095 Bijl02 Digitaal bijlagenboek risico's.pdf

DIGITAAL BIJLAGENBOEK Programmabegroting 2025-2028

1 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

Bijlagenboek

TOELICHTING RISICO’S PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

2 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ............................................................................................................................................. 3 01. Risico: Grondexploitatie - Grondverkoop ...................................................................................................... 5 02. Risico: Grondexploitatie - Bouw- en woonrijp maken ................................................................................... 5 03. Risico: Ondertunneling Vierpaardjes ............................................................................................................. 6 04. Risico: Grondexploitatie - Bijdragen van andere overheden ......................................................................... 7 05. Risico: Grondexploitatie - Plankosten ........................................................................................................... 7 06. Risico: Jeugd .................................................................................................................................................. 8 08. Risico: Toename bezetting beschermd wonen ............................................................................................ 10 09. Risico: BV Campus Vastgoed ....................................................................................................................... 11 11.

Risico: Juridische risico’s.............................................................................................................................. 12 12. Risico: Digitale toegankelijkheid ................................................................................................................. 12 14. Risico: Grondexploitatie - Tijdelijk beheer ................................................................................................... 13 16. Risico: Bedrijfsgevolgschade brand ............................................................................................................. 13 18. Risico: Regio Noord-Limburg ....................................................................................................................... 14 21. Risico: Calamiteiten groenbeheer ............................................................................................................... 15 22. Risico: BTW sport projecten ........................................................................................................................ 16 26. Risico: Uitbreiding bargeterminal ............................................................................................................... 17 27. Risico: BTW Sport ........................................................................................................................................ 18 28.

Risico: Extra armoedebeleidslasten ten gevolge van meer aanvragen vanwege energiearmoede ............ 19 29. Risico: Wmo maatwerk ............................................................................................................................... 20 32. Risico: Inflatie zorgaanbieders .................................................................................................................... 22 33. Risico: Zwembad de Wisselslag ................................................................................................................... 23 34. Risico: Meldplicht datalekken ..................................................................................................................... 24 35. Risico: Privacy.............................................................................................................................................. 25 37. Risico: Informatieveiligheid ......................................................................................................................... 26 43. Risico: Vertraging project Herinrichting woonwagenlocaties ..................................................................... 27 46. Risico: Rente ................................................................................................................................................ 27 47.

Risico: Gladheidsbestrijding ........................................................................................................................ 28 48. Risico: Extra uitgaven als gevolg van het niet voldoen aan de wettelijke norm ......................................... 28 49. Risico: Calamiteiten ..................................................................................................................................... 29 52. Risico: Flexwoningen Daelweg .................................................................................................................... 29

3 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

54. Risico: Uitvoerbaarheid irt (wettelijke) ontwikkelingen Participatiewet..................................................... 30 56. Risico: Hoogwateropgaven ......................................................................................................................... 31 57. Risico: Claim toekomstig voordeel IU-Beschermd wonen ........................................................................... 31 58. Risico: Beschermd wonen ............................................................................................................................ 32 60. Risico: Wegvallen huidige aanbieder Inburgering ...................................................................................... 33 61. Risico: Bordes NS station Venlo ................................................................................................................... 34 62. Risico: Huur opvanglocatie Oekraïense Ontheemden ................................................................................. 34 63. Risico: Continuïteit zorg Mutsaersstichting................................................................................................. 35 64. Risico: MGR Sociaal Domein Limburg Noord .............................................................................................. 36 65.

Risico: Doorstroomlocatie Horst aan de Maas............................................................................................ 37 66. Risico: Bijdrage Plan van aanpak RUD Limburg Noord ............................................................................... 38 67. Risico: Onvoorziene / vervroegde verkiezing............................................................................................... 39 68. Risico: Energiekosten i.c.m. vastgoed ......................................................................................................... 39 69. Risico: GGD .................................................................................................................................................. 40 70. Risico: Onttrekking reserve Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw) .............................................................. 41 71. Risico: Uitvoering taken Wet Bodembescherming ...................................................................................... 42

4 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

01. Risico: Grondexploitatie - Grondverkoop Toelichting risico: Als gevolg van externe factoren als ontwikkelingen in de (economische) marktsituatie kan de verkoop van gemeentelijke gronden en gebouwen stagneren dan wel aan prijsfluctuaties onderhevig zijn (markt- en afzetrisico’s). Kans:

10-75%

Financiële impact:

€ 5.500.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, zal dit leiden tot een (aanvullend) tekort in de grondexploitatie. Hiervoor zal financiële dekking moeten worden gevonden. In eerste instantie is hiervoor de Algemene Grondreserve beschikbaar. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Voor de verkopen te optimaliseren hebben we een website laten maken om ons vastgoed te presenteren. We hebben kavels laten opschonen, hier te koop borden op laten plaatsen. Er is een acquisiteur aangesteld om de verkoop optimaal te begeleiden. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 3.610.000

02. Risico: Grondexploitatie - Bouw- en woonrijp maken Toelichting risico: De kosten van bouw- en woonrijp maken kunnen doorgaans goed worden geraamd. Echter de kosten van bijvoorbeeld archeologie, explosievenonderzoek en asbestverwijdering worden doorgaans pas duidelijk als gestart wordt met de werkzaamheden. Daarnaast kan de marktsituatie leiden tot plotselinge fluctuaties in het prijsniveau van de investeringen. Kans:

25-75%

Financiële impact:

€ 7.700.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, zal dit leiden tot een (aanvullend) tekort in de grondexploitatie. Hiervoor zal financiële dekking moeten worden gevonden. In eerste instantie is hiervoor de Algemene Grondreserve beschikbaar. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Veelvuldig afstemmen met afdeling openbare werken over ramingen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 4.530.000

5 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

03. Risico: Ondertunneling Vierpaardjes Toelichting risico: In juni 2017 heeft de gemeenteraad het besluit genomen om over te gaan tot de realisatie van de Onderdoorgang Vierpaardjes. Voor de realisatie van de Onderdoorgang Vierpaardjes is een investeringsbudget beschikbaar van € 52,7 miljoen. Naast dit budget is een reservering voor risico’s opgenomen. Om ProRail te laten starten met haar werkzaamheden voor de onderdoorgang is een risicovoorziening van 85% van de verwachte risico’s nodig. Voor de werkzaamheden in de openbare ruimte en de verwerving en sloop van vastgoed is een risico-voorziening van 50% van de verwachte risico's nodig. Gezien de huidige marktontwikkelingen wordt voor het volledige project tot einde werk een verhoging van de kosten verwacht. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 10.500.000

Onderbouwing financiële impact: Huidige situatie: In de begroting 2024 is een totaal risico van € 13 miljoen opgenomen. Als gevolg van de kostenindexering én de hogere rijksbijdrage en CEF-subsidie, resteert €10,5 miljoen, waarvan € 2,8 miljoen reservering vanuit de provincie Limburg en € 7,7 miljoen vanuit de gemeente Venlo. Naar huidig inzicht worden kostenverhogingen verwacht als gevolg van indexering en meerkosten van de aannemers. Na oplevering van de onderdoorgang moet de bestaande overweg door Prorail gesaneerd worden. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Per verwacht risico binnen het project Vierpaardjes zijn beheersmaatregelen bepaald. Dit zijn o.a. overleg met de omgeving, uitvoeren van onderzoeken, marktconsultatie en het inschakelen van expertise. Voor de realisatiefase van de Vierpaardjes is een Europese CEF-subsidie van ruim € 9 miljoen toegekend. Ondanks dat aan deze subsidie stringente voorwaarden zijn verbonden, zetten wij er maximaal op in om deze subsidie te benutten voor de meerkosten en indexeringen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 7.875.000

