3. 1e Bestuursrapportage 2023
Tekst van het document
1E BESTUURSRAPPORTAGE 2023
Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE .............................................................................................................. 2 INLEIDING ............................................................................................................................ 3 PROGRAMMA 1: FYSIEKE LEEFOMGEVING .................................................................. 10 Thema I: Ruimtelijke ontwikkeling .................................................................................... 10 Thema II: Openbare ruimte .............................................................................................. 16 Thema III: Wijkgericht werken .......................................................................................... 19 PROGRAMMA 2: ECONOMIE, WERK EN ONTWIKKELING ............................................ 21 Thema I: Economische ontwikkeling en werkgelegenheid ............................................... 21 Thema II: Recreatie en toerisme ...................................................................................... 23 PROGRAMMA 3: SOCIALE LEEFOMGEVING .................................................................. 25 Thema I: Inkomen ............................................................................................................
25 Thema II: Sociaal domein - Participatie en re-integratie ................................................... 27 Thema III: Sociaal domein - WMO ................................................................................... 28 Thema IV: Sociaal domein - Jeugd .................................................................................. 32 Thema V: Onderwijs en ontwikkeling ............................................................................... 34 Thema VI: Sport............................................................................................................... 36 Thema VII: Cultuur ........................................................................................................... 37 Thema VIII: Welzijn .......................................................................................................... 38 PROGRAMMA 4: BURGER EN BESTUUR ........................................................................ 44 Thema I: Dienstverlening (extern) .................................................................................... 44 Thema II: Burger en samenwerking ................................................................................. 45 Thema III: Veiligheid samenleving ...................................................................................
47 PROGRAMMA 5: ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN EN ONVOORZIEN ...................... 50 Thema I: Treasury ........................................................................................................... 50 Thema II: OZB en belasting overige................................................................................. 50 Thema III: Uitkeringen gemeentefonds en algemeen ....................................................... 50 PROGRAMMA 6: BEDRIJFSVOERING ............................................................................. 52 Thema I: Dienstverlening (intern) ..................................................................................... 52 Thema II: Security & informatiebeveiliging ....................................................................... 52 Thema III: Middelen ......................................................................................................... 52 Thema IV: Advisering en detachering .............................................................................. 52 Thema V: Bedrijfsvoering algemeen ................................................................................ 52 VOORTGANG RISICO'S ....................................................................................................
55 BIJLAGEN .......................................................................................................................... 57
2
Inleiding Algemeen Voor u ligt de 1e bestuursrapportage van 2023 die is opgezet als een afwijkingenrapportage met peildatum 1 mei 2023. In het najaar van 2022 is de Programmabegroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026 opgesteld die u in november 2022 heeft vastgesteld. Via de bestuursrapportage rapporteert het college over de voortgang van de uitvoering van doelstellingen uit de Programmabegroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026 en licht het college de afwijkingen nader toe. In de programma’s zijn de doelstellingen en inspanningen/acties van de gemeente opgenomen en middels een stoplichtmodel rapporteert het college over beleid. De drie kleuren voor de realisatie van beleid op inhoud en planning betekenen het volgende: • • •
Groen: doel is gerealiseerd of verloopt conform prognose begroting; Oranje: realisatie doel conform prognose begroting is onzeker en/of bijsturing beleid is gewenst; Rood: realisatie doel verloopt niet conform prognose begroting.
De 'groene' doelen worden nog wel opgenomen in de bestuursrapportages, maar worden verder niet toegelicht. Dit verloopt immers conform prognose begroting. Alleen de oranje en rode doelen worden toegelicht. Zie RIB 7 maart 2023. De bestuursrapportage geeft per programma ook inzicht in de (verwachte) financiële meeen tegenvallers. Deze financiële afwijkingen zijn per programma in een tabel opgenomen. In de rapportage hebben wij in principe alleen de financiële afwijkingen van € 25.000,- en hoger opgenomen. Voor de toelichtingen op de afwijkingen verwijzen we u graag naar de toelichtingen zoals die zijn opgenomen bij de diverse programma’s. Daarnaast worden u in deze bestuursrapportage de afwijkingen van de risico’s voorgelegd. Om de leesbaarheid van de rapportage te vergroten kunt u de lijst van afkortingen raadplegen. De meest voorkomende afkortingen binnen de Planning & Control documenten zijn hier opgenomen.
Investeringskredieten De Raad wordt voorgesteld om de volgende investeringsbedragen beschikbaar te stellen: Extra investering voor verduurzaming voertuigen wijkservice € 42.500 (2022), € 18.000 (2023), € 39.750 (2024) en € 125.300 (2025), zie raadsvoorstel 05-10-2021: Per abuis is de besluitvorming op de bovenstaande extra investering voor 2023 e.v., zoals opgenomen in de 1e bestuursrapportage 2022, niet verwerkt in het meerjareninvesteringsplan (MIP) 2022-2025. Voorgesteld wordt om voor 2023 € 18.000 beschikbaar te stellen. Veenraadschapsarchief (€ 60.800) Voor de restauratie van het Veenraadschapsarchief wordt een krediet aangevraagd van € 60.800. Het Waterschap Vallei-Veluwe zal een bijdrage leveren van € 10.000. De netto investering voor de gemeente Veenendaal bedraagt € 50.800 en wordt afgeschreven in 15 jaar. Tot aan de verzelfstandiging van Veenendaal in 1795 fungeerde het Veenraadschap als een dagelijks bestuur in het dorp, waardoor het archief veel informatie bevat over de ontwikkeling van Veenendaal vanaf 1546 tot 1795. Over deze periode zijn geen andere archieven bewaard gebleven. Het doel van deze restauratie is om te voorkomen dat een groot deel van de geschiedenis van Veenendaal verloren gaat. Daarnaast verplicht de Archiefwet ons in algemene zin tot een zorgvuldig beheer van de archiefbescheiden.
