15.b Bijlage 1 SOK GVL OK2010372 GEBIEDSVISIE FRANSE GAT 3
Tekst van het document
Hier zijn boringen dieper dan 30 meter vanaf het maaiveld niet toegestaan omdat dan de aanwezige afsluitende bodemlagen worden lekgeprikt. Bodemsanering stortplaats Franse Gat Een deel van het natte noordelijke deel van het Franse Gat, werd in de eerste helft van de 20e eeuw gebruikt als stortlocatie. In de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw zijn hierop woningen gebouwd. De voormalige stortlocatie blijkt afgedekt met een dunne laag relatief schone grond van ongeveer een halve meter dik. Deze voldoet niet aan de normaliter gestelde eisen. De provincie heeft in 2012/2013 vastgesteld dat de stortlocatie een geval van ernstige (chemische) bodemverontreiniging betreft, maar dat er bij normaal gebruik van de bodem voor mensen geen risico’s zijn en er geen prioriteit voor sanering is. Dieper graven Voormalige stortplaats het Franse Gat
Gebiedsvisie Franse Gat | 54
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
dan 40 centimeter beneden maaiveld is echter niet toegestaan zonder een goedgekeurd saneringsplan of BUS-melding (BUS = Besluit uniforme saneringen). In de beschikking is de maximale graafdiepte 40 cm (in de kritische zone kan zelfs al op 20 cm afval worden aangetroffen). De bodemkwaliteit van de open-bare ruimte (wegen & openbaar groen) is maar ten dele bekend. Het grondwater is niet (ernstig) verontreinigd geraakt door de stortlocatie. De provincie/RUD Utrecht is in deze het bevoegd gezag, in elk geval totdat de Omgevingswet in werking treedt. In de overige delen van het Franse Gat wordt geen grote verontreiniging van het Grondwater en de bodem verwacht. Voor dit deel dient bij herontwikkeling ofwel een integraal besluit over de aanpak van de oude stortlocatie te worden genomen, ofwel dient per locatie te worden vastgesteld wat de beste saneringsaanpak zal zijn. Dit onderscheid is gemaakt omdat bij nieuwbouw een volledige sanering van de oude stortlaag de beste optie zal zijn, terwijl het bij renovatie het aannemelijker is dat gekozen wordt voor aanvullende maatregelen om de leeflaag aan te passen aan de huidige eisen. Dit kan per situatie verschillen. Het moment en de volgorde van de (her)ontwikkeling moet vastgesteld worden.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
Overige saneringslocaties In het overige deel van het plangebied worden geen relevante bodemverontreinigingen verwacht, maar kan incidenteel een bodemverontreiniging worden aangetroffen. Deze dient gesaneerd te worden conform de dan geldende bodemsaneringsregelingen. Onderzoek − Bodemkwaliteit Wegen, K&L-tracés en openbaar groen − Actualisatie aard en samenstelling van het aanwezige stortmateriaal middels sleuvenonderzoek. Knelpunten − Bodemverontreinigingslocatie Het Franse Gat Aandachtspunten − Invoering Omgevingswet, overdracht bodem taken aan de Gemeente Opgaven − De bodem geschikt maken voor de functie
In opdracht van onder andere Patrimonium en de gemeente heeft een adviesbureau enkele scenario’s opgesteld en doorgerekend. Uit dit saneringsonderzoek blijkt geen éénduidige voorkeursvariant naar voren te komen. De keuze voor een saneringsvariant blijkt sterk afhankelijk van andere factoren. Een besluit de bebouwing te slopen zal om andere reden worden genomen dan vanwege de weging in het saneringsonderzoek. Dit geldt ook voor het al dan niet saneren in bewoonde staat. Het is niet aannemelijk dat de bodemverontreiniging een kostenbepalende factor zal zijn bij de keuze voor renovatie of nieuwbouw. In geval van een nieuwe ontwikkeling (sloop & bouw of renovatie) dient locatiespecifiek de bodemkwaliteit te worden geactualiseerd inclusief een beoordeling van de aard en samenstelling van het aanwezige stortmateriaal (sleuvenonderzoek).
Vochtproblemen in de woning (‘Enquête wateroverlast Veenendaal’, 2015) Vochtproblemen in de woning (‘Enquête wateroverlast Veenendaal’, 2015)
Gebiedsvisie Franse Gat | 55
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
7. Sociaal en leefbaar 7.1 Inleiding We realiseren een krachtige inclusieve samenleving, waarin iedereen meedoet naar vermogen en bouwt aan zijn toekomst: iedereen is aan het werk, in opleiding of maatschappelijk betrokken. In 2030 is iedereen in het Franse Gat aan het werk, volgt een vorm van educatie of is maatschappelijk betrokken.
