Conceptverslag Commissie Energie(transitie) duurzaamheid en wonen, 2022-02-17.pdf

35

40

45

50

De heer Koning (D66) is hier aanwezig om de huisvestingsverordening te bespreken. Hij ziet dat er veel woningen worden gebouwd in de sociale sfeer en het middensegment. Het is hard nodig dat mensen kunnen samenwonen. Het is niet waar dat mensen de omgeving overlast aandoen. D66 wil geen vergunning voor het samenwonen met drie personen. Dat Amsterdam de grens van 60% hanteert, betekent niet dat Utrecht dat ook moet doen. Utrecht moet niet een dermate hoog percentage hanteren dat het splitsen en efficiënter inzetten van de bestaande woningen in het geding komen. De heer Wijmenga (ChristenUnie) vindt het goed om voorstellen voor de opkoopbescherming te doen. Wordt 40% van de woningmarkt, die niet wordt beschermd, aantrekkelijker voor beleggers? Ook mensen in die categorie moeten een plek kunnen krijgen. Zijn fractie vindt de grens van 440.000 euro in de huidige woningmarkt te laag. De 80%-norm is logischer, want dan kom je op 558.000 euro uit. De heer Van der Marel (VVD) zegt dat beleggers niet naar duurdere woningen vluchten, omdat zij daarop geen rendement meer kunnen behalen. De tweemaal NHG-grens is in het actieplan bedoeld voor betaalbare koop. Pagina 19 van 32

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

De heer Wijmenga (ChristenUnie) moet nog zien dat beleggers geen woningen meer kopen bij hoge prijzen. De berichten in de afgelopen jaren geven aan dat een kwart tot een derde van de woningen op de markt door beleggers worden opgekocht. De fractie wil met een amendement komen om de grens op 558.000 te stellen. Dat het college kiest voor de WOZ-waarde begrijpt hij, omdat het een getal is dat vastgesteld is. Iedereen weet wat het is en iedereen kan het opzoeken. Hij vindt dat de raad niet consequent bezig is, indien het lotingspercentage naar 10% wordt teruggebracht. De heer Schipper (SP) kan zich aansluiten bij het betoog van de heer Wijmenga. Voor het lotingspercentage doet hij dat niet, want daarvoor kan hij zich aansluiten bij GroenLinks. Het voorstel vindt hij evenwichtig. Voor de opkoopbescherming kan worden gekeken naar een hoger bedrag aan WOZ-waarde. De heer Van der Marel (VVD) heeft principiële moeite met dit soort marktverstorende maatregelen. Wat wil de gemeente bereiken met de opkoopbescherming? Het voorkomen van verdere prijsopdrijving, het beschermen van koopstarters of doorstromers op de koopwoningenmarkt of het voorkomen van verdere verslechtering van de leefbaarheid? Voor de VVD zijn primair de doorstroming, het maken van een wooncarrière en het creëren van vermogen van belang.

Hij verwacht van de wethouder dat tegen de tijd dat de huisvestingsverordening wordt herzien er een stroom van relevante data naar de raad komt. Dat is van belang om te bekijken of de opkoopbescherming effectief is. Hoofdstuk 7 van de Huisvestingswet wordt in 2027 geschrapt. De opkoopbescherming loopt dan in de gemeentelijke verordening nog twee jaar door. Waarom is dat? De heer Isik (PvdA) opent een meldpunt tegen malafide verhuurders, omdat de partij merkt dat er misbruik wordt gemaakt van de schaarste aan woningen in de stad. De fractie wil graag een verhuurvergunning voor de hele stad hebben. Het doel hiervan is om de betaalbare huurwoningen te waarborgen in deze stad en goed verhuurderschap af te dwingen. De opkoopbescherming steunt hij, hoewel de WOZ-waarde te laag is. Hij zou die waarde naar 600.000 euro tot 650.000 euro willen brengen. Wat denkt de wethouder ervan om de opkoopbescherming voor de Utrechtse regio in te voeren, omdat de huisvestingsverordening een regionale aard heeft? Kan de opkoopbescherming ook voor nieuwbouwwoningen gelden? De lichte vergunning wil hij ongewijzigd laten voor twee personen. De leefbaarheidstoets baart hem zorgen. Er moeten goedkopere woningen worden gebouwd voor starters en studenten in plaats van woningen voor 1,3 miljoen euro.

Als drie personen dertig jaar in een huurwoning blijven wonen, hoe wordt dan geregeld dat deze personen doorstromen? De PvdA is geen voorstander van loting van huurwoningen in de sociale sector, want twaalf jaar wachttijd om een sociale woning te bemachtigen, is niet goed. De heer Koppelaar (Student&Starter) zegt dat de corporaties ook hebben aangegeven dat de loting nauwelijks invloed heeft op de wachttijd. Dat is geen argument om tegen het verloten van woningen te zijn. De heer Isik (PvdA) vindt het allemaal lapmiddelen. Dat zijn geen duurzame oplossingen. De PvdA kiest daarvoor. Het beleid van D66 moet worden aangepast door goedkopere woningen te bouwen voor studenten en starters. De heer Koppelaar (Student&Starter) is het hiermee eens. Die goedkope woningen zijn niet morgen gebouwd. In de tussentijd moet er op andere manieren naar een oplossing worden gezocht. Dan is loting juist zo’n oplossing. Waarom sluit de PvdA deze oplossing dan uit?

