Ondernemer centraal - Evaluatie onderzoek Purpose (november 2023)
Tekst van het document
Vervolg dienstverlening
5. Beleving ondernemers
Niet elke ondernemer komt bij (de juiste) dienstverlening aan, als dat wel gebeurt is er vooral waarde voor ondernemer zelf Soms een zoektocht om ondernemer bij juiste dienstverlening te krijgen, bij de juiste match heel waardevol
Uit de interviews blijkt dat sommige ondernemers niet bij (de juiste) dienstverlening aankomen of er toch geen of gedeeltelijke match blijkt te zijn. Iemand die bijvoorbeeld financieel en juridisch advies wou, maar naar schuldhulpverlening werd doorverwezen en door het advocatenkantoor nooit werd teruggebeld. Of iemand die de dienstverlening deels nuttig vond, maar een deel ook te veel basis. Soms lijkt er ook onduidelijkheid te zijn. Iemand dacht dat het een voorwaarde was om eerst met een psycholoog te praten om met het traject verder te kunnen, maar werd uiteindelijk ook niet teruggebeld door de praktijk. De ondernemers bij wie de match wel goed was, waren erg blij met de hulp die ze kregen. Het biedt voor hen een sparringpartner, reflectie en richting waar ze naartoe willen met hun onderneming. Iemand noemde ook dat het financiële ruimte gaf omdat ze niet zelf hoefde te betalen. “Het traject bij GetOn was vooral heel praktisch. Vooral de coachgesprekken waren prettig. Er waren verschillende expertises en daar heb ik wel veel gebruik van gemaakt. De cursussen zelf waren redelijk standaard. Je merk opzetten, je website. Dat kan ik allemaal zelf wel. Ik heb een aantal van de cursussen gedaan maar die waren best wel basic.” Respondent 3
45.
Invloed van Ondernemer Centraal op onderneming wordt niet direct gevoeld, vooral van waarde voor ondernemer zelf
Een groot deel van de ondernemers geeft aan dat de hulp van Ondernemer Centraal geen invloed heeft gehad op omzet- en/of inkomensstijging. Vooral externe factoren waren van invloed, zoals het opheffen van de coronamaatregelen en de markt die daardoor weer aantrok. Wat wel vaak wordt genoemd is dat het voor ondernemers zelf impact heeft gemaakt, doordat het hen handvatten, steun, rust en richting gaf om verder te gaan. Ook vinden ze het prettig dat ze weten dat ze ergens terecht kunnen. “Het toekomstgesprek heeft geen rol gespeeld bij mijn inkomensstijging. Het was wel een prettig gesprek voor mijn motivatie, ‘oh er zijn dus mogelijkheden’.” Respondent 3
“Ik kon knopen doorhakken en daardoor kwam het in beweging. Het heeft me sterker gemaakt als ondernemer. […] Ze hebben een start gemaakt en daarmee heb ik het gereedschap gekregen om verder te gaan.” Respondent 5
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Klikken om de tekststijl van 6.het Effect op ondernemers en model te ondernemingen Bijbewerken vervolgdienstverlening is duidelijk effect zichtbaar op onderneming én ondernemer bla
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met alleen toekomstgesprek
Ondernemers met alleen Toekomstgesprek
Bij ondernemers met alleen toekomstgesprek is weinig verbetering zichtbaar (indicatief) Tevredenheid dienstverlening Cijfer • Ondernemers geven de geboden ondersteuning gemiddeld een 5,4 dienstverlening Vertrouwen • Nauwelijks effect op het vertrouwen in de gemeente, zelfs een lichte daling in gemeente
Onderneming Cijfer • Nauwelijks verbetering op hoe ondernemers hun onderneming scoren (een 6,4 voor en een 6,5 na) onderneming Financiële • Inzicht in de inkomsten/uitgaven stijgt licht van 84% naar 88% situatie
• Geen effect op het kunnen betalen van de rekeningen
Kans op faillissement
• Kans op faillissement neemt gemiddeld licht af, het aantal ondernemers dat de kans (heel) klein acht binnen 1 jaar stijgt van 60% naar 66%
Groeimogelijkheden
• 1/3e van de ondernemers heeft nieuwe medewerkers aangenomen en 46% van de ondernemingen is gegroeid in omzet • 26% geeft aan dat impact van OC (heel) groot was
Zakelijke • Te weinig data beschikbaar schulden 47.
Groot positief effect (>15% effect) Klein positief effect (5-15% effect)
Ondernemer Cijfer ondernemer
• Ondernemers geven aan dat het gemiddeld genomen beter met hen gaat na toekomstgesprek (van een 5,5 naar een 6,5)
• Aantal ondernemers met gezinsinkomen boven
Inkomensbijstandsniveau stijgt van 50% naar 59% zekerheid • Nauwelijks effect op de financiële buffer Beroep op uitkering
• 0% van de ondernemers geeft aan zonder ondersteuning van OC beroep te hadden moeten doen op inkomensondersteuning
Gezondheid • Nauwelijks verbetering op het aantal ondernemers met stress of burn-out verschijnselen
• Aantal ondernemers dat zich in controle voelt over
Controle en het bedrijf stijgt licht van 50% naar 54% vertrouwen • Nauwelijks effect op vertrouwen in de toekomst
Privé • Aantal ondernemers zonder schulden stijgt van 0% naar 14%, echter het aantal met problematische schulden privéschulden stijgt ook van 14% naar 29%
Psychosociale • Te weinig data beschikbaar problematiek Weinig tot geen effect (<5% effect)
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen2023 EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER toekomstgesprek indicatief
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Ondernemers met vervolgdienstverlening
Bij ondernemers met vervolgdienstverlening is duidelijk effect van ondersteuning zichtbaar op onderneming én ondernemer Tevredenheid dienstverlening Cijfer • Ondernemers geven de geboden dienstverlening, gemiddeld een 6,7 (6,6, in 2022 en 7,0 in 2023) dienstverlening Vertrouwen in gemeente
• Aantal ondernemers dat vertrouwen heeft in de gemeente Utrecht stijgt van 27% naar 45%
Onderneming Cijfer • Nauwelijks verbetering op hoe ondernemers hun onderneming scoren (een 5,4 voor en een 5,5 na) onderneming • Inzicht in inkomsten/uitgaven stijgt van 70% naar 83%
Financiële • Aantal ondernemers dat rekeningen kan betalen stijgt situatie van 63% naar 71% Kans op • Kleine kans op faillissement binnen 1 jaar stijgt van 50% naar 60%, en binnen 2-5 jaar van 46% naar 56% faillissement • 30% heeft nieuwe medewerkers aangenomen of
Groeiverwacht dit, 77% gegroeid in omzet of verwacht dit mogelijkheden • 38% geeft aan dat invloed OC (heel) groot was • Aantal ondernemingen met grote / problematische
Zakelijke schulden daalt van 75% naar 45% schulden • 20% geeft aan dat invloed OC (heel) groot was 48.
Groot positief effect (>15% effect) Klein positief effect (5-15% effect)
Weinig tot geen effect (<5% effect) Indicatief, lage n
Ondernemer Cijfer ondernemer
• Ondernemers geven aan dat het gemiddeld beter met hen gaat na dienstverlening (van 5,0 naar 5,7)
• Aantal ondernemers met inkomen boven bijstandsniveau stijgt van 52% naar 64% Inkomenszekerheid • 12% geeft aan dat invloed van OC (heel) groot was • Er is nauwelijks effect op de financiële buffer
Beroep op • 25% geeft aan zonder ondersteuning beroep te hadden moeten doen op inkomensondersteuning uitkering • Aantal ondernemers met stress en burn-out verschijnselen daalt respectievelijk van 45% naar Gezondheid 39% en van 34% naar 20%
Controle en vertrouwen
• Aantal ondernemers dat in controle is stijgt van 15% naar 31% en dat (vrijwel) nooit vertrouwen in de toekomst heeft daalt van 56% naar 36%
• Aantal ondernemers met grote / problematische
Privé privéschulden daalt van 27% naar 18% schulden • 20% geeft aan dat invloed van OC (heel) groot was • Aantal ondernemers met medium tot zware
Psychosociale psychische problematiek daalt van 44% naar 17% problematiek • 22% geeft aan dat invloed van OC (heel) groot was Betrouwbaarheid van alle effecten isCENTRAAL 90% (foutmarge 10%), behalve bij EFFECTMETING ONDERNEMER I NOVEMBER 2023 zakelijke schuldén, privé schulden en psychosociale problematiek (indicatief, lage n)
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Het aantal ondernemers dat verbetering ziet bij zichzelf stijgt, verbetering in het algemeen voor de onderneming nog miniem Ondernemingen staan er gemiddeld ongeveer hetzelfde voor na vervolgdienstverlening
Het gaat gemiddeld beter met de ondernemers zelf na vervolgdienstverlening
“Hoe stond/staat je bedrijf er voor?”
