Bijlage 05 - Rapportage - De Rank, Meerkerk (ICS, 12 juli 2021).pdf
Tekst van het document
Haalbaarheidsonderzoek CBS de Rank
Opdrachtgever Gemeente Vijfheerenlanden
Datum 12 juli 2021
Referentienummer 2200398/20210413jv01MS03
Auteur(s) Marieke Slits Guido van de Weem
│ Onderdeel van ICS Ruimteregiegroep BV
Inhoudsopgave 1.
Samenvatting
4
2.
Inleiding
8
3.
4.
5.
6.
2.1
Aanleiding
8
2.2
Werkwijze
9
2.3
Projectorganisatie
10
2.4
Leeswijzer
10
Gebruiker
11
3.1
CBS de Rank
11
3.2
SKCN
12
3.3
Samenwerking en stip aan de horizon
13
3.4
Ruimtelijk Functioneel Programma van Eisen op hoofdlijnen
14
Gebouw
18
4.1
Functionele staat
18
4.2
Gebruikers over het gebouw
19
4.3
Technische staat en uitbreidingsmogelijkheden
20
4.4
Exploitatie
21
4.5
Ventilatie
23
4.6
Asbestinventarisatie
23
Gebied
24
5.1
Locatie en verkeer
24
5.2
Gebiedsontwikkelingen
24
5.3
Stedenbouwkundige randvoorwaarden
24
Scenario’s
26
6.1
Omschrijving scenario’s
26
6.2
Toelichting afwegingskader
26
6.3
Scenario 1: Renovatie en uitbreiding onderwijscapaciteit
27
6.4
Scenario 2: Renovatie en uitbreiding t.b.v. onderwijs en kinderopvang
31
6.5
Scenario 3: Nieuwbouw t.b.v. onderwijs op de huidige locatie
35
6.6
Scenario 4: Nieuwbouw t.b.v. onderwijs en kinderopvang op de huidige locatie
39
6.7
Scenario 5: Nieuwbouw t.b.v. onderwijs en kinderopvang op een nader te bepalen locatie
43
6.8
Indicatieve planning
45
6.9
Conclusie
46
www.icsadviseurs.nl
2/51
7.
Financiën
47
7.1
Financiële uitgangspunten bij scenario’s
47
7.2
Samenvatting investeringskosten per scenario
48
8.
Conclusie
49
9.
Bijlagen
50
Bijlage 1: Ruimteprogramma
50
Bijlage 2: Notitie Ingenieursbureau De Linge
50
Bijlage 3: MJOP
50
Bijlage 4: Bevindingenrapport asbest
50
Bijlage 5: Kadastrale kaart
50
Bijlage 6: Investeringsoverzicht scenario 1 t/m 4 en tijdelijke huisvesting
50
Bijlage 7: Begroting bouwkosten scenario 1 t/m 4 en tijdelijke huisvesting
50
De inhoud van deze uitgave is eigendom van ICSadviseurs B.V. te Zwolle. Enkel de opdrachtgever waarmee ICSadviseurs B.V. een overeenkomst is aangegaan, heeft een gebruiksrecht voor deze uitgave. De inhoud en omvang van dat gebruiksrecht zijn vastgelegd in de algemene voorwaarden van ICSadviseurs B.V., d.d. december 2008, dan wel in de overeenkomst zoals hiervoor bedoeld. Elk ander gebruik van deze uitgave, door opdrachtgever en of derden is uitgesloten, inhoudende dat niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, via internet, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ICSadviseurs B.V.
www.icsadviseurs.nl
3/51
1. Samenvatting In de voorliggende rapportage is in samenwerking met de gemeente Vijfheerenlanden, Stichting PCPO TriVia en SKCN onderzocht op welke wijze de knelpunten die CBS De Rank in Meerkerk ervaart kunnen worden opgelost en tegen welke kosten. Uitgangspunt CBS De Rank is één van de scholen van PCPO TriVia. Het is een christelijke basisschool met als missie het verzorgen van kwalitatief goed onderwijs voor de totale ontwikkeling van kinderen. Het motto van de school luidt: “Samen leren groeien”. Hierin komt de brede ontwikkeling naar voren die de school voor ogen heeft voor de leerlingen. Samen staat voor sociale vorming, leren staat voor kennis en vaardigheden en groeien staat voor persoonsvorming. De school werkt nauw samen met SKCN. De kinderopvangorganisatie die op dit moment de buitenschoolse opvang (voorschool en naschool) in het gebouw verzorgt voor beide scholen in Meerkerk. De school staat op de huisvestingsagenda doordat er een aantal knelpunten zijn met betrekking tot het gebouw en de locatie: ▪ ▪
▪ ▪
▪
Leerlingengroei: De school heeft nu 247 leerlingen. De school groeit hard en heeft uitbreiding nodig in de aankomende 5 jaar. Verouderd gebouw: Het schoolgebouw dateert uit 1976 en is verouderd. De vraag is of de fundering in een degelijke staat is om levensduur verlengende renovatie van 25 jaar veilig te volbrengen en de vraag of de paalfundering stevig genoeg is voor een eventuele extra bouwlaag. Kinderopvang: De school wil kinderopvang bij de school realiseren. Verkeerssituatie: De verkeerssituatie bij de school – meer specifiek aan de Blommendaal - is nu reeds een knelpunt. De Blommendaal heeft twee richtingsverkeer met beperkte Kiss& Ride mogelijkheden. Het halen- en brengen van de leerlingen veroorzaakt verkeersopstoppingen. Met uitbreiding van de school zouden de verkeersstromen toenemen. Met name kinderopvang trekt veel extra auto’s. De vraag is of dat verkeerstechnisch is op te lossen. Krappe kavel: De kavel waarop de school is gebouwd is krap. Het perceel is mogelijk niet groot genoeg is om een uitbreiding van de school te realiseren. Het bestemmingsplan is waarschijnlijk niet het knelpunt de gemeente wil flexibel omgaan met de toelaatbare bebouwingsoppervlakte, mits de verkeersituatie veilig gemaakt kan worden.
Voor het oplossen van de knelpunten zijn in de basis twee mogelijke denkrichtingen: renoveren en uitbreiden van het huidige gebouw, of vervangende nieuwbouw. De vraag is of door renovatie of vervangende nieuwbouw de knelpunten van De Rank goed worden opgelost en tegen welke kosten. Door middel van dit haalbaarheidsonderzoek zijn verschillende scenario’s onderzocht om uiteindelijk een objectieve keuze te kunnen maken tussen renovatie of vervangende nieuwbouw. De volgende scenario’s zijn hierbij onderzocht: 1. 2. 3. 4. 5.
Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs. Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m2 bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op een fictieve locatie.
Haalbaarheidsonderzoek en afwegingskader Het haalbaarheidsonderzoek is gefaseerd opgebouwd van het inventariseren van de bestaande situatie en visie van de school, naar uitwerking en doorrekenen van de scenario’s tot en met het samenstellen van voorliggende rapportage.
