05-03 Jaarstukken 2024

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

89 | Pagina

Wat heeft het gekost? Omschrijving

Realisatie 2023

Primitieve begroting 2024

Begroting ná wijziging 2024

Realisatie 2024

Baten Lasten

975.952 1.259.263

196.339 1.064.580

1.109.580

1.746.549

Subtotaal Programma 5.0 (saldo)

-283.311

-868.241

-713.241

-157.278

Overige algemene dekkingsmiddelen Saldo financieringsfunctie Subtotaal algemene dekkingsmiddelen

77.330.053 974.920 120 3.752.460 5.057.395 12.797 981.280 352.589 88.461.610

79.429.112 322.114 3.615.695 5.160.407 14.077 -301.085 1.330.874 89.571.194

81.680.129 672.549 3.615.695 5.160.407 14.077 -301.085 1.330.874 92.172.646

82.242.030 677.169 79 4.053.888 5.400.978 13.010 -231.513 1.037.122 93.192.764

Onvoorzien Overhead Vennootschapsbelasting Subtotaal overige middelen

-18.121.264 -290 -18.121.554

-162.418 -18.759.282 -50.000 -18.971.700

-162.418 -21.259.451 -50.000 -21.471.869

-20.251.945 -401 -20.252.346

Onttrekking aan reserves (Baten) Toevoeging aan reserves (Lasten)

5.738.072 4.221.370

1.046.868 1.249.132

7.705.105 3.746.845

1.882.199 1.635.623

Subtotaal mutaties reserves

1.516.702

-202.264

3.958.260

246.577

Gerealiseerd resultaat programma 5.0

71.842.751

69.528.989

75.871.236

72.714.460

Algemene uitkeringen Dividend Lokale heffingen

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

90 | Pagina

Paragrafen

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

91 | Pagina

Lokale heffingen De totale gemeentelijke belastingen en heffingen 2024 vinden hun rechtsgrond in onderstaande verordeningen op de heffing en invordering van: • Leges • Lijkbezorgingsrechten • Afvalstoffenheffing en reinigingsrechten • Rioolheffing • Onroerend - zaakbelastingen • Marktgelden • Precariobelasting • Bedrijveninvesteringszone (BiZ) Aan het eind van deze paragraaf is een financieel overzicht van de geraamde opbrengst in relatie tot de werkelijke opbrengst per heffing opgenomen. Onroerende zaakbelasting Onder de naam onroerende zaakbelastingen worden voor in de gemeente gelegen onroerende zaken twee directe belastingen geheven: • een gebruikersbelasting voor een onroerende zaak die niet in hoofdzaak tot woning dient van degene die bij het begin van het kalenderjaar gebruiker is van deze onroerende zaak. • een eigenarenbelasting van degene die bij het begin van het kalenderjaar het genot heeft krachtens eigendom, bezit of beperkt recht van een onroerende zaak (zowel woning als nietwoning). De opbrengst van de onroerendezaakbelastingen is een algemeen dekkingsmiddel. Tarieven onroerende-zaakbelastingen

2022

2023

2024

0,2160%

0,1865%

0,1865%

Eigenaren

0,4532%

0,4409%

0,4895%

Gebruikers

0,3255%

0,3247%

0,3318%

Bedragen x € 1.000

2022

2023

2024

2.249.215

2.879.134

3.072.344

502.044

467.876

425.844

- woningen

13.424

13.518

13.698

- niet-woningen

1.185

1.213

1.240

Woningen Eigenaren Niet-woningen

Economische waarde - woningen - niet-woningen Aantal objecten

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

92 | Pagina

WOZ-waarden Voor het belastingjaar 2024 is de WOZ-waarde bepaald naar de waarde peildatum 1-1-2023. In totaal zijn er 684 bezwaren ingediend. In onderstaande tabel is een uitsplitsing gemaakt. Nietwoningen 2023

Woningen 2023

Aantal bezwaren WOZ-waarde

Nietwoningen 2024

Woningen 2024

Bezwaar gegrond

177

15

246

8

Bezwaar ongegrond

413

7

409

21

Totaal

590

22

655

29

*Deze getallen omvatten zowel ongegrond, ambtshalve toetsing, ingetrokken en niet-ontvankelijk