“Hoe ging het met jou als ondernemer ten tijde van aanmelding?”
5,5
5,0
5,4
5,7
N=84* Voor
Na
N=65* Voor
Na
Toelichting • De situatie van ondernemers die bij Ondernemer Centraal aankloppen voor vervolgdienstverlening is relatief gezien slecht: gemiddeld genomen geven ondernemers hun onderneming een 5,4 (landelijk gemiddeld een 7,21) en hunzelf een 5,0 (landelijk gemiddeld een 7,51) • Het verschil in hoe het met de onderneming gaat vóór aanmelding bij Ondernemer Centraal en na vervolgdienstverlening is klein: het gemiddelde cijfer stijgt van een 5,4 naar een 5,5. • Met de ondernemers zelf gaat het gemiddeld beter na vervolgdienstverlening ten opzichte van vóór aanmelding bij Ondernemer Centraal, waarbij het gemiddelde cijfer stijgt van een 5,0 naar een 5,7. 49.
1 Bron: KvK – Ondernemen in 2022
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Het aantal ondernemers met inzicht in inkomsten en uitgaven en dat zakelijke rekeningen/belastingen kan betalen stijgt Meer ondernemers hebben inzicht in de inkomsten en uitgaven van hun bedrijf na vervolgdienstverlening
Meer ondernemers kunnen zakelijke rekeningen en/of belastingen betalen na vervolgdienstverlening
“In hoeverre had/heb je inzicht in de inkomsten en uitgaven van jouw bedrijf?”
“In hoeverre kon/kan jouw bedrijf elke maand de zakelijke rekeningen en/of belastingen betalen?”
70%
63%
83%
14%
20% 10%
11% 6%
Voor
Na
20%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=66*
71%
23%
11% 18%
Voor
Na
N=66*
Toelichting • • 50.
Het aantal ondernemers dat inzicht heeft in hun inkomsten en uitgaven stijgt van 70% (vóór aanmelding Ondernemer Centraal) naar 83% (na vervolgdienstverlening). 20% geeft aan dat Ondernemer Centraal daar een (hele) grote invloed op heeft gehad. Het aantal ondernemers dat hun zakelijke rekeningen en/of belastingen kan betalen stijgt van 64% naar 71%. Dit is iets boven het landelijk gemiddelde (Kleinbedrijf Index Q4 2022: 61% van de ondernemers kon de rekeningen tijdig voldoen). Volledig / Grotendeels Deels (Vrijwel) niet / Nauwelijks
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
De kans op faillissement van een onderneming, zowel op korte als lange termijn, neemt gemiddeld genomen af Aantal ondernemingen met (heel) kleine kans op faillissement op korte termijn neemt toe
Aantal ondernemingen met (heel) kleine kans op faillissement op (middel)lange termijn neemt toe
“Hoe groot achtte/acht je de kans dat je bedrijf op de korte termijn (binnen een jaar) zou moeten stoppen?”
“Hoe groot achtte/acht je de kans dat je bedrijf op de (middel)lange termijn (binnen 2-5 jaar) zou moeten stoppen?” 46%
50%
60%
25%
16%
25%
24%
Voor
Na
14%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
Toelichting
31% N=62*
56%
27%
23%
17%
Voor
Na
15%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=63*
• Het aantal ondernemers dat de kans (heel) klein acht dat zij op korte termijn moet stoppen met hun onderneming stijgt van 50% (vóór aanmelding) naar 60% (na vervolgdienstverlening). 14% geeft aan dat Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed had. • 25% van de ondernemers geeft aan dat de kans (heel) groot is dat ze binnen een jaar moeten stoppen met hun bedrijf. Dit is bovengemiddeld (Kleinbedrijf Index Q4 2022: landelijk denkt 5% van de ondernemers binnen een half jaar te moeten stoppen, specifiek in Utrecht is dit 11%). • Het aantal ondernemers dat de kans (heel) klein acht dat zij op (middel)lange termijn moet stoppen met hun onderneming stijgt van 46% naar 56%. Deze stijging komt uit zowel de groep ondernemers die de kans op faillissement niet groot, niet klein achten als (heel) groot. 15% geeft aan dat Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed had. 51.
Klein / Heel klein Niet groot, niet klein Groot / Heel groot
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
30%-77% is gegroeid of verwacht te groeien in omzet en/of nieuwe medewerkers, 38% vindt invloed OC (heel) groot 30% van de ondernemers heeft / verwacht groei in werknemers en 77% in omzet “Heb je sinds aanmelding bij Ondernemer Centraal nieuwe werknemers aangenomen / is je bedrijf gegroeid in omzet?” 11% 19%
36%
41%
70%
23%
N=74*
19%
N=21 I
37%
N=30 I
Omzetgroei
Aantal nieuwe werknemers
Omzetstijging
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
Gemiddeld 3,8 nieuwe werknemers
Gemiddeld 64% stijging, zonder outliers 17%
Nieuwe werknemers
Toelichting
“Hoeveel werknemers heb je sinds aanmelding bij Ondernemer Centraal aangenomen?/hoeveel procent verwacht je dat je omzet komende jaar (ongeveer) zal groeien?” 7% 9% >5 >100% 13% 10% 4 25%-50% 14% 3 10-25% 43% 2 48% 0-10% 1
N=74*
38%
Gemiddeld zijn 3,8 nieuwe werknemers aangenomen en wordt een omzetstijging van 64% (17%) verwacht
• 11% van de ondernemers heeft nieuwe medewerkers aangenomen en 19% verwacht dit te doen. Gemiddeld nemen zij 3,8 nieuwe werknemers aan (in personen, niet FTE). Dit is op basis van een lage n, dus indicatief. Echter adviseurs toekomstgesprek geven aan dat zij regelmatig advies geven om nieuwe mensen aan te nemen, dus zij kunnen deze bevindingen beamen. • 36% van de ondernemingen is gegroeid in omzet en 41% verwacht dit te doen. De gemiddelde (verwachte) omzetstijging is 64%. Dit vertekent enigszins doordat 2 ondernemingen > 100% zijn gegroeid. Zonder deze ondernemingen is het gemiddelde 17%. Deze resultaten zijn vanwege lage n indicatief, echter uit gesprekken met adviseurs Toekomstgesprek en interviews met ondernemers blijkt ook omzetgroei. Dit is bovengemiddeld (Kleinbedrijf Index Q4 2022: landelijk verwacht 45% van de ondernemers flink te groeien in het komende half jaar, in Utrecht specifiek is dit 31%). • 38% geeft aan dat ondersteuning van Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed had op de groei van het bedrijf. 52.
Ja Nee, maar verwacht ik het komende jaar te doen Nee, en verwacht ik komende jaar niet te doen
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Het aantal ondernemingen met grote en/of problematische schulden daalt na vervolgdienstverlening (indicatief) Het aantal ondernemingen met (bedrijfs)schulden daalt na vervolgdienstverlening “Hoe zou je de (bedrijfs)schulden classificeren?” 8% 17%
18% 36%
75% 45% N=11 I Voor
Na
20%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
Toelichting • Het aantal ondernemingen met grote/problematische (bedrijfs)schulden daalt van 75% naar 45%. Het merendeel van deze ondernemingen heeft dan nog kleine schulden, een kleiner deel geen tot kleine schulden. 20% geeft aan dat Ondernemer Centraal daar een (hele) grote invloed op heeft gehad. • Vanwege de lage n (11) zijn deze resultaten indicatief 53.
Geen / Kleine schulden: onder controle, zonder hulp zelf op te lossen Kleine schulden: (lichte) hulp waarschijnlijk nodig Grote / problematische schulden: professionele hulp nodig
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10%
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
* Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
De financiële situatie van ondernemers verbetert Het aantal ondernemers met een gezinsinkomen boven het bijstandsniveau stijgt
“Ik/mijn gezin had/heb voldoende en stabiel inkomen om rond te komen”
“Wat was/is de hoogte van het gezinsinkomen?”
52%
31%
Het aantal ondernemers met een stabiel inkomen om rond te komen stijgt
43%
64%
49%
26%
22%
31%
29%
Voor
Na
19%
17%
17% N=70
Voor
Na
12%
N=70*
Het aantal ondernemers met een financiële buffer blijft nagenoeg gelijk “Ik/mijn gezin had/heb een financiële buffer om onverwachte uitgaven op te kunnen vangen” 40%
40%
11%
12%
49%
48% N=65*
N=65* Voor
Na
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal op verbetering van het inkomen een (heel) grote invloed heeft gehad
Toelichting
Boven bijstandsniveau Op bijstandsniveau Onder bijstandsniveau
Grafiek 2 & 3
54.
Grafiek 1
• Het aantal ondernemers dat een gezinsinkomen heeft boven het bijstandsniveau stijgt van 52% (vóór aanmelding) naar 64% (na vervolgdienstverlening). • Het aantal (gezinnen van) ondernemers dat een stabiel inkomen heeft stijgt van 43% naar 49%. • Het aantal (gezinnen van) ondernemers dat een financiële buffer heeft blijft nagenoeg gelijk met 40%. • 12% geeft aan dat Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed heeft gehad op verbetering van het inkomen. ** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% (Helemaal) eens EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023 * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% Niet eens, niet oneens I Indicatief, lage n (Helemaal) oneens
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Meeste ondernemers hadden geen inkomensondersteuning, 25% geeft aan dit zonder OC wel te hadden moeten doen 34% van de ondernemers heeft geen beroep gedaan op uitkering “Heb je tijdens de ondersteuning van Ondernemer Centraal beroep gedaan op een (BBZ-) uitkering of andere aanvulling op je inkomen?”
73%
17%
Ja Nee
18% 83%
9%
9% N=11
N=65* Beroep op uitkering
Bijstandsuitkering Bijstandsuitkering zelfstandigen (BBZ)
25%
IOAZ-uitkering
Andere uitkering
…geeft aan dat de kans (heel) groot is dat ze zonder ondersteuning van OC wel beroep hadden moeten doen op een uitkering
Toelichting • 17% van de ondernemers heeft tijdens de ondersteuning beroep gedaan op inkomensondersteuning, hierbij ging het in 73% van gevallen om een BBZ-uitkering. • 83% van de ondernemers heeft tijdens de ondersteuning van Ondernemer Centraal geen beroep gedaan op een uitkering of aanvulling op het inkomen. 25% gaf aan dat de kans (heel) groot was dat ze zonder ondersteuning wél beroep hadden moeten doen op een uitkering. 55.
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Het aantal ondernemers met tekenen van stress / emotionele klachten en overspannenheid / burn-out daalt Het aantal ondernemers met stress of emotionele klachten daalt “Ik ervaar stress of heb emotionele klachten” 32% 23%
39%
Het aantal ondernemers met tekenen van overspannenheid / burn-out daalt
De omgeving van ondernemers lijdt minder onder de situatie van het bedrijf
“Ik ervaar tekenen van overspannenheid / burn-out”
“Mijn gezin, omgeving of privéleven heeft te lijden onder de huidige situatie van mijn bedrijf”
56%
52%
64%
22% 10%
45%
21%
16%
39% N=70
Voor
58%
N=64*
34% Voor
Na
20% Na
N=64*
22%
27%
20%
Voor
Na
N=64*
Toelichting • Het aantal ondernemers dat met stressklachten kampt is iets boven gemiddeld (68% kampt met stressklachten, terwijl landelijk het gemiddelde stressniveau van ondernemers 50 is (in Utrecht 56, schaal 1-100 met 1 laag en 100 hoog, bron: Kleinbedrijf Index Q4 2022). Het aantal ondernemers dat vaak of vrijwel altijd stress of emotionele klachten ervaart daalt van 45% (vóór aanmelding) naar 39% (na vervolgdienstverlening). • Het aantal ondernemers met tekenen van burn-out is ook boven gemiddeld (34% t.o.v. 17% landelijk (Utrecht 27%), bron: kleinbedrijf Index Q4 2022. Het aantal ondernemers dat vaak of vrijwel altijd tekenen van burn-out ervaart daalt van 34% naar 20%. • Het aantal ondernemers waarbij het privéleven/gezin/omgeving vaak of vrijwel altijd te lijden heeft onder de huidige situatie van hun bedrijf daalt van 27% naar 20%. 56.
Vrijwel nooit / soms Regelmatig Vaak / vrijwel altijd
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Ondernemers hebben meer controle, weten beter waar ze hulp kunnen vinden en hebben meer vertrouwen in de toekomst Ondernemers hebben meer controle over de situatie van hun bedrijf
Meer ondernemers weten waar ze terecht kunnen voor hulp
“Ik voel me in controle over de situatie van mijn bedrijf”
“Ik weet waar ik terecht kan voor hulp met mijn bedrijf”
15%
19% 11%
31%
22%
27%
N=70
36%
N=64* Voor
Na
Na
33%
13% 31%
70%
63%
“Ik heb vertrouwen in de toekomst”
31%
36%
42%
Voor
28%
Het aantal ondernemers dat soms/nooit vertrouwen heeft in de toekomst daalt
56%
N=64* Voor
36%
N=64*
Na
Toelichting • Het aantal ondernemers dat zich vaak of vrijwel altijd in controle voelt over de situatie van hun bedrijf stijgt van 15% (vóór aanmelding) naar 31% (na vervolgdienstverlening). • Het aantal ondernemers dat vaak of vrijwel altijd weet waar ze terecht kunnen voor hulp met hun bedrijf stijgt van 19% naar 28%. • Het aantal ondernemers dat soms of vrijwel nooit vertrouwen heeft in de toekomst daalt van 56% naar 36%. 57.
Vaak / Vrijwel altijd Regelmatig Vrijwel nooit / Soms
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Bij 1 op de 2 ondernemers speelde persoonlijke problematiek, voornamelijk psychische problematiek en privéschulden 47% had bij aanmelding persoonlijke problematiek
63% van de problematiek had te maken met psychische problematiek, 47% met privéschulden
“Was er ten tijde van aanmelding sprake van persoonlijke problematiek?”
“Welke problematiek speelde er ten tijde van aanmelding?” 63%
47%
47%
23%
53% 13%
N=64* Ja
3%
7%
7%
Nee
Toelichting • Bijna de helft van de ondernemers had ten tijde van aanmelding bij Ondernemer Centraal te kampen met persoonlijke problematiek. • Daarvan ging het bij 63% van de ondernemers over psychische problematiek en bij 47% over privéschulden. • Vanwege lage aantallen is alleen verder onderzoek gedaan naar privéschulden en psychische problematiek (zie volgende slide) 58.
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10% * Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
N=30
6. Effect op ondernemers en ondernemingen – met vervolgdienstverlening
Het aantal ondernemers met grote/problematische privéschulden en psychische problematiek daalt (indicatief) Het aantal ondernemers met grote/problematische privéschulden daalt
Het aantal ondernemers met goede psychische problematiek stijgt en het aantal met medium problematiek daalt
“U geeft aan dat u te maken had met privé schulden. Hoe zou u deze situatie omschrijven?”
“U geeft aan dat u te maken had met psychische problematiek. Hoe zou u deze situatie omschrijven?” 24%
46%
56%
64%
59%
27% 18% 27%
18%
Goede psychische gezondheid Lichte problematiek Medium problematiek Zware problematiek
39% N=11 I
Voor
Na
20%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
5% Voor
12% 5% Na
22%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=17 I
Toelichting • Het aantal ondernemers met grote / problematische schulden daalt van 27% (vóór aanmelding) naar 18% (na dienstverlening). 20% geeft aan dat Ondernemer Centraal daar een (hele) grote invloed op heeft gehad. • Het aantal ondernemers met medium tot zware psychische problematiek daalt van 44% naar 17%. 22% geeft aan dat Ondernemer Centraal daar een (hele) grote invloed op heeft gehad. • Vanwege de lage n (respectievelijk 11 en 17) zijn deze resultaten indicatief 59.
Geen / kleine schulden onder controle, zonder hulp zelf op te lossen Kleine schulden: (lichte) hulp waarschijnlijk nodig Grote / problematische schulden
** Betrouwbaarheid 95%, foutmarge 10%
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
* Betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10% I
Indicatief, lage n
Klikken om de tekststijl van 7.het Effect op gemeente model te Utrecht en bredere maatschappij bewerken Elke ondernemer met vervolgdienstverlening levert besparing op van €15k, waarvan €4k bij Gemeente Utrecht, ROI van 1,5-2,3 bla
7. Effect op gemeente Utrecht en bredere maatschappij
Ondersteuning door Ondernemer Centraal heeft ook impact op de gemeente Utrecht en de bredere maatschappij Effect voor onderneming / ondernemer
61.
Verkleinen kans op faillissement
Effect voor gemeente Utrecht • Minder uitkeringen (Bijstand, BBZ) • Geen leegstand / gevarieerder (winkel)aanbod
Effect voor bredere maatschappij • Minder uitkeringen (WW) • Geen afwikkelingskosten faillissement • Geen / minder niet-geïnde restschuld
Vergroten groeimogelijkheden
• Meer werkgelegenheid • Meer besteding in de stad • Meer belastinginkomsten (o.a. precario)
• Meer omzet- / vennootschaps- / inkomstenbelasting
Goed afwikkelen faillissement
• Kortere leegstand / beter leefbare stad
• Minder afwikkelingskosten faillissement • Minder opbouw en niet-geïnde restschuld
Vergroten duurzaamheid / innovatiekracht
• Impact op doelstellingen klimaatneutraal / circulair • Beter leefbare stad / beter vestigingsklimaat
Meer inkomens / bestaanszekerheid
• Minder beroep op uitkering (BBZ / Bijstand / IOAZ)
Betere algehele gezondheid
• Minder beroep op BBZ in geval van arbeidsongeschiktheid
• Minder beroep op huisarts, POH (minder zorgkosten)
Minder kans op zware problematiek
• Minder verstoring openbare ruimte
• Minder kosten GGZ / verslavingszorg / dakloosheid / jeugdzorg
Minder privéschulden
• Minder kosten SHVO
• Minder kosten afsluiting / huisuitzetting
Beter contact met gemeente (klankbord / sparringpartner)
• Ophalen signalen en behoeften ondernemers + toets huidig beleid • Regiefunctie andere dienstverlening • Netwerkfunctie andere ondernemers
Effect meegenomen en doorgerekend in MKBA (betrouwbaarheid 90%, foutmarge 10%) Effect meegenomen en doorgerekend in MKBA (indicatief, lage n) Effect niet meegenomen, Te laag aantal om door te kunnen rekenen
Effect niet meegenomen omdat impact voorCENTRAAL MKBA lastig IteNOVEMBER bepalen is, effect EFFECTMETING ONDERNEMER 2023 is hoogstwaarschijnlijk wel aanwezig maar aangezien focus van dit onderzoek op de MKBA lag zijn deze effecten verder niet onderzocht
7. Effect op gemeente Utrecht en bredere maatschappij
Per ondernemer met vervolgdienstverlening wordt ~€15.000 bespaard Per ondernemer met vervolgdienstverlening zijn de totale maatschappelijke baten ~ € 15.000, waarvan iets meer dan € 4.000 bij de gemeente Utrecht terecht komt Totale Maatschappelijke baten € 4.361 € 10.619 € 14.979 per ondernemer met vervolgdiensverlening Gemeente Utrecht
Bredere maatschappij
Binnen gemeente grootste besparing op voorkomen Inkomensondersteuning en voorkomen faillissement Voorkomen beroep op uitkering na ondersteuning
€ 1.683
Voorkomen faillissement op korte termijn
€ 1.296
Voorkomen beroep op uitkering tijdens ondersteuning
€ 1.000
Voorkomen faillissement op middellange termijn Voorkomen beroep op SHVO
Dit zijn besparingen op BBZ en reguliere Bijstand*
€ 368 € 14
In de bredere maatschappij bestaan de baten vooral uit extra belastinginkomsten Extra inkomstenbelasting / vennootschapsbelasting
€ 5.378
Extra omzetbelasting
€ 3.515
Voorkomen faillissement op korte termijn Voorkomen faillissement op middellange termijn Verkomen beroep op huisarts / POH GGZ Voorkomen beroep op psychische hulp
€ 1.311 € 372 € 25
€ 18
Toelichting Zoals in H6 is beschreven vinden effecten vooral plaats bij ondernemers mét vervolgdienstverlening, daarom zijn maatschappelijke baten alleen doorgerekend voor ondernemers met vervolgdienstverlening. Betrouwbaarheid is 90% (foutmarge 10%) voor alle doorgerekende effecten, behalve voorkomen beroep op SHVO en psychische hulp. Deze zijn indicatief, echter vanwege de lage baten heeft dit weinig invloed op de business case. 62.
* Besparingen op voorkomen van faillissement komen ook voor een groot deel terecht bij de gemeente vanwege voorkomen dat ondernemer of eventuele medewerkers beroep moeten doen op BBZ of reguliere Bijstand
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
7. Effect op gemeente Utrecht en bredere maatschappij
Positief resultaat voor gemeente Utrecht met ROI van 1,5 – 2,3 Totale maatschappelijke baten in 2022 6,6 mln, waarvan 1,9 mln voor gemeente Utrecht – ROI voor gemeente Utrecht van 1,5 € 6.650.000
€ 5.900.000
Resultaat € 650.000 Bredere € 4.715.000 maatschappij
Gemeente € 1.935.000 Utrecht Totale baten
In eerste halfjaar 2023 totale baten van 5,9 mln, waarvan 1,7 mln voor gemeente Utrecht – ROI voor gemeente Utrecht van 2,3
Bredere maatschappij € 4.185.000
ROI: 1,5
€ 1.285.000
Totale kosten 2022 - 1.918 Toekomstgesprekken - 414 Vervolgdienstverlening
Gemeente Utrecht € 1.715.000
Resultaat € 965.000
ROI: 2,3
€ 750.000
Totale baten
Totale kosten 2023 jan-jul - 539 Toekomstgesprekken - 394 Vervolgdienstverlening
Toelichting Op basis van het aantal toekomstgesprekken en trajecten vervolgdienstverlening is doorberekend wat de totale maatschappelijke baten zijn en wat hiervan bij de gemeente Utrecht terecht komt. Op basis van daadwerkelijke kosten is een inschatting gemaakt van de totale kosten. Het resultaat voor 2023 jan-jul is een stuk positiever doordat er in 2023 relatief meer trajecten vervolgdienstverlening zijn geweest en minder toekomstgesprekken (doorrekening van baten is gekoppeld aan vervolgdienstverlening en niet aan toekomstgesprekken). Zie de volgende slide voor verdere detaillering van de cijfers voor 2022. 63.
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
7. Effect op gemeente Utrecht en bredere maatschappij
Verdieping 2022: totale baten € 6,65 mln, waarvan ~€ 2 mln bij gemeente Utrecht, met kosten van € 1,3 mln een ROI van 1,5
Baten*
Totaal
Gemeente Utrecht
Voorkomen faillissement
€ 1.485.000,-
€ 740.000,-
Extra omzetbelasting
€ 1.560.000,-
Extra inkomstenbelasting / vennootschapsbelasting
€ 2.390.000,-
Voorkomen beroep op inkomensondersteuning
€ 1.190.000,-
€ 1.190.000,-
Voorkomen beroep op SHVO
€ 6.000,-
€ 6.000,-
Voorkomen beroep op huisarts / POH GGZ
€ 11.000,-
Voorkomen beroep op psychische hulp
€ 8.000,-
Totale baten
Kosten
Resultaat 64.
€ 6.650.000,-
€ 1.935.000,-
Kosten Toekomstgesprekken (incl. uitvoeringskosten)
€ 570.000,-
Kosten Vervolgdienstverlening (incl. uitvoeringskosten)
€ 510.000,-
Indirecte kosten (ICT, branding, activering, etc.)
€ 110.000,-
Totale kosten
€ 1.290.000,-
€ 1.290.000,-
Resultaat
€ 5.360.000,-
€ 650.000,-
5,2
1,5
Return on investment (ROI)
Betrouwbaarheid van alle doorgerekende effecten is 90% (foutmarge 10%), behalve bij het voorkomen van beroep op SHVO en psychische hulp. Deze zijn indicatief echter vanwege de lage baten heeft dit weinig invloed op de business case
Toelichting Voor het berekenen van de maatschappelijke baten is gebruik gemaakt van de beschreven effecten in hoofdstuk 4. Daarnaast is gebruikt gemaakt van een Maatschappelijke Prijslijst waarbij een conservatieve inschatting is gemaakt van de effecten en baten. Voor het berekenen van de kosten is gebruik gemaakt van de daadwerkelijke kosten gemaakt door Utrecht. Ook hier is gewerkt met een conservatieve inschatting. Indien kosten niet (helemaal) bekend waren is bijv. uitgegaan van volledige kosten. Hierdoor zal het totale resultaat en ROI eerder hoger dan lager uitpakken. Zie voor verdere onderbouwing bijlage 3.
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 1 Onderzoeksopzet
bla
Bijlage 1. Onderzoeksopzet
Onderzoeksopzet is samen met gemeente Utrecht opgesteld; welke verwachte effecten zijn er van Ondernemer Centraal? Hoofdvraag
Welke opbrengsten (en kostenbesparingen) levert ondersteuning van Ondernemer Centraal? Ondernemer / Onderneming
Effect op… Effecten van…
66.
Ondersteuning OC 1.
Het versterken van de onderneming
2.
Hulp bij financiële vraagstukken
3.
Transitie naar een baan in loondienst
4.
Innovatie en duurzaamheid
5.
Psychosociale en mentale hulp
Gemeente Utrecht
Bredere maatschappij
Directe effecten
Indirecte effecten
Onderneming - Vergroten levensvatbaarheid - Vergroten groeimogelijkheden -…
Gemeente Utrecht - minder beroep op Bijstand en BBZ - beter vestigingsklimaat - minder leegstand - minder beroep SHVO -…
Ondernemer - Vergroten inkomensen bestaanszekerheid - Verbeteren algehele gezondheid -…
Bredere maatschappij - minder kosten faillissement (restschuld, juridische kosten, ontslag medewerkers, …) - meer omzet-, vennootschaps-, en inkomstenbelasting - minder zorgkosten -…
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 1. Onderzoeksopzet
Effecten op Onderneming Korte termijn
Voorkomen faillissement
Middel / lange termijn
Verlagen kans op faillissement in toekomst
Vergroten levensvatbaarheid
1. Versterken van de onderneming
2. Hulp bij financiële vraagstukken 4. Innovatie en duurzaamheid
Verhogen groeimogelijkheden
Meer vacatures / werknemers Meer omzet
5. Psychosociale en mentale hulp Beter overzicht financiën / minder (kans op) schulden Goed afwikkelen van faillissement
2. Hulp bij financiële vraagstukken Lagere energiekosten (kort / lange termijn)
4. Innovatie en duurzaamheid
Opheffen van onderneming
Vergroten duurzaamheid
Meer innovatiekracht (meer toekomstbestendig)
67.
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 1. Onderzoeksopzet
Direct effect
Indirect effect
Onderneming Geen / minder ontslagen Korte termijn
1. Versterken van de onderneming
Middel / lange termijn
4. Innovatie en duurzaamheid 5. Psychosociale en mentale hulp
Verhogen groeimogelijkheden
Bredere maatschappij
Geen / minder uitkeringen (BBZ, Bijstand, IOAZ)
Geen / minder WW-uitkeringen
Geen procedure / juridische kosten Geen / minder niet betaalde schuld
Vergroten levensvatbaarheid
2. Hulp bij financiële vraagstukken
Voorkomen faillissement
Gemeente Utrecht
Verlagen kans op faillissement in toekomst
Meer vacatures / werknemers
Geen afwikkelingskosten faillissement
Geen leegstand / gevarieerder (winkel)aanbod / beter leefbare stad / beter vestigingsklimaat
Geen / minder niet-geïnde restschuld
Meer werkgelegenheid (minder Bijstand? → SROI) Meer omzet- / vennootschaps- / inkomstenbelasting
Meer omzet Meer belastinginkomsten (precario, WOZ, etc.) Meer besteding in de stad
Beter overzicht financiën / minder (kans op) schulden 2. Hulp bij financiële vraagstukken
Goed afwikkelen van faillissement
Opheffing van onderneming
Kortere procedure / minder juridische kosten
Minder afwikkelingskosten faillissement
Kortere leegstand / beter leefbare stad
Geen procedure / minder juridische kosten
Lagere energiekosten (kort / lange termijn)
4. Innovatie en duurzaamheid
Kortere leegstand / beter leefbare stad
Geen afwikkelingskosten faillissement Minder opbouw en niet-geïnde restschuld
Impact op doelstellingen gemeente klimaatneutraal Vergroten duurzaamheid
Impact op doelstellingen gemeente circulair
Meer innovatiekracht (meer toekomstbestendig)
68.
Minder opbouw en niet-geïnde restschuld
Effect meegenomen in effectmeting
Beter leefbare stad / beter vestigingsklimaat
Effect meegenomen / doorgerekend in MKBA
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Effect niet meegenomen omdat impact voor MKBA lastig te bepalen is, effect is hoogstwaarschijnlijk wel aanwezig maar aangezien focus van dit onderzoek op de MKBA lag zijn deze effecten verder niet onderzocht
Bijlage 1. Onderzoeksopzet
Effecten op Ondernemer
1. Versterken van de onderneming
Meer inkomens- en bestaanszekerheid
2. Hulp bij financiële vraagstukken Betere algehele gezondheid
3. Transitie naar een baan in loondienst
Minder kans op (meer kans op herstel van) zware problematiek
4. Innovatie en duurzaamheid Contact met gemeente (klankbord / sparringpartner)
5. Psychosociale en mentale hulp
2. Hulp bij financiële vraagstukken
69.
Minder privéschulden
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 1. Onderzoeksopzet
Direct effect
Indirect effect
Ondernemer
Meer inkomens- en bestaanszekerheid
Gemeente Utrecht
Voldoende en stabiel inkomen
Bredere maatschappij
Minder beroep op uitkering (BBZ / Bijstand / IOAZ)
Betere algehele gezondheid
Minder beroep op BBZ in geval van arbeidsongeschiktheid Minder / geen beroep op huisarts, POH (minder zorgkosten)
1. Versterken van de onderneming 2. Hulp bij financiële vraagstukken
Minder kans op (meer kans op herstel van) zware problematiek
3. Transitie naar een baan in loondienst 4. Innovatie en duurzaamheid
Zware psychische problematiek
Minder kosten GGZ
Verslaving
Minder kosten verslavingszorg
Dak- en thuisloosheid
Minder kosten dakloosheid / opvang
Gezinsproblematiek / jeugdzorg
Minder kosten jeugdzorg Minder verstoring openbare ruimte / orde
5. Psychosociale en mentale hulp
Meer vertrouwen in (lokale) overheid Ophalen signalen en behoeften ondernemers Toetsen huidig beleid
Contact met gemeente (klankbord / sparringpartner)
Regiefunctie naar andere gemeentelijke dienstverlening Netwerkfunctie richting andere ondernemers
2. Hulp bij financiële vraagstukken
Minder privéschulden
Minder kosten SHVO Geen afsluiting / huisuitzetting
70.
Effect meegenomen in effectmeting
Effect meegenomen / doorgerekend in MKBA
Minder kosten afsluiting / huisuitzetting
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Effect niet meegenomen omdat impact voor MKBA lastig te bepalen is, effect is hoogstwaarschijnlijk wel aanwezig maar aangezien focus van dit onderzoek op de MKBA lag zijn deze effecten verder niet onderzocht
Bijlage 2 Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
bla
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Bij ondernemers met alleen toekomstgesprek is weinig verbetering zichtbaar (indicatief) Tevredenheid dienstverlening Cijfer • Ondernemers geven de geboden ondersteuning gemiddeld een 5,4 dienstverlening Vertrouwen • Nauwelijks effect op het vertrouwen in de gemeente, zelfs een lichte daling in gemeente
Onderneming Cijfer • Nauwelijks verbetering op hoe ondernemers hun onderneming scoren (een 6,4 voor en een 6,5 na) onderneming Financiële • Inzicht in de inkomsten/uitgaven stijgt licht van 84% naar 88% situatie
• Geen effect op het kunnen betalen van de rekeningen
Kans op faillissement
• Kans op faillissement neemt gemiddeld licht af, het aantal ondernemers dat de kans (heel) klein acht binnen 1 jaar stijgt van 60% naar 66%
Groeimogelijkheden
• 1/3e van de ondernemers heeft nieuwe medewerkers aangenomen en 46% van de ondernemingen is gegroeid in omzet • 26% geeft aan dat impact van OC (heel) groot was
Zakelijke • Te weinig data beschikbaar schulden 72.
Groot positief effect (>15% effect) Klein positief effect (5-15% effect)
Ondernemer Cijfer ondernemer
• Ondernemers geven aan dat het gemiddeld genomen beter met hen gaat na toekomstgesprek (van een 5,5 naar een 6,5)
• Aantal ondernemers met gezinsinkomen boven
Inkomensbijstandsniveau stijgt van 50% naar 59% zekerheid • Nauwelijks effect op de financiële buffer Beroep op uitkering
• 0% van de ondernemers geeft aan zonder ondersteuning van OC beroep te hadden moeten doen op inkomensondersteuning
Gezondheid • Nauwelijks verbetering op het aantal ondernemers met stress of burn-out verschijnselen
• Aantal ondernemers dat zich in controle voelt over
Controle en het bedrijf stijgt licht van 50% naar 54% vertrouwen • Nauwelijks effect op vertrouwen in de toekomst
Privé • Aantal ondernemers zonder schulden stijgt van 0% naar 14%, echter het aantal met problematische schulden privéschulden stijgt ook van 14% naar 29%
Psychosociale • Te weinig data beschikbaar problematiek Weinig tot geen effect (<5% effect)
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen2023 EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER toekomstgesprek indicatief
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Na alleen toekomstgesprek is verbetering te zien in hoe het met ondernemers gaat; nauwelijks verbetering van het bedrijf Ondernemingen laten nauwelijks verbetering zien na toekomstgesprek(ken)
“Hoe ging/gaat het met jou als ondernemer?”
“Hoe stond/staat je bedrijf er voor?”
6,4
Het gaat gemiddeld beter met ondernemers na toekomstgesprek(ken)
6,5
6,5 5,5 N=60
Voor
Na
N=32 Voor
Na
Toelichting • De situatie van ondernemers met alleen een Toekomstgesprek is relatief gezien slecht: gemiddeld genomen geven ondernemers hun onderneming een 6,4 (landelijk gemiddeld een 7,21) en hunzelf een 5,5 (landelijk gemiddeld een 7,51) • Gemiddeld laten ondernemingen nauwelijks verbetering zien na een toekomstgesprek. Er is een lichte stijging met het gemiddelde cijfer van een 6,4 (vóór aanmelding) naar een 6,5 (na alleen een toekomstgesprek). • Gemiddeld genomen gaat het beter met ondernemers na een toekomstgesprek met een stijging van het gemiddelde cijfer van een 5,5 naar een 6,5. 73.
1 Bron: KvK – Ondernemen in 2022
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Ondernemers hebben na toekomstgesprek iets meer financieel inzicht, geen effect op kunnen betalen van de rekeningen Iets meer ondernemers hebben inzicht in inkomsten en uitgaven van het bedrijf na toekomstgesprek
Het aantal ondernemers dat rekeningen/belastingen kan betalen blijft nagenoeg gelijk
“In hoeverre had/heb je inzicht in de inkomsten en uitgaven van jouw bedrijf?”
“In hoeverre kon/kan jouw bedrijf elke maand de zakelijke rekeningen en/of belastingen betalen?”
84%
88%
8% 8%
6% 6%
Voor
Na
6%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=35
69%
69%
15% 15%
14% 16%
Voor
Na
N=36
Toelichting • • 74.
Het aantal ondernemers dat inzicht heeft in de inkomsten en uitgaven stijgt licht van 84% naar 88%. 6% geeft aan dat Ondernemer Centraal daarop een (hele) grote invloed had. Het aantal ondernemers dat rekeningen/belastingen kan betalen blijft nagenoeg gelijk met 69%. Volledig / Grotendeels Deels (Vrijwel) niet / Nauwelijks
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
De kans op faillissement neemt gemiddeld genomen licht af voor ondernemers met alleen toekomstgesprek De kans op faillissement binnen 1 jaar neemt licht af na alleen toekomstgesprek
De kans op faillissement op (middel)lange termijn neemt licht af na alleen toekomstgesprek
“Hoe groot achtte/acht je de kans dat je bedrijf op de korte termijn (binnen een jaar) zou moeten stoppen?”
“Hoe groot achtte/acht je de kans dat je bedrijf op de (middel)lange termijn (binnen 2-5 jaar) zou moeten stoppen?”
60%
66%
23%
14%
17%
20%
Voor
Na
30%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=35
54%
56%
16%
17%
30%
27%
Voor
Na
35%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
N=36
Toelichting • Het aantal ondernemers dat de kans (heel) klein acht dat ze moet stoppen met hun onderneming op korte termijn stijgt van 60% naar 66%. 30% geeft aan dat Ondernemer Centraal daarop een (hele) grote invloed had. Het aantal ondernemers dat de kans (heel) groot acht stijgt daarentegen ook licht (van 17% naar 20%) • Het aantal ondernemers dat dat de kans (heel) klein acht dat ze moet stoppen met hun onderneming op (middel)lange termijn stijgt licht (van 54% naar 56%). En het aantal ondernemers dat de kans (heel) groot acht neemt licht af van 30% naar 27%. 35% geeft aan dat Ondernemer Centraal daarop een (hele) grote invloed had. 75.
Klein / Heel klein Niet groot, niet klein Groot / Heel groot
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
40%-72% is gegroeid of verwacht te groeien in omzet en/of nieuwe medewerkers, 26% vindt invloed OC (heel) groot 40% van de ondernemers heeft / verwacht groei in werknemers en 72% groei in omzet
Gemiddeld zijn 9,5 nieuwe werknemers aangenomen en verwachten ondernemers een omzetstijging van 25%
“Heb je sinds aanmelding bij Ondernemer Centraal nieuwe werknemers aangenomen / is je bedrijf gegroeid in omzet?”
“Hoeveel werknemers heb je sinds aanmelding bij Ondernemer Centraal aangenomen? / Hoeveel procent verwacht je dat je omzet komende jaar (ongeveer) zal groeien?”
33%
25%
46%
7%
31% 26%
60% N=40
N=39
50-75%
15%
5-10 3-4 2
25-50% 10-25%
62%
0-10%
1
N=16
23%
Omzetgroei
Aantal nieuwe werknemers
Omzetstijging
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
Gemiddeld 9,5 nieuwe werknemers
Gemiddeld 25% stijging
Nieuwe werknemers
26%
28%
13% 13% 18%
>10
N=13
Toelichting • 33% van de ondernemers hebben nieuwe medewerkers aangenomen en 7% verwacht dit komend jaar te doen. Gemiddeld genomen hebben ze 9,5 nieuwe werknemers aangenomen (in personen, niet FTE). Dit vertekent enigszins doordat 4 ondernemingen > 10 werknemers hebben aangenomen. Zonder deze is het gemiddelde 3,9. Adviseurs toekomstgesprek geven aan dat zij regelmatig advies geven om nieuwe mensen aan te nemen, dus zij kunnen deze bevindingen beamen. • 46% van de ondernemingen is gegroeid in omzet en 26% verwacht dit komend jaar te doen. De gemiddelde (verwachte) omzetstijging is 25%. • 26% geeft aan dat ondersteuning van Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed had op de groei van het bedrijf. 76.
Ja Nee, maar verwacht ik in het komende jaar wel te doen Nee, en verwacht ik in het komende jaar ook niet te doen
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen2023 EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER toekomstgesprek indicatief
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
De inkomenspositie van ondernemers met alleen een toekomstgesprek lijkt licht verbeterd Gemiddeld stijgt het gezinsinkomen na alleen toekomstgesprek “Wat was/is de hoogte van het gezinsinkomen?” 50% 24%
26% Voor
59%
26% 15% N=70
N=34
Na
15%
Lichte stijging van aantal ondernemers met voldoende en stabiel inkomen
Aantal ondernemers zonder financiële buffer stijgt licht
“Ik/mijn gezin had/heb voldoende en stabiel inkomen om rond te komen”
“Ik/mijn gezin had/heb een financiële buffer om onverwachte uitgaven op te kunnen vangen”
50%
53%
28%
28%
22%
19%
Voor
Na
N=32
53%
53%
13%
9%
34%
38%
Voor
Na
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal op verbetering van het inkomen een (heel) grote invloed heeft gehad
Toelichting • • • • 77. Grafiek 1
Het aantal ondernemers met een gezinsinkomen boven bijstandsniveau stijgt van 50% naar 59% na alleen toekomstgesprek. Het aantal ondernemers met een stabiel inkomen stijgt licht van 50% naar 53%. Het aantal ondernemers zonder financiële buffer stijgt licht van 34% naar 38%. 15% geeft aan dat Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed had op eventuele verbetering van het inkomen. Boven bijstandsniveau Op bijstandsniveau Onder bijstandsniveau
Grafiek 2 & 3
(Helemaal) eens Niet eens, niet oneens (Helemaal) oneens
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen2023 EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER toekomstgesprek indicatief
N=32
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
De meeste ondernemers (84%) hebben geen beroep gedaan op inkomensondersteuning 84% van de ondernemers heeft geen beroep gedaan op uitkering “Heb je tijdens de ondersteuning van Ondernemer Centraal beroep gedaan op een (BBZ-) uitkering of andere aanvulling op je inkomen?”
80%
20%
16% 0% Ja Nee
Bijstandsuitkering Bijstandsuitkering zelfstandigen (BBZ)
84%
0% IOAZ-uitkering
N=5 Andere uitkering
N=32
Beroep op uitkering 0%
…geeft aan dat de kans (heel) groot is dat ze zonder ondersteuning van OC wel beroep hadden moeten doen op een uitkering
Toelichting • 16% van de ondernemers met alleen toekomstgesprek heeft beroep gedaan op een uitkering. Daarvan ging het bij 80% van deze groep om een BBZ uitkering. • Van de 84% ondernemers die geen beroep heeft gedaan op een uitkering, geeft niemand aan dat ze zonder ondersteuning van Ondernemer Centraal wel beroep hadden moeten doen op een uitkering. 78.
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Er is nauwelijks verbetering op het aantal ondernemers met stress, burn-out verschijnselen en/of gezinsproblematiek Ondernemers met vrijwel nooit stress stijgt licht
Lichte daling van ondernemers met vaak burn-out klachten
Lichte daling van ondernemers waar omgeving vaak lijdt onder situatie van bedrijf
“Ik ervaar stress of heb emotionele klachten”
“Ik ervaar tekenen van overspannenheid / burn-out”
“Mijn gezin, omgeving of privéleven heeft te lijden onder de huidige situatie van mijn bedrijf”
63%
66%
22%
19%
15%
15% N=70
Voor
Na
N=27
85%
85%
8% 7%
11% 4% Na
Voor
N=27
82%
81%
7% 11%
11% 7%
Voor
Na
N=27
Toelichting • Het aantal ondernemers dat vrijwel nooit of soms stress of emotionele klachten heeft stijgt licht van 63% naar 66% met alleen toekomstgesprek. • Het aantal ondernemers dat vrijwel nooit of soms tekenen van overspannenheid / burn-out blijft gelijk met 85%, lichte daling van aantal ondernemers dat vaak tekenen van burn-out heeft. • Het aantal ondernemers waarvan hun gezin, omgeving of privéleven vrijwel nooit of soms heeft te lijden onder de huidige situatie van hun bedrijf blijft nagenoeg gelijk met 82%, lichte daling van aantal ondernemers waarbij de omgeving vaak lijdt onder de situatie. 79.
Vrijwel nooit / soms Regelmatig Vaak / vrijwel altijd
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Nauwelijks verbetering in de controle over het bedrijf, weten waar je terecht kan voor hulp en vertrouwen in de toekomst Iets meer ondernemers die in controle zijn over situatie van het bedrijf
Nauwelijks verbetering in aantal ondernemers die weet waar ze terecht kunnen voor hulp
“Ik voel me in controle over de situatie van mijn bedrijf”
“Ik weet waar ik terecht kan voor hulp met mijn bedrijf”
50% 18% 32%
54%
21% 25%
N=70
Voor
Na
36%
36%
11%
14%
54%
50% N=28
N=28 Voor
Na
Weinig verschil in vertrouwen in de toekomst na alleen toekomstgesprek “Ik heb vertrouwen in de toekomst”
50%
50%
11%
14%
39%
36%
Voor
Na
N=28
Toelichting • Het aantal ondernemers dat zich in controle voelt over de situatie van hun bedrijf stijgt van 50% naar 54% na alleen toekomstgesprek. • Het aantal ondernemers dat vaak of vrijwel altijd weet waar ze terecht kan voor blijft gelijk met 36%, lichte daling van aantal ondernemers dat nooit of soms weet waar ze terecht kunnen voor hulp. • Het aantal ondernemers dat vaak of vrijwel altijd vertrouwen heeft in de toekomst blijft gelijk met 50%, lichte daling van aantal ondernemers dat nooit of soms vertrouwen heeft in de toekomst. 80.
Vaak / Vrijwel altijd Regelmatig Vrijwel nooit / Soms
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Bij 1 op de 3 ondernemers speelde persoonlijke problematiek, in verreweg de meeste gevallen waren dit privéschulden 33% van de ondernemers met alleen toekomstgesprek had bij aanmelding persoonlijke problematiek “Was er ten tijde van aanmelding sprake van persoonlijke problematiek?”
89% van de problematiek had te maken met privéschulden “Welke problematiek speelde er ten tijde van aanmelding?” 89%
67% 33% N=27 Ja
Nee
22% 11%
11%
11%
11% 0%
Toelichting • Bij 33% van de ondernemers met alleen een toekomstgesprek speelde er persoonlijke problematiek. • Van deze ondernemers ging dit in 89% van de gevallen over privéschulden, 22% had te maken met gezinsproblematiek. • Vanwege lage aantallen is alleen verder onderzoek gedaan op privéschulden (zie volgende slide) 81.
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen toekomstgesprek indicatief
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
N=9
Bijlage 2. Effect op ondernemers en ondernemingen met alleen toekomstgesprek (indicatief)
Bij een deel van de ondernemers verbetert de situatie op privéschulden, echter bij de meeste verslechterd deze De ontwikkeling van de privéschulden laat verschillende resultaten zien “Hoe omschrijft u de privéschulden?” 14% 14%
57%
43% 29%
29%
14%
N=7
Voor
Na
25%
…geeft aan dat de ondersteuning van Ondernemer Centraal een (heel) grote invloed heeft gehad
Toelichting • Het aantal ondernemers dat geen privéschulden heeft stijgt van 0% naar 14% na alleen toekomstgesprek, echter het aantal ondernemers dat grote / problematische schulden heeft stijgt ook (van 14% naar 29%). • 25% geeft aan dat Ondernemer Centraal een (hele) grote invloed daarop had. Het lijkt er dus op dat een deel van de ondernemers goed geholpen is, maar dat een deel niet goed geholpen is en de situatie zelfs verslechterd 82.
