Culuurnota

Daar zijn plannen voor gemaakt, maar buiten de verbouwing van het museum is veel nog niet gerealiseerd. De KW haven is een gebied met veel monumenten waar iets van gemaakt kan worden. Nu wordt er wispelturig met de monumenten omgegaan. Er is veel potentie. Een plek aan de haven waar veel leegstand is maar nu wel wat nieuwe ontwikkelingen zijn. Ik zou willen dat er meer trots wordt uitgestraald. De culturele infrastructuur bestaat uit een paar mooie organisaties die allemaal op loopafstand van elkaar in nieuwe en gerenoveerde gebouwen zitten. We hebben 8

de Broekpolder die niet alleen voor Vlaardingen maar ook voor de omliggende gemeenten waardevol is: een soort Central Park in de Randstad. De waarde daarvan is groot. Misschien dat een aspect uit de toekomstvisie een kans kan zijn: kunstenaars kunnen betrokken worden bij het actieplan wonen. Tegen betaling meedenken over ontwikkeling van de ruimte. Het centrum zal meer dan nu gebruikt moeten gaan worden voor wonen zoals ook in de toekomstvisie staat. Het is beter als het viaduct dan verdwijnt. Vlaardingen heeft een rijk verleden waar veel meer gebruik van gemaakt zou kunnen worden om de stad te profileren. Zichtbaarheid, citymarketing Driekwart van de bevolking heeft waarschijnlijk geen idee wat er allemaal is of is er niet in geïnteresseerd. Daar zou wel iets aan gedaan moeten worden misschien met betere communicatie. Dat wordt wel geprobeerd. Mensen zitten vaak in hun eigen bubbel en raken niet makkelijk op de hoogte van wat er elders speelt. Misschien is er meer dan je weet. In Vlaardingen zouden de culturele instellingen elkaar veel meer kunnen informeren over wat ze allemaal aan het doen zijn. Vlaardingen is best een culturele stad, er zijn veel muziekdocenten, dansscholen, beeldend kunstenaars. Soms ontstaat er een “klik”, verbinding zoals tijdens het Zomerterras als er meer zichtbaarheid is van wat er op cultureel gebied te beleven kan zijn.

Maar meestal is het onzichtbaar. Er is veel reden om trots te zijn op de stad: veel initiatieven, stichtingen met ieder hun eigen activiteit. Wat mist is een visie op het gezamenlijk belang, zodat niet ieder alleen met zijn eigen project bezig is. Daardoor functioneert het als los zand. De stadsmarketing wordt niet voldoende door de gemeente opgepakt. Het museum heeft een rol als VVV. De centrale database (activiteitenkalender) die de landelijke organisatie faciliteerde is er echter niet meer en er is nog niets anders voor in de plaats gekomen. Het museum heeft wel het beheer gekregen over de website voor de binnenstad. Als niet duidelijk is wat er allemaal te doen en beleven is in de gemeente komen bezoekers niet. Alleen het hebben van een museum is niet genoeg. Het is belangrijk dat Vlaardingen meer naar buiten treedt. Vlaardingen is heel aantrekkelijk en dat kan beter uitgevent worden. Er is in Vlaardingen geen centrale website waarop te zien is wat er in de gemeente te doen is. De instellingen doen wel ieder apart aan marketing maar een centraal punt is wenselijk. De gemeente zou iets kunnen doen aan betere citymarketing, zichtbaarheid van wat de stad te bieden heeft, naar het voorbeeld van Schiedam. Vlaardingen heeft genoeg te bieden. Het is de taak van de gemeente om mensen met elkaar te verbinden. Laten zien wat er in de stad gebeurt.

Het is een gemiste kans als activiteiten en evenementen niet bekend zijn, daar een actieve rol in nemen. Het lijkt of de gemeente vooral eerst alles op orde wil hebben voor de eigen inwoners: een woonstad zijn. Maar Vlaardingen heeft ook veel te bieden voor bezoekers. De term citymarketing is in Vlaardingen besmet geraakt omdat eerdere initiatieven om stadspromotie in Vlaardingen van de grond te brengen niet zijn geslaagd. Er zijn nu wel wat initiatieven van andere partijen maar daar zit nog niet veel vaart in: Als het een bewuste keuze is om geen toeristen of dagjesmensen naar Vlaardingen te trekken moet dat wel een duidelijk keuze/boodschap zijn. Anders is het een optie om de opdracht bij de culturele instellingen te leggen.

9

Ondernemers kunnen ook een rol spelen zichtbaarheid van het aanbod en citymarketing. Zij weten bij uitstek hoe je mensen bindt. Die kennis kan je gebruikten. Viering van 750 jaar Vlaardingen Met de viering van 750 jaar Vlaardingen willen we groot uitpakken. Wij zijn er nog niet zo mee bezig maar dat zou wel moeten. Het kan een mooie gelegenheid zijn om de samenwerking in de stad een nieuwe impuls te geven. Het netwerk dat betrokken is geweest bij 100 jaar Slag bij Vlaardingen of Rock around de avondklok kan daar goed voor gebruikt worden. Het moet aangezwengeld worden. Er is een initiatief /vooroverleg over tussen culturele instellingen en de gemeente maar er zijn nog geen concrete plannen of vastgesteld budget. Overigens hoeft dit niet heel veel geld te kosten. Er zijn fondsen voor te vinden.