Gebiedsvisie Franse Gat | 56
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
7.2 Zorg & Welzijn Het Franse Gat kent een buurtnetwerk waarin onderwijs, gemeente, zorgpartners, welzijn en wijkteam samenwerken op thema’s als sociale veiligheid, dementie, brede inloop en zorg op maat. Deze partners zijn gericht op verbinding met de inwoners. Het jongerenwerk richt zich op jongeren van 10-25 jaar die zich (nog) niet zelfstandig kunnen ontwikkelen tot zelfredzame volwassenen en daardoor problemen ervaren. Jongeren worden actief opgezocht op plekken waar zij elkaar ontmoeten. Om de sterke sociale cohesie in de wijk te behouden worden huur- en koopwoningen niet gemengd. Wel worden woningtypen (jongeren, gezinnen, senioren) gemengd wat de mogelijkheden versterkt om elkaar onderling te helpen en de zelfredzaamheid van bewoners te vergroten. Samen met bewoners inventariseren en prioriteren we voor het wijkplan de behoeftes voor spelen, bewegen en ontmoeten in de buitenruimte voor jongeren en ouderen waarbij stimuleren van bewegen uitgangspunt is. Daarnaast inventariseren en prioriteren we met bewoners de behoeften voor toegankelijkheid in de wijk.
Het zorggebruik in het Franse Gat is hoog; bijna een vijfde van de Wmoondersteuningsvragen in Veenendaal komt uit deze buurt. Daarnaast is de vraag naar hulpmiddelen, vervoer en woningaanpassing relatief groot. Er zijn drie buurtteams voor thuiszorg actief in het Franse Gat: Buurtzorg team Zuid, Opella vanuit buurtteam Petenbos en Vitras vanuit het gezondheidscentrum in Het Ambacht. Het ‘buurtprofiel het Franse Gat’ noemt het ontbreken van een zorgsteunpunt en huisarts nadrukkelijk als bedreigend voor de buurt. Ook lijkt er sprake van groeiende eenzaamheid onder ouderen en statushouders. Vitras heeft met MediPoint aan de Frans Halslaan een thuiszorgwinkel en een uitleenpunt voor hulpmiddelen. Bij de thuiszorgwinkel kunnen bewoners hulpmiddelen kopen, huren of lenen, zoals bloedsuikermeters, bandages, rollators, badliften, luchtbevochtigers, allergeendicht beddengoed, antidecubitusmateriaal en hometrainers. Voor ouderen zijn er seniorenwoningen in de wijk in de Marechausseehof, de in 1997 door de Veenendaalse Woningstichting gerenoveerde Marechausseekazerne. Het complex is een goed onderhouden hofje, waar beperkte ondersteuning mogelijk is. Winkels en voorzieningen zijn op loopafstand.
(Gezondheids-)zorg Uit de ‘Gezondheidsmonitor 19-64 jaar 2016’ blijkt onder andere dat de gemiddelde inwoner in het Franse Gat minder dan gemiddeld in Veenendaal een beroep kan doen op familie voor hulp of zorg, minder dan gemiddeld voldoet aan de ‘fitnorm’ en meer in contact komt met medisch specialisten.
Gebiedsvisie Franse Gat | 57
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
Het zogenaamde ‘rondje door de buurt’ is in potentie al aanwezig. Het is een ronde die door alle bewoners, jong en oud, als wandeling door het hart van de buurt kan worden gemaakt. Aan dit rondje liggen alle voorzieningen, zoals winkels, scholen, kerken, buurtcentra en in het oog springende plantsoenen. Door deze route nadrukkelijker in te zetten als centrale route door de buurt voor voetgangers, ontstaat concentratie en nog meer samenhang tussen voorzieningen, activiteiten en ontmoetingen. Welzijn Na sluiting van buurtcentrum De Geut in het centrum van het Franse Gat eind 2013, hebben bewoners in 2014 het (tijdelijke) buurtcentrum Plein Zuid gestart in de voormalige basisschool aan de Dr. Colijnstraat 70. In het buurtcentrum kunnen bewoners terecht voor cursussen en workshops, yoga, een kinderclub, voorlichting, ontmoeting, gezamenlijke maaltijden, sport, spelletjes, rommelmarkt en het mamacafé. Het ‘Buurtprofiel het Franse Gat’ noemt ‘Een centraal gelegen buurtcentrum’ als ambitie. We moeten vaststellen dat het huidige buurtcentrum ‘Plein Zuid’ aan de Dr. Colijnstraat de afgelopen jaren nooit echt een volwaardig alternatief voor buurtcentrum De Geut is geworden. Mogelijk omdat Plein Zuid minder centraal in de wijk ligt en minder bekend is.
De voormalige basisschool aan de Patrimoniumlaan 128, de Vuurvlinder-Zuid, wordt momenteel onder andere gebruikt voor ‘The Mall-activiteiten’ van Youth for Christ Veenendaal. Dit gebouw is in augustus 2014 door de school verlaten en door de Stichting Katholiek Onderwijs Veluwe-Vallei aan de gemeente teruggegeven en deze activiteit zal in de loop van 2020 stoppen.
