CConstaterende datUtrecht
Koppel je AI →
Document · PDF

Programmabegroting 2027 (inclusief erratum oktober 2026)

Gemeenteraad 12 november 2026, gemeente UtrechtBij agendapunt: Raadsvoorstel Programmabegroting 2027141.996 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 13 van 17

Deze verzuimaanpak richt zich onder andere op de volgende aspecten: • Met de uitvoering van integrale scans bij specifieke teams met hoog verzuim is in het afgelopen jaar concreet inzicht verkregen in de oorzaken van verzuim en wat er nodig is om de inzetbaarheid binnen de betreffende teams te vergroten. Deze scans hebben geleid tot concrete plannen van aanpak per team en inzicht in de organisatiebrede oorzaken. In 2027 krijgen deze plannen - alsook een verdere uitvoering van deze integrale scans - verdere uitwerking en uitvoering om te komen tot concrete maatregelen die passend en effectief zijn bij de betreffende teams. Met een daadwerkelijke verlaging van het actuele verzuim tot gevolg. • Een meer nadrukkelijke inzet op de eigen regie bij leidinggevenden en medewerkers bij verzuimbegeleiding. Ondersteund met goede begeleiding en advisering. • Het verder inzetten op goede en tijdige gesprekken tussen leidinggevende en medewerker. In 2026 is gestart met verplichte bijeenkomsten voor medewerkers om hen bewust te maken hoe zij de regie kunnen nemen op hun inzetbaarheid. Deze bijeenkomsten - net als bijeenkomsten voor leidinggevenden - worden in 2027 voortgezet. Deze gedragsverandering naar eigenaarschap van leidinggevende en medewerker vraagt om regelmatige aandacht.

Sociale veiligheid Er wordt verder gewerkt aan het duurzaam verankeren van een sociaal veilige werkomgeving voor alle medewerkers. De organisatie bouwt door op een risicogerichte aanpak door sociale veiligheidsrisico’s blijvend te monitoren, patronen tijdig te signaleren en gerichte interventies in te zetten waar de noodzaak het grootst is. Daarbij is aandacht voor het vroegtijdig herkennen en bespreekbaar maken van spanningen, zodat escalatie kan worden voorkomen. De focus blijft liggen op leiderschap, waarbij leidinggevenden worden ondersteund in hun verantwoordelijkheid om normstellend op te treden en een open en veilige werkomgeving te bevorderen. Daarnaast blijft de organisatie investeren in een toegankelijk en professioneel netwerk van vertrouwenspersonen, een zorgvuldige opvolging van meldingen en het benutten van signalen en ervaringen om continu te leren en de aanpak verder te versterken Een inclusieve en diverse organisatie In 2027 staat het verder versterken van inclusie en diversiteit als integraal onderdeel van de organisatie centraal. Inclusie en diversiteit worden benaderd als randvoorwaarde voor een toekomstbestendige, wendbare en representatieve organisatie.

369 Vanwege een verminderde beschikbaarheid van middelen ligt de nadruk in 2027 met name op het vasthouden van de reeds ingezette koers, het gericht prioriteren van wat het meeste bijdraagt aan de organisatiedoelen en het duurzaam borgen van resultaten in de lijn. De focus ligt hierbij op het realiseren van een evenwichtige personele opbouw, het behouden en het versterken van een inclusieve organisatiecultuur. De koers voor 2027 vraagt om versterkt eigenaarschap, heldere sturing en verdere verankering in reguliere processen en besluitvorming. Er wordt met name ingezet op die onderdelen waar de meeste impact kan worden gerealiseerd en waar borging in de organisatie het meest noodzakelijk is. Doelstellingen Onderwerp Toelichting Doelstelling 2027 Inhuur externen (inhuurplafond) Jaarlijks wordt een uitgaveplafond voor de inhuurkosten vastgesteld (= inhuurplafond). Het inhuurplafond is € 95 mln. Inhuur externen De organisatie hanteert een maximum van 10% inhuur ten opzichte van de totale personele bezetting. Maximaal 10% inhuur van de totale personele bezetting. Culturele diversiteit Op grond van motie 93 uit 2021 heeft de organisatie bepaald dat het streeft naar 20% culturele diversiteit bij de functies in salarisschaal 12 en hoger per 2026. Streven naar minimaal 20% culturele diversiteit bij de functies in salarisschaal 12 en hoger.

Stages De gemeente Utrecht wil als werkgever kansen creëren voor jongeren. Dit doen we ook in de vorm van het aanbieden van stage- en werkervaringsplekken. Minimaal 250 reguliere stageplaatsen, waarvan minimaal 150 mbo-stageplaatsen. Verzuim De organisatie zet blijvend in op het terugdringen van verzuim. Met een geïntensiveerde aanpak streeft de organisatie naar een verlaging van het actuele ziekteverzuim. De structurele norm van het ziekteverzuim in de organisatie is 5,7% (conform methodiek A&O-fonds Gemeenten). Informatievoorziening en automatisering AI en algoritmen Ook in 2027 zullen alle nieuwe digitale oplossingen, waarbij algoritmen en/of AI wordt toegepast, worden getoetst op zowel privacy (mag het?) als Uthiek (willen we het?). Daarmee borgen we dat de toepassing van algoritmen en/of AI meerwaarde genereert voor de stad, en dat negatieve neveneffecten (zoals etnische profilering of schending van mensenrechten) worden voorkomen. Met de beschikbare middelen zal er in beperkte mate sprake zijn van de inzet op algoritmen en AI. Met als belangrijke randvoorwaarde dat de toepassing van algoritmen en/of AI op een verantwoorde manier gebeurt, waarmee we voldoen aan wet- en regelgeving (AVG, AI Verordening). Cyberbeveiligingswet In 2026 is gestart met het programma voor de implementatie van de Cyberbeveiligingswet (CBW), op basis van de uitgevoerde gap-analyses.

Hierbij wordt gewerkt aan de implementatie van de maatregelen die op korte termijn noodzakelijk zijn. In 2027 zetten we deze ontwikkeling voort, met bijzondere aandacht voor hoog-risicoprocessen en het verder versterken van de beheersing van cyberrisico's en naleving van de CBW. 370 Cloud en digitale autonomie In lijn met het coalitieakkoord werken we aan het versterken van de digitale autonomie. We benutten de voordelen van cloudtechnologie, terwijl we regie houden op kritieke gegevens, systemen en publieke waarden. Door de versnelling van het migratieprogramma zijn applicaties en data overgezet naar de cloud. Hiermee vergroten we de schaalbaarheid, continuïteit en wendbaarheid van onze digitale dienstverlening en creëren we een toekomstbestendig fundament voor verdere digitalisering en innovatie. In lijn met landelijke uitgangspunten voor digitale autonomie blijven de meest kritische persoonsgegevens uit onze basisregistraties en aanverwante systemen gehost in ons gemeentelijke datacenter. Deze gegevens worden niet naar de cloud verplaatst. Hierdoor behouden we regie op de meest gevoelige gegevens van onze inwoners en beperken we strategische afhankelijkheden van marktpartijen. Met de G4 werken we aan de ontwikkeling van Common Ground-oplossingen, daar zetten we stappen om het fundament waar toepassingen op kunnen landen autonomer te maken.

Hiermee versterken we onze digitale autonomie, vergroten we de uitwisselbaarheid van gegevens en applicaties en verminderen we de afhankelijkheid van individuele leveranciers. Het realiseren van deze resultaten is mede afhankelijk van landelijke standaarden, de gezamenlijke inzet van de G4 en de beschikbaarheid van markt- en ketenoplossingen die aansluiten op de Common Ground-principes. In 2027 werken we verder aan gezamenlijke kaders, voorzieningen en afwegingsmechanismen voor cloudtechnologie. De G4-cloudstrategie vormt daarbij de basis voor lokaal beleid en gezamenlijke architectuurkaders. Het tempo waarin deze resultaten worden gerealiseerd is afhankelijk van besluitvorming en samenwerking binnen de G4, landelijke ontwikkelingen en de beschikbaarheid van passende technologische oplossingen.