10

Verslag Webinar Kunst en Cultuur voor Vlaardingen op 10 juni 2021 Op uitnodiging van de gemeente, gingen op 10 zestig vertegenwoordigers van culturele instellingen, culturele ondernemers, vrijwilligers, en inwoners van Vlaardingen online met elkaar in gesprek over het aanbod van kunst en cultuur in Vlaardingen, over de rol van de gemeente daarbij en over hoe we er met elkaar voor kunnen zorgen dat het cultuuraanbod in Vlaardingen zoveel mogelijk mensen bereikt en niemand uitsluit. De gesprekken zijn inbreng voor het nieuwe beleid dat de gemeente de komende tijd ontwikkelt. De avond werd geleid door Evita de Roode.

Verloop van de avond Wethouder Bart de Leede heette de deelnemers welkom en benadrukte de waarde van cultuur voor alle mensen. Cultuur in welke vorm dan ook is onmisbaar als drager van de lokale samenleving. Voor hem persoonlijk geldt dat de literatuur hem heeft gevormd. Ter illustratie toonde hij het boek Alleen met de Goden van de Vlaardingse schrijver Alex Boogers over een jongen die zich, mede door te schrijven, ontworsteld aan zijn kansarme omgeving en opvoeding. De avond is succesvol als er concrete aanknopingspunten voor het cultuurbeleid van de gemeente worden gevonden, dan wil zeggen antwoorden op de volgende vragen. Als we een breder en groter publieksbereik willen, hoe gaan we daar dan komen? Als we vinden dat de gemeente open moet staan voor de verschillende behoeftes die er bij bevolkingsgroepen zijn, hoe kan die opening dan gecreëerd worden? Als we vinden dat er betere verbindingen tussen initiatiefnemers moeten zijn, welke verbindingen zijn dat dan en hoe brengen we die tot stand? Om input te verzamelen voor de nieuwe nota heeft beleidsadviseur Ingrid van Veldhuizen zo’n 30 sleutelfiguren gesproken binnen het Vlaardingse culturele en maatschappelijke landschap. In die gesprekken kwamen diverse thema’s aan de orde waarvan er drie centraal stonden tijdens de breakout rooms in dit webinar: 1. kwaliteit en kwantiteit van het aanbod, 2.

relatie met en rol van de gemeente, en 3 publieksbereik en inclusie. In iedere break-out room was ook een speciale gast aanwezig die het besprokene na afloop in een tafelgesprek “meenam”. Deze tafelgasten waren Wim Kerkhof: muzikant (Amazing stroopwafels), (radio) producer, wereldreiziger; Najah Aouaki:econoom en strateeg voor creatieve en inclusieve ontwikkelingen in steden en Theo Werner: voormalig directeur van het Geuzencollege (Voortgezet Onderwijs), voorzitter van de Windwijzer: centrum voor ontmoeting, bezinning en dienstverlening. De avond werd opgeluisterd met een optreden van Wim Kerkhof en een korte film met de meningen van Vlaardingers op straat. Aan het einde van de bijeenkomst vatte de wethouder de opbrengst als volgt samen: er zijn voor kunst, cultuur en erfgoed ongelofelijk veel mensen actief, als maker, als exploitant, als vrijwilliger en als consument. De sector is keihard getroffen door de coronacrisis. Daardoor hebben we eens te meer gemerkt hoe belangrijk het is om ergens heen te kunnen: een optreden, een voorstelling, een festival. Cultuur is geen franje maar een essentieel onderdeel van ons leven.

Wat ik meeneem van vanavond is dat we ruimte moeten maken en houden voor nieuwe initiatieven, aandacht moeten hebben voor doelgroepen die we tot nu toe niet bereiken, en zorgen dat drempels worden geslecht, cultureel maar ook financieel, Een pop-up in lege winkelpanden is een leuk praktisch idee. We maken de nota en gaan dan ook gelijk wat dingen doen.

Inleiding en vraagstelling in de break-outrooms Break-out 1 Kwaliteit en kwantiteit van het aanbod - panellid Wim Kerkhof - gespreksleider Pea Kraus In de gevoerde gesprekken over cultuur in Vlaardingen gaat het vaak over wat er wel en niet te doen is in de stad en of dat voldoende is en van voldoende hoge kwaliteit. De meningen daarover lopen uiteen. De één is enthousiast en vindt dat er altijd wat te doen is. De ander vind het maar een tamme bedoening. De gemeente heeft in de afgelopen jaren op het standpunt gestaan hier geen actieve rol in te hebben, met andere woorden niet zelf initiatieven te nemen om het aanbod aan te vullen. De inwoners gaan daar zelf over door wat ze afnemen en de culturele ondernemers door wat ze aanbieden. In de gesprekken vooraf is de suggestie gedaan dat horecaondernemers en cultuuraanbieders hier samen in optrekken. Vandaar de vraag: Hoe zorgen (horeca) ondernemers en culturele instellingen er gezamenlijk voor dat er initiatieven worden genomen om evenementen en activiteiten op het gebied van kunst en cultuur te organiseren? Break-out 2 Relatie met en rol van de gemeente - panellid Najah Aouaki - gespreksleider Carolien van Loon De gesprekspartners van de gemeente zijn over het algemeen heel positief over de relatie met de gemeente en hebben begrip voor de beperkingen die er zijn.

