Document · PDF

Bijlage 1_Evaluatie parkeren Veldhoven

Raad (besluitvormend) 9 september 2025, gemeente VeldhovenBij agendapunt: Vaststellen Evaluatie betaald parkeren Citycentrum12.734 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren Gemeente Veldhoven Definitief

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

colofon

projectnaam Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren datum 27 mei 2025 projectnummer P07989 opdrachtgever Gemeente Veldhoven BRO projectleider RKo projectteam FWi & JBu bron kaft BRO review FWi

Willemsplein 2 5211 AK ’s-Hertogenbosch +31 (0)73 208 91 55 info@bro.nl www.bro.nl

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Inhoudsopgave 1

Inleiding

Overzicht parkeren en parkeervergunningen

1.1 1.2 1.3

4 4 4

Bezoekersonderzoek

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Passantenaantallen

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Algemeen Herkenbaarheid Sfeer in het Citycentrum Stimulering van het fietsgebruik Verblijfstijd

6 6 7 7 7

Onderzoek ondernemers

Scenario’s voor de toekomst

3.1 3.2

Aanleiding en context Onderzoeksopzet Bouwstenen

Tussenfase en de periode gedurende de verbouwing

3.1.1

Aandachtspunten

Eindsituatie: oplevering Materplan

Bijlagen: Onderzoeken en verdieping

Koopstromen

Ontwikkeling van het (winkel)aanbod in het Citycentrum

Overzicht beleid

Reistijden nabijgelegen (boodschappen) centra

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

1 1.1

1.2

Inleiding

Onderzoeksopzet

Een financiële onderbouwing van de parkeersituatie na de verbouwing

Het rapport bestaat enerzijds uit een terugblik op het verleden waarin

en parkeerdrukmeting op dit moment valt buiten de scope van dit speci-

ook gekeken is naar de bredere doelstellingen (herkenbaarheid, sfeer,

fieke onderzoek en is verder onderzocht door Empaction.

stimulering van fietsgebruik en verlenging van de verblijfsduur) die des-

Aanleiding en context

In 2019 heeft de gemeente Veldhoven, samen met de ondernemers,

tijds zijn benoemd. Naast de terugblik op de afgelopen jaren wordt er

1.3

Bouwstenen

vastgoedeigenaren en andere stakeholders afspraken gemaakt omtrent

ook gekeken naar verschillende scenario’s ten aanzien van parkeren

Interviews: Om meer inzicht te krijgen hoe de verschillende stakehol-

de blauwe zone waarmee bezoekers de eerste twee uur gratis kunnen

voor de toekomst. Het Citycentrum staat aan de vooravond van een

ders het de eerste twee uur gratis parkeren middels de blauwe zone

parkeren in het Citycentrum. Samen is afgesproken dat zij een deel van

grote ingrijpende verbouwing die waarschijnlijk niet alleen veel invloed

hebben ervaren zijn interviews afgenomen. De input van de verschil-

de inkomstenderving van de gemeente voor hun rekening nemen. De

gaat hebben op de sfeer van het centrum, maar zeker ook op de vitali-

lende gesprekken zijn niet letterlijk opgenomen in het rapport, maar hier

totale gederfde parkeerinkomsten zijn destijds vastgesteld op € 880.000 per jaar, zie tabel 1 voor een overzicht van de huidige opbouw voor de

teit en de attractiviteit voor de bezoeker. Na de verbouwing zal het cen-

is bij de analyse en uitwerking rekening mee gehouden. Er is met ver-

trum gemoderniseerd en attractief zijn voor de bezoekers.

schillende stakeholders gesproken onder andere met vertegenwoordigers van de bewoners die woonachtig zijn in het Citycentrum, vertegen-

financiering van de gederfde inkomsten. Deze gemaakte afspraken loHoe moet er gedurende de verschillende fases omgegaan worden met

woordigers van de vastgoedeigenaren, de verschillende supermarkten

het parkeerbeleid en wat zijn daarbij belangrijke overwegingen? Hier-

die reeds in het Citycentrum gevestigd zijn, de ondernemersvereniging

voor zijn een tweetal scenario’s gemaakt waarbij een onderscheid is gemaakt voor de verschillende fases die gaan komen. De eerste fase

en verschillende gemeentelijke disciplines.

heeft betrekking op de periode na afloop van de huidige afspraken en de periode gedurende de verbouwing. De tweede fase gaat over de

Koopstromen: Het meest recente Koopstromenonderzoek komt uit

toekomstige situatie als de verbouwing van het Citycentrum gereed is.

bezoekgedrag van consumenten in onder andere Veldhoven. De resul-

Veel van de punten die genoemd worden in de eerste fase zullen ook

taten van het Koopstromenonderzoek zijn gebruikt om enkele verdiepin-

gelden voor de tweede fase, we vullen deze aan met enkele aanbevelin-

gen te maken op het gebied van bestedingen en de positie van het City-

gen/overwegingen.

centrum. Bezoekersonderzoek: Eind januari en begin februari is er een groot-

sis gooide roet in het eten en zorgde er uiteindelijk voor dat besloten is

Om de overwegingen op een rijtje te zetten maken we gebruik van de verschillende bouwstenen. Een uitgebreide toelichting inclusief de re-

om de evaluatie uit te stellen.

sultaten van de verschillende bouwstenen is te vinden in de bijlage. Om-

centrum bevraagd, maar ook bewoners konden meedoen door het invul-

wille van de leesbaarheid van dit rapport is er voor gekozen om alleen

len van een digitale vragenlijst. Hiervoor is een oproep via het lokale

Als bredere context speelt mee dat de BIZ-overeenkomst (bedrijvenin-

de belangrijkste conclusies op te nemen in de hoofdstukken die volgen.

krantje en de social media uitgezet. Het bezoekersonderzoek geeft meer

vesteringszone) afloopt op 31 december 2025. Een deel van de bijdrage

De bouwstenen zijn in de volgende paragraaf kort toegelicht. Verder is

inzicht in het bezoekgedrag en de relatie tussen mobiliteit en bestedin-

van de ondernemers aan de inkomstenderving komt voort uit deze over-

van belang te vermelden dat we de verschillende scenario’s kwalitatief

gen.

eenkomst. De grootschalige transformatie van het Citycentrum speelt

onderbouwen en hierbij kijken vanuit verschillende perspectieven: on-

een belangrijke rol en geeft de ondernemers zorgen tijdens de verbou-

dernemers, vastgoed, bezoekers, bewoners, werkenden in het Citycen-

Aanbod ontwikkeling: Op basis van de gegevens van Locatus is geke-

wingsperiode. Het is dan ook nog onduidelijk of de vereiste draagvlak-

trum en de positie van de gemeente.

ken naar de ontwikkeling van het winkel(aanbod) in het Citycentrum

pen tot 25 oktober 2025.

Tabel 1: Huidige opbouw financiering ten aanzien van de kostenderving Gemeente

€ 400.000,-

Supermarkten

€ 180,000-

Ondernemersvereniging

€ 150.000,-

Vastgoed

€ 150.000,-

2021. Het Koopstromenonderzoek geeft inzicht in de bestedingen en het

Bij het maken van deze afspraken is destijds bepaald dat er een evaluatie plaats vindt voor het aflopen van deze overeenkomst. De Coronacri-

meting voor continuering van de BIZ wordt gehaald en voortgezet.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

schalig bezoekersonderzoek uitgevoerd. Zo zijn bezoekers in het City-

over de afgelopen 10 jaar.

Bezoekersaantallen: Met behulp van de gegevens van Resono is inzicht verkregen in de bezoekersaantallen van het Citycentrum. Het is niet mogelijk om terug te kijken tot 2019, maar wel geven de bezoekersaantallen inzicht in de vitaliteit van het centrum en effecten zoals bijvoorbeeld de komst van Action. Aanvullend geven de inzichten van Resono inzicht in het type bezoeker, herkomst en andere relevante patronen in relatie tot bezoekgedrag. Ook is er gekeken naar de ontwikkeling van het (winkel)aanbod in relatie tot de bezoekersaantallen.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

De gemaakte afspraak rondom parkeren waren onderdeel van een bre-

van gratis parkeren om een aantrekkelijk centrum te zijn voor de bezoe-

Aanbod nagenoeg gelijk gebleven

ker. Het feit dat ondernemers en vastgoedeigenaren positief terug kijken

In bijlage 2 is een overzicht gemaakt van de ontwikkeling van het aan-

blijkt niet alleen uit de gehouden gesprekken, maar ook uit de vragenlijst

bod in het Citycentrum over de periode 2015 – 2024. Naast de ontwik-

die in 2023 is uitgezet onder ondernemers en vastgoedeigenaren.

keling van het aanbod in het Citycentrum is een benchmark opgesteld.