6 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

04. Risico: Grondexploitatie - Bijdragen van andere overheden Toelichting risico: Aan subsidiebeschikkingen voor bepaalde werkzaamheden zijn voorwaarden verbonden. De realisatie van de werkzaamheden kan in tijd en geld afwijken van deze voorwaarden waardoor het risico op intrekking van (een gedeelte van) de subsidie kan optreden. Kans:

10-50%

Financiële impact:

€ 3.600.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, zal dit leiden tot een (aanvullend) tekort in de grondexploitatie. Hiervoor zal financiële dekking moeten worden gevonden. In eerste instantie is hiervoor de Algemene Grondreserve beschikbaar. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Goede dossieropbouw en archivering is van groot belang en kan risico’s beperken voor de uiteindelijke verantwoording aan de verstrekkende instantie. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 76.000

05. Risico: Grondexploitatie - Plankosten Toelichting risico: De plankostenbudgetten van grondexploitaties kunnen onder druk komen te staan als gevolg van langdurige planvoorbereiding en/of -uitvoering. Dit kan het gevolg zijn van bezwaren tegen plannen of de marktsituatie die vraagt om een regelmatige bijstelling van de plannen. Ook de vertraging in de uitvoering van plannen als gevolg van de wijzigingen in de marktsituatie verhogen de kosten van planbegeleiding. Kans:

25-75%

Financiële impact:

€ 4.750.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, zal dit leiden tot een (aanvullend) tekort in de grondexploitatie. Hiervoor zal financiële dekking moeten worden gevonden. In eerste instantie is hiervoor de Algemene Grondreserve beschikbaar. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Veelvuldig met omgeving en marktpartijen afstemmen om zo het planontwikkelingsproces te versnellen en te verbeteren. Zie ook beheersmaatregel grondverkoop gericht op beheersing stagnatie in uitvoering) Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 2.630.000

7 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

06. Risico: Jeugd Toelichting risico: In de begroting jeugd 2025 zijn de trends van de eerste maanden van 2024 verwerkt. We hebben er tot nog toe voor gekozen om deze zogenoemde autonome ontwikkeling niet structureel maar eenmalig op te nemen in de begroting. Vanaf dit jaar is het voorstel om deze autonome ontwikkeling meerjarig te begroten De trend van oplopende zorgzwaarte is wederom alleen voor 2025 meegenomen en niet voor de jaren vanaf 2026. Dit vanwege de onzekerheid hoe deze zich meerjarig ontwikkelt en de eventuele impact van de Hervormingsagenda Jeugd. De Hervormingsagenda Jeugd is een risico omdat het tempo en de haalbaarheid van de maatregelen onderdeel zijn van een eerste evaluatie begin 2025 (deskundigencommissie). De ramingen zijn gebaseerd op het verzilveringspercentage in 2023, dit kan dalen of stijgen. Voor het aandeel van Venlo in de lumpsumfinanciering segment 1 is gerekend met de data op basis van de eerste maanden van 2024. Gemeenten delen de kosten van het regionaal gecontracteerde aanbod op basis van een verdeelsleutel. Deze verdeelsleutel wordt grotendeels bepaald op basis van het feitelijke zorggebruik in het laatst afgeronde jaar, voor de verdeling in 2025 zal daarom naar de realisatie in 2023 worden gekeken.

Het aandeel van de gemeente Venlo is in 2024 47,04%, dit is verwerkt in de begroting 2025, echter hangt het definitieve bedrag dat hiermee samen hangt af van de werkelijke kosten die in 2025 noodzakelijk zijn. Jeugdhulp kent een mate van onvoorspelbaarheid. Jaarlijks zijn er casussen, die gelet op een intensieve zorgvraag een bovengemiddelde inzet vragen. De huidige Jeugdwet is een open einde regeling, er is afhankelijkheid van rechtstreekse verwijzers en de druk op de zorgzwaarte neemt toe (looptijd van jeugdhulp en de zwaarte van de ingezette jeugdhulp). In de landelijke jeugdzorg hebben kleine verschuivingen in volume een (flinke) financiële impact. We hebben op de landelijke jeugdzorg weinig invloed en er zit een mate van onvoorspelbaarheid in. Daarom zijn de toegenomen kosten deels structureel in de begroting opgenomen. Per 1 juli 2024 is een AMvB reële prijzen Jeugdwet van kracht geworden. De financiële gevolgen gelden bij nieuwe inkoop maar ook bij contractverlengingen. Eind 2024 start een kostprijsonderzoek, daaruit zal blijken of we hier in 2025 al wat van gaan merken of per 2026. De beschreven ontwikkelingen kennen financiële risico's en zijn derhalve in dit integrale risico Jeugd meegenomen. De Hervormingsagenda Jeugd bevat inhoudelijke maatregelen om het jeugdstelsel te verbeteren.

Maar de financiële besparingsopgave kent een tempo en een omvang die financiële risico's met zich meebrengt, uiterlijk vanaf 2026. Begin 2025 wordt een advies van de deskundigencommissie verwacht voor de eerstvolgende jaren. Dit in de wetenschap dat er sinds 2015 structureel te weinig middelen voor jeugdzorg voor gemeenten beschikbaar zijn gesteld, de afgelopen jaren incidenteel gemeentelijke tekorten in de jeugdzorg zijn gecompenseerd door het Rijk en in het regeerakkoord van het kabinet Rutte-IV een aanvullende besparingsopgave is opgenomen. De laatste besparingsopgave van € 511 miljoen structureel landelijk is in het onderhandelaarsakkoord van mei 2024 geschrapt maar bevat nog geen structurele financiële dekking. Bij de uitwerking van de Hervormingsagenda Jeugd wordt duidelijk op welke termijn en in welke mate financiële effecten (meerjarig) te verwachten zijn. Bij JeugdzorgPlus wordt de beweging naar kleinschaligheid in gang gezet. Aanbieders geven aan dat het tarief daarmee niet kostendekkend is: de kosten om groepen in de JeugdzorgPlus overeind te houden blijven grotendeels gelijk. Het etmaaltarief zal mogelijk in 2024, maar uiterlijk per 2025 op basis hiervan stijgen. Op het moment van voorbereiden van de begroting 2025 worden de gevolgen hiervan uitgewerkt, dit zal in elk geval ook in 2025 financiële gevolgen hebben.