Een enkeling signaleert dat er wellicht sprake is van een bubbel waar de gemeente en de instellingen die jaarlijks subsidie krijgen, in verkeren. Wellicht zijn er andere partners die daardoor mogelijk buiten beeld blijven maar evengoed verdienen om meer aandacht van de gemeente te krijgen. Vandaar de vraag: Hoe kunnen gemeente en culturele instellingen met jaarlijkse subsidie, actief allianties aangaan met initiatiefnemers die minder zichtbaar zijn en geen subsidie krijgen? Break-out 3 Publieksbereik en inclusie -panellid Theo Werner - gespreksleider Rutger Terluin Alle partners in de voorbereidende gesprekken zijn het er wel over eens dat het culturele aanbod een eenzijdig publiek bereikt en dat het moeilijk is om de diversiteit van de Vlaardingse inwoners ook bij bezoekers terug te zien. Er wordt wel gezegd dat de interesse er gewoon niet bij iedereen is. Vanuit de overtuiging dat iedere inwoner van Vlaardingen op zijn of haar eigen manier "aan cultuur doet"

2

vinden we dat de gemeente toch moet proberen ook de nu niet-participerende Vlaardinger te bereiken en dat werkt het beste door eigen initiatief. Vandaar de vraag: Hoe stimuleert de gemeente iedere bevolkingsgroep in Vlaardingen om voor hun eigen kring cultureel aanbod te krijgen?

Verslag van de break-out rooms en het tafelgesprek Om herhalingen in dit verslag te voorkomen zijn de antwoorden en opmerkingen in de gesprekken en chats samengenomen in het volgende overzicht van aandachtspunten, uitdagingen en suggesties voor beleid. De in blauw weergegeven teksten zijn letterlijke overgenomen uit chats van de deelnemers. Algemene doelstelling : cultuuraanbod met een breed bereik Uit de voorbereidende gesprekken kwam duidelijk de algemene wens naar voren om met het cultuurbeleid een groter en breder publiek te bereiken. Opmerkingen die in de break-out rooms werden gemaakt onderstrepen deze wens. Natuurlijk vindt niet iedereen kunst en cultuur leuk, net zoals niet iedereen sporten leuk vindt en mag je ook accepteren dat niet alles voor iedereen geschikt is, niet iedereen wil ‘kunst’ of cultuur. Men is zich er echter ook van bewust dat er sprake is van scheefgroei. In Vlaardingen is een eenzijdig bereik en veelal wit en traditioneel aanbod. Dit gebrek aan breed bereik is vergelijkbaar met Rotterdam. Het bestaande aanbod genereert een eenzijdig publiek, zou diverser moeten zijn. Sommige groepen hebben geen contact met de gemeente of weten die weg niet te vinden. De nieuwe Nederlanders worden vergeten, wat zijn hun culturele eisen? Wat kunnen zij aanbieden? Theo Werner: “als we hier niets mee doen moeten we het er misschien ook maar niet meer over hebben.

We slaan ook soms hele partijen over: op de KW haven zijn feestlocaties waar ook dingen worden aangeboden, daar kan je ook mee praten, valt dat ook onder kunst en cultuur?” Eén deelnemer deed een oproep voor een aanvulling op de algemene doelstelling: Het cultuurbeleid zou moeten motiveren om de culturele diversiteit van Vlaardingen te vieren. Er kan soms het idee heersen dat cultuur alleen voor bepaalde groepen is, maar er moet juist gemotiveerd worden om mensen kennis te laten maken met nieuwe culturen. Bart de Leede vult aan: “het zou ook heel leuk zijn om uitingen uit andere culturen een veel breder bereik te laten krijgen.” In dit verband zijn een opmerkingen van twee andere deelnemers relevant: De gekozen formulering maakt het soms lastig de vragen te beantwoorden. Je moet weten wat het verschil is tussen cultuur en kunst. Volgens mij wordt dat nogal door elkaar gehaald. Bovendien kan de term cultuur op veel verschillende manieren worden uitgelegd. In de nieuwe nota zal dit onderscheid duidelijker worden gemaakt. Wat we al goed doen (of hebben gedaan) In de gesprekken worden regelmatig suggesties gedaan die al op de één of andere manier in de praktijk worden gebracht in Vlaardingen. Hieronder volgt een overzicht maar het is heel goed mogelijk dat dat niet compleet is.

 Een aantal deelnemers memoreerden dat in Vlaardingen veel mooie initiatieven bestaan waarvan ook een aantal die een breder of op zijn minst ander dan gebruikelijk publieksbereik hebben: Moestuinfestival, HipHop in de Kroepoekfabiek, het Jongerencongres in de Kroepoekfabriek. We zouden meer moeten inzetten op het Moestuin festival. Ook het Uitfestival was een goed initiatief. En Petje af.  Ook is de drempel om culturele activiteiten te bezoeken in financiele zin niet altijd hoog. Er zijn gratis activiteiten zoals het Zomerterras. Er is het Jeugdfonds sport en cultuur, nu ook voor 18+.  CJV (Jeugd en jongerenactiviteiten, de bibliotheek, Un1ek (Onderwijs en Opvang) en Vlaardingen in beweging hebben regelmatig samengewerkt met de vakantieactiviteiten voor de jeugd.  Er is een jonge theaterorganisatie die zich als volgt presenteert: wij willen theatermaken laagdrempelig en toegankelijk maken voor alle Vlaardingers vanaf jeugd 8+. Wij willen zichtbaar zijn in de wijk en samenwerking zoeken met muziekscholen, scholen, dansscholen, etc.  Er is een platform MKV waar culturele, sport- en maatschappelijke organisaties elkaar kunnen treffen.

3

  

De Kroepoekfabriek organiseert Local future collective om jongeren te betrekken bij het aantrekkelijker maken van de stad Kade 40 geeft vorm aan de inzet van cultuurcoaches om de deelname van inwoners aan kunst en cultuur te stimuleren. Die inzet richt zich met een breed en laagdrempelig programma vooral op participatie van jeugd, senioren en niet actieven. Er is een best practice verloren gegaan aan Vele Vlaardingers, één huis. Deelnemers: ik denk dat wanneer we Vele Vlaardingers, één huis terug halen er vele mensen bereikt worden. Ik betreur het erg dat Vlaardingen 'Vele Vlaardingers 1 huis' ophief.

