Bijlage 1.1 Motivering

Noorderhof 16 | 5804 BV Venray | (+31) 077 – 208 6099 contact@bureauleefomgeving.nl | www.bureauleefomgeving.nl

TAM-omgevingsplan

1

Concept: Ontwerp: Vastgesteld:

TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22g Ysselsteynseweg-Ringweg Houbensteyn NL.IMRO.0984.TAM25005-va01

23 juli 2025 6 november 2025 26 mei 2026

2

COLOFON

Projectnaam: Identificatienummer:

INHOUDSOPGAVE

1

INLEIDING............................................................................................................................................................6 1.1

Aanleiding............................................................................................................................................................................................................... 6

1.2

Ligging van het plangebied .............................................................................................................................................................................. 7

1.3

Vigerend omgevingsplan .................................................................................................................................................................................. 8

2

HUIDIGE SITUATIE ........................................................................................................................................ 10

3

BEOOGDE SITUATIE..................................................................................................................................... 12 3.1

4

Landschap ........................................................................................................................................................................................................... 16

BELEIDSKADER ............................................................................................................................................... 20 4.1

Rijksbeleid ........................................................................................................................................................................................................... 20

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie .............................................................................................................................................................. 20

4.1.2

Instructieregels Rijk (AMvB’s) ...................................................................................................................................................... 21

4.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking .................................................................................................................................... 23

4.1.4

LBV + regeling ..................................................................................................................................................................................... 23

4.2

Provinciaal beleid ............................................................................................................................................................................................. 24

4.2.1

Provinciale Omgevingsvisie Limburg ......................................................................................................................................... 24

4.2.2

Omgevingsverordening 2021 ....................................................................................................................................................... 26

4.3

Regionaal beleid................................................................................................................................................................................................ 27

4.3.1 4.4

5

Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024............................................................................................................. 27

Gemeentelijk beleid ....................................................................................................................................................................................... 28

4.4.1

Toekomstvisie Venray 2030 ‘Venray loopt voorop’.......................................................................................................... 28

4.4.2

Omgevingsvisie Venray.................................................................................................................................................................... 29

4.4.3

Omgevingsprogramma Wonen 2022-2026........................................................................................................................... 31

FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU ..................................................................................................... 36 5.1

Milieueffectrapportage .................................................................................................................................................................................. 36

5.2

Bodem- en grondwaterkwaliteit .............................................................................................................................................................. 37

5.3

Bedrijven en milieuzoneringen .................................................................................................................................................................. 38

5.4

Geluid ................................................................................................................................................................................................................... 40

5.5

Luchtkwaliteit .................................................................................................................................................................................................... 42

5.6

Geur ...................................................................................................................................................................................................................... 44

5.7

Externe veiligheid ............................................................................................................................................................................................ 48

5.8

Trillingen .............................................................................................................................................................................................................. 50

3

5.9

Water ................................................................................................................................................................................................................... 51

5.9.1

Waterbeleid ......................................................................................................................................................................................... 51

5.9.2

Waterhuishoudkundige situatie plangebied (huidige situatie)........................................................................................ 51

5.9.3

Water in relatie tot de ontwikkeling (nieuwe situatie)..................................................................................................... 52

5.10

Kabels, leidingen en straalpaden ........................................................................................................................................................ 53

5.11

Natuur ........................................................................................................................................................................................................... 53

5.11.1

Flora en fauna....................................................................................................................................................................................... 53

5.11.2

Natura2000........................................................................................................................................................................................... 55

5.11.3

Natuurnetwerk Nederland ........................................................................................................................................................... 56

5.12

Archeologie en cultuurhistorie .......................................................................................................................................................... 56

5.12.1

Archeologie .......................................................................................................................................................................................... 57

5.12.2

Cultuurhistorie.................................................................................................................................................................................... 57

5.13

Verkeer en parkeren .............................................................................................................................................................................. 57

5.13.1

Verkeer................................................................................................................................................................................................... 58

5.13.2

Parkeren ................................................................................................................................................................................................. 59

5.14

Duurzaamheid............................................................................................................................................................................................ 59

5.15

Gezondheid ................................................................................................................................................................................................. 60

5.15.1

Endotoxinen ......................................................................................................................................................................................... 60

5.15.2

Geitenhouderij .................................................................................................................................................................................... 63

5.15.3

Spuitzones ............................................................................................................................................................................................. 63

5.16 6

UITVOERBAARHEID...................................................................................................................................... 65 6.1

Financieel - economische uitvoerbaarheid........................................................................................................................................... 65

6.2

Juridische aspecten.......................................................................................................................................................................................... 66

6.2.1

Omgevingswet..................................................................................................................................................................................... 66

6.2.2

Wijziging omgevingsplan van rechtswege ............................................................................................................................... 66

6.3

7

Niet-gesprongen explosieven ............................................................................................................................................................. 64

Maatschappelijke uitvoerbaarheid............................................................................................................................................................ 66

6.3.1

Participatie ............................................................................................................................................................................................. 66

6.3.2

Vooroverleg ......................................................................................................................................................................................... 66

6.3.3

Zienswijzen ........................................................................................................................................................................................... 66

PROCEDURE..................................................................................................................................................... 67

BIJLAGEN 1. Bodemonderzoek nr. 67, HMB Groep (kenmerk: 25238701A) 2. Bodemonderzoek nr. 78, HMB Groep (kenmerk: 25238801A) 3. Vooronderzoek bodem Ringweg 20, HMB Groep (kenmerk: 25238601H)

4

4. Vooronderzoek bodem Ringweg III, HMB Groep (kenmerk: 25238901H) 5. Akoestisch onderzoek, HMB Groep (kenmerk: 25239301N1) 6. Akoestisch onderzoek, HMB Groep (kenmerk: 25239301N2) 7. Fijnstofberekening, Farmconsult (datum: maart 2026) 8. Quickscan flora en fauna nr 63, Agrifirm (kenmerk: E.00006508) 9. Quickscan flora en fauna nr 65, Agrifirm (kenmerk: E.00006507) 10. Quickscan flora en fauna nr 67a, Agrifirm (kenmerk: E.00006506) 11. Quickscan flora en fauna nr 78, Agrifirm (kenmerk: E.00006509) 12. Quickscan flora en fauna Ringweg III, Faunaconsult (datum: 5 november 2025) 13. Motivering Stikstof, Bureau Leefomgeving (datum: 18 juni 2025) 14. Landschappelijk inpassingsplan, Ron Janssen Erf- en landschapsverfraaiing (d.d. 14 oktober 2025) 15. Geurberekeningen 16. Omgevingsdialoog