Gebiedsvisie Franse Gat | 58
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
Bewonerscommissies De in 2013 opgerichte ‘bewonerscommissie het Franse Gat’ zet zich in voor de wijk en de bewoners. In juni 2016 is deze commissie officieel een stichting geworden. De commissie pakt knelpunten in de wijk aan, maakt zaken bespreekbaar, biedt een helpende hand en organiseert verschillende activiteiten, zoals informatieavonden en een Zomerfestival.De bewonerscommissie heeft nauw contact met het wijkteam Franse Gat, waarin zitting hebben: de wijkmanager van de gemeente, de wijkcoach van Veens welzijn, het Centrum voor Jeugd en Gezin, de wijkagent voor het Franse Gat en Patrimonium woonservice. In het Franse Gat zijn nog twee andere bewonerscommissies actief die die deelgebieden binnen de buurt vertegenwoordigen: Rembrandtpark en KABECO. Vrijwilligers In het Franse Gat zijn veel vrijwilligers actief. Zo maakt de bewonerscommissie volop gebruik van een vrijwilligerspool van bewoners. Bijzonder zijn de buurtinitiatieven ‘Doorgeefluik’: een uitwisselingssite op Facebook, waar zowel spullen als eten uitgewisseld of gedeeld worden en de ‘Buurtmaaltijd’ waar bewoners zelfgemaakt eten verzorgen voor (oudere) bewoners in de buurt. Winkeliersverenigingen De winkeliers in het Franse Gat hebben zich verenigd in twee winkeliersverenigingen. Knelpunten − ‘De Geut’ (midden in de buurt) gesloten; nieuwe buurtcentrum is verder weg en onbekender.
− Weinig voorzieningen: geen zorgsteunpunt of huisarts.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
7.3 Voorzieningen In de uitvoeringsagenda van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) 2015 – 2020 is voor het Franse Gat voor 2018 herhuisvesting/vervangende nieuwbouw opgenomen voor twee in deze wijk gelegen scholen: ‘Juul’ (Juliana van Stolbergschool) en Patrimoniumschool ‘Franse Gat’. De ontwikkeling van een IKC in het Franse Gat is integraal onderdeel van deze gebiedsvisie. Het nieuwe IKC moet een krachtige impuls geven aan de wijk voor de jonge kinderen (‘buurtbindende functie van het onderwijs’). We realiseren een Integraal Kind Centrum (IKC) in het Franse Gat. Ambitie is om met het IKC en andere voorzieningen voor de wijk een centraal trefpunt te realiseren. Niet een wijk-centrum in de klassieke zin van het woord: een gebouw, maar als trefpunt in de wijk van verschillende voorzieningen. Daarom komt dit trefpunt centraal in de wijk en zijn er naast het IKC ook sport-, zorg- en welzijnsfuncties. Voor de functie als trefpunt is het belangrijk dat de locatie multifunctioneel en flexibel is. Aanpasbaar op wisselende behoeften aan welzijn, zorg, onderwijs en participatie. Door verschillende functies aan te bieden is het ook makkelijker om brede arrangementen aan te bieden. De bewoners en de bewonerscommissies zijn expliciete gesprekspartners bij de invulling van het wijkcentrum.
Als bruisend centrum van de wijk is er ook aandacht voor toegankelijkheid voor bewoners met bijvoorbeeld een scootmobiel. En een goede bereikbaarheid en voldoende parkeergelegenheid voor de fiets.
Opgaven − Mogelijkheid van de realisatie van een centraal gelegen buurtcentrum, als logische ontmoetingsplaats en brandpunt voor buurtinitiatieven en activiteiten, onderzoeken (mogelijk in relatie met het IKC/MFA). − Vrijwilligerswerk in de buurt stimuleren, betrokken bewoners mobiliseren. Randvoorwaarden/kaderstellende documenten − ‘Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) 2015 – 2020’.
Gebiedsvisie Franse Gat | 59
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
7.4 Langer zelfstandig thuis wonen Het beleid van de landelijke overheid is erop gericht mensen zo lang mogelijk zelfstandig thuis te laten wonen. De gemeente Veenendaal sluit zich daarbij aan. Daarvoor zijn zogenaamde levensloopbestendige woningen nodig. Naast bestaande bouw kan ook nieuwbouw voorzien in de behoefte aan (levensloop) geschikte woningen. Logischerwijs zou nieuwbouw per definitie aan bepaalde eisen moeten voldoen. De kansen om levensloopgeschikte kwaliteit toe te voegen in bestaande bouw zijn immers beperkt. Om ontwikkelaars aan te zetten tot de realisatie van levensloopgeschikte woningen is het belangrijk dat gemeente en woningcorporaties heel goed duidelijk maken wat zij precies aan kwaliteiten verwachten van nieuwbouwwoningen. Ouderen in het Franse Gat hebben de volgende woonwensen: − Meer geschikte zelfstandige woningen in de buurt in een speciaal voor ouderen bestemd complex met een huismeester; − Complex is voorzien van een personenlift; − Huurwoning met de slaapkamer, badkamer, toilet, keuken en woonkamer op één verdieping met een maximale huurprijs van € 500 in de maand; − De woning is voorzien van een alarmbel of alarmknop en een balkon (geen tuin); − De woning heeft drie kamers; − De nabijheid van winkels voor het directe levensonderhoud zoals supermarkt en drogisterij zijn zeer belangrijk.