Mogelijke doelgroepen en partijen Er werden groepen genoemd die nog te veel buiten beeld blijven van de gemeente en de gevestigde instellingen. Er kan daarbij onderscheid worden gemaakt tussen inwoners met bepaalde eigenschappen (jeugd, senioren, migratieachtergrond) of organisaties waar die inwoners te vinden zijn en/of die interessant kunnen zijn om allianties mee aan te gaan. Doelgroepen Senioren met andere cultuurwensen dan gebruikelijk in verzorgingshuizen Laag-geletterden Jongeren die niet zo mondig zijn Groepen van niet oorspronkelijke Nederlandse afkomst/niet- westerse culturen Studenten kunstonderwijs/net afgestudeerden Vakdocenten Beeldende kunstenaars (jonge) Kleine zelfstandige creatievelingen/ culturele ondernemers/ muzikanten/ makers Groepen die kunst en cultuur niet zo definiëren maar hier wel mee bezig zijn binnen hun eigen sociale omgeving of gemeenschap.

Organisaties Muziekscholen zoals Iwan de Reus Bewonersgroepen Verenigingen en wijkteams waarin mensen werkzaam en actief zijn die dicht bij de bewoners staan Bands Culturele verenigingen van kerken, gebedshuizen en moskeeën Organiserende jongeren (bijv. jonge DJ's die feestjes organiseren) Feestlocaties

Overigens werd terecht opgemerkt dat de deelnemers aan het werbinar alleen de usual suspects zijn. En die worden wel bereikt. Ik mis in deze sessies toch wel veel vertegenwoordigers uit culturele minderheidsgroepen. Is deze vorm wel de juiste vorm? Antwoord: we hebben voor deze vorm gekozen als een startpunt. In de loop van de avond zijn veel suggesties gedaan voor andere vormen waar we mee aan de slag kunnen. We kregen nog een tip: informeer bij de fondsen welke groepen uit Vlaardingen steunaanvragen indienen, dan heb je een overzicht van initiatiefnemers. Doelgroep jeugd Meerdere deelnemers noemen jongeren als doelgroep om het cultuurbeleid met name op te richten. Jong geleerd, oud gedaan. De sleutel ligt in de jeugd (diversiteit) daar liggen kansen! Voorbeeld Kroepoek Hip Hop. Ik denk dat er zeker meer aanbod qua cultuur kan komen voor de jeugd. Zoals net in het filmpje ook al werd genoemd, gaan wij vaak eerder naar Rotterdam toe. Terwijl wij hier een hartstikke mooie stad hebben die allemaal prachtige dingen te bieden heeft! Zorgen dat we eerder naar Vlaardingen gaan dan naar Rotterdam. Een middel om jeugd meer te bereiken kan zijn de intensivering van de cultuureducatie via VO en PO. Kade40 meer laten doen met het VO? Bart de Leede: “Bij de overgang naar het VO liggen wel heel wat afhaakmomenten. We kunnen Kijken of we in dat gat iets meer kunnen doen”.

Er wordt de suggestie gedaan om jongeren te betrekken bij het organiseren van de eigen activiteiten (zie ook verder bij de paragraaf zelforganisatie).

4

Kennis over behoeften (onderzoek) Een aantal deelnemers stelt voor dat de gemeente een groot wensen- / behoefte onderzoek doet bij de bevolking. Mogelijk zijn inwoners al cultureel actief maar dan niet bij het bekende aanbod / gesubsidieerde aanbod. Onderzoek naar vrijetijdsbesteding kan dit mogelijk aantonen. Actief in gesprek gaan en blijven om te achterhalen waar groepen behoefte aan hebben. Mogelijke contacten via de moskee om te vragen naar interesses. Laagdrempelig voor inwoners Een groot aantal deelnemers maakt opmerkingen over de drempel die inwoners al dan niet bewust over moeten om te participeren (actief of passief) in het bestaande aanbod en de mogelijkheden om daar iets aan te doen. Het kan dan gaan om de inhoud: Wanneer is iets cultuur? Niet alleen “grote kunst” brengen maar ook focus op en investeren in meer kleinere laagdrempelige initiatieven (breien, borduren, koren etc.) maar ook om de plaats waar de activiteiten te vinden zijn: op nieuwe, toegankelijke plekken, bv in winkelcentra,op de markt, schoolpleinen, parken. Er moet een vrije plek zijn waar mensen, groepen bij elkaar kunnen komen het liefst gratis beschikbaar. Een kleine beurs is ook vaak een drempel voor deelname. Een oplossing kan zijn om naast de Rotterdampas ook een Vlaardingse variant aan te bieden.

