Transcriptie afscheid gemeenteraad 31 maart 2026

Sharon Dijksma (voorzitter) [01:47:30]: Dankjewel Margreet. Prachtig dat je Vesalis, niet iedereen zal haar kennen, in deze raadzaal brengt. Ik ben ook een groot fan, kan ik je vertellen. We gaan heel kort schorsen, want we lopen een beetje uit de tijd. Voor de wissel. Ik schors de vergadering voor een kort ogenblik.

Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:55:40]: We gaan verder. Berdien. Berdien van der Wilt. Je zou kunnen zeggen een atypische politica. Je was nooit bezig met politica zijn. Je zag jezelf in de eerste plaats als volksvertegenwoordiger. Iemand die zich primair wilde inzetten voor de inwoners van Utrecht. Bijvoorbeeld met jouw initiatiefvoorstel 'Geef woningzoekenden een stem'. En vanuit de portefeuille Maatschappelijke Opvang was jij de stem van kwetsbare mensen. Mensen die vaak over het hoofd gezien worden en minder goed gehoord. Toen je vier jaar en één dag geleden begon als raadslid, groeide je al snel uit tot de coach en psycholoog van de D66-fractie. Sterker nog, van de hele raad. Je bent een van de zeldzame politici die niet alleen over de schutting tussen partijen heen kijkt, maar er letterlijk ook overheen klimt. En dan weten ze jou ook te vinden. Iedereen die goed advies, een luisterend oor of een knuffel kon gebruiken, die was bij jou aan het goede adres. Collega's zien je als iemand die kan verbinden, menselijke warmte uitstraalt en vertrouwen wekt. En ik zou daaraan willen toevoegen dat je allergisch bent voor wat ze noemen politiek testosteron. Want kom bij Berdien niet aan met geharrewar en gekissebis. Het kwam wel eens voor dat jij als een Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

18

soort vredestichtende blauwhelm tussen de rood aangelopen hoofdjes ging staan. En door iedereen simpelweg als mens te benaderen en te waarderen, heb jij niet alleen inwoners voor je gewonnen, maar ook je collega raadsleden en ons als college uiteraard. Je hebt een baan in het onderwijsveld waar je je richt op burgerschap onder scholieren. Nou, dat lijkt mij een rol die jou op het lijf is geschreven, maar het is ook een baan die ontzettend veel van jou vraagt. We gaan je missen. Gelukkig komt er geen einde aan jouw grote maatschappelijke betrokkenheid en je onvoorwaardelijke liefde voor Utrecht. Want je blijft je natuurlijk ook vandaag en de dagen die erop volgen inzetten voor de stad. Maar wij gaan je wel heel erg missen. Bedankt voor al je inzet, maar vooral ook voor je collegialiteit. En een groot applaus voor deze vredestichter. Dank jullie wel.

Berdien van der Wilt (D66) [01:58:52]: Nou, jeetje, wat een mooie woorden. Dank, Sharon. En lieve allemaal, zal ik maar zeggen. Nou, ik ben nu toch een vrede stichter, dus lief mag er ook nogal bij. Ik sta hier met een groot gevoel van trots en dankbaarheid voor alle mooie dingen die ik inhoudelijk heb mogen doen. Samen met jullie, met partners en inwoners in de stad. Maar ik sta hier vooral ook heel erg dankbaar voor ontzettend veel mooie herinneringen die ik heb gemaakt. Herinneringen die ik koester en niet ga vergeten. Bijvoorbeeld alle steun- en aanmoedigingsappjes van Johan. Of het sigaartje roken met Margreet bij het Nederlands Filmfestival. Het uitwisselen van blikken met David als een van ons boos was. Met uiteindelijk altijd een glimlach of knuffel na afloop. Die keer dat Rick na mijn eerste vervelende ervaring online bij me incheckte hoe het ging. En vroeg of hij die persoon moest aanspreken voor mij. De talloze eerlijke heerlijke discussies in de werkgroepen werkdruk en participatie. Het onwijs gezellige werkbezoek in Wenen waar ik met Anne-Marijn, Ruben en Jantine nog tot laat in de nacht dansen te vinden was in een of andere aftandse Weense discotheek. Alle flauwe grappen van Eelco waarvan ik ze niet allemaal op de livestream durf te delen. De warmte en zorgzaamheid van onze geweldige bodes en de griffie.

En die ene avond toen ik na een wijntje tegen Maarten van Heuven opbiechtte dat ik snijbloemen ook een duurzaamheidscrime vond. En hij de dag daarna meteen de kans pakte om met een motie te komen om de inkoop ervan te verbieden. Met steun van de D66-fractie. De gedeelde liefde met Hessel op middenhuur. Hij is er nu vandoor, maar we weten dat het goed zit. Die me toch nog een beetje bij mijn CDA-hoed hield. En de mooie gesprekken over de mooie en minder mooie kanten van het raadwerk. Soms met een dikke knuffel na afloop. Soms onder het genot van een amaretto sour met Hester. De belangrijkste misschien wel. Mijn geweldige fractie. Mijn zelfgekozen familie die er altijd was. Ik weet oprecht niet of ik het zonder jullie had volgehouden. En ik heb me stuk voor stuk aan jullie verknocht. Ik hou van jullie. Als laatste wil ik iedereen buiten deze raadzaal bedanken die er voor me was in die jaren. Collega's, vrienden, familie. Met uiteraard een eervolle vermelding van mijn lieve moeder en mijn geweldige zus en Joni hier achterin de zaal. Heel fijn dat jullie er zijn. Jullie zijn mijn thuis. Lieve allemaal, ik ga jullie ontzettend missen. De raad, de griffie, de bodes, het college, mijn fractie, ons fractiebureau, partners in de stad en alle inwoners die ik heb mogen ontmoeten. Ik ben een rijker mens dan vier jaar terug en dat ben ik mede dankzij jullie.

Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

19

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:01:41]: Nadia. Nadia Stylianou. Wat ik zo leuk vind aan jou, is dat jij jouw emoties nooit onder de banken verstopt. Als iemand iets heel grappig zegt tijdens een raadsvergadering, dan ben jij de eerste die lacht. En als je tijdens een betoog of een inconsistentie of een irrelevantie ontdekt, dan is jouw verbazing in ieder geval tot mijn stoel voelbaar. Typisch Nadia dus. Maar de afgelopen raadsperiode hebben we je natuurlijk ook geleerd kennen als een volksvertegenwoordiger die zich vol overgave op belangrijke onderwerpen stortte. Wat ik zeker wil noemen is jouw strijd met Stevie samen voor het vrijmaken van geld voor een transzorgkliniek in Utrecht. Daar heb je hard aan getrokken. Jij zag dat wonen in de stad niet automatisch betekent dat iedereen een achtertuin, genoeg geld voor een sportclub of een zwemabonnement heeft of een plek in de buurt om te ontspannen. Dus heb je je ingezet voor meer zwemplekken in Utrecht, bij Munt Sluis, jongere plekken, openbare terrassen en ruimte voor sport. En je hebt ook gestreden voor het behoud van het skatepark. Voor één speerpunt, en het was niet eens een verkiezingsthema van D66, zette jij zelfs jullie geheime fractiemedewerker in. Want in een filmpje waarin jij pleitte voor meer openbare plekken waar honden lekker kunnen bewegen, zagen we ook Lou voorbij kwispelen.

Dat is jouw langharige teckel die de kijkers blaffend meedeelt dat ook honden net als mensen recht hebben op speelveldjes. En diezelfde Lou reist nu met jouw gezin mee naar, je zou kunnen zeggen, Venlo. Want helaas zijn ook jullie slachtoffer geworden van de oververhitte Utrechtse woningmarkt. En daarom gaan jullie terug naar jouw Limburgse wortels. Dank voor alle inzet voor de stad. Er komt misschien ook wel een moment dat de lokale politiek in Venlo gaat kennismaken met jouw scherpte, jouw humor en je bevlogenheid. En ik hoop dat je de raadspenning die je nu gaat krijgen als een aanmoedigingsprijs gaat zien. Dank je wel.

