3. Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal

knopingspunten, maar er is geen zekere kans van slagen.

bijvoorbeeld ook geen drogist of verswinkels. Ergens in de centrale as is een pakketpunt kansrijk. Kappers,

De supermarktsector en winkelomvang

Het Ambacht: geen reguliere grote supermarkt

horeca of andere doelgericht bezochte lokale functies

Het toevoegen van een dusdanig kleine supermarkt in

In Het Ambacht is het de inzet om winkelfuncties toe te

(sport, zorg, onderwijs, etc.) zijn minder afhankelijk van

een normale winkelomgeving zoals die van Veenendaal

staan vanwege hun rol als aanjager van een levendige ste-

de aanwezigheid van de winkelfunctie. Een fasering in

is in de huidige sector verre van vanzelfsprekend. De on-

delijke ontmoetingsplek. Mocht er geen supermarktpartij

tijd (eerst woningen), aantal units en een marktconsulta-

derbouwing van deze meters is uit 2022. Dit was een

gevonden kunnen worden voor een kleine winkel in Het

tie zijn nodig om een teveel aan units te voorkomen.

34 van 44

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

3.5 De woonwinkelclusters Veenendaal wil met Groeneveldselaan en Grote Beer haar positie als woonboulevard voor de regio blijven vervullen. Het beeld is hier stabiel. Op deze PDV-locaties zijn binnen bepaalde voorwaarden winkelontwikkelingen toegestaan.

Schaarse ruimte vs. grote PDV-locaties

te winkelstructuur in Veenendaal naar een PDV-locatie

Het ruimtegebruik op de PDV-clusters, met name de

kan bijdragen aan de regionale functie én aan efficiënt

woonboulevard, is extensief door de parkeervelden en

ruimtegebruik. Daarom wordt er binnen de geldende

‘dozenlinten’. Intensivering met andere stedelijke func-

branche- en omvangsbepaling ontwikkeling door ver-

ties is niet altijd vanzelfsprekend, vanwege de uiteenlo-

plaatsing

pende randvoorwaarden. In Veenendaal-Centrum is

Voorwaarde voor verplaatsing is de sanering van de

daarnaast nog aanzienlijke leegstand, waaronder

detailhandelsmogelijkheden op de oude locatie. Ook

Twee woonwinkelclusters op PDV-locaties

enkele grote panden. Ook wordt tegenover de

nieuwe winkels binnen de branche- en omvangsbepa-

De perifere detailhandelslocaties Groeneveldselaan en

Groeneveldselaan Het Ambacht ontwikkeld met 4.000

ling zijn welkom binnen de bestaande contouren. Dit

Grote Beer zijn (juridisch-planologisch) bestemd voor

m² ruimte voor voorzieningen. Voor veel functies is dus

vraagt wel om een intensivering van het ruimtegebruik,

grootschalige winkels met volumineuze artikelen binnen

ruimte in de bestaande stedelijke structuur. Gezien

met een kwaliteitsslag voor (de toegang tot en conse-

het thema wonen (o.a. doe-het-zelf, keukens, sanitair,

deze situatie is het wenselijk ervoor te zorgen dat de

quent efficiënt gebruik van) de verdiepingsmeters. Aan

tapijt, meubels, etc.). Woonboulevard Groeneveldselaan

woonwinkelclusters in Veenendaal branchezuivere,

de Groeneveldselaan gebeurt dit in meerdere delen,

en winkelgebied Grote Beer zijn dan ook geen reguliere

monofunctionele winkelgebieden blijven, met een voor

maar nog niet overal.

winkel­gebieden, maar uitzonderings­locaties. Deze be-

de consument helder profiel en met voor de regionale

stemming evenals de minimale omvang voor winkelves-

functie optimale randvoorwaarden (bezoekgemak, be-

Kwaliteitsimpuls uitstraling Groeneveldselaan

tiging (500 m² wvo in lijn met het regionale PDV-beleid)

bouwing). In de gebiedafbakening van de Groeneveldse­

Woonwinkelclusters bezoekt men niet voor de uitstra-

zorgen ervoor dat reguliere winkels gevestigd blijven in

laan zat eerder nog een deel van het plangebied van

ling. Wel zijn de woonwinkelclusters door hun vele regi-

de reguliere winkelgebieden.