Als de restauratie gerealiseerd is hoeft ervoor een lange periode geen aandacht meer worden besteed aan het
3
Veenraadschapsarchief. Dit te restaureren stuk archief zal ook scanklaar worden gemaakt zodat dit kan worden gescand als hier vraag naar is. Na de restauratie van het laatste deel van het Veenraadschapsarchief is het gehele archief gerestaureerd en weer toekomst bestendig. De kapitaallasten van deze investering, ± € 4.200 worden gedekt binnen de bedrijfsvoeringsbudgetten en zijn in deze rapportage verwerkt. Kostenstijging MIP 2023 Voorziening riolering, stelpost loon en prijzen Als gevolg van de uitzonderlijk hoge inflatie in 2022 zijn de kosten extreem gestegen. We merken dat er veel hogere prijzen worden gevraagd door de contractanten. De index voor Grond- weg- en waterbouw blijkt in 2022 13,7% te zijn. Hiermee is geen rekening gehouden in het MIP. Voorgesteld wordt om het MIP in 2023 te verhogen met 13,7%. De kapitaallasten van de ophoging zullen structureel verwerkt worden in deze bestuursrapportage. Het betreft een budgetneutrale mutatie omdat we reeds bij het opstellen van de programmabegroting rekening hebben gehouden met deze stijging en hier een reserve voor hebben opgenomen. De kapitaallasten voor riolering worden ten laste van de voorziening gebracht. Onderwerp
Bedrag begroot
Ophoging
Groen in de openbare ruimte (IPB) 2023
€ 502.500,-
€ 68.843,-
Reconstructie Speelplaatsen 2023
€ 450.000,-
€ 61.650,-
Reconstructie openbare ruimte (IPB) 2023
€ 4.550.000,-
€ 623.350,-
Vervanging materieel 2023
€ 54.000,-
€ 7.398,-
Vervanging openbare verlichtingen armaturen
€ 280.000,-
€ 38.360,-
Rioleringsplan 2023
€ 3.438.000,-
€ 471.006,-
Totaal
€ 9.274.500,-
€ 1.270.607,-
Vervangen toegangssystemen van de binnensportlocaties (€ 170.207,-) De toegangssystemen van de binnensportlocaties worden aangestuurd middels een IT Module. Eind 2022 heeft de leverancier Vconsyst aangegeven dat zij per 1 januari 2024 stopt met het ondersteunen van deze IT module. Het gevolg hiervan is dat de toegangssystemen van de binnensportaccommodaties niet meer zullen werken. Ook de koppeling met de website is dan niet meer mogelijk. Sportservice Veenendaal (SSV) heeft hier inmiddels op voorgesorteerd en wil de toegangspoorten en bijbehoren deze zomer ombouwen. Dit wil men graag in deze zomer doen, zodat vanaf het volgende school/sportseizoen het nieuwe systeem werkt. De kosten hiervoor bedragen in totaal ca. € 300.000,- en zijn niet begroot. Op basis van de huidige demarcatieafspraken tussen gemeente en Sportservice dient de gemeente een deel van de
4
kosten (ad € 170.207,-) voor zich te nemen. Dit gaat over de vervanging van het toegangssysteem, het ombouwen van de lockers, tourniquets, kassa en kiosk. Onderwijshuisvesting IKC SO/SBO/PO en IKC Dragonder-Zuid (€ 1.719.000) Als gevolg van het Raadsvoorstel Onderwijshuisvesting Veenendaal-Oost moeten nog 2 voorbereidingskredieten worden vastgesteld. Vooruitlopend op de voorgenomen investeringen in 2025 moeten de nodige werkzaamheden worden voorbereid. Hiervoor worden voorbereidingskredieten gevraagd namelijk € 987.000,voor IKC SO/SBO/PO en € 732.000,- voor IKC Dragonder-Zuid. Deze investeringen maken tegelijkertijd onderdeel uit van de integrale afweging. Wanneer de raad hierbij een andere keuze maakt met betrekking tot de onderwijshuisvesting dan komen deze voorbereidingsinvesteringsbudgetten, al dan niet gedeeltelijk, te vervallen. Gezien de urgentie van de situatie stelt het college toch voor om deze voorbereidingsinvesteringsbudgetten ter beschikking te stellen om niet al op dit moment vertraging in de realisatie van de scholen op te lopen. Uiteraard kan de raad hier een andere afweging in maken.
Saldo 1e bestuursrapportage 2023 Uiteindelijk resulteert deze 1e bestuursrapportage 2023 (na verwerking van de mutaties in de bestemmingsreserves) in een negatief saldo van € 4.993.000,- voor 2023. Voorgesteld wordt dit resultaat te onttrekken uit de algemene reserve. Het raadsvoorstel bij de bestuursrapportage bevat een begrotingswijziging waarin we de financiële over- en onderschrijdingen aan u voorleggen.
Samenvatting beleidsmatige verantwoording 1e bestuursrapportage 2023
Financieel vertrekpunt Het financieel vertrekpunt voor deze rapportage is de Programmabegroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026. Vervolgens zijn de meerjarige gevolgen van de aangenomen amendementen bij deze Programmabegroting en de structurele effecten vanuit de 3e Bestuursrapportage 2022 meegenomen bij de bepaling van het vertrekpunt. De effecten van de septembercirculaire 2022 zijn voor het jaar 2023 in deze rapportage verwerkt en de effecten vanuit de decembercirculaire 2022 zijn voor de jaren 2023 tot en met 2026 in deze rapportage opgenomen.
5
bedragen x € 1.000,-
Raming 2023
Saldi Programmabegroting 2023-2026
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
160
2.321
4.013
-10.100
Saldi septembercirculaire 2022
-
-
-
3.369
Saldi 3e bestuursrapportage 2022
-
-
-
-
Saldi decembercirculaire 2022
-
-
-
-
-160
-
-
-
Verrekening saldo Programmabegroting 2023-2026 met de algemene reserve Amendementen Programmabegroting 2023-2026
-
-58
-53
-3
Saldo voor 1e bestuursrapportage 2023
0
2.263
3.960
-6.734
Financiële effecten 1e bestuursrapportage 2023 In onderstaand overzicht vindt u de totaalbedragen voor de jaren 2023 tot en met 2026 van de financiële effecten c.q. ontwikkelingen zoals ze in deze rapportage zijn opgenomen.
In de bestuursrapportage hebben we een splitsing aangebracht tussen: • • •
financiële ontwikkelingen (afwijkingen) die effect hebben op het begrotingssaldo; deze ontwikkelingen zijn opgenomen en toegelicht bij de diverse programma’s; budgettair neutrale afwijkingen; deze ontwikkelingen (die geen effect hebben op het begrotingssaldo, maar wel programma overschrijdend kunnen zijn) zijn opgenomen in bijlage 1. In het gepresenteerde financieel overzicht hieronder zijn structurele gevolgen van ontwikkelingen die zich in 2023 voordoen opgenomen. Het gaat concreet om ontwikkelingen die zich binnen het bestaande beleid voordoen. De structurele gevolgen worden opgenomen in de Kadernota 2024-2027. In bijlage 2 vindt u een overzicht van deze structurele mutaties.
Financiële effecten voor 2023 Op basis van deze rapportage laat het begrotingsjaar 2023 een verwacht negatief saldo zien van € 4.993.000,-. De grootste afwijkingen die van invloed zijn op dit resultaat betreffen jeugdzorg (€ 3.700.000,- nadeel), toename aantal bezwaar- en beroepschriften OZB (€ 634.000 nadeel), verhoging WOZ-waarden algemene uitkering (€ 456.000 nadeel) en service en onderhoud ICT-budget (€ 230.000 nadeel). Voorgesteld wordt om het nadeel van € 4.993.000,- te onttrekken aan de algemene reserve. Financiële effecten voor 2024-2027 In de rapportage worden meerdere financiële ontwikkelingen gemeld die van invloed zijn op het meerjarenperspectief 2023-2026. U vindt deze ontwikkelingen terug bij de diverse programma’s. Per saldo is sprake van de volgende afwijkingen: € 240.000 nadelig in 2024, € 193.000 nadelig in 2025 en € 176.000 nadelig in 2026. Het financieel perspectief na deze bestuursrapportage laat een positief saldo zien van € 2.023.000 in 2024, een positief saldo van € 3.767.000 in 2025 en een negatief saldo van € 6.910.000 in 2026. Bedragen x €1.000 Financieel overzicht (bedragen x € 1.000)
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Lasten
4.960
349
265
Baten
-325
-8
-13
-21
-5.285
-356
-278
-204
Onttrekkingen
292
116
85
27
B. Mutaties reserves 1e bestuursrapportage 2023
292
116
85
27
-4.993
-240
-193
-176