5

1 INLEIDING

1.1

Aanleiding

Houbensteyn Groep participeert in de Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties met piekbelasting (LBV+). Dit betekent dat de varkenshouderijen van Houbensteyn volledig gesaneerd dienen te worden, de milieutoestemming voor het houden van varkens dient te worden ingetrokken en het omgevingsplan gewijzigd dient te worden zodat het houden van varkens niet langer mogelijk is. De varkenshouderijen zijn gevestigd in Ysselsteyn: ▪ Ysselsteynseweg 63-65 (dorpsrand achter en KI); ▪ Ysselsteynseweg 67a (dorpsrand voor); ▪ Ysselsteynseweg 78 (bosrand). Op bovenstaande locaties worden de varkenshouderijen volledig gesaneerd, hiermee komt het houden van bedrijfsmatig dieren op deze locaties volledig te vervallen en wordt de bestaande bebouwing zoals stallen volledig gesloopt. In het kader van de ontwikkeling zullen alle locaties worden voorzien van een passende nieuwe functie(s), waaronder nieuw te realiseren woningen, een museum en opslag.

Afbeelding 1 Ligging en omgeving

Deze locaties maakt onderdeel uit van het juridisch-planologische regime van het omgevingsplan “Buitengebied Venray 2010” en de daaropvolgende herzieningen. Als voorwaarde bij de LBV+ geldt daarnaast dat het omgevingsplan zodanig moet worden aangepast dat het niet langer mogelijk is om bedrijfsmatig landbouwhuisdieren te houden. Derhalve dient de aanduiding ‘intensieve veehouderij’ te worden verwijderd. Daarnaast zijn de beoogde nieuwe functies niet toegestaan op basis van het tijdelijk omgevingsplan. Derhalve is op basis van het huidige juridisch-planologische kader het niet mogelijk op deze locatie de beoogde nieuwe functies te realiseren. Om de beoogde ontwikkeling te kunnen realiseren is een wijziging van het omgevingsplan (van rechtswege) noodzakelijk, conform de Omgevingswet. Gedurende de overgangsfase zal een wijziging van het omgevingsplan verlopen middels de tijdelijke alternatieve maatregel, ofwel een TAM-omgevingsplan.

6

1.2

Ligging van het plangebied

Het plangebied bestaat uit diverse locaties, de ontwikkellocaties en woningbouwlocaties. In onderhavige onderbouwing worden alle gebieden samen aangemerkt als ‘het plangebied’. Daarnaast wordt er gesproken over de ontwikkellocaties of de woningbouwlocaties. Indien het specifiek over een deelgebied gaat, zullen deze ook als dusdanig benoemd worden. Alle locaties zijn gevestigd in het buitengebied van Ysselsteyn, gelegen op korte afstand van de kern. De locaties zijn gelegen aan zowel de Ysselsteynseweg (ontwikkellocaties) alsook de Ringweg (beoogde woningbouwlocaties).

Nr.78

Nr.67a

Nr.63-35

Afbeelding 2 Luchtfoto plangebied (rood gestippeld: nieuwe woningen)

Ontwikkellocaties Ysselsteynseweg 63-35 Deze locatie is gelegen aan de zuidzijde van de Ysselsteynseweg. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Venray, sectie M, nummer 1408 (ged.) en heeft een oppervlakte van circa 2 hectare. Deze locatie is gelegen op hetzelfde kadastrale perceel als locatie Ysselsteynseweg 67a. De locatie is thans bebouwd met 2 stallen, een mestsilo en een loods. Ysselsteynseweg 67a Deze locatie is gelegen op de hoek van de Ringweg - Ysselsteynseweg. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Venray, sectie M, nummer 1408 (ged.) en heeft een oppervlakte van circa 2 hectare. Deze locatie is gelegen op hetzelfde kadastrale perceel als locatie Ysselsteynseweg 63-35. De locatie is thans bebouwd met 6 stallen en enkele losse bouwwerken. De woning Ysselsteynseweg 67 is gelegen op het kadastrale perceel bekend als gemeente Venray, sectie M, nummer 1323. De woning Ringweg 20 is gelegen op de kadastrale percelen bekend als gemeente Venray, sectie M, nummers 1297 en 1407. Ysselsteynseweg 78 Deze locatie is gelegen aan de noordzijde van de Ysselsteynseweg. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Venray, sectie M, nummers 2125 en 2126 en heeft een oppervlakte van circa 9 hectare. De locatie is thans bebouwd met 7 stallen en een mestsilo. De ontwikkeling vindt uitsluitend plaats op het deel van het perceel waar thans de stallen zijn gelegen.

Thans is er een bedrijfswoning gekoppeld aan deze locatie, deze wordt middels een separate procedure losgekoppeld.

7

Woonlocaties In het kader van de voorgenomen ontwikkeling worden 3 nieuwe woningen gerealiseerd. Deze woningen zijn allen beoogd aan de Ringweg. Twee woningen (Ringweg I en II) zijn voorzien tussen de woningen Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20, op de percelen kadastraal bekend als gemeente Venray, sectie M, nummer 1408 (ged.) en 1407 (ged.). De derde woning (Ringweg III) is beoogd tussen woningen Ringweg 12 en 12a, op het perceel kadastraal bekend als gemeente Venray, sectie M, nummer 2124.

1.3

Vigerend omgevingsplan

Het tijdelijke deel van het omgevingsplan bestaat uit de geldende bestemmingsplannen, de verordeningen tijdelijk deel omgevingsplan en de bruidsschat. Op dit moment geldt voor het plangebied het tijdelijke omgevingsplan ‘Buitengebied Venray 2010’ (vastgesteld d.d. 14 december 2010) en de daaropvolgende herzieningen. Ontwikkellocaties Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kennen alle ontwikkellocaties dezelfde functie ‘Agrarisch’ en een bouwvlak met de aanduiding ‘intensieve veehouderij’. Daarnaast is iedere locatie voorzien van de gebiedsaanduidingen ‘agrarisch gemengd’, ‘luchtvaartverkeerzone’, ‘reconstructiewetzone - verwevingsgebied’ en de maatvoering ‘maximum bouwhoogte’ variërend van 72 tot 80 meter. Aan de achterzijde van de locatie Ysselsteynseweg 78 is tevens een rioolleiding gelegen, voorzien van de functie ‘Leiding - Riool’. Specifiek op de locatie Ysselsteynseweg 67a zijn de bestaande bedrijfswoningen Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20 voorzien van de aanduiding ‘bedrijfswoning’.

