058 bijl03 Bijlagenboek toelichting Risico's.pdf
Tekst van het document
Indien er sprake is van een privacy incident (bijvoorbeeld een datalek of het niet waarborgen van rechten van betrokkenen) kunnen burgers schadeclaims indienen en hun vertrouwen in het bestuur verliezen, kan er sprake zijn van een forse politieke impact en kan de Autoriteit Persoonsgegevens (de Nederlandse toezichthouder) een last onder dwangsom, een bindende aanwijzing of een bestuurlijke boete opleggen. Niet alleen het bestuursorgaan dat privacywetgeving overtreedt kan een bestuurlijke boete krijgen maar tevens de individuele bestuurder. De maximale boete die de Autoriteit Persoonsgegevens op kan leggen bedraagt € 20.000.000. De hoogte van een op te leggen boete is afhankelijk van de ernst van een overtreding en de omstandigheden van het geval. Kans:
75%
Financiële impact:
€ 200.000
Onderbouwing financiële impact: Het risico dat privacywetgeving overtreden wordt is groot. Het financiële risico dat hieraan verbonden is zal erg verschillen per overtreding. Als er bijvoorbeeld één brief met persoonsgegevens naar een verkeerd adres verzonden is heeft dat veel minder potentiële financiële impact dan wanneer de Autoriteit Persoonsgegevens een boete op zou leggen omdat de gemeente geen verwerkingsregister heeft. De financiële gevolgen van reputatieschade en/of politieke impact zijn nauwelijks te kwantificeren. Een aantal risico's is sinds de afsluiting van een cyberriskverzekering afgedekt waardoor het restrisico minimaal is. Gezien bovengenoemde variabelen kan de financiële impact van het risico slechts gezien worden als aanname. De daadwerkelijke financiële impact en daarmee de benodigde weerstandscapaciteit kan aanzienlijk afwijken. Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: Aanstelling Functionaris Gegevensbescherming (wettelijke verplichting) t.b.v. intern toezicht en advisering (status: gereed). Aanstelling privacy officer t.b.v. uitvoering en implementatie gestelde kaders en advisering aan proceseigenaren (status: gereed). Inventarisatie risico's in het kader van het verwerkingsregister (wettelijke verplichting) (status: inventarisatie gereed, implementatie onderhanden). Analyse risico's d.m.v. DPIA's (status: beleid en plan van aanpak gereed, uitvoering onderhanden werk). Samenwerking: aangaan van verwerkersovereenkomsten en convenanten met externe partijen (status: achterstanden ingelopen, t.a.v. nieuwe verwerkingen continu proces). Beveiliging (zie het risico informatieveiligheid). Bewustwording en training (status: continu proces). Privacybeleid (status: gereed). Organisatorische inbedding, waaronder benoeming portefeuillehouder (status: gereed). Inrichting proces rechten van betrokkenen (status: gereed). Verantwoording (status: beleid gereed, implementatie onderhanden werk). Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 150.000
29 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
37. Risico: Informatieveiligheid Toelichting risico: Het belang van informatieveiligheid komt nadrukkelijk in beeld vanuit de privacywetgeving en vanuit bedrijfscontinuïteit. Risico's zijn aanwezig in de vorm van bijv. hackers die in onze systemen kunnen komen (aanvallen van "gijzelsoftware" welke computersystemen of gegevens blokkeren). Gevolgen hiervan kunnen zijn: verlies van vertrouwen van burgers, reputatieschade, politieke impact en als laatste bestuurlijke boete voortvloeiend uit privacywetgeving. De gemeente Venlo is verplicht te voldoen aan de beveiligingseisen die opgenomen zijn in de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), het normenstelsel voor informatiebeveiliging dat geldt voor de gehele overheid. Met gebruik van dit normenstelsel heb je als gemeente handvaten om de informatiehuishouding op een veilige manier in te richten. De BIO is nog niet volledig geïmplementeerd. Ook als je als gemeente een hoge BIO compliancy hebt, loop je nog steeds risico op cybercriminaliteit (hacks, misbruik, etc.). Kans:
25%
Financiële impact:
€ 500.000