A. Saldo van baten en lasten 1e bestuursrapportage 2023
Totaal 1e bestuursrapportage 2023 (A+B)
6
183
Financieel perspectief na verwerking 1e bestuursrapportage 2023 bedragen x € 1.000,-
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
0
2.263
3.960
-6.734
Totaal 1e bestuursrapportage 2023
-4.993
-240
-193
-176
Financieel perspectief na 1e bestuursrapportage 2023
-4.993
2.023
3.767
-6.910
Saldo voor 1e bestuursrapportage 2023
Samenvatting financiële afwijkingen 1e bestuursrapportage 2023 Hieronder vindt u de financiële afwijkingen per programma. Bedragen x €1.000
7
Programma
Raming 2023 Lasten
Baten
Onttrekkingen
Stortingen
Saldo
1 Fysieke Leefomgeving 0.10A - Mutaties reserves Fysieke Leefomgeving
0
0
87
0
87
0.3A - Beheer overige gebouwen en gronden
0
5
0
0
5
2.1A - Verkeer en vervoer
0
0
0
0
0
2.2B - Parkeren
0
0
0
0
0
3.2 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur
0
0
0
0
0
6.1D - Samenkracht en burgerparticipatie
0
-14
0
0
-14
7.5C - Begraafplaatsen
0
0
0
0
0
8.1A - Ruimtelijke Ordening
36
0
0
0
-36
Totaal 1 Fysieke Leefomgeving
36
-9
87
0
42
4.2A - Openbaar basisonderwijs
0
-5
0
0
-5
5.1A - Sportbeleid en activering
23
0
0
0
-23
5.2A - Sportaccommodaties
0
16
0
0
16
5.3A - Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
0
-39
0
0
-39
6.1A - Samenkracht en burgerparticipatie
0
0
0
0
0
6.1B - Samenkracht en burgerparticipatie
-110
0
0
0
110
6.2A - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
202
0
0
0
-202
6.2B - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
0
13
0
0
13
6.3C - Inkomensregelingen
87
0
0
0
-87
6.3D - Inkomensregelingen
9
0
0
0
-9
6.3E - Inkomensregelingen
2
0
0
0
-2
6.4 - WSW en beschut werk
-69
0
0
0
69
6.72A - Jeugdhulp begeleiding
469
0
0
0
-469
6.72B - Jeugdhulp behandeling
664
0
0
0
-664
6.72C - Jeugdhulp dagbesteding
334
0
0
0
-334
6.73A - Pleegzorg
358
0
0
0
-358
6.73B - Gezinsgericht
183
0
0
0
-183
6.73C - Jeugdhulp met verblijf overig
221
0
0
0
-221
6.74A - Behandeling GGZ zonder verblijf
833
0
0
0
-833
6.74B - Crisis/LTA/GGZ-verblijf
117
0
0
0
-117
6.74C - Gesloten plaatsing
30
0
0
0
-30
6.82A - Jeugdreclassering
259
0
0
0
-259
6.82B - Jeugdreclassering
30
0
0
0
-30
3.641
-16
0
0
-3.657
0.10D - Mutaties reserves Burger en Bestuur
0
0
63
0
63
0.1A - Bestuur
51
0
0
0
-51
0.1B - Bestuur
26
25
0
0
-1
0.2 - Burgerzaken
63
0
0
0
-63
1.1B - Crisisbeheersing en Brandweer
0
0
0
0
0
139
25
63
0
-51
3 Sociale Leefomgeving
Totaal 3 Sociale Leefomgeving 4 Burger en Bestuur
Totaal 4 Burger en Bestuur 5 Algemene Dekkingsmiddelen en Onvoorzien 0.5 - Treasury 0.61 - OZB-woningen 0.7 - Algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds Totaal 5 Algemene Dekkingsmiddelen en Onvoorzien
0
51
0
0
51
634
0
0
0
-634
0
-456
0
0
-456
634
-405
0
0
-1.039
6 Bedrijfsvoering
8
Programma
Raming 2023 Lasten
Baten
Onttrekkingen
Stortingen
Saldo
0.10F - Mutaties reserves Bedrijfsvoering
0
0
143
0
143
0.4A - Overhead (interne dienstverlening)
230
0
0
0
-230
0.4C - Overhead (interne dienstverlening)
61
0
0
0
-61
0.4J - Overhead (A&A)
0
0
0
0
0
0.4L - Overhead (P&O)
0
0
0
0
0
0.4N - Overhead (Vastgoed)
0
-15
0
0
-15
0.4P - Overhead (Strategie)
5
0
0
0
-5
0.4Q - Overhead (Belastingen)
72
0
0
0
-72
0.4R - Overhead (E&W)
0
95
0
0
95
0.4T - Overhead (MO)
0
0
0
0
0
143
0
0
0
-143
9.915 - Algemeen Beleid (MO)
0
0
0
0
0
9.916 - Algemeen WMO (Loket)
0
0
0
0
0
Totaal 6 Bedrijfsvoering
510
80
143
0
-287
Gerealiseerd resultaat
4.960
-325
292
0
-4.993
9.901 - Algemeen Directie
Prognose stand algemene reserve Onderstaand vindt u de prognose van de stand van de algemene reserve. In deze prognose is nog geen rekening gehouden met het saldo van deze bestuursrapportage. Stand algemene reserve (bedragen x € 1.000,-)
2023
Stand per 1/1
31.628
Mutaties Programmabegroting 2023-2026
381
Storting vanuit Projectenboek 2023
300
Resultaat Jaarstukken 2022
3.303
Prognose stand algemene reserve per 10-05-2023
35.612
9
Programma 1: Fysieke leefomgeving Thema I: Ruimtelijke ontwikkeling Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.a. In regionaal verband de versterking van de woonfunctie in Veenendaal vormgeven (verstedelijkingsstrategie).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.a.1. Voorbereiding van de toekomstige woonopgaven door het opstellen van business cases om de subsidietrajecten en de rijksbijdrage en daarmee de noodzakelijke vernieuwingsopgave zoals station Veenendaal-centrum veilig te stellen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.a.2. Aansluiting van de woonvisie bij de verstedelijkingstrategie, een programmalijn ontwikkelen en een monitor opzetten. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Het lukt voorlopig nog niet om een goede monitor te ontwikkelen. Dit komt voornamelijk door capaciteitsproblemen. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Door de gestegen bouwkosten en ook de gestegen hypotheekrente is het volledig realiseren van de woonambities steeds complexer aan het worden. Met name in het goedkope koopsegment en in de grotere appartementencomplexen levert dit knelpunten op. Deels door de betaalbaarheid (hoge bouwkosten) en deels door de verkoopsnelheid (voldoende voorverkoop halen). Daarnaast lukt het door ICT-knelpunten voorlopig niet om een goede monitor te ontwikkelen.
10
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.b. Uitvoering geven aan de vraagstukken stikstofreductie en natuurherstel, in De (blauwe) hellen en samen met de regio voor het gebiedsproces Binnenveld.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.b.1.Uitvoering te geven aan complexe (ruimtelijke) vraagstukken, zoals het stikstofdossier. De belangen van Veenendaal behartigen in de regio Foodvalley, bij de provincie Utrecht en landelijke overheid. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.b.2. Uitwerking van de volgende fase in het gebiedsproces Binnenveld, gericht op stikstofreductie en natuurherstel als basis voor de ambitie meer landschap, meer stad uit de Verstedelijkingsstrategie. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Doordat de doelstellingen voor het Binnenveld door de rijksoverheid nog niet zijn vastgesteld, komt het gebiedsproces onder druk te staan. We zijn nu aan het temporiseren in het gebiedsproces. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Doordat de doelstellingen voor het Binnenveld door de rijksoverheid nog niet zijn vastgesteld, komt het gebiedsproces onder druk te staan. We zijn nu aan het temporiseren in het gebiedsproces.
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.c. Het realiseren van voldoende betaalbare en geschikte woningen, zodat het woningaanbod aansluit bij de behoefte van onze inwoners (cf. vastgestelde woonvisie).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.c.1. Uitvoering geven aan de plannen voor de bouw van woningen zoals afgesproken in de regionale plannen voor de verstedelijkingsstrategie in Foodvalley. Tijd (indicator)
11
Tijd (toelichting) Voor 2023 wordt de oplevering van het geplande aantal woningen wel gehaald. Echter voor de iets langere termijn staan projecten / ontwikkelingen wel onder druk. Zie de toelichting elders op de gestegen bouwkosten en hypotheekrente. Maar ook netcongestie en stikstof spelen een steeds nadrukkelijkere rol. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Voor 2023 wordt de oplevering van het geplande aantal woningen wel gehaald. Echter voor de iets langere termijn staan projecten / ontwikkelingen wel onder druk. Zie de toelichting elders op de gestegen bouwkosten en hypotheekrente. Maar ook netcongestie en stikstof spelen een steeds nadrukkelijkere rol.