Het Ambacht. De afbakening wordt bijgesteld tot de

onale bezoekers uithangborden van Veenendaal. Nu

huidige locatie aan de oostkant van de weg.

naast de Groeneveldselaan een stedelijk woongebied

toegestaan

(bijv.

verdiepingsmeters).

wordt ontwikkeld is er extra aanleiding de uitstraling te

Het aanbod op deze locaties is op peil gebleven, terwijl het aanbod in de branches wonen, doe-het-zelf en tuin-

Verplaatsing en intensivering

verbeteren (in bebouwing en openbare ruimte) zonder

centra in de rest van Veenendaal afnam. Vanwege de

Flinke uitbreiding van de Groeneveldselaan of Grote

de herkenbaarheid als woonboulevard te verliezen. Bij

lokale woningbouw en bevolkingsgroei is ook voor de

Beer is niet aan de orde (enige marktruimte, voldoende

intensivering kunnen kansen voor een kwaliteitsimpuls

komende periode de verwachting dat het bestaande

massa). Het verplaatsen van een winkel met volumi-

verzilverd worden.

aanbod kan worden gehandhaafd.

neus assortiment vanuit een locatie buiten de gewens-

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

35 van 44

‘Het doel is een evenwichtige krachtige detailhandelsstructuur waarbinnen een zorgvuldige afweging is t.a.v. het behoud van de leefbaarheid, door leegstand in de binnenstedelijke winkelgebieden te voorkomen die mede als gevolg van PDV en grootschalige detailhandel kan ontstaan’ 36 van-44 Actualisering PDV-beleid regio Foodvalley 2020-2025

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

Actualisatie beleidsregels

4.1 Beleidsregels Het concentratiebeleid in Veenendaal werkt. Kaderstellend en actief beleid blijft nodig om de hoge ambities voor de detailhandelsstructuur te kunnen waarmaken. De beleidsregels worden daarom in grote lijnen voortgezet.

bood­schappenfunctie en het lokale draagvlak in wijk of

b.

de winkelruimte op verdieping behoort tot en deel

buurt. De supermarkten in de buurtcentra, als dragers

uitmaakt van de winkel die op de begane grond is

van de bood­schappen­functie, mogen moder­niseren en

gevestigd (maximaal twee bouwlagen), én

daarbij uitbreiden naar max. 1.500 m² wvo. De mand-

c.

de komst van een tweede winkellaag niet leidt tot

jeswinkel op Het Ambacht krijgt een omvang van max.

een duurzame verstoring van de gewenste even-

400 m² wvo, tenzij na realisatie van de gehele buurt uit

wichtige detailhandels­structuur in het centrum, én

De beleidsregels blijven grotendeels ongewijzigd. Voor

een evaluatie blijkt dat 800 m² wvo als maximum toe-

de detailhandelsstructuur in de gemeente Veenen­daal

gestaan kan worden zonder nadelig effect voor de

positieve bijdrage levert aan een evenwichtige

gelden de volgende beleidsregels:

buurt of omliggende winkelstructuur.

verdeling van de publieke belangstelling binnen de

d.

de locatie van de winkel met twee winkel­lagen een

hoofd­looproute van het kernwinkelgebied. Regel 1: De detailhandelsstructuur van Veenen­daal be-

Regel 3: Het winkelaanbod in het centrum wordt gecon-

staat uit Veenendaal-Centrum (kern­winkel­gebied), de

centreerd binnen de gebieden die op de meest actuele

Regel 5: Uitbreiding en/of nieuwvestiging van detail-

buurtwinkelcentra, het ondersteunende centrum Het

visiekaart van het centrum (dynamisch proces) aange­

handel buiten de detailhandelsstructuur (paragraaf 3.2)

Groeneveldselaan en

wezen zijn voor ‘detailhandel’. Zie daarvoor ook het

is niet toegestaan. De gemeente Veenendaal kiest

Grote Beer. Het beleid is erop gericht deze locaties

meest actuele addendum ‘afbakening winkelgebieden’.

ervoor een actief saneringsbeleid te blijven voeren voor

Ambacht en de PDV-locaties

a

kwalitatief te versterken.

winkelmeters buiten de gewenste detailhandelsstrucRegel 4: Winkels op meerdere lagen zijn niet toege-

tuur (zie ook paragraaf 4.2).