Ondernemers hebben een lastige tijd achter de rug door onder an-

De overall conclusie is dat het aanbod in het Citycentrum nagenoeg ge-

dere ambitie, namelijk: ‘een toegankelijk en levendig winkelcentrum

dere corona, stijgende kosten (o.a. personeelskosten, energie en in-

lijk is gebleven en er geen substantiële wijzigingen in het aanbod zijn

waar mensen graag komen en verblijven, ondersteund door een klant-

koop). 53% van de ondernemers geeft aan dat winkelomzet is ge-

opgetreden. De leegstand heeft een positieve ontwikkeling doorge-

vriendelijk parkeerbeleid'. De herkenbaarheid, sfeer in het Citycentrum

stegen sinds het gratis parkeren. 45% van de ondernemers geeft

maakt.

en stimulering van fietsgebruik waren bredere ambities waaraan de eer-

aan dat de omzet gelijk is gebleven.



ste twee uur gratis parkeren een positieve bijdrage zou moeten leveren.



De daling van de leegstand is een positieve ontwikkeling. Zeker ge-

De supermarkten zien het belang van gratis parkeren, maar bena-

zien het feit dat de aanstaande transformatie van het Citycentrum

Ook het verlengen van de verblijfsduur van bezoekers is in dit verband

drukken tegelijkertijd dat de eerste twee uur gratis parkeren niet di-

voor onzekerheid zorgt. Tegelijkertijd zien we dat de aanstaande

een belangrijk aspect. In dit hoofdstuk kijken we terug en staan we stil

rect tot een omzetstijging heeft geleid. De huidige parkeersituatie is

transformatie zorgt voor tijdelijke invulling van panden (discount,

bij de verschillende onderdelen die destijds benoemd zijn. Bij de beoor-

voor beide supermarkten niet optimaal.

minder kwalitatieve zaken).

deling van de verschillende deelthema’s is belangrijk om te kijken naar



Een opvallende ontwikkeling is de komst van Action naar de City-

het bredere plaatje. Het is namelijk lastig om een specifieke ontwikkeling

Boodschappen doen een belangrijk bezoekmotief voor het Citycen-

passage (oktober 2023). De komst van Action is toe te schrijven aan

direct te koppelen aan de eerste twee uur gratis parkeren.

trum

de eerste twee uur gratis parkeren. Zonder de eerste twee uur gratis

In de huidige situatie heeft het Citycentrum een duidelijke functie als

parkeren had Action zich niet gevestigd in het Citycentrum.

Belangrijk om te vermelden is dat bij het maken van de afspraken in

boodschappen ‘plus’ winkelgebied. Dit is onder andere terug te zien in

2019 geen goede 0-meting is uitgevoerd waardoor het nu lastig is om

de omzet op basis van de resultaten van het Koopstromenonderzoek

2.2

concreet uitspraken te doen over de effecten van de eerste twee uur

(2021) en het bezoekersonderzoek.

Herkenbaarheid is een aspect dat lastig is te meten, er zijn ook geen re-

gratis parkeren op de vitaliteit en economisch functioneren van het City-



Op basis van verschillende onderzoeken blijkt dat gemak en effici-

ferenties uit het verleden waar een vergelijking mee gemaakt kan wor-

centrum. Wel is het mogelijk aan de hand van de verschillende bouwste-

entie belangrijke aankoopmotieven zijn voor de dagelijkse bood-

den.

nen en eerder uitgevoerde onderzoeken terug te blikken op en de effec-

schappen. Dit in combinatie met het feit dat boodschappen doen

ten van de eerste twee uur gratis parkeren, de vitaliteit en het econo-

een belangrijke rol speelt betekent iets ten aanzien van het parke-

vrijheid naar de consument wordt ervaren. Bezoekers komen niet al-

misch functioneren van het Citycentrum.

ren. Boodschappen worden beperkt gecombineerd met meer recre-

leen om lang te winkelen, maar ook om snel even iets te halen in

2.1

atieve aankopen. Ook in de toekomst zal de boodschappen functie

Algemeen

van het Citycentrum verder versterkt worden door de komst van een

In de gesprekken die gevoerd zijn met de verschillende stakeholders komt nadrukkelijk het beeld naar voren dat men positief is over de huidige situatie omtrent de eerste twee uur gratis parkeren. Gratis parkeren wordt gezien als gastvrijheid en service naar de consument. De ondernemers in het Citycentrum hebben geprofiteerd van de eerste twee uur gratis parkeren. Ook de vastgoedeigenaren benadrukken het belang

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren



Herkenbaarheid

In de gesprekken werd benadrukt dat het gratis parkeren als gast-

het Citycentrum. 

Op dit moment zijn er veel verschillen ten aanzien van het parkeren

derde (discount)supermarkt.

in het Citycentrum. Op de parkeerterreinen Repel en Bree is het mo-

Doorgaans worden boodschappen vooral dicht bij huis gedaan, een

gelijk om lang te parkeren en gebruik te maken van een dagkaart

orde is. Op basis van het Koopstromenonderzoek (2021) wordt

(€ 4,-). Op de overige parkeerterreinen betaalt men na de eerste twee uur gratis een tarief van € 1,30 per uur. In het bezoekerson-

zichtbaar dat het Citycentrum voor de verschillende wijken een be-

derzoek is gevraagd of men bekend was met het lang parkeren op

langrijke rol vervult.

de parkeerterreinen Repel en Bree. 48% van de bezoekers geeft

voorwaarde hiervoor is dat het supermarktaanbod in de wijken op



aan hier niet bekend mee te zijn. Te veel verschillen in parkeersitua-

line enquête) geeft een hoger aandeel fietsgebruik dan het recente be-

ties dragen niet bij aan de herkenbaarheid evenals het aspect ge-

zoekersonderzoek. Dit betekend echter niet dat de conclusie getrokken

mak en efficiëntie voor de consument.

kan worden dat het fietsgebruik is afgenomen. De onderzoeksopzet ver-

In de gesprekken werd ook meermaals benoemd dat het huidige

schilt, evenals de tijd van het jaar waarin de onderzoeken zijn uitge-

parkeerverwijssysteem niet werkt. Een dergelijk systeem kan bijdra-

voerd.

gen aan een betere spreiding van bezoekers over de verschillende parkeerplaatsen.

2.5

Verblijfstijd

Op basis van eerder onderzoek is bekend dat de gemiddelde verblijfs-

2.3

Sfeer in het Citycentrum

Ook voor dit aspect is het lastig terug te blikken aangezien een 0-meting ontbreekt. Wel is het aspect sfeer opgenomen als beoordeling in het Koopstromenonderzoek. De sfeer en uitstraling in Citycentrum beoor-

duur in 2019 zo’n 57 minuten was. Op basis van verschillende bronnen is gekeken naar de verblijfsduur van de bezoekers.  Op basis van het Koopstromenonderzoek (2021) bedraagt de ge-

deeld met gemiddeld een 7,1. Hiermee ligt de gemiddelde beoordeling

middelde bezoekduur van een bezoeker zo’n 55 minuten. Op basis van het bezoekersonderzoek (2024) (zie bijlage 5) bedraagt de

wel iets lager dan in vergelijkbare winkelgebieden (7,4). Over het alge-

gemiddelde verblijfsduur 61 minuten. Dat is een lichte positieve ont-

meen zijn consumenten tevreden over het Citycentrum. Het Citycentrum

wikkeling. Belangrijk hierbij is te bedenken dat niet alleen het par-

wordt met gemiddeld een 7,6 beoordeeld. Aspecten als de aanwezig-

keerbeleid invloed kan hebben op de verblijfstijd, ook andere facto-

heid van groen (6,0) en overige faciliteiten (bijvoorbeeld wc, wifi, afhaal-

ren zoals (winkel)aanbod, sfeer en beleving.

punt, bankjes etc.) worden aan de lage kant beoordeeld. Al zijn dit aspecten die ook in de benchmark centrumgebieden vaak een stuk lager worden beoordeeld.