Tenslotte start de voorbereiding voor een nieuwe inkoop JeugdzorgPlus voor het Landsdeel Zuidoost per 2026. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 3.250.000

8 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

Onderbouwing financiële impact: Op basis van de risico's is een inschatting gemaakt. Gelet op de trend van toenemende zorgzwaarte in de jeugdzorg en de onzekerheid op welke termijn en in welke mate de maatregelen in de Hervormingsagenda Jeugd effect gaan hebben is het percentage bepaald. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: We beheersen door in te zetten op realistische maatregelen op landelijk en regionaal niveau die bijdragen aan de verdere beheersbaarheid van het jeugdstelsel. We blijven nadrukkelijk inzetten op de combinatie van sturen op de vastgestelde beleidsdoelen, die eveneens onderdeel zijn van de contracten met zorgaanbieders, contractmanagement (regionaal) en monitoring (lokaal en regionaal). De versterking van rechtstreekse verwijzers wordt voorgezet in combinatie met versterking van de toegang. Met verschillende initiatieven zoals SOJ, Kansrijke Start en Gezinscoaches voorkomen of beperken we inzet van maatwerkvoorzieningen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 2.437.500

9 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

08. Risico: Toename bezetting beschermd wonen Toelichting risico: Het Rijk, de VNG, zorgverzekeraars en zorgaanbieders hebben mei 2023 bestuurlijke afspraken gemaakt om de hoge instroom van mensen met ggz-problematiek in de Wlz terug te dringen. Dit vanwege de druk op de financiële houdbaarheid van de Wlz. Er zijn hiervoor maatregelen opgesteld bestaande uit 3 onderdelen, waarvan met name de maatregelen op de korte termijn impact voor gemeenten kan hebben. Onder andere het verscherpen van de toegangscriteria voor de Wlz en het verlengen van Wmo-indicaties voor beschermd wonen en (intensieve) ambulante begeleiding worden als korte termijn maatregel genoemd. We verwachten daarom dat er meer cliënten gebruik van Wmo-maatwerkvoorzieningen omdat zij nu geen toegang hebben/krijgen tot de Wlz. Doelstelling van het Rijk is 20% minder instroom. De vraag is of het Rijk een uitname uit het gemeentefonds gaat doen als zij constateert dat de instroom te hoog blijft. Verder zien we ook dat de doelgroep in beschermd wonen complexer wordt, waardoor uitstroom uit beschermd wonen langer duurt. Als laatste zien we ook dat door de huidige druk op de woningmarkt, de beschikbaarheid van woningen om naar uit te stromen na een traject beschermd wonen (en opvang) beperkt is.

Hierdoor maken mensen onnodig lang gebruik van (dure) Wmo-voorzieningen en kan de situatie ontstaan dat de capaciteit moet worden opgehoogd. Voor de uitstroom vanuit de Jeugdzorg is het niet kunnen beschikken over passende vervolghuisvesting een knelpunt. We doen een aanname dat het hier om circa 10 plekken extra gaat ter waarde van € 65.000. In totaal gaat het om een bedrag van € 650.000. Verder doen we de aanname dat het Rijk ons kort op de integratieuitkering BW omdat de instroom in de Wlz niet genoeg gedaald is in 2024. We doen hierbij een grove aanname dat dit € 1.000.000 is. In totaal een extra risico van € 1.650.000, beide komen ten laste van de regionale begroting. Het aandeel van Venlo betreft hierin 28,47%. Dat betekent een financiële impact van € 469.755. Van het Rijk hebben we vernomen dat er inmiddels een daling van de instroom in de Wlz zichtbaar is. Het is nog niet duidelijk hoe deze daling zich ontwikkeld op langere termijn en hoe die zich verhoudt tot de Wmovoorzieningen. Het risico wordt derhalve gehandhaafd voor 2025. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 469.755

Onderbouwing financiële impact: We doen een aanname dat het hier om circa 10 plekken extra gaat ter waarde van € 65.000. In totaal gaat het om een bedrag van € 650.000. Verder doen we de aanname dat het Rijk ons kort op de integratieuitkering BW omdat de instroom in de Wlz niet genoeg gedaald is in 2024. We doen hierbij een grove aanname dat dit € 1.000.000 is. In totaal een extra risico van € 1.650.000, beide komen ten laste van de regionale begroting. Het aandeel van Venlo betreft hierin 28,47%. Dat betekent een financiële impact van € 469.755. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: We sturen middels goed ingericht account- en contractmanagement op de realisatie van het aantal bezette BW-plekken. Verder zijn we ook in gesprek met onze gecontracteerde zorgaanbieders en het Zorgkantoor (dat over de Wlz gaat) over de te verwachte ontwikkelingen zodat we zicht en grip hebben op bovenstaand risico. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 234.878

10 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

09. Risico: BV Campus Vastgoed Toelichting risico: A. Meerjarenbegroting BV Campus Vastgoed 2024 - 2028 Uit de begroting 2024 van de BV Campus Vastgoed blijkt dat voor de periode 2024 t/m 2029 de totale agiobehoefte uitkomt op € 14,8 miljoen. Dat is inclusief de investeringen zoals opgenomen in de investeringsraming van de begroting. Ook wordt hiermee de reparatie/vervanging van het dak van de Villa Flora en de reparatie van de WKO gefinancierd. Deze agiobehoefte wordt opgevangen door het financieringsarrangement wat in 2022 door aandeelhouder gemeente Venlo en in februari 2023 door aandeelhouder provincie Limburg is toegezegd. Deze begroting laat zien dat er tot en met 2029 sprake is van een voldoende liquiditeitspositie waarmee aan de financiële verplichtingen kan worden voldaan. Met de totale agiobehoefte van € 14,8 miljoen resteert een buffer van € 3,2 miljoen in het financieringsarrangement ten behoeve van onvoorziene tegenvallers. De outlook naar 2030 laat echter een uitdaging zien. Alhoewel het huidige financieringsarrangement voldoende is om de periode tot 2030 financieel te kunnen overbruggen, laat de langjarige outlook zien dat er in deze periode structurele kostenreducties nodig zijn om tot een structureel positieve cashflow te komen.

De directie van de BV is ervan overtuigd dat er met de komst en inzet van de vastgoed directeur voldoende mogelijkheden zijn om de huidige kostenstructuur verder te kunnen reduceren. Hiernaast geeft de grondexploitatie voldoende ruimte om de omzet structureel te verhogen indien er in de toekomst nieuwe vastgoedontwikkelingen mogelijk worden. De begroting 2024 laat echter ook zien dat er nog onzekerheden zijn bij het realiseren van opgenomen generieke taakstellingen voor een bedrag oplopend tot € 1,5 miljoen x aandeel Venlo ad. 24% = € 360.000. B. Overige risico’s in begroting 2024 BV Campus 10% Omzet huur, dienstverlening en overige opbrengsten 2024 t/m 2028 € 2.700.000 10% Kosten exploitatie vastgoed 2024 t/m 2028: € 900.000 10% Kosten dienstverlening 2024 t/m 2028: € 1.100.000 5% Organisatiekosten 2024 t/m 2028: € 400.000 10% Investeringen 2024: € 250.000 De totale financiële impact van onderdeel B is derhalve € 5.350.000 x aandeel Venlo ad. 24% = € 1.284.000. C. Prijsstijgingen. Het risico bestaat dat als gevolg van de prijsstijgingen bovengenoemde kapitaalverstrekkingen ontoereikend zijn. De omvang van dit risico is moeilijk in te schatten. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 1.644.000

Onderbouwing financiële impact: Zie hierboven Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Periodiek wordt de gemeente Venlo geïnformeerd over de stand van zaken rondom de exploitatie. Jaarlijks wordt aan de hand van een eventuele herziening van de risico-simulatie onze risico-paragraaf geactualiseerd. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 411.000

11 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

11. Risico: Juridische risico’s Toelichting risico: In verband met lopende gerechtelijke procedures worden deze risico's hier niet nader toegelicht.

