ConceptverslagCommissieVBF2022-10-06.doc

Griffie Gemeenteraad Utrecht Secretariaat raadscommissie Mens & Samenleving Postadres Postbus 16200 3500 CE Utrecht Telefoon 030 - 286 10 69 Fax 030 - 286 15 18 www.utrecht.nl/gemeenteraad

VERSLAG OPENBARE VERGADERING COMMISSIE VEILIGHEID, BESTUUR EN FINANCIËN D.D. 6 OKTOBER 2022 [Typ hier]

Datum verslag Locatie Verslag door Vaststelling verslag

10

20

30

40

11 oktober 2022 Stadhuis, de raadszaal Geertjan Benus (Notutekst) november 2022

Aanwezigen: Ochtendvergadering De voorzitter, de heer H. Bakker, en van het college de burgemeester mevrouw S. Dijksma, en voorts de leden: mevrouw M. Fattal (GroenLinks), de heer M. Koning (D66), mevrouw B. Chirino (ChristenUnie), de heer D. van Bergen (ChristenUnie), de heer B. van Steeg (CDA), de heer G.J. te Hoonte (VVD), mevrouw M. Al-Saqaff (VVD), mevrouw I Raaijmakers (PvdA), mevrouw H. Assen (PvdA), de heer M. van Heuven (Partij voor de Dieren), mevrouw L. de Vries (Partij voor de Dieren), de heer R. Maas (VOLT), mevrouw S. Nolten (Bij1) de heer G. Dijkstra (Een Utrecht), de heer S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), mevrouw A. Oudejans (Student & Starter), de heer C. Bos (Stadsbelang Utrecht), de heer I. Simşek (DENK), de heer M. Sungur (DENK), mevrouw S. Nolten (Bij1), de heer D. Bosch (PVV), en van de griffie de commissiegriffiers de heer J. Schueler en mevrouw F. Bouts en de commissiesecretaris. Middagvergadering De voorzitter, de heer H. Bakker, en van het college de burgemeester mevrouw S. Dijksma, en voorts de leden: mevrouw M. Fattal (GroenLinks), de heer M. Koning (D66), de heer D. van Bergen (ChristenUnie), de heer B. van Steeg (CDA), de heer G.J. te Hoonte (VVD), mevrouw M. Al-Saqaff (VVD), mevrouw T. Meerding (VVD), mevrouw I Raaijmakers (PvdA), mevrouw H. Assen (PvdA), de heer M. van Heuven (Partij voor de Dieren), mevrouw L.

de Vries (Partij voor de Dieren), de heer R. Maas (VOLT), mevrouw S. Nolten (Bij1) de heer G. Dijkstra (Een Utrecht), de heer S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), mevrouw A. Oudejans (Student & Starter), de heer V. Stevens (Student & Starter), mevrouw Kendir (Student & Starter), de heer C. Bos (Stadsbelang Utrecht), de heer I Simşek (DENK), de heer M. Sungur (DENK), mevrouw S. Nolten (Bij1), de heer D. Bosch (PVV), en van de griffie de commissiegriffiers de heer J. Schueler, mevrouw F. Bouts en de commissiesecretaris. Avondvergadering De voorzitter, de heer R. Peters, en van het college de wethouder mevrouw R. Streefland en voorts de leden mevrouw M. Fattal (GroenLinks), mevrouw M. Deldjou Fard (GroenLinks), mevrouw B. van der Wilt (D66), de heer D. van Bergen, de heer B. van Steeg (CDA), mevrouw I Raaijmakers (PvdA), mevrouw E. Kendir (Student & Starter), de heer M. van Heuven (Partij voor de Dieren), de heer G. Dijkstra Pagina 1 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

(EenUtrecht), de heer M. Sungur (DENK), en van de griffie de commissiegriffier de heer J. Schueler en de commissiesecretaris. Verslag openbare vergadering commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

50

60

Aanwezigen: ............................................................................................................- 1 1. Opening en mededelingen...................................................................................- 2 1a. Heropening ........................................................................................................- 3 1b. Heropening ........................................................................................................- 3 2. Vaststellen van de agenda van 6 oktober .........................................................- 3 3. Vaststellen van ingekomen agenderingen.........................................................- 3 3.1 Raadsvoorstel vaststelling besluit tot wijziging van de APV partiële herziening 2022 .........................................................................................................................- 3 3.2 Raadsvoorstel reactie op VRU Ontwerp regionaal risicoprofiel 2023 en inbreng beleidsplan 2024 – 2027..........................................................................................- 3 3.3 Agenderingen ter plaatse op basis van de lijst ingekomen raadsbrieven ..........- 3 4. Vaststellen verslagen ........................................................................................- 3 5.

Toezeggingen/moties ........................................................................................- 4 6. Ingekomen stukken ...........................................................................................- 4 7. Raadsvoorstel vaststelling besluit tot wijziging van de APV partiële herziening 2022 .........................................................................................................................- 4 8. Raadsbrief aard en omvang en aanpak van mensenhandel ...........................- 31 9. Raadsbrief evaluatie cameratoezicht ..............................................................- 41 10. Beantwoording SV 2022, nr. 90 over openbaar maken van persoonsgegevens bij zienswijzen na toestemming betrokkene 30-06-2022............................................- 50 Ochtendvergadering 6 oktober 2022

70

1. Opening en mededelingen De voorzitter opent de vergadering om 10.00 uur en heet alle aanwezigen welkom. Hij licht toe dat de punten t/m 6 procedureel zijn. Daarna gaat de commissie de inhoud in. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) roept de partijen op aanwezig te zijn bij de bespreking van punt 11 om afspraken te kunnen maken. De heer Dijkstra (EenUtrecht) zal niet aanwezig zijn bij de bespreking van punt 11. Mededelingen vanuit de commissie De voorzitter deelt mee dat raadslid Meerding van de VVD hybride zal deelnemen aan deze vergadering bij de agendapunten 8 en 9.

80

90

De heer Bosch (PVV) heeft de raadsbrief Mensenhandel mede geagendeerd (punt 8 op de agenda). Hij zal daarbij niet aanwezig kunnen zijn om organisatorische redenen. De heer Dijkstra (EenUtrecht) zal vanmiddag op één agendapunt verstek moeten laten gaan en kondigt aan in de middag de vergadering op enig moment te zullen moeten verlaten. Mededelingen vanuit het college Burgemeester Dijksma deelt mee namens de wethouder Financiën dat er dit jaar geen tweede begrotingswijziging wordt aangeboden rond deze tijd. Dat zal plaatsvinden aan het einde van het jaar. Dat is het moment waarop doorgaans de raad een derde begrotingswijziging verwacht. Pagina 2 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) verneemt desgevraagd dat de burgemeester de achtergrond van deze mededeling nagaat. Zij zal de raad via de griffier via de mail hierover inhoudelijk informeren.

100

Middagvergadering 6 oktober 2022 1a. Heropening De voorzitter, de heer Bakker, opent de vergadering omstreeks 14.00 uur, en heet alle aanwezigen welkom. Mevrouw Meerding zal de vergadering over de punten 8 en 9 hybride bijwonen. Mededelingen college Geen. Avondvergadering 6 oktober 2022 1b. Heropening De voorzitter, de heer Peters, heropent de vergadering. Op de agenda staan nog ter afhandeling de punten 10 en 11. Punt 11 zal mogelijk in een besloten vergadering worden behandeld.

110

2. Vaststellen van de agenda van 6 oktober De voorzitter constateert dat de commissie de agenda conform vaststelt. Hij licht toe dat het agendapunt 8 een doorgeschoven onderwerp is. De spreektijden van de desbetreffende vergadering zullen gehanteerd worden.