Onderbouwing financiële impact: Onvoldoende beveiliging kan leiden tot uitval van dienstverlening. Een hackers-aanval kan leiden tot herstelkosten en aanverwante kosten om de dienstverlening weer te herstellen. In geval van een beveiligingsincident waarbij een onbevoegde toegang tot het netwerk krijgt, dan krijgt de gemeente te maken met aansprakelijkheidskosten, hackers incidentkosten en kosten van het verlies van data. Het risico om slachtoffer te worden van een cyberincident is in vergelijking met vorig jaar drastisch toegenomen. Risicostrategie:
Vermijden
Beheersmaatregelen: In het Plan Informatieveiligheid 2023 wordt invulling gegeven aan het uitvoeren van de maatregelen voor de BIO. Op basis van risico-inschatting worden de meest belangrijke risico’s opgepakt. In 2023 wordt het nieuwe werkconcept uitgerold, waarbij de devices waarmee gewerkt wordt gemanaged kunnen worden. Tevens zal een voorstel gedaan worden voor de continuering van de cyberverzekering voor herstelkosten, schade door bedrijfsonderbreking en aansprakelijkheid van privacy, netwerkbeveiliging, digitale afpersing. Als voorwaarde geldt dat wij onze beveiliging op orde moeten hebben. In 2023 worden naast e-learnings ook kennissessies voor privacy en informatieveiligheid gegeven om de bewustwording te vergroten. De medewerker blijft namelijk de zwakste schakel in het proces, hoe goed het technisch geregeld is. Dit komt ook uit het dreigingsbeeld dat is uitgegeven door de VNG. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 125.000
30 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
40. Risico: Frictiekosten inwerkingtreding Omgevingswet Toelichting risico: De veranderopgave als gevolg van de inwerkingtreding van de Omgevingswet is groot. Er zullen functies veranderen en nieuwe ontstaan. De verwachting is dat geïnvesteerd moet worden in bijscholing van medewerkers wiens takenpakket wijzigt. Mogelijk zijn er verschuivingen nodig binnen de formatie, ook door het implementeren van de nieuwe werkprocessen. Aangezien de veranderingen die de Omgevingswet met zich meebrengt na inwerkingtreding geleidelijk optreden, zal de frictie naar verwachting zich over meerdere jaren uitstrijken. Risico KCC: De gevolgen van de invoering van de Omgevingswet voor Publieke Informatievoorziening is afhankelijk van het succes van de informatievoorziening vooraf en op de het omgevingsloket. Voorlichting en communicatie vanuit de vakteams is cruciaal. Goede informatie op Omgevingsloket en Venlo.nl maar ook een voorlichtingscampagne vooraf voor burgers, ondernemers en bedrijven om hen op de hoogte te brengen is van belang. Indien de invoering een verhoogd aantal telefoontjes gaat opleveren voor het KCC kunnen wij dit niet opvangen met onze huidige bezetting. Dit zou een slechtere bereikbaarheid en langere wachttijden tot gevolg hebben. Kans:
50%
Financiële impact:
€ 230.000
Onderbouwing financiële impact: Met het verschuiven van de inwerkingtreding van de Omgevingswet verschuift de financiële impact van de wet opnieuw. Omscholing medewerkers in de periode 2023-2024: €100.000. Mogelijke verschuivingen in formatie medewerkers 0,5 jaar in de periode 2024-2026: € 100.000,-. Financiële impact KCC € 30.000,opvang van verhoogd aanbod door de inzet van 1fte gedurende een half jaar flexibele inhuur vanaf de inwerkingtreding van de Omgevingswet (nu voorzien op 1 januari 2024). Hierbij dient rekening gehouden te worden met een inwerkperiode van 1 maand. Betreft 7 maanden inhuur van 1fte Frontofficemedewerker B 1e lijn. Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: Tijdig en geleidelijk anticiperen op de veranderopgave van de Omgevingswet. Venlo is vroegtijdig - eind 2018 - gestart met het bijscholen van medewerkers. Bij het ontstaan van vacatures zal zoveel als mogelijk rekening worden gehouden met de nieuwe situatie. Daarbij wordt gedacht aan de nieuwe vereiste competenties alsook het niet of anders (b.v. flexibele schil) invullen van vacatures. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 115.000
31 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