Afbeelding 3 Uitsnede vigerend omgevingsplan (rood; ontwikkellocaties)

De voor ‘Agrarisch’ aangewezen gronden zijn bestemd voor agrarisch grondgebruik, op deze locaties specifiek voor intensieve veehouderij. Op deze gronden mogen uitsluitend gebouwen gebouwd worden ten behoeve van een agrarische functie en uitsluitend ter plaatse van een bouwvlak. 8

Woonlocaties Ringweg I en II en Ysselsteynseweg 67 – Ringweg 20 Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kennen deze locaties dezelfde functie ‘Agrarisch’ en een bouwvlak met de aanduiding ‘intensieve veehouderij’. Daarnaast zijn de locaties voorzien van een aanduidingen ‘agrarisch gemengd’, ‘luchtvaartverkeerzone’, ‘reconstructiewetzone - verwevingsgebied’ en de maatvoering ‘maximum bouwhoogte’ variërend van 72 tot 75 meter. Ter plaatse van de bestaande bedrijfswoningen is de aanduiding ‘bedrijfswoning’ aanwezig. Ringweg III Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kent deze locatie de functie ‘Agrarisch’. Daarnaast is de locatie voorzien van de aanduidingen ‘maximum bouwhoogte: 85 m’, ‘luchtvaartverkeerzone’, ‘agrarisch gemengd’ en ‘reconstructiewetzone verwevingsgebied’.

Ysselsteynseweg 67

Ringweg I en II

Ringweg 20

Ringweg III

Afbeelding 4 Uitsnede vigerend omgevingsplan (rood; woonlocaties)

Op basis van het vigerende omgevingsplan is het houden van dieren (intensieve veehouderij) toegestaan, dit moet in het kader van de LBV+ regeling worden uitgesloten. Het realiseren van de beoogde herontwikkeling is op basis van het vigerende omgevingsplan niet mogelijk. De gronden zijn niet bestemd voor de beoogde ontwikkelingen. Het initiatief voor de herontwikkeling van de locatie past niet binnen het vigerende omgevingsplan. Om de gehele herontwikkeling is een juist juridisch-planologisch kader te plaatsen dient het omgevingsplan gewijzigd te worden.

9

2 HUIDIGE SITUATIE De varkenshouderijen van initiatiefnemer zijn gelegen ten oosten van de kern Ysselsteyn, aan de Ysselsteynseweg 63, 65, 67a en 78. De Ysselsteynseweg is een oostelijke ontsluitingsweg van Ysselsteyn. Aan weerszijden van de weg zijn verschillende (agrarische) bedrijven en (bedrijfs)woningen gelegen. De omgeving heeft een landelijk karakter en bestaat naast de bebouwing langs de wegen uit landbouwgronden, watergangen, bospercelen en erfbeplanting rondom de bedrijfsgebouwen en woningen. De locaties zijn bebouwd met bedrijfsgebouwen, opslagruimtes en diverse stallen. Op alle locaties tezamen worden in totaal 23.380 dieren gehouden. In onderstaande tabel de vergunningsituatie (obv milieutoestemming):

Locatie

Aantal dieren

Ysselsteynseweg 63 Ysselsteynseweg 65 Ysselsteynseweg 67a Ysselsteynseweg 78 Totaal

5.184 17 10.389 7.790 23.380

Ammoniak (NH3 kg/j)

Geur (ouE/s)

Fijnstof (PM10 g/j)

totaal

totaal

totaal

7.131,0 93,50 9.262,89 6.438,8

88.236,0 317,90 84.241,48 104.458,5

657.563,4 3.060,00 540.492,60 609.700,0

78

65 67a 63

Afbeelding 5 Luchtfoto huidige situatie

10

Afbeelding 7 Huidige geurcontouren voorgrond

Afbeelding 6 Geurcontouren voorgrond die komen te vervallen in het kader van de ontwikkeling

11

3 BEOOGDE SITUATIE Na het saneren van de varkenshouderijen, in de vorm van het niet meer houden van vee en het slopen van de stallen, zal iedere locatie voorzien worden van een passende herontwikkeling. Het doel van de LBV+ regeling is de stikstofneerslag op de kwetsbare natuur in Natura2000-gebieden naar beneden te brengen. Met het beëindigen van de veehouderijen bestaat de mogelijkheid om de locaties voor andere doeleinden in gebruik te nemen. Per locatie is hierna beschreven hoe de herontwikkeling er uit ziet. Ontwikkellocaties Ysselsteynseweg 63-65 (dorpsrand achter en KI) De bebouwing op de locatie Ysselsteynseweg 63-65 zal volledig gesloopt worden. De locatie wordt in gebruik genomen als cultuurgrond. Ysselsteynseweg 67a (dorpsrand voor) Op deze locatie worden alle stallen en bedrijfsgebouwen gesloopt. De bedrijfswoningen (Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20) behorende bij deze locatie zijn in het verleden reeds afgesplitst van het bedrijf en blijven behouden. Deze worden formeel omgezet worden tot burgerwoningen. Tussen deze om te zetten woningen zijn tevens twee nieuwe woningen beoogd. Ter plaatse van de voormalige stallen is de herhuisvesting van museum ‘de Rowkoelehof’ en ‘de Peelstreek’ voorzien. De beide musea zijn thans elders in Ysselsteyn actief, echter zijn de huidige locaties niet meer passend.