12. Risico: Digitale toegankelijkheid Toelichting risico: Als de gemeente niet voldoet aan de wettelijke vereisten kan dit diverse gevolgen hebben. Bijvoorbeeld dat er met enkele jaren opnieuw een reparatie dient plaats te vinden op bestaande (niet-toegankelijke) documenten (extra kosten en capaciteit om nieuwe inhaalslag te maken). Het niet naleven van de wettelijke verplichtingen kan op termijn ook leiden tot hoge boetes, bestuurlijk risico voor verantwoordelijke bestuurders en aantasting imago en gemeente Venlo als digitaal inclusieve organisatie. Als websites en apps niet toegankelijk zijn, sluiten we ook mensen buiten. Inwoners kunnen vanuit Wet gelijke behandeling aanpassingen eisen voor realisatie als het aanbod niet (voldoende) toegankelijk is. Digitale toegankelijkheid is geen gunst maar een noodzaak. Het is voor overheidsorganisaties verplicht om hun websites, documenten en apps toegankelijk te maken. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties werkt aan toezicht en handhaving. Dit wordt steeds belangrijker. Als lokale overheid dient Venlo te voldoen aan wettelijke toegankelijkheidseisen voor (digitale) documenten, zoals het tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid, de richtlijnen voor toegankelijke websites (‘webcontent accessibility guidelines’, WCAG) en de Wet open overheid. De hiervoor benodigde aandacht is van blijvende aard. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 250.000

Onderbouwing financiële impact: reparatie nodig als we niet voldoen aan digitale toegankelijkheid, herstel imagoschade, inhuur/capaciteit om herstelacties te organiseren en uit te voeren voor een x periode. Risicostrategie:

Vermijden

Beheersmaatregelen: Daarom moeten we als overheidsorganisatie blijven werken aan digitale toegankelijkheid. Zo maken we onze dienstverlening inclusief, bereiken we meer mensen door gelijke behandeling en verbeteren we de tevredenheid van burgers, ondernemers en medewerkers. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 187.500

12 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

14. Risico: Grondexploitatie - Tijdelijk beheer Toelichting risico: Het tijdelijk beheren van gronden en panden binnen de grondexploitatie leidt tot kosten van beheer en onderhoud. Indien de verkoop van deze gronden en panden stagneert (zie ook risico grondverkoop) zal de periode van tijdelijk beheer ook langer doorlopen waardoor het risico bestaat op extra kosten binnen de grondexploitatie. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 700.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, zal dit leiden tot een (aanvullend) tekort in de grondexploitatie. Hiervoor zal financiële dekking moeten worden gevonden. In eerste instantie is hiervoor de Algemene Grondreserve beschikbaar. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Het beheer tijdig uit te voeren waardoor kosten beperkt kunnen worden. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 350.000

16. Risico: Bedrijfsgevolgschade brand Toelichting risico: Directe schades (herbouw gebouw, etc.) zijn verzekerd via de brandverzekering. Er is echter ook sprake van indirecte schade en gevolgschade. Doordat materieel of materialen verloren zijn gegaan zullen aannemers of externen ingeschakeld moeten worden voor het uitvoeren van werkzaamheden en/of continuering van de dienstverlening. Deze kosten zijn niet verzekerd en vallen dus onder het deel risico. Kans:

10%

Financiële impact:

€ 5.000.000

Onderbouwing financiële impact: 60 voertuigen en materiaal huren of werk uitbesteden voor de duur van 3 jaar. 3 jaar is gebaseerd op herbouw tijd van het gebouw. 60 voertuigen * 3 jaar * € 15.000 per jaar = € 2.700.000. Materiaal huren € 2.300.000. In plaats van huren voertuigen en materieel is de schatting voor uitbesteden van het werkpakket van vergelijkbare orde € 5.000.000. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: De huidige maatregelen zoals blusvoorzieningen en brandmeldinstallaties kunnen niet het risico niet elimineren maar verkleinen het risico wel. Extra verzekeringen is extreem duur en de kans op het risico is erg klein. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 500.000

13 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

18. Risico: Regio Noord-Limburg Toelichting risico: De gemeente Venlo geeft, namens de acht Noord-Limburgse gemeenten, invulling aan het penvoerderschap met betrekking tot de invulling van de regionale investeringsagenda, waaronder het aanvragen van de provinciale bijdrage, het beschikken van bijdragen aan derden en het verantwoorden van (ontvangen) bijdragen. De maximale omvang van de investeringsmiddelen bedraagt €40 miljoen, waarvan 50% wordt opgebracht door de Provincie Limburg en 50% door de Noord-Limburgse gemeenten. Het aandeel van de gemeente Venlo in de regio bedraagt circa 36%. Het financiële risico bedraagt daarmee (maximaal) 36% van de (te verantwoorden) provinciale bijdrage, i.c. €7,2 miljoen aan een groot aantal afzonderlijke projecten. Het risico zal zich nooit over het geheel van al deze projecten voordoen en de verwachting is dat de maximale omvang van de investeringsmiddelen niet wordt gehaald (maar slechts voor 50%). Vandaar dat er gekozen is om 50% van het maximale financiële risico aan te houden, i.c. €3,6 miljoen. Daarnaast vervult de gemeente Venlo de werkgeversrol ten aanzien van het regiobureau, inclusief de vanuit de (Venlose) gemeentelijke organisatie ingezet personeel. Omdat de regio geen eigen entiteit is, worden deze activiteiten formeel door de gemeente Venlo uitgevoerd.

Indien er na afronding van regiodeal en investeringsagenda geen nieuwe activiteiten en middelen worden gealloceerd bij de regio vervalt de (op basis van een taakopdracht) personele inzet. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 3.600.000

Onderbouwing financiële impact: Dit betreft 25% van €7,2 miljoen, zijnde het risico op het niet juist kunnen verantwoorden van de ingezette investeringsagenda-middelen, waardoor er een terugbetalingsverplichting ontstaat naar de Provincie Limburg. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: De gemeente Venlo heeft een overeenkomst gesloten met de andere gemeenten in de regio waarbij gemeenten zich gezamenlijk verantwoordelijk stellen voor ieders (relatieve) aandeel in het risico. Het opgenomen risico is het 'rest-risico'. Het regiobureau heeft de administratie ingericht op de noodzakelijke verantwoording. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 900.000

14 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

21. Risico: Calamiteiten groenbeheer Toelichting risico: Door invloed van klimaat en klimaatverandering kunnen zich onvoorziene situaties voordoen in het beheer van groenvoorzieningen. Het gaat dan bijvoorbeeld om schade door storm, extra uitval van groen door droogte, ziektes en plagen en schade door invasieve soorten en/of soorten van flora en fauna die overlast geven of een bedreiging zijn voor o.a. de natuur (biodiversiteit), volksgezondheid, de economie of de veiligheid. Dit soort calamiteiten vormt vaak een risico voor de kwaliteit en de gezondheid van het groen en is daarmee een risico voor het op orde houden van de basis van beheer en onderhoud van de openbare ruimte. De overlast en schade zijn echter grillig en niet altijd voorspelbaar. Ervaringen uit het verleden geven daarbij niet altijd een beeld voor de toekomst. Ook kunnen er calamiteiten ontstaan die nu nog niet bekend zijn, zoals nieuwe ziektes en plagen waar nog geen plan van aanpak voor bestaat. Zo zijn momenteel Japanse duizendknopen en reuzen berenklauw twee voorbeelden van invasie en zeer ongewenste soorten die veel schade aan kunnen richten, maar ondervinden we ook steeds meer overlast van schade ontstaan door de bever. Dit vraagt om aanpak. Behalve beheersing van deze soorten is in bepaalde voorkomende situaties ook bestrijding noodzakelijk. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 400.000