Pagina 20 van 32

De heer Isik (PvdA) sluit niets uit. Hij heeft voorstellen gedaan om 40-40-20 te bouwen om de gebiedsontwikkeling mogelijk te maken. Als dit door de andere fracties was geaccepteerd, dan waren er meer woningen gebouwd voor starters en studenten. 5

De heer Koppelaar (Student&Starter) vraagt of de heer Isik bereid is om samen met zijn fractie te kijken naar een loting van woningen. De heer Isik (PvdA) antwoordt dat loting geen oplossing is maar een lapmiddel. Zijn fractie zoekt naar een duurzame oplossing.

10 De heer Dijkstra (CDA) vraagt of per wijk moet worden bekeken waar de opkoopbescherming misschien het meeste effect heeft. Hoe is de wethouder tot de beslissing gekomen om de opkoopbescherming voor de hele stad te laten gelden, hoewel zijn fractie er niet tegen is? Hoe vindt de handhaving plaats? Wordt het niet een papieren werkelijkheid? 15

20

25

30

Mevrouw Snippe (PvdD) vraagt waarom de grens voor de opkoopbescherming niet hoger kan worden gelegd. Kan er 80% van de woningen worden beschermd tegen de opkoop door beleggers? Het is goed dat het lotingspercentage wordt verlaagd, omdat loting arbitrair en niet eerlijk is. Maatregelen die leiden tot verlichting van de woningmarkt juicht haar fractie toe, omdat er dan minder woningen gebouwd hoeven te worden. Bestaande woningen door meer mensen te laten bewonen, is een creatieve oplossing. Haar partij is kritisch op leefbaarheid en overlast. Daarom moet er een leefbaarheidstoets worden gedaan, voordat er een vergunning voor omzetting wordt gegeven. De heer Essabiri (Denk) kan zich aansluiten bij de woorden van de heer Schipper. Op het punt van lotingen sluit hij zich aan bij GroenLinks en ChristenUnie. Zijn fractie ziet de oplossing in meer woningen bouwen. Loting is misschien een minimale stap in de goede richting. De onderbouwing in de brief van de corporaties hiervoor is voor hem onvoldoende. De fractie ziet D66 niet aan zijn zijde om bij de nieuwe gebiedsontwikkelingen te stemmen voor meer sociale huur. D66 moet zijn fractie niet ervan beschuldigen dat die niet voor huisvesting voor jongeren is. Juist zijn fractie heeft hiervoor gepleit. De heer Koning (D66) zegt dat 40-40-20 in de praktijk niet wordt gehaald.

Het college wijkt in ieder plan hiervan af en komt dan uit op een lager percentage sociale huur.

35 De heer Essabiri (SP) zegt dat de gemeente de macht heeft om goede voorwaarden voor de ontwikkeling van gebieden te stellen. Als een politieke partij daarin niet wil meegaan, dan legt zijn fractie de verantwoordelijkheid daar meer. 40

45

Wethouder Diepeveen merkt op dat de onderbouwing voor de grenswaarde voor de opkoopbescherming de rechterlijke toets moet kunnen doorstaan. Er is mogelijk een perspectief voor meer bescherming. Het college is uiteindelijk tot de opkoopbescherming van 60% gekomen. WOZ-waarde is een duidelijke maatstaf, een objectief vastgesteld iets. Iedereen kan de waarde opvragen. De marktwaarde gaat daar in de praktijk bovenuit. Daarmee wordt een hoger segment beschermd. De wet zegt dat de goedkope en middeldure koopwoningen beschermd mogen worden. Daarmee is de bescherming van 60% van de woningen gerechtvaardigd. De VNG adviseert de gemeenten om de systematiek van twee derde een derde te hanteren. Dat komt dan uit op 60%. Onderzoek van een systematiek om te komen tot 80% bescherming van de woningen moet met andere steden worden aangepakt. Daarvoor dient een motie te worden ingediend.

50 De heer Wijmenga (ChristenUnie) vraagt waarom het college niet kiest voor een ambitieuzer niveau dan 60%, omdat andere steden dat ook doen. Pagina 21 van 32

De heer Koning (D66) vraagt of de wethouder juridische risico’s ziet bij een hoger percentage. De heer Isik (PvdA) vraagt of de bescherming niet voor de hele stad kan gelden. 5

De heer Dijkstra (CDA) vraagt de wethouder het voorgestelde percentage te verdedigen. De fracties kunnen daarin meegaan of alsnog een motie indienen. De heer Van der Marel (VVD) vraagt D66 of het percentage van 80% bescherming niet leidt tot huizen met een WOZ-waarde van 650.000 euro. Dat is toch niet middelduur?