www.icsadviseurs.nl
4/51
Bij de afweging tussen de verschillende scenario’s is gebruik gemaakt van een afwegingskader. Dit afwegingskader is gebaseerd op het afwegingskader van de PO-raad, VO-raad en VNG1, met een aantal aanpassingen/toevoegingen ter bevordering van de beoordeling van deze vijf scenario’s. Het afwegingskader bestaat uit tien afwegingscriteria: ruimtelijk, onderwijs-/ samenwerkingsconcept, gebouw, maatschappelijk, flexibiliteit, omgeving, bestuurlijk/politiek, financieel, juridisch en planning & risico’s. Elk van de scenario’s is kort omschreven en is door middel van een globale inpassingsstudie en/of massastudie een inschatting gemaakt van de benodigde aanpassingen aan het gebouw en/of de ruimtelijke en stedenbouwkundige consequenties van de uitbreiding of nieuwbouw. Vervolgens is per scenario bepaald wat de waarde is van deze afweging. Bij het bepalen van de score zijn er zes mogelijkheden; van -- (zeer ongunstig) tot ++ (zeer gunstig). De analyse en beoordeling van de verschillende afwegingscriteria per scenario geeft onderstaande conclusie. Renovatie
Vervangende nieuwbouw
1
2
3
4
5
RUIMTELIJK
+
+
++
++
++
ONDERWIJS-/ SAMENWERKINGSCONCEPT
-
+/-
-
+/-
+
GEBOUW
+/-
+/-
+
+
+
MAATSCHAPPELIJK
+
+
+/-
+/-
+/-
FLEXIBILITEIT
+/-
-
+/-
+
+
OMGEVING
-
-
-
-
ntb
BESTUURLIJK/POLITIEK
--
-
-
-
+
FINANCIEEL
+/-
+/-
+/-
+/-
+
JURIDISCH
+
+
+
+
ntb
PLANNING & RISICO’S
+/-
+/-
+/-
+/-
ntb
Renovatie Investeringskosten onderwijs Investeringskosten opvang Boekwaarde2 Totale investeringskosten Investeringsbedragen per m² bvo Investeringskosten tijdelijke huisvesting
Vervangende nieuwbouw
1
2
3
4
5
€ 4.312.000, -
€ 4.143.000, -
€ 5.165.000, -
€ 5.119.000, -
€ 5.119.000, -
€ 0,-
€ 514.000, -
€ 0,-
€ 635.000, -
€ 635.000, -
€-
€-
€ 176.000
€ 176.000
€ 155.803
€ 4.312.000, -
€ 4.657.000, -
€ 5.341.000, -
€ 5.930.000, -
€ 5.910.000, -
€ 2.451, -
€ 2.356, -
€ 3.036, -
€ 2.999, -
€ 2.989, -
€ 1.222.000
€ 1.222.000
€ 1.222.000
€ 1.222.000
€-
Ruimtelijk functioneel en verkeersveiligheid Uit de notitie van ingenieursbureau De Linge komt naar voren dat in het geval van renovatie de bestaande fundering (wapening/palen) een uitbreiding op de verdieping niet kan dragen. Een optie is om, bij renovatie 1 https://www.poraad.nl/ledenondersteuning/toolboxen/huisvesting/renovatie-of-nieuwbouw 2 Boekwaarde scenario 3 en 4: zomer 2023, boekwaarde scenario 5: Q1 2025
www.icsadviseurs.nl
5/51
en uitbreiding van het gebouw, stalen frames over het huidige gebouw te maken en deze te laten steunen op een nieuw te maken fundering. Daarmee kan de uitbreiding worden gerealiseerd, maar zoals verwacht is het gebouw verouderd en zullen forse investeringen nodig zijn om het gebouw verder te laten voldoen aan Frisse Scholen Klasse B en BENG. Voor wat betreft nieuwbouw, biedt het perceel voldoende ruimte om nieuwbouw (met uitgangspunt Frisse Scholen Klasse B en BENG) met de gewenste capaciteit te realiseren. Ruimtelijk gezien bieden dus alle scenario’s mogelijkheden om uitbreiding van de onderwijscapaciteit ten behoeve van de groei van leerlingen te faciliteren. Uitbreiding of nieuwbouw op de huidige locatie behoeft waarschijnlijk ook geen bestemmingsplanwijziging als de overschrijding van de uitgangspunten binnen de algemene afwijkingsmogelijkheden valt. Mocht de afwijking toch iets groter zijn dan kan waarschijnlijk worden volstaan met een kruimelprocedure. Voor afwijkingen van het bestemmingsplan die vallen onder de kruimelgevallen, geldt onder de Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht) de reguliere procedure. Daarbij dient wel rekening te worden gehouden met het feit dat vanaf 1 januari 2022 de nieuwe omgevingswet in gaat. Het is nog onduidelijk wat voor effect dat gaat hebben op de bovengenoemde kruimelgevallenregeling.
Vervangende nieuwbouw biedt op meerdere afwegingscriteria, zoals ruimtelijke aspecten, staat van het gebouw, maatschappelijk aspecten en flexibiliteit een beter toekomstperspectief dan renovatie. Wel zijn de risico’s bij vervangende nieuwbouw op bijvoorbeeld bezwaar vanuit de omwonenden iets groter, omdat de vorm en invulling van het perceel drastisch zullen veranderen. De vraag is echter wel of de consequenties, die een uitbreiding van de capaciteit met zich meebrengt, op de verkeerssituatie goed genoeg op een veilig manier kunnen worden opgevangen. In een eerste analyse zijn er niet direct oplossingsmogelijkheden op de huidige locatie voor het realiseren van een verbeterde/veilige situatie rondom haal- en brengmomenten. Een Kiss & Ride zone in de straat is nagenoeg niet haalbaar, tenzij groenvoorzieningen worden verminderd. Ook het realiseren van extra parkeerplaatsen bij de school is niet direct haalbaar. Het gebruik van parkeerplaatsen in de omgeving, zoals bij het voormalige gemeentehuis of dorpshuis de Linde biedt ook niet direct een reële oplossing en kan eigenlijk alleen als optie worden meegenomen voor de parkeerbehoefte van personeel. De verkeersveiligheid zal op de huidige locatie een groot knelpunt blijven, omdat de locatie geen mogelijkheden biedt om op en veilige manier het toenemende autoverkeer het hoofd te bieden.
Een keuze voor renovatie of nieuwbouw op de bestaande locatie staat daarmee haaks op de uitgangspunten uit het DIHPO waarin gestreefd wordt naar zoveel mogelijk duurzame mobiliteit en meer ruimte voor voetgangers en fietsers. Financiën en uitvoering Voor ieder scenario is ook een raming gemaakt van de investeringskosten. Deze ramingen zijn gemaakt op basis van een bezoek aan de locatie op 29 januari 2021. Daarbij is uitgegaan van kostenniveau BENG, Frisse Scholen Klasse B+. Vanuit deze ramingen kan geconcludeerd worden dat nieuwbouw duurder is dan renovatie. Echter zijn de kosten voor de renovatie dusdanig hoog dat de vraag ontstaat of dit opweegt tegen de ruimtelijk (functionele) voordelen en de langere levensduur die je realiseert bij nieuwbouw. De kosten voor renovatie liggen, volgens de ramingen, op 78 tot 80% van de nieuwbouwprijs. Het enige voordeel van renovatie is dat dit een meer circulaire keuze is aangezien hiermee een bestaand gebouw voor een groot deel hergebruikt wordt en daarmee ook de investeringskosten per m² lager zijn. Voor de eerste vier scenario’s zal tijdens uitvoering tijdelijke huisvesting benodigd zijn. Naast het ongemak van een dubbele verhuizing voor de gebruikers is het tijdelijk huren van een voorziening zeer kostbaar.
Voor tijdelijke huisvesting is rekening gehouden met huur van tijdelijke units, uitgaande van een ruimtebehoefte op basis van 280 leerlingen (het geprognotiseerde aantal leerlingen in 2023) gedurende een periode van 2 jaren. De kosten voor tijdelijke huisvesting kunnen op basis daarvan worden ingeschat op ruim € 1,2 mln., circa € 380,- per m² bvo per jaar. Voor wat betreft planning kan voor zowel renovatie als nieuwbouw dezelfde indicatieve planning, met een doorlooptijd van circa 3,5 jaar, afgegeven worden. Voor scenario 5 is de planning echter wel sterk afhankelijk van de beschikbaarheid en geschiktheid van de gekozen locatie. Er zijn op dit moment nog geen locaties in
www.icsadviseurs.nl
6/51
beeld. Bovendien kan het zo zijn dat voor deze nieuwe locatie een bestemmingsplanwijziging doorlopen moet worden of kunnen er andere belemmerende factoren zijn. Conclusie Kijkende naar de uitkomst van het afwegingskader kan geconcludeerd worden dat vervangende nieuwbouw op een alternatieve locatie het meeste toekomstperspectief biedt. Nieuwbouw biedt de mogelijkheid om een gebouw te ontwerpen dat volledig aansluit op de eisen en wensen van de gebruikers en aansluit bij hun inhoudelijke visie en ambities. De keuze voor een alternatieve locatie biedt de meeste mogelijkheden als het gaat om het creëren van een veilige speel- en leeromgeving die goed bereikbaar is. Dit scenario is qua planning echter nog wel sterk afhankelijk van het vinden van een geschikte locatie. Er zijn, zoals in bovenstaande paragraaf aangegeven, op dit moment nog geen locaties in beeld en daarom zal mogelijk eerst een locatieonderzoek uitgevoerd moeten worden. Deze rapportage en de bijbehorende bijlagen vormen in ieder geval de basis voor een goed onderbouwde keuze tussen de verschillende scenario’s. PCPO TriVia en SKCN zien deze renovatie dan wel nieuwbouw als een kans om vorm te geven aan een Kindcentrum waar beide organisaties de handen ineenslaan om de hoogst haalbare kwaliteit te leveren voor de kinderen in Meerkerk en hun ouders.