De haalbaarheid van (al) deze woonwensen wordt meegenomen in de ontwikkeling van een seniorencomplex met zorggeschikte woningen in het Franse Gat. Bekendmaking van mogelijkheden om langer zelfstandig te blijven wonen wordt een versterkt onderdeel van seniorenvoorlichting en professionals die achter de voordeur komen en deze professionals worden eveneens voorzien van deze informatie, waaronder (brand)veiligheid. Toegankelijkheid van de woonomgeving is een basiseis bij reconstructie van de openbare ruime. Dit betekent o.a.: rechte looplijnen, geen obstakels midden op de stoep en voldoende oversteekhellingen recht tegenover elkaar.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
Dementie In 2016 is er in het Franse Gat een pilot ‘dementievriendelijke buurt’ uitgevoerd, als opmaat voor een gemeentebrede inzet op een ‘dementievriendelijke samenleving’. Samen met partners als Alzheimer Nederland, Veens, Patrimonium, politie en zorgpartners zijn diverse activiteiten uitgevoerd, gericht op het dementievriendelijker maken van de woonomgeving. Onderdeel van de activiteiten in het Franse Gat was onder andere een wijkschouw onder leiding van de wijkmanager, om met bewoners te kijken waar in het straatbeeld aanpassingen nodig zijn om de wijk dementievriendelijker te maken. Dit jaar is het tweejarige project ‘Dementievriendelijke samenleving Veenendaal’ gestart. De gemeente werkt samen met de partners hierin aan een vernieuwde wijze van daginvulling voor mensen met dementie, het vroeg signaleren van dementie, trainen en voorlichten van maatschappelijke partners, ondernemers, etc., ontwikkelen van domotica waarmee mensen met dementie langer veilig thuis kunnen wonen en het ondersteunen van mantelzorgers. Ook het toegankelijk maken van de buitenruimte hoort hierbij. Gezondheidszorg Zoals aangegeven in paragraaf 2.2.5 noemt het ‘buurtprofiel het Franse Gat’ het ontbreken van een zorgsteunpunt en huisarts nadrukkelijk als bedreigend voor de buurt.
En uit de ‘Gezondheidsmonitor 19-64 jaar 2016’ blijkt onder andere dat de gemiddelde inwoner in het Franse Gat minder dan gemiddeld voldoet aan de ‘fitnorm’ en meer in contact komt met medisch specialisten. Onlangs verscheen de Nota lokaal gezondheidsbeleid 2018 – 2021 met als titel ‘Een gezond Veenendaal in 2022’. Hierin zijn de speerpunten voor de toekomst geformuleerd. De volgende speerpunten spelen een rol in het Franse Gat en worden voor de buurt uitgewerkt en concreet gemaakt: − Goede basisinfrastructuur voor de zorg in Veenendaal; een goede samenwerking tussen de professionals en de vrijwilligers in het veld. − Leefstijl jong en oud; bevorderen van een gezonde leefstijl.
Gebiedsvisie Franse Gat | 60
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
7.4 Arbeidsparticipatie Vanuit de Participatiewet is het gemeentelijk beleid erop gericht om mensen zo goed en zo snel mogelijk aan het werk te helpen en, waar dit niet lukt, ondersteuning te bieden. De gemeente heeft veel ruimte om bijvoorbeeld in onze samenwerking met werkgevers mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk te helpen. Dit kan via werkervaringsplaatsen, leerwerkplekken, stages, etc. Indien dit niet lukt wordt aan de hand van activering via vrijwilligers-werk participatie in het arbeidsproces gestimuleerd. Vanuit Participatie en inkomensondersteuning bezien, onderscheiden we de volgende elementen: • De Algemeen toegankelijke ondersteuning is er op het gebied van minimabeleid (diverse kanalen) en schulddienstverlening via het BudgetAdviesCentrum. Voor vraagverheldering en indicering is het gemeentelijke Loket Werk & Inkomen. Hier wordt getoetst op rechtmatigheid (heeft iemand recht op een uitkering) en gewerkt aan doelmatigheid (mensen zo snel mogelijk weer aan het werk helpen). Als bij de intake vermoed wordt dat een aanvrager in aanmerking komt voor een indicatie Doelgroepregister of Beschut werk wordt indicering aangevraagd bij het UWV. Gespecialiseerde ondersteuning wordt vooral geleverd door IW4: enerzijds aan de mensen met een indicatie voor de sociale werkvoorziening, anderzijds voor trajecten waarin mensen werkfit worden gemaakt.