Nadia Stylianou (D66) [02:04:38]: Lieve allemaal, het was de eer van mijn leven om gemeenteraadslid te mogen zijn voor ons Utrecht. Soms ben ik bang dat dit het meest geweldige is wat ik ooit ga doen, maar wie weet. Als raadslid heb je idealen en ideeën, maar zonder uitvoering zijn we helemaal nergens. Daarom een diepe buiging voor de mensen die voor de gemeente werken en het waarmaken. Ik heb er zo velen mogen ontmoeten de afgelopen vier jaar. Want wat mag Utrecht in haar handjes klappen met zoveel toegewijde mensen. Mijn lijst die ik nu ga opnoemen is per definitie onvolledig en volstrekt willekeurig. Maar zegt hopelijk genoeg. Projectleiders zoals Eelco van den Bogaert die midden in een bijna instortende werfkelder enthousiast over zijn project vertelt. Rogier Korenman die een onmogelijke puzzel legt waar en welke club mag sporten. En Lily van Neer die onvermoeibaar blijft strijden voor de seksuele gezondheid van onze inwoners. Omgevingsmanagers zoals Mirjam Huwer die ervoor zorgen dat de stem van jongeren niet ondersneeuwt in de grote ontwikkelingen. Trouwambtenaren zoals Erik Hendricks die zelfs een Bali huwelijk romantisch maakt. Bodes zoals Kostas, Jacco, Maarten, Jorgels en Garmt, die je altijd met een glimlach ontvangen.

Onze Giffie, Miguel, Florien, Gijs, Johan, Willemien, Bahreddine, Frank, Marjolein en Jelmer, die ons met eindeloos geduld en kennis door de regels loodsten. De vrouwen achter het democratieprogramma. Mieke, Vera, Petra en Judith. Die scholieren laten ervaren hoe onze democratie werkt. En natuurlijk onze bestuursadviseurs. Shelly, Jan, Martin, Martijn, Helene, Maud, Esther en Maria. Die altijd de juiste antwoorden boven tafel krijgen. Het kloppende hart van het stadhuis. Sandy, Danielle, Claire, Imke, Tom, Yeliz, Willem, Jannie en Dennis, bij jullie konden we altijd binnenvallen. En ik doe nog zoveel Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

20

mensen tekort, dat weet ik. Maar de lof die wij hier vandaag in onze schoenen geschoven krijgen, is net zo goed die van jullie. Utrecht staat voor altijd in mijn hart gekerfd. Ik ga jullie ontzettend missen. Heel erg bedankt. Dank u wel.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:07:09]: Maartje, Maartje Vermeulen. Met jou nemen we afscheid van een best wel zichtbaar raadslid. En dat is niet alleen vanwege de mooie bloem die je altijd in je haar hebt of de goede schoenen. Ik heb namelijk trouwens dezelfde. Grapje mensen, ik was even aan het opletten of jullie nog wakker zijn. Ja hè? Maartje, je was toegankelijk, bereikbaar. En soms voelde het voor jouw fractie en ik denk ook voor sommige wethouders wel eens alsof er drie Maartjes waren. Je dook overal op. Je hebt ontzettend veel energie. En dat is energie die eruit moet. En dat weten ook de mensen die met jou wel eens op de dansvloer hebben gestaan. Jouw lievelingseten? Roti uit de Kanaalstraat. Goeie tip. Want je kent natuurlijk heel goed de weg in Lombok. Als raadslid, bewoner en ook als vrijwilliger bij het Banka-plein. Een plek om trots op te zijn, want dat is een soort kleine oase in een hele drukke stad. Als kind kun je er geweldig spelen, maar ook voor ouders is het een hele fijne plek. En op 5 mei was het misschien wel de mooiste speeltuin van Utrecht, was de place to be. Heb ik in ieder geval gehoord. En dat was van alles. Karaoke voor kids, een heuse breakdance les. En misschien is het niet zo ver gezocht om een soort van verband te leggen tussen het bankkaartplein en jouw inzet voor de raad.

Vanwege natuurlijk je inzet voor speeltuinen en groen, maar ook voor het onderwijs. Want dat was de kern van jouw inzet. Om een mooi, toegankelijk en inclusief onderwijs te maken. Ik denk aan het onderwijs in de huisvesting en alles wat daarbij kwam kijken. Het leerlingenvervoer voor schoolse educatie. Je hebt echt een hart voor onderwijs. En dan noem ik ook nog een recent punt waar jij ook echt voor bent gegaan, de eigen bijdrage voor de kraamzorg. Die wordt straks vergoed via de bijzondere bijstand of de U-Polis. Daar heb je voor gepleit en dat is op de valreep natuurlijk nog een heel mooi resultaat. Lieve Maartje, we gaan jouw aanstekelijke energie missen. En we gaan jou zelf missen. Dank voor al jouw inzet voor de stad. En ook voor jou, welverdiend, een raadspenning. Dank je wel.

Maartje Vermeulen (GroenLinks-PvdA) [02:10:43]: Lieve mensen, lieve papa en mam die achterin zitten. Ik sta hier op een hele bijzondere plek. Trots dat ik als raadslid van de gemeente Utrecht hier mag zijn. Het Stadhuis is steeds meer mijn tweede huis geworden. En daar wil ik iedereen voor bedanken. Ik ga dat niet één voor één doen, maar ik wil zeggen hierbij iedereen bedankt. Aan het begin vond ik het best lastig en moest ik wennen aan het stilzitten. Tijdens een raadsvergadering. Stilzitten is namelijk niet mijn sterkste kant. Het liefste ben ik met mensen in gesprek. En ga ik lekker op pad. Dat heb ik dan ook heel veel gedaan. En bij elk onderwerp wat in de raad kwam, ging ik er langs of ging ik met mensen in gesprek. Of belde ik soms zelfs aan. Of ik ging zelf naar scholen toe of ik alsjeblieft een keer langs mocht komen. Zo heb ik meer dan 60, 65 scholen wel bezocht. En vele andere plekken in de stad. Ik vind het belangrijk om ervaringen van inwoners naar het stadhuis te brengen. Maar ook het stadhuis en de politiek naar de stad. Met vele gastlessen en bezoeken aan allerlei Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

21

projecten heb ik dat geprobeerd te doen. Ik genoot in de loop van de vier jaar ook steeds meer van het raadswerk. En ik groeide ook in mijn rol. Ook in letterlijke zin. Want het krukje waar ik nu op sta is inmiddels een paar centimeter hoger dan op het moment dat ik gestart ben. Mede dankzij de Griffie. Ze hebben het iets hoger geworden. En als razende werd ik ook effectiever en het lukte me om elk project wat groener en socialer te maken. Ik zette me in voor kraamzorg, leerlingenvervoer, maar ook voor thuiszitters. Daar heb ik onlangs een initiatiefvoorstel gemaakt en inclusief spelen. Maar toch heb ik besloten om me niet opnieuw te kandideren. Want ik zie mijn drie dochters heel snel groot worden en ik wil graag meer tijd met ze doorbrengen. Mijn strijd tegen segregatie en voor de mensenrechten en ook kansen voor elk kind, die wil ik graag voortzetten buiten de raad. Ik blijf als in Utrecht actief, in het onderwijs, maar ook als vrijwilliger. En wie weet kom ik ooit nog wel een keer terug. Ik wil graag een boodschap geven aan iedereen hier. Heb oog en oor voor elkaar en ook voor Utrecht.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:12:59]: Ingeborg, Ingeborg Hornsveld. Een volksvertegenwoordiger in hart en nieren. Zo hebben we jou deze periode leren kennen. En dat was je niet alleen vanaf het prille begin, maar misschien eigenlijk al wel een beetje vanaf daarvoor. Tekenend is dat jij bij jouw sollicitatie twee referenten meenam. De directeur van het Volksbuurtmuseum en iemand die schoonmaker was. En het laat zien hoe benaderbaar je bent en dat je ook voor iedereen wil opkomen. Dat heb je altijd met volle overtuiging en volle inzet gedaan. En dat was niet altijd makkelijk, want je kent fysiek de nodige tegenslag. Je bent ook even uit de running geweest in de afgelopen periode. Maar dat liet je door niets tegenhouden, zo kun je het wel zeggen. En ik denk dat het je misschien zelfs nog wel meer vastberaden heeft gemaakt. Vaastberaden om bijvoorbeeld toegankelijkheid op de kaart te zetten. Daar heb je altijd aan gewerkt. Toegankelijkheid, zichtbaarheid en inclusiviteit. Mensen een stem geven die niet gehoord en niet goed vertegenwoordigd worden. En dat solidaire geluid, dat liet je in de raad horen. Ik herinner me bijvoorbeeld de vragen die je hebt gesteld over het beter zichtbaar maken van ons homomonument. En op andere plekken liet je een ander geluid horen. Het liedje In de schaduw van de Dom, dat verdient natuurlijk een plaats in de Utrechtse kanon.

