1e berap 2023 raadsversie (1).docx

VIJFHEERENLANDEN 1e bestuursrapportage 2023

1e

Inhoud

Leeswijzer ..............................................................................................................................3 Inleiding..................................................................................................................................5 Programma A – Bestuur, dienstverlening en organisatie ...............................7 Programma B – Beheer en gebruik openbare ruimte ......................................10 Programma C – Sociaal domein .................................................................................16 Programma D – Ruimtelijke ontwikkeling ............................................................21 Programma E – Ontplooiing.........................................................................................30 Programma F – Algemene dekkingsmiddelen (en overhead) .....................35 Stand van zaken prioriteitsstelling per 1 april 2023........................................40 Begrotingswijziging.........................................................................................................42 Bijlage 1 Corona ................................................................................................................43 Bijlage 2: Overzicht af te sluiten kredieten en overzicht nieuwe en te wijzigen

kredieten............................................................................................................44 Bijlage 3: Overzicht financiële meldingen met een structureel karakter ...................................................................................................................................................46

2

Leeswijzer De bestuursrapportage is opgebouwd volgens de programma’s uit de begroting. Er is sprake van een nieuwe opzet die in samenwerking met de auditcommissie tot stand is gekomen. Bij de begrotingsbehandeling in de raad is de voorkeur uitgesproken dat het taakveld economie van programma D (ruimtelijke ontwikkeling) verschuift naar programma F (algemene dekkingsmiddelen) en dat het taakveld veiligheid verschuift van programma B (beheer en gebruik openbare ruimte) naar programma A (bestuur, dienstverlening en organisatie). Dit wordt verwerkt vanaf de begroting 2024-2027, in 2023 zijn die mutaties nog niet daarop aangepast. Per programma Beleidsinhoudelijke verantwoording De beleidsinhoudelijke verantwoording wordt via een resultaatmonitor vormgegeven. Hierin zijn te bereiken resultaten in 2023 benoemd. In de resultaatmonitor staat of het resultaat volgens planning verloopt, binnen het budget blijft, wat de ontwikkelingen zijn en of er voldoende capaciteit is. Dit gebeurt met een stoplicht: • groen wanneer het volgens planning en budget verloopt en capaciteit toereikend is, • oranje wanneer er risico’s zijn dat de planning dit jaar niet gehaald wordt en/of het budget dreigt te worden overschreden en er capaciteitsproblemen kunnen ontstaan en • rood wanneer het dit jaar niet gehaald wordt en/of het budget wordt overschreden en de capaciteit niet toereikend is.

De toelichting legt uit wat er aan de hand is en wat de laatste stand van zaken is. Aan het begin van de programma’s zijn alleen de afwijkingen weergegeven. De resultaten die volgens planning en budget verlopen zijn vermeld aan het einde van de programmaverantwoording en weergegeven zonder verdere toelichting. Per programma worden de belangrijkste mutaties op de budgetten weergegeven en wordt aangeven of een afwijking incidenteel of structureel is. Om een referentiekader te bieden voor die mutaties is per programma een tabel opgenomen van totalen aan baten en lasten. Financiële verordening In de financiële verordening staan de uitgangspunten voor het financieel beleid, voor het financiële beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie. Het college informeert de raad met deze bestuursrapportage over de realisatie van de begroting van de gemeente over de eerste vier maanden van het lopende jaar. Deze bestuursrapportage bevat een uiteenzetting over de uitvoering en het bijstellen van het beleid en een overzicht met bijgestelde ramingen.

De afwijkingen op de oorspronkelijke ramingen van de baten en lasten van de begrotingsposten en investeringskredieten in de begroting worden als volgt verwerkt; afwijkingen kleiner dan € 25.000 worden niet toegelicht aan college en raad; afwijkingen tussen € 25.000 en € 50.000 worden door het college met toelichting vastgesteld maar verder niet toegelicht aan de raad; afwijkingen groter dan € 50.000 worden, met toelichting, via de bestuursrapportage ter vaststelling aan de gemeenteraad voorgelegd. Budgetneutrale mutaties Een deel van de mutaties in de begroting heeft te maken met verschuivingen van budgetten van het ene naar het andere programma. Omdat de gemeenteraad haar budgetrecht uitoefent op programmaniveau, worden deze voorstellen ter instemming aan de gemeenteraad voorgelegd. Voorheen was er een aparte paragraaf gewijd aan dit soort mutaties maar vanaf nu zijn ze verwerkt in de tabellen bij de programma’s en natuurlijk de begrotingswijziging. De mutaties worden niet toegelicht omdat het slechts gaat om verschuivingen van het ene naar het andere programma of om wijziging van budgetten door gewijzigde (rijks)bijdragen. Het totaaleffect op het saldo van de begroting van de budgetneutrale wijzigingen is natuurlijk nihil. Reserves Er zijn mutaties die gedekt worden door bijdragen uit reserves dan wel die gestort worden in reserves.

De mutaties werden voorheen in een aparte paragraaf vermeld maar worden vanaf

3

deze rapportage in de financiële tabel bij de programma’s opgenomen en daaronder toegelicht. De mutaties hebben geen effect op het saldo van de begroting. In de tabel van de begrotingswijziging zijn ook de mutaties op de diverse reserves verwerkt. Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) schrijft voor dat de gemeenteraad bevoegd is om over de reserves te beslissen. Daarom is dit als een apart beslispunt voor de gemeenteraad opgenomen. Investeringen In een programma kan een apart kopje toegevoegd zijn voor investeringen. Hierin wordt gevraagd om beschikbaar gestelde kredieten op te hogen (of te verlagen) dan wel een krediet beschikbaar te stellen. Deze worden via een apart beslispunt vastgesteld. De extra kapitaallasten die ontstaan na ophoging van de kredieten worden verwerkt in de begroting 2024 en verder. Herprioritering Het afgelopen jaar hebben wij u een aantal maal met een raadsinformatiebrief op de hoogte gebracht van de noodzaak om werkzaamheden in onze organisatie te herprioriteren als gevolg van het ziekteverzuim, de krapte op de arbeidsmarkt en de inzet voor de opvang van vluchtelingen. In de laatste brief is aangekondigd dat de raad voortaan bij de bestuursrapportages wordt geïnformeerd over de prioriteitsstelling. Daarom is een paragraaf toegevoegd waarin deze naar 1 april 2023 is geactualiseerd.

Begrotingswijziging Alle mutaties van de programma’s worden in een tabel voor een begrotingswijziging gevoegd: tabel begrotingswijziging. Deze vormt de basis voor het beslispunt om de begroting te wijzigen. Bijlage 1 Corona Geeft een overzicht van de stand van de reserve corona en de claims die er zijn op de reserve voor het jaar 2023. Er wordt daarnaast voorgesteld de reserve op te heffen en het restant in de algemene reserve te storten. Bijlage 2 Overzicht af te sluiten restantkredieten en overzicht te wijzigen kredieten Uit de bijlage blijkt dat wordt voorgesteld vijf kredieten af te sluiten en van 13 kredieten het budget te wijzigen. Via een apart beslispunt worden de mutaties op de investeringen vastgesteld. Bijlage 3 Overzicht structurele effecten In deze bijlage zijn van de meldingen in 2023 ook de effecten voor 2024-2027 opgenomen. Deze worden betrokken bij het opmaken van de begroting 2024-2027.

4

Inleiding In de bestuursrapportage wordt gekeken naar beleid en financiën. Dit gebeurt aan de hand van de stand van zaken op 1 mei. Bestuursrapportage 2023: beleid en resultaat 255 Bestuurlijke resultaten

Financiële mutaties x € 1.000,5.426

€ 6.000

13%

€ 5.000

3.582

€ 4.000 € 3.000 € 2.000 € 1.000 87%

€0 -€ 1.000 -€ 2.000

Conform planning, budget en capaciteit Te rapporteren afwijkingen

-1.844

-€ 3.000 Lasten

Baten

Saldo

In de monitor zijn 255 te bereiken resultaten uit de begroting 2023 verwerkt. Deze worden gebruikt om college en directie stelselmatig op de hoogte te houden van de voortgang van de begroting. Het college gebruikt deze nu om de gemeenteraad te informeren over diezelfde voortgang. Uit de stand van zaken blijkt dat op 1 mei 2023 221 van de geformuleerde resultaten volgens planning en budget verlopen. In de bestuursrapportage wordt nog geen melding gedaan van de effecten van de hoge prijsinflatie op producten die in de begroting zijn opgenomen. Hierbij kan gedacht worden aan de uitgaven voor gas en elektra van de gemeentelijke gebouwen. In de begroting is al wel rekening gehouden met prijsinflatie. Bij de 2e bestuursrapportage 2023 kan aangegeven worden of dit voldoende is om de uitgaven voor deze producten te dekken. Daarbij kan rekening worden gehouden met de aangekondigde compensatie voor de hoge prijsinflatie vanuit het rijk. Bij de meicirculaire wordt bekend hoe groot deze compensatie is voor gemeente Vijfheerenlanden. In onderstaande tabel worden de voorgestelde financiële mutaties per programma in beeld gebracht. Het betreft hier alleen de effecten voor de begroting 2023. Een deel van de meldingen heeft natuurlijk ook een structureel karakter. In bijlage 3 zijn daarom de meldingen met een structureel effect vermeld.