• In de visie Sociaal Domein wordt gestreefd naar eenduidigheid in de organisatie van taakvelden. Op het gebied van activering, verbinding en vroegsignalering moet dit leiden tot een integraal collectief aanbod in de wijk. • Het huidige beleid vanuit de Participatiewet w.o. minimabeleid, schulddienstverlening is generiek van aard en (nog) niet wijkgericht. Feiten en cijfers Op basis van de laatste bekende cijfers (postcodecijfer 3904/januari 2018) onderscheiden we in de wijk Franse Gat 261 inwoners met een uitkering, 103 mannen en 158 vrouwen. Dat is 17% van het totale aantal dossiers in Veenendaal. Alleen de wijk Engelenburg scoort hoger met 19%. De wijk Dragonder-Zuid telt 13% bijstandspartijen. Vanuit het Kindpakket kunnen we zien dat in 2017 20% van alle aanvragen uit het Franse Gat kwamen. Dit is gelijk met postcode 3905. Alleen postcode 3901 zit erboven met 33%.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
Hoe krijgen we mensen uit de wijk aan het werk? 20% ontvangt minder dan een jaar een uitkering, ruimt 12% ontvangt minder dan 2 jaar een uitkering en 23% ontvang tussen de 2 en 5 jaar een uitkering. Ruim 53 % van de bijstands-gerechtigden ontvangt langer dan 5 jaar een uitkering waarvan 16% langer dan 10 jaar. 58% van de mensen in de bijstand is 40 jaar of ouder. Kansen op werk komen natuurlijk van twee kanten: vanuit de werkgever en vanuit de eigen afstand tot de arbeidsmarkt. De kansen aan de kant van het werk in de wijk zijn lastig in te schatten. We onderscheiden in de wijk Franse Gat veel kleinschalige en gevarieerde detailhandel in de Jan Steenlaan, Patrimoniumlaan en rondom het Slotemaker Bruïneplein. Deze gevarieerdheid leidt ook tot een levendigheid en bepaalde typering van de wijk. Het is niet duidelijk of er veel mensen uit de wijk wonen én werken in deze wijk. We gaan onderzoeken of inwoners zonder werk invulling kunnen geven of voorrang kunnen krijgen bij de invulling van vacatures. Dit wordt medebepaald door een analyse van het opleidings- en kennisniveau en de mate waarin inwoners aan het werk kunnen (werkfit) of anderszins kunnen worden gestimuleerd om deel te nemen aan activeringstrajecten. Met de werkgevers in de wijk kan dit worden verkend.
Als gekeken wordt naar de uitkeringsafhankelijkheid van bewoners in het Franse Gat dan zijn de conclusies over hun bemiddelbaarheid als volgt (peildatum 31 januari 2018): − 5% bemiddelbaar naar werk − 9% kansrijk voor plaatsing − 26% op weg naar werk waarvoor een re-integratie-activiteit wordt ingezet − 53% aangewezen op sociale activering of hulp − 7% heeft geen mogelijkheden voor participatie of werk Dit geeft een indicatief beeld over de mogelijkheden om mensen daadwerkelijk te activeren. Bewoners van het Franse Gat die een uitkering ontvangen kunnen gevraagd worden of ze bereid zijn om in hun eigen wijk vanuit sociale activering de tegenprestatie uit te voeren. Deze aanpassing vergt tijd, ook beleidsmatig, en moet goed en professioneel worden begeleid en georganiseerd. Dit vereist voldoende activiteiten zijn om deze tegenprestatie uit te voeren. Een element waar rekening mee gehouden moet worden, is dat uit onderzoek blijkt dat niet alle inwoners in hun eigen wijk deze sociale activering willen uitvoeren vanwege stigmatisering, schaamte, etc. Gebiedsvisie Franse Gat | 61
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
7.5 Armoedebestrijding Huidig beleid ‘Veel bewoners op of rond armoedegrens’ wordt in de SWOT-analyse van het Franse Gat genoemd als één van de zwakke punten van de buurt. Veenendaal wil bestaande armoede terugdringen en tegelijkertijd erfelijke armoede doorbreken. Gelijke kansen voor iedereen is daarbij het uitgangspunt. De gemeente heeft al een breed pakket aan maatregelen dat mensen rond de armoedegrens helpt om mee te blijven doen in de samenleving. Onlangs is het Kindpakket gelanceerd dat nog eens een flinke aanvulling biedt op die maatregelen en waarmee armoede onder jeugd en jongeren wordt bestreden. Daarnaast lopen er in enkele wijken pilotprojecten waarvan de resultaten de komende jaren worden gebruikt om het armoedebeleid nog beter vorm te geven. Het streven van de gemeente Veenendaal is erop gericht om schulden zoveel mogelijk te voorkomen in plaats van achteraf op te lossen. Hiervoor is het noodzakelijk om tijdig signalen te ontvangen en risicogroepen op te zoeken, zodat snel hulp c.q. ondersteuning wordt aangeboden om daarmee erger te voorkomen. Aanpak De professionele (bureaucratische) leefwereld staat vaak te ver af van de leefwereld van de inwoner. Door meer gebruik te maken van (sociale) netwerken en professionals (bijvoorbeeld thuiszorgorganisaties, wijkteampartners, corporaties) die bij de mensen thuiskomen worden deze leefwereld dichter bij elkaar gebracht.