SKCN en PCPO TriVia hebben een overeenkomstige visie op samenwerking en hebben daarvoor een duidelijke stip aan de horizon voor ogen. Vanuit de organisaties is nadrukkelijk aangegeven dat ook OBS De Springplank deel zou moeten uitmaken van dit Kindcentrum en om die reden nieuwbouw op een alternatieve locatie voor hen het meeste meerwaarde biedt.
www.icsadviseurs.nl
7/51
2. Inleiding 2.1 Aanleiding Een groeiende school in een verouderd gebouw CBS De Rank is een school die de komende jaren fors groeit. Van 247 leerlingen in 2020 naar een prognose van 321 leerlingen in 2035. Door deze groei zal de school moeten worden uitbreid. Naast de eigen groei van de school heeft de school de ambitie om in samenwerking met haar partner SKCN kinderopvang te realiseren met een omvang van circa 200 m². Het huidige schoolgebouw dateert uit 1976, heeft een omvang van circa 1.438 m² bvo en is verouderd3. De school is gelegen aan de Blommendaal 6, te midden van een woonwijk. Rondom is weinig tot geen ruimte voor uitbreiding en de verkeerssituatie is, ook in de huidige situatie al, een knelpunt.
Figuur 1 - Haalbaarheidsonderzoek CBS de Rank Toekomstbestendige huisvesting De gemeente Vijfheerenlanden heeft in 2020 een Duurzaam Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (DIHPO) opgesteld. Hierin wordt de huisvestingsagenda voor de periode 2020-2024 bepaald en worden de kwaliteitsambities omschreven. Duurzaamheid is een belangrijk thema. Met het vaststellen van het DIHPO streven de gemeente en schoolbesturen naar (bijna)energie neutrale gebouwen, het terugdringen van de CO2 uitstoot en het verbeteren van de klimaatbestendigheid van de leefomgeving binnen de gemeente. Gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties zetten zich samen stevig in om te bouwen aan duurzame en toekomstbestendige onderwijsvoorzieningen. Eén van de gebouwen op de huisvestingsagenda is het schoolgebouw van De Rank. Gezien het sterk toenemende aantal leerlingen en de leeftijd en staat van het gebouw dient een onderzoek uitgevoerd te worden naar de haalbaarheid van levensduur verlengende renovatie of vervangende nieuwbouw.
3 De genoemde capaciteit van het gebouw (1.438 m² bvo) wijkt enigszins af van de in het DIHPO genoemde capaciteit (1.452 m² bvo). In dit
haalbaarheidsonderzoek gaan we uit van het bruto vloeroppervlak zoals opgenomen in de documentatie/administratie van het schoolbestuur, namelijk 1.438 m² bvo.
www.icsadviseurs.nl
8/51
Knelpunten CBS De Rank CBS De Rank ervaart een aantal knelpunten met betrekking tot de huidige school en haar locatie: ▪ ▪
▪ ▪
▪
Leerlingengroei: De school heeft nu 247 leerlingen. De school groeit hard en heeft uitbreiding nodig in de aankomende 5 jaar. Verouderd gebouw: Het schoolgebouw dateert uit 1976 en is verouderd. De vraag is of de fundering in een degelijke staat is om levensduur verlengende renovatie van 25 jaar veilig te volbrengen en de vraag of de paalfundering stevig genoeg is voor een eventuele extra bouwlaag Kinderopvang: De school wil kinderopvang bij de school realiseren Verkeerssituatie: De verkeerssituatie bij de school – meer specifiek aan de Blommendaal - is nu reeds een knelpunt. De Blommendaal heeft twee richtingsverkeer met beperkte kiss& ride mogelijkheden. Het halenen brengen van de leerlingen veroorzaakt verkeersopstoppingen. Met uitbreiding van de school zouden de verkeersstromen toenemen. Met name kinderopvang trekt veel extra auto’s. De vraag is of dat verkeerstechnisch is op te lossen. Krappe kavel: De kavel waarop de school is gebouwd is krap. Het perceel is mogelijk niet groot genoeg is om een uitbreiding van de school te realiseren. Het bestemmingsplan is waarschijnlijk niet het knelpunt de gemeente wil flexibel omgaan met de toelaatbare bebouwingsoppervlakte, mits de verkeersituatie veilig gemaakt kan worden.
De vraag is of door renovatie de knelpunten van De Rank goed worden opgelost en tegen welke kosten. De volgende scenario’s worden hierbij onderzocht: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs. Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m2 bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op een fictieve locatie.
De benodigde omvang voor onderwijs en omvang betreft een indicatie op basis van de huidige werkelijkheid. Bij de uiteindelijke uitvoering van een scenario zal moeten worden bekeken of de genoemde omvang nog steeds overeenkomt met de werkelijke behoefte. Mogelijk hebben nieuwe ontwikkelingen ervoor gezorgd dat een andere behoefte is ontstaan. Op dat moment zal moeten worden bekeken welke capaciteit daadwerkelijk benodigd is.
2.2 Werkwijze Het haalbaarheidsonderzoek is gefaseerd opgebouwd van het inventariseren van de bestaande situatie en visie van de school, naar uitwerking en doorrekenen van de scenario’s tot en met het samenstellen van inzichtelijke rapportage. Daarbij is elk van de stappen benaderd vanuit drie thema’s: Gebruiker, Gebouw en Gebied. Naarmate de uitwerking van het haalbaarheidsonderzoek vordert, grijpen deze thema’s steeds meer in elkaar. Bij de afweging tussen renovatie en vervangende nieuwbouw is gebruik gemaakt van het afwegingskader van PO-raad, VO-raad en VNG. Onderstaand is schematisch de werkwijze weergegeven.
www.icsadviseurs.nl
9/51
Figuur 2 – Werkwijze haalbaarheidsonderzoek
2.3 Projectorganisatie Het haalbaarheidsonderzoek is in nauwe samenwerking tussen gemeente, schoolbestuur, school, kinderopvang en ICSadviseurs opgesteld. Onderstaand is de projectorganisatie weergegeven. Naam
Organisatie
Functie
Guido van de Weem
ICSadviseurs
Projectleider
Marieke Slits
ICSadviseurs
Adviseur
Onno Martens
Gemeente Vijfheerenlanden
Interim beleidsmedewerker onderwijshuisvesting
Bardo Lammers
Gemeente Vijfheerenlanden
Beleidsadviseur RO
Coby Korevaar
PCPO-TriVia
Lid college van bestuur
Yvonne Schubad
SKCN
Directeur-bestuurder
Projectgroep
Tabel 1 - Projectorganisatie
2.4 Leeswijzer In het haalbaarheidsonderzoek beschrijven wij de vertreksituatie van CBS de Rank aan de hand van de thema’s Gebruiker (hoofdstuk 3), Gebouw (hoofdstuk 4) en Gebied (hoofdstuk 5). Voor elk thema zijn de kaders en uitgangspunten voor de planvorming uitgewerkt. Dit vormt de basis om in hoofdstuk 6 de vertaling te maken naar de analyse en beoordeling van de Scenario’s. Vervolgens zijn in hoofdstuk 7 volgt de Conclusie en aandachtspunten van het haalbaarheidsonderzoek.
www.icsadviseurs.nl
10/51
3. Gebruiker Dit hoofdstuk geeft een beschrijving van de toekomstige gebruikers van het gebouw. Doel van de huisvesting is om de organisatie optimaal te ondersteunen in het realiseren van haar doelen. Hiertoe dient de huisvesting aan de behoeften van de gebruikers tegemoet te komen en de activiteiten die binnen de organisatie worden ontplooid optimaal te ondersteunen. In dit hoofdstuk worden de organisatie(doelen) en onderwijskundige uitgangspunten beschreven.
3.1 CBS de Rank CBS De Rank is één van de scholen van PCPO TriVia.
3.1.1 Missie en visie: onderwijskundige uitganspunten De Rank is een christelijke basisschool met als missie het verzorgen van kwalitatief goed onderwijs voor de totale ontwikkeling van kinderen. Het motto van de school luidt: “Samen leren groeien”. Hierin komt de brede ontwikkeling naar voren die de school voor ogen heeft voor de leerlingen. Samen staat voor sociale vorming, leren staat voor kennis en vaardigheden en groeien staat voor persoonsvorming. Het onderwijs wordt gezien in samenhang met de christelijke identiteit van de school: kinderen mogen opgroeien tot mensen zoals God ze bedoeld heeft, waarbij de talenten die de kinderen hebben tot ontwikkeling mogen komen als vruchten aan een rank, geworteld bij de Bron. De naam van de school klinkt hierin door. De school wil de kinderen helpen zich te ontwikkelen tot: ▪
▪ ▪
Een evenwichtige persoonlijkheid, die met gezond zelfvertrouwen, relatief zelfstandig kan denken en werken, met vallen en opstaan leert doorzetten, de eigen verantwoordelijkheid neemt en zijn of haar talenten leert kennen, ontwikkelen en inzetten; Een mens in relatie tot anderen, die respect toont, feedback kan geven en ontvangen, samenwerkt, betrokken en empathisch is; Een persoon met een open, nieuwsgierige en kritisch leerhouding, die kan omgaan met water er in de 21 e eeuw op hem of haar afkomt.