Regel 2: In de detailhandelsstructuur ligt het accent op

staan, behalve, ter intensivering van het ruimtegebruik,

a.

de bovenlokale functie van Veenendaal-Centrum (een

op de PDV-locaties. Het vullen van leegstand op de

helst het complete grondgebied van de gemeente

aantrekkingskracht op bezoekers uit meer dan de eigen

begane grond heeft binnen alle winkelgebieden priori-

behalve de winkelgebieden in de gewenste struc-

gemeente). Hier zijn winkelontwikke­ling­en toegestaan

teit. Het college heeft de bevoegdheid afwijking van het

tuur. De afbakening van die winkelgebieden wordt

(uitbreiding, nieuwbouw, etc.). In de lokaal­verzorgende

bestemmings­plan toe te staan, mits:

in een los document als bijlage opgenomen.

buurt­centra wordt terughoudend omgegaan met ont-

a.

wikkelingen. Ontwikkelingen moeten passen bij de a

Voor de definitie van PDV-locaties wordt de definitie van de Actualisatie PDV-beleid Regio Foodvalley 2020-2025 aangehouden.

38 van 44

het een initiatief in het kernwinkelgebied betreft, én

b.

‘Buiten de gewenste detailhandelsstructuur’ be-

De gemeente continueert het registreren en saneren van locaties bij geen gebruik van de detailhandelsmogelijkheid buiten de gewenste detailhandelsstructuur.

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

c.

In het omgevingsplan zal de gemeente planolo-

(maximaal 15% van het winkeloppervlak b, tot max.

tiviteit en niet met de detail­handelsactiviteit. Er is dan

gisch-juridisch de detailhandels­mogelijkheden ver-

150 m²).

vanaf de straat dus niet te zien of te merken dat er ook

Verplaatsing van bestaande volumineuze detail-

verkoop plaats­vindt.

minderen waar mogelijk, zie paragraaf 4.2. d.

c.

Actief gebruik van bestaande planologische rech-

handel van buiten de detailhandelsstructuur naar

ten wordt gerespecteerd.

een locatie binnen de contour van de PDV-locatie

Detailhandel bij trafficlocaties

is mogelijk, waarbij de detailhandelsmogelijkheid

Trafficlocaties (tankstations, treinstations, etc.) zijn

Regel 6: Als uitzondering wordt op de PDV-locaties de

op de achterlaatlocatie komt te vervallen (meter-

geen winkelgebieden. Hier worden in beperkte mate

mogelijkheid geboden voor winkels die vanwege de

neutrale verplaatsing).

detailhandelsactiviteiten toegestaan. Deze detailhan-

De traditionele perifere branches, zoals autoshow-

delsactiviteiten zijn geen bezoekdoel op zich, maar

grote uitstallingsruimte nodig hebben en daardoor

rooms (‘ABC’) en brandgevaarlijke stoffen, hebben

mogen zich alleen richten op de reeds aanwezige reizi-

moeilijk inpasbaar zijn in reguliere winkelgebieden. De

hun

gers. Ook het type producten moet aansluiten bij die

Groeneveldselaan en Grote Beer zijn primair voor win-

Compagnie-Oost, en vallen buiten dit beleid

aard en omvang van de artikelen (volumineus) een

d.

eigen

locaties,

zoals

bijvoorbeeld

De

kels met volumineuze artikelen binnen het thema

doelgroep: kant-en-klare producten voor consumptie/ gebruik onderweg of ter plaatse (flesje water, koffie, be-

wonen. Andere branches worden, om de leegstand in

Aanvullende regels

legde broodjes, snacks, tijdschriften, etc.). Voor auto­

Veenendaal-Centrum te beperken, op deze locaties niet

Detailhandel als ondergeschikte nevenactiviteit

mobilisten zijn aanvullingen denkbaar zoals lampen en

toege­staan. De toegestane winkels op de PDV-locaties

Er zijn situaties waarin detailhandel plaatsvindt als on-

motorolie. Bij een tankshop dient de shop ook daad-

zijn grootschalig.

dergeschikte nevenactiviteit op een locatie met een

werkelijk ondergeschikt onderdeel van de hoofdactivi-

a.