De Rowkoelehof is thans gevestigd aan de Ysselsteynseweg 76a, maar is door de ligging nauwelijks zichtbaar vanaf de weg waarvoor bezoekers de locatie niet goed kunnen bereiken. De Peelstreek is gelegen in de kern aan de Ysselsteynseweg 113. Het huidige pand is gedateerd en ligt ingesloten tussen twee woningen, door de ligging is er weinig parkeerruimte. Om beide musea van een nieuw en passende huisvesting te voorzien wordt op de locatie Ysselsteynseweg 67a een nieuw pand gebouwd. Hierdoor kunnen beide musea, welke qua publiek en expositie op elkaar aansluiten, op een beter passende locatie zich ontplooien. Om de exploitatie van de beide musea financieel te ondersteunen wordt aan de achterzijde van het museum (2.400 m²) een bedrijfsruimte met opslagmogelijkheden voor derden gerealiseerd. Deze opslag (1.800 m²) is ondergeschikt en dient als economische drager voor het museum. Beoogd wordt om het nieuw pand te realiseren (totaal max. 4200 m²) met een nok hoogte van 10 meter en een goothoogte van 5,5 meter. De herhuisvesting van museum ‘de Rowkoelehof’ en ‘de Peelstreek’ versterkt de toeristische sector van Venray doordat het een completer en aantrekkelijker museumaanbod creëert dat bezoekers van binnen en buiten de regio aantrekt.

De goed zichtbare en bereikbare locatie met voldoende parkeerruimte maakt het eenvoudiger om de musea te bezoeken, wat de lokale economie ten goede komt via bestedingen in horeca, winkels en accommodaties. Door gezamenlijke promotie en activiteiten kunnen de musea uitgroeien tot een regionaal trekpunt en bijdragen aan de profilering van Venray als culturele en toeristische bestemming, terwijl de financiële duurzaamheid van de musea wordt gewaarborgd door de combinatie met commerciële opslagruimte. Ysselsteynseweg 78 (bosrand) Op deze locatie worden alle stallen en bedrijfsgebouwen gesloopt. Op deze locatie wordt een bedrijfsruimte ten behoeve van opslag voor derden (2.100 m²) beoogd. Daarnaast zijn aan de achterzijde van het perceel, binnen het bestaande bouwvlak, zonnepanelen met een totaaloppervlakte van 3000 m2 beoogd. Deze panelen zijn reeds gelegen op de daken van de te saneren Houbensteyn Groep stallen: ▪ Locatie Ysselsteynseweg 78: 1.100 m²;

12

▪ Locaties Horst aan de Maas: 2.800 m² Dit is totaal 3900 m², een deel van deze panelen komen dus te vervallen. Thans behoort de woning Ysselsteynseweg 76 als bedrijfswoning bij deze locatie. Deze koppel wordt weggehaald. In een separate procedure wordt deze bedrijfswoning aangewezen bij de locatie Ysselsteynseweg 70. De nieuwe bedrijfsruimte ten behoeve van opslag voor derden heeft een goothoogte van 5,5 meter en een bouwhoogte van 10 meter. De ontwikkeling op deze locatie is passend binnen het straatbeeld van de Ysselsteynseweg en zorgt per saldo voor een verbetering van de kenmerken en uitstraling van het gebied.

Afbeelding 8 Beoogde situatie impressie

Financiële onderbouwing toe te voegen woningen Voor het beëindigen van de varkenshouderijen en het slopen van de stallen en bedrijfsgebouwen geldt een vergoeding in het kader van de LBV+ regeling. Er zijn echter enkele gebouwen en bouwwerken, geen gebouw zijnde, die niet in aanmerking komen voor deze regeling. Dit betekent dat er voor deze onderdelen geen vergoeding is voor de waarde van de faciliteit en de sloopkosten.

13

Als voorwaarde bij de LBV+ geldt daarnaast dat het omgevingsplan zodanig moet worden aangepast dat het niet langer mogelijk is om bedrijfsmatig landbouwhuisdieren te houden. In de praktijk betekent dit dat de functieaanduiding ‘intensieve veehouderij’ moet worden geschrapt, maar dat het bouwvlak blijft en kan worden ingevuld met een andere bestemming. Omdat met dit plan bouwvlakken worden geschrapt of verkleind ontstaat een waardeverlies. Het stoppen van de veehouderijbedrijven nabij de kern Ysselsteyn heeft met name op het gebied van milieu een positieve (maatschappelijke) impact. Gezien de aanzienlijke meerwaarde van het saneren van de varkenshouderij, kiest de gemeente er in dit specifieke geval bewust voor om af te wijken van het Ruimte-voor-Ruimtebeleid en maatwerk te leveren voor dit initiatief. De afwijking van het reguliere beleid is niet standerd of algemeen van toepassing, maar volgt uit een afgewogen beoordeling van deze unieke situatie. Hierbij speelt de directe verbetering van de leefomgeving rondom Ysselsteyn een grote rol, met name op het gebied van geurhinder. Het wegvallen hiervan draagt bij aan de hogere kwaliteit van wonen en leven van de inwoners en versterkt de sociale en maatschappelijke structuur van de omgeving.

Omdat de aanleiding, context en maatschappelijke punten specifiek zijn voor deze locatie en de ontwikkeling, leidt dit niet tot precedentwerking voor andere locaties of initiatieven. Elke toekomstige situatie zal opnieuw beoordeeld worden op basis van de ruimtelijke, maatschappelijke en milieukundige punten. De vergoeding in de vorm van woningbouwtitels wordt uitsluitend toegekend aan onderdelen die een kwalitatieve bijdrage leveren aan de ontwikkeling. Het betreft bijvoorbeeld het slopen van gebouwen waar geen LBV+vergoeding geldt en het beperken van bouwvlakken die anders een veehouderijfunctie zouden behouden. Door deze bijdragen wordt het gebied niet alleen beter ontsloten voor woningbouw, maar ontstaat ook ruimtelijke en milieukundige meerwaarde, passende binnen het landelijke kader en gemeentelijke beleidsdoelen. Dit maatwerk vormt zorgvuldig afgewogen balans tussen diverse belangen. Door een deel van de kosten te compenseren via woningbouwtitels wordt het voor initiatiefnemer haalbaar om de gewenste ruimtelijke en maatschappelijke verbeteringen door te voeren, terwijl de gemeente tegelijkertijd haar doelen op het gebied van leefbaarheid, geurhinder en duurzaamheid kan realiseren.