Deze worden betrokken bij het opmaken van de kadernota en begroting 2024-2027.

5

bedragen x 1.000 Pr. Omschrijving

mut '23

A

Bestuur, dienstverlening en organisatie

341

B

Beheer en gebruik openbare ruimte

509

C

Sociaal Domein

D

Ruimtelijke ontwikkeling

2.185

E

Ontplooiing

1.022

F

Algemene dekkingsmiddelen (en overhead)

1.019

350

Lasten

5.426

A

Bestuur, dienstverlening en organisatie

-128

B

Beheer en gebruik openbare ruimte

-615

C

Sociaal Domein

D

Ruimtelijke ontwikkeling

-150

E

Ontplooiing

-787

F

Algemene dekkingsmiddelen (en overhead)

248

-2.150

Baten Totaal resultaat.

-3.583 1.843

De 1e bestuursrapportage 2023 sluit met een nadelig resultaat van € 1.843.000 (afgerond) ten opzichte van de begroting 2023. Aan de raad wordt voorgesteld om het resultaat van de 1e bestuursrapportage 2023 te onttrekken aan de algemene reserve. Het resultaat van deze rapportage wordt veroorzaakt door diverse kleinere financiële mutaties, leerlingenvervoer en de verwerking van de nieuwe gemeentelijke cao. Overzicht verloop Algemene Reserve: Stand Saldo 31-12-2022

40.955.000

Energienoodfonds Raad 20 april 2023

-500.000 Onttrekking -1.843.000 Onttrekking

Resultaat 1e berap 2023 Opheffen reserve corona (1e berap 2023) Resultaat Jaarrekening 2022 (voorlopig) Stand na 1e berap 2023 en jaarrekening 2022

747.000 Storting 3.218.000 Storting 42.577.000

In de volgende hoofdstukken gaan we, naast de stand van zaken van onze geplande resultaten, in op de achtergronden van de financiële meldingen.

6

Programma A – Bestuur, dienstverlening en organisatie Beleidsinhoudelijke verantwoording 1. Dashboard Bestuurlijke resultaten genera l

Financiële mutaties x € 1.000,€ 600

341

€ 400

128

€ 200 €0 genera l

-€ 200

-213

-€ 400 -€ 600 -€ 800

Conform planning, budget en capaciteit Te rapporteren afwijkingen

-€ 1.000 Lasten

Baten

Saldo

2. Bestuurlijke verantwoording In programma A staan 24 bestuurlijke resultaten. Hiervan lopen er 21 volgens Planning en binnen het Budget en Capaciteit. De 3 uitzonderingen worden hieronder toegelicht. • In 2023 is de aanbesteding van de nieuwe website gereed. P B C Het projectplan is opgeleverd. Het project loopt via de planning van een meervoudig onderhandse aanbesteding. Via marktconsultatie wordt duidelijk of de huidige gekozen vorm van aanbesteding haalbaar is en daarmee ook de planning. Dit is in mei duidelijk. • Voor 1 januari 2024 is de inrichting van de nieuwe website gereed. P B Het project loopt volgens de planning van een meervoudig onderhandse aanbesteding. Via marktconsultatie wordt duidelijk of de huidige gekozen vorm van aanbesteding haalbaar is en daarmee ook de planning voor implementatie. Dit is in mei duidelijk. •

C

In 2023 zorgen we voor de doorontwikkeling van het inkoopproces op basis van P B C de vier pijlers: duurzaamheid, rechtmatigheid, social return, lokaal inkopen. Team MVOI (maatschappelijk verantwoord ondernemen en inkopen) is sinds eind vorig jaar opgestart en draait naar behoren. De doorontwikkeling gaat trager dan verwacht. Dit door personele wisselingen en het ontbreken van een koppeling met het programmaplan duurzaamheid.

7

3. Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) A: 'Bestuur, dienstverlening en organisatie'

Lasten

Baten

Saldo

Primaire begroting Raadsbesluiten 2023 Actuele begroting 2023

4.746

-947

3.799

4.746

-947

3.799

0

104 16 10 13 47 19

Mutaties tot € 50.000 Beveiliging politiek ambtsdrager Kennisdatabanken burgerzaken Gebouwenbeheer brandweer Extra formatie griffie Publiekrechtelijke heffingen gronden

104

Mutaties vanaf € 50.000 Tijdelijke vervanging griffier/commissie griffier Bijdrage giro 555 Verhuur gemeentegronden (budgetneutraal) Mutaties 1e berap totaal

237 177 60 341

Begroting na 1e berap

5.087

16 10 13 47 19 -128

Reserves

S/I

S S S S S

-128 -128

109 177 60 -128 213

0

-1.075

4.012

0

I I S

Per saldo is er sprake van een nadelig resultaat van € 213.000. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven tot € 50.000 (vaststelling college; geen toelichting raad) Zie tabel hierboven. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven van mutaties vanaf € 50.000 (vaststelling Raad) ● Tijdelijke vervanging griffier en commissie griffier: 177 N Zoals bekend, is de griffier van onze gemeente voor langere tijd afwezig geweest. Om het werk van de raad te kunnen blijven ondersteunen is tijdelijk een interim griffier ingehuurd. Daarnaast is de commissie griffier ook voor langere tijd afwezig. Binnen het team van de griffie kunnen de werkzaamheden van de commissie griffier maar gedeeltelijk worden opgevangen. Met de inhuurkosten van de interim griffier en de tijdelijke vervanging van de commissie griffier is in de begroting 2023 geen rekening gehouden. Daarom wordt voorgesteld om incidenteel ter dekking van de kosten € 177.000 beschikbaar te stellen. ● Bijdrage giro 555: 60 N Er is een landelijke actie geweest voor het inzamelen van geld voor de slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië die eerder dit jaar heeft plaatsgevonden. Door veel gemeenten is daarom € 1 per inwoner beschikbaar gesteld. Ook gemeente Vijfheerenlanden heeft een donatie gedaan aan Giro 555 van in totaal € 60.000.

Met deze incidentele bijdrage is geen rekening gehouden in de begroting 2023. ● Verhuur gemeentegronden (budgetneutraal): 128 V Momenteel worden er op het taakveld economie diverse verhuuropbrengsten geboekt die te maken hebben met gronden van de gemeente. Het is beter om deze verhuuropbrengsten bij beheer gronden onder te brengen. Beheer gronden valt onder programma A en economie onder programma D. Vandaar hier het eerste deel van deze budgetneutrale wijziging. De tegenhanger staat op programma D.

8

4. Bestuurlijke resultaten conform planning, budget en capaciteit 4. programma A • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Uiterlijk 1 juni 2023 wordt het programmaplan van het programma wijk- en dorpsgericht werken vernieuwd. Uiterlijk 31 december 2023 zijn er zes evaluaties uitgevoerd op participatietrajecten die in 2023 zijn voltooid. In 2023 verbeteren we de bekendheid van het budget inwonersinitiatieven door zes keer aandacht te geven aan succesvolle inwonersinitiatieven via diverse communicatiekanalen. Voor 1 januari 2024 is het Gemeentewet artikel 213a onderzoek naar efficiency en effectiviteit wijk- en dorpsbeleid en budget inwonerinitiatieven afgerond. Uiterlijk 1 juli 2023 is ons herijkte dienstverleningsconcept vastgesteld, waarin we de aanbevelingen implementeren uit het onderzoek digitale dienstverlening van de Rekenkamer Vijfheerenlanden. Eenmaal per half jaar rapporteren we over de beleving van inwoners en ondernemers over onze dienstverlening, waarvan we de servicenormen hebben vastgelegd in het dienstverleningsconcept gemeente Vijfheerenlanden. In 2023 voeren we na 1 juli de zelfevaluatie BRP en zelfevaluatie reisdocumenten uit. In 2023 doorlopen we het ontwerpproces van de nieuwe huisvesting Vijfheerenlanden. Deze fase bestaat uit het ontwerpproces van de grootschalige renovatie en uitbreiding van het gemeentehuis in Leerdam. Alle medewerkers van de teams burgerzaken worden in 2023 gecertificeerd op de basismodule identiteit en identiteitsdocumenten.