3.1.2 Ontwikkeling leerlingenaantallen Voor de vaststelling van de omvang van de nieuwe voorziening (renovatie of nieuwbouw) geldt binnen de gemeente Vijfheerenlanden dat voor de berekening van de ruimtebehoefte het aantal leerlingen van de geldende prognose als uitgangspunt wordt genomen. Deze leerlingenprognose is gebaseerd op de prognose van de basisgeneratie. Zoals in tabel 2 te zien is, zal naar verwachting het aantal kinderen in de doelgroep voor het basisonderwijs in de kern Meerkerk op korte termijn stijgen. Rond 2029 stabiliseert het aantal kinderen zich rond de 460 kinderen, waarna vanaf 2037 weer een lichte daling wordt verwacht. Dit betekent dat er naar verwachting 70 tot 80 kinderen meer in Meerkerk zullen wonen in de basisschool leeftijd, die waarschijnlijk ook naar één van de twee scholen in Meerkerk zullen gaan. Basisgeneratieprognose 2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2031
2036
Lexmond
271
270
284
282
285
291
296
299
314
303
Ameide/Tienh.
342
347
357
368
387
403
416
427
448
431
Meerkerk
378
376
393
394
407
416
428
436
466
459
www.icsadviseurs.nl
11/51
Hei- en Boeicop
102
102
97
95
96
102
102
103
107
97
Leerbroek
217
206
204
206
205
208
207
211
225
225
Nieuwland
112
106
113
112
115
110
109
110
111
107
Totaal Zederik
1.422
1.407
1.448
1.457
1.495
1.530
1.558
1.586
1.671
1.622
Tabel 2 - Basisgeneratieprognose kernen Zederik De historische leerlingentelling + prognose van CBS de Rank (brinnummer 05QT) ziet er als volgt uit : Historie CBS de Rank
Prognose
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2031
2036
247
247
248
268
280
290
298
303
324
318
Tabel 3 - Historie oktobertellingen + prognose (bron: Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2020 | Gemeente Vijfheerenlanden) In het DIHPO van de gemeente Vijfheerenlanden wordt uitgegaan van het leerlingenaantal in 2025. In deze rapportage wordt uitgegaan van het gemiddelde aantal leerlingen van de komende 15 jaar (310 leerlingen). Dit is daarmee het uitgangspunt voor het berekenen van de ruimtebehoefte.
3.1.3 Ruimtebehoefte De ruimtebehoefte voor een school voor het basisonderwijs wordt normatief bepaald op basis van de kaders uit de Verordening Huisvesting Onderwijs van de gemeente Vijfheerenlanden. De totale ruimtebehoefte van een instelling voor basisonderwijs is het totaal van twee componenten, te weten: 1. 2.
een leerlinggebonden component, en een vaste voet.
In onderstaande tabel is een overzicht weergeven van de ruimtebehoefte van CBS De Rank voor 310 leerlingen. De ruimtebehoefte wordt berekend voor elke school met een eigen BRIN-nummer en voor elke nevenvestiging met een eigen vestigingsnummer. Ruimtebehoefte
leerlingen
m²/leerling
m² bvo
310
5,03
1.559
CBS de Rank Ruimtebehoefte per leerling Vaste voet
200
Totale ruimtebehoefte
1.759
Tabel 4 - Ruimtebehoefte onderwijs
3.2 SKCN SKCN is een kinderopvangorganisatie met een divers opvangaanbod voor kinderen van 0 t/m 13 jaar, met vestigingen in de gemeenten Vijfheerenlanden en West Betuwe.
3.2.1 Missie en visie: onderwijskundige uitganspunten Bij SKCN kunnen kinderen zich optimaal ontwikkelen in een veilige omgeving onder begeleiding van gekwalificeerde en enthousiaste medewerkers. Op dit moment organiseren ze de buitenschoolse opvang (voorschool en naschool) voor beide scholen in Meerkerk. Daarnaast bieden ze in het gebouw van OBS De
www.icsadviseurs.nl
12/51
Springplank een peuterspeelgroep (Grollebollen) met VVE-plaatsen aan. De ambitie is om een kinderdagverblijf in Meerkerk op te richten.
3.2.2 Ontwikkeling kindplaatsen Op basis van de situatie zoals geschetst in voorliggend haalbaarheidsonderzoek is een inschatting gemaakt van het aantal kindplaatsen bij CBS De Rank. De situatie in Meerkerk, zoals in dit onderzoek geschetst wordt, gaat uit van twee aparte scholen, waarbij voor CBS De Rank een groei naar 310 leerlingen is voorzien. Een kinderdagverblijf van 2 groepen is in omvang passend bij deze locatie. Indien zich een situatie voordoet waarin één nieuw Kindcentrum ontstaat in Meerkerk zal dit ook consequenties hebben voor de omvang en de diversiteit aan opvangvormen (dagopvang, buitenschoolse opvang, peuterspeelgroep) van de kinderopvang.
3.2.3 Ruimtebehoefte In onderstaande tabel is een overzicht weergeven van de ruimtebehoefte van SKCN. Daarnaast is er één BSO groep. Deze kan gecombineerd worden met een ruimte van de school, als medegebruik. Ruimtebehoefte
kinderen
m² / kind
m²
32
3,5
112
KDV Twee groepsruimten 0 t/m 4 jaar Vier slaapkamers
30
Overige faciliteiten (zoals pantry, berging, etc.)
40
Subtotaal fno
182
Totaal bvo
218
Tabel 5 - Ruimtebehoefte opvang
3.3 Samenwerking en stip aan de horizon SKCN en PCPO TriVia hebben een overeenkomstige visie op samenwerking en hebben daarvoor een duidelijke stip aan de horizon voor ogen. Hierin ontstaat er een Kindcentrum voor alle kinderen uit Meerkerk in de leeftijd van 0-12. Een plek waar alle expertise rondom het kind van 0 tot 12 samenkomt en professionals uit opvang en onderwijs samenwerken aan een aanbod en in een omgeving die de ontwikkeling van de kinderen faciliteert en stimuleert. Nadrukkelijk maakt ook OBS De Springplank deel uit van dit Kindcentrum. SKCN en PCPO TriVia willen de mogelijke nieuwbouw, dan wel renovatie aangrijpen als kans om vorm te geven aan dit Kindcentrum en samen de handen ineen te slaan om de hoogst haalbare kwaliteit te leveren voor de kinderen uit Meerkerk en hun ouders. Hoewel beide organisaties weten dat het moment er nog niet is om te investeren in nieuwbouw voor zowel CBS De Rank als OBS De Springplank geven zij aan dat dit voor hen een belangrijk uitgangspunt is. Waar mogelijk kan het Kindcentrum in twee fasen gerealiseerd worden. Belangrijke voorwaarde daarbij is wel dat de plek van de nieuwbouw voor CBS De Rank en SKCN ruimte biedt om daar in de toekomst OBS De Springplank aan toe te voegen.
www.icsadviseurs.nl
13/51
3.4 Ruimtelijk Functioneel Programma van Eisen op hoofdlijnen In het kader van het haalbaarheidsonderzoek is een Ruimtelijk Functioneel Programma van Eisen (RFPvE) op hoofdlijnen opgesteld. Hierin wordt de visie van de gebruikers vertaald in ruimtelijke en functionele eisen die gesteld worden aan het gebouw na renovatie en/of nieuwbouw.
3.4.1 Ruimterelatieschema
Figuur 3 - Ruimterelatieschema Het ruimterelatieschema is een schematische weergave van de clusters en eenheden die terugkomen in het gebouw en de globale relaties tussen de clusters en de ruimten in deze clusters. Het huisvestingsconcept is nadrukkelijk geen plattegrond. De weergave is niet gekoppeld aan exacte omvang en aantallen van ruimten maar is bedoeld als weergave van het gebouwconcept. In hoofdlijnen kent de school zes zones welke hierna kort worden toegelicht. 1.
Zone 1 – Entreezone en gemeenschappelijke functies Het gebouw heeft een centraal hart dat zorgt voor de verbinding tussen de zones in het gebouw. Dit is de centrale plek voor ontmoeting. De beide entrees (hoofdentree en entree kdv/onderbouw) komen uit op een centrale hal met open keuken. Hier drinken medewerkers van de school en kinderopvang een kop koffie aan het begin van de dag en ontmoeten zij elkaar. Op een centrale plek in de entreehal ligt de tribunetrap die de begane grond (kdv, onderbouw en team) met de eerste verdieping (midden- en bovenbouw) verbindt. Aan het centrale hart ligt een multifunctioneel lokaal dat buiten schooltijden gebruikt wordt als bso lokaal in combinatie met de centrale hal. Het multifunctionele lokaal wordt voor verschillende activiteiten gebruikt zoals handvaardigheid, muziek en techniek). De plusklas is een ruimte waar een groep van 10-15 leerlingen lessen kunnen volgen die afwijken van de reguliere lesstof. De
www.icsadviseurs.nl
14/51
centrale hal kan in combinatie met de tribunetrap en speellokaal gebruikt worden bij voorstellingen en presentaties en is voorzien van theaterverlichting en een geluidsinstallatie. 2.