Je was ook nog dj ooit, heb ik gehoord, bij Stichting Pann. En daar wist je de dansvloer vol te krijgen met Sezen Aksu. En andere Turkse muziek. Dat is echt voor meer onze generatie dat we dat nog weten, denk ik. Maar er komt er nog één. Daar zijn wij ook allebei dol op. Nina Hagen. Ja, toch? En Patti Smith zijn muzikale helden van je. En dat kan ik heel goed begrijpen. Ingeborg, jij wilde de politiek in omdat je een brug wilde slaan naar mensen, zoals gezegd, die zich niet of nauwelijks door de politiek vertegenwoordigd voelen. En dat heb je in deze raadsperiode met verven echt gedaan. En de Utrechtse politiek gaat dus dat geluid ook missen. Ik hoop dat anderen dat gaan overnemen. Veel dank voor al het werk dat je hebt verzet. En ik geef je heel graag ook een welverdiende raadspenning. Dank je wel.

Ingeborg Hornsveld (GroenLinks-PvdA) [02:17:19]: Ja, met een krukje, met dank aan Maartje ook, dat die wat hoger is. En, nou, ik heb het droog gehouden, maar het scheelde niet veel, Sharon. Dank je wel. Ik sluit me aan bij heel veel wat Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

22

hiervoor gezegd is. De dankwoorden aan de raad, aan mijn collega's, vooral aan mijn lieve fractie. Dank daarvoor allemaal. En ook aan mijn vrouw en dochter, die mij steunde. In mijn bevlogenheid, mijn enthousiasme, maar ook vaak in mijn gemopper thuis. Ja, dat zullen jullie ook wel herkennen. Ik ga iets zeggen dat past bij mijn eigen wortels. En wat ik de afgelopen vier jaar ook heb willen benadrukken. Ik hoop dat de nieuwe raad zich dit ter harte zal nemen. De politiek is een ijdele wereld. Men hoort zichzelf graag praten. Ziet zichzelf op hele grote schermen. Ja, dat gaat ook over mezelf, hè, dit. Dat hoop ik dat jullie dat snapten. Men wil heel graag in de krant en op de foto. En men wil als eerste, of minstens als tweede onder de moties. Natuurlijk omdat we die inhoud oprecht heel belangrijk vinden en een ideaal hebben. Maar ook, laten we eerlijk zijn, ter meerere eer en glorie van ourselves. En als anderen ons niet in de spotlight zetten, dan doen we dat zelf wel, via social media. We werken hard, maar krijgen daarvoor dan ook veel waardering. Ik wil hier en nu even de focus verleggen en als laatste daad in deze raad een symbolisch eerbetoon neerzetten aan de minder zichtbare mensen die in het Stadhuis minstens zo belangrijk zijn, alles mogelijk maken, alles voor ons hebben gedaan en daarvoor niet in de krant op de story's van Instagram komen.

En gelukkig hebben een paar mensen dat voor me ook al een beetje gedaan. De mensen die regelmatig als groep bedankt worden, maar die ik nu als individu met voor- en achternaam wil noemen en op een voetstuk wil zetten. Let op. De bodes. Kostas Librakakis. Salam Buzilat, Garmt Brouwer, Remy Penning, Ruben Bakker, Savannah Linkers, Adela Leerdam, Georgios Stravianidis, Maarten Klaassen, Simon de Vries, de regisseurs van de livestream daarboven, Dennis van Averzout, Gerard Uitwillige, Jordi Doverje, De catering niet te vergeten. Betty Ruys. Erik van Maarschalkeweerd. Niveen Abdelaziz. Van de beveiliging heb ik helaas niet alle namen, omdat ze wisselen uit de pool. Maar op maandagavond is daar in ieder geval altijd Tim. De UW Schoonmaak. Gerard Smits, Claudia Kilian, Bereket, Angel Radione. En de klokkers. Ze zijn er nu niet, we kunnen lekker over de tijd heen, merken jullie dat? Zal ik even nog een liedje zingen? Nee. Ander keertje. Bente Rodenburg. Corrieke Tornbroers. Ingeborg van Teeseling. Madonna Wartan. Merel Warmerdam. Olivier Slebos. Tim Bakker. En de mensen die zorgen dat alles op rolletjes loopt. Zoals Jannie van der Vlis Timmer. En Sandy van Turenhout. Ik ga een applaus vragen voor jullie. Voor alle onmisbare mensen in de stad. Waarvan dit er een hoop zijn. Ik wil iedereen die kan staan vragen op te staan. En een daverend applaus geven voor alle onmisbare in de stad.

Dank jullie wel. Dank jullie wel. Ik ga jullie ook missen.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:22:11]: Ja, met de kleine... Marijn, beste Marijn, dat de werkdruk voor gemeenteraadsleden torenhoog kan zijn, is denk ik wel het understatement van het jaar. En in het verleden gaf jij gemeenten natuurlijk advies over hoe zij hun werk efficiënter konden doen. En hier in het Stadhuis leidde jij een werkgroep die zich onder meer bezighield met de werkdruk in de raad. Je bent het voorbeeld van iemand die zijn werkervaring gebruikt om het raadswerk te verbeteren. Je hebt een lange staart van dienst in de gemeenteraad. Als raadslid, maar ook als fractiemedewerker. Na de verkiezingen van 2018 was jij zes dagen, heb ik gehoord in de veronderstelling, dat je eindelijk een raadszetel had bemachtigd. Maar Tess had voorkeurstemmen zodanig dat zij gekozen werd. En toen bleef jij dus fractiemedewerker. Maar uiteindelijk werd jouw geduld toch beloond. En Utrecht werd beloond met een raadslid dat altijd alle details wilde weten, de stukken goed las, optimaal voorbereid het debat inging. En mobiliteit en verkeer, dat waren jouw onderwerpen. Zo Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

23

streed je voor een alternatief herinrichtingsplan voor de bewoners van de Maliebaan. Je kreeg het voor elkaar dat er een onderzoek kwam naar de verkeerssituatie op de Meernbrug. Die gaat nu ook leiden tot aanpassingen van de verkeerssituatie op de Meernbrug. En we leerden jou kennen als een politicus die zich vast kon bijten in een onderwerp. Vast hield aan zijn standpunt stevig debatten kon voeren, maar zonder daarbij op de persoon te spelen. En wat ik heel mooi aan jou vind is het gemak waarmee je met iedereen eigenlijk ook contact legde. Even gezellig buurten met vak C en de Griffie, dat deed je gewoon. Ondanks jouw warme hart voor Zeeland en Griekenland ben je dus wárs van eilandjescultuur. Gezinsuitbreiding opnieuw is onderweg. Tijd voor wat anders. En jouw vakmanschap, je bent wel eens de Mark Rutte van de Utrechtse Raad genoemd. Dat gaan we missen. En ook jouw onbegrensde inzet. En daar wil ik je voor bedanken. En ook voor alle tips die ik ook heel vaak van jou kreeg. Gewoon even een appje. Heb je hier aan gedacht? Denk je daaraan? Ik wil dat nu wel gewoon erkennen. Dat is echt fijn. En dat heb je altijd gewoon met alle vriendschap gedaan. En dat is zeer waardevol. Dank je wel ook daarvoor. Dat heb ik bijzonder gewaardeerd. Ik wens jou en blijf je zeker zien, weet ik. En je gezin alle geluk, goeds en gezondheid. En heel graag geef ik jou ook de raadspenning.

Want je hebt hem zeer, zeer verdiend. En neem die leuke kleine maar even mee.