Of het Jeugdsport en cultuurfonds uit te breiden zodat ook volwassenen er gebruik van kunnen maken. Maar ook: verlaag de drempel in aanbod in taal en communicatie(middelen). Tip: Handreiking Waarden voor een nieuwe taal gebruiken; inclusieve / toegankelijke taal voor iedereen! Document is te downloaden. Zie ook § communicatie. Koppeling met Sociaal Domein Op twee manieren kan het zinvol zijn om aansluiting te zoeken bij gemeentelijk beleid op het gebied van het Sociaal Domein en de partijen die daarbij betrokken. Enerzijds omdat cultuurbeleid kan bijdragen aan de uitdagingen waar binnen dat domein aangewerkt wordt (maatschappelijke vraagstukken koppelen aan kunst en cultuur) en anderzijds via dat kanaal in contact te komen met andere doelgroepen zoals jongeren met een andere achtergrond en wensen. Samen met partijen binnen het Sociaal Domein kan gezocht worden naar sleutelfiguren: mensen die actief zijn in de wijken en die nauw contact hebben met de mensen die nog niet bereikt worden. De volgende partijen worden genoemd die in het Sociaal Domein actief zijn: Minters Aan zet Stroomopwaarts. Antipesto Yets foundation Voedselbank Aanloophuis de Groene Luiken De Windwijzer Wijkgebouwen Bart de Leede: “de gemeente schept voorwaarden, is facilitator. Maar we gaan niet over wat er in het theater gebeurt.

We vinden het wel heel leuk als wat er gebeurt ook bijdraagt aan andere maatschappelijke uitdagingen zoals het programma om iets te doen aan eenzaamheid. Het liefst zouden we dat niet in subsidievoorwaarden gieten maar hopen we dat het vanuit een eigen drive gebeurt.” Sleutelfiguren/coaches/ambassadeurs in de wijken Belangrijk is het de boegbeelden/ambassadeurs van de diverse bewoners/gemeenschappen te vinden, die kunnen bemiddelen en de wensen ophalen. Ambassadeurs aanwijzen die centraal in contact staan met hun eigen kring en daar culturele participatie kunnen promoten.Op basis daarvan kan ook een werkgroep ontstaan om ideeën voor culturele activiteiten op te halen en in gang te zetten.

5

Je kan ook een organisatie in het leven roepen of financieren die k&c participatie in de wijken stimuleert bijvoorbeeld met cultuurscouts. Of cultuurcoaches zou mooi zijn. Iemand die dicht bij de mensen staat, echt aanwezig is in de buurten, die weet wat er speelt, contacten legt, partijen verbindt en initiatieven steunt en begeleidt bij bijvoorbeeld subsidiewerving. Jongerenwerkers met hun contacten laten bespreken wat welkom zou zijn en ze daar dan budget voor geven om het zelf uit te voeren. Dat kan ook met input van de Kroepoekfabriek. Hier kan je ook ervaringen van andere instellingen en gemeenten benutten. Najah Aouaki: “in Amsterdam wordt gewerkt met cultuurscouts gecombineerd met een specifieke regeling voor nieuwe initiatieven met een hele lage aanvraagdrempel. Op die manier kan je steeds nieuw bloed ervaring laten opdoen. Je moet er wel rekening mee houden dat er continue contact moet worden gehouden. Want het is ook steeds in beweging. Over tien jaar is er misschien weer een hele nieuwe wens. Sommige groepen komen vanzelf naar de gemeente toe en andere groepen zal je actief moeten benaderen.” Laat het niet alleen de taak van de gemeente zijn maar ook van de culturele instellingen. Laat die de opdracht formuleren om met groepen ingesprek te gaan. Zoek ambassadeurs en sleutelfiguren. En maak met mensen samen nieuw aanbod.

Mee organiseren Deze groepen en de ambassadeurs kunnen ook een rol spelen bij de programmering van de culturele instellingen. De instellingen kunnen werken met gastcuratoren/programma makers vanuit verschillende gemeenschappen/doelgroepen. Samen met de doelgroep programma en inhoud maken. Geef de doelgroepen een rol in de programmering en communicatie. Dus aparte lijnen en eigen imago voor de specifieke doelgroepen. Laat de inhoud bij de mensen die er verantwoordelijk voor zijn. En laat de publiciteit en de werving iets van de mensen zelf zijn, die kunnen dan hun achterban er bij betrekken. Dus ook veel meer vraaggestuurd dan aanbodgestuurd. Laagdrempelig voor initiatiefnemers De drempel kan hoog zijn voor inwoners maar ook voor nieuwe initiatiefnemers. Een nieuwe stichting melde in de break-outroom dat ze zochten naar samenwerking voor een locatie en daarom gesprekken hadden met de gevestigde instellingen. Ze werden verwezen naar de subsidiemogelijkheden van de gemeente, maar hadden de indruk dat het geld naar de overheadkosten van die grote, gevestigde instellingen gaat en er voor het concrete project dan niets/ weinig overblijft. Dat wordt door de kleinere initiatiefnemers ervaren als een grote gemiste kans. Hoe krijg je geldstromen naar goede, beginnende initiatieven? Ook andere organisaties en nieuwe initiatieven toelaten tot de faciliteiten.

Cultuurinstellingen kunnen helpen om faciliteiten en expertise laagdrempelig aan te bieden (podium, expo-ruimte)? Een deelnemer vraagt of om daar ook financiering van de gemeente tegenover te zetten. Het aanvragen van kleine subsidies eenvoudig en sneller te maken. Professionaliseringsondersteuning voor beginnende partijen/personen mogelijk maken Een open call/competitie starten waarin nieuwe ideeën een kans krijgen om geld te ontvangen. Initiatieven met een klein bedrag ondersteunen, kan groot verschil maken. Samenwerken/netwerkvorming In de voorbereidende gesprekken bleek dat de diverse culturele instellingen en initiatiefnemers elkaar over het algemeen goed weten te vinden. Er was hierover in een break-outroom wel een kritische noot: je moet samen (willen) werken. Ik heb zelf het idee dat dat in Vlaardingen totaal niet gebeurt. Er zijn wel verschillende groepen/kunstenaars/aanbieders, maar die zitten op hun eigen eilandje. Maar over het algemeen is men positief: er is al veel samenwerking tussen grote en kleine instellingen, er zijn al platforms Misschien moeten bepaalde netwerken gekoppeld worden. Samenwerken is zó belangrijk dat één deelnemer vindt dat de gemeente het in subsidievoorwaarden moet opnemen. Belangrijk is echter wel om de samenwerking een gericht doel te geven, zoals deze

