Bijlage A Projectplan MFC De Schol

Aantal inwoners per jaar, groei van 7% naar 495 inwoners in 2021

(Bron allecijfers.nl)

__________________________________________________________________________________ 26

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Groei vergeleken met omringende dorpen (Bron: Etil, Woonatlas Limburg) Aantal inw. 01-01-2021

Ontw. 2016 t/m 2020

Ontwikkeling 2020

Abs.

%

Abs.

%

Venray

42.029

+ 590

+ 1,4

- 38

- 0,1

Heide

483

+ 16

+ 3,4

+ 22

+ 4,8

Leunen

2.257

+ 27

+ 1,2

- 17

- 0,7

Veulen

543

+4

+ 0,7

-3

- 0,5

Inmiddels, op 01-11-2022, telt Heide 504 inwoners. Dit betekent een verdere stijging van het aantal inwoners sinds 01-01-2021 met + 21 personen = + 4,3 % . Heide zit nog midden in een groeifase, in tegenstelling tot de direct omringende dorpen en geheel Venray. Met de bouw van 40 woningen in de komende 10 jaar is verdere groei gegarandeerd. Voor een uitgebreider beeld van de ontwikkelingen in geheel Venray, zie bijlage 13 bevolkingsontwikkeling Heide Bevolking naar leeftijdsklassen Heide (Bron: Venray in Cijfers)

__________________________________________________________________________________ 27

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

4.3. Perspectief voor ouderen én voor de jeugd Inmiddels telt Heide 504 inwoners. In de leeftijdsopbouw zien we een enorme vergrijzing: meer dan 50% van de inwoners is 50+ , bijna 1/3 deel 60+ . Het is zaak dat we in Heide de voorzieningen tot stand brengen waarmee perspectief wordt geboden aan de oudere generaties, om zelfstandig en in verbondenheid oud te kunnen worden in eigen dorp. De tijd dat ouderen 10 kinderen in de directe omgeving hadden die automatisch gingen mantelzorgen, is voorbij. Voor de kinderen die ze wel hebben (en die vaak verder weg wonen) is het met de huidige maatschappelijke verplichtingen veel moeilijker of zelfs ondoenlijk om deze zorg op zich te nemen. Anderzijds blijven ouderen tegenwoordig veel langer fit en kunnen ze heel lang veel zelf. De mensen in Heide zijn gewend zichzelf te organiseren en stellen zich altijd pro-actief op. Wij hebben er alle vertrouwen in dat de komende groepen ouderen elkaar prima zullen ondersteunen waar dat kan. Daarvoor moeten echter wel de randvoorwaarden gecreëerd worden. Een centraal gebouw waar alles samenkomt en activiteiten zich naar behoefte kunnen ontplooien is daarvoor cruciaal. De plek waar men elkaar ontmoet en waar de generaties elkaar ontmoeten, zodat er een levende gemeenschap blijft bestaan. De plek voor leuke en noodzakelijke bezigheden.

De plek waar problemen gezien worden en onderlinge en professionele ondersteuning georganiseerd kan worden. De plek waar ook de jongere generaties een thuis hebben, elkaar ontmoeten en zoveel mogelijk ontzorgd worden. En de plek waar de kinderen van de Hei leren samenleven. De schoolsluiting bracht het besef dat het dorp zich actief moest inspannen om de kinderen een eigen plek te geven in de gemeenschap, en de band tussen de generaties levend te houden. De basisschool was altijd de motor geweest voor activiteiten, zowel in schoolverband als in kerkelijk verband (communievieringen) als daarbuiten. Denk aan het jaarlijkse Heifeest: op de laatste zondag van de zomervakantie trof iedereen elkaar hier op het plein; op maandag wist iedereen dat de vakantie voorbij was en kon het nieuwe schooljaar rustig starten. Na de schoolsluiting waren we niet alleen die motor kwijt, maar zaten we ook met het reële feit dat er erg weinig kinderen waren in Heide. Deze gingen nu in Leunen naar school, waar ze klasgenoten hadden uit twee andere dorpen. Thuis, school en vriendjes vielen niet meer samen met het eigen dorp. De gezinnen die deze verandering meemaakten hadden hun handen hieraan vol en de Dorpscoöperatie was nog niet opgericht. De dringende behoefte aan in ieder geval een ontmoetingspunt kwam rechtstreeks voort uit het gemis van de school.

Waar de ouderen nog hun traditionele bezigheden samen hadden, moest dit voor de jeugd opnieuw uitgevonden worden. Ouders moesten gemotiveerd worden om als gezin actief deel te nemen in het dorpsleven. Door de Dorpsraad en de toenmalige Hobbyclub werd in die tijd actief ingezet op activiteiten voor de jeugd, in de leeftijdsgroep van basisschool tot en met de eerste jaren middelbare school. Er werd een serie weekendactiviteiten opgezet, de Hobbyclub had iedere schoolvakantie een activiteit en vanuit de Hedsbuülen werd veel aandacht besteed aan de jeugdcarnaval. De Dorpsraad ondersteunde financieel. In dezelfde periode lukte het meerdere Hedse twintigers en dertigers om zich te settelen in Heide. Ze vestigden zich met partners in eigen dorp en kregen kinderen. Net toen ging er ook weer gebouwd worden. De nieuwe wijk trok in de volgende jaren ook jonge gezinnen aan, waardoor de groep ouders groter werd en een nieuw netwerk in deze leeftijdsgroep ontstond. Toen het schoolgebouw beschikbaar kwam was het deze groep die opnieuw vorm en inhoud kon geven aan het samenleven met en voor de kinderen. Al snel werd ook de Dorpscoöperatie opgericht, die dit mee oppakte. __________________________________________________________________________________ 28

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Binnen korte tijd ontstond “de Mama-appgroep” met regelmatig koffie-uurtje in De Schól. Er kwam een speelhoek in de Huiskamer, waarvoor met hulp van de Dorpsraad verantwoord speelgoed werd gekocht, en de speeltuin werd vernieuwd. Veel ouders staken hierbij de handen uit de mouwen, waardoor het eigenaarschap door hun ook gevoeld werd en wordt. Buiten schooltijden werd de speeltuin een trekpleister en op zaterdagochtend naar de bakker betekende al gauw een treffen van ouders en kinderen, met een lekker bakje koffie en ranja. Gedurende de week zie je vaak grootouders met oppaskindjes. Zo groeide een nieuwe lichting kinderen op die een vast stekje vonden in De Schól en daar inmiddels zelf de weg weten.

We hebben nu Hedse brugklassers die nooit in de Hei op school hebben gezeten, maar zich in het dorp wel helemaal thuis en vrij voelen en gewoon deel uitmaken van het geheel. De laatste jaren zien we bestaande woningen in de dorpskern verkocht worden aan jonge mensen. Daar worden nu kinderen geboren. Met de voorziene nieuwbouw van 40 woningen in de komende 10 jaar, met ondermeer sociale huur- en starterswoningen, kijken wij optimistisch naar de toekomst. Door de ouders in Heide wordt veel georganiseerd in en om De Schól: samen kijken naar de intocht van Sinterklaas, kerstversiering maken, Paasknutselen, kinderdisco, samen pizza’s bakken. Ook kleinkinderen van inwoners, die zelf met hun ouders elders wonen, sluiten hierbij aan. Een voltreffer is de nieuwe traditie van Halloween, waarbij de kinderen ’s avonds door het hele dorp trekken en overal aanbellen. De bewoners worden tevoren goed geïnformeerd en betrokken bij het evenement. Zij zorgen voor proviand. Anderen spelen mee als enge halloweenfiguur onderweg. Daarmee wordt letterlijk de verbinding gelegd tussen de kinderen en de overige inwoners van Heide. Al een aantal jaren op rij lopen er met Halloween zo’n 50 kinderen mee. Hier toont zich de meerwaarde van een grotere basisschool: vriendjes uit Leunen en Veulen doen maar wat graag mee. Ook voor de jeugdcarnaval zien we dit effect.