Marijn de Pagter (VVD) [02:26:25]: Bij mij mag hij iets omhoog dan weer. Voorzitter, leden van het college, en Sharon in het bijzonder, heel erg veel dank. Allereerst voor de mooie woorden die je net uitsprak. Ik kreeg tranen van in mijn ogen, dankjewel. Wie erbij was toen ik mijn maidenspeech gaf, ruim zeven jaar geleden, weet dat ik op bijzondere momenten als vandaag iets dierbaars bij me draag. Dat is dit oude zakhorloge. Misschien de mensen die erbij waren bij de maidenspeech weten het nog. Ik heb het gekeken van een van mijn grote voorbeelden, mijn opa. Hij had het op zijn beurt weer van zijn opa gekregen. Het horloge mag dan 140 jaar oud zijn, maar hij doet het nog steeds. Ik weet niet of je het hoort door de microfoon heen. Maar hij tikt lekker, er zit een mooie secondewijzer op. Dus ik leg hem hier ook even neer. Ik zal een beetje in de gaten houden dat ik niet over die drie minuten heen ga die ik hier vandaag heb. Maar vandaag houdt niemand zich echt aan de tijd volgens mij. Dus vergeef me. Beste allemaal, ik sta hier echt met een mix van emoties. Aan de een kant kijk ik met trots en dankbaarheid terug op mijn twee periodes in de Raad. En aan de andere kant voel ik ook echt dat het nu voorbij is. Ik ga het raadswerk, deze zaal en al deze mooie mensen hier ook gewoon ontzettend missen. Maar het eerste over eerst. Het is gewoon goed zo.

Voor mij komt er niet alleen een einde aan een raadsperiode van bijna acht jaar, maar eigenlijk ook een einde aan een periode in dit Stadhuis die begon toen ik eind 2013 fractiemedewerker voor de VVD werd en commissielid. En in al die tijd heb ik allerlei prachtige rollen in dit Stadhuis mogen vervullen. Ik heb bijvoorbeeld voorzitter mogen zijn van de raadscommissie. De raad meerdere keren mogen voorzitten. Fractievoorzitter mogen zijn van de grootste oppositiepartij. De werkgroep werkdruk en werkwijze mogen voorzitten. Toch ook een huzarenstukje, zou ik willen zeggen. Voorzitter, ik kijk met veel dankbaarheid terug op allerlei mooie momenten in mijn raadsperiode. Ik denk bijvoorbeeld aan al die momenten met mensen die me aanspraken en bij hun thuis uitnodigden. Of hier op het Stadhuis langskwamen om hun zorgen te delen. Of aan dat moment dat Linda Voortman symbolisch een paspoort bij mij thuis bezorgde voor het eerst. Omdat we inderdaad mogelijk hadden gemaakt. En dat moment dat ik eindelijk de eerste flexflitspalen geplaatst zag worden langs de weg, nadat ik daar een paar keer Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

24

voor had gevraagd. En dat moment waarop de Raad instemde met verbetering van de verkeersveiligheid bij de Meernbrug. En voorzitter, zo kan ik ontzettend veel momenten opnoemen. Het zijn er gewoon veel te veel voor de drie minuten die ik heb. En volgens mij ga ik langzaam al erover heen. Maar goed. Voorzitter, ook ik ga dit moment gebruiken om mensen te bedanken. En ik begin dan natuurlijk allereerst met het bedanken van mijn allergrootste supporter. Dat is mijn vrouw Eva. Ze zit helemaal achterin. Lieve Eef, zonder jou had ik echt nooit gestaan waar ik nu sta. Je hebt me heel veel avonden en weekenden thuis moeten missen. Maar je keek zelfs mee met vergaderingen. En gaf mij echt de allerbeste feedback. Heel, heel, heel, heel veel dank voor jouw steun. Zo. Had ik even niet verwacht. Voorzitter. Natuurlijk wil ik ook de twee fracties bedanken waar ik in heb gezeten voor de ontzettend fijne samenwerking. Voor de mooie discussies. Voor het vele lachen. En ook een groot woord van dank van alle collega's in de Raad en het college voor alle mooie debatten en de warme persoonlijke contacten. En natuurlijk Merel en Miguel en hun mensen van de Griffie. De mensen van de beveiliging Bode, zoals Tim, Icostas, Jorgos, al hun collega's. Betty en haar collega's van de catering voor alle goede zorgen. En al die andere mensen die ervoor zorgen dat wij ons werk kunnen doen.

En ook niet te vergeten de journalisten die hier vaak gaan zitten en ook de mensen in de stad vertellen over wat wij hier allemaal doen. Dank. Voorzitter, voor mij zit het erop. Het klokje is rond, zou ik willen zeggen. En tegen iedereen die blijft zou ik willen zeggen, hou de sfeer goed en de werkdruk laag. Het gaat jullie goed.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:31:03]: Fred, Fred Dekkers. Er was een tijd, Fred, dat zo ongeveer iedere organisatieadviseur trots zei dat hij Black Belt was. Een zwarte band in de zogenaamde Lean Sigma Six. Dat is iets met efficiënte dienstverlening, maar ik heb geen idee. Ik weet ook niet of het misschien alweer wat op zijn retour is. Maar jij hebt in ieder geval wel een echte zwarte band in taekwondo. Dat is een sport die een belangrijke rol speelt in jouw leven. En niet alleen voor jou persoonlijk als sporter. Want naast je raadwerk gaat veel van wat je doet in de stad ook over taekwondo. Je bent scheidsrechter, je helpt een sportschoolhouder en via die sportschool Tjamie Sports maak je de sport ook toegankelijk voor een grote groep. Van de allerjongste tot ouderen en de laatste via een programma meer bewegen voor ouderen. En onderuitgetakeld was je zelf ook wel wat op het gebied van gezondheid. Want vanwege een hartoperatie moest de raad jou in 2018 een paar maanden missen. Maar je kwam gewoon terug. En je bleef je inzetten voor de stad met hersteld hart en ook met je ziel, zou ik willen zeggen. En bij die inzet was het sleutelwoord participatie. Want wat jij zelf in de praktijk brengt met taekwondo, dat gun jij andere Utrechters. En je hebt eigenlijk vanaf het prille begin ervoor geijverd om die participatie te vergroten.

En daar begon je dus dertig jaar geleden ongeveer al mee en je hebt dat gewoon in de raad voort gezet. En het leidde tot heel uitgebreide bijdragen ook af en toe. In het debat over bijvoorbeeld Samen Stad Maken. Maar het zorgde ook voor tastbare resultaten. Want je was een enthousiast pleitbezorger van het initiatievenfonds. En ook de buurtaanpak stilzitten is aan jou niet besteed. Dus in de vakantie ga je daar heel graag op uit met de fiets. En dat past bij iemand die zich zo inzet voor de mobiliteitstransitie, want dat heb je ook nog gedaan. De voetgangersnota die er nu ligt is ook voor jou een succes. Dus als je hier straks wegfietst, vermoed ik, dan doe je dat in het besef, Fred, dat hoop ik van harte dat je dat zo zult voelen, dat je echt het verschil hebt kunnen maken. En met een raadspenning op zak. Het gaat je goed en dank je wel. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

25

Fred Dekkers (GroenLinks-PvdA) [02:34:48]: Bedankt Sharon voor de mooie woorden en lieve allemaal. Voor u staat een trotse man. Trots op Utrecht en trots dat ik in de 54 jaar dat ik in Utrecht woon, waarvan ruim negen jaar als raadslid, heb kunnen bijdragen aan een mooier, groener, eerlijker en veelkleurig Utrecht. Toen ik naar Utrecht kwam was het een slaperig provinciestad, waar op zondag de verkeerslichten uit waren omdat er geen verkeer was. Nu is het soms te levendig. Maar ik ben ook wel trots dat er ook buiten het centrum veel te beleven valt. Vorige week was ik nog bij 25 jaar het Wilde Westen. Met muzikanten en zangers uit heel veel verschillende landen. Op plekken waar bedrijven als Werkspoor, Bronswerk en Kok verdwenen zijn. Bedrijven waarvan de werknemers in 1941 deelnamen aan de Februaristaking. Daar hebben culturele, sociale, duurzame Utrechters en ruimtemakers initiatief genomen op momenten dat de bouw niet van de grond kwam. Die oude industriegebieden zijn nu de plekken waar we nieuwe woonbuurten maken. Met stevige verdichting, maar ook ruimte voor groen, ontmoeten en duurzame betaalbare woningen. Autoluw, klimaat adaptief, circulair en natuur inclusief. Als wijkraadsvoorzitter en lid van de ontwikkelgroep Lombok Centraal praat ik mee over de ontwikkeling van de kop van Lombok, het Westplein en het buurtsgebied.