Alle medewerkers van team burgerzaken 2e lijn worden in 2023 gecertificeerd op de vervolgmodule identiteit en identiteits- en brondocumenten. In 2023 nemen wij actief deel aan de strategische ontwikkeling van een e-depot (digitale archiefbewaarplaats). In 2023 maken we een plan van aanpak voor een functionele, goed functionerende en toegankelijke website. Daarin nemen we mee welke technieken, software en capaciteit daarvoor nodig zijn en brengen de kosten in kaart. In 2023 wordt besloten of Vijfheerenlanden overgaat tot het inrichten van een Newsroom en zo ja, in welke vorm de Newsroom gestalte krijgt. Voor 1 juni 2023 is het normenkader 2023 van de gemeente Vijfheerenlanden vastgesteld. Uiterlijk 1 juni 2023 leveren we de technische visie op automatisering op. Voor 1 juli 2023 is de audit inhuur en betalingsverkeer afgerond. In 2023 implementeren wij het vastgestelde vernieuwde inkoopbeleid. In 2023 stellen we, in samenwerking met de Auditcommissie, een vernieuwde set van prestatie indicatoren vast als onderdeel van een vernieuwde planning en control cyclus (P&C-cyclus). Voor 1 januari 2024 is het artikel 213a. onderzoek naar effectiviteit investerings- en pilotprojecten in het sociaal domein afgerond. Implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO).

Adequaat omgaan met persoonsgegevens waaronder het implementeren van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en Wet politiegegevens (Wpg).

9

Programma B – Beheer en gebruik openbare ruimte Beleidsinhoudelijke verantwoording 1. Dashboard Financiële mutaties x € 1.000,-

Bestuurlijke resultaten € 800 18%

509

€ 600

615

€ 400

106

€ 200 €0 -€ 200 82%

-€ 400 -€ 600 -€ 800

Conform planning, budget en capaciteit Te rapporteren afwijkingen

-€ 1.000 Lasten

Baten

Saldo

2. Bestuurlijke verantwoording In programma B staan 57 bestuurlijke resultaten. Hiervan lopen er 47 volgens Planning en binnen het Budget en Capaciteit. De 10 uitzonderingen worden hieronder toegelicht. • Uiterlijk 1 april 2023 is handhavingsuitvoeringsprogramma 2023 vastgesteld. P B Door werkzaamheden voor het instellen en inrichten van een projectgroep die zich richt op de implementatie van de eisen uit de Wet politiegegevens, loopt het opstellen van het handhavingsuitvoeringsprogramma 2023 enige vertraging op.

C

• Voor 1 juni 2023 is het groenstructuurplan vastgesteld. P B C Het groenstructuurplan heeft het participatie traject doorlopen. Het afronden van het plan is vertraagd. De gemeenteraad is hier inmiddels via een raadsinformatiebrief over geïnformeerd. De reden van vertraging ligt aan het tekort aan personeel. De nieuwe planning is nu het vierde kwartaal van 2023. •

In 2023 gaan we samen met Waardlanden het systeem in de eerste fase, het P B C harmoniseren van afvalbeleid in Vianen met de rest van het Waardlandengebied, evalueren en adviseren hoe om te gaan met diftar. Door de opgelopen vertraging in de implementatie van stappen 1 en 2 van de strategienota, wordt de afronding medio september 2023 verwacht. Om goed de balans op te kunnen maken van het effect van die maatregelen is meer tijd nodig dan het restant van 2023. Daarnaast willen we de resultaten van de overige gemeenten in het Waardlanden gebied, die per 1 januari 2024 overgaan op het variabel tarief, ook meenemen. Daarom is een evaluatie niet eerder te verwachten dan 2025. • In 2023 voeren we de klimaatstresstesten uit in gemeente Vijfheerenlanden. P B C In de tweede helft van 2022 is geïnventariseerd welke klimaatstresstesten er zijn, hoe up-to-date deze zijn en welke klimaatstresstesten nog moeten worden uitgevoerd. Begin 2023 zou de uitvraag richting advies/ingenieursbureaus worden gedaan, maar dit is door ontoereikende personele bezetting nog niet gelukt. De verwachting is dat de testen in het 3e kwartaal van 2023 zijn uitgevoerd.

10

• In 2023 verwijderen we asbest in de dakbedekking bij brandweerpost Vianen. P B C De werkzaamheden om asbest te verwijderen bij de brandweerpost Vianen zijn stopgezet. We gaan de asbestverwijdering nu in 2024 uitvoeren in combinatie met het verduurzamen van het pand. De werkzaamheden vallen onder de nog aan te vragen investering voor het verduurzamen van gemeentelijk vastgoed. •

In 2023 verwijderen we de asbestleien en brengen we nieuwe dakbedekking P B C aan bij bibliotheek Vianen. Dit is inclusief onderzoek naar mogelijkheid extra isolatie. Het bedrag is niet toereikend vanwege de uitstraling die het dak moet krijgen van de welstandscommissie. Dat beperkt ons in de keus van dakbedekkingen. Bovendien zijn de arbeidslonen en materialen ook duurder geworden. Later dit jaar volgt er een raadsvoorstel voor extra krediet in 2024. De uitvoering vindt in het voorjaar van 2024 plaats. •

In 2023 verduurzamen we het Kristal in Leerdam en vervangen we onderdelen P B C in en rond het pand. Omdat we de dakbedekking gaan overlagen is het verstandig om extra isolatie aan te brengen op het platte dak. Het bedrag dat is opgenomen voor het overlagen van de dakbedekking en vervangen van de dakranden (toegewezen in het Meerjaren Onderhoudsplan), is van 2019. Inmiddels is bekend dat de prijzen van materialen behoorlijk zijn gestegen. Bovendien was de eenheidsprijs die gehanteerd wordt in het meer jaren onderhoudsplan (MJOP) ook niet correct. Het budget voor het opnemen van extra isolatie is ook nog niet beschikbaar. De extra middelen worden aangevraagd via een raadsvoorstel. Om een realistische planning aan te houden zijn de werkzaamheden verschoven naar 2024. • In 2023 realiseren we buitenschilderwerk bij kerktorens. P B C We zijn gestart met het offertetraject maar door stijgende prijzen van materiaal en uurloon is het onzeker of het binnen budget gerealiseerd kan worden. •

Voor 1 januari 2025 is de routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed P B C opgesteld. De kaders voor het opstellen van de routekaart zijn geformuleerd op basis van wettelijke verplichtingen en de keuzes door de gemeenteraad. Op basis hiervan hebben we acht panden geselecteerd. De vijf geselecteerde panden zijn een gymzaal, een brandweerkazerne, een monumentaal pand, een school en een woning. Hier zijn onze drie gemeentewerven aan toegevoegd. We hebben twee adviesbureaus gevraagd om voor deze panden een routekaart op te stellen. Dit om te kijken of deze voldoen aan de ons gestelde opdracht vanuit de gemeenteraad. Op basis hiervan wordt er een offerte aangevraagd om de routekaart voor de overige gemeentelijke panden in kaart te brengen. De kosten voor het maken van deze routekaart vallen ongeveer €100.000,- hoger uit dan de begrote kosten maar het exacte bedrag is nog niet te noemen. •

Uiterlijk 31 december 2023 geven we uitvoering aan fase 2-4 van de P B C maatregelen aan de Koningin Emmalaan in Leerdam. Fase 2 is aanbesteed. Er is inmiddels een aannemer gevonden. Eind 2022 heeft het Rijk een subsidie toegekend van € 48.000. Bij de vaststelling van het mobiliteitsplan door de gemeenteraad op 22 april 2021 is er voor de werkzaamheden in de tweede fase van de Koningin Emmalaan € 130.000 gereserveerd. De werkzaamheden worden geraamd op € 258.000, € 128.000 hoger dan de oorspronkelijke raming. Als gevolg van verkregen subsidies resulteert een tekort van € 80.000. de extra kapitaallasten van de investering bedragen € 3.600/jaar ( 25 jaar vanaf 2024) en worden betrokken bij het opmaken van de begroting 2024-2027.