43. Risico: Vertraging project Herinrichting woonwagenlocaties Toelichting risico: Inmiddels is gebleken dat ten behoeve van de realisatie van de standplaatsen en de rondweg een grondsanering dient plaats te vinden. De hiermee samenhangende kosten zijn opgenomen in de investeringsplanning en zullen als claim via de regulier P&C- cyclus aan de Raad voorgelegd worden. Met betrekking tot de realisatie van de standplaatsen en de rondweg is het risico aanwezig dat de te ontgraven grond civieltechnisch niet geschikt is voor hergebruik en afgevoerd dient te worden (risico € 350.000). Kans:
50%
Financiële impact:
€ 350.000
Onderbouwing financiële impact: Geraamde afvoerkosten niet herbruikbare grond. Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: N.v.t. Tijdens de uitvoering wordt duidelijk of de grond civieltechnisch wel of niet geschikt is. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 175.000
32 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
44. Risico: Gevolgen klimaatverandering voor maatschappij en samenleving in Venlo Toelichting risico: Zomerse temperaturen van 25 graden of hoger komen gemiddeld 20 tot 40 dagen per jaar voor, de meeste in het zuidoosten en dus ook raakt dit Venlo . Dit incidenttype veroorzaakt veel economische en natuurschade vanwege extreme droogte. Daarnaast kunnen er ook doden vallen onder risicogroepen (ouderen en de minderzelfredzamen). Als gevolg van klimaatverandering lijkt Venlo ook meer te maken te krijgen met langere, aaneengesloten, perioden van extreme droogte. Dit brengt ook weer nieuwe risico’s met zich mee zoals vergroting van de kans op natuurbranden (de Peel, Meinweg en op kleinere schaal ook in Venlo) en terugval in winning van drinkwater. Er woeden regelmatig (zware) stormen/windhozen door de provincie welke zorgen voor fysieke schade. In mei 2018 heeft er een tornado vlak over de grens bij Venlo in Viersen plaatsgevonden die grote schade heeft aangericht. Het gaat bij dit incidenttype ook om onbereikbaarheid van o.a. ziekenhuizen en andere vitale objecten. Door klimaatverandering neemt de kans toe op het voorkomen van extreme neerslag buien (clusterbuien). Deze korte intensieve buien kunnen binnen enkele uren tijd, wateroverlast en modderstromen tot gevolg hebben. In Venlo is in 2021 als gevolg van wateroverlast een cruciale voorziening (ziekenhuis) geëvacueerd.
Raakvlakken met begrotingsvoorstellen 2023 m.b.t. beheersmaatregelen - Groen voor grijs - Projecten binnen programmalijn klimaatadaptatie en gefinancierd met reguliere middelen, rijksmiddelen en bestemmingsreserve Kans:
50%
Financiële impact:
€ 700.000
Onderbouwing financiële impact:
Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: Over de negatieve gevolgen van klimaatverandering en het aanpassen van samenleving aan de klimaatverandering worden beheersmaatregelen genomen vanuit de programmalijn klimaatadaptatie. Dit richt zicht op de risico’s op gebied van hitte, wateroverlast, biodiversiteit en droogte. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 350.000
33 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
45. Risico: Grondstoffenschaarste en duurzaamheidsopgave Toelichting risico: In 2022 is de grondstoffenschaarste prominent in beeld gekomen voor producenten en consumenten. Tot daarvoor was het vooral het domein van beleidsmakers in de circulaire economie. In 2022 is merkbaar geworden dat dit verstrekkende gevolgen heeft voor de economie , maatschappij en samenleving . Producten kunnen niet meer worden geleverd, worden veel later geleverd of er is sprake van forse prijsverhogingen. Mineralen, metalen en fossiele grondstoffen zijn wereldwijd slechts beperkt beschikbaar en kunnen niet worden vernieuwd. Een groeiende wereldwijde vraag en een groeiende wereldbevolking leidt tot een tekort aan natuurlijke grondstoffen. De vraag naar warmtepompen is groter dan het beschikbare aanbod, de levering van elektrische auto’s wordt vertraagd, langere levertijden van zonnepanelen. Ook het tekort aan technische vakmensen om het installatiewerk te verrichten legt spanning op de transitie en vormt een reëel risico in het behalen van de opgave. Kans:
25%