Doelstellingen Onderwerp Toelichting Doelstelling 2027 Verantwoord omgaan met algoritmen en AI We treffen maatregelen die nodig zijn om verantwoord met algoritmen en AI om te gaan • Actueel algoritmeregister • Privacy- en Uthiektoets op nieuwe AI- en algoritmetoepassingen • Transparante verantwoording over inzet van algoritmen en AI • Voldoen aan AVG en AI- verordening Cyberbeveiligingswet Onze kritieke dienstverlening is weerbaar tegen digitale dreigingen doordat we passend invulling geven aan de zorgplicht, meldplicht en toezicht • Inzicht in openstaande CBW-gaps en voortgang op de implementatie van maatregelen • Implementatie van de hoogste prioriteitsmaatregelen voor hoog-risicoprocessen • Vergroten van de beheersing van cyberrisico's binnen 371 Onderwerp Toelichting Doelstelling 2027 kritieke processen • Aantoonbare voortgang richting naleving van de Cyberbeveiligingswet Cloud en digitale autonomie We werken toe naar meer digitale autonomie door cloudmigratie en het beheersen van afhankelijkheden van cloudleveranciers • Migratie van applicaties en data conform planning afgerond • Actueel inzicht in autonomie- en afhankelijkheidsrisico’s van cloudoplossingen Continuïteit en beschikbaarheid van ICT-systemen We zorgen ervoor dat bedrijfskritische systemen beschikbaar zijn en de continuïteit blijft gewaarborgd Behoud van prestaties op beschikbaarheid en continuïteit van resp.

99% en 24/7 Financiën en Inkoop Financiën Veranderingen in organisatie afdeling Financiën Er heeft een aantal veranderingen plaatsgevonden binnen de afdeling Financiën. Zo is de organisatiestructuur gewijzigd, waardoor er meer focus is op financieel beleid en strategie. De teams binnen de afdeling Financiën zijn verder bemenst en daarbij is inhuur vervangen door vaste bezetting. Hierdoor is het percentage inhuur ruim onder 10% gekomen (5,1 % in Q2 2026). De afdeling Financiën heeft hiermee stappen gezet om beter voorbereid te zijn op ontwikkelingen in de toekomst. Verbeterprogramma Versterken Financiële Functie Die werkzaamheden die met het programma versterken financiële functie zijn opgestart, worden binnen de bestaande organisatie opgepakt en verder ontwikkeld. In het voorjaar van 2027 informeren we de raad over het eindbeeld na het verbeterprogramma en hoe het wordt doorontwikkeld binnen de organisatie. Kaderstelling Financiën We hebben meer capaciteit en aandacht voor het ontwikkelen, implementeren en handhaven van financiële kaderstelling binnen de organisatie en pakken dit hiermee actiever op. Concrete voorbeelden van het herijken van financiële kaderstelling zijn de actualisatie van de financiële verordening en de beleidsnota Reserves.

We houden daarnaast aandacht voor indexatie, waarbij we niet meer aan loonprijsvergoeding uitkeren dan we aan indexatie uit onder andere het Gemeentefonds binnenkrijgen. Ook hebben we vanuit de beleidsnota Waarderen, Activeren en Afschrijven van Vaste Activa (WAAVA) in het bijzonder aandacht voor het werken met restwaarde. Hierover wordt u zoals toegezegd geïnformeerd bij de Jaarstukken 2026. Als laatste vindt ook actieve inzet plaats op het programma Grip op investeringen, bijvoorbeeld als het gaat om het investeringsplafond (voor meer informatie over het programma, zie de paragraaf Investeringen bij de Programmabegroting 2027). Hervorming begrotingscyclus We gaan de komende tijd graag samen met uw raad en de adviescommissie Controle en Financiën in gesprek om te kijken hoe we met elkaar tot een effectiever proces rond de begrotingscyclus kunnen 372 komen. Hierbij valt bijvoorbeeld te denken aan het herzien van de bestuursrapportages of het kijken naar de opbouw van de programmabegroting. Inkoop De rechtmatigheidsverantwoording is een vast onderdeel van de jaarrekening. Wij zijn verantwoordelijk voor de verantwoording over de financiële rechtmatigheid en rapporte ren over fouten en onduidelijkheden die boven de door de raad vastgestelde verantwoordingsgrens uitkomen. De rechtmatigheidsverantwoording maakt daarmee integraal onderdeel uit van de jaarrekening.

De externe accountant betrekt deze verantwoording in het kader van de controle op de getrouwheid van de jaarrekening. Ook voor 2027 wordt de rechtmatigheidsverantwoording onderbouwd aan de hand van een door ons vastgesteld controleplan. De hierin opgenomen controlewerkzaamheden worden uitgevoerd vanuit de Verbijzonderde Interne Controles (VIC). Hiermee wordt getoetst in hoeverre interne beheersingsmaatregelen, procedures en processen effectief functioneren en bijdragen aan het voorkomen en tijdig signaleren van financiële onrechtmatigheden. Doelstellingen Onderwerp Toelichting Doelstelling 2027 Financiën Robuustheid ramingen Onze budgetrapportages en prognoses moeten zoveel mogelijk overeenkomen met de verantwoording. Maximaal 5% afwijking tussen de jaarrekening en de laatst vastgestelde geactualiseerde begroting Inkoop Naleving inkoopregels Om de rechtmatige inkoop en aanbesteding te borgen, vindt er jaarlijks een controle op de naleving van de Europese aanbestedingsregels plaats De omvang van de geconstateerde onrechtmatigheden als gevolg van het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels bedraagt maximaal 1% van de uitgaven voor inkoop. Juridische Zaken De gemeente Utrecht wil een betrouwbare en oplossingsgerichte overheid zijn.

Daarom probeert de gemeente juridische procedures zoveel mogelijk te voorkomen en geschillen vroegtijdig op te lossen, met oog voor de belangen van inwoners, ondernemers en de stad als geheel. Het bieden van adequate rechtsbescherming geeft inwoners de mogelijkheid om voor hun belangen op te komen en is een belangrijke voorwaarde voor vertrouwen in de overheid. Nieuwe ontwikkelingen vragen daarbij om extra aandacht. Steeds meer wordt AI door inwoners en andere partijen ingezet bij verzoeken en procedures. Mede daardoor worden juridische instrumenten en argumenten vaker benut en neemt de druk op de organisatie toe. Juridische Zaken ondersteunt de organisatie bij deze uitdagingen en bewaakt de juridische kwaliteit van de gemeente als geheel. Deze verantwoordelijkheid vraagt structureel aandacht voor de versterking van de juridische functie die bijdraagt aan goede gemeentelijke dienstverlening. 373 Doelstellingen Onderwerp Toelichting Doelstelling 2027 Juridische kwaliteit (rechtmatig, rechtvaardig en efficiënt) van onze besluiten Onze besluiten zijn van een zodanige kwaliteit dat bezwaar en/of beroep bij voorkeur niet nodig (blijken te) zijn. De bezwaarmaker krijgt in ieder geval waar hij recht op heeft. Een 100%- score is niet nodig. Onze medewerkers streven altijd naar efficiëntie: de balans tussen juridische kwaliteit enerzijds en de snelheid van werken anderzijds.

Het percentage beslissingen op bezwaar waartegen beroep wordt aangetekend, is maximaal 15%. Het percentage beslissingen op bezwaar of beroepschriften dat gegrond wordt verklaard, is maximaal 20%. Tijdig besluiten Onze beslissingen op bezwaar worden tijdig (binnen de wettelijke of de afgesproken termijn) genomen, zodat juridische procedures zo snel mogelijk worden opgelost en bezwaarmakers zo snel mogelijk duidelijkheid hebben. Een 100%- score is niet nodig. Onze medewerkers streven altijd naar efficiëntie: de balans tussen juridische kwaliteit enerzijds en de snelheid van werken anderzijds. Minimaal 80% van de beslissingen op bezwaar wordt binnen de wettelijke of afgesproken termijn afgehandeld. 374 Wet open overheid Inleiding Open en transparant bestuur is belangrijk voor het functioneren van de overheid. De ambitie is om stapsgewijs meer informatie actief openbaar te maken. Deze paragraaf bevat onze beleidsvoornemens inzake de uitvoering van de Wet open overheid (Woo). Belangrijkste uitgangspunten Openbaarheid en transparantie zijn belangrijke voorwaarden voor het functioneren van de overheid en het vertrouwen in de overheid. Met de uitvoering van de Wet open overheid (Woo) werkt de gemeente Utrecht aan de invulling van de actieve openbaarmaking, tijdig beslissen en het verbeteren van de archiefhuishouding.