Zone 2 – kinderdagverblijf Het kinderdagverblijf bestaat uit twee groepen voor 16 kinderen. Tussen de groepen in liggen de gedeelde voorzieningen zoals slaapkamers en facilitaire ruimten (pantry en verschoonruimte). Samenwerking met de onderbouwgroepen wordt gestimuleerd. De groepsruimten van het KDV liggen vlak bij de onderbouwzone zodat kinderen op een eenvoudige en laagdrempelige manier kennis kunnen maken met het onderwijs. Iedere groepsruimte heeft een directe verbinding naar de eigen buitenruimte van het kdv.
3.
Zone 3 – onderbouw De onderbouwzone bestaat uit vijf groepsruimten van 56 m² die rondom een leerplein liggen. De groepsruimten zijn identiek aan elkaar en bieden ruimten voor klassikaal onderwijs aan maximaal 30 kinderen. Het leerplein bestaat uit een verzameling plekken waar kinderen uit verschillende klassen kunnen (samen)werken zoals een bouwhoek, poppenhoek, waterhoek en zandhoek. De onderbouwzone ligt vlak bij het speellokaal dat grenst aan het centrale hart. Aan het leerplein ligt een sanitaire groep met 8 kleutertoiletten en een spreekkamer die dient als werkplek voor de onderwijsassistent.
4.
Zone 4 – middenbouw De zone voor middenbouw heeft vier groepsruimten van 56 m² die rondom een leerplein liggen. De groepsruimten zijn identiek aan elkaar en bieden ruimten voor klassikaal onderwijs aan maximaal 30 kinderen. Het leerplein bestaat uit een verzameling plekken waar kinderen uit verschillende klassen kunnen (samen)werken. Er is een diversiteit in open en besloten plekken voor 1 tot 4 kinderen. Aan het leerplein ligt een sanitaire groep met 4 toiletten en een spreekkamer die dient als werkplek voor de onderwijsassistent. De positie van de groepen rondom het leerplein stimuleert het groep overstijgend en zelfstandig werken van leerlingen.
5.
Zone 5 – bovenbouw De zone voor bovenbouw is nagenoeg identiek aan de zone van de middenbouw. De nuance zit in de werkplekken en materialen die worden aangeboden. Kinderen uit de bovenbouw zijn over het algemeen de meest zelfstandige kinderen. Zij maken meer gebruik van verschillende plekken op het leerplein waar zij (geconcentreerd) werken aan opdrachten.
6.
Zone 6 - buitenruimte De buitenruimte bestaat uit drie zones: een plein voor het kinderdagverblijf, een plein voor onderbouw en een plein voor midden- en bovenbouw. Het plein voor het kinderdagverblijf is direct gelegen aan de groepsruimten en biedt een veilige, afgeschermde omgeving waar de kinderen van 0-4 kunnen spelen. Het plein is divers ingericht met een ontdekplek met volop natuur, schaduwplek voor warme zomers en semi-verharding om op te kunnen spelen. Het plein grenst aan het plein van de onderbouw en heeft een eigen berging. De kinderen van de onderbouw maken gedurende de hele dag gebruik van het speelplein. De inrichting is divers en is gericht op ontdekkend en bewegend leren. Het plein is ingedeeld in verschillende zones. Een zone met veel groen en natuur is gericht op ontdekkend leren. Kinderen leren hier over de natuur en kunnen in een groene omgeving buiten spelen. Een andere zone is meer gericht op bewegen. Kinderen hebben gedurende de hele dag veel beweging nodig. Dit vraagt om ruimte om te kunnen rennen en springen. Dit deel van het plein is deels ingericht met een harde ondergrond en deels met een zachter ondergrond ter plaatse van de diverse speeltoestellen. Het plein voor de midden- en bovenbouw is gericht op natuur, bewegen en bewegend leren. Diverse belijningen op het verharde plein zorgen voor een educatief karakter van het plein.
Net als bij het onderbouwplein is hier ook een deel onverhard terrein waar leerlingen in een natuurlijke omgeving
www.icsadviseurs.nl
15/51
kunnen spelen en leren. Er is ruimte voor een voetbalkooi, eigen fietsenstalling en een bergruimte. Naast een groen, uitdagend en natuurlijk karakter beschikt het plein over plekken waar leerlingen kleine bloemen- of groentetuintjes kunnen aanleggen waar kinderen zelf leren tuinieren.
3.4.2 Ruimteprogramma In samenwerking met de schooldirectie en de manager van de kinderopvang is een ruimteprogramma opgesteld. Het ruimteprogramma is de volledige lijst met ruimten in het gebouw, uitgedrukt in m² fno (functioneel nuttig oppervlak) en middels een opslag vertaald naar m² bvo (bruto vloeroppervlak). In het ruimteprogramma is onderscheid gemaakt in ruimten die idealiter op de begane grond gerealiseerd worden, en ruimten die op de verdieping zouden kunnen. Deze verdeling is input voor de massastudies. Het volledige ruimteprogramma inclusief een beknopte omschrijving per ruimte is toegevoegd als bijlage. De samenvatting van het ruimteprogramma is als volgt: opvang fno
bvo
182
218
onderwijs fno
bvo
354
478
Zone 3 - onderbouw
362
489
Zone 4 – middenbouw
294
397
Zone 5 – bovenbouw
294
397
1.304
1.760
Zone 1 – entreezone en gemeenschappelijke functies Zone 2 – kinderdagverblijf
TOTAAL
182
Ruimtelijk kader
218 218
1.759
Tabel 6 - Ruimteprogramma op hoofdlijnen (per zone) Het ruimteprogramma is opgesteld in aansluiting op het ruimtelijk kader dat geldt als uitgangspunt voor dit haalbaarheidsonderzoek. Als input voor de massastudies geldt de volgende verdeling van ruimten over de verdiepingen: begane grond in m² bvo
verdieping in m² bvo
Opvang
218
0
Onderwijs
907
854
Totaal
1.125
854
Tabel 7 - Aantal vierkante meter bruto vloeroppervlak per verdieping o.b.v. het ruimteprogramma Buitenruimte Voor de buitenruimte is een apart programma opgesteld waarin de verschillende zones en functionaliteiten worden benoemd. De buitenruimte heeft een minimale omvang van: Terrein
#
m²
m² tot
Speelruimte kdv
1
96
96
Buitenberging kdv
1
10
10
Speelterrein onderwijs - OB
1
250
250
Buitenberging OB
1
10
10
Speelterrein onderwijs - MB&BB
1
350
350
Buitenberging MB&BB
1
10
10
www.icsadviseurs.nl
3m² per kindplaats, eigen omheind terrein, direct toegankelijk vanuit de groep ontdekkend leren, groen, speeltoestellen, 60% onverhard bewegend leren, rennen, voetbal, 60% verhard
16/51
Fietsenstalling personeel
1
30
30
Fietsenstalling leerlingen
1
187,5
187,5
20 fietsen, 1,5 m² per fiets, overdekte stalling met stroompunt 150 fietsen, 1,25 m² per fiets
Parkeerplaatsen personeel onderwijs Parkeerplaatsen personeel kdv
10
25
250
0,5-1 pp per klaslokaal (centrum)
4
25
100
0,6-0,8 pp per arbeidsplaats
Kiss&Ride
pm
Totaal
oplossen in omgeving 1.294
Tabel 8 - Overzicht ruimteprogramma buitenterrein
www.icsadviseurs.nl
17/51
4. Gebouw Dit hoofdstuk geeft inzicht in de huidige huisvestingssituatie van CBS de Rank. Beschreven worden de functionaliteit en technische staat van het gebouw, de huidige exploitatielasten, prestaties ten aanzien van Frisse Scholen (ventilatie) en de uitkomst van de asbestinventarisatie.
4.1 Functionele staat Het gebouw bestaat uit een deels twee-laags gebouw met een begane grond van 947 m² bvo en een verdieping van 491 m² bvo. Het oorspronkelijke gebouw is gerealiseerd in 1976. Aan de noordwestzijde heeft in 1990 een uitbreiding plaatsgevonden over twee verdiepingen waarmee het gebouw is vergroot met 203 m² bvo. In 1997 is het gebouw aan de noordoostzijde uitgebreid met 119 m² bvo ten behoeve van een extra groepslokaal. De laatste uitbreiding dateert van 2000. In dat jaar is een uitbreiding van 216 m² bvo gerealiseerd over twee bouwlagen aan de noordoostzijde.