Veel van de uitgangspunten die in de net vastgestelde stedenbouwvisie zijn vastgesteld, zijn toen ontwikkeld. De discussie over een tunnel onder het Westplein was ook een kantelpunt in de discussie over bereikbaarheid. Toen ik in Utrecht kwam, reden er nog auto's door de Lange Elisabethstraat. En was de Catharijnesingel nog een stuk snel weg. De acties van onder meer Utrecht Weer omsingeld, Ronduitweg, Vrienden van Amelisweerd en verkeersgroepen in Ondiep en Zuilen hebben eraan bijgedragen dat we doorgaand autoverkeer waren en voorrang geven aan fietsers, voetgangers en OV. Ik ben trots dat ik betrokken was bij die acties, bij het vaststellen van het mobiliteitsplan. En in de laatste vergadering bij het vaststellen van de voetgangersnota met de motie herstel van het Zebrapad. De kop van Lombok en het Westplein waren de eerste co-creatieprocessen in Utrecht. En er kan best nog heel veel beter aan Samen Stad Maken. En het afschaffen van de wijkraden, dat was echt een misser. Toch ben ik trots hoe we in Utrecht Samen Stad Maken. Ik ben trots op de methode Einstein en trots op de voorzieningen voor mensen zonder papieren. Succes hebben vele vaders en moeders en die wil ik bedanken. Al die Utrechters die met hun dromen en zorgen voorstellen en bezwaren mij hebben geïnformeerd en geïnspireerd. Alle raads- en commissieleden met wie ik heb samengewerkt.

Alle mensen in het Stadhuis en het Stadskantoor die ons werk mogelijk hebben gemaakt. En ik ben blij dat een aantal mensen ze met naam hebben genoemd. En natuurlijk mijn lieve vrouw Nelly en dochter Wieke, die me veel hebben gemist, maar altijd hebben gesteund. Met een beetje provo en protest, maar met veel positiviteit hoop ik nog lang te blijven bijdragen aan het progressief Utrecht.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:38:39]:

Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

26

Komen we bij Rachel, Rachel Heijnen. We hebben het allemaal gemerkt. Jij nam het raadswerk heel serieus en gaf het altijd de zorg en aandacht die het verdient. Ik zou

Rachel Heijne (GroenLinks-PvdA) [02:41:29]: Voorzitter, dank Sharon. Hier sta ik dan, nog één keer na twee periodes in de Raad. Acht jaar. Lang genoeg om te groeien, om onderwerpen te doorgronden en om te ervaren dat raadswerk vaak een lange adem vraagt. Voor de inhoud ben ik de Raad ingegaan. Over de inhoud zal ik dus ook nog één keer spreken. Sorry. Twee onderwerpen. Het eerste debat dat ik deed ging over windmolens in Rijnenburg. De besluitvorming is inmiddels afgerond. Ze staan er nog niet, maar ik heb er het volste vertrouwen in dat die wel gaan komen. Het gebied is groot en de ontwikkelingen in het gebied gaan door in de volgende raadsperiode. Dus ik gebruik dit moment om nog één keer te benadrukken. Zorg dat er in het noorden van die polder, naast duurzame energie, ook dat prachtige stadsbos komt. En voorts ben ik nog steeds van mening dat bouwen in de polder geen goed idee is. Inmiddels is anders besloten, maar ik ben ook nooit bang geweest om tegen de stroom in te zwemmen. En dat brengt mij, het werd nu al genoemd, bij het andere onderwerp dat me aan het hart ligt, houtstook. En daarmee natuurlijk gewoon schone lucht, want daar ging het om. In acht jaar tijd heb ik het sentiment zien kantelen. Waar het onderwerp acht jaar geleden nauwelijks serieus werd genomen, is er nu breed besef van de schadelijkheid van houtrook. Het kwam net ook al uitgebreid aan de orde.

Ik ben blij dat mijn initiatiefvoorstel is aangenomen en dat we in deze raad met brede steun hebben besloten dat we in 2030 echt helemaal stoppen met houtstook in Utrecht. Dank aan Eva ook. Ik vond het heerlijk om me in te zetten voor een duurzame groene stad. Maar wat mij het meest raakte in dit werk is hoe dichtbij de stad kwam. De mails van bewoners, de uitnodigingen om op bezoek te komen, de gesprekken op straat en het gevoel dat je echt iets kunt betekenen. Waarom dan toch stoppen? Omdat ik naast mijn baan dit werk ook echt pittig vond. Ik had vaak het gevoel op twee plekken te kort geschoten. En daarnaast wil ik gewoon meer tijd voor mijn privé leven. Vooral voor mijn ouders die meekijken. En tot slot heb ik de sfeer inderdaad ook echt zien veranderen. En daar had ik moeite mee. Jullie zien het aan me. Daarom mijn oproep aan de mensen die doorgaan. Hou elkaar een beetje heel. En er is één iemand die ik daarin bijzonder wil noemen. En dat is David Bosch. Hoewel wij inhoudelijk flink uit verschillen. Ik kan mijn letters niet meer lezen. Hoewel wij inhoudelijk flink konden verschillen, veroordeelde hij publiekelijk de bagger die ik over me heen kreeg na het voorstel over houtstook. Dat getuigt van medemenselijkheid en respect. Ik heb je dat vaker zien doen en daar wil ik je hartelijk voor bedanken. En ik wil vooral zeggen, blijf dat doen.

Dank aan iedereen die dit werk mogelijk heeft gemaakt. Prachtig hoe Ingeborg ze bij naam noemde. In het stadhuis en in het stadskantoor. Mijn collega raadsleden, met velen heb ik met jullie heel mooi samengewerkt. Ik genoot ervan om te kijken waar we elkaar kunnen vinden en waar we samen voorstellen kunnen maken. En het college, dank voor jullie tomeloze inzet en voor de samenwerking. En natuurlijk in het bijzonder mijn fractie. Jullie waren altijd een warm bad. Tot slot bedank aan familie en vrienden en heel erg in het bijzonder aan Maarten die daar zit in een hoekje. Ik zie je net. Duizendmaal dank. Je stond altijd achter me, letterlijk en figuurlijk. Nooit gemopper, altijd steun en vanaf morgen weer wat meer rust. Maar vanavond moet je nog één keer alleen naar huis, want ik vier een feestje. Mijn tijd in de raad stopt hier, maar mijn inzet niet. Utrecht blijft mijn stad en ik blijf me inzetten. Alleen op een wat andere manier. Dank jullie wel. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

27

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:46:35]: Ik had natuurlijk net al even aangekondigd. Want we gaan nu over naar de Good Cop. Naar Julia. Kijk, fractievoorzitter van GroenLinks zijn dat is een heel verantwoordelijke plek. Zeker hier in Utrecht. En bij Julia komt er nog een interessante lijst aan nevenactiviteiten bij. Want je bent op verschillende manieren actief. Voor de Landelijke Studentenvakbond. Je zat in de Raad van Advies van Dwars. Onder andere, begrijp ik. En je rolde zo vanuit dat leven jong de raad in. Aanvankelijk richtte jij je op werk en inkomen en sport, maar je ontwikkelde je eigenlijk al snel tot generalist. Je nam een plek in de werkgeverscommissie in en verrichtte belangrijk werk onder de motorkap van onze gemeenteraad. Dat is werk dat niet altijd gezien wordt, maar wel ook de nodige tijd opslokt. En het is bijzonder dat je daarnaast ook tijd en aandacht had voor al jouw collega's. Hoe gaat het met je? Hoe zit je erbij? Hoe kunnen we jou helpen om het werk te doen? En daar heb je je echt populair mee gemaakt bij heel veel collega's ook. En ondertussen werkte je ook nog hard aan jouw eigen bijdrage. En daar zaten hele bijzondere momenten bij. Het initiatiefvoorstel krijgen waar je recht op hebt bijvoorbeeld. Maar ook het voorstel voor het kwijtschelden van gemeentelijke belastingen. Dat werd een flink gevecht, tot aan de Hoge Raad aan toe.

Maar je kwam zag en je zou kunnen zeggen en overwon. Want de voorstellen en die strijd die jij daarvoor levert, die zijn wel typerend voor hoe jij politiek bedrijft. Zonder ego, zonder op te geven, maar ook met een loepzuiver moreel kompas en de feiten altijd paraat. Je woont in een heel vrij stukje Utrecht, in Tolsteeg. En daar kom je dan bij van het raadswerk met een tamelijk indrukwekkend lijstje van wisselende hobby's. Rollerskaten, klopt hè? Maar ook een hele tritse andere heb ik gehoord. Tapdancen, Afrikaans dansen, saxofoon spelen. Eigenlijk alles in de categorie hier zitten de buren niet op te wachten. En slecht nieuws voor de buren, want jouw tijd in de raad zit erop. Voor ons ook slecht nieuws trouwens, want we gaan je ontzettend missen. En vooral jouw gewetensvolle manier van politiek bedrijven. Graag geef ik ook aan jou de raadspelling. Dankjewel Julia.