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Wethouder Diepeveen heeft het percentage goed onderbouwd. Hij heeft gekeken naar de bestedingsruimte van koopstarters. Ook is gekeken naar de transacties van koopstarters in de afgelopen jaren. Die transacties liggen rond de 366.000 euro. Ook is gekeken naar de investeringsbereidheid van beleggers. Die ligt rond 450.000 euro. Er is gekeken naar de 60%methode van Amsterdam, omdat in het kader van de decentralisatie van het woonbeleid bekeken is of de grote steden met elkaar zouden kunnen optrekken. Dat bleek niet haalbaar. De woningmarkt verschilt te veel van elkaar. Die van Utrecht en Amsterdam lijken het meest op elkaar. Daarom is bij de WOZ-methode van Amsterdam aangesloten. Ook is naar een mogelijk waterbedeffect in het hogere segment gekeken. Ook is nog naar het VNG-advies gekeken. Zo is het college op 440.000 euro uitgekomen. Via een motie kan samen met Amsterdam verder onderzoek worden gedaan naar een hoger percentage voor de bescherming van de woningvoorraad. Hij zou willen voorstellen om de WOZ-waarde van 2021 eerder toe te passen. Dan kan het bedrag worden opgehoogd. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vraagt zich af of de indexering het maximale voor dit moment is.

Zou het haalbaar zijn om het percentage op 70% vast te stellen, gezien de percentages in Amsterdam en Arnhem? Is dat juridisch houdbaar? Wethouder Diepeveen antwoordt dat Amsterdam, Utrecht en Groningen het hoogste niveau hanteren. Hij ziet niet dat het college 70% in voldoende mate kan onderbouwen. Ook wil hij de regeling snel in werking laten treden. Hij zegt toe voor de raadsbehandeling schriftelijk terug te komen op juridische mogelijkheden voor een hoger percentage. Ook bekijkt hij of er bij andere steden aanvullende informatie beschikbaar is. De heer Van der Marel (VVD) denkt dat volgend jaar juli bij het opnieuw vaststellen van de huisvestingsverordening het een goed moment is om te bekijken hoe de regeling komend jaar gaat werken. Dan zie je vanzelf of het percentage moet worden aangepast. Wethouder Diepeveen zegt dat de ervaringen in het onderzoek met Amsterdam naar een hoger percentage kunnen worden meegenomen. De opkoopbescherming is in de Huisvestingswet gelimiteerd tot goedkoop en middelduur. De bedoeling van de opkoopbescherming is bedoeld om koopstarters te beschermen. De zelfbewoningsplicht is gericht op het voorkomen van een te snelle doorverkoop en speculatie. Nieuwbouwwoningen vallen niet onder de opkoopbescherming. Voor de nieuwbouw geldt de zelfbewoningsplicht en de anterieure overeenkomsten.

Hij verwacht in de regio een snelle opvolging en een snelle doorvoering van de opkoopbescherming, waarbij men geneigd is zo veel mogelijk aan te sluiten bij het Utrechtse model. Ambtelijk ondersteunt de gemeente de regio om ervoor te zorgen dat die kan profiteren van het voorwerk dat door de gemeente is verricht. De Huisvestingsverordening loopt twee jaar door na het schrappen van hoofdstuk 7 van de Huisvestingswet. De wetgever heeft dat zo geregeld. Dat heeft te maken met een zekere mate van continuïteit en bescherming. Heel veel gemeenten zijn met deze regeling bezig, zodat dit zal leiden tot veel data. Het college zal de ontwikkelingen de komende tijd goed volgen. Er is een vergunning vereist als er meer bevriende studenten in de door de ouders aangekochte woning komen wonen. Er is eigenlijk geen vrijheid om de vergunning te weigeren. Hij Pagina 22 van 32

5

10

15

hoort graag of de raad een lobby wenst om dit tegen te gaan. Het college gaat bekijken of er op bepaalde plekken dingen gebeuren zonder dat er vergunningen worden aangevraagd en het verhuurverbod wordt overtreden. Voorlopig is er 70.000 euro beschikbaar voor handhaving via herschikking van middelen. In 2022 wordt er in beeld gebracht hoeveel budget benodigd is. Vanaf 2023 wordt geprobeerd extra middelen hiervoor vrij te maken via voorstellen in de voorjaarsnota en de begroting, zodat vanaf dat tijdstip actief kan worden gehandhaafd. Dat gaat dan via bestuurlijke boetes en lasten onder dwangsom in het geval van verhuren zonder vergunningen. 70% van de verlote woningen komt terecht bij een- en tweekamerwoningen. 10% komt terecht bij driekamerappartementen. Er kan met het jongerenlabel worden gewerkt. Er is dan sprake van afspraken met woningcorporaties. 10% te verloten woningen kan met afspraken met corporaties over jongerenlabels worden gecombineerd. Het advies van STUW neemt hij altijd serieus. Hun brief kan een aanleiding zijn om bij hen terug te komen over de jongerenlabels. Het voorstel voor een lichtere vergunning voor omzettingen vindt spreker zeer afgewogen. Tweede termijn De heer Koning (D66) vindt het goed dat de opkoopbescherming ook in deze gemeente wordt ingevoerd. De invoering is noodzakelijk om in het middenhuursegment nog meer huizen te bouwen.

Hoe wordt dit gerealiseerd? Hoe staat het met het fonds, waarmee betaalbare koopwoningen langdurig betaalbaar kunnen blijven?

20

25

Mevrouw De Koning (GroenLinks) wil een voorstel maken om de opkoopbescherming nu al zo ambitieus mogelijk in te zetten. Het moet wel juridisch mogelijk zijn. Zij wacht de brief van de wethouder hierover af. Het is goed om een motie te maken om te verkennen of er niet tot 80% kan worden gekomen op langere termijn. De fractie is erg blij met dit voorstel, waarmee zij van harte zal instemmen. De heer Van der Marel (VVD) vraagt of het mogelijk is om deze agendapunten op een slimmere manier aan de raad voor te leggen. Kan er per punt een oordeel worden gegeven?