2.4

Stimulering van het fietsgebruik

Op basis van het bezoekersonderzoek (2024) (zie bijlage 5) blijkt dat ca. 20% van de bezoekers met de fiets naar het Citycentrum komt. Nog eens 8% maakt gebruik van overige tweewielers zoals een elektrische fiets, speed pedelec, fatbike, scooter of brommer. Er is geen data bekend over de vervoersmiddelkeuze van bezoekers in 2019 voor de invoering van de eerste twee uur gratis parkeren. We hebben er in het bezoekersonderzoek bewust voor gekozen om geen sturende vragen te stellen of vragen die teveel een beroep doen op het verleden of ‘wat als’ situaties. Wel is er in het Koopstromenonderzoek (2021) gevraagd welk vervoersmiddel men gebruikt. Destijds gaf 31% aan het Citycentrum met de fiets te bezoeken. Het Koopstromenonderzoek (telefonische- en on-

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Scenario’s voor de toekomst

In dit hoofdstuk wordt gekeken naar de verschillende scenario’s voor de toekomst ten aanzien van het parkeren voor het Citycentrum. Om tot de scenario’s te komen zijn enkele kaders gehanteerd. 

We benaderen de scenario’s vanuit verschillende perspectieven. Zo kijken we onder andere naar het perspectief vanuit de bezoekers/consumenten, de bewoners, de werkenden, ondernemers, vastgoedeigenaren en de positie van de gemeente.



Tussenfase en de periode gedurende de verbouwing

op een korte reisafstand van het Citycentrum. Als in de wijk- en buurt-

Gedurende een geruime tijd zal het Citycentrum hinder ondervinden van

keren in het Citycentrum een ongelijk speelveld ontstaan. Waar men

de werkzaamheden die komen kijken bij de realisatie van het ver-

voorheen naar het Citycentrum trok voor de dagelijkse boodschappen

nieuwde Citycentrum. De datum waarop gestart kan worden met de ver-

gaat men nu naar de wijk- en buurtcentra. Wanneer men gaat kijken

bouwing is nog niet bekend, evenals hoe lang de verbouwing gaat du-

naar gemak en efficiëntie zijn deze winkelgebieden een aantrekkelijk al-

ren. Voor deze periode zijn de overwegingen die passen bij de twee

ternatief voor het Citycentrum. Het onderscheidend vermogen van de

scenario’s (huidige situatie handhaven en terug naar betaald parkeren)

wijk- en buurtcentra op het gebied van boodschappen doen is beperkt

op een rijtje gezet.

waardoor dit aantrekkelijke alternatieven zijn. Bovendien is het mogelijk

het Citycentrum is afgerond. We maken een splitsing in de functionele en financiële overwegin-

meer naar het dichtstbijzijnde winkelgebied, maar gaat verder reizen. Scenario 1: Doorgaan met de huidige situatie (eerste twee uur gratis parkeren)

Positief effect op de omzet De eerste twee uur gratis parkeren heeft volgens ondernemers en vast-

gen zodat we de effecten op de vitaliteit en de financiële aspecten



centra het dagelijks winkelaanbod op orde is en blijft zou bij betaald par-

dat hierdoor het aantal verkeersbewegingen toeneemt. Men gaat niet

We maken een splitsing in de verschillende fases. De fase van nu tot en met de verbouwing en de fase wanneer de verbouwing van



3.1

afzonderlijk kunnen wegen. Onderzoeksbureau Empaction voert

De eerste twee uur gratis parkeren speelt in op gemak en efficiëntie

een onderzoek uit naar financiële haalbaarheid van verschillende

voor de boodschappenfunctie die het Citycentrum heeft

goedeigenaren nadrukkelijk een bijdrage geleverd aan zowel de bezoekersaantallen als de omzet, zie het onderzoek dat uitgezet is onder

mogelijkheden voor de fysieke parkeeroplossingen binnen de ka-

Het Citycentrum heeft een belangrijke functie voor de dagelijkse bood-

ondernemers. 53% van de ondernemers geeft aan dat winkelomzet is

ders van het Masterplan voor het Citycentrum.

gestegen sinds het gratis parkeren. 45% van de ondernemers geeft aan

De ambitie voor het nieuwe Citycentrum zou leidend moeten zijn

schappen. Dit blijkt onder andere uit de bestedingen op basis van het Koopstromenonderzoek 2021, de detailhandelsvisie en het bezoe-

voor de beoordeling van het scenario’s voor na oplevering van de

kersonderzoek. Gemak en efficiëntie zijn bij boodschappen doen be-

tis parkeren zou in ieder geval op dit punt zekerheid kunnen bieden.

bouwactiviteiten. Met de vaststelling van het Masterplan is al een

langrijke aspecten voor de consument. Met de eerste twee uur gratis

Men weet waar men aan toe is voor de komende tijd en is bekend met

duidelijke richting gekozen. Om van het nieuwe Citycentrum een

parkeren wordt hier op ingespeeld. De verschillende supermarktorgani-

de resultaten uit het verleden toen er nog geen gratis parkeren was.

succes te kunnen maken moeten de randvoorwaarden op orde zijn.

saties die deel hebben genomen aan de interviews benadrukken het be-

dat de omzet gelijk is gebleven. Voortzetting van de eerste twee uur gra-

lang van gratis parkeren voor boodschappen doen. Ook in de toekomst

Voorkom dat consument andere keuzes maakt

zal boodschappen doen een belangrijk bezoekmotief blijven. Het profiel

Het is lastig om exact de effecten van een wijziging ten aanzien van

van het Citycentrum wordt bovendien verder versterkt op het gebied van

parkeren in cijfers of effecten op bijvoorbeeld de omzet uit te drukken.

boodschappen doen door de komst van een derde (discount) super-

De mate waarin bezoekers ‘last’ krijgen van de verbouwing van het City-

markt bij realisatie van het Masterplan.

centrum speelt hierbij een belangrijke rol. Dit is op dit moment nog onduidelijk. Ondernemers en vastgoedeigenaren maken zich dan ook zor-

Het is belangrijk om te realiseren dat er, met name op het gebied van

gen om de periode die gaat komen.

boodschappen doen, in de gemeente Veldhoven veel alternatieven zijn, zie de overzichtskaart met de ligging van de verschillende winkel-

Op dit moment zijn de huidige bezoekers ‘gewend’ en tevreden over de

gebieden. Deze alternatieve winkelgebieden zijn ook nog eens gelegen

huidige situatie ten aanzien van het parkeren in het Citycentrum. In het Koopstromenonderzoek beoordelen consumenten het parkeren in het

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Citycentrum gemiddeld genomen met een 8,3 terwijl dit in de benchmark

De positie van de ondernemer

van bewust reisgedrag door betere informatievoorziening en het aan-

winkelgebieden beoordeeld wordt met een 7,3. De overgang naar be-

Het is van belang om de positie van de ondernemers in het Citycentrum

trekkelijker maken van deze alternatieven is daarbij in deze tussenfase

taald parkeren kan resulteren in het maken van een andere keuze. Met

te benadrukken. Lokale ondernemers zijn belangrijk voor een centrum-

essentieel en zien we nadrukkelijk als kans.

het voortzetten van de huidige situatie verandert er niks voor de consu-

gebied en geven kleur aan een gebied. Ondernemers hebben het de af-

ment. Een patroon of een bepaalde gewenning doorbreken kost tijd.

gelopen jaren niet gemakkelijk gehad. De effecten van de Coronacrisis

Verblijfstijd

zijn nog steeds merkbaar. Zo hebben veel ondernemers nog te maken

Gestreefd wordt naar een langere verblijfsduur. Op dit moment bedraagt

Verschillende stakeholders gaven in de gesprekken aan zich zorgen te

met (belasting)schulden als gevolg van Corona en stijgen de kosten

de gemiddelde verblijfsduur zo’n 63 minuten, zie het bezoekersonder-

maken over het op peil houden van het winkelaanbod tijdens de verbou-

voor onder andere de inkoop, energie en personeel. Daar komt bij dat

zoek. Een limiet opleggen voor de parkeerduur is vaak geen prikkel om

wing. Voldoende en onderscheidend winkelaanbod is voor de consu-

men zich zorgen maakt over de tijd die komen gaat met de verbouwing.

ergens langer te verblijven. Echter is het ook van belang om realistisch

ment cruciaal. De zorgen zitten hem met name in het feit dat grotere

Het aantrekken van nieuwe lokale ondernemers is een stuk lastiger dan

te zijn dat de verblijfsduur niet snel omhoog zal gaan. Zeker niet tijdens

winkelketens de mogelijkheid hebben om (tijdelijk) het Citycentrum te

het behoud van de ondernemers die vandaag de dag al in het Citycen-

de verbouwing van het Citycentrum. Een diverse mix aan voorzieningen

verlaten en het personeel elders in de regio onder te brengen. Lokale

trum gevestigd zijn. Op dit moment is er bij de verschillende stakehol-

(horeca, winkels, diensten etc.) in combinatie met andere factoren zoals

ondernemers kunnen dit niet. Ook wordt overlast van bouwverkeer, ge-

ders weinig draagvlak voor herinvoering van het betaald parkeren en

een aantrekkelijk verblijfsgebied zijn vaak nog bepalender als het gaat

luidshinder en de beschikbaarheid van parkeerplaatsen genoemd als

voortzetting van de huidige constructie ten aanzien van de financiering.