Deze paragraaf beschrijft de belangrijkste ontwikkelingen en ambities voor 2027. Beleidskader Beleidsdocment Datum Toelichting Groningse aanpak Juni 2026 t/m heden een datagedreven manier in samenwerking met de verzoeker . Samenwerkingswijzer Woo (Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding) Juni 2026 t/m heden Uitvoeringskader voor een efficiënte en zorgvuldige behandeling van omvangrijke Woo-verzoeken in samenwerking met verzoekers. Ontwikkelingen en actualiteiten Actieve openbaarmaking verder uitbreiden De gemeente Utrecht breidt de actieve openbaarmaking van informatie verder uit via het Utrechtse Open Documenten Platform (UODP). In 2027 wordt gewerkt aan de openbaarmaking van de resterende Woo-categorieën en de voorbereiding op toekomstige wettelijke verplichtingen. De openbaarmaking van registers van beschikkingen wordt verder uitgebreid. In 2027 wordt toegewerkt naar een volledig overzicht van beschikbare beschikkingsregisters binnen het UODP. Overbrenging van archieven De overbrenging van achtergebleven papieren archieven van de periode 1996- 2010 naar Het Utrechts Archief (HUA) wordt voortgezet. Daarnaast worden digitale bouwarchieven uit de periode 2011-2023 klaargemaakt voor overbrenging naar het HUA, waardoor veelgevraagde informatie eenvoudiger beschikbaar komt via de voorzieningen van het HUA.

Inzet informatiespecialisten en samenwerken met verzoeker Door de inzet van informatiespecialisten bij de behandeling bekijken we hoe we sneller informatie kunnen verzamelen en samen met verzoeker kijken naar de informatievraag achter het Woo -verzoek hoe we dat op een effectieve manier kan worden ingezet voor de afhandeling van Woo -verzoeken. Daarbij bekijken we ook alternatieven, zoals een gesprek met betrokken medewerker die vragen kan beantwoorden of uitleg geeft over hoe de gemeente werkt. Bij omvangrijke dossiers kan verzoeker aangeven welke documenten prioriteit heeft. Op basis van de omvang geven we aan hoeveel 375 deelbesluiten worden genomen, welke keuzen gemaakt kunnen worden en wat een redelijke termijn is om te besluiten. Uitvoering Woo Bij de uitvoering van de Woo wordt ingezet op openbaarheid by design, samenwerking met verzoekers bij omvangrijke Woo-verzoeken en de inzet van AI en informatiespecialisten. Hiermee wordt gewerkt aan een efficiënte uitvoering van de Woo. Daarnaast blijft de ambitie om ten minste 90% van de Woo-verzoeken binnen de wettelijke of afgesproken termijn af te handelen. 376 Financiën 377 Overzicht baten en lasten Cijfers jaarstukken 2025 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen als positieve getallen. In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel.

In de kolom resultaat komt een positief bedrag ten gunste van de algemene reserve, en een negatief bedrag ten laste van de al | gemene reserve. x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 16.878 | 78.401 | -61.523 | 61.687 | 164 | 0 | 1.175 | 1.339 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 142.999 | 130.514 | 12.485 | 17.485 | 29.970 | 43.141 | 23.190 | 10.020 Klimaatvriendelijke stad | 12.887 | 20.998 | -8.111 | 7.048 | -1.064 | 2.586 | 3.900 | 251 Duurzame bereikbaarheid | 95.482 | 71.620 | 23.862 | -1.055 | 22.807 | 33.721 | 15.489 | 4.575 Aantrekk.

groene leefomgeving & | 160.427 | 258.352 | -97.925 | 107.512 | 9.587 | 14.165 | 5.701 | 1.123 erfgoed Veilige stad | 8.286 | 75.906 | -67.621 | 67.312 | -309 | 0 | 437 | 128 Passende ondersteuning en opvang | 8.442 | 254.941 | -246.499 | 243.402 | -3.097 | 2.000 | 13.525 | 8.428 Werk,toekomstbestendige economie en | 193.981 | 342.628 | -148.647 | 154.576 | 5.929 | 2.565 | 4.517 | 7.881 best Kansrijk opgroeien | 36.762 | 291.334 | -254.572 | 256.609 | 2.037 | 750 | 1.976 | 3.263 Levendige en gezonde stad | 100.492 | 296.927 | -196.434 | 195.429 | -1.005 | 7.891 | 6.372 | -2.525 Algemene Middelen en Overhead | 1.363.501 | 266.958 | 1.096.543 | -1.110.004 | -13.461 | 116.292 | 149.840 | 20.088 Totaal | 2.140.139 | 2.088.580 | 51.559 | 0 | 51.558 | 223.110 | 226.122 | 54.570 378 Overzicht baten en lasten 2026 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen als positieve getallen. In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel.

x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 26.624 | 81.854 | -55.230 | 54.385 | -845 | 0 | 845 | 0 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 106.077 | 120.111 | -14.034 | 7.334 | -6.701 | 13.398 | 20.099 | 0 Klimaatvriendelijke stad | 18.714 | 41.704 | -22.991 | 21.267 | -1.724 | 0 | 1.724 | 0 Duurzame bereikbaarheid | 104.047 | 95.388 | 8.659 | -17.224 | -8.565 | 13.916 | 22.481 | 0 Aantrekk. groene leefomgeving & | 162.942 | 279.899 | -116.958 | 117.277 | 320 | 2.232 | 1.912 | 0 erfgoed Veilige stad | 5.929 | 79.023 | -73.093 | 72.050 | -1.043 | 0 | 1.043 | 0 Passende ondersteuning en opvang | 6.616 | 275.642 | -269.027 | 263.789 | -5.238 | 0 | 5.238 | 0 Werk,toekomstbestendige economie en | 189.983 | 342.597 | -152.614 | 150.407 | -2.207 | 900 | 3.107 | 0 best Kansrijk opgroeien | 23.779 | 293.450 | -269.670 | 268.226 | -1.444 | 0 | 1.444 | 0 Levendige en gezonde stad | 66.857 | 273.719 | -206.862 | 204.971 | -1.890 | 6.975 | 8.865 | 0 Algemene Middelen en Overhead | 1.353.189 | 249.768 | 1.103.421 | -1.142.483 | -39.062 | 70.829 | 109.891 | 0 Totaal | 2.064.757 | 2.133.156 | -68.399 | 0 | -68.399 | 108.250 | 176.649 | 0 379 Overzicht baten en lasten 2027 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn

opgenomen als positieve getallen. In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel. x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 15.725 | 69.950 | -54.225 | 54.225 | 0 | 0 | 0 | 0 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 175.323 | 196.612 | -21.289 | 12.017 | -9.272 | 8.456 | 17.729 | 0 Klimaatvriendelijke stad | 6.540 | 31.776 | -25.236 | 24.792 | -444 | 0 | 444 | 0 Duurzame bereikbaarheid | 113.015 | 98.532 | 14.483 | -18.298 | -3.815 | 19.851 | 23.666 | 0 Aantrekk.

groene leefomgeving & | 262.756 | 278.825 | -16.069 | 117.437 | 101.368 | 102.680 | 1.312 | 0 erfgoed Veilige stad | 1.520 | 80.183 | -78.663 | 78.663 | 0 | 0 | 0 | 0 Passende ondersteuning en opvang | 4.824 | 264.426 | -259.602 | 259.482 | -120 | 0 | 120 | 0 Werk,toekomstbestendige economie en | 189.983 | 345.441 | -155.458 | 154.058 | -1.400 | 0 | 1.400 | 0 best Kansrijk opgroeien | 22.760 | 313.761 | -291.001 | 291.001 | 0 | 0 | 0 | 0 Levendige en gezonde stad | 61.125 | 277.939 | -216.814 | 219.584 | 2.771 | 4.880 | 2.109 | 0 Algemene Middelen en Overhead | 1.470.649 | 261.820 | 1.208.829 | -1.192.960 | 15.868 | 50.526 | 34.657 | 0 Totaal | 2.324.221 | 2.219.265 | 104.956 | 0 | 104.955 | 186.393 | 81.438 | 0 380 Overzicht baten en lasten 2028 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen als positieve getallen. In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel.

x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 15.572 | 70.297 | -54.725 | 54.725 | 0 | 0 | 0 | 0 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 167.390 | 184.920 | -17.530 | 15.751 | -1.779 | 13.676 | 15.455 | 0 Klimaatvriendelijke stad | 6.570 | 21.156 | -14.586 | 14.274 | -312 | 0 | 312 | 0 Duurzame bereikbaarheid | 106.614 | 93.607 | 13.007 | -8.595 | 4.412 | 11.608 | 7.196 | 0 Aantrekk. groene leefomgeving & | 161.640 | 262.799 | -101.160 | 101.793 | 633 | 1.585 | 952 | 0 erfgoed Veilige stad | 1.157 | 79.840 | -78.683 | 78.683 | 0 | 0 | 0 | 0 Passende ondersteuning en opvang | 4.824 | 256.859 | -252.035 | 252.035 | 0 | 0 | 0 | 0 Werk,toekomstbestendige economie en | 189.983 | 338.569 | -148.586 | 148.586 | 0 | 0 | 0 | 0 best Kansrijk opgroeien | 27.261 | 316.344 | -289.082 | 289.082 | 0 | 0 | 0 | 0 Levendige en gezonde stad | 62.296 | 278.647 | -216.351 | 216.406 | 55 | 4.930 | 4.875 | 0 Algemene Middelen en Overhead | 1.433.817 | 267.985 | 1.165.832 | -1.162.741 | 3.091 | 36.988 | 33.897 | 0 Totaal | 2.177.124 | 2.171.023 | 6.101 | 0 | 6.101 | 68.787 | 62.686 | 0 381 Overzicht baten en lasten 2029 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen als positieve getallen.