120

3. Vaststellen van ingekomen agenderingen De voorzitter leidt de bespreking in met de wensen kenbaar te maken. 3.1 Missen fatale termijn bezwaarprocedures Geagendeerd door VVD, CDA en EenUtrecht voor één uur bespreking. De volgende agendeerders melden zich ter vergadering: PvdA, PVV, VOLT, ChristenUnie. 3.2 Raadsvoorstel reactie op VRU Ontwerp regionaal risicoprofiel 2023 en inbreng beleidsplan 2024 – 2027 Het voorstel is één uur bespreking. De commissie gaat daarmee akkoord.

130

3.3 Sekswerk, het advies van de commissie Sorgdrager De agendeerders zijn: PvdA, GroenLinks, D66, Student & Starter, Partij voor de Dieren, Bij1, VVD, Stadsbelang Utrecht, DENK, ChristenUnie, VOLT, PVV, CDA. EenUtrecht sluit zich daarbij aan. Dit staat op de commissieagenda voor een bespreking gedurende 2:00 uur. 3.3 Agenderingen ter plaatse op basis van de lijst ingekomen raadsbrieven. De voorzitter deelt mee dat in dit kader geen onderwerpen zijn binnengekomen. 4. Vaststellen verslagen 2022-09-08 Concept verslag openbare vergadering commissie Veiligheid Bestuur en Financiën Conform vastgesteld.

140 Pagina 3 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

5. Toezeggingen/moties Momenteel werkt het college op verzoek van de raad aan een actualisatie en aan een beter overzicht van deze lijst. De voorzitter verneemt dat de commissie bij de voorliggende lijst geen opmerkingen heeft.

150

160

6. Ingekomen stukken (afdoeningsvoorstellen) onder het werkterrein van de commissie De voorzitter deelt mee dat de raad een afschrift van het antwoord heeft ontvangen op het volgende: nr. 1 e-Mail van 10 juli 2022 inzake Stichting Drugsbeleid-Burgerberaad drugs 10-722 nr. 2 e-Mail van 10 juni 2022 deelname Utrecht aan ESG De voorzitter deelt mee dat deze afdoeningsvoorstellen standaard op de agenda worden gezet. De heer Te Hoonte (VVD) verneemt desgevraagd van de voorzitter dat deze emails in de overgangsperiode alvast beantwoord zijn. In het vervolg zullen de antwoorden eerst dan worden gegeven nadat de commissie hiervan heeft kennisgenomen. Hij verneemt desgevraagd dat de briefschrijvers een ontvangstbevestiging terugkrijgen met de mededeling dat het op de agenda wordt gezet van de eerstvolgende commissievergadering en dat het onderwerp in behandeling wordt genomen. 7. Raadsvoorstel vaststelling besluit tot wijziging van de APV partiële herziening 2022

170

Burgemeester, Beleidsterrein: Openbare Orde en Veiligheid De Algemene plaatselijk verordening Utrecht 2010 moet op onderdelen geactualiseerd en gewijzigd worden in verband met ontwikkelingen en regulier onderhoud. De beslispunten betreffen inhoudelijke en redactionele wijzigingen. Inhoudelijk worden twee artikelen gewijzigd: de kennisgevingtermijn van manifestaties gaat van 24 naar 48 uur waarbij rekening wordt gehouden met de maandag (punt 1b); Aan het experimentartikel wordt artikel 2:44 toegevoegd om het mogelijk te maken op termijn te komen tot een lokaal vuurwerkverbod (punt 1i). Het artikel rondom registratieplicht voor raamsekswerkers wordt geschrapt in verband met de uitspaak van de Raad van State (punt 1g).

De voorzitter leidt de bespreking in aan de hand van de annotatie bij de agenda (zie hierboven). De bespreking vindt plaats in twee termijnen.

180

190

De commissie De heer Bosch (PVV) zal aan punt 1i geen steun geven. Hij benadrukt dat de problemen rond de jaarwisseling geen vuurwerkproblemen zijn maar gedragsproblemen. Hij heeft geen vertrouwen in de werking van een (lokaal) vuurwerkverbod. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat driekwart van de inwoners in Utrecht een vuurwerkverbod steunt al dan niet met aanvullende alternatieven. De heer Bosch (PVV) verneemt in het interruptie debat dat de heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) zijn informatie stoelt op een belevingsonderzoek. Hij vindt het op grond van die gegevens logisch een vuurwerkverbod in te voeren. De heer Bosch (PVV) merkt op dat het alleen gaat om de laatste 6:00 uur in het oude jaar. De rest is al verboden. Hij vindt dat de mensen zich goed moeten realiseren waar het eigenlijk om gaat. Hij vindt in het onderzoek een valse tegenstelling zitten. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat het onderzoeksinstituut I&O gerenommeerd is. Hij schetst de problemen die in de laatste 6:00 uur van het Pagina 4 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

200

210

220

230

oude jaar ontstaan door vuurwerk. Hij vindt dat de PVV de meerderheid gijzelt met een minderheid. Hij vraagt de reactie van de heer Bosch daarop. De heer Bosch (PVV) benadrukt dat het hem om de vrijheid gaat om vuurwerk af te steken. Hij bestrijdt dat mensen gewond raken van legaal vuurwerk; mensen raken gewond van illegaal vuurwerk. Hij bevestigt richting de heer Simşek (DENK) dat mensen ook gewond kunnen raken van legaal vuurwerk. Als vuurwerk op een juiste manier wordt afgestoken, gebeuren er geen ongelukken mee. Zijn aandacht is vooral gericht op illegaal vuurwerk. De heer Koning (D66) merkt op dat het onderzoek goed is uitgevoerd. Hij benadrukt ook richting de Partij voor de Dieren dat het vuurwerk al illegaal is door landelijke wetgeving. Hij vraagt of de heer Bosch dat met hem eens is. De heer Bosch (PVV) is het eens met dit laatste deel van zijn betoog. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of de heer Bosch het met hem deelt dat een initiatiefvoorstel is besproken vanuit een aantal fracties om tot een vuurwerkverbod te komen en dat dat geëindigd is met de conclusie nu eerst een normale jaarwisseling af te wachten voordat een lokaal vuurwerkverbod zou worden ingesteld. Hij vindt dat het voorliggende erg vooruitloopt op die normale jaarwisseling. De heer Bosch (PVV) antwoordt dat dit correct is.

De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of de heer Bosch het met hem deelt dat een APV verandering gebaseerd moet zijn op aangenomen beleid van de raad, en niet een voorsprong moet nemen op iets waarover de raad nog wacht op een evaluatie. De heer Bosch (PVV) vindt dat een goede samenvatting van wat hij poogt te zeggen. Hij vervolgt met op te merken dat zijn fractie het verbod laakt op serpetines (1j in het raadsvoorstel). Hij vraagt of de burgemeester kan aangeven hoe vaak een boete is uitgeschreven voor het strooien van confetti. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) brengt voor het voetlicht dat het verbod ertoe heeft geleid dat op de gaypride-boten nagenoeg geen confetti is gebruikt. Hij vraagt of de heer Bosch ziet dat een dergelijk verbod ook kan werken. De heer Bosch (PVV) antwoordt bevestigend; de raad heeft dit opgenomen in de APV. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) bevestigt dat het voorliggende een verwerking is van het besluit van de raad. De heer Bosch (PVV) vraagt de burgemeester hoe de kleine verboden te handhaven zijn. Hij vindt dat een APV niet is voor de boodschap, of voor bewustwording. Hij vraagt of de burgemeester het daarmee eens is. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) vindt het demonstratierecht een groot goed. Zijn fractie is van mening dat de gemeente zich moet beperken tot haar kerntaken.

Hij vindt een kerntaak van de gemeente de bescherming van de grondrechten van de inwoners. Om die reden is hij er verbaasd over dat in het raadsvoorstel de kennisgevingtermijn van demonstraties van 24 uur naar 48 uur gaat. Hij vindt dat het demonstratierecht zoveel mogelijk gefaciliteerd moet worden. Demonstraties kunnen belangrijke zaken op de politieke agenda zetten. Klimaat-activisten, ontevreden boeren, studenten over studieleningen, black lives matter. Hij vindt dit belangrijke zaken die het verdienen om gehoord te worden.