Traditioneel komen jeugdtrio en -raad in Heide uit de __________________________________________________________________________________ 29

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

groepen 7 en 8 van de basisschool. Sinds de kinderen in Leunen op school zitten heeft de Jeugdprins een eigen receptie- en feestavond, waar het heel druk is met kinderen en ouders uit alle drie de dorpen. Met de komst van de nieuwe zaal zien wij veel mogelijkheden voor de jeugd. Denk aan muziek, theater, sport en spel. De leefwereld van onze kinderen is nu Leunen-Veulen-Heide, zowel op school als bij de sportverenigingen. Voor korfbalclub Oranje-Wit, die iedere winter problemen heeft met het vinden van trainingslocaties, kan de nieuwe zaal in Heide wellicht uitkomst bieden. Het streven is dat De Schól voor alle kinderen in Leunen-Veulen-Heide een vertrouwde plek zal worden, waar ze graag blijven terugkomen.

4.4. Problematiek in het vrijwilligersleven In de jaren na de milleniumwisseling liep het verenigingsleven terug. Overal ontstonden problemen met het vinden van vrijwilligers en opvolging voor besturen. De ondersteuning in de Gelderkoel was traditioneel georganiseerd. Bestuurders bleven tientallen jaren op hun post. Doordat er nu geen beheerders oude stijl meer te vinden waren, werd het bestuur een werkbestuur met veel uitvoerende taken. Vanoudsher was er een vast groepje vrijwillige obers voor het doorlopende werk. Zij draaiden weekdiensten, waarin zij alle ondersteunende taken verrichten voor alle activiteiten van die week. Als dat 3 avonden kostte, dan was dat maar zo. Maar uiteindelijk waren er nog maar 4 van deze vaste vrijwilligers over, van allemaal boven de 50 jaar. Het was te voorzien dat zij een keer zouden stoppen, en dat er op deze basis geen vervangers te vinden zou zijn. En zo is het ook gegaan. Werken tijdens carnaval en kermis werd van oudsher betaald (vrijwilligersvergoeding). Dit had zijn oorsprong in de goede oude tijd, toen de mensen ook al hun geld nog besteedden in eigen dorp. Wie meehielp bij particuliere feesten kreeg betaald door de opdrachtgever. Maar door de maatschappelijke ontwikkeling van toenemende rijkdom, steeds meer vrijheid en buitendorps vertier, en vanwege sowieso te weinig jongere mensen, nam ook hier de actieve deelname af.

Het werk kwam steeds meer op enkele schouders terecht. Ook de opkomst bij activiteiten nam af en de bezoekers gedroegen zich steeds meer als consumenten. Hier moest iets veranderen. Met het vooruitzicht van een nieuw ontmoetingscentrum in de oude school is een start gemaakt met een nieuw beroep op een nieuwe soort vrijwilligersinzet. Gedurende heel het traject sinds 2010, met alle stappen waar inwoners voor kozen, is gehamerd op de noodzaak van vrijwilligerswerk en is continu voorgespiegeld: “Wij komen bij jullie terug!” Want, als we hierin gaan slagen dan zijn er heel veel handjes nodig. Realiseer je dat, als je voor deze ontwikkeling kiest. En de Hedse mensen hebben dit begrepen.

__________________________________________________________________________________ 30

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

4.5. Gemeenschapsontwikkeling- en versterking Na het voortraject door de Werkgroep Toekomst Heide en de oprichting van Dorpscoöperatie Heide in november 2014 moesten er flinke stappen gezet worden om de gemeenschap voor te bereiden op deze nieuwe toekomst. Er is veel werk en energie gestopt in de communicatie met en organisatie van de Hedse gemeenschap. Samengevat als volgt:

4.5.1. Lidmaatschap Dorpscoöperatie In de eerste tijd van haar bestaan fungeerde de Dorpscoöperatie als rechtspersoon in de onderhandelingen over het schoolgebouw en kartrekker in het proces met de gemeente. Na ruim een jaar begon de ledenwerving. Hiermee werd beoogd om betrokkenheid en eigenaarschap te creëren bij de inwoners van Heide. Gezinnen, individuele gezinsleden en bedrijven kunnen lid worden van Dorpscoöperatie. Zij hebben stemrecht en betalen contributie. Mede dankzij hun bijdragen kon de Dorpscoöperatie een goede start maken toen Heide het gebouw in bruikleen kreeg. De contributies zijn nu een solide inkomstenbron die bijdraagt aan de continuïteit. Nieuwe inwoners in Heide worden door de Dorpsraad en Dorpscoöperatie samen uitgenodigd voor een avondje in De Schól. Zij krijgen daar alle informatie over Heide, de activiteiten en bezigheden en worden dan vaak meteen lid.

4.5.2. De Schatkist van de Hei In de aanloop naar de verwerving van het schoolgebouw begon in de 2e helft van 2016 het bouwen aan een groot vrijwilligersbestand. Hierbij werd ingezet op expertise, hobby en voorkeuren van de mensen zelf. Met al het werk dat we voor De Schól in het vooruitzicht hadden, werd de vraag: waar ben jij goed in; wat vind jij leuk om te doen; waar mogen we jou voor bellen? Na een succesvolle campagne onder de titel ‘De Schatkist van de Hei’ (- dat ben JIJ!) beschikt DC Heide nu over zo’n 150 mensen, die allemaal bereid zijn om op gezette tijden hun inzet te leveren voor het dorp. In werkzaamheden van velerlei aard, structureel of incidenteel, maar altijd gratis. Aan de mensen die wilden meewerken in de horeca is in die tijd, in twee rondes, een cursus Sociale Hygiëne aangeboden. Daardoor beschikt ons dorp nu over ruim 30 mensen die dit diploma hebben en kan het te allen tijde voldoen aan de eisen die verbonden zijn aan de vergunning.

Vaste vrijwilligersgroepen zijn: - Technische groep gebouwonderhoud - Groenploeg groenonderhoud rondom het gebouw (+ kerk en kerkhof) en speelveld - Interieurgroep inrichting Huiskamer, decoratiewerk - Schoonmaakgroep grote schoonmaak, incidentele klussen - Same Aete maandelijks koken voor senioren - Horecagroep bar-/keuken-/oberwerk bij festiviteiten - Lunchgroep bezetting voor de lunchroom, 4 middagen per week De vrijwilligersinzet wordt gecoördineerd vanuit de Dorpscoöperatie. Door de actieve benadering van nieuwe inwoners van Heide melden zich uit die hoek ook regelmatig nieuwe vrijwilligers, die willen meedoen om mensen te leren kennen en te integreren. Ook in de activiteitensfeer hebben zich vrijwilligers opgeworpen om structureel bepaalde activiteiten te verzorgen. Zo is er 4 à 5 x/jaar een pubquiz op zaterdagavond. En even vaak live muziekconcerten op __________________________________________________________________________________ 31

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

zondagmiddagen, georganiseerd door muzikale talenten uit eigen dorp.

4.5.3. Opening Huiskamer en lunchroom Sinds 31-05-2017 is de Huiskamer van de Hei 4x/week geopend als lunchroom. Je kunt hier koffie met vlaai, een lekker broodje of iets warms eten. Zodra het weer het toestaat is het terras open. De Huiskamer staat open voor iedereen en de vrijwilligers zorgen dat er altijd aanspraak is. De Huiskamer is ook het honk voor alle andere vrijwilligersgroepen, de kinderen in de speeltuin, vergadergroepjes uit de Hei, etc. In de Huiskamer is meerdere malen per week een bakkerijverkooppunt geopend, waardoor mensen elkaar ook treffen. Dankzij de Huiskamer, met alle vrijwilligersgroepen daar omheen, is Heide nu een levend en actief dorp waar mensen elkaar kennen, naar elkaar omkijken en naar behoefte contacten aanknopen.

