3. Nota beantwoording van zienswijzen programma water 2026-2029
Tekst van het document
NOTA BEANTWOORDING VAN ZIENSWIJZEN Programma water 2026-2029
Gemeente Vijfheerenlanden / Postbus 11, 4140 AA Leerdam / 088 – 599 7000 / vijfheerenlanden.nl / info@vijfheerenlanden.nl
Nota Beantwoording van zienswijzen .......................................................................................................... 1 Inleiding .................................................................................................................................................... 4 Volgnummers 1, 3, 5, zaaknummer 1773808 email zienswijze echtgenoot zaaknummer 1773590 ....... 7 Volgnummer 2, zaaknummer 1773650 + ................................................................................................. 9 volgnummer 30 zaaknummer 1773443 + ................................................................................................ 9 volgnummer 31 zaaknummer 1773647 + ................................................................................................ 9 volgnummer 32 zaaknummer 1773646 + ................................................................................................ 9 volgnummer 33 zaaknummer 1773586 + ................................................................................................ 9 volgnummer 34 zaaknummer 1773576 +................................................................................................ 9 volgnummer 35 zaaknummer 1773574 + ................................................................................................
9 volgnummer 36 zaaknummer 1773478 + ................................................................................................ 9 volgnummer 37 zaaknummer 1773514 + ................................................................................................ 9 volgnummer 38 zaaknummer 1773517 + ................................................................................................ 9 volgnummer 39 zaaknummer 1773520 + ................................................................................................ 9 volgnummer 40 zaaknummer 1773780 + ................................................................................................ 9 volgnummer 41 zaaknummer 1773620 + ................................................................................................ 9 volgnummer 42, ingekomen via email + .................................................................................................. 9 volgnummer 44 zaaknummer 1773521 + ................................................................................................ 9 volgnummer 45 zaaknummer 1773588 ................................................................................................... 9 Volgnummer 4, zaaknummer 1773593 ..................................................................................................
13 Volgnummer 6, zaaknummer 1759365 .................................................................................................. 14 Volgnummer 7, zaaknummer 1762704 (5 gecombineerde indieners) .................................................. 15 Volgnummer 8, zaaknummer 1768196 .................................................................................................. 17 Volgnummer 9, 10, zaaknummers 1768703, 1768794 .......................................................................... 17 Volgnummer 11, zaaknummer 1768868 (17 gecombineerde indieners) .............................................. 18 Volgnummer 12, zaaknummer 1760643 ................................................................................................ 22 Volgnummer 13, zaaknummer 1769409 ................................................................................................ 23 Volgnummer 14, zaaknummer 1769414 (6 gecombineerde indieners) ................................................ 24 Volgnummer 15, zaaknummer 1770064 ................................................................................................ 28 Volgnummer 16, zaaknummer 1770700 ................................................................................................ 29 Volgnummer 17, 18, 19, zaaknummers 1770713, 1770715 1771832 ...................................................
30 Volgnummer 20, zaaknummer 1772061 ................................................................................................ 31 Volgnummer 21, 22, 23, 25, 26, 27 zaaknummers 1772412, 1772863, 1771868, 1772611, 1770747, 1770810 .................................................................................................................................................. 32 Volgnummer 24, zaaknummer 1773339 ................................................................................................ 33
Volgnummer 28, zaaknummer 1771812 ................................................................................................ 34 Volgnummer 29, binnengekomen via email .......................................................................................... 35 Volgnummer 43, zaaknummer 1771535 ................................................................................................ 36 Volgnummer 46, zaaknummer 1771222 ................................................................................................ 36 Volgnummer 47, 48, zaaknummer 1773116, 1773119 .......................................................................... 37 Volgnummer 49, binnengekomen via email .......................................................................................... 38 Volgnummer 50, binnengekomen via email .......................................................................................... 39 Volgnummer 51, binnengekomen via email .......................................................................................... 40 Volgnummer 52, binnengekomen via email .......................................................................................... 41 Volgnummer 53, binnengekomen via email ..........................................................................................
41 Volgnummer 54, zaaknummer 1772153 ................................................................................................ 43 Volgnummer 55, binnengekomen via email .......................................................................................... 45 Volgnummer 56, binnengekomen via email .......................................................................................... 46 Volgnummer 57, binnengekomen via email .......................................................................................... 48 Volgnummer 58, binnengekomen via email .......................................................................................... 50 Volgnummer 59, binnengekomen via email .......................................................................................... 51 Volgnummer 60, binnengekomen via email .......................................................................................... 53 Volgnummer 61 zaaknummer 1770618 ................................................................................................. 54 Volgnummer 62, zaaknummer 1770618 ................................................................................................ 55 Volgnummer 63, zaaknummer 1771178 ................................................................................................
56 Volgnummer 64, zaaknummer 1772003 ................................................................................................ 59 Volgnummer 65, zaaknummer 1772319 ................................................................................................ 60 Volgnummer 66, binnengekomen via email .......................................................................................... 63 Volgnummer 67, binnengekomen via email .......................................................................................... 64 Volgnummer 68, binnengekomen via email .......................................................................................... 66 Wijzigingen naar aanleiding van de zienswijzen .................................................................................... 68
Inleiding Voorwoord bij de Nota zienswijzen Programma Water 2026-2029 Het Ontwerp-Programma Water 2026-2029 heeft van 5 januari tot en met 16 februari ter inzage gelegen. In totaal zijn er 68 zienswijzen ontvangen. De zienswijzen zijn beantwoord in de Nota zienswijzen Programma Water 2026-2029. De reacties laten een grote betrokkenheid zien, waarbij de zorgen zich met name concentreren rond onduidelijkheid over wet- en regelgeving, vragen of zorgen rond de praktische uitvoering van het onderhoud, en individuele (koop)contracten. Hoewel de zienswijzen waardevolle signalen afgeven over de communicatie en informatievoorziening, is er één zienswijze die aanleiding geeft om het Programma Water 2026-2029 inhoudelijk aan te passen. De gemeente neemt de verdere zorgen mee in de communicatie rondom de uitvoering. Hieronder vindt u een overzicht van de belangrijkste thema's, gegroepeerd naar hoe vaak deze punten door de indieners zijn genoemd. Tevens is hierbij de visie of het standpunt van de gemeente weergegeven.
Ongeveer een derde tot maximaal twee derde van de indieners: •
Onduidelijkheid over de verplichting en handhaving Meer dan de helft van de indieners ervaart onduidelijkheid over de praktische en juridische onderhoudsplicht en/ of heeft zorgen over de handhaving daarvan. Het waterschap is verantwoordelijk voor de watergang en bepaalt wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren. Ook handhaaft het waterschap bij overtredingen. Deze informatie is publiek toegankelijk. De gemeente verwijst de indieners naar de juiste informatie op de website van het waterschap.
•
Beschoeiing en koopaktes Meer dan de helft van de indieners beroept zich op individuele afspraken in de koopakte, waaruit zou blijken dat de gemeente verantwoordelijk is voor het onderhoud of de vervanging van de beschoeiing en/ of het slootonderhoud. In bepaalde gevallen bleek dit inderdaad het geval. Waar uit onderzoek blijkt dat de gemeente contractueel verantwoordelijk is voor beschoeiing of onderhoud, worden deze individuele afspraken uiteraard gerespecteerd en nagekomen. De bewijslast van de in de koopakte vastgelegde bepalingen omtrent de vervanging van de beschoeiingen ligt bij de inwoners.
•
Onduidelijkheid over de legger Meer dan een derde van de indieners heeft vragen over de legger van het Waterschap. Het gaat hierbij om de classificatie, zoals een primaire of secundaire watergang. De legger is niet bijgewerkt door het waterschap. De gemeente heeft hier geen invloed op. De gemeente informeert de indieners over de juiste classificatie en verwijst de indieners naar de juiste informatie op de website van het waterschap.
•
Collectieve verantwoordelijkheid Ongeveer een derde van de indieners stelt dat watergangen een essentieel publiek belang dienen en dat onderhoud een overheidstaak moet blijven, in plaats van een taak voor aanliggende eigenaren. Het onderhoudsbeleid is gebaseerd op de regels van het waterschap.
In het ontwerp-programma was de baggerplicht nog toebedeeld aan de aangrenzende perceeleigenaar. Dit is komen te vervallen. Het baggeren van alle watergangen binnen de bebouwde komgrenzen gaat door de gemeente uitgevoerd worden Het reguliere onderhoud is voor de aanliggend eigenaar volgens de onderhoudsverordening van Waterschap Rivierenland. Bezwaren tegen de toewijzing van de onderhoudsplicht (als aanliggende eigenaar) dienen te worden gericht aan het bevoegd gezag, Waterschap Rivierenland. •
Financiële vragen Ongeveer een vierde van de indieners heeft vragen van financiële aard. Een deel hiervan gaat in op de zorg dat het onderhoud versnipperd raakt en dat het daardoor (op lange termijn) juist kostenverhogend zal zijn. Ook zijn er vragen of het beleid louter een bezuinigingsmaatregel is. Het nauwer aansluiten bij wet- en regelgeving is primair geen besparende maatregel. Door inflatie en uitbreiding van het areaal verwacht de gemeente dat de kosten van de watertaken stijgen. De gemeente houdt hierdoor geen budget over.
Een vierde of minder van de indieners: •
Informatievoorziening bij aankoop Iets meer dan een vierde van de indieners geeft aan bij aankoop niet geïnformeerd te zijn over de onderhoudsverplichting. De onderhoudsverordening van het waterschap was al in 2014 openbaar toegankelijk. Het inwinnen van informatie over rechten en plichten valt onder de onderzoeksplicht van de koper, waardoor dit geen verborgen gebrek is.
•
Toegankelijkheid, haalbaarheid en baggeren Ongeveer een vijfde van de indieners geeft aan dat het onderhoud fysiek niet haalbaar is vanwege een gebrek aan toegang, of geeft aan het baggeren door particulieren in een woonwijk niet realistisch te vinden. In het ontwerp-programma was deze onderhoudsplicht nog toebedeeld aan de aangrenzende perceeleigenaar. Dit is komen te vervallen. Het baggeren van alle watergangen binnen de bebouwde komgrenzen gaat door de gemeente uitgevoerd worden
•
De verwachting is gewekt dat dit een gemeentelijke taak is Ongeveer een vijfde van de indieners stelt dat het feit dat de gemeente dit onderhoud lang heeft uitgevoerd, de verwachting heeft gewekt dat dit een gemeentelijke taak blijft. De gemeente kiest voor de toekomst voor meer duidelijkheid en helderheid over verantwoordelijkheden.
•
Niet in lijn met het ontwerp-Programma Water Ongeveer een vijfde van de indieners geeft aan dat zij vinden dat de plannen haaks staan op de visie rond klimaatadaptatie in het ontwerp-programma Water. Het watersysteem van Vijfheerenlanden is gebaat bij een heldere verdeling van taken en rollen. De gemeente kiest voor de toekomst voor meer duidelijkheid door nauw aan te sluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap.
Een op de 10 indieners, of minder: • •
• • • • • •
Enkele indieners stellen dat gelijke gevallen ongelijk worden behandeld. Door wet- en regelgeving (m.a.w.: de waterverordening van het Waterschap) als uitgangspunt te nemen, stelt de gemeente juist ongelijke behandeling te voorkomen. Enkele indieners vragen zich af of geld uit de rioolheffing toelaatbaar gebruikt wordt voor slootonderhoud in plaats van het rioolstelsel. Rioolheffing is bedoeld voor alle gemeentelijke watertaken, inclusief het slootonderhoud van de watergangen waar de gemeente als aanliggende eigenaar verantwoordelijk voor is. Bezwaren over invasieve exoten worden doorverwezen naar het Waterschap. Bij zorgen over lokaal zwerfafval of stankoverlast geeft de gemeente aan dat dit gemeld kan worden bij zowel het waterschap als de gemeente. Er kwam een opmerking dat de term 'sloot' onjuist is in de communicatie; de gemeente licht toe dat deze term gekozen is in het kader van begrijpelijke B1-taal communicatie. Vragen over waar men grondwatergegevens kan vinden; deze zijn openbaar via het BRO-loket. In een enkel geval van een lokaal probleem door lozingen uit het verleden, pakt de gemeente dit ter plekke op. Indien de gemeente aanliggend eigenaar is en niet de inwoner die een brief ontving, voert de gemeente het onderhoud uit.
Ter inzage legging ontwerpbestemmingsplan Tijdens de terinzagelegging zijn er 68 zienswijzen ontvangen. De zienswijzen zijn binnen de daarvoor geldende termijn ingediend, en ontvankelijk verklaard. In de voorliggende “Nota beantwoording van zienswijzen” worden de ingediende zienswijzen behandeld en van een antwoord voorzien. Leeswijzer De behandeling van een Nota beantwoording van zienswijzen ziet er als volgt uit: een samenvatting van de zienswijze, de beantwoording van de zienswijze en tot slot zal worden aangegeven of de zienswijze aanleiding geeft tot het aanpassen van het bestemmingsplan en welke aanpassingen dit betreft.
Volgnummers 1, 3, 5, zaaknummer 1773808 email zienswijze echtgenoot zaaknummer 1773590
Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
De watergang achter de percelen is ongeveer 10 meter breed en maakt onderdeel uit van het regionale watersysteem. Hoewel deze volgens de legger deels als secundair staat aangemerkt, functioneert zij in de praktijk niet als kleine erfsloot maar als een brede watergang met een publieke afwateringsfunctie.
De legger van het waterschap is nog niet bijgewerkt. Het gaat hier inderdaad om een primaire watergang.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Het Waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt wie verantwoordelijk is voor het onderhoud aan primaire watergangen. De gemeente volgt hierin het waterschap. In dit geval heeft de gemeente geen wettelijke onderhoudsplicht aan deze zijde in dit deel van de watergang.
2
Onderhoud tot aan de middenlijn van de watergang (ongeveer 5 meter vanaf de oever) is niet haalbaar vanwege een gebrek aan toegang voor machines, onvoldoende ruimte, onveiligheid en ineffectiviteit van handmatig onderhoud. Alleen licht oeveronderhoud is uitvoerbaar.
Het gaat hier om een primaire watergang. Het doorstroomprofiel (het diepe deel van de sloot) in primaire watergangen wordt onderhouden door het waterschap zelf. De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren omvat bij primaire watergangen over het algemeen enkel het gedeelte van de waterkant tot aan het doorstroomprofiel. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
3
Het water bevat vervuild slib en organisch materiaal. Onderhoud door individuele bewoners brengt risico’s met zich mee voor milieu hygiënische verwerking, gezondheid en leefomgeving. Dit is een collectieve taak die bij de beheerder hoort.
Het waterschap is eindverantwoordelijk voor de staat van deze primaire watergang en daarmee voor het baggeren van deze specifieke watergang.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Meer over het baggerprogramma en het afvoeren van bagger/ slib is te lezen op: Meerjarenbaggerprogram ma | Waterschap Rivierenland
4
De beschoeiing is volgens de koopakte ter onderhoud en vervanging van de gemeente, die hiervoor verantwoordelijk is. De constructie is echter al jarenlang niet vervangen en verkeert in slechte staat, wat onderhoud door bewoners onmogelijk en onveilig maakt.
Er is onderzoek gedaan naar de koopakte in samenwerking met het Kadaster. Hieruit blijkt dat er geen afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt zijn die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang of de beschoeiing aan die zijde en op dat deel van de watergang.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
5
Oeveronderhoud is haalbaar, maar het onderhouden of baggeren van een halve watergang door particulieren is niet realistisch of passend in een woonwijk.
Het gaat hier om een primaire watergang. Het doorstroomprofiel (het diepe deel van de sloot) in primaire watergangen wordt onderhouden door het waterschap zelf.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren omvat over het algemeen enkel het gedeelte van de waterkant tot aan het doorstroomprofiel. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
Volgnummer 2, zaaknummer 1773650 + volgnummer 30 zaaknummer 1773443 + volgnummer 31 zaaknummer 1773647 + volgnummer 32 zaaknummer 1773646 + volgnummer 33 zaaknummer 1773586 + volgnummer 34 zaaknummer 1773576 + volgnummer 35 zaaknummer 1773574 + volgnummer 36 zaaknummer 1773478 + volgnummer 37 zaaknummer 1773514 + volgnummer 38 zaaknummer 1773517 + volgnummer 39 zaaknummer 1773520 + volgnummer 40 zaaknummer 1773780 + volgnummer 41 zaaknummer 1773620 + volgnummer 42, ingekomen via email + volgnummer 44 zaaknummer 1773521 + volgnummer 45 zaaknummer 1773588 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Het gaat om een primaire watergang. Zoals ook door het waterschap aangegeven, is zo’n primaire watergang van essentieel belang voor de waterhuishouding voor een groter gebied. Dit betekent dat een goede doorgang cruciaal is. Maar ondanks dit en de historische achtergrond die teruggaat tot 1825, is de watergang in de voorgenomen verandering aangemerkt als gewone sloot.
Het gaat hier inderdaad om een primaire watergang. Het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Het waterschap bepaalt wie verantwoordelijk is voor het onderhoud aan primaire watergangen. De gemeente volgt hierin het waterschap en de legger. In dit geval heeft de gemeente geen wettelijke onderhoudsplicht op deze zijde van dit deel van de watergang.
2
Het waterschap zelf adviseert duidelijk: beleg het onderhoud van
Dit is een advies van het waterschap en geen plicht.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen
3
4
primaire watergangen niet bij burgers.
De gemeente behoudt zelf de keuze om dit advies op te volgen. De gemeente ziet in deze situatie geen zwaarwegende redenen om dit advies op te volgen.
aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Het waterschap geeft aan dat deze wateren veel sneller verzanden als er onvoldoende onderhoud plaatsvindt, dit is een historisch gegeven en daarnaast zijn burgers geen experts in het onderhouden van zo’n primaire watergang. Er is geen duidelijke afbakening in verantwoordelijkheden van werkzaamheden.
Het gaat hier inderdaad om een primaire watergang. Het doorstroomprofiel (het diepe deel van de sloot) in primaire watergangen wordt onderhouden door het waterschap zelf.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Het is kostenverhogend en het werkt versnippering in de hand als dit geïndividualiseerd wordt. Dit vinden wij zeer zorgelijk. Wellicht bespaart het nu kosten, maar als het fout gaat zijn de gevolgen en vervolgens ook de kosten aanzienlijk. Het lijkt hiermee puur een maatregel voor de gemeentelijke financiële ombuigingen, echter dit zal structureel de gemeente juist meer geld gaan kosten.
Het waterschap is verantwoordelijk voor de schouw (de controle) op deze watergang en daarmee eindverantwoordelijk voor de staat van de watergang. Dit is geen wettelijke taak van de gemeente.
De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren omvat over het algemeen enkel het gedeelte van de waterkant tot aan het doorstroomprofiel. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
De genoemde ombuigingen zijn niet de primaire reden van het nauwer aansluiten bij de door het waterschap opgelegde wettelijke verantwoordelijkheden rond het onderhoud aan de watergangen binnen de gemeente. Meer over de visie van de
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
gemeente rond het aansluiten bij de wettelijke taak van de gemeente is te lezen in het ontwerpprogramma Water. 5
Een kleine groep inwoners betaalt nu voor een grote groep belanghebbenden (heel VHL) voor een goede waterhuishouding. Deze primaire watergang is een collectief bezit, de overheid is verantwoordelijk voor collectief bezit.
Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
6
Aanwonenden van deze watergang zijn, zoals in het contract met de gemeente bij aankoop, nooit geïnformeerd dat de verantwoordelijkheden bij de aanwonenden zouden komen te liggen. Dit gebeurde ook niet toen men in 2014 een stuk perceel erbij kocht achter het huis, aangrenzend aan het water van de gemeente. Dat had destijds de beslissing om het stukje te kopen kunnen beïnvloeden.
De onderhoudsverordening van het waterschap over het onderhoud en de bijbehorende verplichtingen was ook in 2014 al openbaar toegankelijke informatie. Het inwinnen van informatie over wettelijke rechten, plichten en regels bij aankoop van een huis of kavel valt onder de onderzoeksplicht van de koper. Hiermee is dit geen verborgen gebrek.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
In bepaalde gevallen zijn in het verleden bij aankoop afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang. Dit is gedaan
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Nieuwe eigenaren van aangrenzende woningen moeten sowieso dat stukje kopen met het perceel van de woning, en ook die waren niet op de hoogte gesteld van een eventuele onderhoudsplicht van het talud. Dit zou kunnen worden gezien als een verborgen gebrek bij de verkoop. 7
Niet alle inwoners aan deze watergang zijn eigenaar van een perceel grenzend aan het water. Zo komt het voor in een blok van ongeveer 10 huizen dat 2 eigenaren (niet naast elkaar gelegen) niet verantwoordelijk zijn en de gemeente dit onderhoud
8
9
10.
moet doen maar volgens het plan de andere 8 wel.
in context van die situatie, op dat moment. Voor dit perceel is dat niet van toepassing.
De verantwoordelijkheden van bewoners rondom het onderhoud van de watergang zijn onduidelijk. Het is niet helder of zij verantwoordelijk zijn voor het talud (inclusief helling en begroeiing) en voor de volledige diepte van de watergang. Ook is niet aangegeven wat er moet gebeuren met vrijkomend afval of mogelijk verontreinigd slib. Onduidelijk blijft bovendien hoe regels worden gehandhaafd, wie kosten en coördinatie draagt, en wat de gevolgen zijn bij overtreding. Kortom: zowel de reikwijdte van de onderhoudsplicht als de praktische en juridische afhandeling ontbreken aan duidelijkheid.
Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren.
Hoe wordt hierop gehandhaafd? Zijn de regels duidelijk (wat zijn de kosten/ wie verzorgt de coördinatie); kost ook tijd en geld voor de gemeente/waterschap; wat zijn de gevolgen bij overtreden? Wij zien al grote gevolgen/risico’s/aandachtspunten voor een klein deel van de watergangen. Het programma Water gaat over een heel groot gebied onze gemeente Vijfheerenlanden. Dit maakt de impact van onze zorgen alleen maar groter.
Het waterschap is verantwoordelijk voor de schouw (de controle) op deze watergang en daarmee eindverantwoordelijk voor de staat van de watergang. Het waterschap handhaaft waar nodig bij overtreding. Dit is geen wettelijke taak van de gemeente.
In het programma staat dat er juist aandacht is voor het belang van klimaatadaptatie, beter inzicht het functioneren van het
De gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken,
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Bij een primaire watergang omvat de onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren over het algemeen enkel het gedeelte van de waterkant tot aan het doorstroomprofiel. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het
grondwatersysteem, participatie van inwoners en een doelmatige uitvoering van de onderhoudstaken. Juist het voornemen om het slootonderhoud anders te beleggen, heeft een negatief effect op deze aandachtsgebieden. Zie ook de hierboven genoemde argumenten.
zoals opgelegd door het waterschap.
ontwerp-programma Water aan te passen.
Meer over de visie van de gemeente rond het aansluiten bij deze wettelijke taken is te lezen in het ontwerp-programma Water. Dit document gaat ook in op klimaatadaptatie, het functioneren van het grondwatersysteem, participatie met inwoners en de doelmatige uitvoering van de onderhoudstaken.
Volgnummer 4, zaaknummer 1773593 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
In de koopakte is opgenomen dat de gemeente Vijfheerenlanden het onderhoud op zich neemt en dat de beschoeiing ook ter vervanging is voor de gemeente Vijfheerenlanden. De gemeente mag hiervoor een drie meter brede onderhoudsstrook betreden. Deze erfdienstbaarheden kunnen niet eenzijdig beëindigd of gewijzigd worden.
Er zijn bij dit perceel bij aankoop inderdaad afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang inclusief de beschoeiing. Deze zullen daarom ook in de toekomst onderhouden worden door de gemeente.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
2
Uit de legger van het waterschap blijkt dat de watergangen worden ingedeeld als A, B of C. Ook wanneer het betreffende water als B-water is aangemerkt blijft een bestaande erfdienstbaarheid van kracht, de legger van het waterschap voorziet niet in het wijzigen, beperken of beëindigen van privaatrechtelijke verplichtingen. Daarom wordt de gemeentelijke onderhoudstaak die uit de erfdienstbaarheid voortvloeit niet opgeheven of gewijzigd door
De legger van het waterschap is nog niet bijgewerkt. Het gaat hier om een primaire watergang.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Het Waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt wie verantwoordelijk is voor het onderhoud aan primaire watergangen. De gemeente volgt hierin het waterschap.
de publiekrechtelijke onderhoudssystematiek.
3
Gedurende minstens 15 jaar heeft de gemeente het volledige onderhoud van de watergang uitgevoerd. Hoewel dit op zichzelf de erfdienstbaarheid niet creëert, bevestigt het wel dat de gemeente de verplichtingen uit Artikel 15 consequent heeft uitgevoerd. Het abrupt beëindigen van deze praktijk, in strijd met de erfdienstbaarheid, is juridisch niet toegestaan.
Er zijn bij dit perceel bij aankoop afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang inclusief de beschoeiing. Deze zullen daarom ook in de toekomst onderhouden worden door de gemeente. Er zijn bij dit perceel bij aankoop inderdaad afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang inclusief de beschoeiing. Deze zullen daarom ook in de toekomst onderhouden worden door de gemeente.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Volgnummer 6, zaaknummer 1759365 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Uit de leveringsakte van het perceel blijkt dat zowel de watergang als de beschoeiing eigendom zijn van de gemeente. Volgens de daarin vastgelegde erfdienstbaarheid rust er voor de eigenaar geen onderhoudsplicht. De verplichting beperkt zich tot het toestaan van toegang voor inspectie en onderhoud door de gemeente en het niet belemmeren daarvan. Eventuele suggesties dat (een deel van) het onderhoud door de eigenaar uitgevoerd moet worden, zijn juridisch ongegrond. Het volledige onderhoud van de sloot en eventuele vervanging en beschoeiing zijn volgens de akte de verantwoordelijkheid van de gemeente.
Uit de leveringsakte is inderdaad gebleken dat deze passages opgenomen zijn. De gemeente Vijfheerenlanden is de eigenaar van de beschoeiing en conformeert zich aan de vervangingsopgave die opgenomen is in de akten. Dit gedeelte gaat alleen over de beschoeiing en de vervangingsopgave hiervan.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Echter volgens de onderhoudsverordening van het waterschap is de aanliggend eigenaar verantwoordelijk voor het onderhoud aan de
watergang, wanneer het perceel binnen 1 meter van de insteek ligt. Het onderhoud van de watergang is daarmee voor de aanliggend eigenaar. 2
De indiener gaat ervan uit dat de gemeente verantwoordelijk blijft voor het onderhoud en dat hij alleen toegang hoeft te verlenen zoals de erfdienstbaarheid voorschrijft. Hij is bereid om binnen redelijkheid mee te werken, maar wil niet opdraaien voor het onderhoud van de naastgelegen sloot of beschoeiing.
De onderhoudsplicht waar in de akte van levering van de woning over wordt gesproken gaat over de beschoeiing.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
De beschoeiing langs dit individuele perceel is volgens de koopakte inderdaad ter vervanging voor de gemeente. Hier wordt niet van afgeweken. Dit wordt opgenomen in de areaalscan van de beschoeiingen in de periode 2026-2029.
Volgnummer 7, zaaknummer 1762704 (5 gecombineerde indieners) Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
De situatie kenmerkt zich dat de inwoners geen directe toegang hebben tot de watergang. Hierdoor is het uit te voeren onderhoud niet en niet veilig uitvoerbaar.
Dit betreft een secundaire watergang. De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren omvat over het algemeen het gedeelte van de waterkant tot aan het midden van de sloot. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Voor het bespreken van zorgen rond het veilig uitvoeren van het onderhoud verwijst de
gemeente naar het Waterschap. 2
Er wordt niet gesproken over een kadastrale onderbouwing. Of de onderhoudsplicht rechtmatig is kan hiermee niet gecontroleerd worden. Vanwege het feit dat de gemeente dit onderhoud al 25 jaar uitvoert heeft dit het vertrouwen gewekt dat dit een gemeentelijke verantwoordelijkheid is.
De gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
3
De waterbergingsfunctie van de waterloop vormt een belangrijke rol in het voorkomen van overlast, onderhoudsplicht bij aanliggend eigenaren beleggen kan leiden tot inefficiënte inzet en verschil van onderhoud. We vragen om een zorgvuldiger afweging van de situatie
Het waterschap is verantwoordelijk voor de schouw (de controle) op deze watergang en daarmee eindverantwoordelijk voor de staat van de watergang. Dit is geen wettelijke taak van de gemeente.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
4.
Om de huidige situatie in goed overleg te bespreken zouden we als bewoners graag in overleg gaan om een voor alle partijen acceptabele oplossing te bespreken. Of om te beslissen om de huidige werkwijze voort te kunnen zetten.
Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Meer over de visie van de gemeente rond het nauwer aansluiten bij deze wettelijke taken zijn te lezen in het ontwerpprogramma Water.
Omdat de gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap, verwijst de gemeente voor vragen of een verzoek tot overleg door naar Waterschap Rivierenland: https://www.waterschapriv ierenland.nl/contact
Het ontwerp-programma Water gaat dieper in op de verdeling van de verantwoordelijkheden tussen het waterschap, de gemeente en aanliggende eigenaren. 5.
Graag zien wij een kadastrale onderbouwing dat wij als inwoners kadastraal eigenaar zijn van de watergang en wat is hierop de juridische grondslag.
De verantwoordelijkheden rond het slootonderhoud zijn vastgelegd via wet- en regelgeving. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Volgnummer 8, zaaknummer 1768196 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Indiener geeft aan dat in het Programma Water geen aandacht wordt besteed aan het frequent schoonhouden van oppervlaktewater. Bij een brug door een verstelbare dorpel drijfvuil blijven liggen met vervuiling en stank tot gevolg. Indiener verzoekt om maatregelen om afvalophoping te voorkomen, het betreffende deel van de gracht frequenter te reinigen en de dorpel te verlagen voor een betere doorstroming.
De gemeente erkent het belang van een goede doorstroming in de volledige watergang. De positie en werking van de dorpel onder de brug maken onderdeel uit van de waterhuishouding van het totale systeem. Het verwijderen of aanpassen van de hoogte van de stuw heeft hier negatieve invloed op. Wanneer zich lokaal drijfvuil of stank ontwikkelt, kan dit gemeld worden bij zowel het waterschap als de gemeente.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Volgnummer 9, 10, zaaknummers 1768703, 1768794 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Indieners geven aan dat de betreffende sloot op gemeentegrond ligt en niet hun eigendom is. Er is geen
Dit betreft een Cwatergang. De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het
overeenkomst of bepaling in de eigendomsakte waarin een onderhoudsplicht voor hen is vastgelegd. Volgens indiener kan een onderhoudsplicht alleen voortvloeien uit wet- of regelgeving (zoals de Keur of legger van het waterschap) of uit een privaatrechtelijke overeenkomst. Zij erkennen daarom geen onderhoudsplicht en verzoeken de gemeente schriftelijk te onderbouwen op basis van welke wettelijke bepaling, legger of overeenkomst zij onderhoudsplichtig zouden zijn, en welke instantie bevoegd is om deze plicht vast te stellen of te handhaven.
omvat over het algemeen het gedeelte van de waterkant tot aan het midden van de sloot. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
ontwerp-programma Water aan te passen.
Volgnummer 11, zaaknummer 1768868 (17 gecombineerde indieners) Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Bij het collectief van bewoners van de gecombineerde zienswijze is er vooral onbegrip over de voorgestelde verandering. In de eerste plaats omdat ons als bewoners in de brochure met kavelpaspoorten uit 2014/2015 is toegezegd dat de Gemeente de watergang onderhoudt. Hierin staat letterlijk vermeld: “De Gemeente onderhoudt de watergang, jij de beschoeiing en het talud.”1 Dit wordt bevestigd in het Uitwerkingsplan Broekgraaf fase 1 uit februari 2014 (paragraaf 3.4 onder “Beheer en onderhoud watergangen”) en in de vastgestelde Algemene Verkoop en Uitgiftevoorwaarden Broekgraaf fase 1 (van 1april 2014, artikel 4.8 lid 1). Hierbij wordt “de koper verplicht de aangelegde oevers en oeverbeschoeiing in stand te houden en te onderhouden”. Bij aankoop van de kavel kwam dit vervolgens terug in de Koopovereenkomst (artikel 21, lid
Om de ingediende zienswijze goed te kunnen behandelen is er veel onderzoek uitgevoerd. De kavelpaspoorten zijn nageslagen, onderzoek uitgevoerd naar bepalingen in koopakten en het uitwerkingsplan is ook beoordeeld.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
In de kavelpaspoorten staat niet beschreven dat de gemeente de watergang onderhoudt. In de vastgestelde algemene verkoop en uitgiftevoorwaarden zijn hier ook geen afwijkende teksten gezien. De gemeente Vijfheerenlanden volgt de legger van het waterschap. De watergang is volgens het bevoegde gezag, het waterschap in onderhoud bij de aanliggend eigenaar
3) en in de bij de notaris ondertekende Akte van Levering (8. Bijzondere bepalingen, paragraaf III, lid 1). Daar staat letterlijk: “Indien de kavel grenst aan openbaar water is Koper verplicht de aangelegde oevers en oever beschoeiing, .. , in stand te laten en te onderhouden”. Van onderhoud aan de watergang zelf is in deze documenten geen sprake.
bij secundaire en tertiaire watergangen. Dit hoeft niet in akte van leveringen opgenomen te zijn.
2
In de tweede plaats omdat als argument wordt gebruikt dat er onduidelijkheden bestaan over de verantwoordelijkheden. Dat klinkt als een oneigenlijk argument, immers het Waterschap heeft de bewoners (als perceeleigenaren grenzend aan een van de sloten) over hun verantwoordelijkheden geïnformeerd per brief op 26 juni 2025, waarop de Gemeente op 8 juli 2025 per brief diezelfde bewoners nogmaals op die verantwoordelijkheid wijst, maar tegelijkertijd laat weten dat zij de baggerwerkzaamheden gaan uitvoeren in 2026. Punt is dus dat de Gemeente de bewoners ontzorgd heeft voor deze activiteit, dat ook heeft opgenomen als randvoorwaarde bij aankoop van de kavels, dat heeft opgenomen in de Koopovereenkomst, maar nu om voor ons onduidelijke redenen daarvan in de toekomst af wil zien.
De baggerwerkzaamheden die uitgevoerd worden in 2026 zijn eerder in opdracht uitgegeven. Daarnaast zijn de watergangen nog niet opgeleverd aan het waterschap. De watergangen worden nu op diepte gebracht zoals in de legger van het waterschap vastgesteld is, dit is nooit het geval geweest en dit is nu op de goede diepte gebracht.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
3
In de derde plaats is het uitvoeren van slootonderhoud van belang voor alle bewoners van de wijk Broekgraaf/Leerdam en niet alleen voor de bewoners waarvan hun perceel grenst aan een sloot. Het is dan ook niet redelijk om alleen die bewoners voor die kosten te laten opdraaien. Logischer en praktischer is het als de gemeente het onderhoud in zijn geheel uitbesteed en de kosten daarvan via de OZB verhaalt op alle inwoners. (We nemen aan dat dit de afgelopen jaren ook zo is gedaan). Dat brengt ons op het vierde argument, namelijk dat het
Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers Omdat de gemeente kiest voor duidelijkheid en
praktisch uitvoeren van slootonderhoud door particuliere bewoners uitermate gecompliceerd, inefficiënt en potentieel risicovol is. Het vereist veel onderlinge afstemming met de kans dat mensen niet willen of kunnen meedoen en/of besluiten het onderhoud zelf te gaan doen. Dit zal de diepteschouw door het Waterschap een stuk complexer maken en veel meer onzekerheid geven over de vraag of het onderhoud naar behoren is uitgevoerd. Verder lijkt het ons dat als iedere straat in de wijk het onderhoud collectief gaat uitbesteden, dit over de hele linie leidt tot hogere kosten. Daar zullen uiteindelijk alleen de uitvoerders van profiteren. Specifiek als we kijken naar de B-waterloop (secundair) die grenst aan de ecologische zone (het bosperceel), lijkt het ons gezien de breedte van de sloot toch buitengewoon efficiënt om van de zijde van het perceel van het Zuid-Hollands Landschap meteen het hele stroomprofiel uit te baggeren. Ons vermoeden is overigens dat de Gemeente ook voor het ZuidHollands Landschap het slootonderhoud uitvoert. Dit vermoeden is gebaseerd op de mededeling die bij navraag werd gedaan tijdens het onlangs uitgevoerde rigoureuze snoeiwerk. Daarbij werd aangegeven dat het werk in opdracht van de Gemeente werd uitgevoerd in verband met het uitbaggeren van de sloot met groot materieel. Deze informatie is echter niet geverifieerd.
Uit andere correspondentie van de Gemeente met een bewoner hebben we in ieder geval begrepen dat de Gemeente/Project Broekgraaf voor deze winter de baggerwerkzaamheden al heeft aanbesteed en nog laat uitvoeren. Op dit punt zien we graag een bevestiging. Voor de bewoners met percelen die grenzen aan de sloot, is de situatie sowieso erg
daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap, verwijst de gemeente door naar het waterschap: https://www.waterschapriv ierenland.nl/contact Het ontwerp-programma Water gaat dieper in op de verdeling van de verantwoordelijkheden tussen het waterschap, de gemeente en aanliggende eigenaren. De ecologische zone is in eigendom van de gemeente Vijfheerenlanden. Het Zuid-Hollands Landschap is hier geen eigenaar van. In het uitwerkingsplan Broekgraaf is opgenomen dat de gemeente het onderhoudt uitvoert van beschoeiing tot beschoeiing. Hier conformeert de gemeente zich aan. Dit geldt ook voor het gedeelte met de eilanden. De betreffende watergang met de eilanden is van dergelijk belang voor de waterhuishouding dat de status niet naar tertiaire watergang veranderd kan worden. De gemeente Vijfheerenlanden neemt de baggerplicht over van aanliggend eigenaren bij secundaire en tertiaire watergangen.
onduidelijk omdat daar eilandjes zijn aangelegd en deels ook een vlonder in het midden van de sloot. Beide zijn eigendom van de Gemeente. Hoe zit het daar met het eigenaarschap en verantwoordelijkheden en hoe loopt hier het stromingsprofiel? Een deel van deze sloot is alleen via de tuinen van de bewoners te onderhouden, wat betekent dat deze bewoners voor onderhoudsen baggerwerkzaamheden hogere kosten moeten maken voor onderhoud vanaf het water en afvoer van groen en bagger. Meer in algemene zin kan men zich afvragen of het nog wel terecht is dat het Waterschap ook deze sloot aanmerkt als een B-waterloop (secundair) en niet als een Cwaterloop (tertiair), waarvoor dan in het laatste geval geen onderhoud zou gelden. Die vraag zou de Gemeente aan het Waterschap Rivierenland moeten voorleggen. 4
Op basis van bovengenoemde argumenten verzoekt het collectief de Gemeente om het Ontwerp Programma Water aan te passen in overeenstemming met de gemaakte afspraken in de kavelpaspoorten, in het uitwerkingsplan Broekgraaf fase 1 en de ondertekende notariële akten bij aankoop van de kavels. In dat laatste geval gaat het om bindende overeenkomsten. Verder zou het collectief van bewoners Keierskant het op prijs stellen dat de Gemeente (eventueel in samenwerking met het Waterschap) een informatieavond organiseert waarin wij als bewoners nader worden geïnformeerd over de verplichtingen en praktische aspecten die samenhangen met het onderhoud van de oevers en de oeverbeschoeiing. Ten slotte zouden we de Gemeente en het Waterschap Rivierenland willen wijzen op het zogenaamde
In de kavelpaspoorten staat niet beschreven dat de gemeente de watergang onderhoudt. In de vastgestelde algemene verkoop en uitgiftevoorwaarden zijn hier ook geen afwijkende teksten gezien. De gemeente Vijfheerenlanden volgt de legger van het waterschap. De watergang is volgens het bevoegde gezag, het waterschap in onderhoud bij de aanliggend eigenaar bij secundaire en tertiaire watergangen. Dit hoeft niet in akte van leveringen opgenomen te zijn. In het uitwerkingsplan Broekgraaf is dit echter wel opgenomen, hier conformeert de gemeente Vijfheerenlanden zich aan. Een bewonersavond wordt niet georganiseerd
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
“ecologisch slootschonen” wat in Nederland steeds vaker wordt toegepast en waarbij meer rekening wordt gehouden met flora en fauna. Als bewoners zien we nu dat in het najaar aan de sloten en het talud zeer rigoureus onderhoud wordt uitgevoerd waarbij in feite de natuurwaarden volledig worden ‘gereset’. De natuurwaardebeleving zou voor ons als bewoners ook in de late herfst en de winter aanzienlijk verbeteren als wordt overgegaan op ecologisch slootschonen.
vanwege het feit dat de gemeente zich conformeert aan het uitwerkingsplan Broekgraaf. De werkzaamheden worden uitgevoerd naar aanleiding van de wettelijke eis van het waterschap en de schouw, er wordt rekening gehouden met ecologisch schonen waar dit mogelijk is.
Volgnummer 12, zaaknummer 1760643 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Achter de woningen ligt een uitgegraven waterpartij die is bedoeld als bluswatervoorziening. In de koopakte van de woning is vastgelegd dat het perceel eindigt bij het water en dat het onderhoud van de volledige waterpartij bij de gemeente ligt. Deze onderhoudsplicht is opgenomen als een kwalitatieve verplichting, waardoor deze ook geldt voor toekomstige eigenaren en niet door de gemeente eenzijdig kan worden gewijzigd. In reactie op het ontwerp-Programma Water 2026– 2029 geeft de bewoner aan dat het niet passend is om de onderhoudsplicht bij aanliggende eigenaren neer te leggen, omdat in de koopakten juist is vastgelegd dat de gemeente verantwoordelijk blijft.
Er zijn bij dit individuele perceel bij aankoop inderdaad afwijkende, individuele, contractuele afspraken gemaakt die invloed hebben op het onderhoud aan de betreffende watergang langs dit individuele perceel. De watergang langs dit perceel zal daarom ook in de toekomst onderhouden worden door de gemeente.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
2
Daarnaast is het onderhoud de afgelopen jaren onvoldoende uitgevoerd, wat heeft geleid tot forse rietgroei die alleen door professionele inzet kan worden verwijderd om de waterpartij functioneel te houden.
De gemeente is nu op de hoogte dit achterstallig onderhoud. Dit is opgenomen in de planning van de onderhoudswerkzaamhede n.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Volgnummer 13, zaaknummer 1769409 Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
Door het (jarenlang) uitvoeren van het slootonderhoud heeft de gemeente een bestendige praktijk gecreëerd waarop ik mijn verwachtingen heb afgestemd. Een wijziging hiervan heeft voor mij merkbare praktische en financiële gevolgen. Het is de inwoner niet duidelijk welke overwegingen ten grondslag liggen, of de belangen van inwoners meegenomen zijn en of er gekeken is naar vormen van ondersteuning en uitvoering. Ook vraagt dit naar mijn mening om een zorgvuldige overgang of passende oplossing.
De gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Waar kunnen we heen met de uitkomende bagger?
Dit is een secundaire watergang en daarmee omvat de onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren voor regulier onderhoud zich tot aan het midden van de sloot. De gemeente Vijfheerenlanden heeft in een andere zienswijze de handreiking stedelijk water ontvangen, opgesteld door de Unie van Waterschappen en de Vereniging Nederlandse Gemeenten. Deze zienswijze heeft aanleiding gegeven dat de baggerwerkzaamheden binnen de bebouwde kom door de gemeente Vijfheerenlanden uitgevoerd worden bij secundaire en tertiaire watergangen. De vraag waar de uitkomende bagger heen moet geeft vanwege de vraagstelling geen aanleiding om het ontwerp-programma aan
2
Meer over de visie van de gemeente rond het aansluiten bij deze wettelijke taken is te lezen in het ontwerp-programma Water. In het ontwerp-programma water is wel opgenomen dat de gemeente een adviserende rol op zich neemt als er vragen zijn over slootonderhoud. Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
3
De sloot vervult een waterhuishoudkundige functie die niet alleen mijn perceel raakt, maar die onderdeel is van het bredere lokale watersysteem. Vanuit dat perspectief zie ik het onderhoud ook als een gezamenlijk, algemeen belang. De algemene belangen van (het onderhoud) van de sloot zijn aanmerkelijk en mijn private belang is slechts minimaal.
te passen. Dit is bij zienswijze 68 wel het geval. Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor de legger. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers Omdat de gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap, verwijst de gemeente door naar het waterschap: https://www.waterschapriv ierenland.nl/contact Het ontwerp-programma Water gaat dieper in op de verdeling van de verantwoordelijkheden tussen het waterschap, de gemeente en aanliggende eigenaren.
Volgnummer 14, zaaknummer 1769414 (6 gecombineerde indieners) Nr.
Samenvatting
Beantwoording
Aanpassing
1
In de aan bewoners gerichte brief wordt gesteld dat percelen die zich binnen één meter van de sloot bevinden, als aanliggend eigenaar worden aangemerkt. Deze afstandsnorm: • komt niet voor in de Legger van Waterschap Rivierenland;
Waterschap Rivierenland heeft in artikel 1.1.1 van de onderhoudsverordening vastgesteld dat een eigenaar aangrenzend is wanneer er maximaal 1 meter afstand is tussen de insteek en de perceelgrens. Dit is de wettelijke grondslag voor
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
2
• komt niet voor in het Programma Water van de gemeente Vijfheerenlanden; • is niet vastgelegd in wet- of regelgeving (Waterwet, Omgevingswet, Burgerlijk Wetboek); • is niet vastgesteld als beleidsregel in de zin van artikel 1:3 lid 4 Awb. Er ontbreekt hiermee een wettelijke grondslag voor de gehanteerde afstandsnorm (de ‘één-meter-regel’).
de gehanteerde afstandsnorm.
Er is sprake van een contractuele onderhoudsverplichting door de gemeente en afwijkende rechtspositie
In diverse koopakten van de indieners staat inderdaad opgenomen dat de gemeente Leerdam de beschoeiing langs die individuele percelen onderhoudt en zo nodig vernieuwt.
Voor (een deel van) de betrokken percelen geldt dat in de koopakte expliciet is vastgelegd dat: "door de gemeente Leerdam ter plaatse van de waterkant een beschoeiing wordt aangebracht en dat zowel het aanbrengen, het onderhoud, als eventuele vernieuwing daarvan voor rekening van de gemeente komt." Hierdoor grenzen deze percelen niet rechtstreeks aan de watergang, maar aan een door de gemeente aangebrachte en onderhouden beschoeiing. Daarmee is sprake van een bijzondere rechtspositie die afwijkt van de standaardsituatie waarop de Legger ziet.
https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers Dit is geen gemeentelijk besluit.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Echter heeft deze beschoeiing geen invloed op het slootonderhoud. Waterschap Rivierenland heeft in artikel 1.1.1 van de onderhoudsverordening vastgesteld dat een eigenaar aangrenzend is wanneer er maximaal 1 meter afstand is tussen de insteek en de perceelgrens. De gemeentelijke beschoeiing heeft hier geen invloed op. Dit is geen gemeentelijk besluit.
Het zonder nadere motivering toepassen van algemene onderhoudsregels op deze afwijkende situatie is in strijd met het vereiste van een zorgvuldige belangenafweging (artikel 3:2 Awb). 3, 4
Vertrouwensbeginsel, de gemeente heeft gedurende meer dan 25 jaar onafgebroken het onderhoud van de betreffende sloot uitgevoerd. Deze langdurige, consistente uitvoeringspraktijk heeft bij bewoners het gerechtvaardigd
De gemeente kiest voor duidelijkheid en daarmee voor het nauw aansluiten op de wettelijke taken, zoals opgelegd door het waterschap.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
vertrouwen gewekt dat het onderhoud een gemeentelijke verantwoordelijkheid is. Volgens vaste rechtspraak geldt dat gerechtvaardigd vertrouwen kan ontstaan door feitelijk handelen van een bestuursorgaan, ook zonder expliciete toezegging, als dit handelen structureel en ondubbelzinnig is. Een abrupte beëindiging van deze praktijk zonder duidelijke aankondiging, belangenafweging of overgangsregeling is in strijd met het vertrouwensbeginsel. Zelfs als de gemeente bevoegd zou zijn haar uitvoeringspraktijk te wijzigen, geldt dat bij een wijziging van een lang bestaande feitelijke rechtspositie een overgangsrechtelijke afweging vereist is. De Afdeling bestuursrechtspraak heeft herhaaldelijk geoordeeld dat een bestuursorgaan bij beleidswijzigingen rekening moet houden met bestaande belangen en verwachtingen.
Meer over de visie van de gemeente rond het nauwer aansluiten bij deze wettelijke taken zijn te lezen in het ontwerpprogramma Water. De individuele belangenafweging vindt plaats via de zienswijzen. Hierbij doet de gemeente per situatie (kadastraal) onderzoek. Hierin staat ook per situatie een motivering waarom bestaande situaties wel of niet worden ontzien. In het ontwerp-programma water is opgenomen dat de gemeente een adviserende rol op zich neemt als er vragen zijn over slootonderhoud, zeker in deze overgangsperiode.
In dit geval ontbreekt: • een overgangstermijn; • een individuele belangenafweging; • een motivering waarom bestaande situaties niet worden ontzien 5
De maatregel is in strijd met het gelijkheidsbeginsel. Door zonder nadere differentiatie: • percelen met gemeentelijke beschoeiingen, • percelen zonder directe aanligging, • en percelen waar de gemeente decennialang onderhoud uitvoerde, onder één regime te brengen, worden ongelijke gevallen gelijk behandeld. Dit is strijdig met het gelijkheidsbeginsel, zoals bevestigd in onder meer:
De waterverordening van het Waterschap is het uitgangspunt voor het gemeentelijk handelen. De gemeente moet zich hieraan conformeren. Hierdoor wordt ongelijke behandeling voorkomen.
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
• ABRvS 26 oktober 2016, ECLI:NL: RVS:2016:2840. 6
7
De sloot is uitsluitend toegankelijk vanaf de zijde waar de gemeente eigenaar is. Het onderhoud is daar in de afgelopen decennia probleemloos uitgevoerd. Een gesplitste onderhoudsplicht leidt tot: • dubbele inzet van zwaar materieel; • verhoogde kans op beschadiging van beschoeiing en oever; • versnelde instroom van zand en aantasting van het doorstroomprofiel. Dit staat haaks op het beginsel van doelmatig en zorgvuldig waterbeheer, zoals ook door de gemeente zelf onderschreven in het Programma Water.
Dit betreft een secundaire watergang. De onderhoudsplicht van aanliggende eigenaren omvat over het algemeen het gedeelte van de waterkant tot aan het midden van de sloot. Hoe dit precies zit is na te lezen op: https://www.waterschapriv ierenland.nl/waterschapsv erordeningonderhoudsverordeningen-leggers
De gestelde onduidelijkheden rondom slootonderhoud worden onvoldoende onderbouwd. Voor de betrokken percelen is nooit eerder hierover gecommuniceerd, zijn geen waarschuwingen of aanwijzingen gegeven en is het onderhoud jarenlang zonder problemen door de gemeente uitgevoerd. Zonder concrete voorbeelden of onderbouwing kan deze stelling daarom geen overtuigende motivering vormen.
Niet de gemeente, maar het waterschap is verantwoordelijk voor deze watergang. Het waterschap bepaalt daarmee wie deze moet onderhouden en hoe dit moet gebeuren. Indien nodig geeft niet de gemeente, maar het waterschap waarschuwingen. Dit was en is geen taak van de gemeente:
Dit onderdeel van de zienswijze geeft geen aanleiding om het ontwerp-programma Water aan te passen.
Voor het bespreken van zorgen rond het veilig en efficiënt uitvoeren van het onderhoud verwijst de gemeente naar het Waterschap.