6

initiatiefnemer doet: wij omschrijven (gewenste) samenwerkingen in ieder projectplan, we doen bijna nooit iets helemaal alleen. We proberen vaak netwerken te bouwen rondom een onderwerp (bijv. jongeren participatie). Of een ander voorbeeld: samenwerken om activiteiten op elkaar af te stemmen. Het organiseren van plaatsen en situaties waarbij men elkaar kan ontmoeten wordt belangrijk gevonden. Samenkomen zodat mensen elkaar (beter) leren kennen en daardoor elkaar beter weten te vinden. Dat dan ook samen met de gemeente. VERBINDING dus. Soms weten mensen zelf niet dat er al soortgelijke initiatieven zijn. Er worden diverse suggesties. gedaan: Om de maand een cultuurcafé (desnoods online) met pitches Thema-avonden organiseren voor makers/initiatiefnemers Per genre/vakgebied inspiratiesessies Jaarlijks cultuurcongres Cross-overs maken tijdens informele bijeenkomsten Inloop uurtje (laagdrempelig) 4x per jaar een initiatievenmarkt waarin initiatiefnemers elkaar ontmoeten en initiatieven kunnen koppelen Dialoogetentjes Het (in naam) bestaan van een platform is nog geen garantie dat er daadwerkelijk (structurele of incidentele) ontmoetingsmomenten ontstaan. Het vergt veel inzet die niet als vanzelfsprekend van individuele initiatiefnemers komt. Dat kan niet zonder(financiële) steun van de gemeente en/of de “kartrekkersinzet” van een andere partij.

Een specifieke samenwerking die benoemd werd was een betere alliantie tussen losse cultuurpartijen en een mediapartij als Omroep Vlaardingen. Samenwerking met ondernemers in Vlaardingen Om dit soort samenwerking tot stand te brengen zijn goede contacten belangrijk. Het valt en staat met elkaar kennen, verenigingen en stichtingen, wat kan je aanbieden. Je kan de horeca niet vragen om cultuur te organiseren. Er zijn ook ideeën om dat contact to stand te brengen: Er moet een plek of moment komen (cultureel cafe maandelijks/wekelijks). Vanuit de gemeente? Of een andere aanjager kade40? Of roulerend op culturele creatieve plekken ondernemers/ cultuurmakers uitdagen rondom een bepaald thema. Wederzijds begrip (tussen horeca- en cultuurondernemers) proberen te kweken. Organiseer een cultuur en kunstenaar plein met een horeca gedeelte, waar men hun dienst, programma en kunst kunnen promoten en aanbieden. Creëer een loket voor vraag en aanbod (digitaal EN fysiek). Creëer een platform met ondernemers en aanbieders zodat we elkaar makkelijker weten te vinden en van elkaars activiteiten op de hoogte zijn. Een coördinator of een ‘cultuurmakelaar’ zou kunnen helpen om te verbinden. Maar wel met financiele ondersteuning, en een grootschalige campagne voor bekendheid. Een originele gedachte: De verbinding tussen horeca en cultuur is een bijna vanzelfsprekende.

Bij een cultureel evenement hoort horeca. Wat als we het nu eens omdraaien: bij horeca hoort cultuur! Het zou best interessant kunnen zijn als horeca ondernemers ruimte zouden krijgen om te experimenteren met culturele evenementen. Bijvoorbeeld kleinschalige exposities, mini-concerten, lezingen of poëzieavonden. Rol van de gemeente: In één van de break-outrooms werdt een oproep gedaan: Gemeente betrek ons - instellingen en kleine initiatiefnemers – bij de uitdagingen en problemen die je ervaart. Maak gebruik van onze kennis, onze kracht, ons netwerk en ons enthousiasme. Beslis en bedenk niets voor ons, maar met ons. Neem ons serieus. Als bestaande clubs hebben wij contacten, luister naar ons en laten we het coöperatief doen (bijvoorbeeld bij het idee van een cultuurplatform en cultuurscouts. De rol van verbinder ligt voor sommige deelnemers duidelijk bij de gemeente. Wees de verbinder. Samenwerkingen stimuleren door gemeente. Neem een voorbeeld aan de cultuurplatformen in de grote steden. Laat hen bindend advies uitbrengen. Investeer in zo’n platform, zorg dat dat de verbindende factor wordt en laat dat ten goede komen aan het grote geheel.

7

Voor andere deelnemers kan de rol van de gemeente beperkt blijven. De gemeente moet alleen faciliteren doormiddel van subsidie en accommodatie, stimulering via de culturele instellingen. Is het een taak van de gemeente om doelgroepen actief op te zoeken? M.i. zou de gemeente slechts moeten faciliteren dat er aanbod (bekend en) mogelijk is. Wim Kerkhof: “De gemeente gaat wel erg uit van de maakbare samenleving met subsidies. Maar er zijn ook culturele ondernemers die geen geld van de overheid nodig hebben, liever niet. Ik sta buiten het gesubsidieerde verhaal. Groepen kunnen ook heel veel zelfstandig organiseren zonder dat daar de gemeente voor nodig is”. Gemeentelijke budgetten en andere vormen van ondersteuning In beak-outroom 1 werd teruggekeken naar het verleden. De nota De creatieve stad is toen geschreven maar door bezuinigingen niet van de grond gekomen. Het bestuur van de nieuwe cultuurstichting die op basis van de nota in het leven was geroepen, heeft toen bedankt. Dit laat zien dat de gemeente geen ambitie heeft. De instellingen en ondernemers moeten het zelf redden. De wethouder gaf in zijn opening al aan dat het ook nu niet oportuun is om nieuwe investeringen in het cultuurbeleid te doen.