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.d. Als uitvoering van de door de raad vastgestelde cultuurvisie, zet Veenendaal meer in op het behouden van het cultuurhistorisch erfgoed.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.d.1. Uitvoering geven aan, het behoud van het cultuurhistorisch erfgoed overeenkomstig de uitgangspunten van de Cultuurvisie. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.e. Veenendaal gaat verspilling van grondstoffen tegen, zet zich in voor het waardebehoud van grondstoffen en materialen en levert daarmee een belangrijke bijdrage aan het beperken van broeikasgasemissies.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.e.1. Een (uitvoerings)impuls samen met inwoners, bedrijven, maatschappelijke instellingen en andere overheden door de landelijke en lokale doelstellingen te vertalen naar meetbare en op de uitvoering gerichte aanpak. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
12
I.e.2. Circulariteit en circulaire economie introduceren in de Veense samenleving en de werkorganisatie, een coördinatie van de circulaire initiatieven en met elkaar te werken aan een circulaire gemeente Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.e.3. In 2023 de basis te leggen voor het maatschappelijk verantwoord opdrachtgeverschap en de gemeentelijke inkoopprocessen hierop af te stemmen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.e.4. Vanaf 2023 te bouwen met een toekomstige materiaalwaarde door op projectniveau vooraf te vast te stellen op welke wijze de circulaire ambities worden vormgegeven. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.e.5. Alleen maatschappelijk verantwoord investeren door de investeringsbeslissingen te beoordelen op basis van het milieurendement en Total Cost of Ownership. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) We werken in 2023 aan een kader om afweging op basis van milieurendement te ontwikkelen. Daadwerkelijke implementatie van dit kader zal met name na 2023 plaatsvinden. Inhoud (indicator)
13
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.f. Veenendaal is in 2050 een energieneutrale gemeente, die hernieuwbare energie gebruikt en klimaatneutraal (CO2-emissieloos) is. Groenpoort realiseren we als energieneutrale wijk.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.f.1. We stimuleren, ondersteunen en faciliteren inwoners bij het maken van de juiste keuzes om energie te besparen en de CO2 uitstoot te beperken door inzicht te geven in mogelijkheden. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.f.2.In Dragonder-oost gaan we met inwoners aan de slag om de buurt aardgasvrij te maken. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.f.3.In de regio Foodvalley zetten we ons in om met de stakeholders in Veenendaal de RES 1.0 door te ontwikkelen naar de RES 2.0. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) RES Regio Foodvalley wil dit jaar nog geen herijking starten van RES 1.0: de ambitie lijkt nog bereikbaar. Beide provincies zijn een plan MER procedure gestart rondom zoeklocaties wind: mogelijk kan dat een onderbouwing zijn voor een RES 2.0. RES Regio Foodvalley werkt nu aan een voortgangsdocument dat op 1 juli bij het Nationaal Programma RES wordt ingeleverd. Inhoud (indicator)
I.f.4. Het Integraal duurzaam vastgoedbeleidsplan voeren we uit door voor vier objecten een (ver)breed duurzaamheidsperspectief op te stellen, ontwikkeling van CO-2 voetprint te monitoren en nemen maatregelen om de CO2-reductie doelen te halen. Tijd (indicator)
14
Inhoud (indicator)
I.f.5 Uitwerking van participatieaanpak voor bewoners in DEVO- en DEVOGconcessiegebied. We zorgen dat bewoners goed zijn geïnformeerd (transparantie) over de warmtelevering in hun buurt en daarin op nader te bepalen wijze kunnen participeren. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Deze toezegging/opgave geeft het college als opdracht aan DEVO Holding BV. DEVO zal dit gaan vertalen in het communicatie en participatiebeleid. In het reguliere overleg (aandeelhoudersvergaderingen) wordt dit thema aan de orde gesteld, in zowel aparte bijeenkomsten als in het reguliere overleg . De communicatie vanuit DEVO is in het eerste kwartaal geprofessionaliseerd. Er zijn diverse ontwikkelingen in de energiesector die van DEVO veel aandacht vragen. Naar verwachting wordt de participatie in de loop van 2023 opgepakt.
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.g. De negatieve gevolgen van netcongestie te beperken door samen met de bedrijven te zoeken naar alle mogelijk oplossingen om de negatieve effecten van de congestie te verminderen.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.g.1. Het samen met de bedrijven opzetten van een taskforce Netcongestie. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.g.2. Het inrichten en uitvoeren van netbeheer ten behoeve van de energievoorziening in Veenendaal. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
15
Thema II: Openbare ruimte Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.a. Een toekomstbestendige leefomgeving waarin het goed wonen en verblijven is.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.a.1. Het opzetten van een monitoringsinstrument als basis voor het maken van de juiste afweging voor een optimale inzet van de middelen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
II.a.2. In 2023 ronden we onze BOSS-pilots in Dragonder Noord en de wijk Pionier af. De resultaten, in de vorm van een wijkkaart presenteren wij in 2023. Deze resultaten vormen basis voor de aanpak in de jaren daarna. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) De pilot in de Pioniersbuurt is verschoven naar Dragonder Oost vanwege de urgentie in laatstgenoemde wijk. De Pioniersbuurt wordt in 2024 opgepakt. II.a.3. In 2023 ronden wij de input voor de Data top 15 af en gaan we over naar de beheerfase. In 2023 maken wij een start met het verzamelen en monitoren van data voor een optimaal gebruik van de openbare ruimte. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
II.a.4. Het opstellen van een Buurtvisiekaart waarin het ruimtebeslag van de ambities zoals de verstedelijkingsopgave, de energietransitie in beeld worden gebracht. In het Franse gat voeren we in 2023 de eerste pilot uit. Tijd (indicator)
16
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.b. Een actueel integraal groenbeleid met een duidelijke visie op de hoofdgroenstructuur van Veenendaal.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.b.1. Wij integreren en actualiseren ons bestaande, op delen versnipperde groenbeleid en nemen de input van regionale en provinciale overlegtafels hierin mee. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Verdere planning zal plaatsvinden nadat beleidsmedewerker is geworven. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) We richten onze personele bezetting erop in, zodat we capaciteit hebben om ons bestaande groenbeleid te kunnen actualiseren en integreren en daarbij de input van regionale en provinciale overlegtafels mee te nemen. Hiervoor is recent een wervingsproces opgestart. We hopen uiterlijk in het derde kwartaal van 2023 hiervoor iemand geworven te hebben.
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.c. Om de leefbaarheid, de economie te borgen en de groei van Veenendaal mogelijk te maken een visie op de duurzame mobiliteit, de bereikbaarheid van en de verkeersveiligheid in Veenendaal met een integraal uitvoeringsplan.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.c.1. We stellen in 2023 een Integraal mobiliteitsplan op. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) De raad heeft via de agendacommissie besloten dat het Omgevingsprogramma Integrale Mobiliteit (OPIM) niet voor de zomer beeldvormend/consulterend kan worden behandeld. We streven om dit eind september / begin oktober 2023 te doen (is cyclus oktober). Consequentie hiervan is dat dit plan qua oplevering met ruim een half jaar vertraagd naar het vierde kwartaal van 2024.