30

De heer Isik (PvdA) wil de grens WOZ-waarde opkoopbescherming verhogen. Met GroenLinks wil hij hiervoor een motie maken. Hij is niet voor een motie of amendement voor de loting. Voor een lichtere vergunning voor bewoning met drie personen gaat hij iets doen. 45 minuten voor de behandeling is genoeg.

35

De heer Wijmenga (ChristenUnie) denkt dat het ophogen van de opkoopgrens moet gebeuren.

40

De heer Koppelaar (Student&Starter) voelt voor het voorstel van de heer Van der Marel. Hij wil nog met voorstellen komen om vergunningvrij wonen helemaal vergunningvrij te laten voor drie personen. Hij wil een amendement maken om het percentage voor te verloten woningen op 20% houden. De heer Essabiri (Denk) ziet graag dat er jongerenlabels komen. De fractie wil graag dat de wethouder met de corporaties naar aanleiding van de brief van STUW daarover in gesprek gaat. Graag een terugkoppeling over de gesprekken hierover.

45

50

Wethouder Diepeveen vindt dat de oproep van STUW verdient dat er afspraken over de jongerenlabels worden gemaakt. Hij hoopt dat de brief van het college serieus wordt gewogen, want hij zou willen waken voor slordige besluitvorming. Hij ziet niet dat het college op zo’n korte termijn tot een betere onderbouwing voor een andere grens zal komen. Vindt de raad het een goed idee om 1 juli 2023 te vervangen door 1 juli 2022? Hij ziet dat de raad hiermee instemt. Daardoor voelt hij zich gesteund. Pagina 23 van 32

De heer Isik (PvdA) vindt dat Utrecht de leiding kan nemen. De gemeente kan haar ambitie uiten die Amsterdam kan volgen. 5

10

Wethouder Diepeveen zegt dat Amsterdam en Utrecht in het hele land leidend zijn. Een eventueel onderzoek zou dan ook gezamenlijk moeten worden opgepakt. De vijf lijnen waarlangs het college tot een bedrag is gekomen, ondersteunen de uitkomst op een goede manier. Hij ziet geen ander bedrag daaruit rollen. Hij bekijkt of hij de actuele stand van zaken over het fonds voor het in stand houden van betaalbare koopwoningen in de brief kan meenemen. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vraagt of een verordening in stukjes kan worden geknipt. Wethouder Diepeveen denkt dat beslispunt 2 eruit kan worden geknipt, omdat dat geen onderdeel van de verordening is. Daarover kan apart worden besloten.

15

De heer Wijmenga (ChristenUnie) zegt dat in het Reglement van Orde de mogelijkheid bestaat om een aantekening te vragen op onderdelen. Dan kan het voorstel worden gesteund maar er kan een aantekening voor bijvoorbeeld beslispunt 2 worden gevraagd. Men wordt dan geacht daartegen te hebben gestemd. Het is niet verstandig om in een raadsvoorstel te knippen.

20

De heer Schipper (SP) steunt het voorstel van de VVD.

25

De Voorzitter stelt dat er voldoende steun is voor het behandelen van het pakketje opkoopbescherming en loting en het andere pakketje, namelijk de vergunning voor wonen met drie personen. Voor deze onderwerpen wordt in de raad een uur uitgetrokken. Voor het raadsdebat komt de wethouder terug op de juridische risico’s en mogelijkheden van het verhogen van de prijsgrens voor de opkoopbescherming. Er komt nog een actuele stand van zaken over de middenhuur. Zij schorst de vergadering om 17.00 uur tot 20.00 uur.

30

35

40

45

Pagina 24 van 32

Verslag openbare avondvergadering commissie Energie(transitie), 5 Duurzaamheid en Wonen 10

Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag

17 februari 2022 Raadszaal, stadhuis mw. E. Wijsman (Notuleerservice Nederland)

Aanwezigen 15

De voorzitter, mw. E. Bijsterbosch, de wethouder, mw. L. van Hooijdonk, de leden, dhr. L. Bosse (PvdA), mw. R. Heijne (GL), dhr. G. te Hoonte (VVD), dhr. T. Schipper (SP), dhr. W. Schreuder (D66), mw. T. Sturkenboom (Student&Starter), mw. L. de Vries (PvdD), dhr. J. Wijmenga (CU), mw. J. Zwinkels (CDA) Gasten: Mw. V. van Dieren en de heer C. van der Kaaij (Extinction Rebellion Utrecht)

Afwezigen 20

8. Burgeragendering Urgente maatregelen klimaatcrisis

25

De voorzitter heropent de vergadering en geeft een toelichting op agendapunt 8, burgeragendering urgente maatregelen klimaatcrisis. Voor dit punt zijn vanavond de indieners van dit punt, Veerle van Dieren en Cock van der Kaaij van Extinction Rebellion Utrecht, aanwezig. Dit punt zal in een termijn worden behandeld.