om het verlengen van de verblijfsduur.

zorg. Het herinvoeren van betaald parkeren in een tijd waar de attractivi-

Parallel aan het vraagstuk rondom deze evaluatie speelt de verlenging

teit al op verschillende punten onder druk staat is geen goede stimulans

van de BIZ (Bedrijven Investerings Zone). De verwachting is dan ook

Één uur gratis parkeren in plaats van twee, is ook een scenario wat on-

voor een bezoek aan het Citycentrum. Er ontstaat een opeenstapeling

dat, als de bijdrage van ondernemers aan parkeren gehandhaafd blijft,

derzocht kan worden, maar dit is met name te overwegen vanuit financi-

van (mogelijke) negatieve aspecten. Er zou juist zo veel mogelijk ge-

de verlenging van de BIZ niet gaat lukken. Ook andere stakeholders

eel oogpunt. Ook in dit scenario zijn er gederfde inkomsten en voor de

daan moeten worden om, ondanks de verbouwing, de attractiviteit van

staan kritisch tegenover de huidige financiële verdeling op basis van de

consument is een uur gratis parkeren geen prikkel om langer te blijven.

het centrum op peil te houden en redenen te creëren waardoor consu-

gederfde gemeentelijke inkomsten.

Een dergelijk scenario zou met name relevant zijn voor de supermark-

menten toch een bezoek aan het Citycentrum gaan brengen. Parkeren

ten, maar minder voor het recreatieve aanbod, de horeca en alle overige

is dan een van de factoren die hierin kan meewegen zeker in het kader

Beleid zet meer in op duurzame mobiliteit

voorzieningen in het centrum. Bovendien krijg je dan de situatie dat een

van gemak en efficiëntie.

Met het vaststellen van de Mobiliteitsvisie 2040 heeft de gemeente

deel van de bezoekers die langer willen verblijven terug gaat naar de

een bepaalde richting gekozen. Zo wordt in de visie minder ruimte gere-

auto om de parkeerschijf te verzetten. Dit gebeurt overigens nu ook.

Op basis van het bezoekersonderzoek blijkt dat het winkelaanbod het

serveerd voor parkeerplaatsen. Dit wordt mogelijk gemaakt door een

meest bepalende aspect is voor een bezoek aan het Citycentrum. Het

groter aanbod van alternatieve vervoermiddelen, wat bijdraagt aan zo-

Stabiel (winkel)aanbod

horeca aanbod, de eerste twee uur gratis parkeren, de aanwezigheid

wel de gestelde klimaatdoelen als het versterken van de stedelijke kwali-

Uit de evaluatie blijkt het (winkel)aanbod de afgelopen jaren redelijk sta-

van overige voorzieningen en sfeer & uitstraling zijn ongeveer even be-

teit. Door dit beleid breed in te zetten en aan te passen aan de speci-

biel is gebleven, dit terwijl in de benchmark centra een negatieve ontwik-

langrijk. Ook is het hierbij van belang dat wanneer de consument een-

fieke context van het Citycentrum, kan Veldhoven een balans vinden

keling zichtbaar is. De vraag is of het gelukt zou zijn om het aanbod op

maal een andere keuze heeft gemaakt het vele malen lastiger is om de

tussen bereikbaarheid, economische ontwikkeling en leefbaarheid. Ook

pijl te houden in het verleden bij een situatie met betaald parkeren.

consument terug naar het Citycentrum te halen. Zeker als men voor een

het provinciale beleid legt minder nadruk op de auto en meer op alterna-

Waarschijnlijk was de situatie anders geweest zoals ook zichtbaar is in

langere periode gewend is geraakt aan een andere situatie die vergelijk-

tieven zoals fietsen, openbaar vervoer en deelconcepten. Het stimuleren

de ontwikkeling van de andere centra waar deze situatie zich niet heeft

baar of misschien wel beter is.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

voorgedaan.

Scenario 2: Terug naar de oude situatie (betaald parkeren)

Betaald parkeren kan, maar meerwaarde moet duidelijk zijn

en buurtcentra in de directe omgeving zijn snel gemakkelijke en efficiën-

Consumenten zijn over het algemeen best bereid om te betalen voor

ter alternatieven voor bezoekers. Om het afbreukrisico te minimaliseren

een bezoek aan een centrum gebied. Om een dagje te gaan ‘fun shop-

moet altijd worden ingezet op een samenhangend pakket aan maatre-

pen’ in Eindhoven is men bijvoorbeeld wel bereid om te betalen voor het

gelen. Qua volgordelijkheid van uitvoering dient altijd eerst te worden in-

Nieuwe winkelketens aantrekken zal lastiger of onmogelijk worden

parkeren. Essentieel hiervoor is dat een centrum duidelijk meerwaarde

gezet op het zoet en daarna pas het zuur. Met het zoet bedoelen we po-

Het aantrekken van nieuwe winkelketens kan lastig worden als wordt te-

moet bieden. Deze meerwaarde kan men bereiken door het bereiken

sitieve ingrepen die bijvoorbeeld de voetganger, de fietser, het openbaar

ruggegaan naar een situatie met betaald parkeren. Parkeren is voor

van een bepaalde omvang, een goede sfeer en uitstraling, specifiek

vervoer stimuleren. Alleen als het zoet op orde is, kan het zuur in wer-

veel winkels en ketens een belangrijke afweging in de zoektocht naar

(winkel)aanbod en goede overige voorzieningen. Tijdens de verbou-

king treden, zoals het krimpen van de parkeercapaciteit, het invoeren of

een nieuwe locatie. Een keten als Action heeft zelfs bij het vestigen be-

wingsfase is het dan ook niet realistisch dat deze meerwaarde geboden

verhogen van parkeertarieven of het beperken van de autobereikbaar-

wust voor het Citycentrum gekozen vanwege de eerste twee uur gratis

kan worden. Ook belangrijk hierbij is de positie en het onderscheidend

heid. Een goede samenhang tussen zoet en zuur is ook van belang om

parkeren. Als er sprake was van betaald parkeren had Action zich niet

vermogen van het Citycentrum ten opzichte van de wijk- en buurtcentra.

gedrag te beïnvloeden. Anders gezegd, je hebt zowel zoet als zuur no-

gevestigd in het Citycentrum. Ook voor andere ketens kan dit een reden

dig om gedrag te veranderen. Men kiest meestal voor het gemakkelijk-

zijn om zich wel of niet te gaan vestigen in het Citycentrum. Het belang

In het bezoekersonderzoek is gevraagd naar wat de belangrijkste rede-

van goede trekkers wordt duidelijk als gekeken wordt naar de bezoe-

nen zijn voor een bezoek aan het Citycentrum. Verreweg het meest ge-

kersaantallen en ontwikkeling van het winkelaanbod. De komst van

noemd is het winkelaanbod. Gratis parkeren is niet een bepalende re-

3.1.1

Action heeft een positief effect gehad op de bezoekersaantallen en trekt

den als het gaat om het brengen van een bezoek aan het Citycentrum.