4.5.4. Geïntegreerde horeca-exploitatie Sinds het opstarten van de Huiskamer, per 31-05-2017, had Heide te zorgen voor twee gemeenschapsaccommodaties die separaat en door twee besturen geëxploiteerd werden. Maar de Gelderkoel faciliteerde de Schól (en inmiddels andersom), de gebouwen functioneerden complementair, en beide beheerders werkten nauw samen. Een deel van de activiteiten verhuisde van de Gelderkoel naar De Schól. De omzet van de Gelderkoel daalde hierdoor maar bleef substantieel, met name vanwege de carnaval. Het geheel van activiteiten in Heide groeide enorm, dus ook de totale horeca-omzet. Het vertrek van de vorige penningmeester van de Gelderkoel was aanleiding om versneld toe te werken naar samengaan van de horeca-exploitatie. Daar ging een principiële keuze aan vooraf. Hiermee komt de totale horeca-exploitatie onder de paraplu van de Dorpscoöperatie. En kan dan weer als één geheel beschouwd en bestuurd worden, net als voorheen toen we alleen over de Gelderkoel beschikten. Dit is ondersteunend voor een goed zicht op de financiële toekomst, en in het licht van de MFC-plannen des te relevanter. M.i.v. 2019 exploiteert de Dorpscoöperatie dus alle horeca van het dorp, in twee gebouwen, met twee beheerders. In de communicatie met het dorp heeft dit sterk bijgedragen in het sociale proces op weg naar MFC De Schól.

Het besef van “samen één” zit bij iedereen tussen de oren en de vrijwilligers van de Schatkist werken nu ook mee in de Gelderkoel.

__________________________________________________________________________________ 32

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

4.6. Samenwerkingen 4.6.1. Zorgboerderij De Lorr - www.delorr.nl Al een kleine 20 jaar hebben we in Heide de Zorgboerderij van de familie “Liter” JanssenWinkelmolen. Zorgboerderij De Lorr biedt dagbesteding aan mensen met een verstandelijke beperking, met allerlei bezigheden, vooral in de open lucht. Er is ondermeer een 1 ha. grote bloemen-, fruit- en moestuin, waar de cliënten samen voor zorgen en waar flink geoogst wordt. Door de openbaar toegankelijke Ontmoetingstuin en het Literpedje (wandelpad) langs alle bedrijfsonderdelen voelt het hele dorp zich vertrouwd met en betrokken bij de mensen die daar dagelijks actief zijn, de “hulpboeren van De Lorr”. Vanaf de opening van De Schól in 2017 zorgt De Lorr hier voor de bloemversiering. Iedere woensdag komt een groepje hulpboeren verse bloemen brengen en de hele Huiskamer weer fleurig maken. Dat is altijd een gezellige boel. Bij De Lorr wordt bovendien dagelijks soep gemaakt van eigen geteelde groenten en daar mag De Schól van afnemen. Als je in de lunchroom van De Schól een kopje soep bestelt, krijg je soep van De Lorr.

4.6.2. Zorgboerderij Boer Hans - www.zorgboerderijboerhans.nl Zorgboerderij “Boer Hans” biedt passende dagbesteding en kortverblijfopvang voor mensen met een hulp- of zorgvraag, vaak afkomstig uit de geestelijke gezondheidszorg. De oprichter van Boer Hans is Heds en actief bij verschillende activiteiten in het dorp. Daar worden regelmatig cliënten van de zorgboerderij bij betrokken. Waar mogelijk wordt de samenwerking gezocht. Zo hebben de mensen van Boer Hans al eens met veel kerstbomen een prachtig kerstterras ingericht voor een kerstconcert van “Cor nodig uit…” Boer Hans is tevens de verzorger van de bloembakken van “Venray Bloeit!” die ook bij De Schól staan. Daarmee ontstaat een vaste relatie waardoor we de mensen van Boer Hans met regelmaat zullen zien. __________________________________________________________________________________ 33

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Perspectieven De twee zorgboerderijen van Heide onderhouden goede banden met elkaar. In 2021 hebben zij voor het eerst een prikkelarme kermismiddag georganiseerd tijdens Hedse Kermis, voor hun beider clienten. Een supermiddag waar ook de rest van het dorp van genoot. In 2022 werd dit feest herhaald. Nu met de uitnodiging aan alle zorgboerderijen van Venray en de bewoners van Dichterbij, om te komen meegenieten. De Schól dient daarbij als thuishaven. De basis voor een mooie traditie is hiermee gelegd. In dezelfde lijn werd op 17 juli 2022 een nieuwe activiteit georganiseerd: Herrie op de Hei. Op deze middag werd opgetreden door mensen met een hulpvraag. Zij vonden hier een mooi podium voor hun talenten, met een enthousiast publiek. De samenwerkende partijen, waaronder De Schól en Activiteitenfonds Heide, ontvingen voor deze activiteit een subsidie van het Cultuur Innovatiefonds van de gemeente Venray. Herrie op de Hei wordt een jaarlijkse activiteit. Het zijn voorbeelden van activiteiten die passen bij Heide, waar ook al sinds jaar en dag het Dichterbij Bal van de Vastelaovend wordt gevierd, in de Gelderkoel.

__________________________________________________________________________________ 34

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

4.6.3. Stichting MenzSamen - www.menzsamen.nl Dorpscoöperatie Heide heeft een goede huurder gevonden in de stichting MenzSamen. MenzSamen biedt dagbesteding in het kader van WMO en participatie; zij presenteren zich als een sociaalmaatschappelijke zorg- en welzijnsdienstverlener die in verbinding individuen, gezinnen, groepen, buurten en organisaties wil ondersteunen. Vanuit een persoonlijke en betrokken aanpak ondersteunt de stichting mensen bij het omgaan met problemen, uitdagingen en kansen in het dagelijkse leven. De Schól is hiervoor een prima locatie. In hun voormalige klaslokalen heeft MenzSamen een huiselijke omgeving gecreëerd waar mensen elkaar ontmoeten, samen eten en bezigheden hebben waar ze plezier en zelfvertrouwen aan ontlenen. Dat kan zijn: het dagelijks bereiden van de gezamenlijke lunch in de keuken, het kweken van groenten en kruiden in moestuinbakken, technische en creatieve bezigheden, en in overleg met de beheerder deelnemen in kleine taken in het dagelijkse reilen en zeilen van het gebouw. Dorpscoöperatie Heide en MenzSamen zijn een gelukkige match. Het samenleven onder één dak groeit. Vóór corona organiseerden we samen al een Paasbrunch en een Kerstmarkt, voor het dorp en de achterban van alle betrokkenen bij MenzSamen.

Cliënten van MenzSamen maken zelf allerlei leuke, creatieve producten, heel geschikt als cadeautje, waarvoor een klein winkeltje zal worden geïnstalleerd in de Huiskamer; een creatief talent uit eigen dorp draait mee als vrijwilliger textiele vormgeving. MenzSamen en de Dorpscoöperatie onderzoeken momenteel de mogelijkheid om, in het kader van de dagbesteding, ondersteuning te gaan bieden aan het bakkerij-verkooppunt, met als doel om de openingstijden in Heide te verruimen. Dat zou weer een verbetering zijn voor het dorp. Voor de toekomst leven er zeker nog meer ideeën die wij in samenwerking zouden kunnen realiseren. Wij voorzien dat de dagelijkse bezigheden op steeds meer terreinen kunnen integreren. Perspectieven Inmiddels heeft Dorpsraad Heide op zich genomen om, met het oog op de vergrijzing, in eigen dorp te onderzoeken welke behoeften in de toekomst kunnen gaan leven onder de inwoners, in het kader van de WMO. Zo oriënteert men zich op het fenomeen ‘dorpsondersteuner’ en is men waakzaam voor eenzaamheid. KBO Heide is hierbij betrokken. Stichting MenzSamen kan op dit gebied een goede gesprekspartner en/of partner zijn. Het spreekt voor zich dat MFC De Schól alle mogelijke activiteiten in dit verband zal huisvesten.