Dat betekent dat er keuzes gemaakt moeten worden wat ook door een deelnemer onderkent wordt: het bereiken van de doelgroepen die nu niet komen vraagt om andere benaderingen, die intensief en kostbaar zijn. Beperkte budgetten vragen dus om scherpe keuzes. De gemeente kan ook hart voor het culturele programma laten zien door activiteiten toe te laten (vergunningen) op nieuwe, toegankelijke plekken, bv in winkelcentra, schoolpleinen, parken, Samen Festival-denken. En meer in zijn algemeenheid door een gestroomlijnd vergunningenproces. In sommige gemeenten wordt creatief omgegaan met de leegstand. Dan wordt daarin een cultuurgebouw mogelijk gemaakt met starters die samen projecten initiëren. Podia die wat meer underground zijn bijvoorbeeld. Jonge makers ruimte geven. Communicatie en marketing Deelnemers wezen in de break-outrooms ook op de zichtbaarheid van activiteiten. Om te kunnen samenwerken moet je weten wie er iets van cultuur/kunst aanbiedt. Volgens mij weten veel mensen helemaal niet van wat er al speelt (letterlijk) in Vlaardingen. De Stads is wel duidelijk, maar dat er nog meer gebeurt en waar op het gebied van kunst is denk ik helemaal onduidelijk. Daarin zou ook beter kunnen worden samengewerkt en door de gemeente worden ondersteund. Investeer structureel in een cultuurkalender (site, socials,…).of een collectieve voorziening voor marketing.

Daar kan iedereen zijn of haar ei in kwijt, ook diegene die culturele activiteiten organiseren in hun eigen gemeenschap, maar daar niet zo mee te koop lopen. Dit komt dan in de plaats van middelen voor communicatie in alle verschillende projecten. Er bestond vroeger iets als een UIT Magazine? Instellingen kunnen hierin ook samenwerken door actief elkaars initiatieven te promoten Je moet je communicatie beter te regelen. Via de gemeentepagina werkt niet voldoende. Je moet iets doen om meer mensen de mogelijkheid te geven om met cultuur en kunst van wat zij willen in aanraking te laten komen. Denk daarbij ook aan toegankelijke taal voor iedereen, ouderwetse geluidswagens, folders in diverse talen te verspreiden via bv. moskeeën en gebedshuizen, via schuldhulpverlening, voedselbank, aanloophuis, markt etc. Eea heeft te maken met informeren, bundelen van alle initiatieven van alle organisaties met doelgroepen en doelstellingen. Jaarboekje maken? Een deelnemer is zich ook hier bewust van het kostenaspect: er mag misschien nog meer reclame voor gemaakt worden, maar dat kost geld - en daarin moeten scherpe keuzes gemaakt worden. De gemeente dankt alle deelnemers, panelleden, gespreksleiders en organisatoren van het webinar voor hun welkome bijdrage en inzet.

8

RESULTATEN ENQUÊTE NIEUW CULTUURBELEID Team Business Intelligence 16 juni 2021

Inleiding Op verzoek van het team Kunst, Cultuur en Erfgoed heeft het team Business Intelligence een digitale enquête uitgezet, waarbij inwoners van de gemeente Vlaardingen zijn uitgenodigd hun mening te geven over de koers van het nieuwe cultuurbeleid. Hiervoor is gebruik gemaakt van het burgerpanel (internetpanel), waar inwoners die willen meedenken over Vlaardingen zich vrijwillig voor kunnen opgeven. De vragenlijst is ingevuld door 1008 inwoners.

Rangorde Inwoners is de volgende vraag gesteld: Wat zou u doen als u het de komende 4 jaar in de stad voor het zeggen had? De respondenten is gevraagd 6 stellingen te rangschikken van meest belangrijk (1) naar minst belangrijk (6). Tabel 1 toont de resultaten van deze rangschikking. Tabel 1 Gemiddelde ranking en totale rangorde Stellingen

Gemiddelde rankschikking

Rangorde

Ik zou zorgen dat de stad er goed uitziet met veel aandacht voor erfgoed en historie Ik zou zorgen dat er veel cultuuraanbod is van professioneel niveau (concerten, voorstellingen, festivals, tentoonstellingen, etc.) Ik zou zorgen dat alle kinderen opgroeien met kunst en cultuur

2,62

1

2,86

2

3,26

3

Ik zou zorgen dat inwoners van alle achtergronden en leefstijlen in Vlaardingen kunnen genieten van kunst en cultuur Ik zou zorgen dat er veel bezoekers naar Vlaardingen komen om het moois dat we hebben te komen bekijken Ik zou zorgen dat amateurs hun kunsten kunnen beoefenen en tonen

3,77

4

4,23

5

4,26

6

De respondenten geven aan erfgoed en historie en cultuuraanbod van professioneel niveau gemiddeld het meest belangrijk te vinden. Het trekken van bezoekers naar Vlaardingen en de amateurkunsten wordt het minst belangrijk bevonden. Figuur 2 geeft de procentuele verdeling van de rangorde per stelling weer. Figuur 2 Rangorde per stelling

2

Ruim 40% van de respondenten prioriteert erfgoed en historie het hoogst. Bijna een kwart van de respondenten heeft cultuuraanbod van professioneel niveau als meest belangrijk aangemerkt. Het trekken van bezoekers naar Vlaardingen wordt door 35% van de respondenten als minst belangrijk ervaren.