Onderbouwing financiële impact: De omvang van de financiële impact is onder andere gebaseerd op de daadwerkelijke kosten van de laatste jaren met betrekking tot calamiteiten en extreem weer. Tevens is een ruwe inschatting gemaakt van nog onbekende impact van ziektes, plagen en andere bedreigingen. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: Belangrijk is om de impact van ziektes, plagen en invasie soorten zo goed mogelijk te blijven monitoren. Locaties die bij de gemeente bekend zijn worden hiervoor opgenomen in het groenbeheersysteem. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 300.000

15 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

22. Risico: BTW sport projecten Toelichting risico: Met het verruimen van de btw-sportvrijstelling per 1 januari 2019 is het landschap van de financiering van sportaccommodaties veranderd. Het recht op vooraftrek van btw voor sportvoorzieningen vervalt per 31 december 2023. Het Rijk neemt in 2023 een besluit over een (eventuele) vervolgregeling. Het is nog onduidelijk hoe deze vorm gaat krijgen. Dit heeft met name invloed op de investeringen van sportfaciliteiten in de uitvoerende fase. Dit betreft vanaf de begroting 2024 en verder de volgende projecten: 1) Nieuwbouw van het zwembad de Wisselslag, 2) herontwikkeling sportkern Herungerberg, 3) sportdeel MFC Hout-Blerick en 4) vervanging sporthal Gulick. De verwachting is dat we 65% tot 100% van de btw gecompenseerd krijgen, afhankelijk van het aantal landelijke aanvragen. In dit risico gaan we uit van een compensatie van 65%. en een risico dat we 35% niet ontvangen via compensatie. Dit betekent de volgende risicobedragen per project (afgerond): 1) zwembad de Wisselslag: € 1.750.000, 2) herontwikkeling sportkern Herungerberg: € 300.000,-, 3) sportdeel MFC Hout-Blerick: € 200.000 en 4) vervanging sporthal Gulick: € 450.000,-. Het totale risicobedrag komt hiermee op € 2.700.000,- met een kans van 25% dat het zich (in een bepaalde mate) voordoet. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 2.700.000

Onderbouwing financiële impact: De btw van de in de begroting opgenomen kredieten voor sport komen voor compensatie in aanmerking. Jaarlijks is voor deze specifieke uitkering (SPUK Sport) landelijk een plafond beschikbaar. In het risico is uitgegaan van een uitkering van 65%. Omdat op basis van eerdere ervaringen de uitkering varieert tussen 65% en 100% is er gekozen voor een kans van 25% dat het zich voordoet. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: In de begroting is rekening gehouden met SPUK-uitkering van 65% van de kostprijsverhogende btw. Er is gekeken naar de aanvragen 2020, 2021 en 2022 en is er rekening gehouden dat het plafond meer overschreden zal worden door de prijsstijgingen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 675.000

16 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

26. Risico: Uitbreiding bargeterminal Toelichting risico: De kapitaallasten worden voor een groot deel gedekt door de erfpachtinkomsten. Deze inkomsten bestaan uit een vaste component en een variabel deel (royalty’s, afhankelijk van het overslagvolume (aantal TEU) bij de terminal). Deze inkomstenstroom start nadat het terrein is overgedragen aan de exploitant. Private partijen (faillissement): erfpachtcanon en royalty's worden niet langer ontvangen, waardoor kapitaallasten niet meer gedekt zijn. Royalty's: deze zijn gebaseerd op een betaling per TEU. Indien de marktontwikkeling minder hoog is dan geprognosticeerd, leidt dit tot minder inkomsten. Beëindiging erfpacht overeenkomst: beëindiging van de erfpachtovereenkomst na 10de jaar betekent dat de erfpachtcanon en royalty's niet langer worden ontvangen. Naast de CEF-subsidie is ook een SPUK subsidie van 1 mln. toegekend vanwege extra investering door Venloschol en is een bedrag van € 1,6 miljoen in de begroting opgenomen vanwege verwachte inflatie. Aan de kostenkant heeft een meevallende aanbesteding een positief resultaat. Desalniettemin blijft het reguliere risico bestaan van hogere kosten bij de uitvoering als gevolg van onvoorziene zaken en meerwerk. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 800.000

Onderbouwing financiële impact: Private partijen (faillissement): € 300.000 gebaseerd op 2 jaar erfpacht verlies Royalty's € 200.000 (2 jaar geen royalty’s) Beëindiging erfpacht overeenkomst € 300.000 Geen risico op lagere volumegroei containeroverslag boven de 85.000 TEU In totaal € 0,8 miljoen. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Erfpacht overeenkomst mag eerste 10 jaar niet opgezegd worden. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 200.000

17 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

27. Risico: BTW Sport Toelichting risico: Met het verruimen van de btw-sportvrijstelling per 1 januari 2019 is het landschap van de financiering van sportaccommodaties veranderd. Het recht op vooraftrek van btw vervalt. Het betreft BTW die aan gemeenten in rekening is gebracht over de kosten die toerekenbaar zijn aan de ter beschikkingstelling van sportaccommodaties. De rijksoverheid zal de gemeenten voor dit nadeel compenseren via de nieuwe specifieke-uitkering Sport (SPUK Sport). In 2023 is een btw compensatie aanvraag gedaan van ongeveer € 2,6 miljoen en dat is € 1,1 miljoen hoger dan in 2022. De financiële impact van het risico wordt daarmee hoger. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: De btw van de in de begroting opgenomen kosten voor sport (exploitatielasten én investeringen) komen voor compensatie in aanmerking. Jaarlijks is voor deze specifieke uitkering (SPUK Sport) landelijk een plafond beschikbaar. In 2023 is een aanvraag gedaan van ca. € 2.600.000. In de budgetten is rekening gehouden met een uitkering van 12% van het aangevraagde bedrag. Het financieel risico varieert tussen een uitkering van 0% tot 17%. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: In de begroting is rekening gehouden met een lagere SPUK-uitkering dan aangevraagd . Over de inkomsten hoeft per 2019 géén btw-afdracht meer plaats te vinden. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 250.000

18 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

28. Risico: Extra armoedebeleidslasten ten gevolge van meer aanvragen vanwege energiearmoede Toelichting Risico: De energielasten voor huishoudens zijn sinds 2021 enorm gestegen en zullen gezien de instabiele geopolitieke situatie ook in 2025 nog steeds aanzienlijk blijven dan voor 2022. De daardoor ontstane extra armoede, zal - ondanks een aantal rijksmaatregelen - naar verwachting nog steeds een risico hebben op extra vraag in het armoedebeleidsinstrumentarium . Ondanks verschillende rijksmaatregelen en een momenteel iets meer gestabiliseerde prijs van energie, voorzien wij in deze wel een risico: Er lijkt sprake van een langdurige instabiliteit en wispelturigheid op de energiemarkt, grotendeels onder invloed van geopolitieke ontwikkelingen. Voor mensen met lage inkomens, die weinig tot geen buffervermogen voor het opvangen van tegenvallers hebben, zit in deze instabiliteit een groot risico. Die zich niet perse hoeft te uiten in onbetaalde energierekeningen, maar wel zichtbaar kan worden op andere kostenposten (zoals het niet langer kunnen betalen van de huur of ziektekostenverzekering et cetera). Als de inflatie relatief hoog blijft dan wel verder stijgt, blijven de kosten van levensonderhoud duurder dan voorzien worden en verwachten we dat er extra kosten in de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening gemaakt moeten gaan worden.