11

3. Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) B: 'Beheer en gebruik openbare ruimte'

Lasten

Baten

Saldo

Reserves

Primaire begroting Raadsbesluiten 2023 Actuele begroting 2023

33.449

-17.396

16.066

-13

33.449

-17.396

16.066

-13

Mutaties tot € 50.000 Aanbesteding conditiemeting civiele kunstwerken Aanpassing (vis)steiger voor mindervaliden Voorkomen en bestrijden van discriminatie Uitvoeringsbudgetten passantensteigers Afvalbrengstations Leerdam en Vianen Gebouwenbeheer begraafplaatsen Opvang zwerfdieren en dierenambulance Correctie reservemutatie Hogere vergoeding lichtmasten

75

-30

45

Mutaties vanaf € 50.000 Verkeerscirculatieplan L’dam van 2024 naar 2023 Onkruidbeheersing op verhardingen Aanleg glasvezelnetwerk in Leerdam en Vianen Mutaties totaal

434

Begroting na 1e berap

11 15 24 10

11 15 24 0 -5 -18 18 -15 15

I I S S S S S S S

-586 -615

-151 50 96 -298 -106

I/S S I/S 0

-18.011

15.960

-13

-10 -5

-18 18 -15 15

50 96 288 509 33.958

S/I

-586

Per saldo is er sprake van een voordelig resultaat van € 106.000. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven tot € 50.000 (vaststelling college; geen toelichting raad) Zie tabel hierboven. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven vanaf € 50.000 (vaststelling raad) ● Verkeercirculatieplan Leerdam: 50 N Naar aanleiding van de behandeling van de binnenstadvisie Leerdam in september 2022 is besloten het onderzoek naar het verkeerscirculatieplan Leerdam een jaar naar voren te schuiven van 2024 naar 2023. Voor het onderzoek is een budget van € 50.000 beschikbaar. In 2024 blijft dan voor onderzoeken verkeercirculatie-plannen van oorspronkelijk € 100.000 nog € 50.000 beschikbaar voor onderzoek naar de verkeerscirculatie in Vianen. ● Onkruidbestrijding op verhardingen: 96 N In 2021 zijn 3 percelen voor onkruidbestrijding op verhardingen Europees aanbesteed. Twee percelen zijn gegund aan een bedrijf waarvan de eigenaar inmiddels is overleden en waar geen rechtsopvolging is. Deze percelen zijn inmiddels, vanwege tijdsdruk, onderhands aanbesteed en het derde perceel is regulier met een jaar verlengd. Uit de nieuwe inschrijvingen blijkt dat de werkzaamheden niet meer binnen het beschikbare budget kunnen worden uitgevoerd. De overschrijding wordt € 96.300 en heeft te maken met areaaluitbreiding, prijsstijgingen en de eerdere lage inschrijving.

● Aanleg glasvezelnetwerk in Leerdam en Vianen: 298 V In Leerdam en Vianen wordt een glasvezelnetwerk aangelegd. In februari 2023 heeft de gemeente hiervoor een samenwerkingsovereenkomst getekend met een bedrijf dat dit gaat uitvoeren. De totale lengte van het aan te leggen glasvezelnetwerk is ongeveer 138 kilometer. Voor werkzaamheden aan kabels en leidingen moeten conform de actuele verordening, leges worden betaald. Bij tracés van kabels en leidingen langer dan 5.000 m worden de leges bepaald door een (project) begroting die door het college is vastgesteld. De leges worden geraamd op € 386.000. Ook is er nog een degeneratievergoeding verschuldigd van € 200.000 in 2023 en 2024.

12

Voor personeel is een uitgavenbudget van € 288.000 nodig voor de inhuur van een projectleider en toezichthouder. Een deel van deze inhuur heeft betrekking op 2024 en zal via de slotwijziging in 2e berap 2023 worden geoormerkt voor 2024. Investeringen ● Investering tweede fase Koningin Emmalaan Leerdam: 4N Bij de vaststelling van het Mobiliteitsplan door de raad in april 2021 is voor de werkzaamheden in de tweede fase van de Koningin Emmalaan € 130.000 gereserveerd. De werkzaamheden worden nu geraamd op € 258.000, het krediet dient met € 128.000 te worden verhoogd. Dit omdat in april 2021 nog niet kon worden voorzien wat de exacte kosten voor fase 2 zouden zijn en bovendien het rijk minder subsidie heeft toegekend dan waarmee rekening was gehouden. Inmiddels is wel een rijkssubsidie toegekend van € 48.000. Per saldo een tekort van € 80.000, de extra kapitaallasten van deze investering bedragen vanaf 2024 € 3.600. ● Investering achterstallig onderhoud damwand Lingedijk: 1N Bij een interne areaalscan bleek ter hoogte van Lingedijk 4a er achterstallig groot onderhoud aan de damwand te zijn. Dit komt omdat dit gebied niet in ons beheerareaal was opgenomen. De volledige damwand dient vervangen te worden. De extra investering bedraagt € 48.000. De kapitaallasten zijn vanaf 2024 € 1.440.

● Voorziening groot onderhoud civiele kunstwerken neutraal In de onderhoudsplanning is uitgegaan van een conditiemeting civiele kunstwerken in 2024. Voorgesteld wordt dit in 2023 al uit te voeren omdat zo een efficiëntieslag kan worden behaald binnen het areaal civiele kunstwerken. Het budget in 2024 is € 28.950 en wordt een jaar naar voren geschoven. Om de kosten van de aanbesteding van de conditiemeting te begeleiden wordt hierboven voorgesteld een budget van € 11.350 in 2023 beschikbaar te stellen. ● Gemeentelijke steigers aan de Levanger Leerdam 0 Uit veiligheidsoverwegingen zijn de steigers aan de Levanger verwijderd. In overleg met bewoners kunnen er steigers worden teruggeplaatst. De verwijderde steigers waren echter niet opgenomen in het beheerplan civiele kunstwerken omdat deze niet in ons beheerareaal zaten vanwege voorheen particulier bezit. Daarom wordt voorgesteld om een krediet beschikbaar te stellen van € 45.000. De kapitaallasten van deze investering bedragen € 1.725 vanaf 2024 en kunnen worden gedekt binnen de budgetten van civiele kunstwerken en hebben dus geen budgettaire consequenties. ● Subsidie krediet veilige oversteek Helsdingse Achterweg Vianen 2V Voor het uitvoeren van een veilige oversteek op de Helsdingse Achterweg in Vianen is een subsidie ontvangen vanuit het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

Dit heeft een positief effect op de kapitaallasten van € 1.680. Dit zal worden verwerkt in de begroting 2024 en verder. ● Krediet stadskademuur Zuidwal Leerdam 5N In een raadsinformatiebrief van 17 januari bent u geïnformeerd over de situatie rond de stadskademuur Zuidwal in Leerdam. Kort daarna is in opdracht van de gemeente gestart met onderhoudswerkzaamheden aan de stadskademuur aan de Zuidwal te Leerdam. De onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd op basis van het beheerplan civiele kunstwerken dat op 4 februari 2021 is vastgesteld en bestaat uit het verwijderen van de bestaande houten beschoeiing, het aanbrengen van een nieuwe duurzame beschoeiing en het herstellen van het metselwerk van de kademuur. Aanvullend is de betonconstructie van de kademuurconstructie hersteld. Uit het oogpunt van duurzaamheid is voor de steiger een plan opgesteld om zoveel mogelijk materiaal van de huidige steiger her te gebruiken. De totale investering voor dit plan komt uit op € 85.000. In het krediet is hier geen rekening mee gehouden. De kapitaallasten van deze investering bedragen € 4.675 vanaf 2024 en worden in de begroting 2024-2027 verwerkt.