Hiermee wordt een unieke kans benut om het landelijk gebied rondom Ysselsteyn op een maatschappelijk verantwoorde manier te versterken, zonder dat dit leidt tot structurele afwijking van het bredere beleid. De niet door LBV+ vergoede kosten/afwaarderingen zullen worden ingezet als kwaliteitsbijdrage (bouwtitel). Het gaat dan om een waarde gelijk aan 3 bouwtitels. Hierover zijn tussen initiatiefnemer en gemeente afspraken gemaakt, vastgelegd in een overeenkomst. 15% regeling stikstof Voor veehouderijen die participeren in de regeling en op hun locatie met een andere bedrijfsvorm (niet zijnde een intensieve veehouderij) activiteit willen gaan ontplooien waarbij stikstof (NH³ en NOx) vrijkomt is de mogelijk gecreëerd om eenmalig een beperkt deel (15%) van de vergunde stikstof emissie behorende bij de ammoniakemissie uit de betrokken dierenverblijven in te zetten om de omschakeling naar een andere bedrijfsvorm mogelijk te maken. Initiatiefnemer wenst gebruik te maken van deze regeling. Voor alsnog zijn de volgende activiteiten beoogd: ▪ Plaatsen van een mini-warmte kracht koppeling (WKK) van 500 kW (inpandig) op de locatie Ysselsteynseweg 67a alsook nr. 78 (NOx van de WKK is een equivalent van de NH³ uit de stallen); ▪ Plaatsen van 3 batterijen van 400 kW. Batterijen staan in de openlucht, buiten het gebouw op de locatie Ysselsteynseweg 78; ▪ Plaatsen van 2 batterijen van 400 kW.

Batterijen staan in de openlucht, buiten het gebouw op de locatie Ysselsteynseweg 67a; ▪ Hobbymatig houden van dieren op cultuurgronden, locaties Ysselsteynseweg 63-65; 14

In de regels behorende bij deze toelichting wordt deze 15% regeling middels een productieplafond vastgelegd. De exacte activiteiten zullen, indien noodzakelijk, middels een separate vergunning aangevraagd worden. Woonlocaties Ringweg I, II en III Tussen de om te zetten woningen Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20 zijn twee nieuw woningen beoogd. Verderop aan de Ringweg tussen de woningen Ringweg 12 en 12a is eveneens een nieuwe woning beoogd. Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20 De bedrijfswoningen (Ysselsteynseweg 67 en Ringweg 20) behorende bij de locatie Ysselsteynseweg 67a en zijn in het verleden reeds afgesplitst van het bedrijf. Deze blijven behouden en worden formeel omgezet tot burgerwoningen.

Afbeelding 9 Beoogde situatie impressie

Verbetering woon- en leefklimaat Het saneren van de veehouderijlocaties nabij de kern Ysselsteyn draagt in belangrijke mate bij aan het verbeteren van het woon- en leefklimaat van de inwoners van de kern. De nabijheid van een intensieve veehouderij veroorzaakt o.a. geurhinder die de leefkwaliteit in de kern mogelijk aantast (zie afbeelding 6 en 7). Door de beëindiging van de veehouderijen komt deze geurhinder te vervallen, wat resulteert in een aangenamer en gezonder woonmilieu. Er is dan ook sprake van een positieve (maatschappelijke) impact. Naast geurhinder zorgt een intensieve veehouderij ook voor verhoogde emissies van ammoniak, fijnstof en andere schadelijke stoffen. Deze emissies kunnen negatieve effecten hebben op de luchtkwaliteit en daarmee op de volksgezondheid. Door het saneren van deze varkenshouderijen neemt de uitstoot van deze stoffen substantieel af, wat niet alleen de luchtkwaliteit ten goede komt, maar ook de belasting op nabijgelegen natuurgebieden vermindert. Dit sluit aan bij de landelijke en provinciale doelen op het gebied van milieu, gezondheid en natuurherstel.

15

Naast de milieukundige en ruimtelijke voordelen levert de sanering van varkenshouderijen nabij Ysselsteyn ook belangrijke sociaal-maatschappelijke meerwaarde op. Het verminderen van geur- en milieuhinder draagt bij aan het versterken van de leefbaarheid en sociale cohesie binnen de dorpsgemeenschap, doordat het spanningsveld tussen agrarische ondernemers en omwonenden wordt verkleind. Bovendien ontstaat er meer draagvlak voor toekomstige gebiedsontwikkelingen die inspelen op lokale wensen, zoals nieuwe woningen. Het verbeteren van de leefomgeving bevordert zo niet alleen de fysieke gezondheid, maar ook het welzijn en de sociale verbondenheid van de inwoners van Ysselsteyn. Landschap In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is een landschappelijk inpassingsplan1 opgesteld. Ysselsteynseweg 67a (63-65) In het landschapsplan wordt deze locatie aangemerkt als locatie A. De visie is om het landschap weer terug te brengen hoe het ooit was. Een open landschap met hierin de clusters bebouwing en stevige beplanting langs deze bebouwing. Vanuit de straat de doorzichten naar de open landbouwgebieden. Vandaar de voorzijde museum met een gemengde haag het hekwerk verdoezelen en de entree en parkeerzone inrichten met eveneens bomen en verder de openheid onder de bomen, dat ook ruimte biedt voor exposities buiten.

Juist de randen de inheemse bomen en nabij de bebouwing een hoogstamweide, dat een leuke sfeer geeft. Dit sluit ook mooi aan op de bestaande te behouden bomen. De bomenrij langs het museum versterken met aanvullend stevige bomen. De bomenzone versterken door als zoom een struikenrand aan te leggen, dat privacy biedt en een stevige groene zone haaks op de straat. Het verdere groen rond de te saneren stallen verdwijnt en wordt weer agrarische grond. Ysselsteynseweg 67 (om te zetten woning) In het landschapsplan wordt deze locatie aangemerkt als locatie B. De visie is om het bestaande groen mooi te behouden. Het beheer verder te continueren en bij de bomen aan te bevelen minder te snoeien en ze uit te laten groeien tot volledige bomen. Dit spaart veel werk en draagt bij aan een fraaier en meer bio divers erf. Juist het erf met bomen, hagen en ook gras-kruiden creëert veel ruimte voor soorten die hier komen foerageren en vertoeven. Ringweg 20 (om te zetten woning) In het landschapsplan wordt deze locatie aangemerkt als locatie C. De visie is om ingetogen groen toe te voegen. De achter singel mooi behouden en beheren is aan te bevelen. Daarbij de hagen voorzijde als tuin en mooi behoud van de bomen aan de straatzijde. De singel aan de noordzijde verdwijnt en wordt verplaatst op eigen

1

Landschappelijk inpassingsplan, Ron Janssen (datum: 14 oktober 2025)

16

grond van de initiatiefnemer Houbensteyn. De zijde witte buurwoning maakt een gemengde haag het groene kader compleet en kan de eigenaar de tuin verder invullen.