Julia Kleinrensink (GroenLinks-PvdA) [02:50:06]: Ja, dank u wel, voorzitter. Dank je wel, Sharon. En heel eerlijk, toen ik acht jaar geleden solliciteerde voor de raad, had ik werkelijk geen idee waar ik aan begon. Sterker nog, toen ik werd gebeld over mijn plek en ik werd voorgedragen voor plek 7, dacht ik dat ze een fout hadden gemaakt en eigenlijk 17 of 70 bedoelden. Dus ik heb nog een keer gecheckt of dat wel klopte. Kortom, ik begon dit avontuur eigenlijk een beetje zoals Dorothy in The Wizard of Oz, die na een storm in een totaal andere wereld belandt en op avontuur gaat. En voorzitter, er was geen betere plek om dat te doen dan hier in Utrecht, in deze raad en in deze fractie. Ik kwam namelijk in een fractie terecht waar ik het politieke werk mag leren en waar voorbeelden mij lieten zien dat je politiek kan hebben vol idealen, zonder ego en zonder dubbele agenda's. En ik kreeg uiteindelijk het vertrouwen van hen om lijsttrekker en fractievoorzitter te worden. En dat is een rol die ik mezelf nooit had toegedicht en die ook niet bij elke partij vanzelfsprekend geweest zou zijn. En ook van deze fractie die er nu zit heb ik altijd 100% steun gevoeld. Fractievoorzitter zijn is soms een hele zware en moeilijke taak, maar dat werd altijd goed gemaakt door jullie. Dus dank jullie wel daarvoor.

En ook dank jullie wel voor het zijn van die politieke familie bij wie ik altijd terechtkom. En lieve mensen, wees een beetje lief voor die fractievoorzitters hier, ook in de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

28

toekomst, want ze hebben echt een zware taak te vervullen en het is nog wel eens ondankbaar. Dorothy maakte die reis niet alleen en slaat zich er met metgezellen doorheen. En die samenwerking heb ik hier ook altijd gevoeld. Met de raad, met de coalitie en natuurlijk met het college. Samenwerken aan hetzelfde doel, hoewel er af en toe een zijpaadje werd genomen of iemand een keertje verdwaalde. Het was in ieder geval een feest om dat met jullie samen te doen. En voor mij blijft die kern ook dat we politiek moeten samenwerken. En ik wil jullie bedanken dat ik eigenlijk bij ieder van jullie hier in deze zaal altijd terecht mocht. Weten dat je in vertrouwen met elkaar kan sparren. Samen kan zoeken naar een oplossing voor een inhoudelijk ideaal. En af en toe ook nog samen een drankje kunnen doen. Om even de raadsdag te verwerken met alles wat er weer is gebeurd. De Wizard of Oz blijkt uiteindelijk vooral een goochelaar met knallen en rook. En ook wij weten eigenlijk dat het niet gaat om het harde schreeuwen. En dat het werk eigenlijk niet hier gebeurt, maar achter de schermen. Alle mensen van de ondersteuning maken dat mogelijk. Die heeft Ingeborg al zo mooi genoemd. Dat wij hier in deze zaal met elkaar van mening mogen verschillen. En dat is ontzettend waardevol. Dus dank daarvoor.

En mijn vertrouwen in de politiek is misschien vooral gegroeid door die zogenoemde achterkamertjes, zoals anderen het zouden noemen. Of het nu de procedurevergadering was, vol procedureel geneuzel, die gelukkig na een tijdje werd afgeschaft. Het dagelijks bestuur, waar elke keuze werd betwist door de mensen die daar nog niet in hadden gezeten. Het schept toch een band met de mensen met wie je daar dan zit op dat moment. De avonturen met de CPR, waar we echt ons best deden, maar niet altijd wisten hoe we nu weer verder moesten. Het fractievoorzittersoverleg, waar ik de grapjes van sommige collega's heel hard nodig had om er doorheen te komen met elkaar. Dank jullie wel. Het schept een band en het helpt om dit werk te doen. Voorzitter, de reis in de politiek is wonderbaarlijk, grillig en vol ontdekkingen. En ik heb er ontzettend van genoten. Dankzij jullie allemaal hier. Zorg dat je het avontuur samen doet. Zoek die metgezellen met elkaar op en vertrouw elkaar. Want je komt er niet alleen verder mee, het maakt het werk ook nog eens leuk. Dank jullie wel.

Sharon Dijksma (voorzitter) [02:53:50]: We zijn bij het hoofdstuk afscheid nemen van de raadsleden nu aangekomen bij de laatste drie raadsleden die ik ga toespreken. En dat begint met iemand die vandaag speciaal ook voor de gelegenheid een stropdas aan heeft getrokken. Ik waardeer dat zeer. Dat zou best vaker mogen. Beste Maarten, niet alleen voor jou hè, gewoon... Jij bent een van de dinosauriërs van deze raad. En ik bedoel dat lief. Als compliment. Want je bent onze Nestor. En net als alle gemeenteraadsleden was jij ooit een junior. Maar als beginnend raadslid liet je meteen al een onuitwisbare indruk achter. Want er moest een fietspad bij het Merwede Kanaal komen. Je keek naar de plannen en je werd er meteen niet enthousiast van. Van de gedachte dat er een gelijkvloers kruispunt kwam op die ontwerptekening. Je zag het doemscenario al voor je. Massa's wachtende fietsforensen die hier de weg moesten oversteken met ellenlange fietsfiles tot gevolg. Dus pleitte jij voor een fiets onder doorgang. Maar je wilde jouw verhaal wel goed onderbouwen, dus trommelde je de fietserspont op. En met hen was jij een paar dagen lang bij de Nelson Mandela Brug fietsers gaan tellen. En wat jij natuurlijk allang vermoedde bleek ook te kloppen. Het aantal fietsbewegingen was hier zo hoog dat een onderdoorgang te verantwoorden was.

Je legde de cijfers voor aan wethouder Van Hooijdonk en zij paste de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

29

plannen hierop aan. En op 1 december 2020 ging de fietstunnel open. Als je dit zo snel voor elkaar krijgt, ik zou echt willen zeggen daar doen andere politici soms jaren over, maar het zegt iets over hoe gedreven je bent, hoe vasthoudend je bent. Je zet jouw tanden in dossiers zoals Bommel zich vastbijt in zijn speeltjes. Dat is de hond van Maarten en als je hem volgt op Instagram dan zie je alle avonturen langskomen. En dat mag ook wel, dat je je tanden ergens inzet, want je hebt in drie termijnen niet de makkelijkste dossiers gehad. Grondzaken, handhaving, openbare orde en veiligheid en wonen, om er maar een paar te noemen. In mei 2020, we zaten midden in de coronapandemie, presenteerde jij Summer in the City. En jouw plan was om in de zomer te kijken naar mogelijkheden voor horeca en cultuur om toch open te blijven. En je stelde daarom voor om terrassen in de stad uit te breiden en meer ruimte te creëren voor culturele evenementen en buitenbars. Alles uiteraard op anderhalve meter. En daarmee maakte je de zomer voor zowel horecaondernemers als inwoners ietsjes zonniger. En hopelijk wordt de toekomst van woningzoekenden ook wat zonniger. Want als lijsttrekker ging jij vier jaar geleden de verkiezingen in met de belofte om te gaan bouwen in Rijnenburg. Om het woningtekort aan te pakken. En in het coalitieakkoord werd afgesproken dat er vanaf 2035 gebouwd gaat worden.