Denk aan saneringskredieten, extra inhuur wegens toenemende activiteiten en instroom in minimaregelingen. Naast de directe effecten op de gemeentebegroting, kunnen de bredere maatschappelijke kosten overigens hoger liggen dan het hier ingeschatte risico (denk aan rechtszaken, ontruimingen, gezondheidskosten, kleine criminaliteit et cetera). Het grootste risico voorzien we bij kleine ondernemers die zich melden voor bijstand en/of schuldhulpverlening. Vanwege de financieringssystematiek van de Bbz loopt ook hiervoor de gemeente een extra risico. In vergelijking met dezelfde risico-melding ten tijde van het begin van de energiecrisis, schatten we de omvang van dit risico nu wel lager in als gevolg van de in beginsel gunstige prijsontwikkeling van energiekosten van het afgelopen jaar. Of en in welke mate zich dit ook continueert richting het nieuwe stookseizoen en daarna volgende periode valt vanwege de grilligheid van de achterliggende oorzaken niet te voorspellen, vandaar dat we adviseren hiermee in bepaalde mate wel rekening te houden in het weerstandsvermogen Kans:

25%

Financiële impact:

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: Betreft raming op basis van ervaringen uit 2022 in combinatie met analyse op wat in 2024 en 2025 verwacht wordt en reeds bekend is. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Scherp de ontwikkelingen in de gaten houden en vroegtijdig ondersteuning (voorkomen) faciliteren, alsmede insteken op preventie en communicatie met onder andere hulp van het instrumentarium uit het VenloFonds. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 125.000

19 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

29. Risico: Wmo maatwerk Toelichting risico: De druk op de Wmo blijft vooralsnog groot, zowel in omvang als in zwaarte van de inzet. Deze druk hangt samen met de volgende zaken: • Het landelijk beleid en het beleid van het Zorgkantoor gaan uit van zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen met passende zorg en ondersteuning. • Er zijn een beperkt aantal traditionele verzorgingshuizen die gericht zijn op zwaardere zorgvragen van ouderen. In het recent landelijk gesloten hoofdlijnenakkoord staat dat de eerdere bevriezing van verpleeg- en verzorgingshuisplekken wordt teruggedraaid, waardoor inwoners minder lang een beroep hoeven te doen op de Wmo. Concretisering van deze afspraak van het hoofdlijnenakkoord is nog niet helder. • Personele tekorten bij zorgaanbieders wat zijn effecten kan hebben op de daadwerkelijke levering, bijvoorbeeld bij de hulp bij de huishouding. • Langer thuis wonen vraagt aanpassingen in de woonsituatie. Dit zien we door stijging van het aantal verstrekte voorzieningen én stijging van het aantal grotere woningaanpassingen. De verwachting is dat deze stijging de komende jaren doorzet. • Het Rijk wil de eigen bijdrage weer inkomensafhankelijk maken voor alle Wmo-voorzieningen. De invoeringsdatum is gepland op 1-1-2026.

Het Rijk verwacht door de inkomensafhankelijke eigen bijdrage een structurele kostendaling bij gemeenten: enerzijds doordat inwoners minder gebruik gaan maken van de Wmo-voorzieningen, anderzijds omdat de eigen bijdrage meer opbrengsten oplevert. Deze kostendaling wordt gedeeltelijk uit het Gemeentefonds genomen. Een mogelijk risico per 1-1-2026 is dat inwoners niet minder gebruik gaan maken van de Wmo-voorzieningen. Op dit moment kunnen wij geen realistische inschatting maken van het financieel effect. Ook kunnen we nog niet inschatten wat de mogelijk extra kosten van de uitvoering voor de uitwerking van de beoogde maatregel zijn. • Het demissionair kabinet heeft afspraken gemaakt met de koepels van medeoverheden dat in de toekomst een deel van de Wmo niet langer via de algemene uitkering van het Gemeentefonds gaat, maar via een aparte financiering. Een nadere uitwerking van deze afspraken ontbreekt op dit moment, hierdoor kunnen wij geen realistische inschatting maken van de gevolgen. • De regionaal gesloten contracten voor Wmo-maatwerkvoorzieningen Hulp bij het huishouden en Begeleiding lopen tot 1 januari 2026. Bij de inwerkingtreding van de nieuwe contracten zijn wij gehouden aan het vaststellen van reële tarieven. Mogelijk kan dit leiden tot meer kosten, hier vindt nader onderzoek over plaats.

• 1 juli 2024 gelden strengere normen voor brandveiligheid van scootmobielstallingen. Mogelijk heeft dit als gevolg dat dit leidt tot een stijging in het doelgroepenvervoer, omdat niet overal een scootmobielstalling kan worden geplaatst. • Landelijk, regionaal en lokaal is er discussie over de veiligheid van geplaatste trapliften door de gecontracteerde aanbieder. Onderzoek naar de reeds geplaatste trapliften in Venlo kan leiden tot een aanpassing van de reeds geplaatste trapliften (zodat deze trapliften wel voldoen aan de gestelde veiligheidsnorm). Toelichting risico:

50%

Financiële impact:

€ 500.000

20 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

Onderbouwing financiële impact: Het risico van grote woningaanpassingen wordt ingeschat op 250.000. Dit risico komt boven de gevraagde incidentele extra bijdrage voor woonvoorzieningen, omdat het aantal grote woningaanpassingen zich lastig laat voorspellen. Het risico van de ontwikkelingen rondom trapliften wordt ingeschat op 500.000. De daadwerkelijke financiële impact laat zich moeilijk voorspellen aangezien het onderzoek nog niet is uitgevoerd en 'verhaalbaarheid' van de kosten een aandachtspunt is. De financiële impact van strengere veiligheidsnormen scootmobielstallingen wordt beperkt ingeschat. Het risico als gevolg van de verwachte wijziging in de landelijke eigen bijdrage systematiek, wijziging in de landelijke Wmo-financiering en de uitkomsten van het onderzoek naar reële tarieven zijn dusdanig onzeker dat dit nu niet gekwantificeerd is. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Met maandelijkse monitoring op de diverse producten komen de risico's beter in beeld. Gestuurd wordt op de gemaakte contractafspraken. Instroom Hulp bij het Huishouden hebben we geen autonome invloed op. Met de inzet van een bewustwordingscampagne trachten we te sturen op tijdige aanpassingen van woningen, waarmee op langere termijn wordt beoogd de druk op het verstrekken van woonvoorzieningen terug te dringen. Op het langdurig thuiswonen zetten we een aantal acties uit, zoals een bewustwordingscampagne voor onze inwoners, een verhuisvoucherregeling is per 1-1-2023 ingevoerd, ondersteuning van en participatie in sociale basis van ouderen wordt aangejaagd. De inzet van buurt- en wijkbussen wordt bestendigd. We volgen de landelijke ontwikkeling rondom het abonnementstarief en de financiering van de Wmo zodra meer duidelijk is over invoering en gevolgen zullen wij in het reguliere P en C proces hierop actie ondernemen. Ook wachten wij de uitkomsten van het onderzoek over reële tarieven bij nieuwe regionale contractering af en zullen wij in het reguliere P&C-proces hierop actie ondernemen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 250.000