Door deze vorm van outreachend en integraal werken op te starten in het Franse Gat wordt niet alleen ingezet op vroegsignalering van armoedeproblematiek, maar ook op het verbinden van professionals en (sociale) netwerken en inwoners als we zo meteen aan het werk gaan in de wijk. Onderzocht wordt of kerkbesturen en schuldhulp vrijwilligersorganisaties bij de vroeg signalering van verborgen armoede betrokken kunnen worden. In 2017 is ingestemd om buurtgerichte pilots te starten op het gebied van (kinder-) armoedebestrijding in de wijken Engelenburg-Noord (gezinsgerichte aanpak) en voorkomen schuldenproblematiek onder jongeren en ouderen in DragonderZuid. De ervaringen van deze pilots kunnen gebruikt worden om in de wijk Franse Gat een aanbod te generen en te organiseren dat past bij deze wijk.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
In de wijk Franse Gat kan nu al gestart worden door de samenwerking te vergroten tussen de organisaties die een taak hebben in de armoedebestrijding. Dit vergt domein-overstijgende samenwerking en verbinding. Op korte termijn zou ook gestart kunnen worden met voorlichting in het Franse Gat over schuldhulpverlening en het voorkomen van schulden. In Veenendaal zijn diverse vrijwilligersorganisaties die actief zijn op het gebied van schuldhulpverlening. Dit varieert van het invullen van formulieren tot het treffen van schuldregelingen. Deze organisaties staan met beide voeten in de Veenendaalse samenleving waardoor zij via andere kanalen signalen kunnen krijgen, dat er mogelijke financiële problemen spelen bij een inwoner. Betrekken van schuldhulp vrijwilligersorganisaties (die vaak geïnitieerd zijn vanuit de (gezamenlijke) kerken) bij de vroegsignalering van verborgen armoede in het Franse Gat is een actie die op korte termijn ingevuld kan worden. Het intensiveren van contacten met organisaties (schuldeisers) om eerder inwoners in het Franse Gat te bereiken voordat schulden problematisch worden is een aandachtspunt. Eenzaamheid De SWOT-analyse van het Franse Gat noemt ook groeiende eenzaamheid onder ouderen en statushouders als een bedreiging.
Aandacht voor eenzaamheid en sociaal isolement heeft de gemeente meegenomen in de taakdoelstelling van Veens welzijn en is ook verweven in diverse onderdelen van het werk van Veens. Uitgangspunt van Veens is in te zetten op het verminderen van sociaal isolement, waar ook veel eenzame mensen mee geholpen zijn. Veens doet dat onder andere met voorlichting aan huis voor senioren, diverse cursussen, ondersteuning van mantelzorgers en het organiseren van ontmoeting in de buurthuizen. In het Franse Gat werkt Veens hierin samen met de wijkcoach van team Westzuidwest en Bewonerscommissie ‘t Franse Gat. Veiligheid Het gemeentelijke Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2019-2022 beschrijft de ambitie om meer grip te krijgen op veiligheid, onder meer door flexibele inzet van professionals en door inwoners handreikingen te bieden om hun eigen veiligheid te verbeteren. Voor de periode 2019 – 2022 noemt het IVP de volgende prioriteiten: ondermijning, inzet op HIC, integrale aanpak drugs, voorkomen polarisatie en aandacht voor cybercriminaliteit. Wijkgericht werken
Gebiedsvisie Franse Gat | 62
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
Wijkteams Sinds 2015 zijn gemeentelijke wijkregisseurs actief in de wijken. Het was een volgende stap in de wijkgerichte aanpak waarmee in Veenendaal al langer werd gewerkt. Deze al bestaande aanpak had vooral een fysiek accent; we droegen zorg voor schone, hele en veilige wijken in Veenendaal. Vanuit deze aanpak lag er een vanzelfsprekende verbinding met wonen, maar de samenwerking op dat gebied was volledig op basis van vrijwilligheid. Toen de gemeenten nieuwe taken kregen binnen het sociaal domein was een verbreding noodzakelijk en ook een steviger inzet door middel van wijkregisseurs. De samenwerking met de partners van het wijkteam, Veens, CJG, woningcorporaties en politie, is nu vastgelegd in een convenant werkafspraken wijkteams. Deze werkafspraken zijn begin 2016 formeel ondertekend. Hiermee kunnen we werk in een buurt op een andere manier organiseren: vrijwilligers nemen steeds meer taken op zich. Hierbij gaat het nadrukkelijk niet om de bezuiniging die dit oplevert maar om het verhogen van de participatie van bewoners. Door de inzet van bewoners kan met reguliere budgetten het maximale voor de wijk worden bereikt. Bijvoorbeeld op het gebied van zorg en energiebesparing, maar ook op terreinen als werkgelegenheid en leefbaarheid.
De wijkregisseurs in Veenendaal organiseren bijeenkomsten om organisaties die werkzaam zijn in de wijken te inspireren en zodoende een eerste aanzet te geven om bijvoorbeeld de zorg, hulp en leefbaarheid in de wijk met meer participatie van bewoners (vrijwilligers) op een andere manier te organiseren.
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
Knelpunten − Veel bewoners op of rond armoedegrens. Kinderen groeien op in armoede (slechte kleding, slechte woningen: gezondheid) en in gezinnen met problemen. − Groeiende eenzaamheid (ouderen en statushouders). − Segregatie, polarisatie: kinderen gaan buiten de wijk naar school (mogelijke bron van conflicten). − Meer verwarde personen op straat. − Gemis aan centraal gelegen multifunctioneel buurtcentrum (onderwijs, welzijn, zorg). Opgaven 1. A. Opstellen integrale ‘Sociale Visie het Franse Gat’, als onderdeel van de uitwerking van deze Gebiedsvisie, gericht op: −Armoedebestrijding; −Bestrijding eenzaamheid; −Aanpak problematiek verwarde personen. 2. Centraal gelegen multifunctioneel buurtcentrum (onderwijs, welzijn, zorg, ontmoetingsplaats en uitwisseling tussen mensen met verschillende afkomst en kennis).