Financiële impact:
€ 500.000
Onderbouwing financiële impact: Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: De beheersmaatregelen zijn vooral op nationaal en mondiaal niveau gewenst. In Venlo zijn de belangrijkste beheersmaatregelen opgenomen in de programmalijn circulaire economie. Op Venlose schaal betreffen het onderzoek naar de beschikbaarheid van bestaande grondstoffen (onderzoek grondstoffenbank), de pilot circulair ambachtscentrum, het nieuwe grondstoffenbeleid, circulair bouwen, collectieve inkoop duurzaamheidsmaatregelen (isolatie, warmtepompen) en de verdere professionalisering, verbreding en opschaling van het duurzaamheidsloket de belangrijkste beheersmaatregelen. Ook zijn samenwerkingsverbanden met onderwijsinstellingen en arbeidsmarktbeleid belangrijke beheersmaatregelen om de effecten van het risico te dempen. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 125.000
34 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
46. Risico: Rente Toelichting risico: Als gevolg van de aanhoudende hoge inflatie is de rente in de loop van 2022 en 2023 fors gestegen. Waar begin 2022 voor een 10-jaarslening met gelijke aflossingen nog een indicatie gold van 0,43% staat die nu (peildatum 06-07-2023, bron: BNG Bank) op 3,56 %. In onze begroting 2024-2027 houden wij rekening met 4,00% voor langlopende financieringen. De rente is op dit moment nog steeds volatiel. Daarom wordt rekening gehouden met een risico op een verdere stijging van rente naar 5,00%. Kans:
50%
Financiële impact:
€ 700.000
Onderbouwing financiële impact: Een procent verhoging van de rente van 4,00% naar 5,00% zou cumulatief leiden tot € 700.000 meer structurele rentelasten. In het weerstandsvermogen wordt eenmalig rekening gehouden met dit bedrag. Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: De rente is niet beïnvloedbaar. Leningen worden pas aangetrokken op het moment dat ze echt nodig zijn op basis van concrete plannen en begrotingen. Leningen aantrekken vooruitlopend op de daadwerkelijke financieringsbehoefte en anticiperend op rentestijgingen wordt gezien als speculatie en past niet binnen het beleid. Een eventuele stijging zal moeten worden geaccepteerd. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 350.000
47. Risico: Gladheidsbestrijding Toelichting risico: In de begroting wordt rekening met een gemiddeld weertype om te berekenen wat de kosten zijn voor gladheidbestrijding. Het weer is niet te voorspellen. Zowel het aantal keren uitrukken als de intensiteit van het uitrukken heeft invloed op de kosten. De variabele kosten zijn met name zout en uren (zowel intern als extern). Kans:
10%
Financiële impact:
€ 400.000
Onderbouwing financiële impact: Kosten voor gladheidbestrijding zijn begroot op € 90.000. In 2011 (strenge winter) waren de uitgaven ruim € 500.000. Derhalve is het risico ca. € 400.000 Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: Geen Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 40.000
35 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
48. Risico: Extra uitgaven als gevolg van het niet voldoen aan de wettelijke norm Toelichting risico: Extra uitgaven als gevolg van het niet voldoen aan de wettelijke normen. Voor een aantal taken zoals toetsen aan bouw- en milieuregelgeving en het toezicht houden op het besluit Activiteiten Leefomgeving, wordt bewust het risico gelopen om niet volledig te voldoen aan de wettelijke norm. Wij kiezen voor een minimaal, maar verantwoord uitvoeringsniveau. Omdat het niet mogelijk is én niet nodig is om alles 100% te toetsen en te controleren. De wet VTH biedt ook de mogelijkheid om op basis van een risicoanalyse van de fysieke leefomgeving prioriteiten te stellen. Hier vindt een risico-afweging plaats waarbij altijd een kans op aansprakelijkheid wordt gelopen. Het afgelopen jaar heeft zich dit nog niet voorgedaan. Het risico is klein dat het zich in 2023 en 2024 wel voordoet. Daarnaast kan de gemeente Venlo aangesproken worden door de Inspectie Leefomgeving en Transport en de Provincie Limburg als interbestuurlijk toezichthouder dat de gemeente wettelijke taken niet volledig uitvoert. Wanneer er sprake is van pieken in het aantal aanvragen omgevingsvergunningen ontstaat het risico dat niet binnen de wettelijke termijnen kan worden besloten. Kans:
10%
Financiële impact:
€ 250.000
Onderbouwing financiële impact: Om wel alles volgens de wettelijke normen te toetsen en te controleren is 3 fte aan extra capaciteit nodig. Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: Meer financiële flexibiliteit nodig om de wettelijke taken op een verantwoord niveau uit te kunnen voeren. Periodiek wordt de risicoanalyse voor Vergunningverlening en Toezicht en Handhaving geactualiseerd. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 25.000
49. Risico: Calamiteiten Toelichting risico: Het betreft calamiteiten risico's die betreffen illegale stortingen, storm en hoogwater. Het zijn externe factoren waarop geen invloed is. Kans:
10%
Financiële impact:
€ 200.000
Onderbouwing financiële impact: Het betreft een schatting op basis van voorgaande jaren Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: Geen Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 20.000
36 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
51. Risico: Effecten hoge gasprijzen en beschikbaarheid aardgas Toelichting risico: 'De leveringszekerheid van gas en de fluctuaties in gasprijzen (aanmerkelijk hogere gasprijzen dan in het verleden) zorgen voor verstoringen van de economie en maatschappij in Venlo. Door de onzekerheid en hoger prijsniveau van de prijs van gas komen veel Venlonaren in de problemen met betalen van de energierekeningen hebben minder toegang tot mobiliteit (prijzen van autobrandstoffen) of worden geconfronteerd met hogere uitgaven van producten en diensten. Gelet op de sociale structuur van Venlo is het effect groter dan gemiddeld Ook specifieke economische sectoren in Venlo worden stevig geraakt bij continuering van het hoger prijsniveau van energie en onzekerheid of de rijksoverheid dit met prijsplafond of accijnsverlaging deels blijft compenseren .De kernsectoren van de Venlose industrie ondervinden direct hinder van een hoger prijsniveau van energie en de fluctuaties en zullen hierdoor hun activiteiten moeten beperken of staken met effecten voor de lokale economie en werkgelegenheid. Het is geen vanzelfsprekendheid dat de kosten van hoge energieprijzen kunnen worden doorgerekend. De afhankelijkheid van import van gas en beschikbaarheid is in Nederland groter en recente besluiten tot het staken van levering van aardgas raakt ook de Venlose economie.
Vorig jaar is fase 1 van het bescherm en herstelplan gas in werking getreden (vroegtijdige waarschuwing). In het niveau daarna zouden maatregelen ingezet kunnen worden die vooral de niet-beschermde afnemers raken, waaronder de glastuinbouw en industrie in Venlo . Bedrijven in Venlo kunnen gedwongen om over te schakelen op een andere brandstof. Ook kunnen ze worden afgesloten van het gasnetwerk. Deze maatregelen zijn vergaande effecten op de glastuinbouw en industrie in Venlo en kunnen hun raken in het voortbestaan waarbij in verder vervolg ook effecten optreden naar werkgelegenheid , voorzieningen en inkomen in Venlo. De levering van gas aan woningbouw en cruciale voorzieningen zoals ziekenhuis is in het bescherm en herstelplan gas veilig gesteld (beschermde afnemers). Deze scenario's zouden wederom in beeld kunnen komen. De hogere energieprijzen en onzekerheid daarover werken ook door in de financiële uitgaven van de gemeente Venlo in zijn algemeen. Zowel het resultaat als ook de samenhangende kosten van activiteiten uit de raadsprogramma’s kunnen van een structureel hogere energieprijs hinder van ondervinden. Kans:
75%
Financiële impact:
€ 400.000