Zorg voor een positieve ervaring tijdens een bezoek aan het City-

ook andere winkels aan die zich graag in de nabijheid van Action vesti-

Deze aspecten samen maken dat het van belang is aandacht te hebben

centrum

gen.

voor de randvoorwaarden.



ste alternatief. Aandachtspunten

Een van de belangrijkste opgaven gedurende de bouwfase is het op peil houden van de attractiviteit van het centrum. Om de mogelijke

Gebruiker betaalt voor een bezoek met de auto

Extra kosten

negatieve aspecten ten aanzien van de verbouwing te ondervangen

In de huidige situatie dragen indirect ook de bezoekers die niet met de

De (her)invoering van betaald parkeren zorgt ook voor extra kosten. Op

zijn er verschillende mogelijkheden. Zo kan de gemeente de over-

auto het Citycentrum bezoeken bij aan de eerste twee uur gratis parke-

dit moment zijn een groot aantal betaalautomaten niet actief en het her

last zoveel mogelijk proberen te beperken door in de contracten met

ren. Door (her)invoering van het betaald parkeren ga je naar een sys-

activeren of zelfs de aanschaf van een nieuw systeem is een kostbare

bouwbedrijven duidelijke afspraken te maken over de manier

teem waarbij de gebruiker betaalt.

aangelegenheid.

waarop de bouwwerkzaamheden worden uitgevoerd. Ook het organiseren van evenementen en acties kan hierbij helpen. De BIZ ver-

Parkeerdruk verlichten

Afbreukrisico: eerst het zoet, dan het zuur

vult hierin een belangrijke rol door bijvoorbeeld aantrekkelijke eve-

Op dit moment komen drie verschillende groepen samen die gebruik

Bovendien moet altijd rekening worden gehouden met het afbreukrisico.

nementen te organiseren of door het uitzetten van bepaalde acties.

maken van de parkeervoorzieningen in het Citycentrum: bewoners, be-

Hiermee bedoelen we de kans dat bepaalde bezoekers omwille van de

Een opkomend initiatief is Scoor voor je Club dat zorgt voor meer lo-

zoekers en werkenden. Betaald parkeren kan de druk op parkeren in het

(slechte) bereikbaarheid niet meer komen en naar een ander centrum

kale binding, zie het kader hieronder. Een dergelijk initiatief zou

gebied deels verlichten en kan er ook voor zorgen dat consumenten kie-

gaan of online kopen. Een slechte bereikbaarheid zorgt voor een grotere

goed zijn voor het Citycentrum om ook ten tijde van de verbouwing

zen voor een ander vervoersmiddel dan de auto.

weerstand. Grote centrumgebieden met weinig directe concurrenten in

consumenten te binden.

de omgeving hebben een lager afbreukrisico dan middelgrote en kleinere centra die vooral voor de boodschappen worden bezocht. De wijk-

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren



Een goed functionerend verwijssysteem kan gedurende de bouwfase helpen om bezoekers te wijzen op de beschikbare parkeerplekken. Zeker wanneer de situatie anders is dan normaal wordt de consument hiermee geholpen.



De stakeholders hebben gezamenlijk de opgave om te voorkomen dat gedurende een kwetsbare periode het noodzakelijk is om betaald parkeren te herinvoeren.

Creëer meer binding met je winkelgebied: Scoor voor je Club Scoor voor je Club van Dappre is een laagdrempelig en opkomend instrument om de binding met lokale winkelgebieden te versterken en tegelijkertijd maatschappelijke impact te maken. Waar lokale ondernemers tot voorheen vaak losse clubs en initiatieven sponsoren, dragen ondernemers nu bij wanneer consumenten daadwerkelijk iets besteden. De consument kan vervolgens met Scoor voor je Club zelf kiezen welke lokale clubs en initiatieven ze willen sponsoren. Ook is het gemakkelijk om acties en andere activiteiten te koppelen. Scoor voor je Club heeft zich al op meerdere plekken in Nederland bewezen. Consumenten zien hoe makkelijk het sparen gaat, worden daardoor loyaler en besteden meer lokaal. Ondernemers zien hierdoor de eigen omzet stijgen. Gezamenlijk profiteert men van Scoor voor je Club. Voor het Citycentrum zou het goed zijn om dit soort initiatieven te omarmen om zo aantrekkelijk te blijven voor bezoekers.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

3.2

Eindsituatie: oplevering Masterplan

De toekomst is lastig te voorspellen. Er zijn nog verschillende aspecten onduidelijk over de realisatie van het Masterplan dat maakt het lastig om een zelfde overzicht te maken als voor de tussenfase en tijdens de verbouwing. Om deze reden geven we een aantal voorwaarden en kaders voor de parkeersituatie die passend zijn bij de eindsituatie. Draagvlak neemt toe, druk op openbare ruimte neemt toe Vast staat dat in de eindsituatie het Citycentrum een flinke impuls heeft gekregen. Niet alleen qua uitstraling en aanbod, maar ook het aantal inwoners neemt fors toe. Deze nieuwe inwoners zorgen voor extra bestedingspotentieel. Het voordeel van deze nieuwe inwoners is dat ze zich in de directe omgeving van het centrum bevinden waardoor het grootste gedeelte van de bestedingen ook daadwerkelijk in het Citycentrum besteed zal worden. Uiteindelijk zullen ondernemers en vastgoed eigenaren profiteren van de toename van het draagvlak. Keerzijde van deze toename is dat de druk op de ruimte toeneemt. Aanbod, de openbare ruimte en mobiliteit vragen alle drie om ruimte. 

Aanbod. Gebouwen in het centrum faciliteren functies, zoals commerciële en maatschappelijke voorzieningen, bedrijven en woningen. Het aanbod neemt toe en de functiemix verbreedt. Er komen gebouwen en functies bij. Dat leidt tot meer bewoners, bezoekers en bestedingen. Ook evenementen en de weekmarkt dragen bij aan een toename van bezoekers.



Openbare ruimte. Het Citycentrum, wordt meer en meer een verblijfs- en ontmoetingsplek. In het centrum komen aantrekkelijke gebieden waar mensen graag naartoe gaan. Een leefbare centrum voor bezoekers én bewoners. Er is ruimte nodig om elkaar te ontmoeten, voor terrassen, zitgelegenheid, groen, klimaatopgaven, etc. Een goede leefbaarheid leidt tot een aantrekkelijker centrumgebied en daarmee tot meer bestedingen.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Figuur 1: Balans economische vitaliteit centrumgebieden.



Mobiliteit. Bereikbaarheid van een centrumgebied is essentieel om

auto. Slechts een deel van de bezoekers kan verleid worden om een an-

mak en efficiëntie zijn gebaseerd, zoals de wekelijkse (grote) bood-

de economische en maatschappelijke functie te vervullen. Mobiliteit

der vervoersmiddel te kiezen. Gedragsveranderingen zijn in algemene

schappen. Het blijven faciliteren van een goede autobereikbaarheid,

betekent bereikbaarheid voor alle doelgroepen, snelheid en gemak

zin lastig te bewerkstelligen. Alleen met een goed samenhangend pak-

goede parkeervoorzieningen en voldoende parkeercapaciteit dient altijd

in verplaatsing en duurzame oplossingen. Een prettige reiservaring

ket aan mobiliteitsmaatregelen kan dit bereikt worden. En dan nog zal

onderdeel te blijven van de mobiliteitsmix. Bezoekers van verder weg

door een goede mobiliteitsmix betekent meer bestedingen, mits er

dat niet eenvoudig zijn. Vervoersgedrag is heel sterk gewoontegedrag.

zijn wel bereid iets meer moeite te doen, zolang de ‘kosten’ van parke-

voldoende te beleven/bieden is. Er is ruimte nodig voor parkeren,

Men gaat pas nadenken over ander vervoergedrag als er een 'calamiteit'

ren maar in verhouding staan tot de ‘waarden’ in het centrumgebied

openbaar vervoer, fiets- en autowegen, voetgangersgebieden etc.

optreedt. Pas als dat nieuwe gedrag is 'ingesleten' en situaties perma-

(aanbod en openbare ruimte). Het gaat uiteindelijk om de juiste mobili-

Mobiliteit is echter geen trekker. Het voegt geen unieke waarde toe.

nent en structureel zijn, is een blijvende aanpassing te verwachten.

teitsmix ten opzichte van het aanbod en openbare ruimte en leefbaar-

Het faciliteert het bezoek.

heid. Maak afspraken in de regio

Er is geen generieke toverformule voor een optimale ruimtelijke balans

In de eindsituatie is het best denkbaar dat er overgegaan wordt naar be-

Ruimte vrijspelen door verschillende groepen te faciliteren

tussen aanbod, openbare ruimte en mobiliteit. Dit hangt af van de aard

taald parkeren. Het niet reguleren van parkeren zou kunnen zorgen voor

Met een juiste benadering van de verschillende doelgroepen is het mo-

van het centrumgebied. Daarbij veranderen de genoemde drie ruimte-

een te grote druk op het centrum waardoor het Citycentrum niet meer

gelijk om bezoekers te verleiden een andere keuze te laten maken,

vragers en centrumgebieden continu door allerlei initiatieven, gevoed

bereikbaar is. Bij invoering van betaald parkeren zijn er wel enkele ver-

meer bezoekers aan te trekken en de schaarse ruimte zo optimaal mo-

door nieuwe trends en ontwikkelingen. Het is daarom van belang om op

eisten. Als ervoor gekozen wordt om betaald parkeren in de eindfase in

gelijk te benutten. De ‘winst’ die je kan behalen in de verschuiving van

zoek te gaan naar de balanssituatie. De wens om bijvoorbeeld meer wo-

te voeren dan zal het Citycentrum een duidelijke meerwaarde moeten

vervoersmiddelkeuze (modal-shift) is voor het ene centrumgebied groter

ningen en groen toe te voegen, betekent meer druk op de parkeercapa-

bieden. Meerwaarde ten opzichte van de wijk- en buurtcentra en ten op-

citeit. Tegelijkertijd biedt een ander aanbod én aantrekkelijkere open-

zichte van de andere recreatieve centra in de regio. Niet alleen het aan-

dan het andere. Er zijn drie doelgroepen te onderscheiden die ook nu al en straks ook in de eind situatie samen komen: bezoekers, bewoners

bare ruimte ook kansen om meer bezoekers aan te trekken.

bod is daarin van belang, maar ook aspecten als sfeer, beleving en vei-

en werkenden. Voor deze verschillende doelgroepen geven we een

ligheid. Verder moet iedereen het Citycentrum op een juiste manier kun-

aantal overwegingen/bevindingen die we gedurende het onderzoek heb-

Reizen is een noodzakelijk kwaad

nen bereiken en kan het helpen om meer in te zetten op OV en het faci-

ben opgedaan.

De keuze voor het vervoersmiddel is primair gebaseerd op gemak en ef-

literen van de bezoeker die met de fiets komt. Het beleid zet al steeds

ficiëntie. De reis om ergens te komen is een noodzakelijke activiteit en

meer in op duurzaam vervoer, maar wanneer er overgegaan wordt op

Bezoekers

moet zo gemakkelijk mogelijk zijn. Een bezoeker ziet de reis naar een

een scenario met betaald parkeren zou het verstandig zijn om hier regio-



centrumgebied als een last. Het is een handeling én een uitgave die

naal afspraken over te maken. Zo wordt voorkomen dat een ongelijk

ploitatie- en parkeerregime wenselijk. Dit voorkomt dat er onduide-

noodzakelijk is om een waardevolle activiteit te kunnen doen. Voor een

speelveld en eventueel zelfs een waterbed effect ontstaat. Betaald par-

lijkheid ontstaat over de parkeersituatie in verschillende deelgebie-

centrumgebied waar veel activiteiten en functies zijn, is men bereid

keren wordt hiermee minder een dissatisfier. Veel omliggende gemeen-

den van het centrum en te veel druk op bepaalde plekken komt te

meer moeite te doen, dan voor kleinere boodschappencentra. De reistijd

ten worstelen met gelijksoortige vraagstukken.

liggen. 

mag dan meer ‘kosten’ (in tijd en/of geld). De auto heeft de grootse

In het belang van de bezoeker is een eenduidig (gemeentelijk) ex-

In het geval van Veldhoven is zichtbaar dat er nog relatief veel be-

ruimteclaim, maar levert in de meeste gevallen een belangrijke bijdrage

Bezoekers doelgroep benadering

zoekers uit de eigen gemeente met de auto komen. Door bezoekers

aan de omzet. Als je wilt dat mensen meer te voet, te fiets of per open-

Voor grotere centrumgebieden, met een duidelijke regiofunctie, blijft het

te verleiden en in te spelen op gemak en efficiëntie voor bijvoor-

baar vervoer komen, gaat dit alleen werken als deze modaliteiten voor

bezoek met de auto essentieel voor het economisch functioneren. Het-

beeld de fiets kan de modal split in de toekomst wellicht nog iets

een bezoeker een gemakkelijker en logischer alternatief zijn dan de

zelfde geldt voor kleinere centra zoals het Citycentrum die vooral op ge-

schuiven.

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren



De ‘winst’ die je kan behalen in de verschuiving van vervoersmiddel-

dit een nieuwe groep bewoners betreft die vooraf weten waar ze

groot is om te voet of met de fiets te komen en het beperkter openbaar

aan toe zijn qua parkeren.

vervoer.

tie), is de kans klein dat je deze mensen kan verleiden te voet of te

Op dit moment is de bijdrage van de bewoners aan de lage kant, zie de bijlage met benchmark met tarieven voor een vergunning. In

Binden van je eigen inwoners

fiets te komen. De reistijd wordt dan simpelweg te groot. Het open-

het kader van het eerlijker maken van de verschillende tarieven voor

Het loont zich om economisch vooral de eigen inwoners meer te binden

de parkeerkosten zou hier naar gekeken kunnen worden.

aan het Citycentrum. Dit zijn unieke bezoekers die relatief vaak komen

Bewoners krijgen nu een vergunning voor een specifieke plek. Wel-

en vanwege de kortere reistijd vaker te voet en te fiets komen. Kortom,

aantrekt uit de directe omgeving, bestaat een grotere potentie om

licht biedt hier de parkeergarage ook uitkomst. De auto staat dan

ze besteden meer. Dit laat ook de meerwaarde zien van het toevoegen

(een deel van de) mensen te verleiden (af en toe) de auto te laten

wellicht op iets grotere afstand, maar staat wel droog en veilig.

van nieuwe woningen in het bestaand stedelijk gebied, voor het onder-

keuzes (modal-shift) is voor het ene centrumgebied groter dan het andere. Als je veel bezoekers van verder weg aantrekt (regiofunc-



baar vervoer is alleen een logisch alternatief, als dit gemak en efficientie oplevert ten opzichte van de auto. Als je veel (auto)bezoekers



staan en in plaats daarvan te voet of te fiets te komen.

steunen van de functie van een centrumgebied. De herkomst en beVoorzieningenaanbod in kleinere dorpen staat onder druk

zoekfrequentie van een bezoeker is ook gerelateerd aan bepaalde typen

Werkenden

Een landelijke ontwikkeling is dat het voorzieningen niveau in de klei-

bestedingen. Inwoners die in of nabij een centrum wonen, zullen naast



Op dit moment komen er veel werkenden samen in het gebied

nere kernen onder druk staat. Dit betekent dat de bewoners van kleinere

recreatief winkelen ook vooral behoefte hebben aan voorzieningen die

waarvan ook een groot deel gebruik maakt van de auto. Met een

kernen vaker zijn aangewezen op de grotere kernen in de buurt voor

voorzien in frequente aankopen en diensten. Dit past ook binnen de ver-

toenemende druk op de ruimte is het belangrijk om de plekken ‘vrij’

schuiving van de functiemix van centrumgebieden: minder (recreatieve)

te houden voor bezoekers die ook bestedingen doen in het gebied

specifieke voorzieningen. Zichtbaar is dat het Citycentrum al een belangrijke rol voor de omgeving vervult, zie het verzorgingsgebied en

en in economische zin bijdragen. In de gesprekken kwam naar vo-

invloedsgebied op basis van de Resono data en de herkomst van

voorzieningen.

ren dat ondernemers afspraken gemaakt hebben met personeel

bezoekers op basis van het bezoekersonderzoek. Wanneer het voor-

over het parkeren elders. De huidige kosten voor een parkeerver-

zieningen aanbod in de kleinere kernen nog verder onder druk komt te

gunning voor ondernemers wordt als teveel ervaren en niet in ver-

staan gaat men op zoek naar alternatieven. Onderscheidend (win-

houding tot de kosten die bijvoorbeeld bewoners betalen. Ook de

kel)aanbod, sfeer & uitstraling, nabijheid, maar ook type voorzieningen

gemeente is een belangrijke werkgever in het gebied. Veel werkne-

speelt een belangrijke rol bij de keuze om een winkelgebied te bezoe-

mers parkeren nu in de wijk of zetten de auto op een van de par-

ken. Veldhoven heeft een duidelijke plus qua voorzieningen ten opzichte

keerterreinen. Beter benutten van de potentie van de parkeergarage

van de kleinere kernen door de aanwezigheid van een groot theater, bi-

De Geer is in dit kader een kans. Voor bezoekers is de parkeerga-

bliotheek en een bioscoop. Hiermee ligt een duidelijke kans voor het Ci-

rage vaak nog een drempel. Kijk of het mogelijk is om werknemers

tycentrum om de positie in de regio verder te versterken. Ook speelt

op een bepaalde manier te faciliteren om de parkeergarage te ge-

mee dat er nog een duidelijk verschil zit tussen het centrum van Eindho-

bruiken in plaats van de overige parkeerplekken.

ven en het Citycentrum. De stap voor consumenten om het centrum

winkels, meer horeca, (winkel)ambachten, diensten en maatschappelijke

van Eindhoven te bezoeken is vaak nog net te groot. De afstand is groBewoners

ter en men moet meer moeite doen voor een bezoek waardoor het City-



Bij de ontwikkeling van de nieuwe woningen kan nagedacht worden

centrum een aantrekkelijk alternatief is. Een gegeven is wel dat de

over een strengere parkeernorm. Voorwaarden hiervoor zijn wel

groep consumenten die afkomstig is uit de regio over het algemeen

voldoende deelauto's, centrale parkeerplaatsen en goede alternatie-

meer aangewezen is op de auto, gezien het feit dat de afstand vaak te

ven (bijvoorbeeld openbaar vervoer). Voordeel bij nieuwbouw is dat

Evaluatie eerste twee uur gratis parkeren

Bijlagen: Onderzoeken en verdieping In dit hoofdstuk zijn de verschillende bouwstenen verder gedetailleerd uitgewerkt. De bouwstenen vormen de basis voor de onderbouwingen.

1 1.1

Koopstromen

Noord-Brabant het Koopstromenonderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek geeft onder andere inzicht in de binding, toevloeiing en afvloeiing. Deze aspecten geven inzicht in het huidige winkelgedrag en zijn belangrijk om rekening mee te houden bij het nemen van toekomstige beslissingen. Als gekeken wordt naar de omzet detailhandel op basis van het Koopstromenonderzoek wordt duidelijk dat het Citycentrum een belangrijke rol vervult voor zowel de dagelijkse sector als de recrea-

gemeente heeft het Citycentrum voor de recreatieve sector een



liggend aan deze data geeft het beeld een indicatie.

Vanuit de gemeente Veldhoven gaan de meeste bestedingen naar Eindhoven. Ook Best en Waalre trekken bestedingen, wel in veel mindere mate. 



de een na laatste keer het Citycentrum bezocht. Andere bestemmin-

langrijke factor. Denk aan bepaalde formules, de omvang van het supermarktaanbod en andere aanvullende speciaalzaken (bakker, slager etc.). 

Het Citycentrum trekt ook veel bestedingen uit de omliggende wijken. Het aanbod en de beschikbaarheid van aanbod spelen hierin een belangrijke rol.



gen waar bezoekers naar toe gaan voor mode aankopen zijn Veld-

Boodschappen worden voornamelijk dicht bij huis gedaan. Gemak en efficiëntie zijn daarin bepalende factoren. Ook aanbod is een be-

Meeste bestedingen blijven in Veldhoven zelf, maar er is zeker postcodegebieden aangrenzend aan Eindhoven. Ligging van Meerveldhoven en De Hurk is bepalend.



Vanuit Eindhoven is de toevloeiing naar Veldhoven beperkt.



In het Koopstromenonderzoek is bewoners gevraagd waar bezoekers de laatste keer en de een na laatste keer boodschappen hebben gedaan. Van de 210 bezoekers die het centrum van Veldhoven bezocht hebben om boodschappen te doen geeft nagenoeg de helft (51%) aan de boodschappen ook de een na laatste keer gedaan te hebben in het Citycentrum. Ca. 25% van de bezoekers gaat naar een ander centrum in Veldhoven.

Van de inwoners die de laatste keer het Citycentrum bezocht hebben om mode aankopen te doen heeft 52% van de bezoekers ook

Dagelijks

sprake van afvloeiing naar Eindhoven (ca. 15%). Met name uit de

Figuur 2: Omzet detailhandel op basis van het Koopstromenonderzoek.

dere woorden, 60% van de bestedingen blijft binnen de gemeente.

Koopstromen op wijkniveau

ners van Veldhoven. Gezien het beperkte aantal waarnemingen achter-

Op basis van de koopstromen blijkt dat de gemeente Veldhoven voor de recreatieve sector een binding heeft van ca. 60%. Met an-

maakt. De koopstromen zeggen iets over het winkelgedrag van de inwo-

marktaandeel van 70%. Veldhoven Dorp (Kromstraat) heeft een marktaandeel van 20%.

inwoners. Ook voor de inwoners uit de omliggende dorpen is het

In figuur 2 op de volgende pagina zijn de koopstromen inzichtelijk ge-

Het Citycentrum vervult een belangrijke rol voor de recreatieve aankopen. Dit blijkt onder andere uit het marktaandeel. Binnen de eigen

Recreatief

1.1.1

tieve sector. De dagelijkse sector is goed voor 48% van de omzet en de recreatieve sector voor 45%, zie onderstaande figuur. 

Het Citycentrum vervult niet alleen een belangrijke rol voor de eigen centrum een belangrijke aankooplocatie.

Koopstromen

In 2021 is in de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht en



hoven Dorp (11%) en het centrum van Eindhoven (9%). 

Omliggende plaatsen als Eindhoven, Eersel, Waalre en Bladel zijn de belangrijkste plaatsen waar toevloeiing vandaan komt. In mindere mate ook Valkenswaard en Bergeijk. Hiermee heeft het Citycentrum een belangrijke functie voor de Kempen.

Figuur 3: Inzicht in koopstromen dagelijks

Ontwikkeling van het (winkel)aanbod in het Citycentrum

Recreatief winkelaanbod: gaat tegen trend in en blijf top niveau

Horeca blijft overwegend stabiel, fastservice neemt toe

Het recreatieve winkelaanbod staat landelijk gezien onder druk. Be-

In de figuur is het horeca aanbood uitgesplitst naar de verschillende

kende landelijke ketens zoals Blokker, The Body Shop, Scotch & Soda.

sectoren. De ontwikkeling van de restaurants valt hierin op, maar hier

Bristol en Esprit zijn de afgelopen jaren failliet gegaan en vertrokken uit

moet bij vermeld worden dat binnen de gehanteerde indeling slechts

de Nederlandse winkelstraat. Opvallend is dat het recreatieve winkel-

twee restaurants gevestigd zijn. Eerder verdween Japans restaurant

In figuur 4 is gekeken naar de ontwikkeling van het winkelaanbod in het

aanbod in het Citycentrum op niveau blijft en zelfs iets stijgt, daar waar

Hokkaido. Het horeca aanbod in het Citycentrum is beperkt, hierdoor lij-

Citycentrum. De ontwikkeling van het winkelaanbod is afgezet tegen een

in de benchmark centra sprake is van een afname. De stijging in de peri-

ken de veranderingen groot, maar omdat het gaat over het aantal zaken

benchmark die bestaat uit centra met een vergelijkbaar aantal publieks-

ode 2022 wordt is onder andere te verklaren door de komst van enkele

valt dit mee.

functies. Centra opgenomen in de benchmark zijn: Rijswijk, Weesp, Zalt-

grotere winkels zoals Action en Topmerken Outlet. Functiemix: beperkte verschillen ten opzichte van eerdere jaren

bommel, Rosmalen, Dongen, Gennep, Mijdrecht, Best, Pijnacker, Geldermalsen, Echt, Gemert, Tegelen, Aalten, Aalsmeer, Rhenen, Zwijnd-

Doelgericht winkelaanbod: toegenomen vanaf 2019

De functiemix zegt iets over hoe het aanbod zich tot elkaar verhoudt.

recht en Woensel. De gekleurde lijn geeft de ontwikkeling van het aan-

Het doelgerichte winkelaanbod toont een stijging vanaf 2019. Deze toe-

Ten opzichte van 2018 en 2021 zijn de verschillen beperkt. Met name

bod in het Citycentrum weer, de stippellijn laat de ontwikkeling van het

name wordt veroorzaakt doordat het pand van de Big Bazar wordt inge-

de leegstand is iets afgenomen, het dagelijks winkelaanbod is juist iets

aanbod in de benchmark centra zien.

vuld door Xenos en de komst van onder andere Goei Koop.

gestegen. Het aandeel van de overige groepen (recreatief winkelaanbod, doelgericht winkelaanbod, horeca, diensten en cultuur & ontspan-

Diensten nemen af, cultuur & ontspanning blijft stabiel

ning) is nagenoeg gelijk gebleven. Als de vergelijking met de benchmark



Het aanbod cultuur & ontspanning blijft stabiel. Er hebben enkele

wordt gemaakt dan valt op dat het aanbod in het Citycentrum afwijkt. In

ontwikkeld. Met name in de periode 2022-2024 is het aantal leeg-

beperkte veranderingen voorgedaan. Zo is er een sportschool bijge-

de benchmarkcentra ligt het aandeel recreatieve winkels een stuk lager

staande panden afgenomen. Op basis van de gegevens van Locatus

komen. Verder bestaat het aanbod cultuur & ontspanning uit het

evenals het dagelijks winkelaanbod. Het aantal zaken in de horeca en

staan er 5 panden leeg verspreid over het Citycentrum1. Wel moet hier-

theater, de bioscoop, de bibliotheek en een zonnestudio. Het aan-

diensten sector ligt er juist hoger.

bij opgemerkt worden dat uit de gevoerde gesprekken blijkt dat veel van

bod lag in 2015 hoger, destijds waren er nog twee galerieën geves-

Leegstand: beperkt en afname van de leegstand De leegstand in het Citycentrum heeft zich de afgelopen jaren positief

de panden ‘tijdelijk’ zijn ingevuld. Als gekeken wordt naar de benchmarkcentra dan valt op dat de leegstand in 2019 iets steeg en daarna is gaan dalen.

tigd. 

Het aantal diensten in het Citycentrum is de afgelopen jaren gedaald, dit terwijl in de benchmark het aanbod gelijk blijft. De daling in het Citycentrum wordt onder andere verklaard doordat enkele ban-

Dagelijks winkelaanbod: beperkte stijging

ken de vestiging in het centrum sloten (Rabobank, ABN Amro),

Het dagelijks winkelaanbod in het Citycentrum is de afgelopen jaren be-

maar ook een reisbureau en assurantiën kantoor. De laatste jaren is

perkt gestegen. Deze stijging is onder andere te verklaren door verschil-

zichtbaar dat het aantal diensten weer toeneemt, deze toename

lende (beperkte) uitbreidingen, maar ook door de komst van enkele

wordt voornamelijk veroorzaakt door kappers/barbiers en zaken ge-

nieuwe zaken zoals de (doelgroep)supermarkt Pleintjes en Rousseau

richt op beauty.

Chocolade.

De gegevens zijn gebaseerd op de data van Locatus. Locatus heeft in februari 2024 een schouw gedaan.

Figuur 4: Aanbod ontwikkeling Citycentrum en benchmark winkelgebieden.

Overzicht beleid

Beleidskader Mobiliteit Koers 2030 (provinciaal) Citycentrum Veldhoven ligt in een dynamische regio waar goede bereikbaarheid essentieel is om de aantrekkelijkheid van wonen, werken en recreëren te behouden. Het beleidskader Mobiliteit Koers 2030 biedt richtlijnen voor een toekomstbestendig parkeerbeleid dat aansluit bij regionale en lokale behoeften. Verstedelijking, verduurzaming en technologische innovaties vragen om een mobiliteitssysteem dat flexibeler, duurzamer en meer vraag gestuurd is. Dit betekent minder nadruk op de auto en meer op alternatieven zoals fietsen, openbaar vervoer en deelconcepten. Het stimuleren van bewust reisgedrag door betere informatievoorziening en het aantrekkelijker maken van deze alternatieven is daarbij essentieel. In Veldhoven kan slimme technologie, zoals digitale parkeersignalering, een belangrijke rol spelen bij het efficiënt gebruik van parkeerplekken en het verminderen van zoekverkeer. Tegelijkertijd biedt het compacter en multifunctioneel maken van het Citycentrum kansen om ruimte beter te benutten en het autoverkeer te beperken. Regionale samenwerking is daarbij onmisbaar, aangezien mobiliteit steeds meer grensoverschrijdend is en aansluit bij bredere stedelijke netwerken. Een integraal parkeerbeleid dat fiets- en loopvriendelijkheid vooropstelt, draagt bij aan een levendig en duurzaam Citycentrum.

Zo kan Veldhoven niet alleen voorzien in de huidige parkeerbehoeften, maar ook actief werken aan een toekomstbestendig en aantrekkelijk mobiliteitssysteem dat past bij de ambities van de regio.

Regionale mobiliteitsvisie MRE 2040 (regionaal)

blauwe zones, kunnen helpen om het gebruik van de auto te reguleren

Veldhoven maakt deel uit van de Brainport regio. Deze regio bestaat uit

en ruimte vrij te maken voor andere functies. In gebieden met goede al-

21 gemeenten in Zuidoost-Brabant en zie werken nauw samen om regi-

ternatieven voor autogebruik, zoals hoogwaardig openbaar vervoer of

onale en lokale krachten te bundelen. Binnen dit systeem is een geza-

deelmobiliteit, kan het aantal parkeerplaatsen bewust worden beperkt.

menlijke aanpak essentieel om de uitdagingen van groei en mobiliteit aan te pakken. De Regionale Mobiliteitsvisie MRE 2040 speelt in op de

Een belangrijk uitgangspunt is de integratie van mobiliteitsoplossingen.

komst van 100.000 extra woningen, wat leidt tot meer mobiliteitsvraag

Dit betekent dat parkeervoorzieningen niet losstaan van andere infra-

en de noodzaak van een beter verbonden, duurzaam en veilig mobili-

structuur, maar deel uitmaken van een breder mobiliteitssysteem. Mobi-

teitssysteem. De groei van inwoners en arbeidsplaatsen zal zorgen voor

liteitshubs, waar reizigers eenvoudig kunnen overstappen tussen ver-

meer verplaatsingen, wat vraagt om slimme en innovatieve oplossingen

schillende vervoersmiddelen, zijn een voorbeeld van hoe Veldhoven de

voor bereikbaarheid en parkeren.

bereikbaarheid kan verbeteren zonder de leefbaarheid van het Citycentrum te verminderen. Daarnaast wordt heroverwogen welke rol de auto

Een toekomstbestendig parkeerbeleid in Veldhoven moet bijdragen aan

moet spelen in zowel bereikbaarheid als parkeermogelijkheden, met een

een gezonde leefomgeving, klimaatdoelen en economische ontwikke-

focus op voetgangers, fietsers en deelconcepten.

ling. Dit vraagt om efficiënte benutting van ruimte, stimulering van alternatieven voor de auto en aansluiting bij regionale mobiliteitsknooppun-

Ook spelen slimme technologieën een belangrijke rol in de transitie naar

ten. Daarnaast moet het beleid rekening houden met de diversiteit in

een beter mobiliteitssysteem. Real-time informatievoorziening via digi-

mobiliteitsmogelijkheden tussen stedelijke en meer perifere gebieden.

tale parkeersystemen kan zoekverkeer verminderen. Bovendien wordt

Ondanks verschillen tussen gemeenten moet het mobiliteitssysteem als

gekeken naar innovatieve maatregelen zoals dynamische parkeertarie-

een geheel functioneren, met gedeelde verantwoordelijkheid binnen de

ven, die gebruik kunnen sturen en congestie in drukke gebieden kunnen

regio.

beperken.

Door het parkeerbeleid te koppelen aan de Regionale Mobiliteitsvisie,

In de visie wordt minder ruimte gereserveerd voor parkeerplaatsen. Dit

kan Veldhoven niet alleen lokale behoeften vervullen, maar ook bijdra-

wordt mogelijk gemaakt door een groter aanbod van alternatieve ver-

gen aan de bredere ambities van Zuidoost-Brabant. Zo wordt niet alleen

voermiddelen, wat bijdraagt aan zowel de gestelde klimaatdoelen als

de bereikbaarheid verbeterd, maar ook de kwaliteit van leven in de regio

het versterken van de stedelijke kwaliteit. Door dit beleid breed in te zet-

versterkt, wat ook een van de doelstelling is die in de visie staat.

ten en aan te passen aan de specifieke context van het Citycentrum, kan Veldhoven een balans vinden tussen bereikbaarheid, economische

Mobiliteitsvisie 2040 (Gemeente) De Mobiliteitsvisie 2040 stelt dat Veldhoven strategische keuzes moet maken om de groeiende mobiliteitsvraag op een duurzame manier te beheersen. Het huidige en toekomstige ruimtegebruik vraagt om een vernieuwd parkeerbeleid dat aansluit bij bredere mobiliteitsdoelen. Strategisch geplaatste parkeervoorzieningen, zoals betaald parkeren en

ontwikkeling en leefbaarheid.

Reistijden nabijgelegen (boodschappen) centra

In figuur 5 en 6 is een overzichtskaart weergegeven met verschillende nabijgelegen (boodschappen) centra. De vlekken geven de gebieden aan die binnen 5 reistijd (fiets en auto) te bereiken zijn. Hoe donkerder de kleur, des te meer overlap er is tussen de verschillende afstanden. Op de volgende pagina is een vergelijkbare kaart gemaakt waarop de gebieden zijn weergegeven die binnen 5 minuten fietsen te bereiken zijn. Autobereikbaarheid Veldhoven beschikt over een fijnmazige structuur qua boodschappen aanbod. Verreweg de meeste inwoners kunnen binnen 5 minuten auto reistijd een supermarkt bereiken. Ook aan de rand van de gemeente Eindhoven bevinden zich verschillende winkelgebieden (Meerhoven, De Hurk, Kastelenplein) waar, zo blijkt uit de Koopstromen, inwoners van Veldhoven de boodschappen doen.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15840937/2