17
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.d. Veenendaal wil zich inzetten voor het waarde behoud van grondstoffen en materialen door het vrijkomende ‘huishoudelijke afval’ op een doelmatige wijze in te zamelen en zo weer in te zetten als grondstof.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.d.1. We brengen de blinde vlekken voor GF-e en oud papiervoorzieningen in beeld en voeren daarna gerichte (communicatie)acties om bewustwording over afvalscheiding te vergroten. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.e. Veenendaal bereidt zich voor op de klimaatverandering en is in 2050 klimaatadaptief en waterrobuust.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.e.1. In het eerste kwartaal 2023 ronden we onze klimaatstresstest af. Met deze stresstest worden de kritische locaties in Veenendaal duidelijk en komen de risico’s in beeld. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Opdrachtverlening voor klimaatstresstest vindt plaats in eerste helft van april 2023. Gelet op de samenhang met de watersysteemberekening van het Waterschap die nog onderhanden is heeft de klimaatstresstest nog niet kunnen plaatvinden. Inhoud (indicator)
II.e.2. We starten op basis van deze stresstest een risicodialoog. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
18
II.e.3. In 2023 presenteren wij een onderzoek naar de mogelijkheden voor meer waterberging in Veenendaal en brengen wij de financiële consequenties hiervoor in beeld. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Dit zal op basis van de klimaatstresstest gebeuren. Inhoud (indicator)
Thema III: Wijkgericht werken Voortgang doelen Dit thema uit het begrotingsprogramma heeft geen doelstellingen uit de doelenboom. Financiële ontwikkelingen Fysieke leefomgeving Bedragen x €1.000 Feiten en ontwikkelingen
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Lasten 0.3A - Beheer overige gebouwen en gronden
0
0
0
0
2.1A - Verkeer en vervoer
0
0
0
0
2.2B - Parkeren
0
0
0
0
3.2 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur
0
0
0
0
6.1D - Samenkracht en burgerparticipatie
0
0
0
0
7.5C - Begraafplaatsen
0
0
0
0
8.1A - Ruimtelijke Ordening
36
0
0
0
Totaal Lasten
36
0
0
0
0.3A - Beheer overige gebouwen en gronden
5
0
0
0
3.2 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur
0
0
0
0
6.1D - Samenkracht en burgerparticipatie
-14
0
0
0
Totaal Baten
-9
0
0
0
Saldo van baten en lasten
-45
0
0
0
0.10A - Mutaties reserves Fysieke Leefomgeving
87
0
0
0
Totaal Onttrekkingen
87
0
0
0
Saldo mutaties reserves
87
0
0
0
Totaal 1e bestuursrapportage
42
0
0
0
Baten
Onttrekkingen
Toelichting financiële ontwikkelingen Lasten 8.1A - Ruimtelijke Ordening (nadeel € 36.000) In 2021 is een tweetal planschade verzoeken ontvangen, deze verzoeken zijn begin 2023 afgerond. De planschadeverzoeken zijn toegekend, de kosten worden geraamd op totaal € 36.000. Dit bedrag is inclusief de kosten van dwangsom en de wettelijke rente vanaf de datum van het indienen van het planschadeverzoek.
19
Reservemutaties Egalisatiereserve afvalverwijdering en -verwerking (voordeel € 87.000) Sinds september 2022 heeft de minister de mogelijkheid geboden om ruimere normen te hanteren voor het vermogen van de belastingplichtige bij de kwijtschelding van de gemeentelijke belastingen. Hierdoor krijgen meer mensen met een laag inkomen en een klein vermogen ook recht op kwijtschelding. In Veenendaal gaat het om circa 250 inwoners. De extra last van afgerond € 98.000,- die de toepassing hiervan veroorzaakt in 2023 brengen we voor het overgrote deel ten laste van de egalisatiereserve afvalstoffenverwijdering en verwerking (afgerond € 87.000) en de voorziening riolering (afgerond € 9.000). Vanaf 2024 kunnen we de extra lasten dekken door deze in de tarieven te verwerken. Het deel hondenbelasting (afgerond € 2.000) zal ten laste van de algemene middelen gebracht worden.
Risico's / ontwikkelingen Fysieke leefomgeving Huishoudelijk afval Rondom het taakveld huishoudelijk afval speelt een aantal ontwikkelingen: Vuilverwerking door AVU Doordat de werkelijke tarieven van (grof) huishoudelijk afval en gft enigszins lager blijken te zijn dan de begrote tarieven, wordt een besparing van € 23.000 op de kosten verwacht (bij gelijk hoeveelheden). Afvalvergoedingen Wanneer de in 2022 ingezette daling van de papierprijs en de daling van de ingezamelde hoeveelheid zich in 2023 voortzetten, kan de totale papieropbrengst in 2023 € 95.000 lager uitvallen. Deze ontwikkelingen worden in de derde bestuursrapportage in de begroting verwerkt. Bouwleges Er is nu nog geen goede inschatting te maken van de legesinkomsten 2023. Aangezien de werkvoorraad vooral bestaat uit kleine plannen, is de verwachting dat de geraamde inkomsten niet volledig worden gerealiseerd. In de volgende bestuursrapportage kan een realistische prognose worden opgenomen.
20
Programma 2: Economie, Werk en Ontwikkeling Thema I: Economische ontwikkeling en werkgelegenheid Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.a. Veenendaal is een aantrekkelijke stad om te werken en ondernemen.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.a.1. We stimuleren en faciliteren startende ondernemers door o.m. organiseren van een jaarlijks startersevent en het informeren en ondersteunen van starters bij vragen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.b. Behouden en uitbreiden werkgelegenheid voor Veenendaal.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.b.1. We faciliteren en ondersteunen bestaande ondernemers door inzet van onze accountmanager, periodieke overleggen met het bedrijfsleven, investeren in bereikbaarheid, coördineren van ondernemersvraagstukken. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.c. Samen met de Ontwikkelingsmaatschappij Utrecht (OMU) intensiveren we de bedrijventerreinen waardoor er een hogere verdichtingsgraad ontstaat ofwel meer mensen kunnen werken op een m².
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.c.1. Bedrijventerreinen, kantoorlocaties en binnenstad worden aantrekkelijker gemaakt in 2023, gericht op een optimaal vestigings- en investeringsklimaat. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
21
I.c.2. We voeren de Visie Bedrijventerreinen uit met specifieke aandacht voor handhaven bedrijvigheid, optimaal ruimtegebruik en stimulering duurzaamheid en circulariteit in 2023. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Door externe factoren is er oponthoud in de verdere ontwikkeling van bedrijventerreinen. Denk daarbij aan het ontbreken van bouwgrond en problemen rondom netcongestie, waardoor verduurzamingsprojecten stagneren. Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.d. ICT Campus faciliteert regionale samenwerkingen tussen bedrijfsleven, overheid en onderwijs.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.d.1. We geven uitvoering aan het programma ICT Campus waarbij we het acquisitieplan voor ICT-bedrijven actualiseren. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.e. We willen uitbreiding van het aantal bedrijventerreinen.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.e.1. In samenspraak met provincie Utrecht, regio Foodvalley en met de Groene Metropool onderzoeken we welke uitbreidingslocatie voor bedrijventerreinen mogelijk zijn. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
22
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.f. Veenendaal is een aantrekkelijke stad om te wonen, werken en leven.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.f.1. We geven uitvoering aan het programma Vitale Binnenstad met aandacht voor een divers pallet aan functies, toegankelijkheid, vergroening en verduurzaming, innovaties en versterking van de uitvoeringsstructuur. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.f.2. We werken aan de branding van Veenendaal via #ditisveenendaal: Door middel van het Merk Veenendaal zetten we Veenendaal op de kaart als een aantrekkelijke stad om te wonen, werken en leven. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Thema II: Recreatie en toerisme Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.a. Veenendaal heeft een aantrekkelijke binnenstad waar bezoekers uit de regio en toeristen graag op bezoek komen.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.a.1. Via het Regionaal Bureau voor Toerisme (RBT) zetten we (de binnenstad van) Veenendaal en de ons omringende regio op de kaart. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.b. Veenendaal is beter verbonden met het groene ommeland waardoor bewoners uit Veenendaal gemakkelijk de natuur kunnen intrekken en toeristen die in de regio verblijven, ook Veenendaal aandoen.