Pagina 5 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

240

250

260

270

280

De heer Van Steeg (CDA) vraagt of de heer Gaillard de bijgevoegde evaluatie heeft gelezen. Hij heeft niet het gevoel dat het demonstratierecht wordt ingeperkt. Hij vraagt waarop de heer Gaillard zich baseert. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) stelt dat wanneer één demonstratie niet doorgaat vanwege deze verlenging, hij dat al één teveel vindt. De heer Van Steeg (CDA) vindt dat terecht. Wanneer hij het goed heeft begrepen dan helpt deze verlenging voor de overheid om een demonstratie goed voor te bereiden. Bovendien zijn Ad hoc demonstraties nog steeds mogelijk. Hij vraagt of de heer Gaillard dat ook gezien heeft. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) antwoordt bevestigend. Hij zal daar later in zijn betoog op terugkomen. Hij vindt een aantal zaken zo zwaar wegen dat hij van mening is dat de raad dit niet moet doen. Hij vervolgt zijn betoog in zijn termijn. Hij merkt op dat grondrechten en democratie in Utrecht de laatste jaren steeds vaker in het gedrang komen. Hij noemt het verbod op reclame voor fossiele brandstoffen. Hij noemt de restricties op huis-aan-huisbladen. Op het gebied van democratie loopt het al jaren niet altijd even soepel met de inspraak. Er zijn geen mogelijkheden voor referenda met een echte impact.

Hij verwacht dat de burgemeester en de heer Van Steeg zullen verwijzen naar het evaluatierapport en zullen wijzen op de positieve aspecten die in het pilot naar voren zijn gekomen. Hij verwacht dat ze zullen zeggen dat ze de langere termijn demonstraties alleen maar faciliteren. Hij vindt dat de hoofdvraag in de evaluatie moet zijn: heeft de aanpassing geleid tot minder bereidheid demonstraties te houden? Is ook maar één demonstratie niet doorgegaan of bestaat de mogelijkheid in de toekomst? Hij vraagt zich af welk signaal de gemeente geeft met de verandering van de kennisgevingtermijn 24 naar 48 uur. Hij vraagt de reactie van de burgemeester op deze vraag: hoe ziet hij dit? De heer Koning (D66) merkt op dat D66 nog niet zeker is van de kwaliteit van dit voorstel. Hij staat open voor argumenten. Hij vindt het betoog van de heer Gaillard eenzijdig gericht. Hij hoort niet het argument dat het belangrijk is de burgemeester in staat te stellen demonstraties op een veilige en ordentelijke manier te laten organiseren. De gemeente heeft als taak de veiligheid voor de stad en voor de inwoners te waarborgen. Hij vraagt of de heer Gaillard dat erkent. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) antwoordt bevestigend. Hij vindt vooral de veiligheid van groot belang. Hij vindt de wijze van omgang hiermee deels een politieke keuze.

Ook op een andere manier is na te gaan hoe de veiligheid te garanderen, door bijvoorbeeld meer inzet is op de handhavingscapaciteit. Hij vervolgt zijn inbreng in zijn termijn. Hij merkt op dat Amsterdam wel 24 uur aanhoudt. Waarom kan dat dan niet in Utrecht? Hij is ervan overtuigd dat het gaat om politieke wil en politieke prioriteiten. Zijn prioriteit ligt op het handhaven van de 24 uurs termijn. Mevrouw Assen (PvdA) brengt de inbreng van de heer Gaillard op twee momenten met elkaar in verband: meer capaciteit en politieke wil. Zij vindt dat zijn uitspraak over de capaciteit zijn uitspraak over de politieke wil uitsluit. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) vindt de capaciteit ook deels een politieke keuze. Mevrouw Assen (PvdA) benadrukt haar standpunt: handhaving en politiecapaciteit zijn nodig bij onder meer demonstraties.

Pagina 6 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) is het daarover eens. Over handhaving gaat de gemeente; hij vindt wel dat dat anders moet. Hiermee rondt hij zijn bijdrage af. 290

300

310

320

330

Mevrouw Nolten (Bij1) merkt op dat demonstreren geen gunst is maar een recht. Hiermee haalt zij een uitspraak aan van de directeur van Amnesty International Nederland. Juist in tijden van maatschappelijke onrust is het van groot belang dat iedereen ruim baan krijgt voor vreedzame demonstraties. Zij vindt ook dat demonstraties te vaak gezien worden als een veiligheidsrisico in plaats van een mensenrecht dat zo goed mogelijk moet worden gefaciliteerd. Bovendien moeten wat haar betreft demonstranten de vrijheid krijgen om in te spelen op de actualiteit. Het systeem zou daarbij nooit leidend moeten zijn, maar volgend. Bij1 is daarom tegen het aanpassen van de kennisgevingtermijn van 24 naar 48 uur. Dat er meer demonstraties bijkomen, vindt zij geen valide argument voor de verdubbeling van de termijn. Vaak worden demonstraties al 48 uur van tevoren gemeld. Het gaat om slechts enkele percentages verschil. Mevrouw Assen (PvdA) legt de vraag voor of dit argument ook te gebruiken is als reden om juist vóór de 48 uur te zijn. Wanneer dit al vaak voorkomt is het kennelijk geen probleem in de praktijk. Mevrouw Nolten (Bij1) begrijpt die redenering. Respondenten hebben in het pilot gezegd soms te moeten kunnen inspelen op de actualiteiten. 24 uur van tevoren geeft ruimte om dat te doen. Die kennisgevingtermijn mag geen reden zijn om een demonstratie niet te houden.

Bij1 zegt die ruimte wel te geven; 88% neemt die 48 uur al. Mevrouw Assen (PvdA) vindt in de geschetste situatie ruimte om coulance te betrachten bij de 24 uurs termijn. Mevrouw Nolten (Bij1) denkt dat coulance een oplossing is. De heer Koning (D66) vindt dat juist geen goed idee. Zijn partij is van mening dat de gemeente non discriminatoir moet zijn als het gaat om de onderwerpen die wel of niet in aanmerking komen voor de ruimte voor een demonstratie. Hij vindt dat aanvragers te allen tijde gelijk behandeld moeten worden. Mevrouw Nolten (Bij1) spreekt niet over een tegenstelling. Zij is daarover verbaasd. De heer Koning (D66) noemt de coulance in dit verband. Hij vraagt welke demonstraties voorrang moeten krijgen in het door laten gaan. Mevrouw Nolten (Bij1) vindt dat die coulance er altijd moet zijn. Het demonstratierecht staat voorop. De heer Koning (D66) is het daarover eens. De heer Te Hoonte (VVD) vindt alleen de omvang het waard om te onderscheiden welke wel en welke niet. Op onderwerp zou geen onderscheid gemaakt mogen worden. Hij vraagt of Bij1 daarover ook zo denkt. Mevrouw Nolten (Bij1) stelt zich voor dat dit ook raakt aan de inbreng van mevrouw Assen. Zij dankt de heer Te Hoonte voor de opheldering.

Zij vervolgt haar inbreng in haar termijn met in te gaan op het argument in de stukken over de organisatorische ondersteuning van politie en gemeente die een stille tocht of een mars door de stad nodig hebben. Dat is niet een onderdeel van elke demonstratie. In Amsterdam is de kennisgevingtermijn 24 uur tenzij er sprake is van een stille tocht of Mars. Dan dient de demonstratie eerder aangemeld te worden. Zij vraagt daarom de burgemeester of in Utrecht onderzoek gedaan is naar het Amsterdams model, en zo nee of het college bereid is daar onderzoek naar te doen.