13

4. Bestuurlijke resultaten conform planning, budget en capaciteit 4. programma B • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Uiterlijk op 1 april 2024 wordt jaarverslag toezicht en handhaving in de openbare ruimte aan het college aangeboden. Voor 1 juli is Evenementenbeleid vastgesteld. Voor 1 juli is het nieuwe horecabeleid vastgesteld. Uiterlijk 1 juli 2023 wordt het Integraal Veiligheidsbeleid (IVB) 2023-2026 vastgesteld. Voor 1 juli 2023 is er beleid gevaarlijke honden op grond van de APV. Voor 1 september 2023 stellen we een voorstel/notitie op over het uitbesteden van "Boedelbeheer bij woningontruimingen". Uiterlijk 31 december 2023 hebben we een adequate en goedwerkende (interne) crisisorganisatie. In 2023 voeren we de integrale aanpak in de wijk De Hagen in Vianen verder uit. In 2023 wordt het preventie handhavingsplan vastgesteld. In 2023 voorkomen en bestrijden we, samen met onze partners, de onzichtbare criminaliteit die ons gezag ondermijnt en het vertrouwen van de samenleving in de autoriteiten aantast. Het aantal woninginbraken is in 2023 met 5% gedaald ten opzichte van 2022 en het aantal geweldsdelicten is met 5% gedaald. In 2023 werken we, samen met onze partners, aan veilige buurten en woonoverlast. In 2023 werken we aan zorg en veiligheid met betrekking tot overlastgevende jongeren. In 2023 voeren we de interne en externe Wet Politiegegevens (Wpg) audit uit. In 2023 werken we aan de aanpak voor een veilige jaarwisseling.

In 2023 gaan we aan de slag met het onderwerp cybercriminaliteit door bewustwording te creëren en handelingsperspectief te bieden. In 2023 vergroten we de veiligheid bij evenementen door evenementenveiligheid te integreren in diverse processen en bewustwording bij organisatoren te creëren. De lokale persoonsgerichte aanpak (PGA) wordt in 2023 doorontwikkeld naar een geharmoniseerd en doelmatig overleg om vermindering van overlast gevend en/of crimineel gedrag van gemelde personen te bereiken. In 2023 geven we aandacht aan diverse themagebieden die gezamenlijk vallen onder zorg & veiligheid vanuit het nog vast te stellen integraal veiligheidsbeleid (IVB). In 2023 stellen we de sanctiestrategie op voor de naleving van de Alcoholwet. Voor 1 maart 2023 wordt het beleids- en beheerplan kunstwerken in de openbare ruimte vastgesteld. Voor 1 juli 2023 harmoniseren we het beleid en beheerplan begraven. In 2023 vergroenen we het bedrijventerrein Vianen. In 2023 voeren we het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2021-2025 uit. In 2023 moderniseren wij, samen met Waardlanden, onze afvalbrengstations. Om vanaf 2024 het bomenbeleid uit te voeren zoeken we in 2023 locaties om extra bomen te planten. Voor 1 januari 2024 is het beleid- en beheerplan onkruidbestrijding geharmoniseerd. In 2023 is de controle op juistheid en volledigheid van de data opgenomen in het beheersysteem afgerond.

In 2023 wordt de gerenoveerde kademuur in Leerdam opgeleverd. In 2023 vervangen we circa 200 verouderde lichtmasten en circa 600 verouderde armaturen. De gemeente Vijfheerenlanden wil jaarlijks 500 meter aan “harde” oevers omvormen naar natuurvriendelijke en natuurlijke oevers. In 2022 tot en met 2025 wordt overbodige verharding omgevormd naar ecologisch groen. Zo streven we ernaar dat elk jaar 1.800m2 verharding omgevormd wordt naar groen. Tot 1 januari 2025 verbeteren we de biodiversiteit door het toepassen van het ecologisch beheer. In 2023 verduurzamen we de Aula in Hagestein. In 2023 vervangen we de zwembadinstallatie van het Spetterbad in Leerbroek. In 2023 vervangen we de verwarmingsinstallatie van gemeentewerf Leerdam. In 2023 vervangen we de bestrating bij brandweerpost Lexmond. In 2023 vervangen we het inbraakmeldsysteem van gemeentewerf Meerkerk. Ook onderzoeken we of het brandmeldsysteem aan vervanging toe is. In 2023 realiseren we buitenschilderwerk bij bibliotheek Vianen. In 2023 verduurzamen we gymzaal Zwanengat in Vianen.

14

• • • • • • •

In 2023 vervangen we het inbraakmeldsysteem en diverse installaties van gemeentewerf Vianen. Ook onderzoeken we of het brandmeldsysteem aan vervanging toe is. In 2023 vervangen we de sportvloer van gymzaal Krooshof in Zijderveld. In 2023 realiseren we buitenschilderwerk bij begraafplaatsen. In 2023 realiseren we buitenschilderwerk van gymzalen. In 2027 vervangen we de verwarmingsinstallatie van Bijenkorf Lexmond. In 2023 renoveren we speelplaatsen in Hagestein en Leerdam-Noord. In 2023 vervangen we de verwarmingsinstallatie inclusief warmwatervoorziening bij brandweer Schoonrewoerd.

15

Programma C – Sociaal domein Beleidsinhoudelijke verantwoording 1. Dashboard Bestuurlijke resultaten

Financiële mutaties x € 1.000,-

3% € 2.500

2.185 2.150

€ 2.000 € 1.500 € 1.000 € 500 97%

€0

-35

-€ 500 Conform planning, budget en capaciteit Te rapporteren afwijkingen

-€ 1.000 Lasten

Baten

Saldo

2. Bestuurlijke verantwoording In programma C staan 40 bestuurlijke resultaten. Hiervan lopen er 39 volgens Planning en binnen het Budget en Capaciteit. De uitzondering wordt hieronder toegelicht. •

Ieder half jaar realiseren we de halfjaarlijkse taakstelling voor de huisvesting P B C van statushouders. Elk halfjaar krijgt de gemeente vanuit het Rijk de opdracht om een aantal statushouders te huisvesten. Voor het eerste halfjaar 2023 is het de opdracht om 71 statushouders te huisvesten. Daarbij komt nog een achterstand van 14 statushouders, opgelopen in 2022. Het totaal aantal te huisvesten statushouders in het 1e halfjaar 2023 komt daarmee op 85 personen. Op dit moment heeft onze gemeente 29 statushouders kunnen huisvesten. Daarmee liggen we niet op schema. Echter, er zijn bij de IND aanvragen voor gezinsherenigingen gedaan voor in totaal 49 personen. Ook worden op korte termijn door onze woningcorporaties woningen beschikbaar gesteld voor in totaal 9 personen. Realisatie van de taakstelling kan daarmee haalbaar zijn. Desondanks geven we wel een waarschuwing af. Het blijft binnen de krappe woningmarkt een uitdaging om de taakstelling vanuit het Rijk te realiseren.

16

3. Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) C: 'Sociaal Domein'

Lasten

Baten

Saldo

Reserves

Primaire begroting Raadsbesluiten 2023 Actuele begroting 2023

68.480

-13.338

55.006

136

68.480

-13.338

55.006

136

35

0

35

Mutaties tot € 50.000 Wachtlijstbanen

35

S/I

35

S

0 0 0

I I I

Mutaties vanaf € 50.000 Doordecentralisatie beschermd wonen Budgetten arbeidsmarktregio Gorinchem Corona uitgaven 2023 in sociaal domein Mutaties totaal

2.150 151 1.748 251 2.185

-2.150 -151 -1.748 -251 -2.150

0

35

Ja 0

Begroting na 1e berap

70.665

-15.488

55.041

136

Per saldo is er een nadelig resultaat van € 35.000. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven tot € 50.000 (vaststelling college; geen toelichting raad) Zie tabel hierboven. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven van mutaties vanaf € 50.000 (vaststelling Raad) ● Doordecentralisatie en ontwikkeling beschermd wonen: 0 De raad is in januari en september 2022 geïnformeerd over de doordecentralisatie beschermd wonen regio U16 (zaaknummer 529840). Voor 2023 is een (financiële) werkbegroting opgesteld. Een onderdeel van de werkbegroting is lokaal maatwerk. Het gaat hier om budget voor de kosten voor de doorontwikkeling en uitvoering van interventies waarmee (herhaalde) instroom in beschermd wonen kan worden voorkomen, waarmee uitstroom wordt gestimuleerd en waarmee lichtere vormen van zorg voor de doelgroep kunnen worden ingezet. Daarnaast gaat het om kosten voor het inzetten van lokale Wmovoorzieningen ter voorkoming van de instroom. De regio ontvangt € 2.500.000 in 2023 voor de uitvoering en daarvan ontvangt de gemeente Vijfheerenlanden een bedrag van € 151.700 incidenteel voor de te maken uitgaven. ● Arbeidsmarktregio: 0 Sinds 1 januari 2019 voert gemeente Vijfheerenlanden het budgetbeheer uit van de arbeidsmarktregio Gorinchem. De arbeidsmarktregio is onderdeel van de Regionale Maatschappelijke Agenda.