Op PDV-locaties blijft, in overeenstemming met het

andere hoofdactiviteit. Een voorbeeld van detailhan-

teit tanken te zijn: geen zelfstandige winkel met eigen

regionale PDV-beleid, een minimum omvang voor

delsactiviteiten in deze vorm is het maken en verkopen

aantrekkingskracht.

winkels van 500 m2 wvo geldig.

van een kentekenplaat bij een autogarage. Belangrijk

Voor winkels op PDV-locaties geldt dat er niet of

bij detailhandel als ondergeschikte neven­ activiteit is

Internetwinkel, showroom en afhaalpunt

beperkt branchevreemd aanbod wordt verkocht

dat er aantoonbaar sprake is van onderge­schiktheid.

Voor het detailhandelsbeleid en de planol­ogische ver-

Dit houdt in dat de ruimtelijke uitstraling en verkeers-

taling in het omgevingsplan is de consumentaantrek-

aantrekkende werking overeenkomen met de hoofdac-

kende werking van internetwinkels en afhaalpunten van

a

b.

a

Detailhandel in keukens, badkamers, sanitair, tegels, woninginrichting, bouwmarkten en andere allround doe-het-zelf-zaken, tuincentra, tuinartikelen, tuinmeubels en soortgelijke branches.

b

Het winkelvloeroppervlak is de ruimte waar de consument toegang tot heeft.

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

belang. Een internetwinkel of webshop behoort tot reguliere detailhandel als die fysiek toegankelijk is voor 39 van 44

de consument. Daaronder wordt ook een afhaalfunctie

Afwijkingsbevoegdheid College van B&W

voor de consument en dus ook een afhaalpunt ver-

Het college behoudt haar afwijkingsbevoegdheid. Er

ge de bevoegdheid in uitzonderlijke nieuwe geval-

staan (pick-up point). De consumentaantrekkende wer-

zullen zich in de toekomst initiatieven kunnen blijven

len op bedrijventerreinen een afhaalpunt van een

king wordt als criterium gehanteerd, omdat dit in de

voordoen die niet in het beleidskader zijn te vatten. Die

webshop (zonder showroom) toe te staan in com-

praktijk goed te controleren is. Dit geldt ook voor een

moeten dan onderbouwd worden ten opzichte van de

binatie met andere op het perceel uitgeoefende be-

showroom. Een voor consumenten toegankelijke show-

ambitie van het detailhandelsbeleid, gericht op verster-

drijfsactiviteiten. Daarbij wordt onder andere geke-

room (uitstalruimte), ook zonder bestelling, betaling of

king van de gewenste detailhandelsstructuur in

ken naar: max. 10 m2 afhaalgedeelte; geen

levering ter plaatse, is detailhandel.

Veenendaal.

show­room of uitstalling van artikelen; niet inpas-

•

In lijn met het regionale PDV-beleid heeft het colle-

baar in een winkel of PDV-vestiging; geen verkeers­

Nieuwe webshops waar de consument welkom is en afhaalcentra worden binnen de winkelgebieden ingepast.

Bevoegdheid verruiming op bedrijventerreinen

hinder. Bij gebruik van deze bevoegdheid vindt

Gelet op de fijnmazigheid van de winkelstructuur, mobi-

Een voorbeeld hiervan zijn de bedrijventerreinen. Het

melding plaats in het Ambtelijk Overleg van de

liteitsambities én de ambitie in de winkelcentra vol-

college kan in aanvulling op de regels van het bestem-

regio Foodvalley (afstemming PDV-beleid).

doende bezoekers te blijven faciliteren, worden zelf-

mingsplan de volgende planologisch ruimere mogelijk-

standige pakketkluizen uitsluitend in het centrum en de

heden overwegen:

Voor de twee bovenstaande categorieën moet het gaan

zes ondersteunende boodschappencentra toegestaan.