Pagina 7 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

340

350

360

370

380

De gemeente zegt dat het uitblijven van een kennisgeving geen reden is om een demonstratie te verbieden of te ontbinden. Er wordt dan gesproken over een spontane demonstratie. Zij gaat in op de voorwaarden die dan gelden. Zij vindt de voorwaarden beperkend en intimiderend van aard. De politie mag wat haar betreft geen legitimatie vorderen van vreedzame demonstranten. Dat kan mensen ontmoedigen om aan de volgende demonstraties mee te doen. Ook dat wordt door Amnesty onderschreven. Zij vraagt of de burgemeester het met haar fractie eens is dat deze aanpak het demonstratierecht inperkt en ontmoedigt. Zij vraagt of de burgemeester wil toezeggen daarmee te stoppen. En wanneer ze dat niet wil of ze dat wil uitleggen. Wat doet de politie en de gemeente met de persoonsgegevens van de vreedzame demonstranten die om een ID worden gevraagd? Zij vraagt of Utrecht het manifest Demonstratierecht heeft ondertekend van Amnesty International. Zo niet vraagt zij de toezegging dat de gemeente dat gaat doen. Mevrouw Fattal (GroenLinks) maakt zich zorgen om de verlenging van de kennisgevingtermijn naar 48 uur. Zij hoort een aantal zaken die niet juist zijn: ook met de verlenging van de kennisgevingtermijn kunnen demonstraties kort van te voren gemeld worden. In die zin is het geen beperking van het demonstratierecht; het demonstratierecht is een grondrecht.

Zij ziet dat de burgemeester en de gemeente hun best doen om dat grondrecht te beschermen. Zij maakt zich zorgen over het afkoelingseffect. Zij refereert aan een desbetreffende uitspraak van de Nationale ombudsman in 2018. Demonstranten in spe ervaren een angst omeen demonstratie aan te melden en zelfs om te demonstreren. Dat houdt niet in dat dit een beperking is van het grondrecht. Dit is wel het bijeffect. Dat is in meerdere onderzoeken aangetoond. Zij vindt dat de overheid demonstraties zoveel mogelijk moet faciliteren. Daarbij moeten ook de onbedoelde effecten van het beleid worden meegenomen. Mevrouw Assen (PvdA) kan hier voor een groot deel in meegaan. Zij heeft die frustratie ook weleens als het gaat om stakingen. Mogelijk zit dit dieper geworteld in de Nederlandse cultuur. Mevrouw Fattal (GroenLinks) bevestigt die veronderstelling. Zij stelt dat alle voorschriften aan demonstraties effect hebben op mensen. De beleidsmakers moeten wat haar betreft daar goed naar kijken. Amnesty International kwam zojuist al langs via mevrouw Nolten. Zij heeft gesproken met het College van de Rechten van de Mens en met heel veel organisaties die in Utrecht demonstreren. Ook zij maken zich zorgen over de verwarring die bij veel mensen bestaat over hun rechten. Het besef dat de overheid de burgers niet mag inperken in hun recht, is vaak niet aanwezig.

De heer Bosch (PVV) deelt dat de bereidheid tot demonstreren laag is. Hij ziet de oorzaak in het zoeken naar consensus en in het polderen. Hij vraagt of mevrouw Fattal dat met hem deelt. Mevrouw Fattal (GroenLinks) bevestigt dat er veel factoren zijn waardoor Nederland een minder actieve protestcultuur kent. Dat was niet altijd zo. In de jaren 80 van de vorige eeuw had Nederland een actieve protestcultuur. En momenteel komt de protestcultuur weer in de buurt van de spirit van de jaren 80. De heer Dijkstra (EenUtrecht) noemt de boeren die de protestcultuur in Nederland wereldwijd op de kaart hebben gezet. EenUtrecht is het volkomen eens met de inbreng van mevrouw Fattal. Hij vraagt of het wellicht beter is dergelijke termijnen niet te benoemen en demonstranten die een demonstratie willen melden louter te Pagina 8 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

390

400

410

420

430

vragen of ze die zo vroeg mogelijk willen melden omdat dat plezierig is voor de gemeente voor de begeleiding van demonstratie. Hij is er voorstander elke termijn los te laten. Mevrouw Fattal (GroenLinks) is het daarmee niet eens. Dat zegt ook de WOM niet en ook de Grondwet niet. De gemeente heeft de ruimte. Zij moet die wat haar betreft ook pakken. De termijn voor tijdige aanmelding is voor de demonstranten ook plezierig. De demonstranten worden begeleid door politie, looproutes zijn af te stemmen, verkeersregelaars zijn in te schakelen, et cetera. Zij is voorstander van zo min mogelijk kennisgevingtermijn. Zij vindt het ook van belang de demonstranten uit te leggen wat hun rechten zijn, bijvoorbeeld dat de demonstratie nog steeds mogelijk is, ondanks dat ze niet zouden voldoen aan de voorwaarden. Bovendien kan de gemeente meedenken met de demonstranten hoe zij gebruik kunnen maken van hun rechten. Van dat de gemeente dit al doet zijn veel mensen zich niet bewust. De heer Van Steeg (CDA) vraagt zich af waar mevrouw Fattal naar toe wil. De gemeente stelt de 48 uur voor juist om zoveel mogelijk te faciliteren. Wil zij terug naar 24 uur of wil zij de communicatie verbeteren? Daarin lijkt meer te zitten wanneer hij haar goed begrijpt.

Mevrouw Fattal (GroenLinks) wil graag de kennisgevingtermijn op 24 uur houden en ook hoe de communicatie te verbeteren is naar de organisatoren van demonstraties. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat dit onverlet de vrijheid van demonstratie is. Mevrouw Fattal (GroenLinks) is het daarover eens. De vraagstelling van de evaluatie was of de aanpassing van de kennisgevingtermijn bijgedragen heeft aan een ordelijker en veiliger verloop van demonstraties in Utrecht. Die conclusie trekt de evaluatie. Dat is haar punt niet. Zij focust zich op het effect op de demonstranten die een demonstratie willen organiseren. In meerdere onderzoeken blijkt dan een afkoelingseffect te bestaan. Dat is geen onderdeel van deze evaluatie. Daarover maakt zij zich zorgen. De heer Van Steeg (CDA) verneemt desgevraagd van mevrouw Fattal (GroenLinks) dat aan de ene kant zij zich aansluit bij de inbreng van haar collega van Bij1: het merendeel van de demonstraties wordt al tijdig aangemeld. Er is een groep demonstraties die niet tijdig wordt gemeld; daarover maakt de gemeente zich zorgen. Het grondrecht zou moeten prevaleren in de afweging van belangen. Zij vervolgt haar inbreng in haar termijn met in te gaan op het verminderde aantal demonstraties per jaar; dat aantal is momenteel lager dan vóór de pandemie.

Zij vraagt zich af of het voorstel van de verlenging van de termijn echt nodig is en vraagt de burgemeester het voorstel nog even een jaar te laten rusten om te zien hoe de demonstratiecultuur in Utrecht zich herstelt na een aantal heftige coronajaren om dan volgend jaar te evalueren. Mevrouw Assen (PvdA) is benieuwd naar het antwoord van de burgemeester. Tegelijkertijd spreekt mevrouw Fattal over het herstel van de demonstratie-cultuur. Zij roept ertoe op daarop ook op andere manieren in te zetten. Zij gelooft er niet in dat dit alles valt of staat met de kennisgevingtermijn. Daarvoor is meer nodig. Mevrouw Fattal (GroenLinks) begrijpt de woorden van mevrouw Assen. Zij vindt het moeilijk om een groot gevolg te geven aan dit soort kleine wijzigingen. Feit is voor haar dat al deze kleine dingen bij elkaar een groot effect hebben. Zij vindt dat elke wijziging die aangebracht wordt in dat grote licht bekeken moet worden. Zij waakt voor de fundamentele wetgeving rondom het demonstratierecht.