Bij de 1e bestuursrapportage 2023 wordt voorgesteld de ontvangen inkomsten van € 1,7 miljoen van o.a. centrumgemeente Gorinchem en het rijk en de verwachte uitgaven van € 1,7 miljoen voor onder andere bestrijden jeugdwerkloosheid en de DOE-agenda te verantwoorden in de begroting 2023. Bij de vaststelling van de jaarrekening 2023 wordt voorgesteld het tekort of het overschot van het budget van de arbeidsmarktregio 2023 te verrekenen met de reserve arbeidsmarktregio. ● Coronagerelateerde uitgaven sociaal domein: 0 In het sociaal domein zijn aan corona gerelateerde verplichtingen aangegaan tot een bedrag van € 251.000: • € 141.000 voor de activiteiten in het kader van Perspectief voor Jeugd 20222025 conform raadsvoorstel van december 2022; • € 91.000 aan in 2023 te besteden uitgaven voor extra schoolmaatschappelijk werk en jongerenwerk. Dit is een uitvloeisel van het collegebesluit met raadsinformatiebrief van juli 2021 waarbij € 0,3 miljoen beschikbaar is gesteld voor ondersteuning kwetsbare jongeren via scholen voor de periode 2021-2024. • € 19.000 aan meerkosten door in 2022 door een aanbieder geleverde zorg die pas in maart 2023 in rekening is gebracht.

17

De uitgaven worden gedekt door een onttrekking aan de reserve corona. Daarom is het budgettair effect nihil.

18

4. Bestuurlijke resultaten conform planning, budget en capaciteit 4. programma C • • • • • • • • • • • • • • •

• • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

In juni 2023 is het programmaplan Transformatie Sociaal Domein gereed. Uiterlijk 1 juli 2024 wordt Kindcentrum Broekgraaf in Leerdam opgeleverd. Voor 1 oktober 2023 wordt het plan over het VN Verdrag Handicap vastgesteld. De evaluatie van het eerste jaar nieuwe Wet Inburgering vindt in 2023 plaats. In 2023 voeren wij de motie van de gemeenteraad uit om onderzoek te doen naar laagdrempelige inloopvoorzieningen. In 2023 voeren we het project "Verbeter de toegang tot mantelzorgregelingen" uit. In 2023 wordt de Sociale kaart op het gebied van zorg en welzijn opgeleverd. In 2023 maken we heldere prestatieafspraken met voorliggende voorzieningen en welzijnsorganisaties. In 2023 stellen we een plan van aanpak op voor het op orde maken en versterken van ons hoofdveld (voorheen voorliggend veld/sociale basis genoemd). In 2023 laten we de Notitie ‘Samen dementievriendelijk in Vijfheerenlanden’ vaststellen. In 2023 wordt het aanbestedingstraject voor Jeugdhulp afgerond. In 2023 optimaliseren en baken we de kerntaken van het Sociaal Team af en daarmee de samenwerking/ afstemming voorliggende voorzieningen. De samenwerking met Art. 1 Midden-Nederland anti-discriminatievoorziening wordt geïntensiveerd in 2023. Wmo-meldingen bij het Sociaal Loket worden binnen de wettelijke termijn van 6 weken in behandeling genomen door de Wmo-consulenten of medewerkers van het Sociaal Loket.

De Wmo meldingen voor begeleiding, dagbesteding, huishoudelijke ondersteuning voor gezinnen met jonge kinderen en beschermd wonen worden, indien nodig, integraal opgepakt met medewerkers van het Sociaal Team. Hiermee wordt de integratie van de Wmo in het Sociaal Team bevorderd. Vanaf 2022 tot en met 2026 wordt er gewerkt aan het ontwikkelen van een dashboard sociaal domein. In de periode 2022-2027 voeren we het lokaal gezondheidsbeleid "Op weg naar een positieve gezondheid in een gezonde leefomgeving" uit. In 2023 ontwikkelen we MDT-Baas verder. In 2023 wikkelen we het krediet af voor de nieuwe school aan de Brink in Hoef en Haag Hagestein. In 2023 vervolgen we het proces nieuwbouw Christelijke school Eben-Haëzer in Leerbroek. In 2023 zetten we ons samen met onze betrokken partners lokaal en regionaal in voor meer inclusief onderwijs. In 2023 hebben we zicht op de meerkosten van een renovatie van een schoolgebouw op het niveau van een energieneutraal gebouw (ENG) en een bijna energieneutraal gebouw (BENG), ten opzichte van nieuwbouw. In 2023 moet er duidelijkheid zijn over de raming van de gelden voor het DIHPO 2022-2036. In de periode van 2022 tot en met 2026 wordt de geconcretiseerde huisvestingsagenda uit de oplegger DIHPO 2021-2036 uitgevoerd. De komende jaren, in ieder geval tot en met 2025, geven wij verdere uitvoering aan "Opgroeien in de gemeente Vijfheerenlanden".

In 2023 geven we uitvoering aan het actieplan armoede en schulden (2022-2026). In 2023 wordt een lokaal plan van aanpak (preventie) huiselijk geweld en kindermishandeling opgesteld. In 2023 geven we de ambitie "Een Thuis Voor Iedereen" vorm door woonvormen voor aandachtsgroepen te realiseren. In 2023 treffen we de voorbereiding voor de verdere decentralisatie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. Uiterlijk 31 december 2027 realiseren we voldoende huisvesting voor sociaal en psychisch kwetsbare inwoners. Gedeeltelijk gebeurt dit lokaal en gedeeltelijk gebeurt dit in overleg en samenwerking met regionale partners. In maart 2024 moet het nieuwe Taalpact voor de regio AV zijn afgesloten. Vanaf 1 januari 2023 zetten we cliëntervaringsonderzoeken uit voor wat betreft Wmo, Jeugdzorg en mensen met begeleiding van het Sociaal Team. Voor 1 juli 2023 wordt de Verordening Leerlingenvervoer vastgesteld. Voor 1 juli 2023 wordt de legesverordening onderdeel Gehandicapte Parkeerkaart vastgesteld. In 2023 zetten we in op zicht op kosten Wmo en Jeugd. In 2023 onderzoeken we onze deelname aan het aanbestedingstraject voor Wmo Dagbesteding.

19

• • •

In 2022 en 2023 bereiden we de aanbesteding Wmo-vervoer voor (Collectief Vraagafhankelijk Vervoer), voor de periode van 2024 en verder. In 2023 en 2024 voeren we lokaal de regionale pilot aanpak zorgfraude, inclusief de aanbevelingen van de rekenkamer, uit. De interne controle in de lijn door de kwaliteitsmedewerker Wmo sluit aan op de controle van de accountant.