Onderbouwing financiële impact: Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: De negatieve gevolgen van een langdurig hoge gasprijs wordt tegen gegaan door een actief energiearmoede beleid. Hierbij verstrekt Venlo inkomensondersteuning en biedt ook maatregelen en faciliteiten voor een structurele verlaging van energiekosten (energiearmoede). De beheersmaatregelen richten zich vooral op een versnelde verduurzaming van gebouwde omgeving, industrie, land- en tuinbouw, energie en mobiliteit. Naast maatregelen en voorzieningen is een beheersmaatregel ook het actief doorvoeren van besparingen van energie. In het verlengde hiervan zijn beheersmaatregelen zoals het actief voorlichten , het geven van advies en het ontzorgen van de sectoren voor een versneld verduurzaming (duurzaamheidsloket). Ook is een versnelde verduurzaming van gemeentelijk een maatschappelijk vastgoed, het inventariseren van de effecten van de gasprijs op de programma’s en projecten en hierop beheersmaatregelen nemen (verduurzamen, energie besparen etc.) is eveneens noodzakelijk. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 300.000
37 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
52. Risico: Flexwoningen Daelweg Toelichting risico: In de businesscase flexwoningen Daelweg is rekening gehouden met een afschrijvings- en exploitatieperiode van de woningen van 30 jaar en herplaatsing van de woningen naar een alternatieve locatie in de gemeente na 10 jaar. De ervaring met de exploitatie van flexwoningen is nog beperkt en het risico bestaat dat de woningen eerder afgewaardeerd dienen te worden. Daarnaast bestaat het risico dat er geen herplaatsingsmogelijkheden binnen de gemeente gevonden kunnen worden en de flexwoningen tegen en lager bedrag dan de dan geldende boekwaarde verkocht dienen te worden. Dit risico wordt beperkt door gebruik te maken van de herplaatsingsgarantie van het Rijk. Desondanks resteert in beide situaties naar verwachting een noodzakelijke afwaardering van ca. € 5 miljoen. Kans:
50%
Financiële impact:
€ 5.000.000
Onderbouwing financiële impact: De afwaardering indien de flexwoningen 5 jaar eerder afgeschreven dienen te worden dan wel de woningen na 10 jaar niet herplaatst kunnen worden en tegen een lage waarde verkocht dienen te worden. Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: Het ministerie van BZK biedt de mogelijkheid dit risico te beperken door middel van een herplaatsingsgarantie. De garantie is enerzijds gericht op het vergroten van de kans op herplaatsing van flexwoningen door het ondersteunen van de investeerder bij het vinden van een volgende exploitatie-locatie. Anderzijds is sprake van een financiële uitkering aan de investeerder, indien de flexwoning na de eerste exploitatie-periode tegen een relatief lage waarde moet worden verkocht, omdat er geen nieuwe locatie voorhanden blijkt. Daarnaast wordt onderzocht of de woningen, na gebruik voor opvang van Oekraïense ontheemden, overgedragen kan worden aan een reguliere woningverhuurder. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 2.500.000
38 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
54. Risico: Uitvoerbaarheid irt (wettelijke) ontwikkelingen Participatiewet Toelichting risico: Bijstand(suitkering) is een grondwettelijk grondrecht met de gemeente als verantwoordelijke in medebewind met de rijksoverheid. Onder invloed van verschillende maatschappelijke ontwikkelingen, staat de uitvoering van de Participatiewet onder grote politieke aandacht en grote druk. De wetgever is diffuus in het zenden van meer (regelingdrukverminderend) focus op mensen- en maatwerk, waarbij de control-kolom moeite heeft die ontwikkeling te volgen of te faciliteren. Er zijn inmiddels legio voorbeelden in de samenleving waarneembaar, waaruit duidelijk wordt dat de uitvoerbaarheid van wet- en regelgeving onder (te) grote druk staat, met veelal afbreukmakende gevolgen en regelmatig veel individueel leed (kinderopvangtoeslagencrisis etc.). Dit speelt dus ook bij de uitvoering van de Participatiewet. In de huidige arbeidsmarkt is ook bij de uitvoerende teams vakkundig en bekwaam personeel steeds moeilijker te vinden , terwijl er nog aanzienlijke ambities aan te implementeren wetgeving (zoals Breed Offensief, Participatiewet in Balans en aanverwante) te verwachten valt in het lopende en nieuwe jaar. Ook de transitie naar meer integraal samenwerken en de daarvoor benodigde kwaliteitsslagen, zetten druk op de uitvoerbaarheid.