__________________________________________________________________________________ 35

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

5. PROCES OM TE KOMEN TOT EEN BOUWPLAN 5.1. Achtergrond Na de sluiting van Basisschool De Hei in 2011 is het dorp een nieuwe fase ingegaan van heroriëntatie, gezamenlijk initiatief en nieuwe saamhorigheid. Vanuit die saamhorigheid realiseerde de gemeenschap in de jaren daarna een nieuw dorpsontmoetingspunt in de oude basisschool; kreeg het gebouw een goede dorpskeuken; werd Dorpscoöperatie Heide opgericht; ontstond de wens om als dorpsgemeenschap het gebouw te verwerven en zelf te gaan exploiteren; werd er een zelfsturingsplan ingediend dat in 2016 werd goedgekeurd door de gemeenteraad van Venray; kregen we het gebouw in bruikleen en startte de Huiskamer met lunchroom; volgde de oprichting van Stg. Leefbaarheid Heide en werd het gebouw in 2018 in eigendom verworven. De heropening, onder de nieuwe naam ‘De Schól‘, was een tussentijdse mijlpaal; het besef dat er meer moest gebeuren was helder aanwezig. Ondertussen werd in 2015 het programma Schoon door de Poort aangekondigd, waarvoor de gemeente contact had met Gemeenschapshuis De Gelderkoel. Ten behoeve van een raamkrediet werd gevraagd om een bedrijfsplan. Voor het dorp lag in deze fase de focus echter volledig op het zelfsturingstraject voor het schoolgebouw, onder leiding van de Dorpsraad en met medewerking van de Gelderkoel.

De toekomst en eventuele vervolgstappen waren afhankelijk van het al dan niet in eigendom krijgen van de school. Daarom was het in dat stadium sowieso nog niet mogelijk om SddP op te pakken. Het zou ook niet aan het Gelderkoelbestuur zijn geweest om hier alleen mee aan de slag te gaan. Kort daarvoor was de Dorpscoöperatie opgericht: een ledenorganisatie van dorpsbewoners die gezamenlijk, in vrijwilligersverband, het dorpsleven zouden gaan dragen en opnieuw vormgeven. In eerste instantie sterk verbonden door het schoolgebouw, omdat we de zorg voor het gebouw en alles wat zich daar afspeelt alleen samen voor elkaar kunnen krijgen. De bredere doelstelling van de Dorpscoöperatie was en is om verenigingen en actieve groepen in Heide te ontzorgen op de praktische aspecten, zodat die de bloei van het gemeenschapsleven niet hoeven te belemmeren. Dit doet zij door centraal de accommodatie te beheren en activiteiten te faciliteren. Bij (het vooruitzicht van) een teruglopend verenigingsleven hebben we zo de randvoorwaarden gecreëerd voor een nieuwe invulling van ons sociale bestaan. In 2015-2016 moest dit eerst goed worden afgerond. Met het doorlopen van dit proces en het verwerven van het schoolgebouw heeft de Hedse gemeenschap zich enorm versterkt. In 2018 lag er dan ook een gezonde basis om te gaan werken aan SddP.

5.2. Startfase Schoon door de Poort in Heide In Heide is na 2010 een dynamiek ontstaan waarin dorpsbijeenkomsten een beslissende rol spelen. Daar wordt nagedacht en gediscussieerd over de toekomst van ons dorp, en worden gezamenlijk de keuzes gemaakt voor de stappen die we zullen nemen. Al in 2010-2011 is daar gebleken dat mensen het sociale hart van het dorp willen zien in het centrum, aan het groene kerkplein. Dit werd vastgelegd in het Dorps Ontwikkelingsplan van 2012 en vindt u nu nog terug in de meest recente Omgevingsvisie m.b.t. Heide. __________________________________________________________________________________ 36

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Een dorpsontmoetingspunt (Huiskamer) was in dit kader als eerste denkbaar en haalbaar, en vervolgens de verwerving van het pand. Beide waren inmiddels gerealiseerd. Zowel Dorpsraad als Gelderkoelbestuur waren in 2018 vertegenwoordigd in het bestuur van de Dorpscoöperatie. Oud-bestuurders van de Dorpscoöperatie, alsmede de voorzitter van de Dorpsraad vormden het bestuur van Stichting Leefbaarheid Heide. Hierdoor kon SddP snel worden opgepakt. Na afronding van de ontwikkelovereenkomst rond de overdracht van het schoolgebouw, kreeg de relatie met de gemeente zo meteen een doorstart.

5.3. Communicatieproces in het dorp In de periode najaar 2018 – 1e helft 2019 wordt het volgende traject doorlopen: 11-12-2018

Intentieverklaring van alle Hedse organisaties (behalve kerkbestuur) om te komen tot één MFC in/aan De Schól. Uitnodiging aan de wethouder Sociaal Domein voor een bezoek aan Heide.

16-01-2019

Bezoek van de wethouder en overhandiging van de intentieverklaring.

Jan-mrt 2019

Behoeftenonderzoek onder alle gebruikers van de Gelderkoel en Den Doel, schriftelijk en in 3 bespreekrondes.

19-03-2019

Presentatie en discussie tijdens de jaarlijkse Algemene Dorpsvergadering.

18-06-2019

ALV Dorpscoöperatie Heide: besluit tot installering van de Werkgroep Bouw.

Daarvoor werd dit traject gevolgd: Oriënterende gesprekken met verenigingen en vaste gebruikersgroepen In dit tijdvak worden er veel nieuwe activiteiten ontplooid in De Schól, die allemaal nog hun weg moeten vinden. De gebruikers die in verenigingsverband of ander groepsverband op regelmatige basis ruimtes benutten in Heide, doen dat bijna allemaal (ook nu) nog bij de Gelderkoel, vanwege de vereiste ruimte. Het gaat dan om wekelijkse bewegingsactiviteiten (bejaardengym, koersballen, volksdansen, aerobic) van KBO, Zij Actief en anderen. Andere vaste gebruikers zijn carnavalsvereniging De Hedsbuülen en Zonnebloem Leunen-Veulen-Heide. Vanuit het beheer wordt meegedacht over ander gebruik van de zaal, zoals grotere vergaderingen, uitvaarten, feesten. Hier worden twee zaken vastgesteld: a. b.

Het vooruitzicht om op termijn twee gemeenschapsaccommodaties zelfstandig te moeten exploiteren wordt niet haalbaar geacht én is ook niet wenselijk vanuit sociaal oogpunt; De keus voor de locatie in het hart van het dorp wordt, opnieuw, unaniem onderschreven.

We constateren dat een nieuwe zaal bij De Schól gewenst is. __________________________________________________________________________________ 37

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Overleg met Handboogvereniging St. Sebastiaan St. Sebastiaan heeft een directe betrokkenheid bij eventuele ontwikkelingen in De Gelderkoel, aangezien de Gelderkoel en Handbooglokaal Den Doel sinds de verbouwing van 2000 als een Siamese tweeling met elkaar zijn verbonden. Hier worden de volgende zaken toegevoegd: c. d. e. f. g. h. i.

De handboogvereniging onderschrijft de eerdere argumenten; We constateren dat we spreken over 3 huidige accommodaties i.p.v. 2; De handboogvereniging geeft aan dat zij niet kan draaien zonder de extra faciliteiten van de Gelderkoel, waarvan zij regelmatig gebruikmaken (invalidentoilet, keuken, zaalruimte); De handboogvereniging wil niet in een geïsoleerde positie terechtkomen, zonder samenlevingsverband met anderen; De handboogvereniging is bereid het eigen handbooglokaal op te geven en medegebruiker te worden van een nieuwe zaal, mits deze zal voldoen aan de eisen van de Handboogbond; De handboogvereniging wil graag actief deelnemen in de planvorming voor een nieuwe zaal bij De Schól; Dit alles wordt gedragen door de eigen ledenachterban.