30

35

40

Mevrouw Van Dieren refereert aan de raadsbrief van 24 januari jl. waaruit naar haar mening onvoldoende blijkt dat het onderwerp waarvoor zij vanavond aandacht vraagt, serieus wordt genomen. Zij wijst erop dat over minder dan acht jaar de grens voor opwarming van de aarde van 1,5 graad al bereikt zal zijn en zegt dat er in de volgende raadsperiode dus hard gewerkt moet worden om de transitie te kunnen realiseren. Ze vraagt welke doelstellingen Utrecht heeft, hoe die gemeten worden en hoe de gemeente de doelen wil halen. Zij zegt dat het voor een burger onmogelijk is om het beleid van de gemeente te volgen en te controleren. Hoewel in Utrecht de CO2-uitstoot tussen 2015 en 2019 met 16% is verminderd en per inwoner zelfs met 21%, wijst ze erop dat dat niet de verdienste van Utrecht is, maar veroorzaakt wordt door het schoner worden van de elektriciteit die landelijk wordt opgewekt. Daarnaast verwacht zij dat het energieverbruik van gas in Utrecht zal gaan stijgen. Er is slechts 0,5% aan woningen van het gas afgehaald en er rijden in Utrecht minder dan 5% elektrische auto’s. Zij constateert dat Utrecht ver achterloopt op de doelen die het zichzelf gesteld heeft. Om de klimaatambities te kunnen halen, is een fundamentele verandering van de levenswijze nodig en een grote omwenteling van onze manier van handelen.

Dit vraagt om een transitie, maar in de raadsbrief lijkt daarvan nog weinig sprake en Pagina 25 van 32

5

10

15

20

25

30

35

daarom vraagt zij of Utrecht de eigen Klimaatnota uit 2019 nog wel serieus neemt. Zij zal de commissieleden vier vragen voorleggen aan het einde van de bijeenkomst waarop zij van de fracties binnen 14 dagen graag een schriftelijke reactie zou willen ontvangen en zij meldt dat, ook als fracties deze vragen niet beantwoorden, dat een antwoord is. Deze reacties zullen gebruikt worden voor de Utrecht klimaatbarometer, zodat de inwoners van Utrecht weten op welke partij zij kunnen stemmen. Zij hoopt dat haar zorgen serieuzer genomen worden dan het nu lijkt. Mevrouw De Vries deelt de zorgen van de indieners. Ook zij vindt dat de acties beter en sneller moeten. Haar fractie is niet tevreden met het beleid van het college van de afgelopen vier jaar. Zij vraagt aan de wethouder of het college wellicht niet naar de inhoud van de Klimaatnota heeft gehandeld. De wethouder heeft namelijk zelf aangegeven dat, als het zo doorgaat, 2050 niet haalbaar zal zijn, maar zij denkt dat het naar voren halen van de deadline naar 2030 hard nodig is. Op een vraag van de heer Te Hoonte (VVD) wanneer een en ander uitgevoerd kan worden en wanneer de plannen klaar zijn, zegt zij dat haar fractie vorig jaar al een motie heeft ingediend met dertien punten die niemand echter mede heeft ondertekend.

Op een vraag van de heer Te Hoonte (VVD) of de PvdD de realiteit niet kwijt is, omdat de dertien punten lastig te realiseren zijn en hij graag een realistisch plan wil hebben, zegt zij het niet realistisch te vinden dat de raad eerst 2030 heeft genoemd als datum voor het realiseren van zaken uit de klimaatnota, later 2050 en nu lijkt het erop dat ook dat niet haalbaar is. Zij constateert dat het college zegt dat ieder zijn steentje moet bijdragen en dat de problemen niet op Utrechts grondgebied opgelost kunnen worden. Zij vindt het de verantwoordelijkheid van het college en de raad om kaders te stellen en doelen vast te stellen en noemt het onterecht dat individuen en burgers verantwoordelijk worden gehouden voor het oplossen van de problemen als overheden geen toereikend beleid maken. Op een vraag van de heer Te Hoonte (VVD) hoe zij denkt dat bij duurzame energie het probleem op eigen grond opgelost moet worden, terwijl dat nu ook niet gebeurt, verwijst zij naar de brief van het college waarin staat dat geen enkel probleem op eigen grondgebied kan worden opgelost. Zij denkt echter dat er wel degelijk meer mogelijk is in Utrecht en dat er nog veel meer zonnepanelen op daken en op geluidsschermen kunnen worden geplaatst. Zij vindt het onterecht dat burgers de troep moeten opruimen van overheden en noemt dit neoliberalisme ten top.

Op een vraag van mevrouw Zwinkels (CDA) welke troep de overheid zou achterlaten, zegt zij dat de overheid veel dienstbaarder moet zijn ten aanzien van de klimaatcrisis, want als men zo doorgaat, dan blijft er heel veel troep over voor de burgers. Op een vraag van mevrouw Zwinkels (CDA) over welke troep zij het nu precies heeft, wijst zij op de extreme weersomstandigheden vanwege de klimaatverandering en op de stijging van de zeespiegel. Dat zijn uiteraard ook nationale aangelegenheden, maar ook in Utrecht heeft men daar zeggenschap over. Mevrouw Zwinkels (CDA) denkt dat de samenleving degene is die de troep achterlaat en niet de gemeente.

40

Mevrouw De Vries zegt dat de samenleving wordt vormgegeven door overheden en het beleid van overheden. De overheid zou ervoor kunnen kiezen om bedrijven minder vieze uitstoot te laten veroorzaken door hogere belastingen. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) of de gemeente Utrecht meer troep achterlaat dan de gemeente Woerden kan zij geen antwoord geven.