Geen Kleine schulden: onder controle, zonder hulp zelf op te lossen Kleine schulden: (lichte) hulp waarschijnlijk nodig Grote / problematische schulden: professionele hulp (waarschijnlijk) nodig
Vanwege lage n zijn de resultaten voor ondernemers met alleen2023 EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER toekomstgesprek indicatief
Bijlage 3 Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
bla
Bijlage 3. Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
Toelichting hoe Maatschappelijke baten worden berekend (1/2) Resultaat T1 t.o.v. T0
X
% toe te wijzen aan interventie
X
Hoogte besparing
Situatie na vervolgdienstverlening vs. situatie voor dienstverlening
De invloed van ondersteuning door Ondernemer Centraal
De hoogte / lengte van de besparing
Uitgevraagd aan ondernemers in vragenlijst*
Uitgevraagd aan ondernemers in vragenlijst*
Op basis van Maatschappelijke prijslijst
=
Maatschappelijke baten
=
€ 2.607,- per onderneming
Voorbeeld 1 – verkleinen kans op faillissement op korte termijn (binnen 1 jaar) Ondernemers geven aan dat kans op faillissement binnen 1 jaar met gemiddeld 10% is gedaald
10%
84.
Ondernemers geven aan dat impact van ondersteuning van OC gemiddeld 27% was
X
27%
*Betrouwbaarheid van alle doorgerekende resultaten en effecten is 90% (foutmarge 10%), behalve bij beroep op SHVO en psychosociale hulp. Deze zijn indicatief, vanwege lage n
Maatschappelijke kosten van een faillissement van MKB zijn gemiddeld € 115.000,-
X
€ 115.000,-
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 3. Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
Toelichting hoe Maatschappelijke baten worden berekend (2/2) Resultaat T1 t.o.v. T0
X
% toe te wijzen aan interventie
X
Hoogte besparing
Situatie na vervolgdienstverlening vs. situatie voor dienstverlening
De invloed van ondersteuning door Ondernemer Centraal
De hoogte / lengte van de besparing
Uitgevraagd aan ondernemers in vragenlijst*
Uitgevraagd aan ondernemers in vragenlijst*
Op basis van Maatschappelijke prijslijst
=
Maatschappelijke baten
=
€ 985,per ondernemer
Voorbeeld 2 – voorkomen beroep op Inkomensondersteuning (BBZ of Bijstand) 83% van ondernemers deed tijdens hulp geen beroep op inkomensondersteuning
83%
85.
Ondernemers geven aan dat de kans dat ze zonder hulp wel ondersteuning nodig hadden gehad gemiddeld 23% is
X
23%
*Betrouwbaarheid van alle doorgerekende resultaten en effecten is 90% (foutmarge 10%), behalve bij beroep op SHVO en psychosociale hulp. Deze zijn indicatief, vanwege lage n
Gemiddelde kosten van uitkering tijdens het traject zijn €1.073 per maand * gemiddeld 4,8 maanden duur van traject
X
€ 5.158,-
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 3. Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
Doorrekening MKBA (1/3)
Voorkomen faillissement
Vergroten groeimogelijkheden
Goed afwikkelen faillissement 86.
Per geholpen ondernemer
Verkleinen kans faillissement op korte termijn (binnen 1 jaar) • Gemiddeld neemt kans op faillissement op korte termijn af met 7% • Gemiddelde impact van ondersteuning Ondernemer Centraal is 21% • Gemiddelde kosten van een faillissement voor MKB zijn € 115.000,-1
€ 2.607,besparing
Verkleinen kans faillissement op middel(lange) termijn (2-5 jaar) • Gemiddeld neemt kans op faillissement op middellange termijn af met 9% • Gemiddelde impact van ondersteuning Ondernemer Centraal is 23% • Gemiddelde kosten van een faillissement voor MKB zijn € 115.000,-1 • Verrekent met faillissement korte termijn om niet dubbel te tellen
€ 739,besparing
Vergroten omzet • 77% van ondernemingen is gegroeid in omzet of verwacht dit te doen • Gemiddelde stijging van 26% in omzet • Gemiddelde impact van ondersteuning Ondernemer Centraal 37% • Omzetbelasting hoog is 21%2 en laag is 9%2
€ 3.515,extra omzet belasting
Extra inkomstenbelasting / vennootschapsbelasting • Op basis van aantal medewerkers en branche inschatting: 38% eenmanszaak + dienst, 28% eenmanszaak + product, 12% BV + dienst, 22% BV + product • Aanname 35% inkoopkosten bij product, extra omzet gaat naar winst / inkomen 3 • Tarief inkomstenbelasting schijf 1 is 37%2 en tarief vennootschapsbelasting 19%2
Te weinig data beschikbaar om door te rekenen
1 IMK, 2016, aangezien er geen recenter onderzoek beschikbaar is, hebben we de kosten van een faillissement nagerekend (o.a. restschuld, beroep op
€ 5.378,extra inkomsten- / vennootschapsbelasting Te weinig data beschikbaar om door te rekenen
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023 inkomensondersteuning ondernemer + eventuele medewerkers, kosten rechtbank, vervolgschade toeleveranciers), hier kwam uit dat € 115k aannemelijk is, aanname dat 2 3 beroep op inkomensondersteuning besparing bij gemeente Utrecht oplevert, en overige besparingen bij bredere maatschappij terechtkomen; Belastingdienst; in overleg met betrokken adviseurs Utrecht Centraal
Bijlage 3. Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
Doorrekening MKBA (2/3)
Voorkomen beroep op inkomensondersteuning
Voorkomen beroep op SHVO
87.
Per geholpen ondernemer
Tijdens het traject • 83% van ondernemers deed tijdens hulp geen beroep op inkomensondersteuning • Kans is gemiddeld 23% dat ze zonder hulp wel ondersteuning nodig hadden gehad • Gemiddelde kosten van uitkering tijdens het traject zijn €1.073 per maand 1 * gemiddeld 4,8 maanden per traject1 Na het traject • 75% van ondernemers deed na hulp geen beroep op inkomensondersteuning • Kans is gemiddeld 13% dat ze zonder hulp wel ondersteuning nodig hadden gehad • Gemiddelde kosten van uitkering zijn €1.073 per maand1 * gemiddeld duur uitkering van 16,3 maanden1
Lage n, dus indicatief • 22% van ondernemers kampt met privéschulden • Kans dat schulden problematisch zijn/worden en SHVO nodig is, is gemiddeld 45% • Gemiddelde verbetering tijdens traject is 9% • Gemiddelde impact van ondersteuning van Ondernemer Centraal is 15% • Kosten van 3-jarig SHVO-traject zijn € 5.6692
1 Op basis van beschikbare interne data gemeente Utrecht; 2 Rechtwijzer
€ 1.000,besparing
€ 1.683,besparing
€ 14,besparing
EFFECTMETING ONDERNEMER CENTRAAL I NOVEMBER 2023
Bijlage 3. Toelichting Maatschappelijke Kosten en Baten Analyse (MKBA)
Doorrekening MKBA (3/3) Voorkomen beroep op psychische hulp
Voorkomen beroep op psychische hulp
Voorkomen beroep op andere hulp
88.
• • • •
Per geholpen ondernemer
72% van ondernemers kampt met enige tekenen van burn-out / overspannen Gemiddelde verbetering tijdens traject is 9% Aanname dat gemiddelde impact van ondersteuning van Ondernemer Centraal 25%1 is Gemiddelde zorgkosten in geval van overspannend zijn € 1.1562
Lage n, dus indicatief • 30% van ondernemers kampt met psychische problematiek • Kans dat medische hulp noodzakelijk is/wordt, is gemiddeld 48% • Gemiddelde verbetering tijdens traject is 14% • Gemiddelde impact van ondersteuning van Ondernemer Centraal is 27% • Kosten van intensief basis GGZ-traject zijn € 1.3843 • • • • • •
11% van ondernemers kampt met gezinsproblematiek 6% van ondernemers kampt met risico op huisuitzetting 3% van ondernemers kampt met huisvestingsproblematiek 3% van ondernemers kampt met verslavingsproblematiek 2% van ondernemers kampt met risico op afsluiting gas/water/licht Er is te weinig data beschikbaar om een eventueel effect van de ondersteuning van Ondernemer Centraal op bovenstaande problematiek door te rekenen
1 impact niet uitgevraagd, maar impact op psychische problematiek wel en daar is