Nietwoningen 2023

Woningen 2023

Aantal beroepszaken

Nietwoningen 2024

Woningen 2024

Gegrond

0

0

0

0

Ongegrond

1

0

1

1

Niet ontvankelijk/ingetrokken

1

2

17

1

In behandeling

2

2

24

2

Totaal

4

4

42

4

BELEIDSINDICATOREN Onderstaand treft u voor dit programma de verplichte beleidsindicatoren aan. De gegevens zijn te raadplegen via de site ‘waarstaatjegemeente.nl’. Wij hebben er voor gekozen om de betreffende indicator te vergelijken met de provincie Groningen en Nederland als geheel. Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Gemiddelde WOZ waarde

duizend euro

2024

226

279

379

Gemeentelijke woonlasten éénpersoons huishouden

euro

2024

976

1.003

-

Gemeentelijke woonlasten meerpersoons huishouden

euro

2024

1.051

1.087

-

Bron

Beschrijving

CBS Statistiek De gemiddelde WOZ waarde Waarde van woningen. Onroerende Zaken Het gemiddelde totaalbedrag COELO, in euro's per jaar dat een Groningen éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. Het gemiddelde totaalbedrag COELO, in euro's per jaar dat een Groningen meerpersoonshuishouden betaald aan woonlasten.

Rioolheffing Onder de naam rioolheffing wordt een belasting geheven van de eigenaar en de gebruiker van een perceel van waaruit afvalwater direct of indirect op de gemeentelijke riolering wordt afgevoerd.

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

93 | Pagina

De opbrengst van de rioolheffing wordt voor verschillende doelen gebruikt: het dekken van de kosten voor de gemeentelijke riolering, het dekken van de kosten van inzameling van afvloeiend hemelwater en de verwerking van het ingezamelde hemelwater en tenslotte het dekken van de kosten voor het treffen van maatregelen teneinde structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken. Bij de berekening van de tarieven wordt als basis gehanteerd een 100% kostendekkendheid. Tarieven rioolheffing

2022

2023

2024

Eigenarendeel

70,00

73,50

80,60

Eigenarendeel bijzonder objecten

26,00

29,20

33,00

Gebruikersdeel bij een waterverbruik <300 m3 per jaar

80,00

83,90

91,90

De kostendekkendheid is als volgt: Omschrijving

Totaal

Kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente

1.639.330

Inkomsten taakveld(en), excl. heffingen

94.065

Netto kosten taakveld

1.545.265

Toe te rekenen kosten

221.901

Overhead incl. (omslag)rente

339.458

BTW

281.795

Totale kosten

2.388.419

Opbrengst heffingen

2.466.222

Dekkingspercentage

103,3%

Begroot dekkingspercentage

100,0%

De gemeente hanteert het zogenaamde 'ideaalcomplex', waarbij de lasten per jaar volledig door de rioolheffing worden gedekt. Afvalstoffenheffing Afvalstoffenheffing wordt geheven van degene die feitelijk gebruik maakt van een perceel waarvan op grond van de Wet Milieubeheer een verplichting tot inzamelen van huishoudelijke afvalstoffen geldt. Ook voor deze heffing geldt dat ten aanzien van de te realiseren opbrengst het uitgangspunt van kostendekkende tarieven wordt gehanteerd. Tarieven afvalstoffenheffing