45

De heer Bosse (PvdA) constateert dat de PvdD de overheid aanvalt, maar zou graag zien dat deze inzichtelijk maakt welke troep de overheid dan achterlaat. Hij vindt dat de PvdD polariseert en overheid en burgers tegen elkaar opzet.

50

55

Mevrouw De Vries ontkent dit, maar zij omschrijft wat er gebeurt. Twee burgers hebben een burgeragendering gedaan om de raad op het matje te roepen en haar fractie staat erg achter het standpunt van Extinction Rebellion. Zij wil niet polariseren, maar de verantwoordelijkheden moeten op de juiste plek worden gelegd. De heer Bosse (PvdA) vindt het onduidelijk welke troep de gemeente Utrecht, volgens de PvdD, nu precies achterlaat. De heer Te Hoonte (VVD) wijst erop dat Utrecht zijn afval naar een andere plaats brengt om te verbranden en dat telt mee als duurzame energie. Hij vraagt of de PvdD dan ook vindt dat de afvalverbrandingsinstallatie in Utrecht moet worden neergezet.

60 Pagina 26 van 32

5

10

15

20

25

30

35

Mevrouw De Vries vindt dat geen goed idee, maar zou het beter vinden om minder afval te produceren en een circulaire economie in de stad na te streven. Op een vraag van de heer Te Hoonte (VVD) of de PvdD niet beter kan kijken wat er gedaan kan worden binnen het draagvlak in plaats van de polarisatie in te zetten, zegt zij dat dat natuurlijk mooi zou zijn. In de raadsbrief zegt het college zich bewust te zijn van de noodzaak om nu te handelen met betrekking tot klimaat en biodiversiteit. Zij vraagt de wethouder of het college dat nu met het oog op de verkiezingen schrijft, want zij heeft de indruk dat het college in de afgelopen vier jaar daar niet naar heeft gehandeld. Zij constateert dat er meer geld nodig is en vraagt waarom het programma duurzaamheid nooit is gevloeid in de afgelopen vier jaar. Op een vraag van mevrouw Heijne (GL) of zij het jaarplan heeft gelezen, wat ze daarvan vond en of zij het met haar eens is dat er een breed pakket bekeken moet worden om Utrecht duurzaam, klimaatbewust en biodiversiteit scherp te maken, zegt zij het daarmee eens te zijn, maar bepaalde ingrepen die haar fractie wil doen om doelen van 2050 naar 2030 te halen moeten, volgens het college, in het programma duurzaamheid worden gezocht. Zij heeft het jaarplan bekeken en vindt dat duurzame groei daarin niet voldoende wordt genoemd.

Zij zou liever zien dat de gemeente stopt met investeren in constante groei, citymarketing en prestigeobjecten zoals de Vuelta. Op een vraag van de heer Te Hoonte (VVD) wat haar fractie van het voorstel van Extinction Rebellion vindt, zegt zij dat de raad wordt opgeroepen om voorstellen te doen. In de afgelopen jaren heeft haar fractie de motie ‘Tijd voor plan B’ ingediend waarin 13 concrete voorstellen stonden om een actieplan te maken. Die motie wil zij opnieuw indienen en verder wil zij een klimaatburgerberaad instellen. De drie punten die de initiatiefnemers nu indienen kunnen daarin uitgevoerd worden en ze vraagt de wethouder of deze daar werk van gaat maken. Zo niet, dan zal zij ook daarvoor een motie indienen. De heer Wijmenga (CU) wijst erop dat er veel maatregelen mogelijk zijn, maar dat het draagvlak daarvoor vaak dun is. Hij vraagt wat een burgerberaad zou kunnen toevoegen om het draagvlak te versterken. Mevrouw De Vries (PvdD) hoopt dat een klimaatburgerberaad vertrouwen schept bij de burgers en duidelijkheid voor de inwoners. Zij hoopt dat dat het draagvlak voor duurzame maatregelen vergroot. Zij benadrukt nogmaals dat er in de komende raadstermijn iets moet gebeuren. De heer Schipper (SP) bedankt de indieners voor het initiatief.

Hij wijst erop dat niet alles wat Extinction Rebellion eist ook mogelijk is, maar dat verduurzaming van het corporatiebezit erg belangrijk is, want wat je niet gebruikt hoef je ook niet op te wekken. Dit komt echter nauwelijks voor in de burgeragendering noch in de reactie van het college. In 2009 heeft zijn fractie al een motie ingediend voor een stimuleringsfonds voor duurzame maatregelen in de sociale huur, die toen alleen gesteund werd door Leefbaar Utrecht, waarvoor dank. Hij hoopt dat dit punt nu eindelijk wordt opgepakt. Hij vraagt de indieners wat de merites zouden kunnen zijn van een burgerberaad.