Figuur 4 - Schematische weergave bouwjaar en uitbreidingen Begane grond De hoofdentree aan de zuidzijde biedt toegang tot het gebouw. Direct bij binnenkomst zit een portaal met één van de twee trappen naar boven. De begane grond bestaat uit 7 klaslokalen, een handvaardigheidslokaal en een bso lokaal. Alle lokalen liggen aan de gevel en grenzen aan een smalle gang in de middenzone van de beide ‘vleugels’ van het gebouw. Aan de andere zijde van de gangzone liggen nevenruimten zoals toiletten, diverse kantoorruimten en enkele bergruimten. Het voormalig ICT lokaal en het voormalig speellokaal zijn beide in verband met groei van de school in gebruik genomen als klaslokaal. De teamkamer ligt achter in de school. Het ICT-lokaal is enkel toegankelijk via de teamkamer of het handvaardigheidslokaal. Rechtsboven op de plattegrond ligt het bso-lokaal dat buiten schooltijd gebruikt wordt door SKCN. De toiletgroep bij het BSO-lokaal die ook gebruikt wordt door kinderen uit de onderbouw ligt achteraf zonder enige vorm van toezicht. Eerste verdieping De eerste verdieping biedt ruimte aan 5 groepsruimten en enkele kantoorruimten. Ook hier grenzen de klaslokalen aan een smalle gang met weinig ruimte voor leerplekken buiten de klas.
www.icsadviseurs.nl
18/51
Figuur 5 - Plattegrond begane grond
Figuur 6 - Plattegrond eerste verdieping
Onderstaand is een impressie van het gebouw weergegeven.
Figuur 7 - Impressie huidig gebouw
4.2 Gebruikers over het gebouw Tijdens een interactieve workshop hebben de gebruikers van het gebouw aan kunnen geven wat volgens hen de pluspunten en minpunten zijn van het bestaande gebouw.
Figuur 8 - Opbrengst digitale sessie met gebruikers
www.icsadviseurs.nl
19/51
Onderstaand wordt een samenvatting gegeven van hoe gebruikers het gebouw op dit moment ervaren: Minpunt
Pluspunt
Het gebouw heeft geen gemeenschappelijke ruimte voor bijeenkomsten Het gebouw is te klein en beschikt daardoor nu niet over een speellokaal. Het bestaande speellokaal is in gebruik als klaslokaal. Kleuters bewegen in de gymzaal De uitbreidingen uit het jaar 1997 en 2000 zijn niet goed aangesloten op het oorspronkelijke gebouw waardoor deze ruimten niet in verbinding staan met de rest Het gebouw heeft smalle gangen en een L-vorm waardoor verbinding ontbreekt Geen zicht op de toiletgroepen bij het BSO-lokaal op de begane grond
De kleuterlokalen hebben een directe verbinding tussen lokaal en buitenspeelplein
Het gebouw heeft geen lift
De kleuterlokalen beschikken over een eigen ‘natte hoek’ aan het lokaal waardoor de lokalen ruimtelijk aanvoelen. De meeste klaslokalen hebben verbindingsdeuren tussen de klaslokalen Het gebouw heeft een centrale ligging in het dorp Het gebouw ligt vlak bij de gymzaal Het voormalige speellokaal biedt veel ruimte voor een kleuterklas
De eerste verdieping is niet gelijkvloers. Het gebouw heeft een beperkt bergruimte Het gebouw is gedateerd – sluit niet meer aan op een rustige, sfeervolle en duurzame speel- en leeromgeving Gebrek aan leerplekken buiten de klas zoals bijvoorbeeld leerpleinen De verkeersveiligheid is een groot knelpunt. Op de momenten dat de kinderen worden gehaald of gebracht zijn er veel verkeersbewegingen (ook nog veel auto’s) in de smalle straat. Veilig oversteken voor kinderen is dan een aandachtspunt. Tabel 9 - Overzicht plus- en minpunten huidig gebouw
4.3 Technische staat en uitbreidingsmogelijkheden In januari 2021 is in opdracht van de gemeente Vijfheerenlanden een constructieve Quickscan uitgevoerd naar de technische staat van het gebouw en het potentieel voor uitbreiding. In de rapportage van ingenieursbureau De Linge (zie bijlage 2) wordt geconcludeerd dat: ▪ ▪ ▪ ▪
De school zelf gemoderniseerd dient te worden, maar de constructie er nog aardig uit ziet; De begane grondvloer er nog goed uit ziet. Ter plaatse van de twee vloerluiken is deze bekeken; Er wat water in de kruipruimte staat; Er in de gangzonde aan de bovenzijde van de vloer scheurvorming zichtbaar is.
Uitbreidingsmogelijkheden Tijdens de schouw is gekeken naar uitbreidingsmogelijkheden aan of op het gebouw. Specifiek is daarbij onderzocht wat de (on)mogelijkheden zijn van het eventueel toevoegen van een extra bouwlaag op de bestaande laagbouw. Het is goed mogelijk om uitbreiding te realiseren aan het gebouw, echter gaat dit ten koste van het schoolplein waardoor geadviseerd wordt de uitbreiding op deze manier zo beperkt mogelijk te
www.icsadviseurs.nl
20/51
houden. De constructeur geeft aan dat het goed mogelijk is om een uitbreiding te realiseren in de oksel van het gebouw, zie onderstaand in figuur 9. Deze uitbreiding kan bijdragen aan een betere verbinding tussen de twee vleugels van het gebouw. De meeste uitbreiding is volgens de constructeur mogelijk ter plaatse van het lage deel, hier zou (als dit qua bestemmingsplan toelaatbaar is) een extra verdieping op geplaatst kunnen worden, zie figuur 10.
Figuur 9 - Uitbreidingsmogelijkheid 1
Figuur 10 - Uitbreidingsmogelijkheid 2
Gezien de beperkte informatie die beschikbaar is over de fundering (wapening/palen) wordt de suggestie gedaan om een stalen frame over het huidige gebouw te maken en deze te laten steunen op een nieuw te maken fundering. Afhankelijk van het bestemmingsplan zou gekeken kunnen worden naar een opbouw met een plat dak, of met een zadeldak. Het bestaande dak wordt verwijderd. Het voordeel van zo’n stalen frame is dat alle binnenwanden hun dragende functie verliezen en dus verwijderd zouden kunnen worden. Er ontstaat dan een vrij indeelbare ruimte. De wanden tussen de groepslokalen zijn gemetseld en hebben daardoor een hoog gewicht, deze kunnen niet zomaar op de vloer gezet worden. De positie van deze wanden moet worden behouden of er moeten lichte wanden teruggeplaatst worden. Het volledige rapport is opgenomen als bijlage 2.
4.4 Exploitatie Op basis van de oktobertelling wordt de jaarlijkse exploitatievergoeding die de school ontvangt vanuit het Rijk geraamd. Voor 2021 (1 oktobertelling 2020) kan deze exploitatievergoeding geraamd worden op circa € 90.067, - (ten behoeve van onderhoud, energie, water en schoonmaak). CBS de Rank Oktobertelling 2020 Maatgevende ruimtebehoefte lump-sum
248 leerlingen 1.400
Onderhoud
€ 47.800, -
Schoonmaak
€ 29.200, -
Energie en water
€ 13.000, -
Totaal MI (prijspeil 2021)
€ 90.000, -
www.icsadviseurs.nl
21/51
Kijkende naar de exploitatielasten van de afgelopen 3 jaar liggen de kosten lager dan de Materiele Instandhoudingsvergoeding (MI-vergoeding). Dit komt deels door de schoonmaak. Daarvan zijn de gemaakte kosten lager dan waar in de MI-vergoeding rekening mee wordt gehouden. Verder wordt er slechts minimaal onderhoud aan het gebouw uitgevoerd in verband met de onzekerheid over het voortbestaan van het gebouw en ontvangt de school een vergoeding voor een omvang die groter is dan het bestaande gebouw.
Exploitatielasten 2018 t/m 2020 € 75.000 € 60.000 € 45.000 € 30.000 € 15.000 €0 2018 Onderhoud
2019
Dotatie voorziening
Gas
Water
2020
Elektra
Schoonmaak
Belastingen en heffingen
Tabel 10 - Exploitatielasten 2018 t/m 2020 - Blommendaal 6 De gemiddelde lasten voor onderhoud komen uit op € 9,78 per m² per jaar. Dit is in vergelijking met het landelijk gemiddelde laag. Gemiddeld geven scholen met een dergelijke omvang en bouwjaar € 33,- tot € 38,- per m² per jaar uit aan onderhoud4. De gemiddelde lasten voor gas, water en elektra van de Rank komen uit op € 9,13 per m² per jaar. Dit is in vergelijking met het landelijk gemiddelde iets lager. Gemiddeld zijn scholen met een dergelijke omvang en bouwjaar € 12,50 per m² per jaar kwijt aan G/W/L1. Ter vergelijking: de kosten voor gas, water en elektra komen wel overeen met wat de school ontvangt aan MI-vergoeding voor energie en water. Het energie en waterverbruik van de school is gemiddeld.