20

Programma D – Ruimtelijke ontwikkeling Beleidsinhoudelijke verantwoording 1. Dashboard Bestuurlijke resultaten

Financiële mutaties x € 1.000,€ 600

18%

350

€ 400

150

€ 200 €0 -€ 200 82%

-200

-€ 400 -€ 600 -€ 800

Conform planning, budget en capaciteit Te rapporteren afwijkingen

-€ 1.000 Lasten

Baten

Saldo

2. Bestuurlijke verantwoording In programma D staan 95 bestuurlijke resultaten. Hiervan lopen er 78 volgens Planning en binnen het Budget en Capaciteit. De 17 uitzonderingen worden hieronder toegelicht. Als eerste treft u een toelichting op het resultaat horende bij de ontwikkeling van de dorpswoonvisies. Er is toegezegd dit resultaat toe te lichten ondanks dat dit resultaat volgens planning, budget en capaciteit loopt. Dit betreft een uitzondering. • In 2023 ontwikkelen wij visies voor minimaal vier wijken/dorpen. P B C De dorpswoonvisies voor Hei- en Boeicop en Hagestein worden naar verwachting in respectievelijk april en rond de zomer afgerond. We zochten naar een passender aanpak waarmee we de dorpswoonvisies voor Lexmond, Schoonrewoerd, Nieuwland en Zijderveld nog in 2023 kunnen opstarten. Deze aanpak, waarbij parallel met diverse bureaus die de dorpswoonvisies processen begeleiden wordt samengewerkt, wordt nu uitgerold. • De Huisvestingsverordening is op 1 juli 2023 vastgesteld. P B C De Huisvestingsverordening gemeente Vijfheerenlanden verloopt van rechtswege op 30 juni 2023. Tegelijkertijd verlopen de huisvestingsverordeningen van onze regiogemeentes. De inzet om te komen tot 1 integrale huisvestingsverordening voor Vijfheerenlanden heeft een bovengemiddelde inzet gevergd. Het daarvoor benodigd budget wordt via een financiële mutatie aangevraagd. •

In 2024 is de huisvestingsverordening uitgerust met instrumenten die na P B C wijziging van de Huisvestingswet mogelijk zijn om toe te voegen, als zij van meerwaarde zijn voor onze inwoners. Naar verwachting wijzigt de Huisvestingswet 2014 op 1 juli 2023. Regionaal wordt er samengewerkt om tot een gedragen regionale verordening te komen. Het hiervoor benoemd aanvullend budget zal ook hiertoe worden aangewend. • Uiterlijk 1 juli 2023 is het woonwagenbeleid vastgesteld. P B C Om tijdig te kunnen voorzien in woonwagenbeleid is besloten dit door een externe partij uit te laten voeren. Dit brengt echter wel extra kosten met zich mee. Het daarvoor benodigd budget wordt via een financiële mutatie aangevraagd. •

Uiterlijk 1 april 2023 ligt er een overzicht van locaties, geschikt voor huisvesting van overlastgevende personen.

P

B

21

C

Inmiddels is een methode uitgewerkt om op een gestructureerde manier onderzoek te doen. Hiermee wordt de kans op het vinden van een geschikte locatie groter en het proces meer transparant. In de aanloopfase is hierdoor wel vertraging ontstaan. •

Uiterlijk 1 juli 2023 is het onderzoek mogelijkheid Skaeve Huse in de gemeente P B Vijfheerenlanden afgerond. De uitvoering van dit resultaat is afhankelijk van het locatieonderzoek Skaeve Huse. Door de gewijzigde aanpak duurt het onderzoek langer.

C

• In 2023 realiseren we flexhuisvesting voor statushouders. P B C Er zijn onduidelijkheden hoe het project gefinancierd kan gaan worden. Ambtelijk zijn er gesprekken met het ministerie van binnenlandse zaken en koninkrijksrelaties (BZK) over de subsidie. BZK heeft aangegeven flexibel om te gaan met aantallen, financiën en/of termijnen. Op korte termijn worden een aantal opties uitgewerkt en wordt het college bijgepraat. •

In 2023 realiseren we flexwoningen voor jongeren in Vianen.

P

B

C

Naast de bij de begroting genoemde flora- en fauna-onderzoeken moesten nog onderzoeken plaatsvinden, naar de technische en planologische haalbaarheid. Met Lekstede wonen was nog geen overeenstemming over de kosten. Resultaten van uitgevoerde onderzoeken en financiële doorrekeningen hebben geleid tot twijfels rondom de haalbaarheid van het project. De technische en planologische haalbaarheid van de locatie wordt de komende periode helder gemaakt en voorgelegd aan het bestuur. Dit kan leiden tot uitstel van het project en/of aanpassing van de plannen voor de bouw van flexwoningen voor jongeren. •

Op 31 december 2024 is de herontwikkeling Parallelweg 24/voormalig P B C Wilgenhoek-locatie (Knarrenhof) in Leerdam gereed. Vanwege het Didam-arrest moesten er extra processtappen gezet worden waarmee in de planning geen rekening was gehouden. Dit heeft tot vertraging geleid. Ook de verdere planuitwerkingen lijken meer tijd te gaan vragen dan waar eerder van uit is gegaan. De ontwikkeling van een Knarrenhof, met aan de kant van de ontwikkelende partij de betrokkenheid van een burgerinitiatiefgroep, duurt wat langer dan een gemiddeld appartementengebouw. Voorlopig wordt nu uitgegaan van start realisatie medio 2024. • Op 1 april 2025 is de uitbreiding van Noachschool gerealiseerd. P B C Er is besloten om de uitbreiding van de Noachschool te voorzien aan de achterkant van de school en niet, zoals ook is onderzocht, met een extra bouwlaag op de bestaande school of op het bestaande schoolterrein. In een raadsinformatiebrief van augustus 2022 hebben wij u geïnformeerd over de vertraging die onder andere is ontstaan door de discussie rond de cultuur-historische waarde van het achterliggende gebied en de inpasbaarheid van het ontwerp. Partijen zijn het nu eens over een ontwerp. Dat wordt nu verder uitgewerkt in een definitief ontwerp en bestek. De bestemmingsplanprocedure wordt rond de zomer gestart.

In november of december wordt het bestemmingsplan ter vaststelling naar de gemeenteraad gestuurd. We verwachten dat we op 1 februari 2024 kunnen beschikken over een onherroepelijk bestemmingsplan, dit afgezien van bezwaar en beroep. Het nieuwe gedeelte zou dan in april 2025 in gebruik genomen kunnen worden. Het voorbereidingskrediet wordt met € 90.000 overschreden waardoor de totale voorbereidingskosten naar verwachting op € 150.000 komen. De oorzaken van deze overschrijding hebben vooral te maken met de discussie rond de cultuurhistorische waarde van het gebied. Daardoor moest er een nieuw ontwerp gemaakt worden en het programma worden uitgebreid. De extra uitgaven voor de voorbereiding worden meegenomen/verdisconteerd in het uitvoeringskrediet, dat in de tweede helft van dit jaar wordt aangevraagd. De verwachting is dat het uitvoeringskrediet van € 1.650.000, waarmee tot dusverre in het (D)IHPO rekening is gehouden, onvoldoende is. Dit heeft te maken met grondaankopen, hogere voorbereidingskosten en de uitbreiding van het programma. In het raadsvoorstel nemen we ook een dekkingsvoorstel op. •

Op 1 januari 2026 is de woningvoorraad in Hei- en Boeicop met 12 woningen P B C uitgebreid. In afwachting van en vooruitlopend op de dorps(woon)visie voor Hei- en Boeicop heeft het college op 29 november 2022 besloten om verder te gaan met kleinere ontwikkeling en opgave achter de Van Zuilenstraat tot 12, maximaal 13, woningen en vanuit de Van Zuilenstraat eenrichtingsverkeer in te stellen. Voor dit zogenaamde tussenbesluit zijn er twee redenen: 1. Zorgen dat op zo kort mogelijke termijn woningen worden gerealiseerd in Hei- en Boeicop; 2. Een kwaliteitsverbetering van de kernrandzone ter plaatse.

22

De aanvankelijke planning om op 1 januari 2026 dit project af te sluiten met de oplevering van de genoemde woningen blijkt niet haalbaar. Dit heeft te maken met de opzegtermijnen voor de huur van de garageboxen en de volkstuinen. Daarnaast heeft het te maken met de voorbelasting van percelen die tenminste een half jaar bedraagt. De verwachting is dat in het tweede of derde kwartaal van 2025 gestart kan worden met de bouw. Oplevering is eind 2026 gepland. We verwachten in het vierde kwartaal van dit jaar de haalbaarheidsstudie te kunnen afronden en een stedenbouwkundig plan ter besluitvorming aan de gemeenteraad te kunnen voorleggen. Op dit moment is er nog een restantkrediet van € 23.000 beschikbaar. We verwachten een tekort op het voorbereidingskrediet van € 25.000 tot € 30.000. Dit tekort kent twee oorzaken: 1. Door het opstellen van de dorps(woon)visie is de planontwikkeling vertraagd en duurt dat langer dan waar aanvankelijke vanuit was gegaan; 2. Door het opstellen van de dorps(woon)visie zijn er veel ambtelijke uren ook terecht gekomen op de planontwikkeling van ‘Achter de Van Zuilenstraat’. Wij stellen daarom voor een aanvullend krediet ter beschikking te stellen van € 30.000 en dit te dekken uit de nog op te stellen grondexploitatie of de grondverkoop. • Voor 1 april 2023 wordt de afvalstoffenverordening vastgesteld.