40 De voorzitter noemt het een verlies dat men in het vervolg niet meer kan putten uit het archief van de heer Schipper. 45

50

55

60

Mevrouw Heijne (GL) bedankt de indieners voor de agendering van dit belangrijke onderwerp dat te maken heeft met de toekomst van ons en van onze kinderen. Haar fractie staat voor een ambitieus klimaatbeleid en zij gaat in op de punten die het burgerinitiatief noemt. Met betrekking tot het punt wees eerlijk en maak Utrechters bewust zegt zij dat haar fractie het belangrijk vindt dat men eerlijk is over de klimaatcrisis en dat mensen handvatten krijgen om in actie te komen. Haar fractie probeert al om, samen met bewonersorganisaties, zaken voor elkaar te krijgen op milieugebied. Op een vraag van mevrouw De Vries (PvdD) hoe de gemeente Utrecht zelf het beleid kan aanscherpen, zegt zij daarop te zullen terugkomen. Zij vraagt op welke manier Extinction Rebellion de Utrechters nu bewust wil maken. Over het doen wat nodig is met betrekking tot biodiversiteit en het verminderen van de uitstoot zegt zij dat haar fractie inzet op het terugdringen van broeikasgassen. Utrecht heeft een voorbeeldfunctie in de regio en duurzame energie moet toegankelijk en betaalbaar zijn voor iedereen, zodat iedereen mee kan doen met de energietransitie. Met betrekking tot besparen zou zij graag zien dat er gestart wordt met de woningen die het slechtst geïsoleerd zijn.

Met betrekking tot duurzaam opwekken zet haar fractie in op zonnepanelen, maar ook op grootschalig opwekken door een combinatie van zonne- en windenergie. Zij wijst op de Transitievisie Warmte waarin staat dat in 2030 de eerste 40.000 woningen van het gas afgekoppeld moeten zijn. Verder werkt haar fractie mee aan diverse Pagina 27 van 32

5

10

15

20

25

30

35

40

projecten om de klimaatdoelen te halen. Op een vraag van mevrouw Zwinkels (CDA) of, hetgeen nu gebeurt, voldoende is voor GL en of het voorstel van Extinction Rebellion overbodig is, zegt zij dat dit een mooie eerste stap is, maar haar fractie heeft een voorstel ingediend om haast te maken met de ontwikkeling van de Voordorpse polder en om in Lage Weide te kijken wat daar mogelijk is. Op een vraag van mevrouw De Vries (PvdD) hoe de afspraken van GL geduid kunnen worden gezien de afgelopen vier jaar van het college en wat er nog meer moet gebeuren, zegt zij dat besparen belangrijk is. Van het gas afgaan is een enorme operatie, maar het komt nu aan op uitvoering van de plannen die er al liggen. Daarop zal de komende jaren goed moeten worden ingezet. Op een vraag van mevrouw De Vries hoe GL de afgelopen vier jaar duidt, zegt zij dat, als je grote stappen wilt maken, je wel een voorbereidingsfase nodig hebt. De plannen liggen nu klaar en kunnen worden uitgevoerd. De heer Te Hoonte (VVD) vindt de uitspraak dat de plannen klaarliggen wel erg ruim. Er is een transitievisie vastgesteld, maar nog geen bronnenstrategie. Hij vraagt of GL echt denkt dat het zo snel gaat bij aanvang van het nieuwe college. Mevrouw Heijne (GL) zegt dat er acht jaar nodig is om van het gas af te gaan. Dat zijn wettelijke regels.

In de komende periode moeten er stappen gezet worden om te kijken welke huizen er nog meer van het gas af moeten. Zij vraagt Extinction Rebellion welke concrete maatregelen dit voorstelt, of het verwacht dat het draagvlak voor maatregelen groter is als er een burgerberaad komt en of een permanente dialoog wellicht een goede vorm zou zijn. Samen met D66 zal zij een voorstel indienen om doorlopend in gesprek te blijven over de energievisie. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) of haar fractie blij is met de participatie op de energietransitie in het afgelopen jaar zegt zij blij te zijn met het gesprek dat zij vlak voor deze vergadering had en waarin afspraken zijn gemaakt hoe de gemeente in de komende tijd op het gebied van energie omgaat met participatie en gesprekken met bewoners. De heer Wijmenga (CU) vindt het mooi dat veel Utrechters betrokken zijn bij het klimaat in de stad en dat Extinction Rebellion de raad scherp houdt om aan de slag te gaan met de maatregelen. Heel veel fracties in deze raad willen ook meer en sneller iets doen, maar Nederland is een democratie en daarom is men afhankelijk van de bevolking. Het is dan ook de vraag hoe men mensen meekrijgt om dit sneller te doen. Hij vraagt wat een burgerberaad daaraan kan bijdragen.

Bij de coronacrisis is gebleken dat mensen bereid zijn om draconische maatregelen te nemen als er doden in hun eigen straat vallen, maar mensen komen vaak pas in actie als zij de urgentie zelf voelen. Hij vindt het idee van een burgerberaad interessant, maar vraagt zich af of dit bevordert dat mensen aan de slag gaan. Wat hem betreft hadden er al 20 jaar geleden windmolens in Rijnenburg geplaatst moeten worden. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) welke oplossingen spreker ziet om bewoners te motiveren, wijst hij op het nationale isolatiemanifest en zegt dat energie die niet gebruikt wordt de beste energie is. Hij vindt het goed om duurzame energie op te wekken en er zijn groepen die daar actief mee bezig zijn. Dat mag wat hem betreft wel sneller. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) hoe de burgers actief betrokken kunnen worden, wijst hij op het rapport van de Rekenkamer. Hij denkt dat het belangrijk is dat het makkelijk gemaakt wordt voor mensen om maatregelen te nemen door informatie beschikbaar te stellen en het goede voorbeeld te geven.