21 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

32. Risico: Inflatie zorgaanbieders Toelichting risico: De huidige stijgende prijzen en hoge inflatiecijfers laten ook de (zorg) aanbieders niet ongemoeid. Met name de stijging van loonkosten door nieuwe CAO afspraken in de zorg is hierbij een aandachtspunt. Alhoewel de (zorgaanbieders) conform contract zijn geïndexeerd met de OVA index, is het de vraag of dit in alle gevallen toereikend zal zijn. Contractueel gezien is er geen verplichting om de stijgende kosten te dekken. Als gemeente zijn wij echter wel verantwoordelijk voor het bieden van zorg en het borgen van zorgcontinuïteit van de inwoners. Wanneer dit in het geding komt als gevolg van stijgende kosten, hebben we als gemeente een verantwoordelijkheid. Het is in dit stadium lastig te voorspellen bij welke of hoeveel aanbieders dit risico zich voor doet. In het kader van zorgcontinuïteit en maatschappelijke verantwoordelijkheid is hier echter sprake van een reëel risico dat gemeld moet worden. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 1.700.000

Onderbouwing financiële impact: Op dit moment is in de MJB 2025 rekening gehouden met een OVA index van gemiddeld 4,2% voor jeugd/wmo en 6% bij BW/MO. De budgetten van de betreffende aanbieders bedragen: - Jeugd: 40,5 miljoen - WMO: 26,8 miljoen - Beschermd Wonen/ Maatschappelijke Opvang/ Bemoeizorg en Preventie: 32,9 miljoen regionaal (waarvan 26,51% aandeel Venlo = 8,75miljoen) - Vrouwenopvang (Veilig Thuis) 1,5 miljoen - Sociale Basis: 8,8 miljoen Totaal: 80 miljoen Rekening houdend met een opslag op de OVA van 2%, komen we uit op een bedrag van 1,7 miljoen. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Alle ontwikkelingen bij aanbieders worden nauwlettend gemonitord middels relatie/contractmanagers en waar mogelijk wordt bijgestuurd. Daarnaast wordt nadrukkelijk gewezen op de eigen verantwoordelijkheid en eventuele (landelijke) regelingen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.275.000

22 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

33. Risico: Zwembad de Wisselslag Toelichting risico: In oktober 2019 heeft de gemeenteraad besloten dat er een nieuw zwembad wordt gebouwd. De laatste aanbestedingen voor de installaties zijn nog lopende. De bouwkundige werken zijn voorlopig gegund. Eind 2025 zal het nieuwe zwembad geopend worden. Tussentijds kan het huidige zwembad ongewijzigd in gebruik blijven. Ten behoeve van het project heeft een risicoanalyse plaatsgevonden. De grootste risico's vormen op dit moment de uitkomst van de aanbesteding installaties, mogelijke vertraging en daarmee indexatiekosten. Ten aanzien van de kwaliteit is de prognose van de energie kosten en de werking van de innovatieve installaties een risico. Daarvoor is een leverancier betrokken die nog niet lang bestaat. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 5.431.800

Onderbouwing financiële impact: Met het projectteam heeft een risicoanalyse plaatsgevonden. Hierbij zijn risico's geïnventariseerd voor de onderdelen kwaliteit, tijd, geld, organisatie en informatie en uitgewerkt in de risico matrix versie 8 Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Voor de verzamelde risico's bij de risicoanalyse is per risico in beeld gebracht wat de beheersmaatregel is in versie 8 Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.357.950

23 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

34. Risico: Meldplicht datalekken Toelichting risico: De gemeente is verplicht een (ernstig) datalek binnen 72 uur te melden aan de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). En soms moet de gemeente het datalek ook melden aan de betrokkenen (de mensen van wie de persoonsgegevens zijn gelekt). Een datalek kan voor de gemeente leiden tot ernstige reputatieschade, herstelkosten, en claims. Voorts is het afwikkelen van een datalek een forse belasting (tijdsintensief) op de organisatie die in de vele honderden uren kan liggen. Bij overtreding van de meldplicht datalekken kan de Autoriteit Persoonsgegevens de gemeente tevens een bestuurlijke boete opleggen. Deze boetes kunnen per overtreding opgelegd worden en cumulatief dus nog veel hoger zijn. Volgens de AVG en WPG bestaat de kans op hoge boetes. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 200.000

Onderbouwing financiële impact: Het gevolg van nalatige informatieveiligheid kan een datalek zijn. Een datalek heeft tot nu toe binnen de gemeente Venlo niet geleid tot financiële impact. De financiële risico's zijn echter dermate hoog (zeker met de AVG) dat deze ervaringscijfers niet leiden tot geen financieel risico. Het bedrag van € 200.000 is een inschatting welke reëel kan plaatsvinden. Risicostrategie:

Vermijden

Beheersmaatregelen: Er is een datalekprocedure welke in 2023 herzien is. Datalekken worden volgens deze procedure afgehandeld. Informatie hierover staat op intranet, zodat medewerkers informatie kunnen vinden over het melden van datalekken. De datalekken worden geregistreerd in het zaaksysteem, waar ook de maatregelen worden gemonitord. Daarnaast dienen medewerkers een e-learning te volgen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 50.000

24 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

35. Risico: Privacy Toelichting risico: Binnen de gemeente Venlo wordt veel gewerkt met persoonsgegevens van burgers, medewerkers en (keten)partners. Persoonsgegevens worden voornamelijk verzameld voor het goed uitvoeren van gemeentelijke wettelijke taken. Alle betrokkenen moeten erop kunnen vertrouwen dat de gemeente zorgvuldig en veilig met deze persoonsgegevens omgaat. Nieuwe technologische ontwikkelingen, innovatieve voorzieningen, globalisering en een meer digitale overheid stellen steeds hogere eisen aan de bescherming van gegevens en privacy. Sinds 25 mei 2018 is de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) van kracht. Op grond van de AVG zijn organisaties verplicht om hun bedrijfsvoering dusdanig in te richten dat zij kunnen aantonen dat zij voldoen aan privacywet- en regelgeving en hebben burgers meer controle over hun eigen data dan voorheen. Aanvullende regelgeving is opgenomen in onder meer de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de Wet politiegegevens. De laatste is voor gemeentes sinds 2019 van toepassing. Overtreding van privacywetgeving brengt aanzienlijke risico's met zich mee.