•

detailhandel in grove bouwmaterialen (niet zijnde

om een bedrijf dat niet passend is in de (kern)winkelge-

Afhaal­punten zijn ook in de PDV-concentratiegebieden

bouwmarkten) en (professionele) gereedschappen

bieden of op de PDV-locatie. Ook geldt hierbij dat er

mogelijk, maar dan alleen als onderdeel van de be-

kunnen worden toegestaan. Hierbij geldt dat de ac-

geen onevenredige afbreuk wordt gedaan aan ge-

staande winkels. Bijvoorbeeld bij de servicebalie van de

tiviteit in ruimtelijk, functioneel en inkomenswer-

bruiksmogelijkheden van aangrenzende gronden en

bouwmarkt (ruime openingstijden).

vend opzicht duidelijk onder­geschikt is aan de toe-

bouwwerken, de verkeersaantrekkende werking niet

gestane hoofdactiviteit. De detail­handels­activiteit

on­even­redig toeneemt, er geen sprake is van nadelige

Als de webshop fysiek niet toegankelijk is en ook geen

is van zulke beperkte bedrijfs­matige en/of ruimte-

gevolgen voor de verkeersveiligheid en/of bereikbaar-

afhaalfunctie heeft voor de consument wordt deze niet

lijke omvang dat de functie waaraan zij wordt toe-

heid van percelen en er geen onevenredige verstoring

aangemerkt als detailhandel, maar als bedrijf, kantoor

gevoegd qua aard, omvang en verschijningsvorm

van een evenwichtige opbouw van de voorzieningen-

of logistiek.

duidelijk over­ wegend of nagenoeg geheel als

structuur mag plaatsvinden.

hoofdfunctie herkenbaar blijft;

40 van 44

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

4.2 Transformatie buiten de structuur In deze paragraaf worden de mogelijkheden verkend voor het actief kunnen wegnemen van (onbenutte) winkelmeters buiten de winkelgebieden.

Even belangrijk; als iedere eigenaar in de straat zijn

Harde planologische instrumenten

eigen plan trekt kan het resultaat nog steeds rommelig

Beleidsmatig is ruimtelijk afgebakend waar detailhan-

en dus onwenselijk zijn. Een pand-voor-pandontwikke-

del mag verdwijnen (buiten de winkelgebieden) en dus

ling kan daarnaast ook kansen voor slimme gebieds-

omgezet kan worden naar andere functies, waaronder

ontwikkeling missen (bijvoorbeeld de ontsluiting van

wonen. De gemeente wil zo voorkomen dat winkels

Harde planologie versus uitnodigingsplanologie

een achtergebied voor de parkeerbehoefte). Ondanks

zich (opnieuw) vestigen in gebieden die geen onderdeel

Om transformatie buiten de structuur te bevorderen

dat alle winkelruimte dan kan zijn getransformeerd, kan

zijn van de gewenste structuur.

kan een gemeente op verschillende manieren sturen.

het zijn dat niet alle potentiële kwaliteitsverbeteringen

Harde planologische middelen gaan om het ‘vullen’ van

zijn gerealiseerd. Daarin ligt de aanvulling in deze actu-

De intenties van het ruimtelijk detailhandelsbeleid zijn

(voormalige) winkelpanden met een andere functie,

alisatie; de gemeente geeft hiermee meer duidelijkheid

duidelijk en redelijk succesvol: het aantal winkels en

door meer mogelijk te maken dan wel door de detail-

over wat het wensbeeld in de vier belangrijkste trans-

winkelruimten buiten de structuur neemt af en onder-

handelsfunctie onmogelijk te maken. Is dat gebeurd?

formatiegebieden is.

nemers verplaatsen ook deels naar de beleidsmatig

Dan is het pand niet meer relevant voor de winkelstruc-

ondersteunde winkelgebieden.

tuur en dus is voldaan aan de beleidsdoelstelling.

Het planologisch afhechten van het beleid in het omge-

Omdat de omgevingswet in werking is getreden wordt

vingsplan, waarmee de sanering daadwerkelijk plaats-

Voorzienbaarheid op dezelfde wijze blijven creëren

dit harde regime in deze actualisatie aangescherpt.

vindt én een aanpak om eigenaren en ondernemers

In het detailhandelsbeleid van 2021 is door middel van

aan te spreken én een perspectief waarin een en ander

de winkelgebiedsafbakeningen voorzienbaarheid ge-

Niet iedere eigenaar is echter zomaar te overtuigen dat

tot een wenselijk stads-/straatbeeld leidt, is naar ver-

creëerd op het (zonder planschade) laten vervallen van

er een niet-winkelfunctie in zijn of haar pand moet. Dat

wachting een effectieve en volledige strategie.

detailhandel als gebruiksmogelijkheid bij langdurig geen gebruik als detailhandel. Dit is echter nog niet pla-

kan zijn omdat deze niet de financiële middelen heeft of het ontbreekt aan ideeën over wat er mogelijk zou

De aanpak voor de binnenstad heeft overlap met de sa-

nologisch geëffectueerd in een bestemmings- dan wel

kunnen zijn. Daarin kunnen stimuleringsmiddelen,

nering van detailhandelslocaties buiten de gewenste

omgevingsplan. Hierdoor blijft het mogelijk dat winkels

zoals subsidies, of transformatiecoaches een rol

detailhandelsstructuur. Bij de uitvoering van het

verplaatsen of vestigen in gebieden waar dit niet meer

spelen. Dit is ook al onderdeel van de aanpak in

Actieplan Vitale Binnenstad en het Streetwise-traject

gewenst is. Het aantal winkels en winkelruimten buiten

Veenendaal.

wordt immers gepoogd ondernemers van buiten het

de structuur is nu afgenomen, maar de plancapaciteit

centrum naar het hoofdwinkel­circuit te verplaatsen.

voor detailhandel is maar beperkt gesaneerd.

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

41 van 44

In het geval van transformatie naar wonen is opnieuw

de beleidsregel. Omdat de voorzienbaarheid al in 2021

ontwikkelen naar een winkel zeer onwaarschijnlijk. In

is gecreëerd en in deze actualisatie opnieuw bevestigd

Veenendaal is de functiewijziging naar wonen of een

is, kan voor meerdere geregistreerde panden buiten de

andere functie planologisch al wel mogelijk en zijn in-

winkelgebieden de sanering van de detailhandelsmo-

middels ook diverse panden die leeg stonden omgezet

gelijkheid direct worden meegenomen.

naar andere functies, waaronder vooral wonen, zie kader. Uiteindelijk is het wel de bedoeling dat in het omgevingsplan de sanering van detailhandelsmogelijkheden daadwerkelijk plaatsvindt op panden/locaties buiten de winkelgebieden waar langdurig geen gebruik

Met het creëren van voorzienbaarheid is op 1 juli 2021 gestart door gemeente Veenendaal. Het doel daarvan is drieledig:

gemaakt is van de detailhandelsmogelijkheid.

1.

De leegstand in de detailhandel buiten de winkelstructuur terugdringen en daarmee onder meer ondermijning tegengaan;

Omgevingsplan – planologische uitvoering

2.

De druk op het invullen van winkelleegstand in het centrum te vergroten (minder beschikbare units);

De regel dat de gebruiksmogelijkheid detailhandel in

3.

Eventuele transformatie naar woningen te stimuleren.

een pand vervalt bij twee jaar geen gebruik als detailhandel is destijds dus nog niet (als paraplu-aanpas-

Voorzienbaarheid gaat uit van het volgende principe: als er geen gebruik gemaakt wordt van een bepaalde functie (detail-

sing) in de bestemmingsplannen doorgevoerd. Wel is

handel) en deze functie verdwijnt, is er geen sprake van schade. Van planschade kan dan geen sprake zijn. Een algemene

de beleidsregel aangekondigd en concreet gemaakt,

termijn die daarvoor vanuit jurisprudentie naar voren komt, is twee jaar onafgebroken leegstand. Bovendien moet het

leegstand en ander gebruik is halfjaarlijks geregi-

beleid hiertoe zijn vastgesteld, gepubliceerd en de leegstand moet gecontroleerd worden. Daar is in Veenendaal aan vol-

streerd en eigenaren zijn op de hoogte gesteld. Op

daan. Er is elk halfjaar een ronde gedaan langs de leegstaande winkelpanden (op basis van Locatus) en deze zijn vastge-

deze wijze is de hiervoor beschreven voorzienbaarheid

legd op de foto. Eigenaren zijn hierover geïnformeerd.

gecreëerd. Het resultaat is dat diverse eigenaren hierdoor in actie kwamen en inmiddels ruim 20 winkelpanden zijn ingevuld, waarVanaf 2026 wordt het tijdelijke omgevingsplan omge-

van circa 5 weer met een winkel, en ruim 15 met een woning of andere functies, zoals bezorgfunctie. Zo zijn voormalige

zet naar het omgevingsplan. Met dit detailhandelsbe-

winkelpanden aan het Schrijverspark getransformeerd naar woningen. Bij een handvol panden is de onafgebroken perio-

leid wordt aandacht gevraagd voor het effectueren van

de van leegstand van ten minste twee jaar inmiddels bereikt.

42 van 44

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

Leegstandswet – Leegstandsverordening

Deze verordening vergt een intensieve ambtelijke inzet

Gebiedsgericht transformatie stimuleren

De gemeente kan in een leegstandsverordening aange-

(administratieve lasten en regelmatig contact) en spe-

Panden met een winkelbestemming buiten de structuur

ven voor welke functies de verordening van toepassing

cifieke (bouwkundige) kennis. Voor Veenendaal acht

zijn in belangrijke mate geconcentreerd in een beperkt

is en wat het werkingsgebied is. Gemeente houdt zelf

DTNP de leegstandsverordening niet heel doelmatig.

aantal aanloopgebieden en stadsstraten in de nabijheid

een leegstandslijst bij (elke zes maanden) en optioneel

De bedoeling is dat winkelruimte permanent omgezet

van

een overzicht van gebruikers die willen vestigen.

wordt naar wonen of werken. De leegstandsverorde-

Patrimoniumlaan, Zandstraat, Nieuweweg en Prins

ning is er op gericht het pand weer (met hetzelfde) in-

Bernhardlaan zijn al aan het veranderen van functie,

Een eigenaar wordt verplicht te melden dat zijn vast-

gevuld te krijgen en is niet (primair) gericht op het

maar hier is nog op veel plekken detailhandel aanwezig

goed langer dan zes maanden leeg staat. Gebeurt dat

transformeren naar een andere functie. Het risico be-

of mogelijk, meer dan ingevuld en behoefte aan is.

niet, dan riskeert de eigenaar een boete. Met de betref-

staat dat het voor een eigenaar vooral een aanmoedi-

fende eigenaar vindt binnen drie maanden daarna een

ging is om dan maar een laagwaardiger publieksgerich-

Perspectief op gebiedsniveau

overleg plaats (vormvrij) en wordt bepaald of het pand

te (winkel)functie in een pand te laten vestigen. Dat is

Het opstellen van een nieuw eindbeeld (perspectief)

geschikt is voor invulling (kan juridisch betwist

makkelijker dan te investeren en te transformeren. Het

voor deze straten is een belangrijke zet. Dit hoeft geen

worden). In een leegstandsbeschikking kan de ge-

opnieuw invullen met een winkel blijft mogelijk.

traject van een jaar te zijn. Belangrijkste doel is het voor-

de

binnenstad.

Met

name

panden

in

de

komen van een onwenselijke ontwikkeling (toevoeging

meente de eigenaar verplichten binnen een redelijke termijn noodzakelijke voorzieningen te treffen om het

In de praktijk wordt de leegstandsverordening maar af

laagwaardige winkels) en een rommelig/laagwaardig

pand geschikt voor gebruik te maken. Optioneel kan de

en toe ingezet en dan vaak met de winkelstraten als

straatbeeld.

gemeente een artikel opnemen waarmee zij een gebrui-

werkingsgebied en als onderdeel van een bredere

ker voordraagt en de eigenaar binnen drie maanden

aanpak. In Veenendaal is er al een bredere aanpak en

Tegelijkertijd lopen er al veel ontwikkelingen. Afweging

deze gebruiker een overeenkomst moet aanbieden.

wordt (met het project met Streetwise) actief naar on-

is in hoeverre het stimuleren van bestaande plannen én

dernemers voor lege winkelpanden in het hoofdwinkel-

het

De leegstandsverordening biedt een stok achter de

circuit gezocht. Met eigenaren in gesprek gaan kan ook

gelijktijdig kan. Soms kan het helpend zijn om een voor-

deur om als gemeente met een eigenaar in gesprek te

zonder

toegevoegde

bereidingsbesluit te nemen, zodat pas na het opstellen

komen en de eigenaar te dwingen een invulling te

waarde van het instellen en uitvoeren van een verorde-

van het perspectief plannen kunnen worden getoetst.

vinden/accepteren.

ning in de context van Veenendaal is beperkt, zeker in

Per straat kan dit verschillen (spelen er bijvoorbeeld ook

relatie tot de extra benodigde inzet.

andere ruimtelijke of verkeerskundige ontwikkelingen?).

leegstandsverordening.

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

De

opstellen

van

een

nieuw

5-jaarsperspectief

43 van 44

Met het perspectief ontstaan heldere ontwikkelkaders

onzekere invulling en laag huurniveau kennen. Wel

wat wél kan. Dat geeft ook investeringszekerheid. Een

wordt eigenaren gevraagd te investeren. Voor een ren-

projectmatige en gebiedsgerichte aanpak per straat

derende businesscase kan het nodig zijn dat pandeige-

met overleg met de eigenaren van vastgoed betekent

naren samen optrekken en/of dat op maat gekeken

vaak een versnelling in de omzetting van leeg of tijdelijk

wordt naar regels ten aanzien van bijvoorbeeld bouw-

ingevuld winkelvastgoed. Een goede (winkel)onderne-

hoogtes en de parkeernormering.

ming kan hier blijven, maar ziet zonder vastgoedinvesteringen bij buurpanden naar een toekomstbestendiger

Een financiële prikkel in de vorm van een transformatie-

invulling de verloedering en daarmee kwaliteit van de

subsidie kan bovenstaande ontwikkeling succesvoller

bedrijfsomgeving en de leefbaarheid afnemen.

maken. Een percentage of vast bedrag kan vastgoedeigenaren het duwtje geven aan de slag te gaan of

De Patrimoniumlaan is van oudsher een karaktervolle

soms zelfs nodig zijn om de businesscase rond te krij-

voorzieningenstraat met nog steeds meerdere goede

gen. Voor ondernemers die twijfelen of ze op de huidi-

(winkel)ondernemers. Ook deze ondernemers zijn er bij

ge plek gaan investeren of kansen zien bij verplaatsing

gebaat dat de straat aantrekkelijker wordt waarbij voor-

naar een winkelgebied biedt het instellen van een ver-

malig winkelvastgoed plaats maakt voor o.a. wonen.

plaatsingssubsidie een duidelijk signaal en een stimulans. Deze combinatie van subsidiemogelijkheden sti-

Gerichte transformatie-aanpak op pandniveau

muleert gewenste vastgoedontwikkelingen, houdt druk

Voor de te transformeren straten is na het opstellen

op de gewenste plekken en verbetert de kwaliteit van

van een nieuw perspectief een gerichte transformatie-

vastgoed en straatbeeld in de aanloopstraten

aanpak helpend. Zowel op gebieds- als op pandniveau wordt dan gekeken naar de transformatiepotenties.

Ook andere subsidiemogelijkheden vanuit gemeente, provincie en rijk zijn hierbij mogelijk toepasbaar, bij-

De waarde van woningen weegt tegenwoordig op tegen

voorbeeld ter verduurzaming.

die van winkelvastgoed, helemaal op locaties die een

44 van 44

2567.0125 Actualisatie detailhandelsbeleid gemeente Veenendaal CONCEPT - 28 oktober 2025

Droogh Trommelen en Partners (DTNP) - Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109, 6512 BS Nijmegen | T 024 - 379 20 83 | E info@dtnp.nl | W www.dtnp.nl