In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel. x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 12.796 | 67.121 | -54.325 | 54.325 | 0 | 0 | 0 | 0 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 150.451 | 167.131 | -16.680 | 17.086 | 406 | 13.977 | 13.571 | 0 Klimaatvriendelijke stad | 2.940 | 18.960 | -16.020 | 16.020 | 0 | 0 | 0 | 0 Duurzame bereikbaarheid | 108.727 | 85.531 | 23.196 | -10.929 | 12.267 | 16.003 | 3.736 | 0 Aantrekk.

groene leefomgeving & | 166.034 | 262.598 | -96.564 | 98.864 | 2.300 | 2.565 | 265 | 0 erfgoed Veilige stad | 1.157 | 79.668 | -78.511 | 78.511 | 0 | 0 | 0 | 0 Passende ondersteuning en opvang | 4.824 | 238.697 | -233.873 | 233.873 | 0 | 0 | 0 | 0 Werk,toekomstbestendige economie en | 189.983 | 332.959 | -142.976 | 142.976 | 0 | 0 | 0 | 0 best Kansrijk opgroeien | 27.865 | 316.157 | -288.292 | 288.292 | 0 | 0 | 0 | 0 Levendige en gezonde stad | 62.335 | 277.523 | -215.188 | 217.314 | 2.126 | 4.901 | 2.775 | 0 Algemene Middelen en Overhead | 1.432.736 | 265.918 | 1.166.818 | -1.136.331 | 30.487 | 43.478 | 12.992 | 0 Totaal | 2.159.849 | 2.112.264 | 47.585 | 0 | 47.585 | 80.924 | 33.339 | 0 382 Overzicht baten en lasten 2030 Lasten en baten, toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen als positieve getallen. In de saldokolommen betekent een positief getal (+) een voordeel en een negatief getal ( | -) een nadeel.

x €1.000 Saldo van | Bijdrage | Totaalsaldo baten en | algemene | van baten | Toevoeging | Onttrekking Programma | Baten | Lasten | lasten | middelen | en lasten | reserves | reserves | Resultaat Betrouwbare overheid | 10.027 | 64.352 | -54.325 | 54.325 | 0 | 0 | 0 | 0 Ontwikkelen en wonen voor iedereen | 148.911 | 155.381 | -6.470 | 19.092 | 12.621 | 22.681 | 10.060 | 0 Klimaatvriendelijke stad | 390 | 16.383 | -15.993 | 15.993 | 0 | 0 | 0 | 0 Duurzame bereikbaarheid | 106.933 | 81.306 | 25.628 | -10.186 | 15.442 | 18.819 | 3.377 | 0 Aantrekk. groene leefomgeving & | 166.034 | 265.790 | -99.755 | 102.176 | 2.421 | 3.021 | 601 | 0 erfgoed Veilige stad | 1.157 | 78.740 | -77.583 | 77.583 | 0 | 0 | 0 | 0 Passende ondersteuning en opvang | 4.824 | 239.704 | -234.880 | 234.880 | 0 | 0 | 0 | 0 Werk,toekomstbestendige economie en | 189.983 | 331.338 | -141.355 | 141.355 | 0 | 0 | 0 | 0 best Kansrijk opgroeien | 27.865 | 317.922 | -290.056 | 290.056 | 0 | 0 | 0 | 0 Levendige en gezonde stad | 62.335 | 274.982 | -212.647 | 214.773 | 2.126 | 4.901 | 2.775 | 0 Algemene Middelen en Overhead | 1.456.170 | 289.437 | 1.166.733 | -1.140.047 | 26.686 | 39.385 | 12.699 | 0 Totaal | 2.174.630 | 2.115.334 | 59.296 | 0 | 59.296 | 88.807 | 29.512 | 0 383 Overzicht Incidentele Baten en Lasten Dit onderdeel geeft inzicht in de incidentele baten, lasten en reservemutaties in de begroting 2027 | -

2030. Eerst worden de uitgangspunten beschreven. Daarna volgen de presentatie van het structureel begrotingssaldo, het overzicht van de incidentele baten en lasten en een financiële toelichting per programma. Uitgangspunten Bij het opstellen van de onderstaande overzichten zijn de volgende uitgangspunten gebruikt: • | Een post wordt als incidenteel aangemerkt als deze een eenmalig karakter heeft. • | De aard van de post is bepalend. • | In het onderstaande overzicht zijn alleen incidentele posten van materieel belang opgenomen. Hiervoor geldt een ondergrens van 0,100 miljoen euro. Politiek relevante posten kunnen ook worden opgenomen als zij onder deze grens blijven. • | Voor alle opgenomen incidentele posten is een toelichting opgenomen op de herkomst en achtergrond van de post. • | Toevoegingen aan en onttrekkingen uit reserves worden in principe als incidenteel beschouwd, tenzij volgens de BBV sprake is van een structurele uitzondering. • | Incidentele lasten en incidentele toevoegingen aan reserves zijn weergegeven als een negatief bedrag (-). • | Incidentele baten en incidentele onttrekkingen aan reserves zijn weergegeven als een positief bedrag (+). • | Een verlaging van een eerder geraamde incidentele last wordt als positief bedrag weergegeven. Een verlaging van een eerder geraamde incidentele baat wordt als negatief bedrag weergegeven.

• | Structurele programma's en activiteiten zijn niet als incidenteel opgenomen. Dit geldt bijvoorbeeld voor het programma Bereikbaarheid en de grondexploitaties, waaronder Stationsgebied en Leidsche Rijn. Structurele begrotingssaldo Het begrotingssaldo na bestemming is in alle jaren sluitend. Om te bepalen of de begroting structureel in evenwicht is, worden de incidentele baten, lasten en reservemutaties apart weergegeven. Na correctie van deze incidentele posten ontstaat het structureel begrotingssaldo. Een positief structureel begrotingssaldo betekent dat de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten. Bij een negatief structureel begrotingssaldo zijn de structurele lasten hoger dan de structurele baten.

x €1.000 Presentatie van het structureel | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 begrotingsaldo Totaal geraamde lasten | -2.219.265 | -2.171.023 | -2.111.264 | -2.115.334 Totaal geraamde baten | 2.324.221 | 2.177.124 | 2.159.849 | 2.174.630 Saldo baten en lasten | 104.956 | 6.101 | 48.585 | 59.296 Beoogde toevoegingen aan reserves | -186.393 | -68.787 | -80.924 | -88.807 Beoogde onttrekkingen aan reserves | 81.438 | 62.686 | 33.339 | 29.512 Begrotingssaldo na bestemming | 0 | 0 | 0 | 0 Waarvan incidentele lasten en incidentele | -50.658 | -32.516 | -25.409 | -21.530 toevoegingen aan reserves Waarvan incidentele baten en incidentele | 17.355 | 15.933 | 19.397 | 17.999 onttrekkingen aan reserves Saldo incidentele baten en lasten | -33.303 | -16.583 | -6.012 | -3.531 Structureel begrotingssaldo | 33.303 | 16.583 | 6.012 | 3.531 384 385 Incidentele baten en lasten In onderstaande tabel zijn de belangrijkste incidentele baten, lasten en reservemutaties opgenomen. De posten zijn per programma gerangschikt en komen voort uit het Coalitieakkoord 2026 -2030 en de Voorjaarsnota's 2024, 2025 en 2026. Het overzicht laat zien welke incidentele posten van invloed zijn op het begrotingssaldo en het structureel begrotingssaldo. Negatieve bedragen betreffen lasten of toevoegingen aan reserves. Positieve bedragen betreffen baten of onttrekkingen aan reserves .

x €1.000 Programma | Bron | Omschrijving | Baat/Last/Reserve | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Betrouwbare overheid Voortzetten ombudsfunctie | CA 2026-2030 | Tweedelijns | Last | 0 | -300 | -300 | -300 klachtbehandeling Organiseren twee | CA 2026-2030 | geen | Last | -400 | -400 | 0 | 0 burgerberaden Versterken | CA 2026-2030 | Eerstelijns | Last | 0 | -300 | -300 | -300 publieksdienstverlening | klachtbehandeling Voortzetten en uitbreiden | CA 2026-2030 | geen | Last | -1.300 | -1.300 | -1.300 | -1300 buurtagenda's, buurt- en wijkgericht werken Ontwikkelen en wonen voor iedereen Opstellen omgevingsvisie 2050 | CA 2026-2030 | geen | Last | -562 | -283 | 0 | 0 Het tijdelijk omgevingsplan | VJN 2026 | geen | Last | -620 | -620 | -620 | -620 omzetten naar een definitief omgevingsplan Leegstand en opkoopregeling | VJN 2025 | geen | Last | -1.050 | 0 | 0 | 0 Klimaatvriendelijke stad Aanpak netcongestie | CA 2026-2030 | Maatregelen om | Last | -3.655 | -4.836 | -6.622 | -6.622 stedelijke ontwikkelingen gaande te houden.

Inclusief transformatorhuisjes Duurzame bereikbaarheid Kortparkeren en naheffingen | VJN 2026 | geen | Last | 0 | 0 | 0 | -621 386 x €1.000 Programma | Bron | Omschrijving | Baat/Last/Reserve | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Aantrekkelijke, groene leefomgeving en erfgoed Extra onderuitputting | CA 2026-2030 | geen | Baat | 300 | 200 | 0 | 0 kapitaallasten Natuurinclusief bouwen | CA 2026-2030 | Opstellen | Last | -100 | 0 | 0 | 0 puntensysteem Groot onderhoud Civiele | VJN 2026 | geen | Last | -5.529 | 0 | 0 | 0 Techniek Uitvoering taken door | VJN 2026 | geen | Last | -310 | 0 | 0 | 0 Omgevingsdienst Digitalisering Erfgoed | VJN 2025 | geen | Last | -266 | -177 | 0 | 0 Veilige stad Geen Passende ondersteuning en opvang Living Lab 'Eerst een thuis' | CA 2026-2030 | Aanpak dakloosheid Last | 0 | -875 | -875 | -875 Werk, toekomstbestendige economie en bestaanszekerheid Coordinator EU | CA 2026-2030 | Aanpak, werk, zorg | Last | 0 | 0 | -400 | -400 arbeidsmigranten | en onderdak Inzet reserve | CA 2026-2030 | geen | Reserve | 1.000 | 0 | 0 | 0 armoedebestrijding en schuldhulpverlening Upcycle centra | CA 2026-2030 | We geven subsidie | Last | -300 | -300 | -300 | -300 aan de upcycle centra Kansrijk opgroeien 387 x €1.000 Programma | Bron | Omschrijving | Baat/Last/Reserve | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Aanpak netcongestie | CA 2026-2030 | geen | Last | -39 | -41 | -42 | -42 Extra

onderuitputting | CA 2026-2030 | geen | Baat | 2.500 | 1.800 | 0 | 0 kapitaallasten Investering in sterke | CA 2026-2030 | Opbouw | Last | -7.000 | -4.000 | -2.000 | 0 pedagogische basis en | alternatieven voor basishulp | aanvullende jeugdhulp Levendige en gezonde stad Creatieve broedplaatsen | CA 2026-2030 | Betaalbare | Last | 0 | -500 | 0 | 0 werkruimte voor makers Extra onderuitputting | CA 2026-2030 | geen | Baat | 700 | 300 | 0 | 0 kapitaallasten Mensenrechtenkader | CA 2026-2030 | Ontwikkelen | Last | -300 | 0 | 0 | 0 leidraad Onderwijs jongeren van 18 en | CA 2026-2030 | geen | Last | -150 | -150 | -150 | -150 ouder zonder papieren Vrouwenvleugel | CA 2026-2030 | Het realiseren van | Last | -800 | 0 | 0 | 0 koudweerregeling | een extra vrouwenvleugel ten behoeve van de koudweerregeling 388 x €1.000 Programma | Bron | Omschrijving | Baat/Last/Reserve | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Benutten opvangreserve | CA 2026-2030 | De reserve opvang | Reserve | 1.800 | 2.375 | 2.775 | 2.775 zetten we breed in om de kosten van de opvang te dekken Landelijke Vreemdelingen | PB 2027 | geen | Last | -1.300 | 0 | 0 | 0 Voorziening Een tekort in financiele | VJN 2026 | geen | Last | -727 | 0 | 0 | 0 middelen voor de exploitatie van welzijns accomodaties en speeltuinen Uitvoering Volksgezondheid | VJN 2026 | geen | Last | -505 | 0 | 0 | 0 Koningsnacht en Koningsdag, | VJN 2026 | geen | Last

| -690 | 0 | 0 | 0 binnenstad Borging Brandveiligheid | VJN 2025 | geen | Last | -3.000 | -2.500 | -2.500 | 0 Gebouwen Inburgering | VJN 2025 | geen | Last | -3.216 | 0 | 0 | 0 Asiel en opvang: EU- | VJN 2025 | geen | Last | -400 | -400 | 0 | 0 arbeidsmigranten Opvang bijsturen | VJN 2024 | geen | Last | -2.685 | 0 | 0 | 0 Opvang groei dakloze | VJN 2024 | geen | Last | -800 | -800 | 0 | 0 Opvang tussenvormen | VJN 2024 | geen | Last | -300 | -80 | 0 | 0 statushouders Algemene middelen en Overhead Extra onderuitputting | CA 2026-2030 | geen | Baat | 0 | 0 | 5.400 | 4.000 kapitaallasten Bijdrage overheadvierkant | CA 2026-2030 | geen | Baat | 805 | 1.008 | 972 | 974 Realistisch ramen in exploitatie | CA 2026-2030 | geen | Baat | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 Bijplaatsingen dekken uit SUP- | CA 2026-2030 | Bijplaatsingen | Baat | 250 | 250 | 250 | 250 389 x €1.000 Programma | Bron | Omschrijving | Baat/Last/Reserve | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 middelen Storting in reserves | CA 2026-2030 | Jaarlijkse storting in | Reserves | -10.000 | -10.000 | -10.000 | -10.000 reserves om de solvabiliteit op peil te houden Compensatie energie | VJN 2025 | geen | Last | -4.000 | -4.000 | 0 | 0 Handhavingsdossier | VJN 2024 | geen | Last | -654 | -654 | 0 | 0 Saldo incidentele baten en lasten | -33.303 | -16.583 | -6.012 | -3.531 390 Financiële toelichting Betrouwbare overheid • | In het

Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de voortzetting van de ombudsfunctie, de organisatie van twee burgerberaden, het versterken van de publieksdienstverlening en het voortzetten en uitbreiden van buurtagenda's en buurt | - en wijkgericht werken. Ontwikkelen en wonen voor iedereen • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor het opstellen van de Omgevingsvisie 2050. • | In de Voorjaarsnota 2026 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor het omzetten van het tijdelijk omgevingsplan naar een definitief omgevingsplan in het kader van de implementatie van de Omgevingswet. • | In de Voorjaarsnota 2025 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de uitvoering van de leegstandsverordening en de opkoopbescherming ter ondersteuning van een betere benutting en bescherming van de woningvoorraad. Klimaatvriendelijke stad • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de aanpak van netcongestie. Duurzame bereikbaarheid • | In de Voorjaarsnota 2026 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld ter dekking van lagere opbrengsten uit straatparkeren, waaronder kortparkeren en naheffingen. Aantrekkelijke, groene leefomgeving en erfgoed • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor natuurinclusief bouwen.

Daarnaast is sprake van incidentele baten uit extra | onderuitputting van kapitaallasten. • | In de Voorjaarsnota 2026 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor groot onderhoud aan wegen en civiele kunstwerken op basis van actuele inspectiegegevens. • | In de Voorjaarsnota 2026 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de uitvoering van wettelijke vergunning-, toezicht- en handhavingstaken door de Omgevingsdienst Utrecht. • | In de Voorjaarsnota 2025 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de afronding van het project Digitalisering Erfgoed. Veilige stad • | Er zijn geen incidentele baten of lasten opgenomen. Passende ondersteuning en opvang • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor het Living Lab ‘Eerst een Thuis’. Werk, toekomstige economie en bestaanszekerheid • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor een coördinator EU-arbeidsmigranten en de ontwikkeling van Upcycle Centra. Daarnaast is sprake van een incidentele onttrekking aan de reserve armoedebestrijding en schuldhulpverlening. Kansrijk opgroeien • | In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de aanpak van netcongestie en investeringen in de sterke pedagogische basis en basishulp.