Pagina 9 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

440

450

460

470

De heer Koning (D66) kan de woorden van mevrouw Fattal goed volgen met uitzondering van het aantal demonstraties; zij gaf aan dat het aantal lager is. De cijfers van de bestuursadviseur van de burgemeester laten een ander beeld zien; die laten zien dat sinds 2020 toen de piek al lag bij 445 demonstraties per jaar, bijna drie keer zoveel is vergeleken met het aantal twee jaar eerder. In 2021 liep het aantal terug naar 200. Nu staat het aantal op 262. Kennelijk is er in de stad een grote behoefte om te demonstreren. Hij vraagt of mevrouw Fattal het ermee eens is in dat licht de aanmeldingstermijn van 24 uur te handhaven. Mevrouw Fattal (GroenLinks) kan zich een ambtelijke piketdienst voorstellen gezien het aantal gemelde demonstraties, ook in het weekend. De heer Te Hoonte (VVD) begrijpt de tijd die de gemeente nodig heeft voor de goede voorbereiding, tegelijkertijd is die 24 uurstermijn ook voor zijn fractie heel belangrijk. Hij oppert de mogelijkheid de 24 uurstermijn aan te houden en de organisatoren van demonstraties op te roepen om de 48 uurstermijn aan te houden. Hij vraagt hoe mevrouw Fattal daar naar kijkt. Mevrouw Fattal (GroenLinks) bevestigt daarin ook zoekende te zijn. Wat haar betreft houdt het bestuur het op 24 uur. Wanneer dat niet haalbaar is vraagt zij het college de verlenging tot 48 uur nog een jaar uit te stellen.

Wanneer dat niet mogelijk is, pleit zij ervoor in de verlenging naar 48 uur de organisatoren in spe van demonstraties op de website van de gemeente duidelijk te vertellen wat hun rechten zijn. En dat het afkoelingseffect zoveel mogelijk getemperd wordt. Mevrouw Nolten (Bij1) dankt mevrouw Fattal voor haar bijval bij het betoog van haar fractie. Zij sluit zich aan bij haar extra verduidelijking. Zij deed de suggestie alleen een tocht of een mars eerder aan te geven. Zij vraagt of mevrouw Fattal daar heil in ziet. Mevrouw Fattal (GroenLinks) antwoordt bevestigend. Zij pleit voor maatwerk. Zij vraagt de burgemeester hierop te reflecteren. Zij vraagt wat de 48 uur betekenen voor demonstraties die zich niet tijdig melden. Wat kan niet tijdig melden voor effect hebben op verplaatsing of beëindiging? Daarnaast vraagt zij zich af wat de gemeente nu al doet om mensen die een demonstratie aanmelden op de hoogte te brengen van hun rechten. Haar fractie is teleurgesteld over het niet instellen van een vuurwerkverbod komende jaarwisseling. Zij voorziet het enorme effect op de stad en op de hulpverleners. Er is veel draagvlak onder de inwoners voor een lokaal vuurwerkverbod. Zij vraagt haar collega raadsleden zich uit te spreken over een lokaal vuurwerkverbod. Het is juist dat veel vormen van vuurwerk landelijk verboden zijn. Een lokaal vuurwerkverbod gaat om meer dan dat.

Zij pleit voor een cultuuromslag. De heer Bosch (PVV) vraagt of mevrouw Fattal het eens is met de PVV dat er in de periode van corona helemaal geen vuurwerk was en nog steeds dezelfde aantallen mensen in het ziekenhuis lagen, nog steeds veel overlast was, de politie de handen vol had. Hij vraagt of mevrouw Fattal het met hem eens is dat een vuurwerkverbod geen onderdeel is van de jaarlijkse onrust, de onlusten en het vandalisme. Mevrouw Fattal (GroenLinks) kan zich in een groot deel van de woorden van de heer Bosch vinden. Dat sluit ook aan bij wat zij probeert te zeggen: het gaat om een cultuuromslag. Het invoeren van een lokaal vuurwerkverbod kan er wel voor zorgen dat op termijn mensen er minder aan gewend zijn dat er zomaar vuurwerk afgestoken kan worden en dat naar zij hoopt die trend neerwaarts is.

Pagina 10 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

480

490

500

510

520

De heer Bosch (PVV) vraagt wat mevrouw Fattal denkt over hoe goed een lokaalverbod gaat werken wanneer de consument het nog kan kopen in omliggende steden en kan afsteken in de eigen gemeente. Mevrouw Fattal (GroenLinks) betreurt het dat er geen landelijk vuurwerkverbod is ingesteld. De vraag is dan wat Utrecht kan doen om de Utrechters en de zorg- en hulpverleners te beschermen. De heer Maas (VOLT) vraagt hoe mevrouw Fattal in Utrecht een cultuuromslag wil vormgeven. Mevrouw Fattal (GroenLinks) licht toe dat het gaat om gewenning aan het in de lucht schieten van troep rond Oud & Nieuw. Die cultuur wil zij veranderen. Dat is niet van de ene op de andere dag te realiseren. Met een verbod is gezamenlijk te leren dat een jaarwisseling ook anders is te vieren. Zij noemt in dit verband muziekshows, georganiseerde kleinschalige vuurwerkshows zonder groot effect op gezondheid en milieu. Mevrouw Assen (PvdA) kan ver meegaan in het betoog van mevrouw Fattal. Zij vraagt wat de boodschap is naar de mensen die die overlast niet ervaren; los van de impact op natuur, gezondheid, mensen, dieren. Mevrouw Fattal (GroenLinks) begrijpt dat goed; een grote groep Utrechters steekt graag vuurwerk af en ziet dat niet als overlast. De taak van de volksvertegenwoordigers is de verschillende belangen tegen elkaar af te wegen.

De raad heeft meer zaken verboden, zoals geluidsoverlast van festivals, op terrassen, van feesten in de binnenstad. Sommige mensen genieten daarvan en anderen hebben daar last van de raad zal die belangen tegen elkaar moeten afwegen. De heer Te Hoonte (VVD) wil graag de reactie van mevrouw Fattal op zijn inbreng over de normale jaarwisseling zoals ingebracht bij het initiatiefvoorstel. Op die normale jaarwisseling lijkt nu vooruitgelopen te worden. Is dit het juiste moment om ditzelfde voorstel in te brengen? Mevrouw Fattal (GroenLinks) antwoordt dat zij vindt dat dit het juiste moment is, juist omdat stappen zijn gezet tot een vorm van vuurwerkverbod in de afgelopen jaren, zowel landelijk als in Utrecht. Dit is het moment om landelijk en in Utrecht het gesprek te voeren over de wenselijkheid van vuurwerk rondom de jaarwisselingen. Zij is blij met de aanpassing via het experiment-artikel. Zij vindt dat het stadsbestuur daar in ieder geval iets mee moet doen. De heer Koning (D66) merkt op dat een totaalverbod niet mogelijk is voor de verkoop. Hij merkt op dat dit op gespannen voet staat met de handhaving. Hij noemt in dit verband de vuurwerkvrije zones en de handhaving daarvan. Hij noemt de handhaving van de knallen van illegaal vuurwerk in de parken. Hij vraagt mevrouw Fattal hoe zij de handhaving voor zich ziet van een lokaalverbod bovenop wat landelijk al verboden is.

Mevrouw Fattal (GroenLinks) begrijpt de vraag en deelt de zorg. Er is een gebrek aan capaciteit als het gaat om handhaving, ook bij de politie. Zij beschrijft de gevolgen van de onrustige viering van Oud & Nieuw nu. Zij bevestigt dat het lastig te handhaven is. De heer Koning (D66) begrijpt dat de partijen het eens zijn over de druk op de handhaving. Hij schetst de situatie die is ontstaan door de verboden en legt de vraag voor of mevrouw Fattal het eens is met hem dat de inzet vooral gericht moet zijn op de aanpak van het gevaarlijke vuurwerk. Hij pleit ervoor mensen gebruik te laten maken van het niet-gevaarlijke vuurwerk.

Pagina 11 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

530

540

550

560

570

Mevrouw Fattal (GroenLinks) waakt voor valse tegenstellingen: de burgemeester kan bepalen waarop extra inzet gepleegd moet worden. Zij blijft daar altijd verantwoordelijk voor. Zij denkt dat ook deze vormen van vuurwerk die de heer Koning beschreef als ongevaarlijk, gevaarlijk kunnen zijn voor mensen en zeker ook effect hebben op het milieu. Om die reden pleit zij voor een totaalverbod. De heer Koning (D66) vraagt in hoeverre het hier dan gaat om symboolpolitiek. Mevrouw Fattal (GroenLinks) antwoordt ontkennend. Zij houdt vast aan haar streven tot een cultuuromslag te komen. Zij pleit voor het zetten van de toon als het gaat om de viering van de jaarwisseling. Het afsteken van dingen die gevaarlijk kunnen zijn wil zij minder normaal maken. Zij vindt dat geen symboolpolitiek. De heer Bosch (PVV) vraagt hoe mevrouw Fattal legaal en illegaal wil scheiden in de handhaving. Mevrouw Fattal (GroenLinks) schetst andere projecten rond handhaving en aangetoond effect daarvan, inclusief de leeftijdsgrens voor alcohol. De heer Bosch (PVV) verwacht dat door verboden extra illegaal vuurwerk in de handel terecht zou komen, waardoor jongeren in contact komen met onveilig vuurwerk. Nu is er nog invloed op hoe veilig het vuurwerk is dat ze afsteken. Mevrouw Fattal (GroenLinks) begrijpt de woorden en de zorgen van de heer Bosch. Haar partij is niet echt een voorstander van verbieden.

Zij vindt dat die zorg meegenomen moet worden in het uitwerken van het lokaal vuurwerkverbod en het evalueren van een lokaal vuurwerkverbod. Punt van orde De voorzitter vraagt de raadsleden na te gaan in hoeverre zij kunnen clusteren en aansluiten bij wat andere partijen al hebben ingebracht. Voortzetting van het debat De heer Van Steeg (CDA) legt de vraag voor aan mevrouw Fattal hoe de traditie viering jaarwisseling op een andere manier vorm te geven is. Hij denkt bijvoorbeeld aan een vuurwerkshow in wijken, gezamenlijk met bewoners. Zou het goed zijn vooral in die richting te denken en minder in de richting van het vuurwerkverbod? Mevrouw Fattal (GroenLinks) is het eens met de heer Van Steeg. Zij denkt daarbij ook aan het gesprek met de bewoners over hoe zij de jaarwisseling willen inrichten om het draagvlak voor handhaving te vergroten. De heer Van Steeg (CDA) vraagt hoe het is gesteld met de uitvoering van de eerdere brief die de burgemeester aan de raad heeft gestuurd. Punt van orde De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat de partiële herziening van de APV bedoeld is om het beleid dat de raad heeft vastgesteld vast te leggen in de APV. Dan gaat het om een uitvoering van wat al is vastgesteld; dat levert weinig discussie op. Blijkbaar zijn in deze commissie allerlei andere verzoeken met de idee dat dit niet de uitwerking is van wat is vastgesteld.

Dan zal de geraamde tijd niet voldoende zijn. Hij is er geen voorstander de vuurwerkdiscussie te voeren. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat dit de eerste keer is dat gesproken wordt over de door het college toegezegde uitwerking van wat het college overnam van de raad. Hij vindt dit het juiste moment om er over te spreken. De voorzitter stelt voor korte vragen te stellen en korte antwoorden te geven en te proberen aan te sluiten bij wat al is gezegd.

Pagina 12 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

580

590

600

610

620

Voortzetting van het debat Mevrouw Fattal (GroenLinks) merkt op duidelijk te hebben gemaakt hoe haar partij staat tegenover een lokaal vuurwerkverbod. Zij is blij dat het experiment-artikel nu is uitgebreid. De raad heeft een extra instrument. Zij vraagt haar collega raadsleden stil te staan hoe zij tegenover alle versies staan van een lokaal vuurwerkverbod. Ze gaat kort in op darkrooms. Die worden nog steeds gezien als seksinrichting. Zij blijft dat vreemd vinden. In darkrooms zit geen bedrijfsmatig element. Zij vraagt de burgemeester waarom die keuze wordt gemaakt. Zij vraagt of de gemeente ook andere instellingen controleert waarbij hygiëne en minderjarigheid een rol speelt. Zij roept ertoe op dat op een secure manier te doen zonder onterecht onderscheid te maken tussen instellingen. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) sluit zich aan bij alles wat gezegd is over de kennisgevingtermijn van demonstraties. Hij deelt de teneur van ontevredenheid over de 48 uur. Zijn fractie is blij dat het verbod op serpetines wordt doorgevoerd in deze APV. Dat was ook naar aanleiding van een motie van zijn partij. Hij sluit zich aan bij GroenLinks als het gaat om zijn ontevredenheid over wat is geschreven over het vuurwerkverbod. Hij gaat daarvoor terug naar 10 juni 2021. Er zou destijds een vuurwerkverbod komen. Ondertussen treuzelt het gemeentebestuur maar door.

Hij ziet die treuzel ook bij de burgemeester. Hij schetst het bestuurlijke proces en zijn fractie vindt dat op zijn minst bijzonder. Met het voorliggende raadsvoorstel lijkt de burgemeester te wachten op actie vanuit de raad. Hij wil die actie wel graag ondernemen. Hij legt de vraag voor bij de burgemeester of het gemeentebestuur bij de komende jaarwisseling het lokaal vuurwerkverbod zal kunnen realiseren. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat er niet per definitie een meerderheid is, er geen raadsvoorstel is, het overnemen van een initiatiefvoorstel voor hem een nieuw bestuurlijk middel is. Hij stelt voor het dan in stemming te brengen en dan kan iedereen zeggen wat hij van dat voorstel vindt. Hij zou het goed vinden ook stil te blijven staan bij de andere meningen in de raad. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) is het daarover volstrekt eens. De raad zal in actie moeten komen om een vuurwerkverbod te realiseren. De heer Koning (D66) merkt op dat de raad zich niet in meerderheid heeft uitgesproken in het verleden voor een lokaal vuurwerkverbod. Hij vindt het een vreemde schets van zaken. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) licht toe dat zijn fractie met een initiatiefvoorstel kwam. Daarover is een debat gevoerd met de raad.

Vervolgens gaf het college aan in een brief of in de beantwoording op schriftelijke vragen te gaan werken aan lokaal vuurwerkverbod en dat te gaan doen voor de jaarwisseling 2022/2023. Hij refereert daaraan. In het voorjaar van 2022 zou de raad daarvoor een voorstel krijgen. Dat werd 5 juli. Dat is feitelijk de gang van zaken. De heer Koning (D66) bevestigt deze lezing. Nu ligt het voorstel er wel. Hij stelt voor daarover te spreken. Hij kijkt ook uit naar het debat volgende week. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) werpt tegen dat dat voorstel er niet ligt; het college zegt alleen maar een experimenteer-artikel mogelijk te maken zonder daaraan een datum te koppelen. En dat terwijl het college had gezegd een voorstel te zullen schrijven voor een vuurwerkverbod voor consumenten met ingang van de jaarwisseling 2022/2023. Het voorstel dat nu voorligt, is een vuurwerkverbod ooit mogelijk te maken meer als een experimenteer-artikel. Hij pleit ervoor dat partijen Pagina 13 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

630

640

650

660

670

zich uitspreken over al of niet een vuurwerkverbod om op basis daarvan een weloverwogen motie in te dienen zo dat die een meerderheid haalt. De heer Te Hoonte (VVD) keert zich tegen deze opzet van de partiële herziening. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat de heer Te Hoonte zijn teleurstelling goed weergeeft. Ook hij betreurt het dat de raad het moet doen met een partiële herziening. Hij had gedacht en gehoopt dat er een mooi voorstel van het college zou liggen voor de komende jaarwisseling met daarbij ook aangegeven hoe het te handhaven is, en hoe de alternatieve viering vorm te geven. Hij benadrukt dat de meerderheid van de bewoners wel een vuurwerkverbod wil. De heer Te Hoonte (VVD) houdt dat laatste voor mogelijk. Hij pleit ervoor het deel over consumenten vuurwerk uit het voorstel te halen en dat het college een ordentelijk voorstel doet over hoe het college het ziet. Dan moet de raad wat hem betreft zich uitspreken. Hij vraagt hoe de heer Van Heuven dat ziet. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat het belevingsonderzoek zijns inziens wel degelijk representatief is. Slechts 18% is faliekant tegen. De heer Bosch (PVV) gelooft niets van de beweerde representativiteit. Wat hem betreft zijn de mensen die bereikt zijn, de usual suspects. Hij vraagt of de heer Van Heuven die mening deelt.

De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) antwoordt ontkennend. Hij stelt dat de heer Bosch nu voor de tweede keer fake nieuws verspreidt over een representatief onderzoek. De heer Bosch (PVV) vraagt of de heer Van Heuven gezien heeft dat de respondenten uit alle wijken kwamen. Of heeft hij gezien dat de respondenten vooral uit Utrecht Oost kwamen? Hij vraagt hoe de heer Van Heuven dit heeft vastgesteld. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) merkt op dat de raad een onderzoek heeft laten uitvoeren door een goed onderzoeksbureau dat een goed onderzoek heeft opgeleverd waarbij hij informatie ziet en naar voren haalt. De heer Bosch (PVV) vraagt waar in het onderzoek hij kan zien dat de respondenten over de hele stad verspreid en bereikt zijn zonder dat dat selectief is gebeurd. Hij noemt het geloven van dit onderzoek “fake nieuws”. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) noemt onder meer de leeftijdsgroepen, met ook de leeftijdsgroep waarin vuurwerk populair is. Mevrouw Assen (PvdA) vindt het kwalijk dat de PVV het onderzoek in twijfel trekt. Soms neemt de raad een standpunt in waarvan de raad vindt dat het goed is om dat te doen zonder dat het gedragen wordt door de meerderheid. Nu wordt de meerderheid uit het onderzoek aangehaald om te beargumenteren dat wat die meerderheid zegt, gedaan moet worden.

Zij vindt dat ook naar de minderheid gekeken moet worden en hoe daarmee om te gaan. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) licht toe dat het onderzoek laat zien dat er een cultuurverandering gaande is; mevrouw Fattal refereerde daaraan. Hij bevestigt dat niet alleen afgegaan moet worden op dit onderzoek; er is ook nog een medische sector, er zijn allerlei milieuverenigingen, allerlei politiewoordvoerders die ook voor een vuurwerkverbod pleiten. Mevrouw Assen (PvdA) gelooft ook dat de cultuurverandering al gaande is. Zij vraagt waarom dit per se voor deze jaarwisseling moet. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) was het nog liever geweest wanneer het de vorige jaarwisseling betrof. En recentelijk heeft Utrecht twee jaarwisselingen meegemaakt zonder vuurwerk vanwege Covid. Hij pleit ervoor dat patroon door te zetten in plaats van te blijven twijfelen. Pagina 14 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

680

690

700

710

720

Mevrouw Assen (PvdA) deelt de perceptie niet als waren de laatste jaarwisselingen zonder vuurwerk. Dat was zeker niet de realiteit in Zuilen. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) ziet ook dat het afgelopen jaar vuurwerk werd afgestoken; de boodschap was dat vuurwerk verboden was. Hij herhaalt zijn opvatting over het ontbreken van een duidelijke uitspraak over een vuurwerkverbod. Hij brengt het gebrek aan middelen ook in verband met het lastige aan de handhaving. De heer Bosch (PVV) zag ook geen rustige jaarwisseling. Hij herhaalt zijn stelling over het verbod en het desalniettemin afgestoken vuurwerk. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) bevestigt dat vorig jaar vuurwerk is afgestoken. Dat neemt niet weg dat heel veel respondenten die jaarwisseling een stuk prettiger gevonden. Hij benadrukt dat handhaven gemakkelijker is geworden omdat al het vuurwerk niet meer mag. De heer Bosch (PVV) gaat opnieuw in op het gebrek aan handhaving. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) brengt in dat gehandhaafd kán worden en dat gehandhaafd wordt; hij bevestigt dat het moeilijk blijft. Hij vervolgt zijn inbreng met in te gaan op het ontbreken van een landelijk verbod. Hij zou het plezierig vinden wanneer het college zich niet afhankelijk maakt van het kabinet en zelf in actie komt, net zoals in Amsterdam en Rotterdam gedaan is.

Hij is benieuwd te vernemen of een meerderheid in de raad een lokaal vuurwerkverbod wil. De heer Koning (D66) vraagt wat het lokale vuurwerkverbod in Amsterdam en Rotterdam heeft opgeleverd aan minder incidenten, minder slachtoffers. Dat blijkt niet uit de cijfers. Of beschikt de heer Van Heuven over andere cijfers? De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) heeft die cijfers niet paraat. Hij kan op die vraag geen antwoord geven. Met een vuurwerkverbod kunnen mensen elkaar aanspreken op gedrag. Hij merkt op dat in Utrecht alleen al voor 200.000 euro schade is in de openbare ruimte als gevolg van vuurwerk. Hij vindt dat zeer onacceptabel. Dat bedrag is beter in te zetten voor andere dingen zoals handhaving van het vuurwerkverbod. Hij somt de kosten op die gemoeid zijn met het afsteken van vuurwerk. Hij vraagt de burgemeester of er ruimte is in het bedrag van 200.000 euro om de capaciteit voor handhaving rond Oud & Nieuw te verbeteren. De heer Koning (D66) merkt op dat dit in de kern niet gaat om wat een lokaal vuurwerkverbod extra zou kunnen doen ten opzichte van het landelijk vuurwerkverbod. Het gaat nu om het moedwillig vernielen en in de brand steken van auto's.

Wat zal een lokaal vuurwerkverbod nog toevoegen om die vernieling aan te pakken? De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) is in de tussentijd geïnformeerd over wat het vuurwerkverbod heeft opgeleverd in Amsterdam: de helft minder schade dan zonder verbod. De heer Koning (D66) merkt op dat dat een van de eerste jaren was met het landelijk vuurwerkverbod; hij vraagt wat de heer van Heuven daarvan kan afleiden. Het landelijk vuurwerkverbod heeft een veel grotere reikwijdte. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) legt de vraag voor waarom het stadsbestuur het dan niet zou doen. Hij schetst de politieke situatie en de stemming onder de bevolking. Hij pleit voor reparatie van het landelijk beleid. Amsterdam staat los van het landelijk beleid. In reactie op de desbetreffende vraag van de heer Bosch (PVV) benadrukt de heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) dat ook siervuurwerk schade kan veroorzaken.

Pagina 15 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

730

740

750

760

De heer Bos (StadsbelangUtrecht) vraagt de Partij voor de Dieren of die partij pleit voor het indienen van een postzegelmotie om het Rijk op te roepen een landelijk verbod in te voeren voor de komende jaarwisseling. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) vindt dat een goed punt. Hij ziet veel liever een landelijk vuurwerkverbod. Hij verwacht dan ook middelen vanuit het landelijk bestuur. De heer Bos (Stadbelang Utrecht) vraagt of de Partij voor de Dieren samen met Stadsbelang Utrecht een postzegelmotie wil maken richting de regering. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) antwoordt bevestigend. Des te meer signalen des te beter. Hij is blij met de lobby van de burgemeester voor een landelijk vuurwerkverbod samen met Den Haag, Rotterdam en Amsterdam. Zolang dat landelijk vuurwerkverbod er niet is, pleit hij voor een lokale reparatie. Op de desbetreffende reactie van de heer Bos (Stadbelang Utrecht) bevestigt de heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) dat ingezet moet worden op een gedragen signaal vanuit de raad voor een landelijk vuurwerkverbod. Hij licht toe dat dat één van de doelen was van het initiatiefvoorstel. Daarom was hij ook blij met de overname van het idee door het college. De heer Simşek (DENK) sluit zich aan bij de vraag van de heer Bos naar een postzegelmotie. Hij valt de heer Van Heuven bij. Hij attendeert op de inbreng van de verschillende experts.

De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) versterkt het punt van de heer Simsek met te refereren aan zijn vraag aan de fracties om zich vandaag uit te spreken over hoe om te gaan met vuurwerk vanaf nu tot in de toekomst. Mevrouw Nolten (Bij1) is ook voorstander van een lokaal vuurwerkverbod. Punt van orde De heer Te Hoonte (VVD) vindt dat dit debat niet thuishoort in dit kader aangezien dit een bevestiging is van wat de raad heeft vastgesteld. Dit onderwerp had afzonderlijk geagendeerd kunnen worden. De voorzitter merkt dat breed de behoefte bestaat dit debat wel te voeren ook als gevolg van eerdere voorstellen die daarvoor zijn gedaan. Voortzetting van het debat De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) ziet graag in de APV een verbod op terrasverwarming geregeld, zeker in het licht van de dure energie prijzen en de toenemende klimaatcrisis en de geopolitieke spanningen. Hij vraagt of de burgemeester bereid is dit te onderzoeken: of en hoe terrasverwarming is te verbieden en of zij bereid is daarover te rapporteren aan de raad. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat terrasverwarming recentelijk nog uitgebreid besproken is in de commissie EDW. Daar bleek geen meerderheid voor een verbod. Hij vindt dat de juiste weg. Dan is via de woordvoerders duurzaamheid daarover eerst een goed gesprek te voeren om dan te komen met een mogelijke motie.

Hij vraagt of de heer Van Heuven dat met hem deelt. De heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) antwoordt ontkennend en verwijst naar zijn vraag. Hij rondt daarmee zijn inbreng af. Schorsing en hervatting van de vergadering

Pagina 16 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

770

780

790

800

810

De heer Te Hoonte (VVD) herhaalt zijn wijze van benaderen van deze partiële herziening: nagaan of zaken die de raad heeft besloten goed zijn verwerkt. Vanuit dat perspectief heeft zijn fractie op vier onderwerpen een reactie: Met betrekking tot darkrooms begrijpt zijn fractie de wijze waarop dit is verwerkt. Het lijkt alsof de informatie die overlegd moet worden over het bedrijfsplan minder is en dat sneller een vergunning wordt gegeven dan voor een seksinrichting. Dat opent deuren richting misstanden en fraude. Daarop moet wat zijn fractie betreft de gemeente goed controleren. Hij krijgt graag van de burgemeester de reactie over hoe zij hiermee in de praktijk denkt om te gaan. De wijziging van de kennisgeving van demonstraties kwam al uitgebreid aan de orde. Hij begrijpt de wens vanuit het college om voor zoveel mogelijk demonstraties meer tijd te hebben die goed voor te bereiden, maar hij voelt ook mee met de geluiden over de beperking die mee kan komen met de oprekking van de termijn. Zijn fractie worstelt daar nog mee. Zijn fractie is benieuwd naar de reactie op de eerder gestelde vragen vanuit het college. Hij kan zich voorstellen die 24 uur vast te houden maar mensen te stimuleren de aanvraag 48 uur van tevoren te doen zo dat de regeling werkbaar is.

De registratieplicht vooral raamsekswerkers en het schrappen van de registratieplicht uit de APV heeft te maken met een uitspraak van de Raad van State. Dat zal uiteindelijk ook in de landelijke Wet Regulering Sekswerk moeten blijken of dit de werkwijze is die past. Hij heeft in dat opzicht aandacht voor de nodige aanpassing op landelijk niveau. Zijn fractie was verbaasd over de opname van het vuurwerk in het voorstel. Deze raad heeft nog niet expliciet besloten voorstander te zijn van een verbod op consumentenvuurwerk. Landelijk zijn er al inperkingen gedaan waarover bij een normale jaarwisseling nog niet de positieve dan negatieve effecten zijn vastgesteld. In zijn beleving zou het stadsbestuur die normale jaarwisseling afwachten. Hij is verrast over dit artikel. Dit gaat volgens de VVD te snel. Hij ziet liever een expliciet voorstel voor hoe het vuurwerkverbod al dan niet in de APV verwerkt wordt. Wanneer dat een experimenteerartikel is, stelt hij zich voor dat daarbij ook de wens bijhangt een experiment uit te voeren. Zo zit de VVD hierin. Hij ziet beweging in het vuurwerk; knalvuurwerk zit al in een andere hoek dan siervuurwerk. Hij kan zich ook het argument indenken van de heer Bosch van de PVV dat een verbod nog niet leidt tot niet afsteken van knalvuurwerk. Zijn fractie worstelt met dit artikel zoals nu is opgenomen.

Hij vraagt de reactie van het college op de vraag of dit mogelijk is via een meer ordentelijke weg dan via deze partiële herziening. Mevrouw Assen (PvdA) sluit zich aan bij het punt van de VVD over het schrappen van de Wet Registratie Sekswerkers. Dit is niet langer het middel bij een legaal beroep om misstanden tegen te gaan. Zij is blij dat Utrecht daar vanaf ziet, in lijn met de commissie Sorgdrager. Zij zou op elke verlenging van een kennisgevingtermijn kritisch zijn; ook nu en ook vanwege de argumenten gewisseld in het debat met GroenLinks. Haar fractie wil op geen enkele manier een vermindering van de protestbereidheid als bijeffect krijgen. Zij vindt het zeker positief wanneer bewoners het grondrecht uitoefenen. Zij wacht het antwoord van de burgemeester af. Het aantal demonstraties groeit ook minder hard dan in de afgelopen jaren. Zij neemt er afstand van dat de verlenging van de kennisgevingtermijn een bewust gekozen politiek middel is om manifestaties te ontmoedigen. Pagina 17 van 51

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 6 oktober 2022

820

830

840

850

860

Met betrekking tot het experimenteerartikel over het vuurwerkverbod is haar fractie ervan overtuigd dat de cultuuromslag door de hele stad heen al gaande is. Zij ervaart dat ook met GroenLinks en de Partij voor de Dieren. Haar fractie twijfelt eraan of een lokaal vuurwerkverbod zal helpen; zij verwijst naar de desbetreffende inbreng van andere fracties. De heer Bosch (PVV) verneemt desgevraagd van mevrouw Assen (PvdA) dat zij in zijn algemeenheid zegt dat het voor een handhavende dienst gemakkelijker is om te handhaven wanneer al het vuurwerk verboden is. Dat staat los van het gegeven dat nog steeds mensen zich er niet aan houden. De heer Bosch (PVV) verneemt desgevraagd van mevrouw Assen (PvdA) dat zij niet de illusie heeft dat wanneer alle vuurwerk is verboden, het knallen zal ophouden. De heer Simşek (DENK) merkt op dat een vuurwerkverbod de cultuuromslag zal versterken. Hij vraagt of mevrouw Assen dat met hem eens is. Mevrouw Assen (PvdA) weet dat niet. Ze kan zich ook voorstellen dat sommige mensen er meer geharnast in gaan zitten. Zij bevestigt richting de heer Simşek dat een verbod een normstelling is. Zij denkt dat de cultuuromslag ook op een andere manier kan plaatsvinden dan alleen via normstelling. Richting de heer Van Heuven (Partij voor de Dieren) licht mevrouw Assen (PvdA) toe niet te weten wat zij nodig heeft om voorstander te zijn van een lokaal vuurwerkverbod.