2022

2023

2024

Eenpersoonshuishouden

253,20

271,70

323,00

Meerpersoonshuishouden

314,10

333,60

398,00

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

94 | Pagina

De kostendekkendheid is als volgt: Omschrijving

Totaal

Kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente

3.554.461

Inkomsten taakveld(en), excl. heffingen

415.420

Netto kosten taakveld

3.139.041

Toe te rekenen kosten

292.250

Overhead incl. (omslag)rente

708.229

BTW

500.833

*Totale kosten

4.640.353

*Opbrengst heffingen

4.715.828

Dekkingspercentage

101,6%

Begroot dekkingspercentage

100,0%

Er was in 2024 sprake van een overdekking van € 75.475,-. Dit bedrag is toegevoegd aan de voorziening egalisatie tarieven afval. Overige lokale heffingen Leges Op basis van de legesverordening worden rechten geheven ter zake van het genot van door of vanwege het gemeentebestuur verstrekte diensten. De opbrengst dient ter dekking van de kosten die voor het verstrekken van deze diensten door de gemeente worden gemaakt. De kostendekkendheid is als volgt: *Titel 1 Algemene dienstverlening Titel 2 Dienstverlening vallend onder de fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning Titel 3 Dienstverlening vallend onder Europese diensten richtlijn (bedragen x € 1.000,-) Omschrijving

Titel 1*

Titel 2*

Titel 3*

Totaal

Kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente

507

551

26

1.084

Inkomsten taakveld(en), excl. heffingen

0

0

0

0

Netto kosten taakveld

507

551

26

1.084

Toe te rekenen kosten

0

0

0

0

256

609

32

897

0

0

0

0

Totale kosten

763

1.160

58

1.981

Opbrengst heffingen

591

1.100

31

1.722

Dekkingspercentage

77,5%

94,8%

53,4%

86,9%

65%

43%

54%

51%

Overhead incl. (omslag)rente BTW

Begroot dekkingspercentage

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

95 | Pagina

Lijkbezorgingsrechten Op basis van de verordening lijkbezorgingsrechten worden rechten geheven voor het gebruik van de begraafplaats en voor het door de gemeente verlenen van diensten in verband met de begraafplaats. De kostendekkendheid is als volgt: Omschrijving

Totaal

Kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente

459.126

Inkomsten taakveld(en), excl. heffingen

84.273

Netto kosten taakveld

374.853

Toe te rekenen kosten

0

Overhead incl. (omslag)rente

264.895

BTW

34.974

Totale kosten

674.722

Opbrengst heffingen

188.524

Dekkingspercentage

27,9%

Begroot dekkingspercentage

9,0%

Marktgelden Op basis van de verordening marktgelden wordt een recht geheven wegens het innemen van een standplaats op een marktterrein. De opbrengst dient ter dekking van de door de gemeente gemaakte kosten. Precariobelasting Op basis van de verordening precariobelasting worden belastingen geheven ter zake van het hebben van voorwerpen onder, op of boven voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond. De opbrengst vloeit naar de algemene middelen. Bedrijveninvesteringszone (BiZ) Op basis van de verordening Bedrijven Investeringszone Centrum Veendam wordt een BIZ-bijdrage geheven. Deze wordt geheven op basis van een percentage van de WOZ-waarde met een vastgesteld minimum- en maximumbijdrage. De BIZ-bijdrage is een bestemmingsbelasting die onder andere kan worden gebruikt voor het organiseren van activiteiten en evenementen, voor winkeliersacties, promotie en voor de professionalisering van de winkeliersvereniging. Kwijtschelding Indien een belastingplichtige niet of over te weinig financiële middelen beschikt om een belastingaanslag te voldoen, kan onder bepaalde voorwaarden aan deze belastingplichtige kwijtschelding worden verleend. Het kwijtscheldingspercentage dat in Veendam wordt gehanteerd bedraagt 100%. Dit betekent dat alle belastingplichtigen die voldoen aan de kwijtscheldingscriteria in aanmerking kunnen komen voor gehele of gedeeltelijke kwijtschelding.

Bij het beoordelen van een verzoek om kwijtschelding wordt ook rekening gehouden met eventueel vermogen, bezit auto, etc.