23
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.b.1. We investeren in het verbinden en uitbreiden van fietsroutes en wandelnetwerken en het vergroten van het gebruik van de (omliggende) recreatieve voorzieningen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Financiële ontwikkelingen Economie, Werk en Ontwikkeling Bedragen x €1.000 Feiten en ontwikkelingen
Raming 2023
Totaal 1e bestuursrapportage
Raming 2024 0
Raming 2025 0
Raming 2026 0
0
Toelichtingen financiële ontwikkelingen N.v.t.
Risico's / ontwikkelingen Economie, Werk en Ontwikkeling Arbeidsmarktontwikkelingen Uit de cijfers en informatie van het UWV blijkt dat de spanning op de arbeidsmarkt in de regio Foodvalley enigszins afneemt. Het aantal WW-uitkeringen daalde verder in het vierde kwartaal van 2022. Tegelijkertijd nam het aantal openstaande vacatures af. Dat betekent niet dat de personeelstekorten voorbij zijn, de arbeidsmarkt in onze regio is nog steeds zeer krap. Vanaf april 2023 moeten ondernemers echt beginnen met het afbetalen van de belastingschuld die ze in coronatijd hadden opgebouwd. Er bestaat daarmee een kans dat er een toename komt van het aantal faillissementen en bedrijfsbeëindigingen. De lokale impact is lastig in te schatten. Een continu aandachtspunt in onze arbeidsmarktregio Foodvalley is het realiseren van een goede aansluiting tussen vacatures en beschikbare kandidaten. Hierbij gaat het om de afstemming tussen de flexibiliteit van werkgevers om functieprofielen aan te passen, en vervolgens het kunnen aanbieden van kandidaten die hier in grote mate aan kunnen voldoen. In de regio worden verschillende projecten geïnitieerd om deze aansluiting te versterken, waarbij ook nieuwe groepen inwoners worden benaderd. Bij dit laatste gaat het in grote mate om het zogenaamde onbenutte arbeidspotentieel. We onderzoeken op welke wijze we deze groep beter in beeld kunnen krijgen.
24
Programma 3: Sociale leefomgeving Thema I: Inkomen Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.a We willen meer sturen op kwaliteit en effectiviteit van aangeboden ondersteuning (MD10).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.a.1 Onrechtmatig gebruik van ondersteuning in het sociaal domein voorkomen we of sporen we op en pakken we aan. Dit plan heeft betrekking op het gehele sociaal domein, dus op PW, WMO en Jeugd. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.a.2. Financiële kaders vormen geen belemmering voor integraal werken. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.b Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.b.1. Veenendalers nemen meer deel aan de samenleving. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
I.b.2 In de gemeente Veenendaal is het aantal inwoners met problematische schulden lager dan landelijk gemiddeld. Tijd (indicator)
25
Inhoud (indicator)
I.b.3 Het traject naar een schuldenvrije toekomst (d.m.v. een schuldregeling) komt eerder tot stand dan het landelijke gemiddelde. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.c Verbinding versterken als dit een positief effect heeft op kwaliteit, financiën en/of organisatie (MD08).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.c.1 In 2023 is een integrale werkwijze sociaal domein binnen de gemeente en tussen gemeentelijke partijen en externe partijen gerealiseerd. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) I.d De gemeente neemt bij voorkeur een faciliterende rol aan om de rol van inwoners en de kracht van de samenleving te stimuleren (MD09).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) I.d.1 De deskundigheidsbevordering tussen uitvoerende partijen in het sociaal domein is gefaciliteerd. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
26
Thema II: Sociaal domein - Participatie en re-integratie Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.a Meer mensen vinden een plek op de arbeidsmarkt (MD05).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.a.1 Er is sprake van een doorlopende lijn arbeidsparticipatie in samenwerking met onze partners. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
II.a.2 We realiseren in 2023 de kwantitatieve doelstellingen m.b.t. de Participatiewet (in- en uitstroom). Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
II.a.3 De samenwerking tussen onderwijs en arbeidsmarkt is versterkt. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
II.a.4 We implementeren de maatregelen uit het wetsvoorstel Uitvoeren Breed Offensief. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) De wijzigingen in paragraaf 4.1 en de vervallenverklaring van paragraaf 4.2 van de Integrale Verordening Sociaal Domein worden in november 2023 voorgelegd aan de gemeenteraad. Dat betekent dat de verordening later wordt vastgesteld dan de inwerkingtreding van de wet Uitvoering Breed Offensief (1 juli 2023). De vertraging komt door de late beschikbaarheid van de modelverordening vanuit de VNG en door de noodzaak om als Arbeidsmarktregio Foodvalley de gemeentelijke verordeningen op elkaar af te stemmen, zodat de daarin beschreven werkgeversinstrumenten op dezelfde wijze worden aangeboden. Voorgesteld wordt de verordening met terugwerkende kracht per 1 juli 2023 vast te stellen. De vertraging heeft daardoor geen nadelige gevolgen voor onze inwoners. Waar noodzakelijk kunnen we maatwerk bieden.
27
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) II.b Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) II.b.1 Inburgeraars die als nieuwe Veenendalers worden opgenomen in de samenleving, doen daadwerkelijk mee. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Door personeelstekort bij de taalschool zijn er wachtlijsten ontstaan. We blijven de aanpak hiervan kritisch volgen. Een aanpak voor de inburgeraars in de Z-route wordt in het tweede helft van 2023 vastgesteld. Een andere invulling van het onderdeel maatschappelijke begeleiding wordt in de tweede helft van 2023 gerealiseerd. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Als gevolg van een tekort aan taaldocenten en onvoldoende vrijwilligers bij onze contractpartners loopt het inburgeringsproces nog niet optimaal. Dit is een regionaal probleem.
Thema III: Sociaal domein - WMO Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.a. We willen meer sturen op kwaliteit en effectiviteit van aangeboden ondersteuning.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.a.1 In 2023 is de sturing op aanbieders vergroot. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
28
III.a.2. In 2023 treffen we de voorbereidingen om de WAMS (wet aanpak meervoudige problematiek sociaal domein) die per 1 januari 2024 van kracht wordt te implementeren. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.b Ondersteuning meer op maat voor wie dat nodig heeft.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.b.1. Er zijn innovatieve ondersteuningsmogelijkheden samen met de uitvoerende partijen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
III.b.2 We continueren de zorg voor personen met verward gedrag en de taken van de WvGGZ. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
III.b.3 Het aantal meerderjarigen dat begeleiding ontvangt waar behandeling passender is, is afgenomen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.c Een inclusievere samenleving (MD01).