Geïntegreerde aanpak sociaal domein In dit hoofdstuk is een veelheid van sociale aspecten en opgaven benoemd . Bij de uitvoering van de visie is een geïntegreerde aanpak voor sociaal domein noodzakelijk. Daarnaast streven we naar een integrale aanpak van zowel het fysieke als het sociale domein.
Gebiedsvisie Franse Gat | 63
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
8. Communicatiestrategie 8.1 Inleiding Communicatie is essentieel voor het behalen van de doelen van de Gebiedsvisie Franse Gat. In deze paragraaf staan de uitgangspunten voor de communicatie en de participatie voor alle plannen die voortkomen uit de Gebiedsvisie het Franse Gat. Patrimonium maakt voor de vernieuwing van haar woningen in de wijk, een eigen communicatieplan. Daarin neemt de corporatie deze uitgangspunten mee. Daar waar de plannenvan Patrimonium het perspectief van de Gebiedsvisie het Franse Gat raken, vindt afstemming plaats en trekt het programmateam samen op.
Gebiedsvisie Franse Gat | 64
1. Inleiding
2. Samenvatting
3. Profielschets en inventarisatie
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlagen
De uitgangspunten voor de communicatie en participatie zijn: − Bewoners meenemen Belangrijke communicatiedoelstelling is de wijkbewoners niet alleen te informeren, maar hen juist ook – zoveel mogelijk als bondgenoten - mee te nemen in het hele proces. De wijkbewoners en ondernemers zijn de ambassadeurs van hun ’eigen’ wijk. − Aansluiten op belevingswereld We sluiten zoveel mogelijk aan bij de belevingswereld van de wijkbewoners en andere betrokkenen. Door aan te sluiten ‘raak’ je mensen. Wat is voor hen belangrijk? − Zichtbaar maken We maken de activiteiten en de resultaten van de vernieuwing door de gemeente, de woningcorporatie(s) en andere betrokkenen, zichtbaar in de wijk. − Het verhaal vertellen We maken gebruik van storytelling. Door anderen hun ervaringen te laten vertellen, brengen we belangrijke onderwerpen onder de aandacht en ook dat wat we al hebben bereikt. − Aandacht voor het perspectief In de communicatie benoemen we het perspectief; waar werken we naar toe en wat brengt het de wijkbewoners en de wijk? Dit doen we op een positieve manier. − Profilering van de wijk samen met het wijkteam Profilering van de wijk is belangrijk om de beleving van het buurtgevoel te versterken en te bestendigen. Wijkbranding is een effectieve manier om dit doel te bereiken. Hierbij ligt de focus op de positieve kenmerken en het grote saamhorigheidsgevoel in de wijk.
Het nieuwe wijkteam West zet zich ook in voor een prettig leefbare wijk en voor ‘samen de wijk maken met bewoners’. We werken nauw samen met het wijkteam en sluiten aan bij de corporate campagne en communicatie uitingen van dit wijkteam. Samen staan we sterker! − Middelen: aandacht voor persoonlijke communicatie De inzet van middelen bepalen we per deelplan; daarbij leggen we de nadruk op persoonlijke communicatie. Voor de samenhang van de plannen en de voortgang ervan gebruiken we de huisstijl ‘Aan de slag in het Franse Gat’ en als belangrijkste communicatiemiddelen de website-pagina van de gemeente en Patrimonium en de nieuwsbrief ‘Aan de slag in het Franse Gat’.
Gebiedsvisie Franse Gat | 65
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlagen
Gebiedsvisie Franse Gat | 66
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 1: Kaderstellende documenten Kaderstellende documenten voor de gebiedsvisie Franse Gat − ‘Buurtprofiel het Franse Gat’. − Bestemmingsplan Woongebieden 2017 (Gemeente Veenendaal 2017). − Omgevingsvisie 2030 gemeente Veenendaal (mei 2020). − Prestatieafspraken (2020) − Veenendaal Energieneutraal in 2035 (gemeente Veenendaal, 2017) − Welstandsnota 2017; hierin zijn de karakteristieken van wijken en samenhangende gebieden in heel Veenendaal vastgelegd en gewaardeerd. Hiermee moeten de ontwerpers van nieuwe bouwplannen rekening houden en het biedt de welstandscommissie handvatten voor het formuleren van een welstandsadvies. − ‘Detailhandelsstructuur ‘Nu en in de toekomst’’. − Gemeente Veenendaal – Accommodatiebeleid 2016-2020. − Integraal huisvestingsplan onderwijs 2015 – 2020 gemeente Veenendaal. − Regionaal Manifest Ruimtelijke Adaptatie, 2017 − Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA, 2017) − Gemeentelijk Riolerings- en Water Plan (GRWP 2017-2020). − Bestuursakkoord Klimaatadaptatie 2019 − Bodemkwaliteitskaart + besluit − Wet Bodembescherming − Besluit Bodemkwaliteit − Bodemkwaliteitskaart & beleid (Besluit BW 10-12-2019 O3.1 Actualisatie Grondstromenbeleid) − Boringsvrije zone noordelijk deel Franse Gat − Saneringsonderzoek Het Franse Gat (niet beschikt) − ‘Gezondheidsmonitor 19-64 jaar 2016’.