P B C Met de vertragingen in het proces van de implementatie van de strategienota heeft ook het uitwerken van de afvalstoffenverordening en het daaruit voortvloeiende uitvoeringsbesluit, inclusief inspraakprocedure, vertraging opgelopen. De totale doorlooptijd wordt een stuk langer dan verwacht, de vaststelling staat gepland op 21 september 2023. • In 2023 is het afval inzamelsysteem geharmoniseerd. P B C Financieel valt te verwachten dat er een overschrijding van het investeringsbudget is. Inflatie en meerwerk zijn de reden van de overschrijding. Het definitieve saldo van alle financiële mee- en tegenvallers is echter nog niet bekend omdat de werkzaamheden nog niet zijn afgerond. Daarnaast zijn de kosten van de implementatie van de strategienota, en een waarschijnlijke overschrijding, verweven in de totale begroting van Waardlanden. Mee- en of tegenvallers in de reguliere inzameling en verwerking, en de bedrijfsvoering, bepalen in combinatie met de implementatiekosten het uiteindelijke saldo. In de jaarrekening 2023 zijn de definitieve cijfers bekend. •

In 2023 is stap 2 (afsluiten ondergrondse containers) uit de strategienota 2021P B C 2025 ‘Samen voor een afvalvrije en schone gemeente Vijfheerenlanden’ uitgevoerd. Het afsluiten van de ondergrondse containers en de ingebruikname van de milieupas komt in 2023 gereed. De beoogde gefaseerde invoer daarvan in maart en april wordt echter niet gehaald. Nieuwe vertragingen in de levering van kaartlezers, een essentieel onderdeel, maken dat het afsluiten van de containers uitgesteld is tot september 2023. Omdat de uitvoer door Waardlanden nog niet is afgerond is een saldo van financiële voor- en tegenvallers nog niet op te maken. Echter valt te verwachten dat dat saldo negatief uitvalt en het budget wordt overschreden. Inflatie en meerwerk zijn de reden van de overschrijding. Het definitieve saldo van alle financiële mee- en tegenvallers is echter nog niet bekend omdat de werkzaamheden nog niet zijn afgerond. Daarnaast zijn de kosten van de implementatie van de strategienota, en een waarschijnlijke overschrijding, verweven in de totale begroting van Waardlanden. Mee- en of tegenvallers in de reguliere inzameling en verwerking, en de bedrijfsvoering, bepalen in combinatie met de implementatiekosten het uiteindelijke saldo. In de jaarrekening 2023 zijn de definitieve cijfers bekend. •

Uiterlijk 31 december 2023 is het onderzoek afgerond naar een vrij liggend P B C fietspad aan de Tienhovenseweg (Everdingen, Hagestein). Wij kunnen het onderzoek uitvoeren maar de provincie zal niet meefinancieren omdat deze route geen prioriteit heeft. Bovendien is het waterschap wegbeheerder en daar ligt de focus op beheer. Verder blijkt dat er op dit moment geen ambtelijke capaciteit is om deze studie te trekken. Mogelijk kan er wel een projectleider worden ingehuurd die deze studies trekt zodat we inzicht krijgen in de kosten van de aanpassingen van de infra om deze fietsroutes te verbeteren. •

In 2023 zijn er bestuurlijke afspraken gemaakt over een duurzame inrichting P B C van de spoorkruising Koenderseweg met de MerwedeLingeLijn. Projectbureau Broekgraaf werkt aan een oplossing om de fietsers in de toekomst van deze kruising af te kunnen leiden en een oplossing te bieden met de voorbereiding van een langzaamverkeerstunnel Broekgraaf. Er lopen gesprekken met wegbeheerder Waterschap Rivierenland, met Vijfheerenlanden in de rol van tijdelijk wegbeheerder Koenderseweg (regisseur en initiatiefnemer).

23

In 2021 is er een investeringskrediet door de raad vastgesteld. Nadien heeft ProRail de ontwikkeling opgestart. Door gewijzigde inzichten en marktomstandigheden (inflatie), maar ook door extra kosten voor het verleggen van kabels en leidingen, is er sprake van aanzienlijke prijsstijgingen voor de realisatie van de onderdoorgang. Hiervoor wordt nog een aanvullend investeringskrediet aangevraagd bij de gemeenteraad. •

In 2023 is het onderzoek afgerond naar de mogelijkheden tot verbetering van de leefbaarheid in Nieuwland. Vanwege de koppeling met de dorpsvisie loopt het onderzoek vertraging op.

P

B

•

C

In 2023 werken vanuit de U10 aan het meerjarenprogramma infrastructuur, P B C ruimte en transport (MIRT)-onderzoek. Diverse regionale partners doen voorstellen om geld binnen te halen voor infrastructuurprojecten zoals de provincie, U-ned en U10. Omdat er meer onderzoek nodig is, is de verwachting dat gelden voor de ontwikkeling van de hub in Meerkerk en Vianen niet worden ingediend voor het bestuurlijke overleg meerjarenprogramma infrastructuur, ruimte en transport (BO MIRT) van dit jaar. Daarnaast werken we aan een interne visie op de hubs.

24

3. Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) D: 'Ruimtelijke ontwikkeling'

Lasten

Baten

Saldo

Reserves

Primaire begroting Raadsbesluiten 2023 Actuele begroting 2023

25.618

-20.085

5.518

15

25.618

-20.085

5.518

15

Mutaties tot € 50.000 Bijdrage aan platform ZHZ (vm Leerdam) Regionale samenwerking recreatie Huurwoningen Schoonrewoerd en Vianen Opbrengsten bestuursdwang Dwangsommen en boetes Inkomensoverdrachten vergunningen Uitvoering wet kwaliteitsborging bouw Huisvestingsverordening en woonwagenbeleid

71

1

72

Mutaties vanaf € 50.000 Verhuur gemeentegronden (budgetneutraal) Budget nationaal isolatieprogramma (NIP) Budget voorbereidingskosten grondaankopen Mutaties totaal

279

Begroting na 1e berap

-3 15 4

-16 1 6 10

-3 15 -13 1 6 10 28 28

S S I S S S S I

-151 128 -204 -75 -150

128 128 0 0 200

Ja 0

S I S

-20.235

5.717

15

28 28

204 75 350 25.968

S/I

Per saldo is er sprake van een nadeel van € 200.000 Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven tot € 50.000 (vaststelling college; geen toelichting raad) Zie tabel hierboven. Toelichting bij de financiële mutaties uit de tabel hierboven van mutaties vanaf € 50.000 (vaststelling Raad) ● Verhuur gemeentegronden (budgetneutraal): 128 N Momenteel worden er op het taakveld economie diverse verhuuropbrengsten geboekt die te maken hebben met gronden van de gemeente. Het is beter om deze verhuuropbrengsten bij beheer gronden onder te brengen. Beheer gronden valt onder programma A en economie onder programma D. De geraamde inkomst is hier dan ook verwijderd (hier een nadeel) en ten gunste van programma A gebracht. ● Nationaal isolatieprogramma: 0 Het budget van € 204.000 vanuit het Nationaal Isolatieprogramma [NIP] is beschikbaar gesteld in 2022. Het heeft ten doel om bij te dragen aan het isoleren van woningen (tot en met 2030) met vooral lage energie labels (label E, F en G). Vanwege de enorme omvang, complexiteit en de ervaring hierin zijn in provinciaal verband diverse projecten opgestart. Daarbij is de praktijk nog weerbarstiger dan was voorzien.

Daarom is er nu door vele gemeenten aangehaakt bij de provinciale lijn om eerst in 2023 een volledig soorten managementplan (SMP) uit te voeren, waarmee een algemene ontheffing aangevraagd kan worden voor de woningisolatie van een wijk/gebied. Het budget zal daarom in 2023 benut worden in plaats van 2022. ● Woningbouwimpuls en volkshuisvesting: 0 Vanuit het coalitieakkoord is er € 750.000 beschikbaar gesteld voor woningbouwimpuls en volkshuisvesting in de begroting. Deze wordt budgetneutraal overgeboekt naar het daarvoor ingerichte budget. Zowel aan de lasten als batenkant € 750.000. Het gaat hier om een specifieke uitkering vanuit het rijk. Omdat de overboeking zich afspeelt binnen dit programma veranderen daardoor de lasten en baten niet en is deze niet terug te vinden in de tabel.