Bijlage 1 - Participatieverslag

voetballen of iets te drinken In het centrum Café M’n moeder om iets te drinken op het terras Afhaalrestaurants en supermarkt in het centrum of bij het Europaplein om iets te eten te halen en elkaar te ontmoeten

▪ Pannakooi in Leerdam Noord ▪ Monkey Town als bijbaantje en om te ontmoeten ▪ Omliggende dorpen om voetbalclubs, McDonalds en bij vrienden thuis af te spreken

▪ Zondag naar de Pauluskerk ▪ Anadolu moskee op vrijdag

Missende plekken

▪ Meer en grotere winkels (sieraden en kleding) en/of beter winkelcentrum

▪ Een bioscoop ▪ Een buiten zwembad ▪ Beter basketbalveld (met net) ▪ Picknicktafels om af te spreken met vrienden ▪ Een park ▪ Een kermis (was er vroeger wel) of attractiepark ▪ McDonalds ▪ Terras waar je kunt zitten zonder te betalen ▪ Buurtcentrum met PlayStation, poolen en darten ▪ Pannaveldje Van A naar B ▪ Met de (elektrische) fiets of auto naar school

▪ Met de (elektrische) fiets of auto naar sporten ▪ Ov wordt weinig gebruikt want is te duur ▪ Binnen Leerdam veel lopend ▪ Met de bus naar Utrecht om te winkelen (als het mag van ouders)

▪ Jongeren worden veel met de auto gebracht

‘Kunnen er meer bijbaantjes?’ Bijlage: Participatieverslag Nota van Uitgangspunten

52

4. Ondernemersbijeenkomst Datum en tijd: donderdag 14 mei 2025 van 10:00 – 12:00 uur Locatie: Van der Wal Interieur, op bedrijventerrein Nieuw Schaik Gesproken met: 20 ondernemers uit Leerdam Doel: ophalen hoe ondernemers denken over de toekomst van het bedrijventerrein Nieuw Schaik, het Europaplein en Leerdam Vorm: Een presentatie over de verschillende thema’s die terug komen in de Nota van Uitgangspunten. Reageren op de kaart en in gesprek gaan over bedrijventerrein Nieuw Schaik en het Europaplein.

‘Bedrijventerrein Nieuw Schaik zit op slot’

Beschrijving afbeeldingen: Foto’s van ondernemers die reageren op de kaart van Leerdam en omgeving wat de kansen en uitdagingen zijn.

53

4. Ondernemersbijeenkomst Prettig ondernemen in Nieuw Schaik

▪ Verkeersproblematiek: veiligheid, parkeerplekken, en

▪ ▪ ▪

doorstroom. Dit heeft invloed op de bedrijven. Maatwerk parkeernorm voor mogelijk uitbreidingen Knelpunt: lokale vs. regionale bedrijven Leerdammers Elke vierkante meter wordt gebruikt. Slim kijken hoe de verschillende (openbare) ruimte behoefte allemaal voorzien kunnen worden. Waterinfiltratie lastig door veenbodem (bodemdaling) Meer ruimte optimaal benutten (groene randen) Ruimtegebrek en parkeerprobleem

▪ ▪ ▪ ▪ Ondernemers zien kansen voor andere toevoer energie ▪

maar dit is niet mogelijk Ondernemers willen creatief denken maar lopen tegen praktische zaken gemeente aan Zorg voor mogelijkheid groei

▪ ▪ Investeren in herontwikkeling maar verschillende eigenaren maakt het lastig

Het Europaplein

▪ Op het Europaplein is een goede mix aan winkels en

▪ ▪

voorzieningen Er komen veel mensen van buiten Leerdam naar het Europaplein Het Europaplein is een plek waar mensen komen om boodschappen te doen niet om te winkelen

▪ Toevoegen van een verblijfsplek aan het plein of in de plint ▪

(zoals een eetcafé of terras) zou fijn zijn, maar kan niet omdat het Europaplein niet mag uitbreiden Bij de bouw van Broekgraaf is goed nagedacht over hoe het voorzieningenniveau op het Europaplein kon meegroeien

▪ Met het stoppen van de subsidie van de gemeente kwam een einde aan het evenement ‘Eetse’ waar allerlei bewoners van Leerdam West samen avondeten op het Europaplein. Het is jammer dat dat er niet meer is, want dat was een verbindende activiteit voor bewoners met verschillende culturele achtergronden.