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

96 | Pagina

Kwijtschelding kan alleen worden verleend indien het een aanslag betreft voor onroerend – zaakbelastingen, afvalstoffenheffing en/of rioolheffing. De overige heffingen zijn in de betreffende belastingverordeningen uitgesloten van kwijtschelding. Voor het belastingjaar 2024 is gebruikgemaakt van de diensten van het Inlichtingenbureau en Involon. Het Inlichtingenbureau verzamelt gegevens bij het UWV, de Rijksbelastingdienst en de RDW, van de belastingplichtigen aan wie in 2023 kwijtschelding is verleend. Op basis van deze gegevens wordt op geautomatiseerde wijze getoetst of voor 2024 kwijtschelding verleend kan worden. De belastingplichtige hoeft hier niet zelf een verzoek voor in te dienen. Indien bij de geautomatiseerde toets een belemmering is vastgesteld worden er aanvullende gegevens bij de belastingplichtige opgevraagd. Bij een eventuele afwijzing kwijtschelding wordt het jaar daarop niet weer geautomatiseerd getoetst. De belastingplichtige kan dan wel weer een regulier kwijtschelding verzoek indienen. Involon neemt het kwijtscheldingsverzoek in behandeling. Begroting ná Begroting ná Realisatie Realisatie wijziging wijziging 2023 2024 2023 2024 Rioolheffing

54.000

71.029

57.000

76.575

Afvalstoffenheffing

268.000

250.699

280.000

292.250

OZB

2.000

649

2.000

1.571

Totaal

324.000

322.377

339.000

370.396

2022

2023

2024

Aantal geautomatiseerde toetsen

878

736

783

IB Toegewezen

573

514

552

IB Afgewezen

305

222

231

Aantal reguliere verzoeken

685

735

575

Volledig toegewezen

335

371

301

Gedeeltelijk toegewezen

19

22

19

Afgewezen

331

342

255

Waarvan:

Waarvan:

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

97 | Pagina

Overzicht woonlasten Eigen woning met een waarde van 2023 Waarde

2024

Huurwoning 2023

2024

€ 100.000 € 100.000

Voor meerpersoonshuishoudens a. onroerende-zaakbelasting

186,50

186,50

-

-

b. afvalstoffenheffing

333,60

398,00

333,60

398,00

c. rioolheffing eigenaar

73,50

80,60

-

-

d. rioolheffing gebruiker

89,50

91,90

89,50

91,90

Totaal

683,10

757,00

423,10

489,90

Toename t.o.v. vorig jaar

10,82%

15,79%

Voor eenpersoonshuishoudens Totaal

621,20

Verschil t.o.v. vorig jaar

682,00

361,20

9,79%

414,90 14,87%

Financieel overzicht lokale heffingen In onderstaand overzicht zijn de begrote en werkelijke opbrengsten aan gemeentelijke heffingen en leges vermeld.

Realisatie 2023

Primitieve begroting 2024

Begroting ná wijziging 2024

Realisatie 2024

OZB gebruik

1.508.715

1.357.865

1.357.865

1.523.798

OZB eigendom

7.301.140

7.418.237

7.418.237

7.931.068

Bedrijveninvesteringszone (BIZ)

139.489

139.554

139.554

134.318

Precariobelasting

13.853

14.077

14.077

13.010

Algemene dekkingsmiddelen

8.963.197

8.929.733

8.929.733

9.602.194

Rioolheffing eigenaar

1.040.183

1.079.906

1.079.906

1.152.033

Rioolheffing gebruiker

1.188.563

1.234.008

1.234.008

1.314.189

Afvalstoffenheffing

3.955.651

4.687.087

4.687.087

4.715.828

Lijkbezorgingsrechten

230.318

82.502

82.502

78.223

Leges omgevingsvergunning

996.584

402.300

602.300

1.099.551

Leges burgerzaken

319.790

319.790

319.790

590.725

16.694.286

16.735.326

16.935.326

18.552.743

Totaal lokale heffingen

Een toelichting op afwijkingen is opgenomen in de toelichtingen op het overzicht van baten en lasten.