Na deze oriënterende gesprekken zetten alle betrokken groepen hun handtekening onder een intentieverklaring, om aan te geven dat men gezamenlijk dit avontuur wil aangaan. Daarna worden de volgende stappen gezet: Overleg met de wethouder-portefeuillehouder Schoon door de Poort De voorgaande stappen werden uitgevoerd in nauw overleg met ambtelijk procesbegeleider Wilco van der Bas. Een uitnodiging aan de wethouder kon daardoor vlot passeren. Tijdens haar bezoek op 16-01-2019 wordt ruim van gedachten gewisseld over de koers die wij waarschijnlijk willen kiezen. De intentieverklaring wordt overhandigd. De wethouder moedigt ons aan ons plan te gaan uitwerken. Behoeftenonderzoek onder vaste gebruikers van een te realiseren nieuwe zaal Tot half maart komen we 3 x bij elkaar met alle betrokkenen onder 1. en 2. Er worden enquêtes ingevuld, uitgewerkt en gezamenlijk behandeld. Hieruit ontstaat een prognose van zaalbehoefte vanuit de vaste gebruikersgroepen in Heide. Spiegeling van de geconstateerde zaalbehoefte aan de nieuwe dorpsactiviteiten in De Schól In De Schól zijn bepaalde druk bezochte activiteiten inmiddels structureel geworden. Met de vaste organisatoren en gebruikers van De Schól worden de resultaten uit het behoeftenonderzoek gedeeld en getoetst aan hun behoeften. Dit sluit prima aan op de eerdere bevindingen.

Verkenning met het dorp Op 19-03-2019 vindt de jaarlijkse Algemene dorpsvergadering plaats. Traditioneel worden hier de resultaten over het afgelopen jaar gepresenteerd door de Dorpsraad, het Kerkbestuur en het Gelderkoelbestuur, en overige belangwekkende zaken besproken. De Gelderkoel rapporteert hier over de hiervoor genoemde stappen. Enkele maanden later, op 18-06-2019, is de jaarlijkse ALV van de Dorpscoöperatie, waar hetzelfde nogmaals wordt belicht vanuit het perspectief van De Schól.

__________________________________________________________________________________ 38

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

In beide dorpsbijeenkomsten wordt ingestemd met de koers om een plan te ontwikkelen voor één toekomstig MFC De Schól. Geconstateerd wordt: -

dat Heide onmogelijk twee gebouwen kan exploiteren op langere termijn; dat Heide met de Dorpscoöperatie organisatorisch eigenlijk al klaar is om te kunnen functioneren zoals SddP beoogt; dat Heide in feite in het jaar 2000 al een dergelijk proces heeft doorgemaakt, met de verbouwing en daaraan verbonden “privatisering” van de Gelderkoel.

Voor Stg. Leefbaarheid Heide (eigenaar van De Schól) en Dorpscoöperatie Heide (exploitant) ligt er een steeds meer leidende rol, naarmate het project zal vorderen. Niettemin gaat het om een project dat het hele dorp aangaat, ook alle mensen die zich nu nog niet verbonden voelen met De Schól en/of de Dorpscoöperatie. Daarom wordt afgesproken dat in het hele proces alle inwoners van Heide, en niet alleen de leden van de Dorpscoöperatie, stemrecht zullen hebben. Met het positieve verloop van de dorpsbijeenkomsten heeft ook Dorpsraad Heide zich voluit kunnen verbinden aan het initiatief. Het Gelderkoelbestuur huldigt het standpunt dat de mensen van Heide beslissen. De Gelderkoel heeft een dienende functie. In het hele proces tot en met verwerving van het schoolgebouw heeft het bestuur zich neutraal opgesteld en de ontwikkelingen gefaciliteerd, en dat doet ze ook voor het vervolg. De Gelderkoel is actief betrokken om de eigen kennis en ervaring te kunnen inbrengen en bij te dragen aan een goed resultaat.

__________________________________________________________________________________ 39

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

5.4. Werkgroep Bouw en Financieel-bestuurlijke groep Na deze bijeenkomsten wordt een werkgroep opgericht om een bouwontwerp te maken. Deze Werkgroep Bouw bestaat uit: Stef Koenen Joep Spee Evelien de Wijs René Gielens Chiel Koenen Carla Schreurs

Bestuurslid Dorpscoöperatie Bestuurslid Dorpscoöperatie Lid Dorpsraad Voorzitter Handboogvereniging Geboren en getogen in Heide Voorzitter Gelderkoelbestuur

Gemeentelijk vastgoedbeheerder Zelfstandig bouwondernemer Financieel vastgoeddeskundige Docent Elektrotechniek Architect Communicatieadviseur

Adviseurs: Vakmensen uit eigen dorp:

Wil Cornelissen, Toon van Osch, Frans Vousten, Jan Jenneskens, Eddy Cornelissen

André Scheffer

Adviseur Energie en Duurzaamheid / Huis voor de Sport Limburg Provinciaal Ontzorgingsprogramma Verantwoord Verduurzamen

-

De Werkgroep Bouw werd later uitgebreid met een Financieel-bestuurlijke groep: Gerrit Michels Jan van Dijck

Voorzitter Stg. Leefbaarheid Heide Penningmeester Stg. Leefbaarheid Heide Secretaris Stg. Leefbaarheid Heide en voorzitter Dorpsraad Voorzitter Dorpscoöperatie Heide

Leon Janssen Ruud Michels Joop Drabbels

Penningmeester Dorpscoöperatie Heide

Ondernemer Mede-eigenaar Financieel adviesbureau Agrarisch ondernemer Ondernemer adviesbureau / mede-eigenaar beveiligingsbedrijf Werktuigbouwkundige

Adviseurs: Quin Smits Joep Swinkels Hennie ter Haar

-

Strategic Program Manager Finance Össur, voorheen KPMG Fiscalist Adjunct-directeur Huis voor de Sport Limburg

De beide werkgroepen komen zelfstandig, gezamenlijk of in deelverbanden bijeen, naar behoefte. In de navolgende hoofdstukken presenteren wij u het resultaat van hun werk: het bouwtechnische plan en de financiële onderbouwing.

__________________________________________________________________________________ 40

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6. HET BOUWPLAN VOOR MFC DE SCHÓL 6.1. Opdracht en doelstellingen Uit alle vooroverleggen in groter en kleiner verband binnen het dorp werd duidelijk dat de mensen een praktisch en multifunctioneel onderkomen wensen, waarin alle dorpsactiviteiten zo compact mogelijk gecombineerd kunnen worden. Met het reilen en zeilen van De Schól sinds mei 2017 was een duidelijk beeld ontstaan van de nieuwe dorpsactiviteiten die daar inmiddels plaatsvonden en van het type activiteiten waarmee de Dorpscoöperatie, met eigen vrijwilligers, extra invulling kan geven aan de exploitatie. In overleg met alle gebruikersgroepen van de Gelderkoel was eerder al een complete inventarisatie gemaakt van hun eisen en wensen ten aanzien van een nieuw te realiseren zaal: ruimte, capaciteit, vloeren, etc. Voor de handboogvereniging zijn de wedstrijdnormen en -regels van de Nederlandse Handboog Bond bepalend. De inwoners hebben als opdracht meegegeven een gebouw op maat te ontwerpen, waar alle dorpsgebruikers hun plek krijgen en we als vrijwilligers alle taken aan kunnen. Het project mag geen zwaardere last gaan betekenen voor het vergrijzende dorp, noch in werkzaamheden, noch financieel.

