalig horeca
In beschermd stadsgezicht
wel; Rooilijn, schaal en kapvorm/nokrichting. Bijzonder ensemble
Parkeergelegenheid
privé niet, omgeving beperkt
89
9
WINDWIJZER
Schiedamseweg 95, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
Imposante kerkruimte met een door paraboolbogen overwelfde middenruimte en drie kruisarmen voorzien van galerijen. Bij de transformatie naar Diaconaal Centrum zijn de interieuronderdelen (preekstoel, liturgisch centrum en banken) verwijderd om ruimte te maken voor de nieuwe functie. Het orgel staat er nog wel. De sfeer is hierdoor helemaal veranderd. De ruimte onder de galerij is dichtgezet en in gebruik als zalen /voorzieningen etc. In de kerk zaal bevindt zich een orgel van orgelbouwer Standaart uit 1934.
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
90
91
10
EBEN HAËZER
Emmastraat 116, Vlaardingen ALGEMEEN De Christelijk Gereformeerde Kerk Eben Haëzer heeft een unieke vormgeving in een sobere en zakelijke stijl. Rechts naast de kerk staat de voormalige kosterswoning. Het kerkgebouw aan de Emmastraat is in 1921 ontworpen door architect P. van Loon uit Dordrecht. Het interieur is enkele keren verbouwd, maar de buitenkant van de kerk is nog vrijwel zoals het werd opgeleverd. De benedenverdieping van de kosterswoning is verbouwd tot verenigingszaal. De kerk en de woning zijn aangewezen als beeldbepalende panden, met name vanwege de ligging en de uniciteit.
92
Naam
Eben Haëzer
Adres
Emmastraat 116, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
Christelijk Gereformeerde Kerk
Bouwjaar
1921
Architect
P. van Loon
Monumentstatus
kerk en pastorie beeldbepalende panden
Eigenaar
CGK Vlaardingen
Een unieke vormgeving in een sobere en zakelijke stijl.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
Eben Haezer is een fraai gecomponeerd ensemble dat bestaat uit een kerkgebouw en een kosterswoning. De kerk heeft een vooruitgeschoven, stevige toren met entreeportaal. Een hekwerk voor de kerk zet de rooilijn van de straatwand door en verbindt de kerk met de woning. Het ensemble heeft een consistente vormgeving in een sobere en zakelijke stijl met een hoekige vormentaal. Het ensemble is nog intact en de inrichting van het perceel is vrijwel ongewijzigd. Eben Haezer is één van de bijzondere gebouwen in Oostwijk, die zich met name langs de Emmastraat en de Schiedamseweg bevinden. De gebouwen zijn o.a. te herkennen aan hun terugliggende positie en (iets) grotere hoogte. Waar de Schiedamseweg de hoofdweg is met meer bijzondere functies, is de Emmastraat voornamelijk een woonstraat.
De directe omgeving
Relatie entree en omgeving
Qua architectonische vormgeving en detaillering sluit het ensemble goed aan op de rest van de straatwand van de Emmastraat. De directe omgeving rondom de kerk is nog zoals in de jaren 1920.
Baken
Kadasterperceel
m-916
Nabijheid voorzieningen
Wonen
In beschermd stadsgezicht
wel; Rooilijn, schaal en kapvorm/nokrichting. Bijzonder ensemble
Parkeergelegenheid
privé niet, omgeving beperkt
93
10
EBEN HAËZER
Emmastraat 116, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
Type
In de kerkruimte vormen alle onderdelen een zorgvuldige en samenhangende compositie. Dit wordt versterkt door het houten plafond en lambrisering en de groene tinten van o.a. de stoffering. De ruimte heeft een lengte-oriëntatie, gericht op de preekstoel. Boven de preekstoel bevindt zich het orgel; aan weerszijden de kerkenraadsbanken. In de ruimte staan banken, ook op de galerij. Het interieur is niet origineel, maar is vermoedelijk geplaatst tijdens de renovatie van 1983. Ook het orgel is in de jaren 80 gemaakt.
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
94
5.
95
11
SINT WILLIBRORDUSKAPEL
Emmaus 44b, Vlaardingen ALGEMEEN
De Sint Willibrorduskapel heeft een eenvoudige, maar fijnzinnige vormgeving in een traditionalistische bouwstijl. De kapel maakt onderdeel uit van begraafplaats Emaus. Emaus is niet alleen een plaats waar veel Vlaardingers begraven liggen, maar ook één van de groene plekken in de stad. Deze begraafplaats lag van oorsprong buiten de stad in de gemeente Vlaardinger Ambacht. De kapel werd in 1930 gebouwd op het Room-Katholieke gedeelte van de begraafplaats naar ontwerp van H.C.M. van Beers. De kapel vervangt een ouder exemplaar uit 1836.
96
Naam
St. Willibrorduskapel
Adres
Emaus, Vlaardingen
Gebruik
cultureel
Denominatie
vm Rooms-Katholiek
Bouwjaar
1930
Architect
Beers, H.C.M. van
Monumentstatus
Gemeentelijk Monument
Eigenaar
Algemene Begraafplaats Emaus
De Rooms-Katholieke begraafplaats is los van de algemene begraafplaats tot stand gekomen en had ook een eigen toegang. De katholieke begraafplaats is ingewijd in 1820 en werd in 1967 samengevoegd met de Algemene Begraafplaats. Begraafplaats Emaus is een gemeentelijk monument. Onderdeel van deze bescherming zijn onder andere een aantal bouwwerken waaronder de kapel, de groeninrichting, beplanting, waterpartijen en een aantal grafmonumenten.
Een eenvoudige, maar fijnzinnige vormgeving in een traditionalistische bouwstijl.
SAMENHANG MET DE OMGEVING Plaats in dorp of stad
De Sint Willibrorduskapel is een bakstenen gebouw, in een traditionalistische vormgeving, met een hoog zadeldak. De kapel maakt onderdeel uit van begraafplaats Emaus die een belangrijke stedenbouwkundige waarde heeft als groene oase in de stad langs de Vlaardinger Vaart. De plek vertelt het verhaal van het begin van een begraafcultuur buiten de stad aan het begin van de negentiende eeuw. De algemene en katholieke begraafplaats waren toen nog van elkaar gescheiden.
De directe omgeving
De Sint Willibrorduskapel is het belangrijkste gebouw op het katholieke gedeelte van begraafplaats Emaus. De inrichting van de katholieke begraafplaats is ontworpen vanuit de route die wordt afgelegd door de rouwstoet. De kapel heeft daarin een hoofdrol. De route loopt via de katholieke toegangspoort, via het baarhuisje langs een bomenlaan, naar de kapel en gaat vervolgens verder naar de graven. Deze route is nog intact en te beleven.
Relatie entree en omgeving
Baken
Kadasterperceel
m-1838
Nabijheid voorzieningen
Wonen met kleinschalig maatschappelijk en kleinschalig bedrijf.
In beschermd stadsgezicht
niet
Parkeergelegenheid
privé niet, omgeving beperkt
97
11
SINT WILLIBRORDUSKAPEL
Emmaus 44b, Vlaardingen GEBRUIK EN BELEVING
Route naar eredienstruimte
De kleinschalige ruimte is inmiddels in gebruik als atelier van een kunstenaar. Het oorspronkelijke inventaris is verdwenen. De ruimtelijkheid is nog wel te ervaren.
Type
Oriëntatie
Belangrijkste focuspunt van de eredienstruimte
98
99
12
BETHELKERK
Burgemeester Verkadesingel 26, Vlaardingen ALGEMEEN De Hervormde Bethelkerk is een markant gebouw met een bijzonder, houten entreeportaal en een hoge toren. Het gebouw werd ontworpen in een traditionalistische stijl, die zich kenmerkt door vrij gesloten gevels van donkere baksteen met verticale openingen en stijl hellende daken. Kerkvoogd en architect J. Snijders is de ontwerper van het gebouw. Hij heeft ook veel woningen in de omgeving ontworpen en later nog vele kerken in Vlaardingen. De kerk is in 2010 uitgebreid met een aantal zalen. De kerkzaal is toen ook heringericht. De toren is eigendom van de gemeente Vlaardingen. De Bethelkerk is aangewezen als beeldbepalend pand met een zeer hoge waardering, met name vanwege de bouwstijl, de ligging en de gaafheid van het exterieur.
Naam
Bethelkerk
Adres
Burg. Verkadesingel 26, Vlaardingen
Gebruik
kerk
Denominatie
PKN (vm. Ned. Hervormd)
Bouwjaar
1940
Architect
Snijders, J.
Monumentstatus
beeldbepalend pand
Eigenaar
Protestantse Gemeente te Vlaardingen,
4.
Een markant gebouw met een bijzonder, houten entreeportaal en een hoge toren.
toren Gemeente Vlaardingen
100
6.