Afbeelding 12 Uitsnede landschapsplan locatie A

Afbeelding 11 Uitsnede landschapsplan locatie B

Afbeelding 10 Uitsnede landschapsplan locatie C

17

Ysselsteynseweg 78 In het landschapsplan wordt deze locatie aangemerkt als locatie D. De visie is om het groene casco vanuit het bestaande groen te behouden en te versterken. Binnen dit casco het open agrarische landschap, waarbinnen de opslagloods en zonneweide gerealiseerd worden. Het versterkt groene casco draagt zorg voor de landschappelijke inpassing van deze nieuwe elementen. Met een juist beheer is de duurzaamheid en functionaliteit singels gegarandeerd en het Jan Houbenpad vormt een wandelverbinding voor de groene corridor langs het bestaande groengebied van de buren en de Rouwkuilen. De toevoeging van een bomenrij en struweelzone versterkt en verfraait dit wandelpad. Ook de voorzijde met de boomweide en bomensingel is een juist beheer de garantie voor behoud van een mooi groen aanzicht vanuit de straat en hiermee inkleding van het geheel.

Afbeelding 13 Uitsnede landschapsplan locatie D

Ringweg I en II Deze locaties worden in het landschapsplan aangemerkt als locatie E en F. De visie om de twee kavels met woningen mooi te omkaderen met hagen en aan de voorzijde de combi met de bestaande bomen. De achterzijde enkele bomen, zodat het zicht op het achterland en richting museum er zal zijn.

18

Afbeelding 14 Uitsnede landschapsplan locatie E en F

Ringweg III In het landschapsplan wordt deze locatie aangemerkt als locatie G. De visie om de kavel met woningen mooi te omkaderen met hagen en aan de voorzijde de combi met de bestaande bomen aan de voorzijde waar mogelijk en de achterzijde. Hiermee een mooi doorzicht onder de bomen naar het achterland. Door verder wat erfbomen en enkele fruitbomen op achtererf te zetten geeft dit een mooie meerwaarde met het bestaande en zo een mooi huis in een groene dorpsrand.

Afbeelding 15 Uitsnede landschapsplan locatie G

19

4 BELEIDSKADER

4.1

Rijksbeleid

4.1.1 Nationale Omgevingsvisie Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en water robuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.

Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.

Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte;

20

2.

3.

Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten komst gaat van die van toekomstige generaties.

Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig initiatief zijn als volgt: ▪ Bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving; ▪ Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; ▪ Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; ▪ Zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften; ▪ Beperken van klimaatveranderingen; ▪ Realiseren van een betrouwbare, betaalbare en veilige energievoorziening, die in 2050 CO2-arm is, en de daarbij benodigde hoofdinfrastructuur. Alhoewel de NOVI zich niet specifiek uit laat over dergelijke kleinschalige initiatieven betreft het een initiatief waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en waarbij er geen sprake is van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat met het initiatief wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. 4.1.2

Instructieregels Rijk (AMvB’s)

Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor het omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl). De instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: ▪ Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); ▪ Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); ▪ Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; ▪ Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; ▪ Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; ▪ Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart,

fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; ▪ Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8). Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en

21

rijkswegen. In enkele bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden, zoals gezegd, alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het grootste deel van de Bkl-instructieregels is dus niet van toepassing op omgevingsplanregels met een ander oogmerk. Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders natuurlijk. Het Rijk hanteert verschillende typen instructieregels, die meer of minder afwegingsruimte bieden: 1. Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; 2. Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; 3. In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden.

Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. Deze afwegingsruimte is in de instructieregels van het Bkl vormgegeven door voor een aantal thema´s (geluid, geur en trillingen) standaardwaarden en grenswaarden op te nemen. Overname van de standaardwaarde kan in beginsel zonder aanvullende motivering. Gebruikmaking van de ruimte tussen standaard- en grenswaarde vergt wel een aanvullende motivering. Samenvattend is de afwegings- of beslisruimte afhankelijk van: 1. het type instructieregel (zie hierboven); 2. de aard van de norm (open of gesloten); en 3. flexibiliteitsopties die binnen de instructieregel worden geboden. Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Als het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) voor een bepaalde activiteit geen regels stellen, heeft de gemeente in principe de beleidsvrijheid om in het omgevingsplan daar zelf regels over te stellen.

Daarbij gelden uiteraard grenzen: ▪ het moet de fysieke leefomgeving betreffen; ▪ als het al uitputtend geregeld in wetgeving die niet opgaat in de Omgevingswet, kan het niet in het omgevingsplan geregeld worden, tenzij het met een ander oogmerk gebeurt; ▪ de instructieregels van het Bkl kunnen bepalen dat voor een bepaald onderwerk regels moeten worden gesteld in het omgevingsplan en daarbij ook hoe. Als het Bal of Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken wel regels stellen, in het mogelijk dat er maatwerkregels worden opgenomen in het omgevingsplan. Maatwerkregels zijn gebiedsgerichte algemene regels in het omgevingsplan waarmee wordt afgeweken van Bal- of Bbl-regels. Bij de regels uit het Bal is generiek maatwerk mogelijk, tenzij er specifieke uitzonderingen worden aangegeven. Bij de regels in het Bbl is dat andersom: maatwerkregels zijn alleen mogelijk als dat specifiek wordt toegestaan. Als maatwerkregels mogelijk zijn, geven Bal en Bbl aan binnen welke grenzen daarmee kan worden afgeweken of nader worden ingevuld ten opzichte van de Bal-/Bbl-regels. De gemeente heeft op grond van het Bal en Bbl vaak ook de bevoegdheid om maatwerkvoorschriften te stellen. Maatwerkvoorschriften landen niet in het omgevingsplan, maar zijn afzonderlijke besluiten die gericht zijn tot één initiatiefnemer.