Tijdens een dorpsvergadering werd het heel mooi gezegd: “We moeten bouwen voor onszelf, en niet voor wilde dromen of te grote ambities.” Binnen dit kader moet er wel oog zijn voor opties die de exploitatie ten goede kunnen komen. Als belangrijke toevoeging is uitgesproken dat het aanzien en karakter van het gebouw, zo beeldbepalend in het hart van het dorp, behouden moeten blijven. Met input van allen is daarna een technisch Programma van Eisen opgesteld, wat als basis heeft gediend voor het ontwerp van de architect. De volgende aandachtspunten stonden centraal:

6.2. Doelmatigheid Door samenvoeging van alle functies gaan we van drie panden naar één. Iedereen gaat gebruik maken van dezelfde keuken en centrale sanitaire voorzieningen. Ook voor buitenevenementen, die zich doorgaans op het groene plein afspelen, moet De Schól hierin voorzien. Het huidige sanitair stamt nog uit een ver verleden van de basisschool, voldoet niet aan de eisen voor het huidige gebruik, en zou hoe dan ook vervangen moeten worden. De vereisten van de Handboog Bond, met name de lengte van de schietbanen, moeten terugkomen in het plan. Door de handboogsport en al het overige zaalgebruik in één grote zaal te integreren (nu separate ruimtes) zal leegstand gedurende de week, zoals nu voorkomt in zowel Gelderkoel als Den Doel, sterk teruggebracht worden. De banen, voorheen grotendeels buiten, worden daarmee dan ook volledig overdekt. Dit betekent een aanzienlijke verbetering van de mogelijkheden van de handboogvereniging(en). De voorzieningen voor de verschillende gebruikers moeten zodanig soepel hanteerbaar zijn dat de ruimte gemakkelijk omgevormd kan worden. Aanvullende middelen, met name flexwanden, moeten een optimaal en flexibel gebruik van de ruimte verder bevorderen. In het gebruik van de ruimtes moet het mogelijk zijn dat verschillende activiteiten elkaar kruisen, en dat de Huiskamer altijd onafhankelijk kan draaien.

Er moet voldoende opslagruimte zijn voor vaste gebruikersgroepen, waarbij uitgegaan moet worden van zelfwerkzaamheid. __________________________________________________________________________________ 41

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.3. Energie en Duurzaamheid De Schól is zwaar verouderd en zeer dringend toe aan verduurzaming. Het gebouw zal op korte termijn ook niet meer aan de wettelijke eisen voldoen. Het bouwplan moet gericht zijn op optimale verduurzaming van het oude gebouw, sociale, recreatieve en economische functie en een nieuwbouwgedeelte toevoegen volgens BENG-normen. De installaties voor het geheel moeten vervolgens dusdanig zijn dat zij een positief energieresultaat opleveren en naadloos aansluiten op de behoefte. Aangezien de energiekosten voor alle drie de huidige gebouwen veruit de zwaarste kostenpost zijn, zullen wij met een bijna energieneutraal MFC veel winnen in de exploitatie.

6.4. Toegankelijkheid De Schól ligt in het midden van het dorp. Hoewel de meeste mensen voor hun activiteiten te voet komen of op de fiets, moet ook rekening gehouden worden met bezoekers die met de auto komen. Voor een MFC gelden officiële parkeernormen en wij menen daaraan te kunnen voldoen. Vanuit Heide werkt de Dorpsraad al geruime tijd samen met de gemeente aan het autoluw maken van de dorpskern en snelheidsbeperkende maatregelen, in combinatie met de herinrichting van het groene plein. De originele omlijsting van het plein met vele kastanjebomen is verloren gegaan door de kastanjeziekte. Met herbeplanting is gewacht op meer duidelijkheid m.b.t. MFC De Schól, zodat hier vanuit een goed perspectief aan gewerkt kan worden. Dorpsraad en gemeente zullen de parkeervoorzieningen meenemen in de herinrichting van het plein. Ook binnen het gebouw is toegankelijkheid van groot belang. Uiteraard zal het plan voldoen aan alle wettelijke normen op dit gebied. Met het oog op de vergrijzing moeten de inrichting en alle faciliteiten toegericht zijn op de oudere bezoeker en het gebruik van hulpmiddelen, zoals rolstoelen, rollators e.d. De Zonnebloemafdeling Leunen-Veulen-Heide is hierin onze eerste adviseur. Zoals voorheen ook met de verbouwing van De Gelderkoel is gedaan, zullen wij hiervoor ook het Gehandicapten Platform Venray consulteren.

6.5. Verwachtingen t.a.v. gebruik In een nieuw MFC De Schól zullen alle vormen van gebruik onderdak vinden die nu in de verschillende oude gebouwen gehuisvest zijn, en die toegelicht zijn in hoofdstuk 1. Maar door de veel betere faciliteiten en denkbare combinaties daarvan verwachten wij nieuwe varianten van bezigheden en zeker ook een ontwikkeling van nieuwe activiteiten: •

•

Vergaderarrangementen, teamdagen, cursusgroepen die een ruimte zoeken in combinatie met (lunch-)catering, in een gemoedelijke informele sfeer. Hiermee hebben wij al de nodige ervaring, maar de mogelijkheden zullen sterk verbeteren. De benodigde werkzaamheden zijn goed te combineren met de vrijwilligerstaken in de Huiskamer-lunchroom. Niet-kerkelijke uitvaartceremonies en/of ontmoeting na afloop van een uitvaart. Onze inwoners willen doorgaans het liefst een afscheid in eigen dorp organiseren. We hebben al meegemaakt dat een ceremonie plaatsvond in De Gelderkoel, en koffie met broodjes achteraf in De Schól. Dit zal zich steeds vaker voordoen naarmate de kerkelijke traditie afneemt. De nieuwe zaal biedt hiervoor alle mogelijkheid. Voor onze inwoners is het vanzelfsprekend om hierbij te helpen. Wij hebben jarenlange ervaring met koffietafels in De Gelderkoel; vrijwilligers staan daar altijd voor klaar. Ook voor families van elders die kiezen voor de natuurbegraafplaats van Heide kan De Schól een welkome locatie zijn.

__________________________________________________________________________________ 42

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

•

•

Andere zaalactiviteiten voor een groter publiek. De nieuwe mogelijkheden zullen hier zeker toe uitnodigen. Heide is erg actief in het organiseren van publieksactiviteiten. Denk aan voorheen “De KermisKanjers” en meer recent “Buutte op het Plein”. Bewegingsactiviteiten, sport en spel.

6.6. Proces met het dorp Zoals toegelicht in hoofdstuk 5 kon de Werkgroep Bouw na de zomer van 2019 aan de slag. In februari 2020 lag er een eerste ontwerp. Met de carnaval voor de deur werden nog vlak daarvoor een aantal ontmoetingen georganiseerd, en eentje direct daarna. Achtereenvolgens: Dinsdag 18-02-2020

de besturen van Stg. Leefbaarheid Heide, Dorpscoöperatie Heide en Handboogvereniging St. Sebastiaan, Dorpsraad Heide en Gelderkoelbestuur.

Woensdag 19-02-2020

de direct omwonenden, de buren van de Schól, zijnde 11 huishoudens aan de Heidseweg en Groeneweg.

Donderdag 20-02-2020

de vaste gebruikersgroepen van De Gelderkoel (CV De Hedsbuülen, KBOgroepen, Volksdansgroep, Aerobicgroep, Zonnebloem) en leden van de twee andere handboogverenigingen die actief zijn in Den Doel.

Donderdag 27-02-2020

de vrijwilligers die sinds 2017 actief zijn in De Schól.