En jij hebt deze raadsperiode je hart gemaakt voor de bouw ervan en ook de debatten hierover geagendeerd. Je bent dus heel belangrijk geweest in het besluit om te gaan bouwen in Rijnenburg. En daarvoor moest je wel eerst jouw partijgenoten achter je krijgen. En ik heb gehoord dat je tijdens een ledenvergadering op Camping Ganspoort een vlammend betoog hebt gehouden om alle neuzen dezelfde kant op te krijgen. En net als bij

Maarten Koning (D66) [03:01:35]: Dank u wel voor deze mooie woorden en natuurlijk voor deze onderscheiding. Twaalf jaar in een paar minuten. Mijn eerste debat moet over het stationsgebied zijn geweest. Enorm spannend was dat. En dat gebied blijft natuurlijk spannend. En toen al in debat met Cees en Pepijn. Dan hebben jullie een voorproefje voor wat er nog gaat komen. Er gebeurde heel veel in die tijd, net als nu natuurlijk overigens. Het Centraal Station was net helemaal afgebroken en weer opgebouwd. En wij werden er als kersverse raadsleden rondgeleid door de trotse directies van NS en ProRail. De hele raad feestte uitbundig mee bij het openingsfeest van Tivoli Vredenburg, wat toen werd geopend. En als woordvoerder mobiliteit mocht ik mee aan de eerste busrit via de nieuwe busbaan over Papendorp naar Vleutende Meern. En de Dom was nog lang niet ingepakt, hij was nog niet gerenoveerd en nog niet uitgepakt. Sterker, daar was in 2014 helemaal geen cent voor beschikbaar. Want het stadsbestuur moest ook toen flink bezuinigen. En er woonden pakkenbeet 50.000 mensen minder in onze stad dan nu. Sinds 2014 kwam er hetzelfde inwonertal bij als hoeveel mensen er wonen in een woerden of in een houten. In twaalf jaar tijd maakten drie generaties studenten hier hun studietijd door. En bij al die feitjes voel ik eigenlijk geen spatje weemoed, maar vooral heel veel trots.

Want wat een rijkdom dat een stad zich zo kan ontwikkelen. Wat fantastisch dat er zoveel gebeurd is in die twaalf jaar. En ik leerde mijn vriendin Anne kennen en ons zoontje Stelvio werd geboren. Dank dat jullie er altijd voor mij zijn. En wat fijn dat mijn moeder hier ook kan zijn vandaag. En lieve fractie, lieve Iris, Robin, Bram, wat een fijn team zijn wij toch en ik ben jullie daar heel erg dankbaar voor. En natuurlijk waren er in de afgelopen jaren momenten dat ik me best even verslagen voelde. Na de tramaanslag en in Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

30

de tijd van corona en soms als ik zag hoe mensen in de raad met elkaar omgingen. Maar ik heb ook gezien dat ondanks dat, dat alles wat ons verbindt veel sterker is. Dat we ook geschillen opzij kunnen zetten. En dat we het met elkaar moeten doen. En Churchill zei na de Tweede Wereldoorlog. Niemand beweert dat democratie perfect of alwetend is. Inderdaad, er wordt gezegd dat democratie de slechtste regeringsvorm is. Met uitzondering van al die andere vormen die van tijd tot tijd zijn uitgeprobeerd. En zo is het. Democratie en onze rechtsstaat, dat moeten we koesteren. En al is er nu zoveel onrecht en wanwoorden in de wereld, zonder optimisme is er geen toekomst. Ondanks alles blijf ik geloven dat we voor de volgende generatie een betere Utrecht kunnen nalaten dan wat we hebben aangetroffen. En met die instelling heb ik steeds mijn raadswerk gedaan. En in een stad wordt geleefd en wij, wij raadsleden, wij leven mee. Vooruit, dat is de enige weg. Want is er een gebrek aan duurzame energie, dan kiezen we voor zonnevelden en windmolens. Vallen er te veel verkeersslachtoffers, dan maken we 30 kilometer de norm. Is er een tekort aan groen en water, dan brengen we de singel terug. Zijn er te weinig woningen, dan gaan we bouwen in Rijnenburg. En is er kansenongelijkheid onder scholieren, dan regelen we schoolontbijtjes en lunches. En de Utrechtse raad laat zien dat dat allemaal wel kan.

De raad leeft mee met haar inwoners en we maken de stad beter. Want dat is onze plicht. En zo zal de raad die morgen geïnstalleerd wordt het weer doen. En ik ben zo benieuwd naar de komende twaalf jaar en ik ga dat allemaal volgen. Want ja, ik ga de raad uit, maar die raad die blijft natuurlijk een beetje in mij. Het gaat jullie goed, dankjewel.

Sharon Dijksma (voorzitter) [03:06:10]: dan kom ik nu bij Cees Bos beste mensen beste Cees er zijn een paar zekerheden in het leven. Belastingen is daar één van maar ook... Cees Bos in de Utrechtse gemeenteraad en Cees, als er überhaupt al een houdbaarheidsdatum op het raadwerk zit, dan trokken jouw kiezers in de eerste plaats en jij je daar ook nooit iets van aan. Want jouw tijd in de Utrechtse gemeenteraad leest eigenlijk als een spannende politieke thriller. Met die bloedstollende avond waarop de raad een besluit moest nemen over de centrale bieb en het filmhuis Het Hoogt op het Smakkelaarsveld. Je had de kerstvakantie gebruikt om je nog eens goed te verdiepen in dit dossier. En het was niet eens jouw dossier, zodat je wist waarover je ging stemmen. En met jouw beslissende stem, 23 tegen 22, verdween het plan van tafel. Wat zeker ook in een politieke page-turner thuishoort, is jouw gewaagde plan om destijds samen met Wim Oostveen een lokale partij op te richten. Jullie wilden een vuist maken tegen de gevestigde orde. En jij zei dat je met Stadsbelang Utrecht je hard wilde maken voor, ik citeer "de gewone dingen die spelen bij de inwoners van Utrecht". Einde citaat. En een vuist maken deed je. In het begin samen met Wim en de laatste twee termijnen als eenmansfractie.

En met iemand die een financieel adviesbureau runt kan het niet anders zijn dat je altijd een set haviksogen had waarmee je de geldstromen volgde. Sociaal waar het kan, zuinig als het moet, werd jouw motto. En het lot van elke eenmansfractie, een karrenvracht aan portefeuilles beheren, die droeg je. Maar je zorgde er ook voor dat je kon shinen op onderwerpen die wat verder van het gemeentelijke huishoudboekje staan. En ik vond dat soms ook wel voor jou een best wel verrassende voorstel. Ik ga er twee noemen. Namelijk, iedereen voelt deze aankomen. Het initiatiefvoorstel voor de Bijenhoofdstad. Compleet met T-shirts. En mede dankzij jou is er bij de koffieautomaten ook havermelk beschikbaar. Dus de Amsterdamse havermelkelite vond post in Utrecht met dank aan Cees. En met jouw bravoure bracht je altijd reuring in de raad en tijdens de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

31

commissievergaderingen. Je was altijd de eerste die reageerde als er een commissievoorzitter of een gespreksleider voor een raadsinformatiebijeenkomst nodig was. En die leidde je dan op je eigen manier. Je ontpopte je niet alleen als het geheugen van de gemeenteraad, die meteen dossiers, besluiten en eerdere discussies kon opsommen. Je bent ook het voorbeeld van een politicus die zacht is op inhoud, maar wel hard ook op de relatie. En met jouw warme hart voor het politieke vak en de inhoud en de stad waar je bent geboren, was je altijd zichtbaar bezield bezig. En soms vertaalde die bezieling van jou zich ook wel eens in best wel messcherpe bijdragen of harde woorden. Je spreekt de taal van de straat en sommige mensen moesten daar ook wel echt aan wennen. En daarmee heb je natuurlijk ook wel eens misschien bewust of onbewust weerstand opgeroepen. En dan gebeurde het wel eens dat een voorzitter moest ingrijpen. Je was kortom het type dat zelfs in een handleiding voor rust en orde nog een manier vond om de boel op te schudden. Ik noem maar jouw legendarische gewoonte om punten van orde te maken. Zeker. Maar tegelijkertijd hebben we ook een andere kant van jou gezien. Namelijk Cees die vrolijk, vriendelijk en open is. Cees die altijd met warme oliebollen rondging zodra het oliebollenseizoen weer was aangebroken.