Toch zijn ook verleende maatwerkvoorschriften van belang bij het opstellen van het omgevingsplan. In ieder geval moet de gemeente, bij het beoordelen of maatwerkregels zullen worden gesteld, ook nagaan of over het betreffende onderwerp al eerder maatwerkvoorschriften zijn gesteld. Die maatwerkvoorschriften kunnen mogelijk worden geïntegreerd in de maatwerkregels, en dan (na inwerkingtreding van de wijziging van het omgevingsplan) worden ingetrokken. Met name als er voor een bepaald onderwerp in het verleden veel maatwerkvoorschriften zijn gesteld, is het 22

aan te raden om te bekijken of maatwerkregels in het omgevingsplan niet tot een evenwichtiger en toekomstbestendiger resultaat kunnen leiden. 4.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking Conform artikel 5.129g Bkl geldt dat bij een wijziging van het omgevingsplan en buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling de ladder van toepassing is, dit om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen. De ladder is uitsluitend van toepassing als een ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt gerealiseerd. Het begrip “stedelijke ontwikkeling” is daarbij als volgt gedefinieerd: “ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.” De Afdeling is in een eerdere zaak van oordeel geweest dat indien er sprake is van planologische functiewijzigingen er in beginsel geen sprake is van een stedelijke ontwikkeling. (ABRvS, 20 april 2016; ECLI:NL:RVS:2016:1075) Onderhavig planvoornemen voorziet in diverse ontwikkelingen, het saneren van de bestaande veehouderijen en het daarvoor in de plaats realiseren van enkele woningen, een museum met opslag en een bedrijfslocatie. Er is dus sprake van een functiewijziging op diverse locaties. Er is daarnaast geen sprake van een substantiële toename van bebouwing, juist een aanzienlijke afname gezien de te saneren veehouderij locaties.

Er hoeft dan ook niet aan de ladder getoetst te worden. Zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State eerder heeft overwogen (d.d. 23 januari 2019, nr. 201804681/1/A1), betreft een zonneweide geen stedelijke ontwikkeling. Er hoeft in het kader van de zonneweide dan ook niet aan de ladder voor duurzame verstedelijking getoetst te worden. 4.1.4 LBV + regeling De Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties met piekbelasting (LBV+) is een subsidieregeling van de Rijksoverheid die gericht is op het vrijwillig en permanent beëindigen van veehouderijlocaties met een relatief hoge stikstofuitstoot op nabijgelegen Natura 2000-gebieden. Deze zogeheten piekbelasters dragen onevenredig veel bij aan de stikstofdepositie en vormen daarmee een belangrijke schakel in het herstel van kwetsbare natuur in Nederland. De LBV+ regeling is bedoeld voor veehouders die binnen de top van stikstofuitstoters vallen en die bereid zijn hun locatie definitief te sluiten. In ruil daarvoor ontvangen zij een ruime vergoeding, gebaseerd op de marktwaarde van het productiebedrijf en een aanvullende vergoeding voor het verlies van productiecapaciteit. Een belangrijke voorwaarde is dat de stikstofrechten komen te vervallen en dat herstart van het bedrijf op een andere locatie niet mogelijk is.

Deze regeling is onderdeel van het bredere stikstofbeleid en het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG). Met de inzet van LBV-plus streeft de overheid naar een structurele vermindering van stikstofuitstoot, het versnellen van vergunningverlening voor andere sectoren, en het verbeteren van de biodiversiteit in beschermde natuurgebieden. De regeling biedt agrarische ondernemers een vrijwillig maar aantrekkelijk alternatief om uit te stappen, met behoud van financiële zekerheid. Het draagt bij aan de noodzakelijke transitie van de landbouwsector naar een duurzamer toekomstperspectief. Handreiking april 2025 Het handelingsperspectief bij de 15%-regeling is ontwikkeld om veehouders die deelnemen aan vrijwillige beëindigingsregelingen, zoals de LBV+, de mogelijkheid te bieden om op hun locatie een nieuwe, niet-veehouderij gerelateerde activiteit te starten. Dit is toegestaan zolang deze nieuwe activiteit niet meer dan 15% van de oorspronkelijk vergunde stikstofemissie (ofwel ammoniak) veroorzaakt. Deze ruimte wordt juridisch gezien als intern salderen. Door recente uitspraken van de Raad van State is intern salderen echter vergunningsplichtig geworden, wat vraagt om een zorgvuldige onderbouwing en besluitvorming door het bevoegd gezag.

23

De handreiking biedt daarom een juridisch houdbare werkwijze waarbij in één besluit zowel de beëindiging van de veehouderij als de toestemming voor de nieuwe activiteit wordt geregeld. Dit versterkt de rechtszekerheid van de ondernemer en borgt dat het merendeel van de stikstofruimte (>85%) daadwerkelijk wordt geschrapt ten gunste van de natuur. Zo blijft de stikstofreductie behouden en wordt tegelijkertijd invulling gegeven aan het sociaaleconomisch belang van de ondernemer, waarmee het draagvlak voor vrijwillige beëindiging wordt versterkt. Om deze 15% te borgen zal hiervoor een voorwaarde opgenomen worden in het omgevingsplan. De exacte activiteiten zullen middels een losse vergunning aangevraagd worden (omgevingsvergunning voor activiteit en aanpassing Nbw vergunning voor uitstoot). Een aanpassing van de huidige Natuurwet vergunning is derhalve noodzakelijk. Onderhavige ontwikkeling participeert in deze regeling, alle veehouderijen worden gesaneerd. Middels onderhavig planvoornemen wordt uitgesloten dat er nog bedrijfsmatig dieren gehouden mogen worden en zullen de locaties worden voorzien van een passende herontwikkeling.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1 Provinciale Omgevingsvisie Limburg Op 1 oktober 2021 hebben Provinciale Staten de Provinciale Omgevingsvisie Limburg, met bijbehorend m.e.r vastgesteld. De Provinciale Omgevingsvisie is per 25 oktober 2021 in werking getreden. De Provinciale Omgevingsvisie Limburg vervangt het voormalige ‘Provinciaal Omgevingsplan Limburg’ (POL2014). In de Omgevingsvisie wordt de lange termijnvisie (2030-2050) beschreven. Er wordt continue gezocht naar de goede balans tussen beschermen én benutten van de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie komen vraagstukken aan bod, die er op provinciaal niveau echt toe doen. Daarnaast komen er ook autonome vraagstukken aan bod die van groot provinciaal belang zijn. Het Rijnlands model, dat staat voor overleg en samenwerking, solidariteit en vakmanschap en dat zich richt op de lange termijn, op waarden als kwaliteit en geluk, is hierbij het uitgangspunt. Het document is dynamisch en flexibel, dit biedt mogelijkheden om het document te actualiseren met het oog op (eventuele) toekomstige veranderingen. In de provinciale omgevingsvisie Limburg zijn een aantal hoofdopgaven te onderscheiden, namelijk: a. Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving; a. In stedelijk c.q. bebouwd gebied; Zowel in de stedelijke centra als in de landelijke kernen liggen er diverse uitdagingen.