‘Op het Europaplein zorgen we voor een goede mix aan winkels en voorzieningen’

Bijlage: Participatieverslag Nota van Uitgangspunten

54

4. Ondernemersbijeenkomst Werken in de buurt

▪ Parkeren geen eis als bedrijf dat gedraaid wordt naar woning ▪ Groei inwoners betekent groei arbeidsplaatsen ▪ Sluiten bedrijfsverzamelgebouwen aan bij wat er nodig is? ▪ Geen ruimte beschikbaar voor nieuwe bedrijven ▪ Positief verrast door ICT aanbod in Leerdam ▪ Bocht op de Zeiving kan vrachtwagen niet maken ▪ Nieuw Schaik: Selectief op type bedrijf ▪ Leerdammers zorgen voor elkaar, lokale werkplekken Veilig van A naar B

▪ Werken binnen de stad zorgt voor druk op de wegen ▪ Problemen bij de N484 door verkeersdrukte ▪ Het verkeer belemmert de bereikbaarheid voor recreatie en sport van buiten Leerdam

▪ Treinstation is een pluspunt want werknemers kunnen Leerdam ▪

gemakkelijk bereiken Fietsen en lopen heel gevaarlijk bij de Glasfabriek

Voorzieningen voor iedereen ▪ Het Europaplein is een ontmoetingsplek voor de buurt

▪ Catering eten/drinken makkelijk halen in de binnenstad ▪ Het gemak van online bestellen leidt tot veel verkeersbewegingen Frietkraam op vrijdag in Nieuw Schaik wordt veel gebruikt Flexplekken

▪ ▪ ▪ Goede samenwerking met ROC Nieuwegein en MBO

Robuuste leefomgeving

▪ Nieuw Schaik: wat kunnen we samen? Laden van auto? Geen ruimte voor gezamenlijk parkeren

▪ Het Europaplein: wateroverlast ▪ Restwarmte van de glasfabriek combineren met zwembad ▪ Binnenstad stankoverlast door riolering (hoogteverschil) ▪ Voordelen van eigen energie opwekken niet rond te krijgen Recreëren in eigen stad ▪ Aan de Linge leuk om te recreëren, rondje te lopen ▪ Wandelen langs de Linge kan beter

▪ Potentie voor recreatie is er maar de bereikbaarheid en aantrekkelijkheid is niet voldoende

▪ Kijk ook naar het onderzoek van Tussen Lek en Linge over recreëren in Leerdam

▪ Bij het Galgenwiel (bij Asperen) prachtig fietsstukje aangelegd ▪ Galgenwiel fantastisch gebied met kinderen ▪ Het Galgenwiel meer benutten voor zwemmen, beter ▪

ontwikkelen, extra horeca of haven? De kinderboerderij zit op een weggestopte plek

Mozaïek van wonen ▪ Het Eiland en winkelcentrum Noord sluiten goed op elkaar aan ▪ Kleurrijk wonen kijkt goed waar renovatie nodig is ▪ Upgrade van Leerdam West met bouw Broekgraaf

Culemborg voor stageplekken

▪ Presentatie ruimtes met catering ▪ Recreëren in eigen stad 55

5. Digitale enquête Data: maandag 14 april t/m zondag 11 mei 2025 Locatie: via de projectpagina (https://www.vijfheerenlanden.nl/projecten/gebiedsvisieleerdam-en-omgeving)

Promotie: met flyers en posters op veelbezochte plekken in Leerdam (zie afbeelding), een oproep in Het Kontakt, via de social media kanalen van de gemeente en via de Whatsapp- en Facebookgroepen van de leden van de klankbordgroep en de wijkambassadeur

Ingevuld door: ± 210 bewoners, ondernemers en andere betrokkenen in Leerdam en omgeving: ▪ Ongeveer de helft man, de helft vrouw ▪ Verschillende leeftijden (19-29 jaar: 11%, 30-49 jaar: 36%, 50-69 jaar: 37%, 70-89 jaar: 12%) ▪ Uit verschillende wijken van Leerdam en deels uit

Oosterwijk Doel: kwaliteiten en opgaven in Leerdam ophalen bij Leerdammers Vorm: met meerkeuze en open vragen werd bevraagd wat Leerdammers wat fijne en minder fijne plekken vinden in Leerdam. En wat zij vinden dat er goed gaat en wat er verbeterd kan worden met betrekking tot de verschillende thema’s uit de gebiedsvisie (wonen, werken, ontmoeten, sport en recreatie, en groen).

Beschrijving afbeelding: Flyer voor de digitale enquête

5. Digitale enquête Hieronder een samenvatting van de resultaten van de digitale enquête. Favoriete plekken

▪ Thuis (rust, gezelligheid, comfort) ▪ De binnenstad, Zuidwal en het Hofje van Aerden ▪

▪

(boodschappen, winkelen, ontmoeting) Natuur (rondom huis, langs de Linge, Recht van ter Leede, Diefdijk, natuurgebieden) (wandelen, fietsen, uitzicht, rust) Sportclubs en -locaties (Glaspark, tennis-, voetbal-, hockeyclub)

▪ ▪

(sporten, ontmoeten, kijken naar je kinderen terwijl ze sporten) Stadspodium GO (cultuur, evenementen en ontmoeting) Natuurtuin Varsseveld (plek voor gezinnen)

Ontmoeten en activiteiten ▪ Respondenten ontmoeten vrienden, familie en nieuwe mensen en doen leuke dingen: vooral thuis, of bij cafés, restaurants, winkels, sportvereniging, kerk/moskee/synagoge, op straat of in

▪

▪ Meer plekken waar je (ook ‘s avonds) iets leuks kan doen, drinken of vrienden ontmoeten (zonder lid te hoeven zijn)