Bij al deze ontmoetingen werden de plannen positief ontvangen. Het overleg met de buren leidde tot een aanpassing in de vormgeving van het dak van het nieuwbouwgedeelte, waarbij ook vergroeningsmaatregelen werden toegepast. De volgende stap zou een presentatie worden voor het hele dorp, tijdens de Algemene Dorpsvergadering op 17-03-2020. Vervolgens zou nog een verdiepingsslag gemaakt kunnen worden, waarna we tijdens de ALV van Dorpscoöperatie Heide in juni de mensen nogmaals zouden meenemen in de plannen. Maar helaas: corona sloeg toe en het proces werd nagenoeg lamgelegd. Pas op 21-09-2020 vond alsnog de presentatie van het ontwerp plaats voor het gehele dorp, gevolgd door 2 inloopochtenden in De Schól, op zaterdag 26-09 en zaterdag 03-10. Het ontwerp werd door het dorp zeer gewaardeerd. Men stemde in met verdere uitwerking en de financiële doorrekening voor dit ontwerp. Eén bewoner sprak expliciet zijn vrees uit dat het voor Heide onhaalbaar zou zijn om de kosten van een dergelijk groot project en de toekomstige exploitatie te dragen. Hierop is afgesproken dat in de financiële presentatie tezijnertijd ook het alternatief zou worden doorgerekend van handhaving, renovatie en verduurzaming van de bestaande gebouwen en de daaruit volgende exploitatielasten.

__________________________________________________________________________________ 43

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.7. Originele tekeningen schoolgebouw

Hierboven de plattegrond van De Schól Hieronder het aanzicht van de zuidgevel, gezien vanaf het groene dorpsplein aan de Heidseweg, uit de originele bouwtekeningen van de jaren ’50 (bouw lagere school) en ’60 (uitbreiding kleuterschool).

__________________________________________________________________________________ 44

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.8. Het bouwplan: plattegrond, doorsnede en impressie nieuwe situatie

Plattegrond begane grond.

__________________________________________________________________________________ 45

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

De belangrijkste kenmerken van het ontwerp zijn: • • • • • • •

•

De bestaande klaslokalen (lichtbruin) blijven behouden in hun huidige functie De huidige Dorpshuiskamer (groen) blijft, wordt inwendig aangepast en geöriënteerd richting dorpsplein; het terras en de huidige speelplaats schuiven mee op Op het huidige schoolplein wordt een nieuwe multifunctionele zaal gebouwd (grijs), met over de hele lengte opslagruimte (blauw) De gang (oranje) tussen zaal en lokalen wordt verlengd De huidige keuken verhuist naar een nieuwe aanbouw (rood) waarin ook de horeca-opslag en de bar voor de zaal zijn voorzien Op de plaats van de huidige keuken komt een nieuw, centraal sanitairblok (donkergrijs) Boven het nieuwe sanitairblok en een deel van de Huiskamer (het verbindingsstuk tussen de voormalige lagere school en kleuterschool) wordt de zolder bruikbaar gemaakt als werk- c.q. vergaderruimte Alle verblijfsruimtes hebben voldoende daglichttoetreding

Met betrekking tot het uiterlijk van het gebouw zijn de volgende aspecten belangrijk: • • •

De zaal komt niet uit boven de nok van het oude gedeelte en is vanaf het plein niet zichtbaar Het dak van de zaal wordt rondom schuin afgewerkt als groen sedumdak, wat het aanzicht vriendelijk maakt en een isolerende werking heeft De hoofdentree van het gebouw komt terug “onder de boogjes” wat het originele karakter van het pand versterkt en door de inwoners met plezier is ontvangen

Dwarsdoorsnede van de zaal achter het oorspronkelijke schoolgebouw.

__________________________________________________________________________________ 46

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

De zaal zal voor het grootste deel een plat dak moeten hebben, om daaronder de flexibele wanden naar behoefte te kunnen verplaatsen. Op het dak komen zonnepanelen. Aan de lange achterzijde is opslagruimte gepland; daarboven kan het dak schuin worden, met sedumbeplanting. Aan de korte zijde richting keukenaanbouw kan over een langer en vlakker gedeelte schuin dak worden gemaakt.

__________________________________________________________________________________ 47

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.9. Impressie van het nieuwbouwplan Dak van de zaal: gedeeltelijk groen sedumdak en bovenop zonnepanelen. Lichtstraat in de gang tussen het oude en nieuwe gedeelte. Daarvoor de nieuwe horeca-aanbouw, vanaf de straat bezien terugspringend rechts naast de Dorpshuiskamer.

2,5 m. ruimte tussen erfgrens en bebouwing en voor de achterburen een vriendelijke aanblik door het groene sedumdak.

De Huiskamer krijgt een glazen pui met daarvoor het terras, gericht naar het groene plein. De speeltuin komt terug aan de zijkant van de Huiskamer en wordt d.m.v. een hek gescheiden van de straat. De originele hoofdingang onder de boogjes wordt in ere hersteld. Volg deze link naar de 3D Animatie van het plan: https://youtu.be/XchVLFgS9Fg

__________________________________________________________________________________ 48

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.10. Schematische volumevergelijking oude accommodaties versus nieuwbouwplan

Oppervlakte verblijfsobjecten: Bestaande schoolgebouw Bestaande gemeenschapshuis Bestaande handboogacc. Totaal bestaand

560 m2 388 m2 160 m2 1108 m2

Totaalplan nieuwe situatie Minder bebouwd als bestaande (Bron: KadestraleKaart.com)

1092 m2 16 m2

In bovenstaande schets wordt getoond hoe het plan MFC De Schól zich qua oppervlakte verhoudt tot de gebruiksoppervlakken van de huidige gebouwen samen. In het nieuwbouwplan zijn de schietbanen volledig binnen geprojecteerd. In de oude situatie liggen die buiten het pand. Inclusief de volledige banen wordt de totaaloppervlakte iets teruggebracht.

Gemeenschapshuis De Gelderkoel & Den Doel met schietbaan __________________________________________________________________________________ 49

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

Voormalig schoolgebouw ‘’De Schól’’

6.11.

Functionaliteiten nieuwe ruimtes

Middels flexwanden zal de zaal in vele varianten bruikbaar zijn en in delen ook gelijktijdig beschikbaar voor verschillende groepen. De bezettingsschema’s van Gelderkoel en Den Doel schuiven in elkaar. Dit zorgt voor 6-7 dagdelen bezetting van een standaard zaal ter grootte van zo’n 11 x 12 m., vergelijkbaar met de huidige zaal in de Gelderkoel. Daarnaast zijn er gelijktijdig 2 nieuwe vergaderruimtes beschikbaar en ook de trainingsruimte van de handboogvereniging kan buiten hun eigen tijden gebruikt worden voor andere doeleinden. Ook MenzSamen hoopt hier regelmatig gebruik van te kunnen maken. Voor grotere publieksactiviteiten kan de standaardzaal worden uitgebreid tot 2/3 deel. Denk bijvoorbeeld aan carnaval en de jaarlijkse Bonte Aovenden, maar ook uitvaartceremonies kunnen dit nodig hebben. Voor officiële handboogwedstrijden zal de hele zaal in gebruik zijn. De nieuwe keuken zal ruimer zijn dan de huidige; de ervaring heeft uitgewezen dat die te klein is. De volledige inventaris kan gewoon verhuizen. Keuken, spoelkeuken, opslagruimte en koelruimte zijn zo geplaatst dat alles zowel vanuit de zaal als vanuit de Huiskamer gemakkelijk toegankelijk is. Het nieuwe sanitaire gedeelte zal voldoen aan alle bouweisen en ligt direct achter de hoofdingang.

Bij buitenevenementen zijn de toiletten bereikbaar zonder dat andere delen van het gebouw betreden hoeven te worden; deze kunnen dan ook naar believen worden afgesloten.

__________________________________________________________________________________ 50

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.12.