Gasverbruik (m³)
Waterverbruik (m³)
Elektraverbruik (kWh)
10.000
500
30.000
8.000
400
25.000
6.000
300
4.000
200
2.000
100
0
0 2018
2019 Gas
2020
20.000 15.000 10.000 5.000 0 2018
2019
2020
Water
2018
2019
2020
Elektra
Tabel 11 - Verbruik energie + water 2018 t/m 2020 - Blommendaal 6 Voor het gebouw van de Rank is in het Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP) opgenomen dat de totale verwachtte onderhoudslasten voor de periode 2021 - 2060 (bij instandhouding van 40 jaar) € 1.870.857, 4 Bron: Benchmark exploitatielasten scholenbouw PO/SO/VO, ICSadviseurs, januari 2021
www.icsadviseurs.nl
22/51
bedraagt. Dit komt neer op circa € 46.772, - per jaar. In onderstaande grafiek zijn het dagelijks en planmatig onderhoud van de komende 25 jaar opgenomen. Vanaf 2046 wordt gerekend met € 57.963, - per jaar. De komende tien jaar zijn de te verwachten onderhoudslasten gemiddeld € 49.120, - per jaar. Dit staat gelijk aan € 34,15 per bruto vloeroppervlak. Dit is in vergelijking met de MI-vergoeding, van circa € 33,24 per vierkante meter bvo voor onderhoud, net iets hoger. Het MJOP is opgenomen als bijlage 3.
Totaal onderhoudsuitgaven dagelijks en planmatig onderhoud € 350.000 € 300.000 € 250.000 € 200.000 € 150.000 € 100.000 € 50.000 €0
Tabel 12 - Meerjarenonderhoudsplan Blommendaal 6
4.5 Ventilatie In opdracht van PCPO TriVia is in het kader van de SUVIS-regeling in september 2020 een ventilatiecheck uitgevoerd voor het gebouw van de Rank. Daarin werd geconcludeerd dat het schoolgebouw minimaal wordt geventileerd met enkel natuurlijke toe- en afvoer. Daartoe zijn in de buitengevel 2 of 3 roosters per lokaal geplaatst. Dit is echter te weinig om te voldoen aan de minimale ventilatie-eisen conform bouwbesluit 2012. De school kan wel nog gebruik maken van spuiventilatie (te openen ramen en deuren). In de rapportage werd geadviseerd om minimaal gebruik te maken van de spuiventilatie, alsmede om de gevelroosters schoon te maken en open te zetten.
4.6 Asbestinventarisatie Tijdens een visuele inspectie in april 2014 is een kleine hoeveelheid asbest aangetroffen. Deze is aanwezig in de beglazingskit in de zij- en achtergevel. Van de inspectie is een bevindingenrapport aanwezig welke is toegevoegd aan deze rapportage als bijlage 4.
www.icsadviseurs.nl
23/51
5. Gebied In de volgende paragrafen wordt de locatie van CBS de Rank beschreven. Daarbij wordt ook gekeken naar gebiedsontwikkelingen die van invloed kunnen zijn op het project, Ruimtelijke Ordening (RO) en milieuaspecten.
5.1 Locatie en verkeer CBS De Rank ligt in een woonwijk aan de Blommendaal 6 in het centrum van Meerkerk. Aan de school grenst een gymzaal. Verder zijn nabij de locatie het winkelplein van Meerkerk, het voormalig gemeentehuis, basisschool de Springplank en dorpshuis de Linde te vinden. Door de centrale ligging van de school komen veel kinderen nu te voet of met de fiets en wordt bij uitzondering op regenachtige dagen de auto gebruikt om kinderen te brengen en te halen. Een aantal jaar geleden heeft de school een bewustwordingscampagne uitgevoerd. Deze campagne was bedoeld om alle automobilisten en ander gemotoriseerd verkeer bewust te maken van de schoolgaande/spelende kinderen. Deze campagne is gedaan door te flyeren en men merkte toen dat dit wel effect had. Een herhaling van de campagne zou kunnen helpen om ook de nieuwe ouders en kinderen bewust te maken van veiligheid rondom de school. De verwachting is dat mogelijk het brengen en halen per auto wat zal toenemen van gezinnen die in de nieuwbouwwijken de Weide en de Weide 2 gaan wonen, omdat deze gebieden net wat verder weg liggen. Bovendien valt met de komst van kinderopvang naar de school een verdere toename in het halen en brengen te verwachten.
Ervaring leert dat ouders met kinderen op het kdv vaak met de auto komen, omdat de kinderen vanwege de jonge leeftijd nog minder zelfstandig kunnen lopen of fietsen en in verband met doorrijden naar werk. De jonge leeftijd van de kinderen vraagt ook om extra aandacht voor de verkeersveiligheid Het uitgangspunt bij renovatie of nieuwbouw is dat de schoolomgeving veilig moet zijn. De primaire doelgroep komt over het algemeen te voet of op de fiets. Op een gegeven moment moeten ze dat ook zelfstandig kunnen doen. Onderbrekingen van loop- en/of fietsroutes is daarbij ongewenst. De gewenste situatie is het zichtbaar faciliteren van loop- en fietsroutes, zodat deze routes voordeliger zijn om te nemen dan de auto. Eind 2020 is een parkeeronderzoek uitgevoerd, maar er kunnen nog geen conclusies uit worden getrokken. Momenteel zijn bij de school 4 parkeerplaatsen (inclusief 1 invalideplek) op eigen terrein opgenomen, waarvan de invalideplek permanent gebruikt wordt door de overburen van de school.
5.2 Gebiedsontwikkelingen In de omgeving spelen geen gebiedsontwikkelingen die van invloed zijn op deze locatie.
5.3 Stedenbouwkundige randvoorwaarden 5.3.1 Ruimtelijke ordening Op 27 mei 2013 is het bestemmingsplan Kernen Zederik vastgesteld door de gemeenteraad van de toenmalige gemeente Zederik. Nadien is op 15 september 2019 het bestemmingsplan Herziening Kernen Zederik vastgesteld. Met deze herziening zijn enkele fouten in het bestemmingsplan Kernen Zederik hersteld. Daarnaast zijn ook enkele nieuwe plannen, afgegeven vergunningen en beleidswijzigingen doorgevoerd met
www.icsadviseurs.nl
24/51
deze herziening. Het bestemmingsplan Kernen Zederik en de Herziening Kernen Zederik vormen samen de juridisch ruimtelijke onderlegger voor de woonkernen van de voormalige gemeente Zederik.
Figuur 11 - Bestemmingsplan ‘Kernen Zederik Geconsolideerd’ De grond is bestemd voor een maatschappelijke voorziening (“Maatschappelijk”). Op het perceel aan de Blommendaal 6 gelden de volgende bepalingen: ▪
▪ ▪
De goot- en bouwhoogte van gebouwen bedraagt ten hoogste de ter plaatse van de aanduiding ‘maximale goot- en bouwhoogte (m)’ aangegeven goot- en bouwhoogte. Op deze locatie geldt een maximum bouwhoogte van 6 meter. Er geldt geen maximum bebouwingspercentage. De grond heeft een dubbelbestemming, namelijk de waarde archeologie 4.
5.3.2 Kadaster De kavel, kadastraal aangeduid als F569 heeft een omvang van 2.730 m². De footprint van het gebouw is 947 m² bvo groot. Het terrein rondom het gebouw heeft een omvang van 1.783 m² en is onderverdeeld in een schooltuin van circa 150 m² aan de zuidwestzijde, een schoolplein van circa 300 m² aan de noordzijde en een schoolplein van circa 500 m² aan de zuidzijde. Een uittreksel van de kadastrale kaart is tevens toegevoegd als bijlage 5.
Figuur 12 - Uittreksel kadastrale kaart F569
www.icsadviseurs.nl
25/51
6. Scenario’s 6.1 Omschrijving scenario’s In het kader van het haalbaarheidsonderzoek zijn de volgende scenario’s onderzocht: 1. 2. 3. 4. 5.
Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs. Renovatie en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m² bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op de huidige locatie. Vervangende nieuwbouw en uitbreiding naar 1.759 m2 bvo onderwijs en 218 m² bvo kinderopvang op een fictieve locatie.
6.2 Toelichting afwegingskader Bij de afweging tussen de verschillende scenario’s is gebruik gemaakt van een afwegingskader. Dit afwegingskader is gebaseerd op het afwegingskader van de PO-raad, VO-raad en VNG5, met een aantal aanpassingen/toevoegingen ter bevordering van de beoordeling van deze vijf scenario’s. Het afwegingskader bestaat uit tien afwegingscriteria. Ieder afwegingscriteria bestaat vervolgens uit een aantal afwegingen. Per afweging wordt een korte toelichting gegeven om de context weer te geven. Per scenario wordt bepaald wat de waarde is van deze afweging. Bij het bepalen van de score zijn er zes mogelijkheden; van -- (zeer ongunstig) tot ++ (zeer gunstig). De volgende afwegingscriteria komen in het afwegingskader aan bod: 1. 2.
Ruimtelijk: Is het gebouw goed inpasbaar op de locatie? Onderwijs-/ samenwerkingsconcept: Sluit het scenario aan bij de ambities en visie van de school (en opvang)? Is het gewenste onderwijs-/samenwerkingsconcept te realiseren? 3. Gebouw: Wat is de functionele en constructieve aanpasbaarheid en leidt het scenario tot een bouwtechnisch en functioneel goed gebouw? Levert dit voldoende belevingswaarde/kwaliteit op? 4. Maatschappelijk: Hoe duurzaam is het scenario? Sluit het scenario aan bij de ambities zoals omschreven in het DIHPO? 5. Flexibiliteit: Geeft het scenario mogelijkheden tot flexibiliteit, zoals flexibiliteit van groepsgrootte en uitbreidbaarheid? Kan hiermee de toekomstbestendigheid van het gebouw worden bevorderd? 6. Omgeving: Hoe verhoudt de ligging van het gebouw zich tot omgeving en bereikbaarheid? Leidt het scenario tot een goede en veilige inpassing in de omgeving? 7. Bestuurlijk/politiek: Is er vanuit het schoolbestuur (en opvang) draagvlak voor het scenario? 8. Financieel: Wat zijn de financiële consequenties, zoals investeringskosten, exploitatiekosten en tijdelijke huisvesting? 9. Juridisch: Wat betekent het scenario binnen het juridisch kader van bestemmingsplan en ruimtelijke beleid? 10.
Planning & risico’s: Welke planning dient rekening mee te worden gehouden bij uitvoering van het scenario? Wat zijn de risico’s, bijvoorbeeld op aspecten als milieu en bodem? In de volgende paragrafen wordt per scenario een omschrijving gegeven van het uitgangspunt om vervolgens de inpassing of massastudie nader toe te lichten. Ieder paragraaf wordt afgesloten met een beoordeling op de tien afwegingscriteria. In paragraaf 6.9 wordt de conclusie/samenvatting van het afwegingskader weergeven.
5 https://www.poraad.nl/ledenondersteuning/toolboxen/huisvesting/renovatie-of-nieuwbouw
www.icsadviseurs.nl
26/51
6.3 Scenario 1: Renovatie en uitbreiding onderwijscapaciteit 6.3.1 Omschrijving scenario In dit scenario wordt het huidige gebouw van CBS de Rank gerenoveerd en uitgebreid met 321 m² bvo om tot een school met een omvang van 1.759 m² bvo te komen. Hierbij gelden de volgende uitgangspunten: ▪
RFPvE CBS de Rank
6.3.2 Globale inpassingsstudie Aan de hand van het RFPvE uit hoofdstuk 3 is een globale inpassingsstudie gemaakt. Deze inpassingsstudie beoogt een inschatting te geven van de benodigde aanpassingen aan het gebouw om het gebouw na renovatie en uitbreiding aan te laten sluiten bij de wensen van de gebruikers. Onderstaand is de inpassing weergegeven:
Analyse RFPvE Alle ruimten kunnen worden ingepast waarbij er een clustering van groepen in onderbouw, middenbouw en bovenbouw ontstaat die ieder beschikken over een eigen leerplein. De onderbouwgroepen passen op de begane grond. Midden- en bovenbouw kunnen op de verdieping. Om het gebouw een hart te geven wordt voorgesteld om de bestaande ruimten rondom de gangzones op de begane grond weg te halen en daarvoor in de plaats een centrale hal te maken met een brede trap naar boven. De bestaande trap bij de teamkamer wordt verwijderd. Mogelijk dient nog een trap toegevoegd te worden. Deze kan eventueel gerealiseerd worden in de zone van het leerplein OB zodat deze uitkomt in het leerplein BB. Nabij de bestaande entree wordt een lift gerealiseerd. De voorgestelde ingrepen, met name rondom de leerplein en de hal op de begane grond zijn dermate ingrijpend dat de renovatie het niveau heeft van nieuwbouw. De indeling dient voor een groot deel aangepast/verwijderd te worden om de benodigde verbinding in de school te maken. Deze ingrepen staan nog los van een algehele upgrade om het gebouw te laten voldoen aan de hedendaagse eisen (Frisse Scholen Klasse B en BENG).
6.3.3 Globale massastudie Onderstaand is de globale massastudie weergegeven. Voorgesteld wordt om de uitbreiding qua dakafwerking aan te laten sluiten op de vorm van het bestaande gebouw en derhalve uit te gaan van een kapconstructie. Door toepassing van een kap wordt de hoogte van het gebouw lager ervaren dan bij toepassing van een plat dak. Dit komt doordat de goothoogte duidelijk lager komt te liggen dan 6 meter. Aan het uiteinde van de begane grondvleugel resteert een gedeelte met een plat dak. Op deze plek wordt
www.icsadviseurs.nl
27/51
het gebouw voorbereid op een eventuele uitbreiding zodat groei (met circa 2 groepen) in de toekomst relatief eenvoudig gerealiseerd kan worden.
6.3.4 Kostenraming De investeringskosten voor dit scenario worden geraamd op een totaalbedrag van circa € 4.312.000, -. Dit is het bedrag voor de uitbreiding en de renovatie samen. Gezien de complexiteit van de renovatie wordt ervan uitgegaan dat het kostenniveau voor de renovatie gelijkwaardig zal zijn aan het kostenniveau voor de uitbreiding. De investeringskosten per m² bvo bedragen € 2.451, - per m² bvo.
6.3.5 Beoordeling scenario 6.3.5.1
Ruimtelijk
+/- De functies zijn in basis goed in te passen binnen de contouren van het gebouw. Echter dient
daarbinnen het gebouw wel ingrijpend aangepast te worden om aan te sluiten op de wensen van de gebruikers. ++ Uitbreiding past boven op het bestaande gebouw en is daarmee goed inpasbaar op de locatie. Ook sluit een verdieping met kap aan bij het al bestaande twee lagen volume met kap. 6.3.5.2 Onderwijs-/samenwerkingsconcept Met de inpassing en uitbreiding van het gebouw ten behoeve van enkel onderwijs is er geen mogelijkheid voor een goede samenwerking met de kinderopvang onder één dak. -- Het scenario sluit niet aan bij de toekomstvisie van de gebruikers waarin een kindcentrum voor alle kindpartners in Meerkerk ontstaat. + Het scenario biedt ruimte voor het realiseren van clusters van onderbouw, middenbouw, bovenbouw met eigen leerplein. Het gebouw sluit daarmee beter aan op de onderwijskundige visie van de school. 6.3.5.3 Gebouw Bij renovatie zijn de mogelijkheden om de functionaliteit van het gebouw te verbeteren beperkt, +/doordat rekening gehouden moet worden met die bestaande structuur. +/- Het terrein rondom de school biedt voldoende mogelijkheden voor het inrichten van een buitenterrein voor verschillende doelgroepen en activiteiten. +/- Het schoolgebouw is verouderd en dient gemoderniseerd te worden. De constructie en de begane grond zien er naar oordeel van de constructeur nog aardig uit.
+/- De verwachting van ingenieursbureau De Linge is dat de bestaande fundering (wapening/palen) een uitbreiding op de verdieping niet kunnen dragen. Een optie is om stalen frames over het huidige gebouw te maken en deze te laten steunen op een nieuw te maken fundering. - Het gebouw is sterk verouderd. Er zal fors geïnvesteerd moeten worden om het gebouw te laten voldoen aan Frisse Scholen B en BENG.
www.icsadviseurs.nl
28/51
6.3.5.4
Het gebouw heeft geen mechanische ventilatie, enkel natuurlijke toe- en afvoer door middel van roosters in de buitengevels en spuiventilatie. Voor het behalen van Frisse Scholen Klasse B voor wat betreft ventilatie zal betekenen dat balansventilatie zal moeten worden toegepast. Maatschappelijk (duurzaamheid)