In stedelijke centra heeft dit met name te maken met de versterking van de stedelijkheid, in de landelijke kernen met het behoud van de leefbaarheid. Limburg is rijk aan volkscultuur en tradities en heeft een rijk verenigingsleven. Hoewel sociale verbanden zoals verenigingen vroeger vanzelfsprekend waren, staan deze nu steeds meer onder druk. Er zijn daarnaast uitdagingen op het gebied van de verbetering en verduurzaming van de woningvoorraad, de toegankelijkheid, beschikbaarheid en bereikbaarheid van voorzieningen en het klimaatbestendig maken van de bebouwde omgeving. Ook kent het bebouwd gebied opgaven met betrekking tot de arbeidsmarkt en ruimte voor bedrijvigheid. b. In landelijk gebied; Limburg kent een uniek landschap en prachtige natuurgebieden. Dit is niet vanzelfsprekend. In het landelijk gebied ligt de nadruk op uitdagingen die te maken hebben met onder meer klimaatadaptatie, de transitie van de landbouw, de inpassing van energie en het zoeken van de balans tussen natuur(behoud), ruimtelijke kwaliteit en het mogelijk maken van ontwikkelingen. Daarnaast zijn schaalvergroting en leegstand van agrarische bebouwing, toeristisch-recreatief (mede)gebruik, biodiversiteit, stikstof en (grond)waterkwaliteit belangrijke thema’s. 2. Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame economie; inclusief landbouwtransitie; Tot 2020 groeit het aantal banen in Limburg.

De welvaart en het gemiddelde opleidingsniveau nemen toe, maar niet voor 24

3.

iedereen. Hoewel de werkloosheid gelijk is aan het landelijk gemiddelde (peildatum 2019, 3e kwartaal), is de bruto participatiegraad in Limburg relatief laag. In sectoren als de bouw, horeca en toerisme, zorg en ICT wordt een krapte op de arbeidsmarkt ervaren. Demografische ontwikkelingen maken dat de beroepsbevolking slinkt en het aantal ouderen toeneemt. Een bijzonder punt van zorg is de groeiende maatschappelijke tweedeling die zich ook fysiek uit in de vorm van de ruimtelijke concentratie van kwetsbare groepen. Samen met het verhogen van de arbeidsparticipatiegraad en het aantrekken van internationale werknemers kunnen ontwikkelingen als digitalisering, robotisering en automatisering het tekort aan arbeidskrachten – onder meer als gevolg van demografische ontwikkelingen – tegengaan. Klimaatadaptieve en energietransitie; Klimaatverandering vergroot de kans op overstromingen en wateroverlast, hittegolven en hittestress en langdurige perioden van droogte. Dit brengt uitdagingen en veiligheidsoverwegingen, maar ook kansen met zich mee. Bijvoorbeeld het koppelen van thema's. Deze klimaatontwikkelingen hebben invloed op onze voedselvoorziening, de leefbaarheid, gezondheid en de natuur. Ook verandert de komende jaren de energievoorziening in Nederland fors. Deze energietransitie zal ook een grote impact hebben op de woon- en leefomgeving in Limburg.

Energiebesparing in industrie, landbouw, woningen en mobiliteit én het accommoderen van de ruimtevraag voor de opwekking van duurzame energie, zoals zonne- en windenergie, zijn hierbij uitdagingen met impact op de omgeving.

De Omgevingsvisie Limburg bestaat uit twee delen: ▪ Een thematisch deel waarin gedetailleerd wordt ingegaan op de provinciale ambities en opgaven voor de diverse thema’s; ▪ Een gebiedsgericht deel waarin de thema’s op hoofdlijnen verbonden worden op regionale schaal voor de drie regio’s Noord-, Midden en Zuid-Limburg. Werklocaties Op het gebied van werklocaties geeft de POVI aan dat voor de vestiging of uitbreiding van bedrijven geschikte huisvesting en ruimte noodzakelijk is. Dit kan in Limburg vaak een probleem zijn. Soms is er onvoldoende ruimte beschikbaar, of voldoet de ruimte niet aan de eisen van de gebruikers. Daarbij kunnen eisen ook snel veranderen door digitalisering, verduurzaming, globalisering of robotisering van bedrijfsprocessen. In Noord-Limburg ontstaat druk op grootschalige kavels, die met name gebruikt worden door logistieke bedrijven die de corridor van Rotterdam/Antwerpen naar het Ruhrgebied willen benutten. Dit vraagt om het maken van keuzes, ook omdat niet alle logistieke bedrijven evenveel toegevoegde waarde leveren aan onze economische structuur. Het is de provinciale ambitie om ook in de toekomst te beschikken over genoeg werklocaties en goede ontwikkelruimte voor bestaande en nieuwe bedrijven, zoals bedrijventerreinen, kantoorlocaties en winkelgebieden. Nederland verstedelijkt steeds meer. Dat geldt ook voor Limburg.

De ruimte voor recreatie, natuur, wonen en bedrijvigheid staat onder druk door andere bestemmingen. Ook bedrijven zijn ruimtevragers. In het algemeen geldt: hoe compacter de werklocaties, hoe beter de omgevingskwaliteit. Grote logistieke bedrijven passen echter niet zomaar op alle bestaande bedrijventerreinen. Vestiging is vaak alleen mogelijk op nog niet bebouwde plekken op grootschalige logistieke terreinen of, als uitbreiding niet meer mogelijk is, op nieuw aan te leggen terreinen. Dit laatste gaat ten koste van andere bestemmingen en de landschappelijke kwaliteit. Anderzijds liggen er ook kansen om bedrijventerreinen multifunctioneel in te zetten en ze op die manier een bijdrage te laten leveren aan andere doelen, zoals de energietransitie. Ook liggen er kansen in het voorkomen van wateroverlast en droogte, de zorg voor een veilige leefomgeving en biodiversiteit. Wonen Op het gebied van wonen wordt er specifiek gekeken naar welke behoeften er zijn. De grootste opgave op korte- en middellange termijn zit in het toekomstgeschikt maken van de verouderde en niet-courante bestaande woningvoorraad. Uitgangspunten zijn dat deze woningen in eerste instantie levensloopbestendig dienen te worden gemaakt, en daarna ook verduurzaamd. Getalsmatig zijn er voldoende woningen, kwalitatief gezien zijn dit echter niet overal de juiste woningen 25