De gastvrije en bourgondische Kees die ook in zijn tuin een overleg voor alle commissievoorzitters regelt en zorgt voor gezelligheid en voor lekker eten. Veertien jaar lang, Cees, ging jij voor Utrechters door het vuur. Je wilde het allerbeste voor Utrecht en je diende jouw geboortestad met hart en ziel. Je wilde een vuist maken tegen de gevestigde orde en dat heb je op jouw onnavolgbare wijze gedaan. En jarenlang was je ook de Nestor van de Raad die altijd raken waren en ook mooie woorden had voor de vertrekkende raadsleden. Nu sturen we raken en ware woorden naar jou Cees, maar ook woorden van waardering. Ik spreek ze uit met het besef dat de Utrechtse politiek het voortaan met één zekerheid minder zal moeten doen. En in die wetenschap wil ik je danken voor jouw intense en oprechte bezieling. Voor je onnavolgbare stijl, je scherpe en je kritische blik. En ook voor de warme oliebollen, want die gaan we ook zeker missen. Die raadspenning heb je natuurlijk dik verdiend na al die jaren. Maar ik ga je nog iets overhandigen. Want het heeft zijn majesteit de koning behaagd om jou te benoemen tot lid in de orde van Oranje Nassau. Van harte gefeliciteerd Cees.

Cees Bos (Stadsbelang Utrecht) [03:13:27]: Voorzitter, na 16 jaar in de Utrechtse politiek, want ik ben een tijdje fractiemedewerker geweest, neem ik afscheid van een rol die heel lang een groot deel van mijn leven heeft bepaald. En hoe langer je dit werk doet, hoe meer het niet alleen iets is wat je doet, maar wat ook in je gaat zitten. Ach, goddom. Politiek draait natuurlijk om inhoud, om keuzes, om belangen en om overtuiging. Maar politiek draait ook om tempo. Om urgentie. Om reageren. En om altijd weer iets dat aandacht vraagt. Een debat. Een crisis. Een appje. Een dossier. Een inwoner die vastloopt. Een onderwerp waarvan je voelt. Hier moet nu iets mee. Dat houdt je scherp. Maar het vraagt ook veel. En juist daarom. Daar heb ik de afgelopen periode geprobeerd wat afstand te nemen. En te kijken naar de vraag waar die druk nu eigenlijk vandaan komt. En dat heb ik gedaan in mijn onderzoek naar moties. U heeft een van mijn laatste optredens in de Raad, heeft u mij gehoord vloeken. Nou ja, niet vloeken. In ieder geval wat krachttermen horen gebruiken met betrekking tot het motiegebruik wat wij hier in de Raad, wat er langzaam inslopen. En wat dat onderzoek laat zien, in relatie overigens tot werkdruk in deze raad, en wat dat onderzoek laat zien is dat werkdruk niet alleen iets is wat mensen ervaren, maar ook iets is wat wij zelf produceren.

Dus Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

32

we moeten alleen onszelf aankijken, denk ik, hier in de raad. In 2014 bijvoorbeeld dat was het eerste jaar dat het Stadsbelang Utrecht bestond, zijn er in totaal in Utrecht 158 moties ingediend. En in 2025 waren dat er ik heb de geheimen er even van afgetrokken 723. Dat is meer dan een verviervoudiging. En tussen 2022 en 2025 steeg niet alleen het aantal moties sterk, maar ook het aantal moties dat dat werkelijk werd aangenomen of overgenomen. Van 76 naar 309. De raad die produceert dus niet alleen meer politieke activiteit, maar ook veel meer bestuurlijke opdrachten. En dat is op zich niet verkeerd. Moties horen bij het werk van de raad. Ze kunnen helpen om richting te geven. Ze kunnen helpen om het college aan te scherpen. Ze kunnen helpen om zaken in beweging te krijgen. Maar mijn onderzoek laat ook zien dat we moeten oppassen. Dat we politieke activiteiten niet gaan verwarren met politieke kwaliteit. Veel doen is niet automatisch hetzelfde als veel bereiken. En niet iedere motie maakt de stad beter. De meeste moties komen ook uit mijn onderzoek. Ik heb hem ook aan u verspreid. U kunt hem allemaal lezen. Die vallen in de categorie matig of goed. Echte sterke moties zijn schaars. En dat is misschien wel het belangrijkste wat ik de raad wil meegeven. Wees zuinig op dit instrument. Gebruik het waar het nodig is. Niet omwille van de productie. Maar omwille van de kwaliteit.

Niet omdat alles altijd nog een uitspraak vraagt, maar omdat Utrechters en Utrecht recht hebben op serieus bestuur. Scherpe keuzes en uitvoerbare besluiten. Want achter al die moties, amendementen, debatten en stukken zitten ook gewone mensen. Raadsleden, commissieleden, griffiemedewerkers, ambtenaren, bestuurders. Mensen die dat werk moeten doen. Dragen en uitvoeren. En ik bied dit onderzoek graag aan aan de burgemeester. En u heeft allemaal een digitaal exemplaar ontvangen. Het zijn 23 pagina's. Het zit ramvol. Alsjeblieft. En daar wil ik eigenlijk het motieverhaal mee afsluiten. Ik wil niet alleen spreken over druk, belasting en afscheid. Deze jaren hebben mij heel veel gebracht. Ik heb veel geleerd over bestuur, over mensen, over verschillen van inzicht, over verantwoordelijkheid en over de weerbarstigheid van verandering. Ik ben door dit werk ook een complete mens geworden. Ik ben geïnspireerd geraakt door mensen met bezieling. Ik ben geïnspireerd geraakt door mensen die verder kijken dan hun eigen belang. Mensen die niet blijven hangen in de ruis van de dag. Maar mensen die echt wezenlijk iets willen bereiken, iets willen realiseren voor Utrechters. En die mensen heb ik in de raad ontmoet. En buiten de raad. En daar ben ik dankbaar voor. Ze hebben mij laten zien dat politiek, ondanks alle drukte en alle strijd, ook iets heel moois kan zijn.

Een plek waar mensen proberen verantwoordelijkheid te nemen voor de stad en voor elkaar. Ik kijk terug met scherpte, met ontzag voor wat we hier allemaal proberen te realiseren. Voor Utrecht, voor de Utrechters. Ik krijg terug met waardering voor collega's met wie ik heb samengewerkt. Voor collega's met wie ik stevig van mening verschilde. Voor de griffie en ondersteuning die vaak veel meer dragen dan zichtbaar is. En voor inwoners die zich bleven uitspreken, ook als het systeem niet vanzelf meebewoog. Ik neem afscheid van de functie, ik neem afscheid van het ritme en ja, ook van de politieke waan van de dag. Maar ik neem niet afscheid van wat deze jaren me hebben geleerd. En ook niet mijn waardering, daar neem ik ook geen afscheid van voor mensen die met overtuiging, vakmanschap en bezieling blijven werken aan wat er voor Utrechters werkelijk toedoet. Ik stap uit het ritme van urgentie, uit de dwang van de voortdurende reactie, uit de politieke prikkelmachine. Niet uit onverschilligheid, maar juist om trouw te blijven aan wat voor mij van waarde is gebleven. Het was mijn eer. Gaat u goed.

Sharon Dijksma (voorzitter) [03:21:39]:

Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie

33

En dan komen we nu bij Pepijn. En dit is het laatste moment waarop ik van een raadslid vandaag afscheid neem. En ik denk eigenlijk dat jij ook het raadslid bent wat met het meeste tegenzin ook afscheid gaat nemen misschien wel. Want Pepijn en een aantal van de raadsleden die ik vandaag toesprak maakte al voor deze verkiezing de keuze om na deze termijn niet terug te keren. En voor anderen werd die keuze gemaakt, want zo werkt onze democratie. Het is een prachtig instituut, maar het is tegelijkertijd hard en meedogenloos. En we kunnen met recht zeggen dat er vandaag een einde komt aan een tijdperk. Want als je vier termijnen gemeenteraadslid bent geweest met vijf burgemeesters hebt gewerkt, ontelbare raads- en commissievergaderingen hebt gedaan, vaak als plaatsvervangend voorzitter van de raad optrad, waarbij je ook nog een oneindig aantal overleggen voorzat van het dagelijks bestuur en van fractievoorzitters, soms nachten doorhaalde, zitvlees hebt gekweekt op zowel raadszetels als fietszadels, dan mag je spreken van een tijdperk. En ik probeer me ook een beetje voor te stellen hoe jouw entree hier twintig jaar geleden nou was geweest. Ik gokte dat je toen ook op de fiets kwam. Misschien was je ruim op tijd bij het Stadhuis. Kon je de stalling niet vinden en keerde je de fiets tegen de voorgevel. En de rest is geschiedenis.