29
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.c.1 Veenendalers wonen zo lang mogelijk thuis. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
III.c.2. In 2023 wordt onderzoek gedaan naar de wenselijkheid en haalbaarheid van een gemeente-brede, integrale visie op diversiteit en inclusie. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.d Inwoners willen meer voor- en met elkaar doen (MD03).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.d.1 Mantelzorgers blijven actief met passende ondersteuning om overbelasting te voorkomen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
III.d.2. In 2023 wordt er een regionale logeervoorziening gerealiseerd zodat mantelzorgers hun taken met beter welbevinden blijven uitvoeren. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
30
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.e De gemeente neemt bij voorkeur een faciliterende rol aan om de eigen rol van inwoners en kracht van de samenleving te stimuleren (MD09).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.e.1 De stijging van het aantal maatwerkvoorzieningen is niet hoger dan de landelijke groeitrend. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.f. Verder versterken opvoed- en opgroeiklimaat (MD02).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.f.1. Vroegtijdige interventies bij opvoed-, financiële, woon- en/of psychosociale gezondheidsvraagstukken, om zo problematische vraagstukken (en dus maatwerkvoorzieningen) te voorkomen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) III.g Vroeger signaleren en handelen en dit dichtbij de inwoner organiseren (MD04) .
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) III.g.1. Preventie draagt bij aan een gezondere leefstijl en we geven uitvoering aan het preventieakkoord. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
III.g.2. We integreren het thema gezondheidsverschillen in nieuw te ontwikkelen gezondheidsbeleid in 2023. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
31
III.g.3. We geven uitvoering aan het lokaal preventieakkoord Veenendaal middels het opzetten van een preventienetwerk en uitvoering van erkende interventies voor een gezonde leefstijl (zoals de Gezonde School aanpak en Stevig Ouderschap). Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Thema IV: Sociaal domein - Jeugd Wat willen we bereiken? (doelstellingen) IV.a Verder versterken opvoed- en opgroeiklimaat (MD02).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) IV.a.1 Jeugdigen groeien gezond en veilig op; we stimuleren en ondersteunen ouders om te zorgen voor een gezonde ontwikkeling van kinderen en een veilig opgroei- en opvoedklimaat. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) IV.b Ondersteuning meer op maat voor wie dat nodig heeft (MD06).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) IV.b.1 In 2023 hebben we ambulante jeugdhulp ingezet waar nodig, en beheersen we onze kosten. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) We zien dat de kosten op ambulante jeugdhulp in 2022 zijn gestegen, en deze kosten zien we doorstijgen in 2023. We nemen hierop additionele maatregelen in 2023 met als doel de stijging op ambulante jeugdhulp om te buigen. We gaan op casusniveau in gesprek met aanbieders van ambulante jeugdhulp waar moeilijk te verklaren stijging heeft plaatsgevonden in 2022. Wel zien we b dat begeleiding in 2022 sterker is gestegen dan behandeling. Dit kan duiden op afschaling binnen de ambulante hulp.
32
IV.b.2 In 2023 hebben we jeugdhulp met verblijf ingezet waar nodig, en beheersen we onze kosten. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) We zien vanaf 2022 een sterke stijging in aantallen residentiele casuïstiek (jeugdhulp met verblijf). Dit levert ook een sterke stijging in kosten op. Het CJG heeft hier beperkt invloed op, gezien hier vaak jeugdrechtmaatregelen aan ten grondslag liggen. Op dit moment is het nog te vroeg om te kunnen zeggen hoe zich dit ontwikkeld in 2023 en verder, omdat het vaak complexe langlopende casuïstiek is. De casussen zijn geanalyseerd door gemeente en CJG. We zien geen eenduidige reden voor de toename. We blijven dit nauwlettend volgen en rapporteren hierover bij de volgende bestuursrapportages.
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) IV.c Verbinding versterken als dit een positief effect heeft op de kwaliteit, financiën en/of organisatie (MD08).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) IV.c.1 De gerealiseerde integrale werkwijze sociaal domein wordt in 2023 verder doorontwikkeld. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) IV.d We willen meer sturen op kwaliteit en effectiviteit van aangeboden ondersteuning (MD10).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) IV.d.1 In 2023 is de sturing op aanbieders vergroot. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
33
IV.d.2 In 2023 hebben we de gevolgen van de Hervormingsagenda (verwacht in november 2022) voor Veenendaal inzichtelijk gemaakt, en vertalen we de maatregelen die hieruit voortkomen naar lokaal en regionaal niveau. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Wanneer de Hervormingsagenda definitief is, kan deze maatregel worden uitgevoerd. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) De Hervormingsagenda is medio mei 2023 nog niet definitief gemaakt door Rijk en VNG. Inmiddels lijkt er op inhoud en financiën landelijk consensus te zijn bereikt. De verwachting is dat in juni bij ALV van de VNG een voorstel ligt. Binnen Veenendaal willen we de bewegingen uit de Hervormingsagenda meenemen in het IBK. Zodra duidelijkheid ontstaat over de Hervormingsagenda kan een verdere vertaling worden gemaakt naar de Veense context.
Thema V: Onderwijs en ontwikkeling Wat willen we bereiken? (doelstellingen) V.a Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) V.a.1 We geven uitvoering aan het uitvoeringsplan 2021-2024 gericht op de daling van het aantal laaggeletterde inwoners daalt. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
V.a.2. Ieder kind met een ondersteuningsbehoefte krijgt passende ondersteuning om onderwijs te kunnen volgen. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
34
V.a.3. Alle kinderen van 0-13 jaar kunnen in een IKC een doorlopende leer- en ontwikkellijn volgen. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) De ontwikkelingen in Veenendaal Oost leiden tot een vertraging van de geplande IKC 's . In het tweede kwartaal worden de in het Integraal Huisvestingsplan geplande IKC vormingen uitgewerkt. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Zie toelichting bij tijd. V.a.4. In 2023 starten de kernpartners met de IKC ontwikkeling conform de planning in het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2020-2025. Tijd (indicator)
Tijd (toelichting) Deze projecten worden in het tweede kwartaal 2023 opgepakt. Inhoud (indicator)
Inhoud (toelichting) Gezien de ontwikkelingen in Veenendaal Oost hebben de IKC projecten vertraging opgelopen. Dit, omdat de IKC projecten samenhangen met de besluitvorming door de raad over Veenendaal Oost en is om die reden vertraagd. V.a.5. In 2023 wordt de Verordening bekostiging leerlingenvervoer ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
35
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) V.b Verbinding versterken als dit een positief effect heeft op de kwaliteit.
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) V.b.1. Scholen ondersteunen bij de aanpak van coronavertragingen zoals beschreven in het Plan van aanpak NPO Veenendaal. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Thema VI: Sport Wat willen we bereiken? (doelstellingen) VI.a Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) VI.a.1. Nieuw beleidskader Sport en Bewegen in samenwerking met Stichting Sportservice Veenendaal en sportaanbieders. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VI.a.2. Uitvoering lokaal Sportakkoord 2020-2022 en borgen van de activiteiten die door corona niet of minder zijn uitgevoerd. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
36
Thema VII: Cultuur Wat willen we bereiken? (doelstellingen) VII.a. Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) VII.a.1. We werken aan Verhaallijn 1: Een stabiele basis. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VII.a.2. We werken aan Verhaallijn 2: Cultuur in de wijken. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VII.a.3. We werken aan Verhaallijn 3: Iedereen doet mee. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VII.a.4. We werken aan Verhaallijn 4: Jong geleerd, oud gedaan. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VII.a.5. We werken aan Verhaallijn 5: Het verhaal van Veenendaal. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
37
Thema VIII: Welzijn Wat willen we bereiken? (doelstellingen) VIII.a Inwoners willen meer voor en met elkaar doen (MD03) .
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) VIII.a.1 Versterken van de sociale basis. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
VIII.a.2 De inzet van vrijwilligers en het sociale netwerk is onderdeel van het normale leven. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Wat willen we bereiken? (doelstellingen) VIII.b Een inclusievere samenleving (MD01).