Ontwerp gevelaanzichten

Naar de opgehaalde wens van de het dorp wordt het aanzien van de gevels, met name van het bestaande gebouw, zoveel mogelijk in oude stijl teruggebracht. Dat wil zeggen: ten opzichte van de huidige uitvoering, door verschillende aanpassingen in de loop der tijd tot stand gekomen, meer terug naar het originele beeld uit de jaren ’50 en ’60. Het meest kenmerkende en aansprekende onderdeel zal zijn dat de oorspronkelijke hoofdingang, uit de tijd dat de kleuterschool werd aangebouwd aan de lagere school, wordt hersteld. Daarnaast worden, omwille van verduurzaming, de raampartijen van alle bestaande lokalen vervangen. Hierbij kiezen we voor het type kozijnen dat architectonisch het origineel benadert. De Huiskamer in de voormalige kleuterschool krijgt aan de zuidzijde een nieuwe pui met toegangsdeur. Hier komt ook het terras te liggen, gericht naar het groene dorpsplein en met toegang tot de speelplaats. Aan de straatzijde langs de Heidseweg krijgt de Huiskamer nieuwe ramen die aansluiten bij die van het hoofdgebouw. De ingang aan straatzijde, die in 2013 door de vorige huurder werd aangebracht, verdwijnt. Op de plek van het huidige terras komt de speelplaats terug, waar hij ook was gesitueerd ten tijde van de basisschool. Het hekwerk wordt teruggebracht in de oude positie, om spelende kinderen af te schermen van het verkeer.

Vanaf de Heidseweg bezien rechts naast de Huiskamer komt de keuken te liggen, in een nieuwe aanbouw die verder naar achteren ligt. Ook hier zal het gevelaanzicht aansluiten bij het oude gedeelte.

6.13.

Materiaalkeuze

Er wordt gestreefd naar duurzame en onderhoudsarme materialen zoals bamboe afwerkingen, kunststof (lichte) dakbedekking, gietvloeren en aluminium kozijnen. Bij de uitvoering van het dak van de nieuwbouw kiezen wij voor een gedeeltelijk groen sedumdak, omwille van de vertraagde waterafvoer, isolatiewaarde, groenvoorziening en leefbaarheid. Tevens wordt er gekeken of er mogelijkheden zijn om gebruikte bouwmaterialen zoals isolatie en balken te hergebruiken. De keuzes worden mede ingegeven door de voorwaarde dat onderhoud in de toekomst zoveel mogelijk met eigen vrijwilligers gedaan moet kunnen worden. We proberen dus te zorgen voor lage levenscycluskosten, hoge gebouwwaarde en een financieel gezonde omgeving. Ook hebben we gekeken naar de bestaande bebouwing; wat goed is moet behouden blijven.

__________________________________________________________________________________ 51

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

6.14.

Zelfwerkzaamheid door eigen dorp

Bij de uitvoering van de bouw zal veel gebruik gemaakt worden van de inzet van vrijwilligers. Zoals aangegeven in hoofdstuk 4.4.2. - De Schatkist van de Hei -, beschikt Heide over een uitgebreide pool van vrijwilligers met brede expertise en een grote bereidheid om mee te werken. De projectgroep heeft de capaciteiten om zelfwerkzaamheid te organiseren en coördineren. Wij gaan ervan uit de volgende werkzaamheden met eigen vrijwilligers te kunnen uitvoeren: Bestaande bouw € 4.968 Algemeen sloopwerk € 1.062 Balklaag verwijderen € 2.904 Buitengevel en kozijnen demonteren € 300 Trap demonteren € 2.610 Binnenwanden slopen € 2.829 Vloerafwerking verwijderen € 3.951 Plafondafwerking verwijderen € 558 Patdak slopen € 3.823 Hellende daken (dakpannen) verwijderen € 1.350 Spanten bij dakkapel verwijderen € 850 Infiltratie regenwater verplaatsen € 7.816 Isoleren daken € 1.920 Systeemplafonds dichtleggen € 4.718 Sauswerk Nieuwbouw € 4.859 € 2.696 € 5.457 € 2.250 € 20.000 € 6.624

Sauswerk Diverse afwerkingen/ timmerwerken Systeemplafonds dichtleggen Terreinwerkzaamheden Architectenkosten Kostenadviseur

Wij verwachten met zelfwerkzaamheid € 81.000 te kunnen besparen op de bouwsom (arbeid zonder materialen inkoop of afvoeren). Ook voor de toekomst, na voltooiing van de bouw, zal zelfwerkzaamheid leidend zijn voor het noodzakelijke onderhoud. Het voortraject heeft ons voldoende tijd gegeven om deze praktijk en cultuur te ontwikkelen. Na de lange aanloop, mede door Covid, kijken de mensen ernaar uit om met het project MFC De Schól aan de slag te kunnen. Dit zal het gevoel van eigenaarschap enorm versterken, zoals wij ruim 20 jaar geleden ook ervaren hebben met de renovatie van De Gelderkoel.

__________________________________________________________________________________ 52

Schoon door de Poort, Venray

Projectplan MFC De Schól datum Heidseweg 44, 5812 AB Heide 7 november 2022 _____________________________________________________________________________________________________

7. FINANCIËLE ONDERBOUWING PROJECTPLAN MFC DE SCHÓL 7.1. Uitgangssituatie Dorpscoöperatie Heide U.A. is een zelfstandige, sociale dorpsonderneming die draait op vrijwilligers en zelfwerkzaamheid, zonder enige vorm van financiële ondersteuning. De Dorpscoöperatie is (in tegenstelling tot De Gelderkoel) niet gebonden aan de Verordening Paracommercie van de Gemeente Venray. Zij beschikt over een volledige horecavergunning. De bestemming maatschappelijk Gemengd op De Schól en de Ontwikkelovereenkomst gesloten in 2018 door de gemeente met Stichting Leefbaarheid Heide, laten commerciële activiteit in beperkte mate toe. Op deze basis heeft Dorpscoöperatie Heide vanaf het begin zwarte cijfers geschreven. Alle winsten vloeien terug naar de eigen gemeenschap. Ook Stichting Gemeenschapshuis De Gelderkoel heeft sinds de renovatie in 2000 altijd een positieve exploitatie gekend. Ook binnen de kaders van de latere Verordening Paracommercie, waar De Gelderkoel wél aan gebonden is, met dien verstande dat het gebouw wordt gehuurd tegen € 0 en de Gemeente, als eigenaar, een (inmiddels kleine) bijdrage doet voor groot onderhoud. Kort na de opening van De Schól is de exploitatie van beide gebouwen geïntegreerd en financieel ondergebracht bij de Dorpscoöperatie. Het moge duidelijk zijn dat de dubbele lasten voor twee gebouwen financiële impact heeft. Dit betreft jaarlijks ca.

€2000, dit zijn kosten zoals: vaste lasten, energiekosten, heffingen en verzekeringen. Niettemin blijft de Dorpscoöperatie een positief resultaat noteren. De recente enorme stijging van de energielasten maakt de situatie wel nadeliger. In de coronaperiode heeft de gemeente Venray met de Maatschappelijke Steunregeling Corona aan gemeenschapshuizen financiële ondersteuning aangeboden. De Gelderkoel kon daarop laten weten dat dit voor Heide niet nodig was en dat wij ook niet binnen de gestelde criteria zouden vallen, dankzij de samenwerking met Dorpscoöperatie Heide. De Dorpscoöperatie heeft een beroep kunnen doen op de landelijke regelingen NOW en TVL. Handboogvereniging Sint Sebastiaan exploiteert haar eigen gebouw en verenigingsleven vanuit volledige zelfwerkzaamheid en schrijft eveneens positieve cijfers. Het is volkomen duidelijk dat alle drie de accommodaties allerminst toekomstproof zijn in termen van energie en duurzaamheid. De snelle lastenstijgingen van de laatste tijd maken een grondig ingrijpen des te urgenter.