Indien er sprake is van een privacy incident (bijvoorbeeld een datalek of het niet waarborgen van rechten van betrokkenen) kunnen burgers schadeclaims indienen en hun vertrouwen in het bestuur verliezen, kan er sprake zijn van een forse politieke impact en kan de Autoriteit Persoonsgegevens (de Nederlandse toezichthouder) een last onder dwangsom, een bindende aanwijzing of een bestuurlijke boete opleggen. Niet alleen het bestuursorgaan dat privacywetgeving overtreedt kan een bestuurlijke boete krijgen maar tevens de individuele bestuurder. De maximale boete die de Autoriteit Persoonsgegevens op kan leggen bedraagt 20 miljoen euro. De hoogte van een op te leggen boete is afhankelijk van de ernst van een overtreding en de omstandigheden van het geval. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 200.000

Onderbouwing financiële impact: Het risico dat privacywetgeving overtreden wordt is aanwezig, zoals blijkt uit het jaarverslag van de Functionaris Gegevensbescherming. Het financiële risico dat hieraan verbonden is zal erg verschillen per overtreding. De financiële gevolgen van reputatieschade en/of politieke impact zijn nauwelijks te kwantificeren. Gezien bovengenoemde variabelen kan de financiële impact van het risico slechts gezien worden als aanname. De daadwerkelijke financiële impact en daarmee de benodigde weerstandscapaciteit kan aanzienlijk afwijken. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Aan de hand van de AVG/Wpg wordt gestructureerd gewerkt aan de verbetering van de bescherming van persoonsgegevens, waaronder: Aanstelling Functionaris Gegevensbescherming (wettelijke verplichting) t.b.v. intern toezicht en advisering (status: gereed). Aanstelling privacy officer t.b.v. uitvoering en implementatie gestelde kaders en advisering aan proceseigenaren (status: gereed). Er is planmatige monitoring en verantwoording ingevoerd, daarnaast is het register van verwerkingen in orde gemaakt. We werken risico-gebaseerd, waaronder het uitvoeren van DPIA's. Er zijn diverse procedures opgesteld, geïmplementeerd en geactualiseerd. Bij de Wpg wordt gewerkt met een jaarcyclus o.b.v. een verbeterrapportage. Er worden privacy-afspraken gemaakt met externe partijen, o.a. tijdens het inkoopproces. Bewustwording en training (status: continu proces). Privacybeleid (status: gereed). Organisatorische inbedding, waaronder benoeming portefeuillehouder (status: gereed). Inrichting proces rechten van betrokkenen (status: gereed). Verantwoording (status: beleid gereed, implementatie onderhanden werk). Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 100.000

25 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

37. Risico: Informatieveiligheid Toelichting risico: Het belang van informatieveiligheid komt nadrukkelijk in beeld vanuit de privacywetgeving en vanuit bedrijfscontinuïteit. Risico’s zijn aanwezig in de vorm van bijv. hackers die in onze systemen kunnen komen (aanvallen van “gijzelsoftware” welke computersystemen of gegevens blokkeren). Gevolgen hiervan kunnen zijn: verlies van vertrouwen van burgers, reputatieschade, politieke impact en als laatste bestuurlijke boete voortvloeiend uit informatieveiligheids- en privacywetgeving. De gemeente Venlo is verplicht te voldoen aan de beveiligingseisen die opgenomen zijn in de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), het normenstelsel voor informatiebeveiliging dat geldt voor de gehele overheid. Met gebruik van dit normenstelsel heb je als gemeente handvatten om de informatiehuishouding op een veilige manier in te richten. Eind 2024 wordt een nieuwe versie van de BIO geïntroduceerd, die gebaseerd is op nieuwe wetgeving NIS2. De BIO is nog niet volledig geïmplementeerd. Echter, ook als je als gemeente een hoge BIO compliancy hebt, loop je nog steeds risico op cybercriminaliteit (hacks, misbruik, etc.) Vanaf 17 oktober 2025 wordt de wetgeving voor NIS2 van kracht.

Op grond van de NIS2 zijn organisaties verplicht om hun bedrijfsvoering dusdanig in te richten dat zij kunnen aantonen dat zij voldoen aan wet- en regelgeving met betrekking tot informatieveiligheid. Het niet voldoen aan de wetgeving brengt aanzienlijke risico's met zich mee. Indien er sprake is van een informatieveiligheidsincident, kan er sprake zijn van een forse politieke impact en kan de Nederlandse toezichthouder een bestuurlijke boete opleggen. De maximale boete die de toezichthouder op kan leggen bedraagt 10 miljoen euro. De hoogte van een op te leggen boete is afhankelijk van de ernst van een overtreding en de omstandigheden van het geval. Boetes vanuit de AVG/Autoriteit Persoonsgegevens kunnen hier nog bovenop komen. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 750.000

Onderbouwing financiële impact: Onvoldoende beveiliging kan leiden tot uitval van dienstverlening. Een hackers-aanval kan leiden tot herstelkosten en aanverwante kosten om de dienstverlening weer te herstellen. In geval van een beveiligingsincident waarbij een onbevoegde toegang tot het netwerk krijgt, dan krijgt de gemeente te maken met aansprakelijkheidskosten, hackers incidentkosten en kosten van het verlies van data. Het risico om slachtoffer te worden van een cyberincident is in vergelijking met voorgaande jaren drastisch toegenomen. Risicostrategie:

Vermijden

Beheersmaatregelen: In het Plan Informatieveiligheid 2024 wordt invulling gegeven aan het uitvoeren van de maatregelen voor de BIO en NIS2. Op basis van risico-inschatting worden de meest belangrijke risico’s opgepakt. In 2024 is het nieuwe werkconcept uitgerold, waarbij de devices waarmee gewerkt wordt gemanaged kunnen worden. In 2024 dienen alle medewerkers de hernieuwde e-learnings voor iBewustzijn te volgen. Naast elearnings verzorgen we ook kennissessies voor privacy en informatieveiligheid om de bewustwording te vergroten. De medewerker blijft namelijk de zwakste schakel in het proces, hoe goed het technisch geregeld is. Dit komt ook uit het dreigingsbeeld dat is uitgegeven door de VNG. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 187.500

26 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2025-2028

43. Risico: Vertraging project Herinrichting woonwagenlocaties Toelichting risico: Inmiddels is gebleken dat ten behoeve van de realisatie van de standplaatsen en de rondweg een grondsanering dient plaats te vinden. De hiermee samenhangende kosten zijn opgenomen in de investeringsplanning . Met betrekking tot de realisatie van de standplaatsen en de rondweg is het risico aanwezig dat de te ontgraven grond civieltechnisch niet geschikt is voor hergebruik en afgevoerd dient te worden (risico € 350.000). Kans:

50%

Financiële impact:

€ 350.000

Onderbouwing financiële impact: Geraamde afvoerkosten evt. niet herbruikbare grond Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: N.v.t. Tijdens de uitvoering wordt duidelijk of de grond civieltechnisch wel of niet geschikt is. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 175.000

46. Risico: Rente Toelichting risico: Voor een 10-jaarslening met gelijke aflossingen staat een indicatie van 3,27% (peildatum 26-06-2024, bron: BNG Bank). In onze begroting 2024-2027 houden wij rekening met 4,00% voor langlopende financieringen. De rente is op dit moment nog steeds volatiel. Daarom wordt rekening gehouden met een risico op een verdere stijging van rente naar 5,00%. Kans: