Conceptverslag Commissie Ruimtelijke Ordening en Grondzaken 4 april 2024
Tekst van het document
Verslag openbare ochtendvergadering commissie Ruimtelijke Ordening en Grondzaken 5
10
15
Datum Locatie Verslag door
4 april 2024 Raadzaal, Stadhuis mw. S. Donkers (Notuleerservice Nederland)
Aanwezigen
De voorzitter, mw. M. Al-Saqaff, de wethouders, mw. L. van Hooijdonk en mw. L. Voortman, de commissiegriffie dhr. F. de Kok, de leden, dhr. G-J te Hoonte (VVD), dhr. D-J van Vliet (D66), dhr. P. Zwanenberg (GroenLinks), dhr. R. van der Zweth (PvdA), mw. L. Bode (Volt), dhr. M. van Heuven (PvdD), dhr. R. van der Graaf (ChristenUnie), dhr. F. Claasen (GroenLinks), dhr. H. Stellinga (CDA), commissielid M. Minnaert (BIJ1), mw. F. Steinmetz (BIJ1), dhr. R. Snijder (Student&Starter), mw. E. Kolenbrander (Student&Starter), dhr. M. Usta (DENK), dhr. A. Ait Daoua (D66)
Afwezigen
Dhr. C. Bos (Stadsbelang Utrecht)
20
25
30
35
Verslag openbare vergadering commissie Ruimtelijke Ordening en Grondzaken 1. Opening en mededelingen ............................................................................................................2 2. Vaststellen van de agenda van 4 april 2024 .................................................................................2 3. Vaststellen van ingekomen agenderingen ....................................................................................2 3.1 Raadsvoorstel Beleidsnota Grondbeleid .................................................................................2 3.2 Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht Thematerkade 4 te Haarzuilens ..............................2 3.3 Raadsvoorstel Vaststelling Chw bestemmingsplan Helling 12-14 ...........................................2 3.4 Raadsvoorstel Vaststelling Chw bestemmingsplan Thomas à Kempisplantsoen ...................2 3.5 Raadsvoorstel Intrekken voorbereidingsbesluit tabaksspeciaalzaken 2023 ...........................2 3.5.1 Raadsbrief Handhaving Voorbereidingsbesluit Tabaksspeciaalzaken .................................3 3.6 Werkbezoek projecten Centrum ..............................................................................................3 3.7 Agenda commissievergadering 16 mei 2024 ..........................................................................3 3.8 Agenderingen ter plaatse op
basis van de lijst ingekomen raadsbrieven ................................4 4. Verslagen ......................................................................................................................................4 5. Toezeggingen/moties ....................................................................................................................4 6. Ingekomen stukken .......................................................................................................................4 7. Raadsvoorstel Vestigen voorkeursrecht Ravellaan Noord ............................................................5 Pagina 1 van 46
LIJST VAN TOEZEGGINGEN.........................................................................................................20
1. Opening en mededelingen 5
De voorzitter opent de vergadering om 10.00 uur en heet iedereen in de zaal en die meekijkt van harte welkom.
2. Vaststellen van de agenda van 4 april 2024 10
15
De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. Agendapunt 12 wordt ondanks eerder berichten op de normale positie in de agenda behandeld. De heer Te Hoonte (VVD) doet het verzoek om agendapunt 11 wel met wethouder Eerenberg verder af te handelen omdat dit een voorzetting is van een eerder debat. De voorzitter geeft aan dat wethouder Eerenberg om persoonlijke reden is verhinderd tot 15.00 uur en dat hij aanwezig zal zijn voor de behandeling van agendapunt 11. De voorzitter deelt mee dat er bij de tweede tranche woningbouw een geheim deel zal zijn.
3. Vaststellen van ingekomen agenderingen 20
3.1 Raadsvoorstel Beleidsnota Grondbeleid Het voorstel om dit punt voor honderdtwintig minuten te agenderen is akkoord.
25
30
De heer Van der Zweth (PvdA) wil graag een RIB voorstellen en stelt voor hier zelf het voortouw in te nemen. Het voorstel is om hier technisch verder op in te gaan samen met de hoogleraar aan de hand van het rapport. De voorzitter concludeert dat er voldoende belangstelling voor is. Dit wordt voor zestig minuten opgenomen voor de RIB-avond van 23 april. 3.2 Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht Thematerkade 4 te Haarzuilens
35
40
45
50
De voorzitter stelt voor om dit punt voor zestig minuten te agenderen en dit is en onder de gestelde voorwaarden akkoord. Verder wordt er voorgesteld om op voorhand een RIB te plannen. Wanneer achteraf blijkt dat deze niet nodig is kan deze worden geannuleerd. Ook met de RIBavond wordt ingestemd en later zal er gekeken worden hoe de RIB-avond van 23 april invulling gaat krijgen omdat er maar twee keer zestig minuten beschikbaar zijn. 3.3 Raadsvoorstel Vaststelling Chw bestemmingsplan Helling 12-14 De voorzitter stelt voor het als A punt door te geleiden naar de Raad. De heer Stellinga (CDA) stelt voor er een B punt van te maken en wil hier graag vijfenveertig minuten voor reserveren. De voorzitter concludeert dat er meerder partijen zijn die hiermee akkoord zijn en zij kijkt straks in de puzzel hoe dit in de agenda past. 3.4 Raadsvoorstel Vaststelling Chw bestemmingsplan Thomas à Kempisplantsoen Het voorstel om dit punt voor zestig minuten te agenderen is akkoord. 3.5 Raadsvoorstel Intrekken voorbereidingsbesluit tabaksspeciaalzaken 2023 Pagina 2 van 46
3.5.1 Raadsbrief Handhaving Voorbereidingsbesluit Tabaksspeciaalzaken
5
De voorzitter stelt voor om het Raadsvoorstel inclusief de Raadsbrief voor vijfenzeventig minuten te agenderen. Daarbij wordt er voorgesteld om de woordvoerders gezondheid vanuit de commissie VOWE uit te nodigen.
10
De heer Te Hoonte (VVD) vindt het fijn dat het punt nu hier op de agenda staat omdat hij van mening is dat het behandeld wordt in het eerst benoemde beleidsveld. Hij verbaast zich er wel over dat het een Raadsvoorstel en Raadsbrief is. Volgens hem is het één behandelpunt en is de Raadsbrief een toelichting op het voorstel en kan dat eruit. De voorzitter geeft aan dat de Raadsbrief erbij hoort en vandaar erbij is gevoegd.
15
20
25
De heer Te Hoonte (VVD) is van mening dat dit bij agendering niet gebruikelijk is omdat er uit agenderingen ook volgordes komen. De VVD heeft zich expliciet niet aangesloten bij de agendering omdat zij irritaties hadden bij de plek waar de agendering plaatsvond. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt dat het nu in de juiste commissie geagendeerd wordt en het zou in samenhang besproken kunnen worden. Het zou de ChristenUnie wat waard zijn om het in deze samenhang te bespreken. De heer Te Hoonte (VVD) vindt dat de bespreking in samenhang buiten kijf staat. Hij geeft aan dat het niet gebruikelijk is om met de Raadsbrief nog iets te bespreken. Hij verzoekt het in het vervolg op de juiste manier te doen. Hij zou graag mee agenderen. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is het eens met de heer Te Hoonte en zij kunnen samen kijken waar hij spreektijd kan krijgen.
30
De heer Claasen (GroenLinks) stelt voor een breder ingestoken RIB te organiseren samen met de commissie VOWE. De heer Claasen wil graag samen met juristen en andere deskundigen verkennen welke mogelijkheden er ter beschikking staan van de gemeente.
35
De voorzitter concludeert dat de ChristenUnie, D66 en de VVD mee willen agenderen en zij stelt voor het voor zestig minuten op de agenda van de RIB-avond te zetten, zij komt er nog op terug voor welke datum omdat er maar twee keer zestig minuten beschikbaar zijn tijdens de RIB van 23 april. De behandeltijd van vijfenzeventig minuten voor het agendapunt is hiermee vastgesteld 3.6 Werkbezoek projecten Centrum
40
De voorzitter inventariseert of er behoefte is aan het werkbezoek voorafgaand aan de RIB-avond van 23 april van 17.30 uur tot 19.00 uur. Ze concludeert dat dit akkoord is. 3.7 Agenda commissievergadering 16 mei 2024
45
De voorzitter geeft aan dat de agenda voor 16 mei al vol stond en dat er nu ook nog punten bijgekomen zijn. Ze wil samen kijken of er stukken van de agenda af kunnen.
50
De heer Te Hoonte (VVD) stelt voor de eigen agenderingen nog erbij te betrekken. Hij doet ook het voorstel de punten met korte spreektijd als eerste te behandelen zodat deze op de raad erna besproken kunnen worden. Aanpassingen van beleid veranderen niet direct iets op korten termijn en kunnen dan mogelijk worden doorgeschoven.
55
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is van mening dat het Thomas à Kempisplantsoen als A punt doorgeschoven kan worden wat dan alweer zestig minuten scheelt. De heer Van Heuven (PvdD) is het hier niet direct mee eens omdat hij dit voorstel nog niet bekeken heeft.
Pagina 3 van 46
De voorzitter stelt voor om er dan dertig minuten behandeltijd van te maken. Dan is de planning tot 22.00uur. Aan de hand van het voorstel van de VVD zou dan het Grondbesluit of het intrekken voorbereidingsbesluit tabak als laatste op de agenda komen. 5
De heer Te Hoonte (VVD) doet de oproep aan iedereen om ook het punt Helling nogmaals te bekijken aangezien er maar een of twee agendeerders zijn. Mocht hier geen punt van gemaakt worden kan deze ook vroegtijdig afgevoerd worden na overleg in de app.
10
De heer Van der Zweth (PvdA) zou de nota grondbeleid niet helemaal achteraan zetten omdat dan de RIB op korte termijn weinig nut heeft. De heer Van der Zweth wil van de wethouder horen wat de gevolgen zijn wanneer dit punt wordt verschoven. Dit punt moet dan wel voor de zomer behandeld worden.
15
Wethouder Voortman heeft er begrip voor om dit te verschuiven maar ook zij wil het wel voor de zomer behandeld hebben. De heer Van der Zweth (PvdA) het voorstel is dan de RIB op 4 juni te plannen en dan de veeg commissie van 13 juni te gebruiken voor de bespreking.
20
25
30
35
De voorzitter concludeert dat de agenda van 16 mei nu netjes binnen de tijd is gepland en dat er op de RIB-avond van 23 april de onderwerpen gaan over het voorkeursrecht en tabak. De heer Van der Zweth (PvdA) wil duidelijk hebben dat de RIB tabak gaat over het voorbereidingsbesluit. Bij VOWE was er een voorstel om het over tabak in zijn totaliteit te hebben in relatie tot gezondheid. De heer Claasen (GroenLinks) stelt dat gezondheid vanuit de omgevingswet erin gelobbyd is. Hij wil in de RIB bekijken welke middelen er beschikbaar zijn binnen het omgevingsrecht om het doel dat wordt na gestreefd te bereiken. De heer Van der Zweth (PvdA) was in de veronderstelling dat er binnen VOWE een bredere RIB zou komen over gezondheid en tabak. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) komt niet met een losse agendering bij VOWE. Het gaat hier over de ruimtelijke instrumenten die er beschikbaar zijn. Bij de nota volksgezondheid binnen VOWE is er nog voldoende ruimte om het over tabak te hebben. 3.8 Agenderingen ter plaatse op basis van de lijst ingekomen raadsbrieven
40
Er zijn geen agenderingen ter plaatse.
4. Verslagen 45
De openbare verslagen van de commissie Ruimtelijke Ordening en Grondzaken van 7 maart 2024 en 14 maart 2024 en ook het conceptverslag van het geheime deel van 7 maart worden ongewijzigd vastgesteld. Daarnaast wordt de geheimhouding van het verslag van 7 maart verwijderd.
5. Toezeggingen/moties De lijst van toezeggingen en moties wordt ongewijzigd vastgesteld 50
6. Ingekomen stukken De voorzitter vraagt of de commissie kan instemmen met de volgorde van afdoening, dit is akkoord.
55
De voorzitter schorst de vergadering voor twee minuten voor een woordvoerderswissel. Pagina 4 van 46
7. Raadsvoorstel Vestigen voorkeursrecht Ravellaan Noord 5
10
15
20
25
De voorzitter stelt namens het college aan de raad voor een voorkeursrechtbeschikking te nemen voor een gebied met meerdere onroerende zaken aan de Ravellaan Noord. Wanneer de raad daarmee instemt, krijgt de gemeente voorrang bij de aankoop van de aangewezen gronden en heeft de gemeente daarmee dus een eerste recht van koop op deze onroerende zaken. Hiermee ontstaat een grotere kans op verwerving van de onroerende zaken binnen dit gebied. Gedurende vier weken vanaf het moment waarop het collegebesluit is bekendgemaakt zijn belanghebbenden in de gelegenheid gesteld een zienswijze in te dienen bij de raad. Er is één zienswijze ingediend en tijdens de RIB van 26 maart 2024 is de indiener in de gelegenheid gesteld een toelichting te geven op de zienswijze. Mededelingen De wethouder heeft geen mededelingen. Mededelingen De commissieleden hebben geen mededelingen. Eerste termijn De heer Van der Zweth (PvdA) vindt het goed dat de gemeente hier regie heeft gepakt. Wanneer de markt faalt moet de overheid instappen en dat is hier het geval. Op dit terrein gebeurt al dertien jaar niets en daar moeten honderden betaalbare woningen komen. De heer Van der Zweth is blij dat de gemeente daarop heeft doorgepakt en de motie heeft uitgewerkt. De buurt staat te springen om woningbouw. Mevrouw Bode (Volt) vraagt of het hier ook niet de gemeente is geweest die gefaald heeft.
30
35
De heer Van der Zweth (PvdA) is van mening dat er sprake is van een democratie en daar worden de wensen uitgesproken dat mensen behoefte hebben aan meer betaalbare woningen. Wanneer een marktpartij daar niet aan mee wil werken moet daar gehoor aangegeven worden. De heer Te Hoonte (VVD) concludeert dat de buurt bij het laatste bestemmingsplan vroeg om eengezinswoningen en toentertijd is er gezegd dat dit niet gedaan werd. Hij vraagt de heer Van der Zweth of het klopt dat de buurt nu wel meer woningen wil. De heer Van der Zweth (PvdA) beaamt dat de buurt inderdaad roept om veel meer woningen die betaalbaar zijn.
40
45
De heer Te Hoonte (VVD) concludeert dat het toen de eerste keer was dat de PvdA zich met dit dossier heeft bemoeide en later heeft de PvdA geprobeerd het coalitieakkoord aan te passen. De heer Te Hoonte vraagt of de PvdA zelf niet degene is die voor de vertraging zorgt. De heer Van der Zweth (PvdA) is het daar zeker niet mee eens. Ze hebben er ook voor gezorgd dat de toren op Brugmania er niet kwam. De buurt staat hier echt te springen en daar horen ook eisen bij wat betreft betaalbaarheid en dat kan in de tijd veranderen. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt wie de buurt is en waarom is deze plek voor de PvdA zoveel belangrijker is dan ander plekken in de stad waar niet gebouwd wordt
50 Pagina 5 van 46
De heer Van der Zweth (PvdA) weet de naam van de buurtvereniging niet uit zijn hoofd te benoemen maar daar komt hij nog op terug. Deze plek is een van de weinige plekken die van formaat is zoals ook de Merwedekanaalzone waar ook is ingegrepen. 5
10
De heer Stellinga (CDA) vraagt hoe de PvdA reflecteert op het feit dat de gemeente tot twee keer toe op zijn woord is teruggekomen na overeenstemming met de grondeigenaar. De heer Van der Zweth (PvdA) volgens hem was dit niet twee keer maar dat is aan de wethouder om op terug te komen. Wanneer de tijdsgeest gaat meespelen moeten marktpartijen er ook rekening mee houden dat er verkiezingen tussendoor komen en dat de nood heel hoog is geworden in de tussentijd. De heer Stellinga (CDA) vraagt nogmaals hoe de PvdA reflecteert op de betrouwbaarheid van de gemeente die totaal ontbreekt door tot twee keer toe op een afspraak terug te komen.
15 De heer Van der Zweth (PvdA) is van mening dat het niet klopt wat de heer Stellinga zegt. Wanneer er een lange tijd overheen gaat kunnen er ook dingen veranderen dat is de democratie volgens de heer Van der Zweth. De marktpartij heeft zelf zijn verantwoordelijkheid te pakken en dat gemeente bijstuurt waar nodig is volgens hem dan ook goed uit te leggen. 20 De heer Stellinga (CDA) vraagt wat er niet juist is aan zijn uitspraak.
25
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat het geen twee keer is geweest. De heer Van der Zweth hoopt dat de gemeente er snel met de grondeigenaren uitkomt. De druk moet wel opgevoerd worden omdat de grondeigenaar niet kan verkopen door het voorkeursbesluit en dat hij kan ook de prijs niet kan opdrijven door voorbereidingsbesluit maar hij zou wel de tijd kunnen uitzitten. De wethouder wordt gevraagd of zij het eens is dat dit kost wat kost moet worden voorkomen. Ook wordt er aangegeven dat het middel van onteigenen niet geschuwd moet worden.
30
De heer Te Hoonte (VVD) vindt dat de PvdA te ver gaat omdat onteigenen niet zomaar kan en dat hier een omgevingsplan moet zijn vastgesteld. Het ligt op dit moment nog niet eens vast in de woonvisie en de heer Te Hoonte vraagt zich dan ook af waar de PvdA het recht vandaan haalt om deze grote broek aan te trekken.
35
De heer Van der Zweth (PvdA) wilde dit nog inbrengen. Als gemeente doe je dit wanneer je er met de eigenaar niet uitkomt en het omgevingsplan er wel ligt per september 2025. Ook is er geen overeenstemming over de woonpercentages die in de woonvisie staan. Uiteindelijk vindt de PvdA dat er niet afgewacht moet worden maar dat de overheid moet ingrijpen.
40
De heer Te Hoonte (VVD) is van mening dat een minnelijke deal opgebouwd dient te worden binnen de kaders die zijn vastgesteld. De kaders die de gemeente wil afdwingen liggen op dit moment niet vast in een woonvisie. Deze liggen vast in een coalitieakkoord en dat is geen gemeentelijk beleid. De heer Te Hoonte vraagt of de PvdA dit kan onderkennen.
45
De heer Van der Zweth (PvdA) deelt de mening niet omdat er meer locatie zijn waar wel hoge percentages gevraagd worden. De PvdA zit hier voor de mensen in Utrecht en ook zij willen er graag minnelijk uitkomen.
50
De heer Te Hoonte (VVD) vindt de PvdA echte te ver gaat. Ze komen al met het voorstel om te onteigenen en dat is ook een grondrecht. De heer Te Hoonte wil nog steeds weten wat de reden is dat deze locatie is uitgekozen om met een motie te komen naar het college. Pagina 6 van 46
5
De heer Van der Zweth (PvdA) vindt dat er op meer locaties nagedacht moet worden om in te grijpen zodat er gebouwd wordt. Wat betreft PvdA is dat een stap die in september 2025 gezet kan worden wanneer zij er nog niet uit zijn met de grondeigenaar. Andere gemeentes doen dit ook en in een tijd van woningnood moeten er wel eens onconventionele stappen gezet worden. De heer Van der Zweth sluit uit met de hoop dat het niet nodig is en dat de gemeente en de grondeigenaar er snel uitkomen De heer Van Vliet (D66) is van mening dat een betrouwbare overheid twee kanten op werkt. Hij is benieuwd hoe de PvdA deze balans wil beschermen wanneer zij het over onteigenen hebben.
10 De heer Van der Zweth (PvdA) geeft juist helderheid aan partijen. Tegen de tijd dat er onteigend kan worden is er al vijftien jaar niets gebeurt. Vandaaruit is het te verantwoorden. 15
20
De heer Te Hoonte (VVD) leest een inspraakreactie voor uit 2013 waarin gevraagd wordt niet nog meer appartementen toe te voegen en de hoogte te beperken tot drie verdiepingen. Wanneer ze nu aangeven dat ze wel appartementen willen is dat anders dan is medegedeeld in een officiële zienswijze. De heer Van der Zweth (PvdA) was twee weken geleden bij het bewonersprotest en daar klonk de boodschap dat zij graag meer woningen willen. Wat de heer Te Hoonte voorleest is van 2013 en in elf jaar kan er veel veranderen met een extreme wooncrisis. De heer Te Hoonte (VVD) zegt dat het continu meebewegen ook bijdraagt aan het gevoel een betrouwbare overheid te zijn en dat neemt hij de PvdA in dit dossier kwalijk.
25
30
De heer Van der Zweth (PvdA) geeft aan dat het gewoon te lang heeft geduurd en er nog steeds geen uitzicht is op het bouwen van woningen. Ook zijn er geheime stukken geweest waaruit blijkt dat het ingewikkeld is en dat weet de heer Te Hoonte ook volgens de heer Van der Zweth. In de loop van de tijd zijn er zaken die kunnen veranderen en is het terugpakken op uitspraken van 2013 geen antwoord op de vraag om betaalbare woningen. De heer Te Hoonte (VVD) heeft een punt van orde. Hij vraagt de heer Van der Zweth niet te verwijzing naar geheime stukken omdat daar geen uitspraken overgedaan kunnen worden en of hij daarvan op de hoogte is.
35 De voorzitter is het hiermee eens.
40
De heer Stellinga (CDA) heeft uit ervaring geleerd dat je met stroop meer vliegen vangt dan met een vliegenmepper. Het vestigen van voorkeursrechten is hier de vliegmepper en hij vraagt hoe de PvdA hierop reflecteert. De heer Van der Zweth (PvdA) deelt deze mening maar het heeft niets opgeleverd de afgelopen dertien jaar.
45
De heer Stellinga (CDA) stelt dat dit ligt aan de inzet van de gemeente zelf. De voorzitter wil vragen het professioneel te houden.
50
De heer Zwanenberg (GroenLinks) zegt dat hij ook bij het lentelawaai festival aanwezig was en dat de buurtbewoners riepen om te gaan bouwen en dat er meer betaalbare woningen moeten komen. GroenLinks is blij dat er na jaren overleg een update komt. De bewonersorganisatie heet Belangenoverleg Buurt Welgelegen en zij zijn ook steeds betrokken bij de plannen. GroenLinks Pagina 7 van 46
pleit om de maximale regie te pakken als overheid en dat doet dit voorstel waardoor GroenLinks kan instemmen met het raadsvoorstel. 5
De heer Te Hoonte (VVD) stelt dat GroenLinks wel alle collegeperiodes bij de overleggen aanwezig is geweest met de ontwikkelaar. De heer Te Hoonte wil weten hoe GroenLinks hun eigen rol duidt in de heronderhandelingen van eerder gemaakte afspraken.
10
De heer Zwanenberg (GroenLinks) is van mening dat er wel vaker heronderhandeld wordt omdat er zaken veranderen. In Merwedekanaalzone, deelgebied 4 en 5 is dit gedaan en dat levert vaak ook heel veel op. Uit het plan dat er lag is nooit een concreet bouwplan ontstaan waardoor GroenLinks heeft gezegd dat de wensen voor de stad nu zijn om meer betaalbare woningen te bouwen. Dit is opnieuw onderhandeld en daarin pakt de gemeente nu de regie.
15
20
De heer Te Hoonte (VVD) geeft aan dat er een plan was dat ook ondertekend is door de ontwikkelaar en er zou gezamenlijk gewerkt worden aan een stedenbouwkundigprogramma van eisen. Volgens de heer Te Hoonte is de ontwikkelaar helder geweest tijdens de RIB dat zij nauwelijks betrokken zijn geweest bij het stedenbouwkundigprogramma van eisen. Hij stelt richting GroenLinks dat dit geen onderhandeling is. De heer Zwanenberg (GroenLinks) vraagt verduidelijking De heer Te Hoonte (VVD) geeft aan dat er maar beperkt overleg is geweest en met de nieuwe eisen kon het programma niet rekenen op goedkeuring van beide partijen.
25
De heer Zwanenberg (GroenLinks) heeft met bewoners gesproken over het plan. De heer Zwanenberg was erg verrast te horen dat de eigenaar hier niets van wist omdat deze wel vaker betrokken is geweest en zij praten ook vaker met de bewoners. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt hoe de heer Zwanenberg dit duidt?
30 De heer Zwanenberg (GroenLinks) is van mening dat de raad de kaders bepaald en dat deze helder zijn. Vervolgens wordt er gekeken met de bewoners welke invulling er kan komen. 35
De heer Stellinga (CDA) leest in de inleiding dat het niet vaak voorkomt dat de gemeente een voorkeursrecht vordert, echter staat er weer een op de agenda voor de volgende vergadering en het is al een aantal keren eerder gebeurt zoals anderen ook al aangegeven hebben. Het CDA ziet dat het middel gebruikt wordt als een nederlaag. Het CDA is van mening dat het een middel is dat inbreuk maakt op het eigendomsrecht en enkel ingezet mag worden als het echt niet anders kan en niet zoals in dit geval wanneer het gaat om het feit dat de gemeente de ontwikkeling stillegt.
40 Commissielid Minnaert (BIJ1) vraagt aan de heer Stellinga hoe het eigenaarsrecht zich verhoudt tot woonrecht. 45
De heer Stellinga (CDA) is van mening dat beide rechten zijn die niet met elkaar in strijd zijn en hij vindt het onzin om deze tegenover elkaar te stellen. Commissielid Minnaert (BIJ1) is verbaasd dat de heer Stellinga dit zo ziet omdat zij zien dat deze wel vaak met elkaar in strijd zijn. De heer Stellinga wordt gevraagd welke afwegingen hij hierin maakt.
50 De heer Stellinga (CDA) is van mening dat wanneer er fatsoenlijk was onderhandeld met de eigenaar van de gronden dat er dan wel woningen waren gekomen. Dan waren er wel middenhuurwoningen gekomen en mogelijk ook een paar vrijesectorwoningen maar er staat nu Pagina 8 van 46
5
10
15
helemaal niets. Volgens de heer Stellinga is dat omdat de gemeente de regels steeds verandert. De RIB van vorige week was heel verhelderend voor de heer Stellinga om zo ook de andere kant van het verhaal te horen. CDA is ook in de voorgeschiedenis gedoken en merkt op dat de eerste gesprekken van 2015 zijn en dat er in 2018 overeenstemming was. Deze afspraken over de aantallen zijn ook voor de CDA niet de beste maar ze zijn wel gemaakt. Vervolgens worden de afspraken heronderhandeld en komt er een andere verdeling van aantallen woningen waar ook overeenstemming over komt. Wederom worden deze niet gehanteerd en is het voor het woonprogramma van de gemeente niet goed genoeg. De heer Stellinga wil van de wethouder horen of er nog toezeggingen uit 2019 zijn waaraan de gemeente gehouden kan worden. Het CDA wil zo snel mogelijk, zo veel mogelijk betaalbare woningen bouwen. Voor het CDA moet de overheid ook betrouwbaar en voorspelbaar zijn in hun gedrag. Burgers en organisaties moeten kunnen vertrouwen op de overheid dat gemaakte afspraken of gewekte verwachtingen niet zomaar worden veranderd of geschonden. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is het eens met wat de heer Stellinga zegt over betrouwbare overheid en de betaalbare woningen.
De heer Van der Graaf is wel van mening dat er maar een keer een kans is om woningen voor de komen veertig of vijftig jaar te bouwen en dat dit goed gedaan moet worden. Hierbij vindt hij het niet gek dat afspraken heroverwogen worden. Hij vraagt hoe het CDA hier tegenaan kijkt.
20 De heer Stellinga (CDA) stelt een wedervraag aan de ChristenUnie of zij het ermee eens zijn dat dit tot twee keer toe is gedaan en dat verkregen rechten en gemaakte afspraken moeten worden gerespecteerd. 25
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is het eens met het feit dat er afspraken gemaakt worden maar dat er ook beseft moet worden dat de woningen voor vijftig tot zestig jaar gebouwd worden. Hij herhaalt zijn vraagt aan het CDA of dit niet goed afgewogen moet worden omdat er maar een keer een kans is dit goed te doen.
30
De heer Stellinga (CDA) maakt de afweging anders. De heer Stellinga is van mening dat er ook geen woningen gesloopt worden die nu niet meer binnen het beleid vallen en dat dit gewoon de geschiedenis is. Het beleid wijzigt inderdaad maar de gemeente moet zich wel houden aan de gemaakte afspraken en dat is in dit geval tot 2 keer toe niet gedaan.
35
De heer Zwanenberg (GroenLinks) vraagt wat de CDA vindt van het feit dat ontwikkelaars gaan terug onderhandelen met de gemeente wat ook heel vaak gebeurt omdat het plan niet meer rendabel is. De heer Zwanenburg heeft het gevoel dat het CDA maar een weg op gaat.
40
45
50
De heer Stellinga (CDA) is het hier niet mee eens en hij geeft aan dat het CDA juist in overleg wil met de ondernemers. Van hen kan niet verwacht worden dat ze het voor niets doen en het CDA wil proberen samen de crisis op te lossen. Het is niet de bedoeling de ondernemers tegen de haren in te strijken en alles vanuit het stadhuis af te dwingen. De heer Zwanenberg (GroenLinks) stelt dat wanneer de ontwikkelaar de gemeente tegen de haren in strijkt dat het CDA zich wel laat aaien. De heer Stellinga (CDA) is van mening dat de overheid daarboven moet staan. Volgens het CDA is het tot twee keer toe de gemeente die de spelregels verandert. De heer Stellinga vraagt om een reflectie van de wethouder over hoe betrouwbaar de gemeente nog kan zijn. Ook wil hij een reflectie over het feit hoe verstandig het is geweest dat de motie “Tempo is nodig voor Ravellaan Noord” is overgenomen en uitgevoerd. De heer Stellinga wil ook van de wethouder weten hoe effectief zij denkt dat het actieve grondbeleid zal zijn. Volgens de heer Stellinga is een WVGbesluit niet geschikt om de regie mee te pakken, de eigenaar kan gaan afwachten op een betere Pagina 9 van 46
politieke tijden en hiermee raakt de gemeente ook de goodwill kwijt. De heer Stellinga vindt de opstelling van het college met dit raadsvoorstel onbegrijpelijk en hij wil hierop een reactie van de wethouder. 5
De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of het voor de heer Stellinga ook betekent dat moties van middenhuur vrij ver in de bestemmingsplannen dan niets meer voorkomen.
10
De heer Stellinga (CDA) vindt dit een onzin voorbeeld omdat dit iets is binnen de raad en niet tussen de gemeente en externe partijen. Het CDA probeert daarmee vaak, in overeenstemming met het rapport van de rekenkamer, meer middenhuur te realiseren.
15
De heer Van der Zweth (PvdA) is van mening dat dit inderdaad een nog slechter voorbeeld is omdat dit aan het einde van het proces is. De heer Van der Zweth vraagt of de heer Stellinga het eens is met het feit dat wanneer dit argument zo zwaar weegt voor het CDA dat zij dit zelf dan ook niet moeten inzetten. De heer Stellinga (CDA) vindt het een kromme vergelijking.
20
25
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat het prima is dat het CDA dit ontkent. Zijn tweede vraag is of het CDA het eens is dat wanneer er afspraken gemaakt zijn over onderzoeksvragen en een mogelijk richting dat er dan nog niets concreets is afgesproken en je nergens aan vast zit. De heer Stellinga (CDA) is van mening dat de gemeente dan volgens de PvdA nooit ergens aan vastgezeten heeft. De heer Stellinga leest in de stukken echter terug dat er in de overeenstemming tijdens de verkiezing van 2018 en in 2022 hetzelfde gebeurt is met steeds strenger wordende eisen. Het CDA leest in het raadsvoorstel dat indien nodig onteigening overwogen kan worden. De heer Stellinga vraagt of het college kan aangeven wanneer zij vinden dat het nodig is, wat voor hen te zijner tijd betekent, wat ervoor nodig is deze weg te bewandelen en waarvan het college dit gaat betalen.
30 De heer Snijder (Student&Starter) stelt voor het verhaal geheel om te draaien en dat de ontwikkelaar het meest optimale uit het project wil halen en daardoor niet wil gaan ontwikkelen. Hij vraagt hoe de heer Stellinga er dan tegenaan kijkt. 35
40
45
50
De heer Stellinga (CDA) benadrukt dat zij er ook samen uit willen komen met de ontwikkelaar. Met dit Raadsvoorstel worden de hakken in het zand gezet en gedreigd met onteigening waardoor de ontwikkelaar hetzelfde doet. Het CDA wil dat de woningbouw opgang gebracht wordt. De voorzitter geeft aan dat het korter moet omdat er al dertig minuten voorbij is van de zestig minuten en er nog een aantal partijen de inbreng moeten doen er ook nog een beantwoording moet plaatsvinden. De heer Te Hoonte (VVD) is van mening dat Utrecht samen gemaakt wordt. Echter wijkt het college in dit project onder aanvoering van de PvdA af van de door het college eerder gemaakte afspraken die ook met de raad zijn gedeeld. Het steekt het CDA dat het college niet is gaan werken aan de uitwerking maar hier probeert nieuw uitgangspunten eenzijdig op te leggen. De woningen komen er op deze manier niet. In de intentieovereenkomst staat een duidelijke verdeling wat er gebeurt als er meer woningen worden toegevoegd. Het college heeft niet alleen het vorige maar ook het huidige coalitieakkoord erin proberen te krijgen. Vragen staat vrij maar met een getekende verklaring staat de marktpartij vrij te bepalen of zij hierop ingaan. Ook was er duidelijk afgesproken dat de marktpartij betrokken zou worden bij het SPVE en dit blijkt maar beperkt gebeurt. De heer Te Hoonte vraagt een reactie van de wethouder hierop.
Het is voor het CDA duidelijk dat het niet alleen aan de eigenaar lag maar ook aan de gemeente. Het college laat Pagina 10 van 46
5
10
15
20
25
30
35
geloven dat deze partij niet wil samenwerken maar tegelijkertijd stelt deze wel ruimte beschikbaar aan de stad die broodnodig is voor de opvang van vluchtelingen. De heer Te Hoonte vraagt de wethouder hoe het dan kan zijn dat er niet wordt samengewerkt met deze partij. Het college stelt bij scenario 1 en scenario 3 zelf dat er weinig ruimte is voor de inbrengwaarde en daarbij stelt het college zelf dat beide varianten niet haalbaar zijn. De inbrengwaarde zal altijd vergoed moeten worden ook bij onteigening en het college wordt gevraagd hoe zij het gezien hadden om hier een grondexploitatie op te zetten. De is belangrijk omdat de WVG enkel effectief is wanneer de grond daadwerkelijk wordt gekocht en het omgevingsplan wordt uitgevoerd. De wethouder wordt gevraagd hoe de risico’s zijn gedekt en waar dit uit blijkt. Uit grond van artikel 9.1 lid 1 sub c van de omgevingswet moet het besluit voldoende concreet inzicht geven in de voorziene functiewijziging. In het besluit zelf staat helemaal geen grondslag opgenomen noch een verwijzingen naar de omgevingsvisie. De heer Te Hoonte vraagt of dat dit niet anders had gemoeten. In de Raadsbrief staat dat het voorbereidingsbesluit herhaaldelijk genomen kan worden en daarbij is een juridische onderbouw bijgeleverd die heel mager is.
Alle juristen hebben op de website staan dat het herhaald nemen van een voorbereidingsbesluit met hetzelfde doel niet kan. Ook hier wordt de wethouder gevraagd hoe het kan dat er nu gezegd wordt dat het omgevingsplan binnen anderhalf jaar kan worden gewijzigd terwijl er in eerder brieven aangegeven wordt dat dit tot wel drie jaar kan duren. Het herhaaldelijk nemen van het voorbereidingsbesluit lijkt wat het CDA betreft niet gewenst. Het CDA wil dat de wethouder het voorstel intrekt en de samenwerking zoekt met de marktpartij zoals in de Utrechtse aanpak. De ambtelijk capaciteit moet worden ingezet op het maken van plannen met partijen die willen bouwen in de stad. De heer Snijder (Student&Starter) vindt dat het wel erg lang duurt. Hijzelf heeft aan de Ravellaan gewoond en toen werd hun verteld dat zij er maar anderhalf jaar konden blijven wonen, dit is inmiddels zeven jaar geleden en dat is zonde wanneer er tijdelijk studenten gehuisvest hadden kunnen worden. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of de heer Snijder bekend is met het project van Mitros omdat het daar ook al bijna negentien jaar duurt om te gaan bouwen. Hiermee wil de heer Te Hoonte aangeven dat heel veel projecten uitlopen en hij wil weten waarom er bij dit project wel een voorkeursrecht gevestigd wordt en waarom bij andere projecten niet.
De heer Snijder (Student&Starter) geeft aan dat het op heel veel plekken al is gedaan, hij begrijpt de vraag dan ook niet goed. De heer Te Hoonte (VVD) wil weten waarom dit project aan de uitzonderingen is toegevoegd.
40
45
De heer Snijder (Student&Starter) is van mening dat er veel woningen gebouwd moeten worden en dat dit een van de plekken is waar dat goed kan. Juist deze stap is nodig om het te volbrengen na zeven jaar. De motie die eind vorig jaar is ingediend was bedoeld om snel te gaan ontwikkelen en droeg op om er nog een keer samen uit te komen voordat de wet Voorkeursrecht geplaatst werd. De wethouder wordt gevraagd hierop te reflecteren. Student&Starter staat achter het punt dat gemaakt is over actief grondbeleid en dat de gemeente moet zorgen dat zij haar eigen zaken op orde heeft. Ook steunt Student&Starter het doel van de gemeente om snel betaalbaar te gaan ontwikkelen en hiervoor biedt de WVG wat Student&Starter betreft een mooi kans. Mevrouw Bode (Volt) vraagt hoe Student&Starter aankijkt tegen de stand van zaken in dit geval.
50
De heer Snijder (Student&Starter) is van mening dat de gemeente ook zeker goede zaken heeft gedaan en dat niet alleen de gemeente de dupe is maar dat ook de ontwikkelaar hier een rol in heeft gespeeld. Pagina 11 van 46
Mevrouw Bode (Volt) is benieuwd hoe Student&Starter kijkt naar de rol van de ontwikkelaar en de gemeente. 5
De heer Snijder (Student&Starter) vindt dat de ontwikkelaar ook gebaat is bij het bouwen van woningen en ook dat er winst gemaakt wordt. Mevrouw Bode (Volt) vraagt hoe Student&Starter kijkt naar de haalbaarheid van de wensen van de gemeente.
10
15
De heer Snijder (Student&Starter) wil zo snel mogelijk gaan bouwen. Volgens hem moet er gekeken worden naar hoe er zo snel mogelijk zoveel mogelijk gerealiseerd kan worden en dan moet daar het gesprek over gaan. De heer Stellinga (CDA) vraagt hoe Student&Starter reflecteert op zijn opmerking over, er als overheid boven gaan. De gemeente heeft zich volgens de heer Stellinga niet als onderhandelingspartij op te stellen maar deze moet zich betrouwbaar opstellen. De heer Snijder (Student&Starter) vindt dat de gemeente zich altijd betrouwbaar op dient te stellen en is ook van mening dat het in dit geval ook is gedaan.
20 De heer Stellinga (CDA) vraagt of Student&Starter van mening is dat de gemeente geen steken heeft laten vallen in dit geval. 25
30
De heer Snijder (Student&Starter) ontkent dat hij dit heeft gezegd. Student&Starter vraagt de wethouder hoe zij het realiseren van betaalbare huizen ziet bij het plaatsen van de WVG en of zij kan waarborgen dat er ook studenten gehuisvest kunnen worden. De heer Van Heuven (PvdD) staat positief tegenover het actief grondbeleid van de gemeente omdat het meer mogelijkheden geeft om te sturen. De heer Van Heuven kan instemmen met het vestigen van voorkeursrecht. PvdD vindt het ook belangrijk dat er gecommuniceerd wordt met de ontwikkelaar. De fractie spoort de wethouder aan om de ontwikkelplannen duurzaam diervriendelijk en sociaal te maken, en vooral ook groen. Dit is in lijn met de visie Welgelegen uit 2014 met vele mooie passages. Wat de PvdD betreft is behoud van bestaand groen ook onderdeel van de ontwikkelplannen.
35
40
Mevrouw Bode (Volt) is van mening dat het een slepend dossier is waarbij de eigenaar wil bouwen maar dat zij de plannen maar niet geaccordeerd krijgen bij de gemeente. De gemeente stapelt eisen en projecteert al hun wensen op dit project, hier moeten keuzes gemaakt worden. In dit voorstel wordt het voorstel getraineerd. Mevrouw Bode vraagt in hoeverre de wethouder bereid is om eisen weg te nemen in plaats van er nog meer toe te voegen. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt wat Volt hier voorstelt.
45
Mevrouw Bode (Volt) geeft aan dat het hier gaat om twee partijen die allebei vierhonderd woningen willen realiseren en wanneer dat zesentwintig sociale woningen minder zijn dan kan Volt zich daarin vinden. De heer Van der Zweth (PvdA) concludeert dat Volt zegt dat zij akkoord gaan met minder betaalbare woningen.
50 Mevrouw Bode (Volt) stelt dar er op dit moment van de eigenaar verwacht wordt dat er betaalbare woningen komen van grote oppervlaktes, dat ze duurzaam zijn, dat er ondergrondse parkeeroplossingen komen. Dit zijn volgens Volt allemaal eisen die bij het volgende agendapunt Pagina 12 van 46
5
besproken worden om weg te halen en ook hier moet er water bij de wijn gedaan worden. Volt is in principe voorstander van de WVG maar het moet wel nut hebben omdat het een zwaar middel is waarmee andere partijen onderdruk gezet worden. In dit geval is Volt geen voorstander omdat de ontwikkelaar wel wil ontwikkelen en er geen intentie tot verkoop is. Volt vraagt zich af waarom deze relatie onder druk gezet wordt. De reden dat er niet gebouwd wordt is omdat de eis van de gemeente financieel onhaalbaar zijn. Volt vraagt aan de wethouder waarom zij denkt wel succesvol te kunnen zijn met alle eisen die zij stellen. De conclusie is dat er gestopt moet worden met het wedstrijdje ‘verplassen’ en er moet een constructief gesprek gevoerd worden. Beide partijen het doel hebben vierhonderd woningen te bouwen.
10 De heer Van der Zweth (PvdA) is zoekend naar wat Volt wil dat er anders gaat dan andere jaren. Mevrouw Bode (Volt) wil dat er minder eisen gesteld worden en er meer opties moeten komen of dat er andere eisen worden gesteld in plaats van dat de eigenaar klemgezet wordt. 15 De heer Van der Zweth (PvdA) constateert dat Volt dan straatparkeren, minder betaalbare woningen en de WKO niet wil. De heer Van der Zweth is verbaasd dat Volt niet strenger is ten opzichte van de markt die veel eist en dit ten koste wil laten gaan van betaalbaar wonen. 20
25
30
35
Mevrouw Bode (Volt) heeft eerder aangegeven dat ze voorstander zijn van een actief grondbeleid maar dat dit wel zin moet hebben. Hier legt het de gesprekken lam terwijl er meerder oplossingen zijn. De heer Usta (DENK) vindt dat het tijd is dat er iets gedaan wordt aan de Ravellaan Noord. De intenties van de gemeente moeten zo snel mogelijk worden omgezet in het daadwerkelijke bouwen van betaalbare woningen. DENK steunt het voorstel en vraagt de wethouder wat een realistische periode is voor de bouw van deze betaalbare woningen. De heer Van Vliet (D66) is van mening dat veel al gezegd is en voor nu steunt D66 het voorkeursrecht met daarbij de oproep aan het college en de eigenaar om er zo snel mogelijk samen uit te komen. Daarbij moet alles op alles gezet worden om tot een minnelijke verwerving te komen van de grond. D66 vindt dat het te vroeg is om het onderwerp onteigening op tafel te leggen en doet de oproep dit niet toe te passen. De heer Stellinga (CDA) vindt het fijn dat onteigening door D66 ook wordt afgeraden. De heer Stellinga vraagt hoeveel goodwill D66 nog denkt te vinden bij de eigenaar. De heer Van Vliet (D66) zegt dat het hier niet meer gaat om goodwill want als dat er was geweest was er al lang overeenstemming geweest.
40 De heer Stellinga (CDA) vraagt hoe zich dit verhoudt tot het er samen uit komen zoals D66 voorstelt. De goodwill wordt met dit besluit nog verder weggenomen. 45
De heer Van Vliet (D66) is van mening dat als er die goodwill er wel was geweest dat ze er dan al wel samen uit waren gekomen. In dit geval lijkt dit een goede eerste stap voor D66. De heer Stellinga (CDA) vraagt hoe de heer Van Vliet de rol van de gemeente hier ziet waarbij zij tot twee keer toe de afspraken aanpassen.
50
De heer Van Vliet (D66) geeft aan dat hier ook al over gesproken is. Een maximaal betrouwbare overheid is een overheid die altijd alles hetzelfde doet. In een democratie hebben de burgers invloed en zij hebben de mogelijkheid om bij te sturen en dat is wat hier volgens de heer Van Vliet aan de hand is. Pagina 13 van 46
De heer Te Hoonte (VVD) zegt dat er ook een afspraak was over de woningverdeling en hij krijgt het gevoeld dat er bij nieuwe plannen geprobeerd wordt een hogere verdeling te krijgen. De heer Van Vliet wordt gevraagd waarom dit een nieuw plan is. 5 De heer Van Vliet (D66) vindt dit niet relevant omdat het hier gaat om het voorkeursrecht. In dit specifieke geval, onder deze omstandigheden vindt D66 dit een goed idee maar zeker niet in elk geval. 10
15
De heer Te Hoonte (VVD) geeft aan dat dit relevant is omdat er geen ontwikkeling plaats vindt maar dat weer de regels worden aangepast. De heer Te Hoonte wil weten van D66 waarom dit geen project is dat blijft staan ondanks een ander coalitieakkoord. De heer Van Vliet (D66) geeft hierop hetzelfde antwoord als hij zojuist ook aan het CDA heeft gegeven dat dit te maken heeft met de democratie. In iedere raadsperiode kan er iets veranderen aan de wensen van de burgers. De heer Te Hoonte (VVD) concludeert dat dit inhoudt dat alle ontwikkelingen die gemiddeld vijf jaar duren dan geen kans van slagen meer hebben in Utrecht.
20 De heer Van Vliet (D66) wil een balans zoeken en het voorkeursrecht zeker niet op iedereen toepassen. 25
30
35
40
45
Commissielid Minnaert (BIJ1) is blij dat de gemeente daadkrachtig optreedt en grenzen stelt aan grondeigenaren die niets doen. BIJ1 steunt het voorstel om het voorkeursrecht in te stellen van harte. BIJ1 twijfelt of het genoeg is om de eigenaar te overtuigen nu wel stappen te ondernemen. Uit de stukken blijkt dat de gemeente er veel tijd en energie in heeft gestoken en dat de eigenaar zich veelal afzijdig heeft gehouden. BIJ1 wil dat er ook gekeken wordt naar het verdergaand ingrijpen en vandaar dat BIJ1 de oproep steunt voor onteigening. De wethouder wordt gevraagd hoe dit proces eruitziet. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is enthousiast in het samen doen met de markt en de ontwikkeling ervan. De ChristenUnie is van mening dat dit in dit project is vastgelopen en zij vinden het dan ook goed te volgen dat de overheid ingrijpt. De betrouwbare overheid is een onderwerp dat de ChristenUnie aanspreekt omdat in hun ogen dat ook een overheid is die naast de Utrechters staat die opzoek zijn naar een betaalbare woning. De heer Te Hoonte (VVD) wil vragen of de partijen waaronder ChristenUnie willen stoppen met het doen alsof de mensen die kritisch zijn over dit voorstel niet voor woningbouw zijn. De heer te Hoonte vindt het een karikatuur worden en zij zitten hier om te controleren dat de WVG op basis van de juiste gronden wordt toegepast.
Hij vraagt of de ChristenUnie wil erkennen dat deze partijen ook heel hard bezig zijn woningbouw. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is van mening dat hij geen karikatuur maakt en hij beaamt dat er inderdaad heel veel partijen heel hard werken voor woningbouw. De heer Van der Graaf vindt dat er aan meerdere kanten een verantwoording is om een betrouwbare overheid te zijn. Aan de ene kant heb je marktpartijen waarbij het hoort dat de overheid zich aan de afspraken houdt en aan de andere kant heeft de overheid de verantwoordelijkheid er te zijn voor kwetsbare Utrechters die opzoek zijn naar een betaalbare woning.
50 De voorzitter geeft aan dat de heer Te Hoonte en de heer Stellinga erg nadrukkelijk aanwezig zijn met de interrupties en dat dat minder mag. Pagina 14 van 46
De heer Te Hoonte (VVD) is van mening dat er in dit gebied ook al kwetsbare Utrechters wonen en dat daar ook iets voor gebeurt en dat dit ook een karikatuur maakt van wat er gebeurt in dit gebied. Dit stelt hem teleur omdat hij van de ChristenUnie had verwacht dat ze dat ook zouden benoemen. 5 De heer Van der Graaf (ChristenUnie) maakt geen enkele karikatuur en hij wil dat dit ook ophoud. Kwetsbare Utrechters zijn een belangrijk onderwerp voor de ChristenUnie en het is voor hen dan ook van belang dat er zo snel mogelijk permanente huisvesting wordt gerealiseerd. De ChristenUnie vindt het dan ook goed dat er wordt ingegrepen. 10 De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of de ChristenUnie ook ziet dat er door de gemeente ook bijzondere stappen zijn gezet die de snelheid van de ontwikkeling niet ten goede zijn gekomen. 15
20
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) ziet dit niet. Zij zien dat er gepoogd is er samen uit te komen om woningen te ontwikkelen. Wanneer je er niet uit komt moeten de gesprekken opnieuw gevoerd worden en als dat dan nog niet lukt dan moet er op een gegeven moment een punt gezet worden en ingegrepen worden. De heer Stellinga (CDA) vraagt hoe de ChristenUnie reflecteert op het punt dat, er niet uit komen, in verre maten te wijten is aan de gemeente zelf en dat dit de gemeente onbetrouwbaar maakt. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) had ook graag gezien dat er sneller gestart was. Op bepaalde momenten zijn er afspraken niet nagekomen en er is opnieuw gekeken naar een nieuw programma en dan komt er een punt dat er een volgende stap gezet moet worden.
25 De heer Stellinga (CDA) benadrukt dat tot twee keer toe de regels zijn veranderd. De eerste keer is de ontwikkelaar akkoord gegaan met het verlagen van het percentage vrijesectorwoningen van zeventig naar zestig procent, wat voor het CDA ook veel te weinig is. De heer Stellinga begrijpt niet hoe er nu nogmaals verwacht wordt dat er onderhandelt kan worden. 30 De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het fijn dat het CDA ook ziet dat de verlaging veel te weinig is. Hij vraagt of het CDA dan ook ziet dat ze voor de hele stad iets te bewaken hebben. 35
De heer Stellinga (CDA) vraagt ook nog een reactie op de eerder geplaatste opmerking over het feit dat je met een vliegenmepper minder vliegen vangt dan met stroop. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) benadrukt dat je eerst heel lang met stroop moet werken maar dat je niet alle vliegen vangt met stroop en dan toch de vliegenmepper nog moet gebruikt.
40
45
De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of de ChristenUnie het eens is met het feit dat er geen afspraken zijn gebroken op het moment dat er zoekrichtingen verkend worden. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) kan dit niet beoordelen. De ChristenUnie is van mening dat er heel lang geprobeerd is er met elkaar uit te komen en dat wanneer dit niet lukt er naar andere middelen gekeken wordt. De heer Usta (DENK) vraagt of de ChristenUnie het eens is dat er naar de actualiteiten gekeken moet worden en dat vroegtijdig ingrijpen juist positief is.
50
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt dit logisch. De woningen moeten er voor langere tijd komen dus moet dit goed overwogen worden zonder er achteraf spijt van te hebben. De voorzitter schorst de vergadering voor 30 minuten tot 12.00 uur. Pagina 15 van 46
5
10
15
20
Wethouder Voortman vond het een gepassioneerd debat en daaruit blijkt dat iedereen wil dat er woningen komen. Het college heeft lang geprobeerd er in overleg uit te komen en dat wordt ook nog steeds geprobeerd maar er wordt al wel een volgende stap gezet. De insteek blijft om ervoor te zorgen dat de eigenaar zelf kan ontwikkelen en dat vraagt een compromis aan beide kanten. Het voorstel ligt er zodat de gemeente zelf de ontwikkeling kan oppakken mochten dit nodig zijn wanneer de eigenaar niet tot realisatie overgaat. Hier speelt voor de gemeente een politiekbelang en voor de eigenaar een zakelijkbelang. De heer Te Hoonte (VVD) hoort de wethouder zeggen dat het ook een compromis vanuit de gemeente vergt. Hij wil van de wethouder weten of dit dan betekent dat het coalitieakkoord zoals het er nu ligt hier niet uitvoerbaar is. Wethouder Voortman geeft aan dat er op verschillende manieren compromissen kunnen worden gesloten en ze gaat hier verder niet op vooruit wil lopen. Wanneer dit compromis bekend is zal dat aan de raad worden voorgelegd. De wethouder wil duidelijk maken dat de gemeente niet twee keer teruggekomen is op een besluit. De intentieovereenkomst is gesloten op 3 mei 2018 en deze is op 14 oktober 2019 verlengd. In deze overeenkomst stond al dat er gezocht moest worden naar verdichting. Een intentieovereenkomst is alleen bedoelt om samen verder onderzoek te doen.
Hier is geen anterieure overeenkomst gesloten met definitieve afspraken. De politieke crisis en de woonwensen zorgen ervoor dat de gemeente zoveel mogelijk woningen wil toevoegen.
25
De heer Te Hoonte (VVD) schat in dat een rechter hier mogelijk ooit een uitspraak over gaat doen. De heer Te Hoonte geeft aan dat er zeker wel een formule is opgenomen in het bijbehorende document die voorschrijft langs welke formule de verdichting moet plaatsvinden.
30
Wethouder Voortman is van mening dat dat kan. In de intentieovereenkomst staat ook heel duidelijk dat ze opzoek zouden gaan naar die verdichtingsmogelijkheden. Dit was ook voor de eigenaar bekend. De wijziging wat betreft de wooncategorieën kan verrassender zijn geweest maar dat is een politieke keuze van de raad.
35
40
De heer Te Hoonte (VVD) stelt dat er bij het voorleggen van die politieke keuze vanuit het college dan ook vaak het advies komt om dit niet te doen omdat er al afspraken liggen met een partij. De heer Te Hoonte vraagt de wethouder waarom dit advies nu niet gegeven wordt. Wethouder Voortman geeft aan dat de vraag om betaalbare woningen pangender is geworden. Ze zou het vreemd vinden wanneer daar niets meegedaan zou worden en dat er vastgehouden wordt aan afspraken die eerder zijn gemaakt. De afspraak was nog niet in beton gegoten en daarom is er gekeken of er andere afspraken gemaakt konden worden. De heer Stellinga (CDA) vraagt wat het maakt dat het voor vorige college teruggeschrokken is van het vaststellen van de startnotie op basis van de coalitieonderhandeling als die intentieverklaring niet in beton gegoten was.
45
Wethouder Voortman heeft dit niet paraat. Hier is volgens de wethouder gezocht naar mogelijkheden om betaalbare woningen toe te voegen en daardoor is er een nieuwe situatie ontstaan. Beide partijen dienen rekening te houden met het feit dat er voortschrijdende inzichten kunnen ontstaan wanneer het langer duurt.
50
De heer Stellinga (CDA) vindt de vraag wel relevant omdat het voor vorige college de startnotitie niet vast heeft durven stellen. De heer Stellinga wil weten waarom het voor vorige college dit niet heeft gedurfd wanneer er nog niets in beton gegoten was.
55
60
Wethouder Voortman is van mening dat de heer Stellinga het doet overkomen alsof er iets heel raars is gedaan. Ze benadrukt dat een intentieovereenkomst bedoeld is om samen verder te onderzoeken en daarin is nog niets tot in detail vastgelegd. De wethouder geeft aan dat dit andersom ook vaak voor komt omdat de raad dan wil dat het nog anders gedaan wordt. De heer Stellinga (CDA) vraagt of er in de intentieovereenkomst een woonprogramma stond. Pagina 16 van 46
Wethouder Voortman geeft aan dat er zeker een woonprogramma instond maar dat er een grotere crisis is ontstaan. Hierdoor is er in het algemeen belang verder gekeken en zijn er andere inzichten ontstaan waar ook rekening mee gehouden moet worden. 5
De heer Te Hoonte (VVD) heeft een punt van orde omdat er steeds over de intentieverklaring gesproken wordt, hij heeft deze opgevraagd en het is mogelijk wel belangrijk om deze te delen met de gehele raad. De heer Te Hoonte vindt het niet aan hem om deze te delen maar deze is niet met iedereen gedeeld.
10
Wethouder Voortman vindt het geen probleem wanneer deze verder gedeeld wordt omdat deze ook gewoon op te vragen is door iedereen. Wat betreft het onteigenen daar snapt de wethouder van dat er partijen anders op reageren. De inzet is om er minnelijk uit te komen maar wel met een programma met betaalbare woningen. Het onteigenen is een middel in de gereedschapskist die kan worden toegepast om nog meer grip te krijgen wanneer ze er echt niet uitkomen met de eigenaar. De middelen voor de onteigening zouden moeten komen uit een tegen die tijd te openen grondexploitatie.
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt op dat er een omgevingsplan noodzakelijk is voor een onteigening en dat dit op zijn vroegst in september 2025 gereed is. Hij vraagt aan de wethouder of zij het eens is dat het logisch is dat er dan tot onteigening wordt overgegaan wanneer ze er dan nog niet uit zijn met de eigenaar. Wethouder Voortman wil zich erop focussen om er minnelijk uit te komen met de eigenaar. Het is heel nadrukkelijk niet de inzet om onteigening als middel te gebruiken. De heer Van der Zweth (PvdA) deelt de wens van minnelijk. Hij vraagt of de wethouder van mening is dat een betrouwbare overheid ook duidelijkheid verschaft. Wethouder Voortman heeft die duidelijkheid gegeven door aan te geven dat het in de gereedschapskist zit en zij hoopt dit er niet uit te hoeven halen. De woorden van de heer Van Vliet sluiten hierbij aan, dat de balans gezocht wordt maar dat de mogelijkheid niet uitgesloten wordt. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of er tijd verloren gaat wanneer er in september 2025 pas besloten wordt om over te gaan op onteigening. Wethouder Voortman is van mening dat de situatie er nu niet is omdat de eigenaar niet heeft aangegeven niet bereid te zijn te verkopen, op dit moment wordt er nog ingezet op zelfrealisatie. De wethouder geeft aan dat er voortvarend een SPVE is gemaakt samen met de Waal.
Daarvoor is in ieder geval vijf keer overleg geweest in 2023 en daarom is zij van mening dat de WVG niet lichtvaardig is ingezet. Ook op de wens van de minister wordt er actiever ingezet op het grondinstrumentarium. Het startdocument en de gesloten intentieverklaring uit 2019 geven richting aan de gesprekken en geven antwoord op de vraag of het college hieraan gehouden kan worden. Het college is van mening dat zij zorgvuldig gehandeld hebben in lijn met de ambities van de raad en deze ambities zijn in de loop der jaren wel toegenomen. De heer Stellinga (CDA) erkent dat de eisen zijn toegenomen. Hij wil weten hoe het dan zit met de verkregen rechten en de afspraken die er zijn gemaakt. Wethouder Voortman is van mening dat er geen sprake is van verkregen rechten. De wethouder geeft aan dat er veel gesprekken zijn gevoerd en dat er veel stroop is gesmeerd maar dat de vrijblijvendheid er nu vanaf moet. Dit als antwoord op de vraag of het goed is geweest de motie uit te voeren. Het college wil betaalbare woningen en een financieel haalbaar plan voor beide partijen. Wat de VVD aangeeft over de verschillende coalitieakkoorden en dat er steeds nieuwe voorwaarden komen dat klopt. Het college wil uitgaan van voldoende betaalbare woningen maar wel binnen redelijke voorwaarden. Dit is ook de reden waarom het college er met de Waal uit wil komen zodat het voor beide partijen haalbaar is.
De beleving van het college is dat de eigenaar wel degelijk betrokken is bij de ontwikkeling van het SPVE en dat de stedenbouwkundige in dienst van de eigenaar was. Zij waren bij alle onderzoeken en overleggen met de bewoners betrokken. De eigenaar heeft wel aangegeven dat hoekverdraaiingen financieel niet haalbaar is maar dit is verder nooit onderbouwt na herhaalde vragen vanuit het college. Pagina 17 van 46
De heer Te Hoonte (VVD) citeert de wethouder waarin zij aangeeft dat er vijf overleggen hebben plaatsgevonden. De heer Te Hoonte concludeert dat vijf overleggen niet veel is. 5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
Wethouder Voortman benadrukt dat het om vijf overleggen in 2023 alleen gaat. Wat betreft het beschikbaar stellen van grond voor de opvang van vluchtelingen vindt de wethouder een ander verhaal. Dat project is wat haar betreft losstaand van de bereidheid om mee te werken aan dit project. De gemeente heeft deze grond gewoon betaald. Bij een te open GREX zal er rekening gehouden moeten worden met de totale inbrengwaarde. Wanneer de gesprekken met de eigenaar om te komen tot een anterieure overeenkomst niet het gewenste resultaat opleveren dan zal de financiële uitvoerbaarheid het vast te stellen omgevingsplan door middel van een GREX moeten worden aangetoond. Het openen van een GREX is nog niet aan de orde maar de vraag over de risico’s kan op dat moment terecht zijn. De heer Te Hoonte (VVD) is van mening dit het toch helder moet zijn waar de middelen vandaan komen mocht dit besluit leiden tot een aankoop. Wethouder Voortman geeft aan dat er eerst geprobeerd wordt er minnelijk uit te komen en wanneer er besloten wordt aan te kopen komt de GREX in beeld. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt waar de middelen zitten voor de aankoop op het moment dat er geen GREX komt. Wethouder Voortman benadrukt dat het besluit niet voorligt om te kopen. De grondslag voor het voorkeursrecht is artikel 9.1.1 lid c.
In de voorkeursrechtbeschikking wordt een niet agrarische functie of moderniseringslocatie toegedacht waarvan het gebruik afwijkt van die functie en deze niet is toegedacht in een omgevingsvisie of programma of in een omgevingsplan. Daarmee is het mogelijk om een voorkeursrecht te vestigen zonder voorafgaand de functie vast te leggen in een omgevingsvisie. De door het college geraadpleegde juristen zijn van mening dat de omgevingswet ruimte biedt om een voorbereidingsbesluit twee keer te nemen. De heer Te Hoonte (VVD) legt uit de er met een nieuw doel een nieuw besluit genomen kan worden maar dat het herhaald nemen van een besluit niet mag. In de memorie van toelichting staat dat het herhaald nemen van een besluit niet kan. Wethouder Voortman bevestigt dat er in de memorie van toelichting inderdaad iets anders staat maar dat dit niet is vastgelegd in de wet zelf. Verder staat er geen rechtsgang open tegen het nemen van een voorbereidingsbesluit waardoor er niet snel jurisprudentie op zal volgen. De heer Te Hoonte (VVD) vindt dat hij ervan uit mag gaan dat de gemeente de intentie heeft de intentie van de wetgever te volgen. Wethouder Voortman geeft toe dat dit de intentie is maar dat er in de wet iets anders staat dan in de memorie van toelichting.
De heer Te Hoonte (VVD) benadrukt dat de intentie van de wetgever is dat het niet herhaald wordt gedaan en dat er een termijn van anderhalf jaar voor staat. De heer Te Hoonte vraagt of zij ervan op aan kunnen dat het college dit binnen de gesteld anderhalf jaar doet. Wethouder Voortman legt uit dat het gaat over het feit of het voorbereidingsbesluit twee keer genomen kan worden en daar worden ze het niet over eens. Wat betreft het opstellen van een omgevingsplan worden de termijnen door de wethouder uitgelegd. Het opstellen van een conceptwijziging is zesenhalve maand, het opstellen van een ontwerpwijziging twee maanden, de inzage ontwerpwijziging tweeënhalve maand, opstellen vaststellingsrapport aanpassen omgevingsplan ten behoeve van de raad drie maanden, bestuurlijke besluitvorming college en raad drie maanden, inwerkingtreding vier weken en na publicatie één maand. In totaal achttien maanden en dan kom je uit op gereed 1 september 2025. Het college is nog steeds in overleg met de eigenaar dus pogingen worden er nog steeds gedaan om er samen uit te komen. Wat betreft het waarborgen dat er ook studenten worden gehuisvest kan de wethouder zeggen dat de studentenhuisvesting onder de sociale huur valt. Pagina 18 van 46