Waarbij de garantie op doel- en rechtmatige uitvoering van de Participatiewet gegeven moet blijven worden. We ervaren nu al en voorzien nog meer knelpunten, deels in beschikbare kwantiteit alsmede van kwaliteit. Knelpunten die als belangrijk risico met zich meebrengen dat de gemeente Venlo minder tijdig en/of doelgericht in staat zal zijn haar grondwettelijke verantwoordelijkheid voor bijstandsvoorziening (en dat gaat zowel om uitkeringen als ondersteuning) te garanderen. Omdat personele kosten hoog zijn en de nood al hoog is, schatten we dit risico zowel qua bedrag als kans hoog in. Kans:
75%
Financiële impact:
€ 500.000
Onderbouwing financiële impact: Het genoemde risicobedrag staat voor 6 FTE (schaal 9) medewerkers, geraamd tegen lasten op basis van arbeidscontract (terwijl veelal vanuit personeelsgebrek hogere inhuurvergoedingen van toepassing zijn). Op de totale formatie van de werkzaamheden en veranderingen waar de betreffende teams voor staan, komt dit overeen met een kleine, maar wel noodzakelijke, ruimte om adequaat op nieuwe ontwikkelingen en vereisten in te kunnen spelen. Risicostrategie:
Accepteren
Beheersmaatregelen: Binnen de bestaande setting wordt reeds de maximale inspanning verricht om middelen en mensen optimaal in te zetten en uit te nutten, maar het kraken en piepen en dreigende afbreukrisico wordt steeds eminenter. De rek lijkt er uit, terwijl juist in het kader van zowel wettelijke verplichtingen en daarop gebaseerde kwaliteitsslagen investeringen noodzakelijk zijn. De rek voor 'meer met minder' is er uit en zowel wetgeving als maatschappelijke druk rechtvaardigen een aangepaste focus naar een op status quo of 'meer' gerichte capacitaire en kwalitatief uitvoerings- en ondersteuningsapparaat. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 375.000
39 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027
56. Risico: Hoogwateropgaven Toelichting risico: In samenwerking met het Waterschap Limburg , ministerie van I&W en provincie Limburg realiseert de gemeente Venlo hoogwatermaatregelen binnen de gemeente Venlo. Hiervoor worden bij de begroting 2024 middelen aangevraagd om de hoogwatermaatregelen te realiseren. Het Waterschap Limburg is trekker van deze projecten. Maar risico's bij de hoogwaterprojecten worden door alle partners gedeeld. Dat betekent dat er ook risico's zijn voor de gemeente Venlo. Kans:
50%
Financiële impact:
€ 2.700.000
Onderbouwing financiële impact: De omvang van de kredieten voor hoogwatermaatregelen binnen de gemeente Venlo bedragen op dit moment € 27.000.000. Hierbij wordt 10% van de omvang van de kredieten als risico-reservering opgenomen. Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: Als partner bij de hoogwaterprojecten neemt de gemeente Venlo deel aan de ambtelijke en bestuurlijke overleggen en projectvoorbereiding en -uitvoering. Zo blijven we op de hoogte van de recente ontwikkelingen en kunnen we bijsturen waar dat nodig is. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 1.350.000
57. Risico: Claim toekomstig voordeel IU-Beschermd wonen Toelichting risico: De totale omvang van de integratie-uitkering Beschermd Wonen wordt ieder jaar door het Rijk bijgesteld in de meicirculaire als gevolg van loon- en prijsindexatie, volume indexatie en additionele loon- en prijsbijstelling. In de begroting van Venlo wordt vanaf 2025, vooruitlopend op de meicirculaires, alvast een claim van € 500.000 gelegd op de extra middelen die volgen uit de IU van beschermd wonen. Gezien de huidige overschrijdingen van het aantal gecontracteerde plekken BW en de beperking van de instroom in de Wlz (zie ook risico beperking instroom Wlz) ontstaat er mogelijk een tekort, omdat er reeds een voordeel van € 500.000 is ingeboekt die niet meer kan worden ingezet voor eventuele tegenvallers. Kans:
50%
Financiële impact:
€ 500.000
Onderbouwing financiële impact: We gaan uit van het bedrag van de volledige claim en schatten de kans op 50% in. Risicostrategie:
Beheersen
Beheersmaatregelen: We monitoren samen met de MGR de ontwikkelingen binnen beschermd wonen. Op die manier hebben we snel inzichtelijk of de claim van € 500.000 een probleem gaat opleveren in de regionale samenwerking. Benodigde weerstandscapaciteit:
€ 250.000
40 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2024-2027