− ‘LEMON –onderzoek 2018’. − ‘Integraal Veiligheidsplan 2019-2022’. − Sociale initiatieven. Vermeldenswaardig is ook het initiatief in 2016 van twee buurtbewoners onder de noemer ‘Stichting Doorgeefluik Veenendaal’, gericht op bestrijding van stille armoede en ondersteuning van minder draagkrachtigen. Deze stichting zamelt eten, huisraad, huishoudelijke middelen, aanbiedingen van winkels, tips en activiteiten voor minima in, en geeft die door via een Facebookgroep (meer dan 2.000 leden).
Gebiedsvisie Franse Gat | 67
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
5. Renovatie en herstructurering
Bijlage 3: LEMON-profiel
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 2: SWOT analyse SWOT-analyse Franse Gat Bron: ‘Buurtprofiel het Franse Gat’ (2016)
Sterk
Zwak
− Betrokkenheid van bewoners in actieve bewonerscommissies die druk bezig zijn met de buurt:
− ‘De Geut’ (midden in de buurt) gesloten; nieuwe buurtcentrum is verder weg en onbekender − Openbaar vervoer: buurt is slecht bereikbaar met de bus − Verkeer: geluidsoverlast en veiligheid (aanrijdingen) − Slechte staat van onderhoud oudere woningen: lage energielabels, gedateerde indeling en veel
zomerfestival, boekenclub − Veel voorzieningen: alles is aanwezig in de buurt − Variatie in woningen, afwisseling laagbouw met tuin en hoogbouw − Bereikbaarheid: makkelijk te bereiken met de − Fiets, station in de buurt en de ouderenbus (voor 55+!)
reparaties
− Veel bewoners op of rond armoedegrens − Wateroverlast in tuinen en kelders bij hevige regen − Weinig speelvoorzieningen voor groot aantal kinderen
Kans
Bedreiging
− Gebiedsvisie: met (betrokken) bewoners en organisaties visie maken voor de buurt: activering en
− Gebrek aan vrijwilligers (teruglopend aantal); tegenprestatie (participatie) geeft problemen − Groeiende eenzaamheid (ouderen en statushouders) − Weinig voorzieningen: geen zorgsteunpunt of huisarts − Kinderen groeien op in armoede (slechte kleding, slechte woningen: gezondheid) en in gezinnen
participatie − Buurtinitiatief: geven en delen via − Doorgeefluik (Facebook), zowel spullen als eten dat over is − Buurtmaaltijd: zelfgemaakt eten voor (oudere) − bewoners uit de buurt (doel: iedereen elke dag een warme maaltijd) − Nieuw buurtcentrum! Ontmoetingsplaats en − uitwisseling tussen mensen met verschillende afkomst en kennis − Meer mensen betrekken: vragen wat zij willen (doen!)
met problemen
− Segregatie, polarisatie: kinderen gaan buiten de wijk naar school (mogelijke bron van conflicten) − Meer verwarde personen op straat
Gebiedsvisie Franse Gat | 68
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 3: LEMON-profiel LEMON-buurtprofiel het Franse Gat 2015 Met een totaaloordeel van 7,3 scoort de buurt ‘t Franse Gat lager dan gemiddeld in de gemeente Veenendaal het geval is. Dit hangt vooral samen met negatieve scores op een aantal aspecten van de fysieke woonomgeving. Het betreft de kwaliteit van de eigen woning en die van woningen in de buurt, de woonomgeving en het aanbod van groen- en speelvoorzieningen. Op de andere leefbaarheidsaspecten scoort de buurt ruim voldoende tot goed en vergelijkbaar met het gemeentelijk gemiddelde.
Gebiedsvisie Franse Gat | 69
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 4: LEMON scores Totaaloverzicht LEMON-scores buurten Veenendaal
Gebiedsvisie Franse Gat | 70
1. Inleiding
2. Samenvatting
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
7. Sociaal en leefbaar
8. Communicatiestrategie
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlagen
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities Samenhang thema’s en ambities – ruimtelijk fysieke inventarisatie
Gebiedsvisie Franse Gat | 71
6. Gezond en duurzaam leefklimaat
Bijlage 4: LEMON-scores
Bijlage 5: Samenhang thema’s en ambities
Bijlage 6: Fasering
Bijlage 6: Fasering
DEELPLAN NOORD
Bijlagen
Fasering voor aanpak het Franse Gat PWS
8. Communicatiestrategie
7. Sociaal en leefbaar
Bijlage 3: LEMON-profiel
5. Renovatie en herstructurering
Bijlage 2: SWOT analyse
4. Visie en strategische doelen
Bijlage 1: Kaderstellende documenten
3. Profielschets en inventarisatie
DEELPLAN ZUID
2. Samenvatting
1. Inleiding
DEELPLAN RAND
Gebiedsvisie Franse Gat | 72
Adres: Raadhuisplein 1 Veenendaal Telefoon:
(0318) 538 538
Postadres: Postbus 1100 3900 BC Veenendaal Website:
www.veenendaal.nl
Versie dd.:
27-07-2020