▪ Aanbieden (creatieve) cursussen voor volwassenen ▪ Organiseren sociaal-maatschappelijke activiteiten ▪ Bioscoop en/of theater toevoegen

(cultuurhistorische waarden, gezelligheid, ontmoeting) Horeca en terrassen, Glasblazerij en De Houtloods (eten, drinken, gezelligheid)

▪ Winkels in het centrum, op het Europaplein, en de markt ▪

Ontmoeten en activiteiten (vervolg)

de natuur buiten de stad Daarvoor blijven zij vaak in de buurt of gaan ze naar de binnenstad. Of ze gaan naar Utrecht of Gorinchem. In Leerdam zouden zij graag meer ontmoeting willen door: ▪ Meer plekken en activiteiten voor jongeren

▪ Meer buurthuizen met activiteiten voor jong en oud ▪ Meer hoogwaardige horeca en terrassen (voor leeftijd 25 ▪

– 45 jaar, maar ook voor ouderen) Meer koffietentjes (ook bij speeltuinen of met speelhoek)

Wonen ▪ Respondenten vinden wonen in hun buurt fijn vanwege goed

▪

contact met hun buren, omdat ze makkelijk overal komen vanuit huis en een veilig gevoel. Ook veel groen, voorzieningen dichtbij en rust en stilte in de buurt worden gewaardeerd. Er is grote vraag naar betaalbare woningen (ook voor jongeren, ouderen of waar verschillende leeftijden samen wonen

Verbeteringen werken ▪ Meer ruimte voor (ambacht en maak)bedrijven ▪ Meer banen

▪ Lokaal werken stimuleren ▪ Banen in zorgverlening stimuleren (inspelen op vergrijzing) ▪ Verbeteren staat bedrijventerrein en binnenstad, geluid/stank industrie verminderen Bedrijventerrein verder laten groeien (het is vol)

▪ ▪ Meer maatschappelijke bedrijvigheid ▪ Leer-/werkplekken zichtbaarder maken ▪ Rustige werk-/studieplekken en inspirerende co-working spaces ▪

voor ZZP’ers toevoegen Kleinere ondernemers en samenwerking stimuleren 57

5. Digitale enquête Hieronder een samenvatting van de resultaten van de digitale enquête. Verbeteringen sport en recreatie

▪ Meer speeltuinen, en opknappen verouderde speeltuinen, meer speeltoestellen en zitgelegenheid toevoegen

▪ Meer plek voor recreatie langs de Linge (bijv: ligstrandje) ▪ Meer veilige zwemplekken buiten en/of buitenzwembad terug ▪ Meer plekken om te wandelen en plekken om uit te rusten tijdens het wandelen Meer plekken om te ontspannen in het groen Veiligere fietsroutes naar de sport Meer aanbod en meer betaalbare sport Opknappen sporthal en zwembad (Feel Fit)

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ Tennis- en padelvereniging uitbreiden ▪ Glaspark uitbreiden met hockeyveld, groter clubhuis, meer parkeren

▪ Voetbalveldjes met kunstgras en/of betere afwatering ▪ Klimhal toevoegen ▪ Korfbal toevoegen Verbeteringen groen ▪ Meer groen en water in de buurten ▪ Meer vrolijk/kleurrijke bloemen en planten

▪ Meer bomen ▪ (Groot) park toevoegen om te wandelen ▪ Toevoegen pluktuin, moestuin, buurttuin ▪ Beter onderhoud ▪ Behoud cultuurhistorisch landschap Bijlage: Participatieverslag Nota van Uitgangspunten

Verbeteringen verkeer en veiligheid

▪ Meer veilige fiets- en wandelpaden ▪ Verminderen hard rijdende auto’s ▪ Verbeteren verlichting langs fiets- en wandelpaden ▪ Betere doorstroom van verkeer ▪ Verbeteren drukte en geluid bij rotondes ▪ Betere trein-/busverbinding voor mensen die in Leerdam werken ▪ Infrastructuur en ontsluiting goed regelen bij bouwen woningen ▪ Meer ontsluitingswegen Broekgraaf ▪ Betere toegankelijkheid binnenstad voor mensen met beperking ▪ Tegengaan fietsen en parkeren fiets op de stoep ▪ Meer handhaving/politie Verbeteringen bestaande plekken ▪ Centrum: meer horeca en terrassen op de pleinen en bij de Zuidwal, en meer variatie in het winkelaanbod

▪ Plek bij het Dak, Feel Fit en Berenschot: een plek voor sport, ▪

cultuur en sociaal-maatschappelijke activiteiten maken Natuurtuin Varsseveld: beter onderhoud, meer speeltoestellen, koffietent toevoegen en toezicht na zonsondergang Kinderboerderij Hestia’s Hof: uitbreiden en koffietent toevoegen

▪ ▪ Bibliotheek: uitnodigender maken en speelplek toevoegen ▪ Parking Glasfabriek: opknappen door weghalen vrachtwagens, stoep doortrekken, horeca toevoegen en beschilderen fabriekswanden

58