Rangorde naar geslacht Figuur 2 toont de respons van de enquête naar geslacht. De vragenlijst is ingevuld door 524 mannen en 477 vrouwen. Figuur 2 Respons naar geslacht

Tabel 2 geeft de rangorde weer naar geslacht. Zowel mannen als vrouwen vinden erfgoed en historie en cultuuraanbod van professioneel niveau het meest belangrijk. Tabel 2 Rangorde naar geslacht Stellingen

Man

Vrouw

Totale populatie

Erfgoed en historie

1

1

1

Professioneel niveau Jeugd

2 3

2 3

2 3

Diversiteit

4

4

4

Bezoekers naar Vlaardingen

5

6

5

Amateurkunsten

6

5

6

Rangorde naar leeftijd Figuur 3 toont de respons van de enquête naar leeftijd. De vragenlijst is grotendeels ingevuld door inwoners in de leeftijdscategorieën 65 jaar of ouder (39%) en 50 tot 64 jaar (33%).

3

Figuur 3 Respons naar leeftijd

Tabel 3 geeft de rangorde weer naar leeftijd. In elke leeftijdscategorie geven respondenten aan erfgoed en historie en cultuuraanbod van professioneel niveau het meest belangrijk te vinden. Tabel 3 Rangorde naar leeftijd Stellingen

18-34 jaar

35-49 jaar

50-64 jaar

65 jaar of ouder

Totale populatie

Erfgoed en historie

1

1

1

1

1

Professioneel niveau Jeugd

2 3

2 3

2 3

2 3

2 3

Diversiteit

4

5

4

4

4

Bezoekers naar Vlaardingen

5

4

6

6

5

Amateurkunsten

6

6

5

5

6

Rangorde naar woonwijk Figuur 4 toont de respons van de vragenlijst naar woonwijk. De meeste respondenten die de vragenlijst hebben ingevuld wonen in de wijken Centrum en Holy Noord. Figuur 4 Respons naar woonwijk

Tabel 4 geeft de rangorde naar woonwijk weer. Erfgoed en historie is door alle respondenten het hoogst geprioriteerd, ongeacht in welke wijk zij wonen. Respondenten woonachtig in de wijk Westwijk geven daarnaast aan het belangrijk te vinden dat alle kinderen opgroeien met kunst en cultuur.

4

Tabel 4 Rangorde naar woonwijk Stellingen Centrum Westwijk

Vettenoordse Polder

Oostwijk

Vlaardinger Ambacht

Holy Zuid

Holy Noord

Totale populatie

Erfgoed en historie Professioneel niveau Jeugd

1

1

1

1

1

1

1

1

2

3

2

2

2

2

2

2

3

2

3

3

3

3

3

3

Diversiteit

4

4

4

4

4

4

4

4

Bezoekers naar Vlaardingen Amateurkunsten

5

5

5

6

6

5

6

5

6

6

6

5

5

6

5

6

5

Bijeenkomst Maatschappelijke Kring Vlaardingen, 5 juli 2021 Ideeën en tips voor de Cultuurnota Maak inwoners en bevolkingsgroepen zichtbaar door een verhalenproject of (foto)tentoonstellingen. Er is een theatervoorstelling over jongeren en schuldenproblematiek. Die kan worden vertoond op scholen. Er kan een theatervoorstelling worden gemaakt met jonge vluchtelingen. Een fototentoonstelling over dak- en thuislozen om de negatieve beeldvorming te doorbreken. Er is een huiskamertheatervoorstelling over het thema inburgering. Culturele ondernemers moeten fair betaald worden voor het werk dat ze doen. Ze worden te vaak gevraagd gratis hun diensten te leveren. Zoek ook verbinding met grote culturele instellingen buiten de stad zoals het conservatorium en de kunstacademie. Ook Vlaardingen zou een kweekbak voor cultureel talent moeten zijn. Organisaties moeten elkaar kennen, een soort van sociale wijkkaart en een culturele wijkkaart kunnen daarbij behulpzaam zijn. Dan weten we van elkaars bestaan. Er zijn projecten waar jongeren met een verstandelijke beperking of mensen met psychische kwetsbaarheid bij elkaar komen. Die groepen niet vergeten bij de organisatie van activiteiten. Ze zouden gevraagd kunnen worden een bijdrage te leveren. Verbeteren van de contacten in de wijken. Ambassadeurs van wijken die je betrekt, vraagt waar behoefte aan is.

Bewoners van een flat in Vlaardingen zijn over de drempel geholpen door het museum gezamenlijk te bezoeken. Op die manier kan je ook mensen met een andere culturele achtergrond betrokken. Sportcomplexen kunnen we multifunctioneler gebruiken. Maak er verenigingscomplexen van zodat we er ook kunnen schilderen, trommelen etc. We zitten dan ook direct in alle wijken. Een locatie waar je als oudere eens lekker met elkaar kunt praten. Zoals vroeger de visbanken. Daarvoor zouden meer mogelijkheden moeten zijn zonder dat je een drankje moet bestellen. Cultuuractiviteiten naar de wijken toe richten. In de wijken heb je ook accommodaties. Meer gebruik van maken mogelijk met maatschappelijke huurprijzen. Creatieve vorming is voor kinderen heel belangrijk. Niet alleen de CITO toetsen.