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

98 | Pagina

Weerstandsvermogen en Risicobeheersing Algemeen Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de weerstandscapaciteit en de aanwezige risico’s. Het weerstandsvermogen geeft aan in welke mate de organisatie in staat is om financiële tegenvallers op te kunnen vangen. Het weerstandsvermogen is voldoende indien het saldo van de weerstandscapaciteit minus de aanwezige risico’s positief is. Een risico wordt gedefinieerd als de kans waarmee een gebeurtenis zich kan voordoen en welke impact deze gebeurtenis heeft. Voor de bepaling van het weerstandsvermogen zijn alleen die risico’s van belang waarvoor geen maatregelen zijn getroffen. Definities Weerstandsvermogen:

Het vermogen van de gemeente om niet voorziene financiële tegenvallers op te kunnen vangen om teneinde haar taken voort te kunnen zetten.

Weerstandscapaciteit:

Middelen waarover de gemeente beschikt of kan beschikken om niet voorziene tegenvallers te dekken.

Onbenutte belastingcapaciteit:

Het bedrag waarmee de belastingen nog maximaal kunnen toenemen volgens de normen van een artikel 12 aanvraag. In het geval van een onvoorziene tegenvaller zouden de belastingen nog met dit bedrag verhoogd kunnen worden.

Stille reserves:

Het verschil tussen de reële waarde van de activa en de boekwaarde.

Onvoorzien:

Het restant van het in de begroting opgenomen bedrag voor onvoorziene uitgaven.

Het beleid omtrent de weerstandscapaciteit en de risico’s Het beleid betreffende het weerstandsvermogen kan als volgt worden weergegeven: • de hoogte van het benodigde weerstandsvermogen wordt jaarlijks door de raad vastgesteld bij de jaarstukken; • de (incidentele) weerstandscapaciteit wordt in eerste instantie voor zowel incidentele als structurele tegenvallers gebruikt; • structurele tegenvallers, zonder dat daar meevallers tegenover staan, worden afgedekt in de eerstvolgende meerjarenbegroting; • risico’s worden jaarlijks beoordeeld en waar nodig aangepast. De inventarisatie wordt verwerkt in de jaarstukken. De inventarisatie van de weerstandscapaciteit Begripsbepaling Weerstandscapaciteit is de mate waarin de gemeente Veendam over middelen beschikt of kan beschikken om niet voorziene tegenvallers op te vangen. Onderscheid wordt gemaakt in de incidentele en de structurele weerstandscapaciteit. Onder incidentele weerstandscapaciteit wordt verstaan de capaciteit die de gemeente heeft om eenmalige tegenvallers op te vangen. Onder structurele weerstandscapaciteit verstaan we middelen die permanent inzetbaar zijn om tegenvallers op te vangen. In een overzicht ziet dit er als volgt uit:

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

99 | Pagina

Tabel 1 Weerstandscapaciteit Bestanddeel

Incidentele

Structurele

weerstandscapaciteit

weerstandscapaciteit

Post onvoorzien

X

Algemene Reserve

X

Bestemmingsreserves (gedeeltelijk)

X

Stille reserves (saldo gesteld op nihil)

X

Onbenutte belastingcapaciteit

X

Begrotingsruimte (bezuinigingen/onvoorzien)

X

De weerstandscapaciteit van onze gemeente is berekend door rekening te houden met de algemene reserve en de post onvoorzien. De weerstandscapaciteit is als volgt gespecificeerd: Algemene reserves Onvoorzien Totaal

17,50 miljoen 0,04 miljoen 17,54 miljoen

De inventarisatie van de risico’s Algemeen In deze paragraaf worden een aantal uitgangspunten genoemd voor het berekenen van de gewenste hoogte van de weerstandscapaciteit. Het proces begint met het in beeld brengen van de risico’s. Vervolgens wordt de omvang van het risico bepaald met behulp van de onderstaande risicoscore tabel. Er wordt een inschatting gemaakt van de waarschijnlijkheid dat het risico zich daadwerkelijk zal voordoen. Tabel 2 Risicoscore Waarschijnlijkheid

Risicoscore op waarschijnlijkheid

Uitgedrukt in een percentage

Klein

1

1 tot 5

Beperkt

2

5 tot 25

Reëel

3

25 tot 50

Groot

4

50 tot 75

Zeer groot

5

75 tot 95

Jaarstukken 2024 gemeente Veendam

100 | Pagina