Wat gaan we hiervoor doen? (inspanningen/acties) VIII.b.1 Veenendalers nemen verantwoordelijkheid voor eigen zelfredzaamheid en eigen kwetsbaarheid, passend bij de levensfase. Tijd (indicator)
Inhoud (indicator)
Financiële ontwikkelingen Sociale leefomgeving Bedragen x €1.000
38
Feiten en ontwikkelingen
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Lasten 4.2A - Openbaar basisonderwijs
0
0
0
0
5.1A - Sportbeleid en activering
23
0
0
0
5.2A - Sportaccommodaties
0
0
0
0
5.3A - Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
0
0
0
0
6.1B - Samenkracht en burgerparticipatie
-110
0
0
0
6.2A - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
202
0
0
0
6.3C - Inkomensregelingen
87
0
0
0
6.3D - Inkomensregelingen
9
0
0
0
6.3E - Inkomensregelingen
2
0
0
0
6.4 - WSW en beschut werk
-69
-107
-132
-165
6.72A - Jeugdhulp begeleiding
469
0
0
0
6.72B - Jeugdhulp behandeling
664
0
0
0
6.72C - Jeugdhulp dagbesteding
334
0
0
0
6.73A - Pleegzorg
358
0
0
0
6.73B - Gezinsgericht
183
0
0
0
6.73C - Jeugdhulp met verblijf overig
221
0
0
0
6.74A - Behandeling GGZ zonder verblijf
833
0
0
0
6.74B - Crisis/LTA/GGZ-verblijf
117
0
0
0
6.74C - Gesloten plaatsing
30
0
0
0
6.82A - Jeugdreclassering
259
0
0
0
6.82B - Jeugdreclassering
30
0
0
0
3.641
-107
-132
-165
4.2A - Openbaar basisonderwijs
-5
0
0
0
5.2A - Sportaccommodaties
16
0
0
0
5.3A - Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
-39
0
0
0
6.1A - Samenkracht en burgerparticipatie
0
0
0
0
6.2B - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
13
0
0
0
Totaal Baten
-16
0
0
0
Saldo van baten en lasten
-3.657
107
132
165
Totaal 1e bestuursrapportage
-3.657
107
132
165
Totaal Lasten Baten
Toelichtingen financiële ontwikkelingen Lasten 5.1A - Sportbeleid en activering (nadeel € 23.000) Voor het schrijven van het Integraal Huisvestingsplan Sport én het nieuwe beleidskader Sport willen we onderzoek laten doen. We hebben aan het Mulier Instituut gevraagd of zij een capaciteitsstudie kunnen uitvoeren. Daarbij wordt gekeken naar het gebruik van binnenen buitensport. Ook gaat het onderzoek in op het bewegingsonderwijs in Veenendaal. De kosten van dit onderzoek bedragen € 23.000. 6.1B - Samenkracht en burgerparticipatie (voordeel € 110.000) We zien dat de aanvragen in 2022 voor sociaal-medische indicaties zijn afgenomen. We verwachten dat deze lijn structureel is. Daarom ramen we € 110.000 af op dit budget. Deze afwijking is incidenteel verwerkt in deze bestuursrapportage omdat deze positieve bijstelling ook structureel wordt meegenomen in de kadernota 2024-2027. 6.3 - Inkomensregelingen (nadeel € 98.000) Sinds september 2022 heeft de minister de mogelijkheid geboden om ruimere normen te hanteren voor het vermogen van de belastingplichtige bij de kwijtschelding van de gemeentelijke belastingen. Hierdoor krijgen meer mensen met een laag inkomen en een klein vermogen ook recht op kwijtschelding. In Veenendaal gaat het om circa 250 inwoners. 39
De extra last van afgerond € 98.000,- die de toepassing hiervan veroorzaakt in 2023 brengen we voor het overgrote deel ten laste van de egalisatiereserve afvalstoffenverwijdering en verwerking (afgerond € 87.000) en de voorziening riolering (afgerond € 9.000). Vanaf 2024 kunnen we de extra lasten dekken door deze in de tarieven te verwerken. Het deel hondenbelasting (afgerond € 2.000) zal ten laste van de algemene middelen gebracht worden. 6.2A - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen, 6.72A - Jeugdhulp begeleiding, 6.72B Jeugdhulp behandeling , 6.72C - Jeugdhulp dagbesteding, 6.73A - Pleegzorg, 6.73B Gezinsgericht, 6.73C - Jeugdhulp met verblijf overig, 6.74A - Behandeling GGZ zonder verblijf, 6.74B - Crisis/LTA/GGZ-verblijf, 6.74C - Gesloten plaatsing, 6.82A Jeugdreclassering, 6.82B - Jeugdreclassering (nadeel € 3.700.000) Voor de tweedelijns zorg Jeugd verwachten we € 25.500.000 aan uitgaven in 2023. Dit komt door de in 2022 ingezette stijging van kosten op ambulant en zware residentiele jeugdhulp (verblijf) in 2023 naar verwachting aanhoudt. Daarnaast zijn de loon- en prijsstijgingen hoger gebleken dan bij programmabegroting bekend was, door de landelijke ontwikkeling van de inflatie. Ook voorzien we een kostenstijging door frictiekosten in het kader van transformatie bij een landelijk opererende grote zorgaanbieder.
Het verschil tussen het bedrag dat is opgenomen in de begroting 2023 bedraagt afgerond € 3.700.000. De kostenontwikkeling jeugd 2023-2027 is ook meegenomen in de kadernota 2024-2027 en daarom worden deze financiële afwijkingen incidenteel verwerkt in deze bestuursrapportage. We kijken in de komende periode naar hoe we de raad verder kunnen informeren over de kostenontwikkeling. 6.4 - WSW en beschut werk (voordeel € 69.000) In maart 2023 is de evaluatie transitieplan IW4 vastgesteld. Door de verhoging van de rijksbijdrage per WSW-er en de positieve financiële ontwikkelingen binnen de bedrijfsvoering van IW4 is geconcludeerd dat een extra gemeentelijke bijdrage voor een subsidietekort niet meer nodig is. In de afgelopen jaren is een deel van de middelen reeds structureel afgeraamd. De nog gereserveerde extra gemeentelijke middelen vallen nu ook vrij. Het aantal beschutwerkers in Veenendaal blijft iets achter op de taakstelling vanuit het Rijk. Het Rijk is bezig om de verdeling van de aantallen te herzien. Hierdoor is de kans groot dat Veenendaal op termijn minder beschut werkers toegewezen krijgt met als gevolg minder budget. Verder toont landelijk onderzoek aan dat de landelijke vergoeding voor begeleidingskosten per beschutwerker ontoereikend is. Het is vooralsnog onduidelijk of dit leidt tot een hogere rijksvergoeding per beschutwerker.
Voorgesteld wordt om rekening te houden met een extra gemeentelijke bijdrage in de begeleidingskosten van € 3.000 per werker. Afhankelijk van de ontwikkelingen is naar verwachting € 200.000 nodig om nadelige mutaties op te vangen. Door het vrijvallen van de extra gemeentelijke bijdrage WSW ontstaat er financiële ruimte binnen dit taakveld. In de derde bestuursrapportage 2022 is aangegeven dat in 2023 voorstellen worden gedaan voor een structurele budgetverdeling tussen de taakvelden Begeleide Participatie en Arbeidsparticipatie, waarbij onder andere ook de benodigde personeelscapaciteit wordt betrokken. De (verwachte) groei en facilitering van de doelgroep Baanafspraak in combinatie met het krimpende (Rijks-)budget binnen het taakveld Arbeidsparticipatie geven aanleiding om te komen tot een budgetherverdeling. Voorgesteld wordt om € 250.000,- structureel over te hevelen naar het taakveld Arbeidsparticipatie. Na verwerking van bovenstaande resteert (in 2024) een voordeel van € 69.000,-.