Daarnaast is sprake van incidentele baten uit extra onderuitputting van kapitaallasten. 391 392 Levendige en gezonde stad • In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor creatieve broedplaatsen, het mensenrechtenkader, onderwijs voor jongeren zonder papieren en de vrouwenvleugel van de koudweerregeling. • Daarnaast is sprake van een incidentele onttrekking aan de opvangreserve. • In de Voorjaarsnota 2026 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor welzijnsaccommodaties en speeltuinen, de uitvoering van volksgezondheid en Koningsnacht en Koningsdag. • In de Programmabegroting 2027 zijn er incidentele middelen beschikbaar gesteld voor opvang in 2027. • In de Voorjaarsnota 2025 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor brandveiligheidsmaatregelen in gemeentelijke gebouwen, de uitvoering van de Wet inburgering 2021 en de aanpak van EU-arbeidsmigranten. • In de Voorjaarsnota 2024 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor extra opvangcapaciteit voor dakloze rechthebbenden, EU-arbeidsmigranten, ongedocumenteerden en statushouders. Algemene middelen en Overhead • In het Coalitieakkoord 2026-2030 zijn incidentele baten opgenomen uit extra onderuitputting van kapitaallasten, de bijdrage vanuit het overheadvierkant, realistisch ramen in de exploitatie en de inzet van SUP-middelen.

• In de Voorjaarsnota 2025 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de tijdelijke dekking van hogere energielasten. • In de Voorjaarsnota 2024 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de afhandeling van het Handhavingsdossier Binnenstad. Actualisatie Financieel Beeld 2027 Actualisatie financieel beeld 2027 Deze programmabegroting is een uitwerking van de beleidsarme Voorjaarsnota 2026 en het daarna verschenen Coalitieakkoord 2026-2030 en bevat onder andere per programma de doelen, ambities, de baten en lasten. Hierdoor geeft de Programmabegroting 2027 een totaalbeeld van wat de gemeente Utrecht de komende jaren wil gaan doen. Daarnaast is een aantal actuele ontwikkelingen opgenomen die nog niet verwerkt waren in de Voorjaarsnota 2025, zoals de Meicirculaire van het gemeentefonds. Geactualiseerd financieel beeld na Voorjaarsnota 2026 Tabel geactualiseerd financieel beeld 2027-2030 x € 1.000 Latere Financieel beeld 2027-2030 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 jaren Eindsaldo VJN26 en Coalitieakkoord (na kasschuif) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Actualisatie A. Meicirculaire 2026 | 7.464 | 6.632 | 5.246 | 3.946 | pm B. Referentiekader | 723 | 723 | 723 | 723 | 723 C. Storting in Algemene reserve t.b.v. weerstandsratio | -5.500 D.

SportUtrecht | -750 | -1.000 | -1.000 D.1 Taakstelling programma Levendige en gezonde stad | 150 | 200 | 200 D.2 Verhogen taakstelling beleids- en managementfuncties | 300 | 400 | 400 D.3 Aanvullen reserve frictiekosten organisatie | -500 E. Voortzetten en uitbreiden buurtagenda's, buurt | - en wijkgericht werken | -1.300 F. Landelijke Vreemdelingenvoorziening | -1.300 G. Overhead wonen | -122 | -122 | -122 | -122 | -122 H. Onderwijs jongeren van 18 jaar en ouder zonder papieren | -150 I. Autonome ontwikkelingen VJN 2027 | -7.233 | -5.547 | -2.697 | -201 Begroting 2027 | 765 | 0 | 0 | 0 | 0 Storting / onttrekking algemene dekkingsreserve | -765 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal Programmabegroting 2027 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 393 394 Actualisatie De verwerking van het Coalitieakkoord 2026-2030 is per saldo budgettair neutraal. Het geactualiseerde financieel beeld laat de effecten van de meicirculaire zien en maakt inzichtelijk welke financiële knelpunten bij de begroting 2027 moeten worden opgelost. Hieronder worden deze ontwikkelingen en hun financiële consequenties nader toegelicht. A. Meicirculaire De meicirculaire verschijnt doorgaans nadat uw Raad de Voorjaarsnota 2026 heeft ontvangen. De programmabegroting 2027 is hiermee aangepast conform de Raadsbrief meicirculaire gemeentefonds 2026.

Onze inkomsten uit het gemeentefonds veranderen door: • Een opwaartse bijstelling van de prijscompensatie in het gemeentefonds, dit levert in 2027 ruim 35 miljoen euro op. Dat geld is ook nodig voor de interne compensatie voor lonen en prijzen, waardoor het per saldo geen extra financiële ruimte oplevert. • Een lichte opwaartse bijstelling van het volume-accres in het gemeentefonds. Hierdoor ontvangen we in 2027 ongeveer 0,7 miljoen euro extra. • De actualisatie van de landelijke maatstaven. Dat heeft een positieve impact op onze inkomsten van ongeveer 7 miljoen euro structureel in 2027; • Per saldo leidt dit tot extra budgettaire ruimte in de komende jaren. Die extra ruimte is in 2027 7,5 miljoen euro en loopt de jaren erna af tot 3,9 miljoen euro. B. Referentiekader Op basis van een herberekening van onze aantallen ten behoeve van ons referentiekader valt er een structureel bedrag vrij van 0,7 miljoen euro. C. Storting algemene reserve Vanwege ons gestegen risicoprofiel komt onze weerstandsratio onder de 1,0 uit. Daarom is een extra storting van 5,5 miljoen euro nodig in de algemene reserve om ervoor te zorgen dat de weerstandsratio niet onder de ondergrens van 1,0 komt. D. Sport Utrecht De voorgenomen bezuiniging op SportUtrecht heeft een groter effect dan voorzien, mede vanwege een cofinancieringsconstructie met het Rijk.

Naar aanleiding van signalen uit uw raad, brieven van partners in de stad en gesprekken met zowel partners als SportUtrecht, stellen we voor om de bezuiniging te verlagen ten opzichte van het coalitieakkoord. In deze begroting hebben we de bezuiniging verlaagd met 0,75 miljoen euro in 2029 en 1,0 miljoen euro structureel vanaf 2030. Deze bijstelling wordt gedeeltelijk gedekt vanuit het programma Levendige en gezonde stad (0,2 miljoen euro structureel) en een extra taakstelling op beleids- en managementfuncties (0,4 miljoen euro structureel). Het restant van 0,4 miljoen euro met structureel effect wordt verwerkt ten laste van he t begrotingssaldo in de begroting 2027. Er resteert op SportUtrecht een structurele bezuiniging van 0,5 miljoen euro vanaf 2030. Naar verwachting zal ook de cofinanciering met 0,2 tot 0,3 miljoen euro afnemen. Door het verder verhogen van de structurele taakstelling op de ambtelijke organisatie ontstaat een tijdelijke financiële en organisatorische druk. Een eenmalige toevoeging aan de reserve frictiekosten met 0,5 miljoen euro is daarom nodig om de beoogde taakstelling daadwerkelijk te kunnen realiseren. E. Voortzetten budgetten uitbreiden buurtagenda's, buurt- en wijkgericht werken In het coalitieakkoord is het budget van 1,3 miljoen euro niet doorgetrokken voor de volledige collegeperiode.

De intentie was om de middelen voor de volledige collegeperiode beschikbaar te 395 stellen. Daarom verhogen we dit budget incidenteel voor 2030 in het programma Betrouwbare overheid. F. Het budget landelijke Vreemdelingenvoorziening (LVV) De huidige prognoses laten zien dat de lasten vanaf 2027 structureel 1,3 miljoen euro hoger zullen uitvallen dan de verwachte baten. Om de komende periode zorgvuldig invulling te kunnen geven aan de afspraken met aanbieders en de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen, is een toereikend budget noodzakelijk. Gezien de urgentie en het feit dat bestaande contractuele verplichtingen en afspraken met partners niet kunnen wachten tot het integrale afwegingsmoment bij de voorjaarsnota 2027, wordt voor 2027 incidenteel budget toegekend. G. Overhead wonen Betreft ophoging van het overheadbudget voor de volgende beleidskeuzes: beroepenvoorrang, actieplan studentenhuisvesting, thuis voor iedereen en verhuisadviseur. Bij de financiële verwerking van het coalitieakkoord zijn de overheadkosten per abuis niet meegenomen. Daarom wordt het budget structureel verhoogd met 0,122 miljoen euro om deze kosten alsnog te dekken. H. Onderwijs jongeren van 18 jaar en ouder zonder papieren In het coalitieakkoord is het budget van 0,150 miljoen euro niet doorgetrokken voor de volledige collegeperiode.

De intentie was om de middelen voor de volledige collegeperiode beschikbaar te stellen. Daarom wordt dit budget incidenteel voor 2030 opgehoogd in het programma Levendige en gezonde stad. I. Autonome ontwikkelingen voorjaarnota 2027 Jaarlijks zijn er bij de Voorjaarsnota voor miljoenen euro’s aan knelpunten die we moeten oplossen. We hebben daar nu echter nog geen budget voor. Daarom willen we voor de Voorjaarsnota 2027 middelen reserveren om die knelpunten en autonome ontwikkelingen te kunnen dekken. Het gaat dan om de volgende bedragen: 7.233 miljoen euro voor 2028, 5.547 miljoen euro voor 2029, 2.697 miljoen euro voor 2030 en 0,2 miljoen euro voor de volgende jaren. Algemene dekkingsreserve Het saldo dat dan nog resteert, wordt zoals te doen gebruikelijk, verrekend met de algemene dekkingsreserve. Dat betekent dat er in 2027 een bedrag van 0,765 miljoen euro gestort wordt in de algemene dekkingsreserve. Grondslagen PB 2027 Hieronder geven we de financiële kaders weer, waarbinnen de Programmabegroting 2027 is opgesteld. Indexeringen Het prijspeil in Nederland ligt niet vast. Loon- en prijsstijgingen hebben invloed op de koopkracht van de gemeente. Vandaar dat de gemeente daarop anticipeert en door middel van prognoses probeert de loon- en prijsstijging in de komende begroting te verdisconteren.

We maken aan de lastenkant onderscheid tussen lonen en loonkosten, materiële kosten en subsidies. Voor de lonen en loonkosten gaan we uit van de meest recent afgesloten CAO, of van de raming van de loonvoet sector overheid het Centraal Planbureau (CPB) wanneer de CAO niet voor het gehele jaar is afgesloten. Voor de materiële kosten nemen we uit het Centraal Economisch Plan van het CPB de raming voor de materiële overheidsconsumptie (IMOC) als basis. Voor de kosten voor vergoedingen in het kader van de Wmo en de Jeugdzorg sluiten we aan bij de norm van de VNG. Deze bestaat uit een combinatie van de overheidsbijdrage in de arbeidskostenontwikkeling (OVA) en het prijsindexcijfer particuliere consumptie (PPC) in een verhouding van 90/10. Voor de gemeenschappelijke regelingen wordt aangesloten bij de ontwikkeling van de prijsmutatie van het Bruto Binnenlands Product (pBBP) in het gemeentefonds. De basis voor de indexatie van de subsidies is een combinatie van de loonvoet sector overheid en de materiële index. De baten voor de loon- en prijsstijgingen krijgen we met name via het gemeentefonds. Daar zit een aparte vergoeding in voor de pBBP. Die pBBP hoeft echter niet overeen te komen met de daadwerkelijke kostenstijgingen bij gemeenten.

Daarom heeft ons College als uitgangspunt dat de baten die we ontvangen via het gemeentefonds voor loon/prijsstijgingen in principe leidend is voor het beschikbare budget ten aanzien van de kostenstijgingen. Daarnaast houden we ook rekening met de extra opbrengsten van de eigen belastingen, zoals de | onroerende zaakbelasting, toeristen-, precario- en parkeerbelasting. Wij hanteren de onderstaande percentages: Omschrijving | Indexatie | Basis Loonkosten | 4,2% | loonvoet sector overheid Materiële kosten | 2,1% | IMOC Vergoedingen Wmo en | 3,7% | 90% OVA en 10% PPC Jeugdzorg Verbonden partijen | 2,5% | pBBP Subsidiebudgetten | 3,6% | 70% loonvoet sector overheid en 30% IMOC Belastingen en heffingen | 3,6% | 70% loonkosten Utrecht en 30% IMOC Omslagrente Gemeenten financieren doorgaans niet per investering maar doen dit op totaalniveau. Hierdoor is er geen directe relatie tussen financiering en een betreffende investering. Zowel het jaarlijks bepalen van de omslagrente als het toerekenen van de rentelasten aan investeringen vindt plaats op basis van richtlijnen van het BBV. Op basis van die berekening is de omslagrente voor 2027 1,5%. Gemeentefonds De raming van het gemeentefonds is gebaseerd op de meicirculaire 2026 met geactualiseerde waarden van de verdeelmaatstaven.

396 Ontwikkelingen inwoners en woningen De ontwikkeling van het aantal inwoners en woningen zijn belangrijke parameters in de verdeling van de algemene uitkering gemeentefonds. Deze cijfers zijn daarnaast het uitgangspunt bij de berekening van bijvoorbeeld de opbrengst onroerendezaakbelastingen. Ze worden ook gebruikt in de berekening van de benodigde maatschappelijke voorzieningen in het kader van de groei van de stad. Omschrijving | 2027 | 2032 Inwoners | 381.649 | 406.961 Omschrijving | 2026-2030 | 2031-2035 | 2036-2040 Woningen | 13.991 | 16.356 | 13.136 Structureel sluitende begroting Ieder jaar wordt een meerjarenbegroting opgesteld die structureel sluitend is: de structurele baten zijn elk jaar hoger dan of gelijk aan de structurele lasten. Financiële kengetallen Ten aanzien van de financiële kengetallen gebruiken we de volgende uitgangspunten: ● De solvabiliteit kent een signaalwaarde van 20% en een minimale omvang van 15%. Om ook in 2040 boven die grens te blijven storten we vanaf de begroting 2027 jaarlijks circa €10 miljoen in de reserves gestort. ● De schuld bedraagt maximaal 130% van de begroting om de rentelast te beperken ● We voeren een investeringsplafond in voor de nieuwe investeringen van €300 miljoen. Dat bedrag indexeren we jaarlijks met de groei van de begroting. Halverwege de coalitieperiode evalueren we dit.

We zorgen voor voldoende buffers voor financiële tegenvallers Het uitgangspunt ten aanzien van de weerstandsratio wordt gehandhaafd: deze beweegt zich binnen de bandbreedte van 1,0 en 1,5. Dreigt de ratio onder de 1,0 te komen, dan worden de reserves aangevuld tot minimaal 1,0. We maken het aantal reserves overzichtelijker Er komt beter zicht op alle reserves (‘potjes geld’), die waar mogelijk worden ingezet. Het aantal reserves wordt verminderd, in lijn met motie 551 (2026), in samenspraak met de Adviescommissie Controle en Financiën. Hoeveel reserves behouden blijven, is nog niet bepaald. We gaan zo realistisch mogelijk ramen Om het jaarrekeningresultaat dichter bij de begroting te brengen, wordt de raming voor de eerste jaren met €10 miljoen bijgesteld (aflopend op de middellange termijn) en wordt een correctie toegepast op het tempo van investeringen, om rekening te houden met vertraging bij uitvoering en netcongestie. We zorgen voor financiële degelijkheid Risico's, bijvoorbeeld op het terrein van jeugdhulp of netcongestie, worden opgevangen doordat jaarlijks een storting in de reserves wordt gedaan en het weerstandsvermogen op peil wordt gehouden. We proberen verdere lastenverhogingen en bezuinigingen te voorkomen Nieuwe tegenvallers worden in beginsel binnen de eigen portefeuille opgelost.

Zijn de financiële problemen daarvoor te groot, dan wordt gekeken of de tegenvallers binnen het begrotingsprogramma opgelost kunnen worden, of dat de realisatie van investeringen of de storting in de reserves een 397 398 oplossing biedt. Lukt ook dat niet, dan wordt het onderdeel van de integrale afweging, waarbij preventie wordt ontzien en kapitaalvernietiging wordt voorkomen. We voeren ongedekte moties niet uit Moties en voorstellen waarvoor geen dekking is aangegeven, worden niet uitgevoerd. We zorgen voor geld om knelpunten mee op te vangen Het volume-accres (de jaarlijkse groei van het Gemeentefonds vanwege economische groei) wordt beschikbaar gehouden om knelpunten bij de Voorjaarsnota op te lossen.

Geprognosticeerde balans x € 1.000 ACTIVA | Gerealiseerde | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose stand per | stand per | stand per | stand per | stand per | stand per 31-12-2025 | 31-12-2026 | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Immateriële vaste activa | 7.820 | 7.820 | 7.820 | 7.820 | 7.820 | 7.820 Materiële vaste activa | 2.198.664 | 2.370.624 | 2.520.366 | 2.732.587 | 2.951.491 | 3.186.660 Financiële vaste activa | 45.466 | 45.142 | 41.371 | 40.954 | 40.627 | 40.374 Kapitaalverstrekking aan deelnemingen | 13.189 | 13.189 | 13.189 | 13.189 | 13.189 | 13.189 Leningen aan deelnemingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Leningen aan overige verbonden partijen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Overige langlopende leningen UG | 32.070 | 31.746 | 27.975 | 27.558 | 27.231 | 26.978 Uitzettingen met een rentetypische looptijd > 1 jaar | 207 | 207 | 207 | 207 | 207 | 207 Bijdrage aan activa van derden | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Voorraden | 99.318 | 70.743 | 88.447 | 115.337 | 124.982 | 141.817 Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar | 177.071 | 156.028 | 157.638 | 159.248 | 160.857 | 162.467 Vorderingen op openbare lichamen | 95.441 | 84.920 | 85.724 | 86.529 | 87.334 | 88.139 Uitzettingen in 's Rijks Schatkist | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 RC's met niet-fin instellingen | 8.102 | 8.102 | 8.102 | 8.102 | 8.102 | 8.102 Overige vorderingen | 73.528 | 63.007 | 63.811 |

64.616 | 65.421 | 66.226 Overige uitzettingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Liquide middelen | 4.096 | 112 | 780 | 937 | 46 | 78 Overlopende activa | 109.587 | 97.872 | 101.339 | 104.805 | 108.272 | 111.738 Totaal activa | 2.642.022 | 2.748.343 | 2.917.761 | 3.161.687 | 3.394.096 | 3.650.954 399 x € 1.000 PASSIVA | Gerealiseerde | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose | Prognose stand per | stand per | stand per | stand per | stand per | stand per 31-12-2025 | 31-12-2026 | 31-12-2027 | 31-12-2028 | 31-12-2029 | 31-12-2030 Eigen vermogen | 675.759 | 623.189 | 727.703 | 732.754 | 779.287 | 818.770 Voorzieningen | 113.337 | 171.795 | 227.727 | 277.630 | 327.533 | 374.936 Vaste schulden met een rentetypische looptijd > 1 jaar | 1.121.409 | 1.334.409 | 1.336.409 | 1.461.409 | 1.569.409 | 1.706.409 Obligatieleningen | 151.000 | 151.000 | 151.000 | 151.000 | 101.000 | 51.000 Onderhandse leningen van openbare lichamen | 115.000 | 115.000 | 115.000 | 115.000 | 115.000 | 115.000 Onderhandse leningen van binnenlandse banken | 838.000 | 1.051.000 | 1.053.000 | 1.178.000 | 1.336.000 | 1.523.000 Onderhandse leningen van binnenlandse bedrijven | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Onderhandse leningen van overige binnenlandse sectoren | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Voor derden belegde gelden | 204 | 204 | 204 | 204 | 204 | 204 Waarborgsommen | 17.205 | 17.205 | 17.205 | 17.205 | 17.205 | 17.205 Netto-vlottende

schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar | 162.347 | 136.290 | 107.234 | 135.178 | 127.123 | 124.067 Bank en giro | 233 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Kasgeldleningen | 131.500 | 105.000 | 79.000 | 110.000 | 105.000 | 105.000 Overige kortlopende schulden | 30.614 | 31.290 | 28.234 | 25.178 | 22.123 | 19.067 Overlopende passiva | 569.170 | 482.660 | 518.688 | 554.716 | 590.744 | 626.772 Totaal passiva | 2.642.022 | 2.748.343 | 2.917.761 | 3.161.687 | 3.394.096 | 3.650.954 400 401 Overzicht Reserves Stand en verloop reserves De totaaltabel Reserves laat het verloop van de algemene reserves en de bestemmingsreserves per programma zien. De toelichting op de reserves is te vinden in de bijlage toelichting reserves.. Belangrijkste uitgangspunten • Reserves zijn uitgestelde begrotingsposten die zijn gereserveerd om te dienen als financiële dekking voor toekomstige lasten • In principe zijn middelen in een reserve gereserveerd voor het beleidsdoel waar de Raad het voor heeft bestemd. Mocht de Raad de bestemming van deze middelen willen wijzigen is hier een Raadsbesluit voor nodig. In het geval dat er verplichtingen zijn afgesloten binnen de reserve, is het niet mogelijk dit verplichte budget elders te alloceren.

• Financiële middelen in een reserve behoren tot het eigen vermogen van de gemeente • Er zitten geen wettelijke restricties aan reserves, behalve dat ze niet negatief mogen zijn • In het algemeen worden twee typen reserves onderscheiden: o Algemene reserve: bestaat uit de algemene dekkingsreserve en de algemene risicoreserve. ▪ Algemene dekkingsreserve: Hiervan is de bestemming door de Gemeenteraad nog niet vastgesteld. De algemene dekkingsreserve wor dt ook gebruikt voor egalisatie tussen de jaren van de meerjarenraming. ▪ Algemene risicoreserve: dient als buffer om de financiële gevolgen van risico's op te vangen. o Bestemmingsreserves: reserves met een specifiek, door de Raad vastgesteld (beleids -)doel, die alleen aan dat doel mogen worden besteed • Het budget binnen een reserve kan vrij besteedbaar worden in een aantal gevallen: o De looptijd van de reserve is op het eind; o de desbetreffende reserve is 4 jaar niet gemuteerd is; o de Raad heft de reserve op door middel van een Raadsbesluit • Over het algemeen wordt geen interne rente toegevoegd aan reserves tenzij de raad bij instelling van een reserve gemotiveerd anders besluit. Beleidskaders Beleidsnota (inclusief link) Datum Inhoud Nota Reserves 2019 Een classificatie met kenmerken van de verschillende type reserves, met een uitleg van de spelregels voor het instellen, muteren en opheffen van een reserve.

x € 1.000 Omschrijving | Saldo | B&D | Saldo | Mutatie | Begroot | Mutatie | Begroot | Mutatie | Begroot Mutatie | Begroot Mutatie | Begroot 31-12-2025 voorstellen | 1-1-2026 | 2026 1-1-2027 | 2027 1-1-2028 | 2028 | 1-1-2029 | 2029 | 1-1-2030 | 2030 | 1-1-2031 2025 a | b | c = a+b | d | e = c+d | f g = e+f | h | i = g+h | j | k = i+j | l | m = k+l Algemene | 25.202 | 14.317 | 39.519 | -16.539 | 22.981 | 108.612 | 131.593 | 3.683 | 135.276 | 27.814 | 163.091 | -1.869 | 161.222 dekkingsreserve Algemene Reserve | 79.827 | 0 | 79.827 | 0 | 79.827 | 5.500 | 85.327 | 0 | 85.327 | 0 | 85.327 | 0 | 85.327 Totaal Algemene | 105.029 | 14.317 | 119.346 | -16.539 | 102.808 | 114.112 | 216.920 | 3.683 | 220.603 | 27.814 | 248.418 | -1.869 | 246.549 reserve Betrouwbare | 373 | 2.088 | 2.461 | 0 | 2.461 | 0 | 2.461 | 0 | 2.461 | 0 | 2.461 | 0 | 2.461 overheid Ontwikkeling en | 144.267 | 5.933 | 150.200 | -4.831 | 145.369 | -9.272 | 136.096 | -1.779 | 134.318 | 406 | 134.724 | 14.947 | 149.671 wonen voor iedereen Klimaatvriendelijke | 12.425 | 0 | 12.425 | -969 | 11.456 | -444 | 11.012 | -312 | 10.700 | 0 | 10.700 | 100 | 10.800 stad Duurzame | 68.162 | 0 | 68.162 | -10.081 | 58.081 | -8.006 | 50.075 | 2.809 | 52.884 | 12.270 | 65.154 | 33.389 | 98.543 bereikbaarheid Aantrekkelijke en | 30.409 | -946 | 29.463 | -347 | 29.116 | -1.151 | 27.965 | -768 | 27.197 | 789 | 27.986 | -601 | 27.385

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://utrecht.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/f80f3d23-c959-4b0b-abdc-0572f71e7d3a?agendaItemId=ae9327f3-92a3-462d-ae61-eafe49b98bc5