45 De heer Te Hoonte (VVD) zegt dat er in 2015 in Utrecht al een burgerberaad is gestart en daar is toen het project op Rijnenburg uitgekomen wat echter weinig draagvlak in de stad heeft. Hij betwijfelt daarom of dit wel moet worden gedaan. 50

55

60

De heer Wijmenga (CU) vraagt Extinction Rebellion of een burgerberaad helpt om het draagvlak te vergroten, omdat het in de praktijk moeilijk blijkt te zijn om mensen van de meerwaarde te overtuigen. Mevrouw Zwinkels (CDA) noemt het burgerberaad een mooi instrument, omdat men daarmee wellicht groepen bereikt die je anders niet hoort, maar ze vraagt zich af of het burgerberaad tot meer draagvlak leidt. De heer Wijmenga (CU) sluit zich daarbij aan en denkt dat de uitkomst kan zijn dat bepaalde maatregelen niet overgenomen worden, omdat het burgerberaad er niet op zit te wachten. Hij vraagt of dat voor de initiatiefnemers acceptabel is. Pagina 28 van 32

5

10

15

De heer Schreuder (D66) zegt dat zijn fractie zich ervan bewust is dat men in een nieuwe fase komt. Er wordt hard gewerkt aan grote plannen van energie opwekken en aardgasvrij maken en dit moet allemaal samenkomen in de energievisie. De indieners zetten terechte punten op de agenda en zijn fractie verwacht op korte termijn meer, zoals het programma besparen dat er kennelijk bijna is, en er komen acties in het kader van de energiearmoede. Over het opstellen van ambitieus beleid zegt hij dat iedereen zoekt naar versnelling. Hij roept op om dat goed en zorgvuldig te doen en dat geldt ook voor klimaatadaptatie. Op een vraag van mevrouw De Vries (PvdD) hoelang dat dan mag duren, wijst hij op de eerdergenoemde momenten zoals eind 2022 voor de klimaatadaptatie en 2023 voor circulair en er zijn ook duidelijke afspraken gemaakt over termijnen in de Transitievisie Warmte. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) wat spreker ervan vindt dat de plannen nog gemaakt moeten worden, zegt hij het graag sneller te willen, maar hij vraagt zich af of het nuttig is om daar een individueel debat over te voeren. De voorzitter wijst erop dat er hierna nog een raadsvergadering plaatsvindt en dat deze bijeenkomst daarom tot uiterlijk 21.15 uur mag duren. De heer Bosse (PvdA) vraagt of de heer Schreuder tevreden is met het klimaatbeleid van de afgelopen vier jaar.

20 Mevrouw Zwinkels (CDA) is verbaasd over het antwoord van de heer Schreuder. Het college heeft alleen maar plannen gemaakt en ze vraagt hoe de heer Schreuder dat ziet. 25

30

De heer Schreuder (D66) vindt het belangrijk om eerst goed te kijken voordat je mensen hierbij betrekt. Op een vraag van mevrouw Zwinkels (CDA) of de heer Schreuder vijf projecten kan noemen die samen met de gemeente zijn gerealiseerd, zegt hij die niet uit het hoofd te kennen, maar er is een enorm succes bereikt met zon op dak en met de energieprojecten zoals het grote zonneveld van Utrecht. Utrecht loopt voorop in de RES, omdat die plannen al gemaakt waren. Hij ziet niet hoe het sneller gedaan kan worden. Het is ook niet de vraag of het harder moet, maar hoe het harder kan. Het college heeft aangegeven wat er ondernomen is om meer Utrechters bij de plannen te betrekken. Hij vraagt de indieners over welke specifieke zaken zij de bewoners zich willen laten uitspreken. Op een vraag van mevrouw Heijne (GL) hoe spreker aankijkt tegen groei en biodiversiteit zegt hij dat biodiversiteit een groot onderdeel van de klimaatadaptatie is. De plannen voor de openbare ruimte kent hij iets minder goed.

35

40

45

50

55

60

Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt dit een belangrijk thema voor de toekomst en zegt dat haar fractie zich de afgelopen jaren gestoord heeft aan het ontbreken van heldere doelen. Samen met de PvdD heeft zij aandacht gevraagd voor tussenstappen. Er moet veel worden gedaan aan zon op het dak en aan projecten in Lage Weide en daarvoor moeten stappen worden gezet. Zij verschilt van mening met de initiatiefnemers als het gaat om afkeurende communicatie. Zij zou liever een positieve toon willen aanslaan en het draagvlak vergroten om zo de knelpunten te kunnen oplossen door collectieve warmtenetten en verduurzaming van VvE’s, maar wijst ook op het overvolle elektriciteitsnet in de regio. Haar fractie heeft twee weken geleden een voorstel gedaan voor een klimaatloket en heeft tevens gewezen op de urgentie rondom droogte in de parken vanwege klimaatverandering en de inrichting van een seizoensfonds. Zij vindt het burgerberaad een interessante gedachte, maar heeft wel haar vragen bij de loting. Zij denkt dat er een stille meerderheid is van mensen die wel ontzorgd willen worden, maar niet steeds op de barricaden staan. Zij denkt dat het goed is als die op deze manier ook aan het woord komen. Zij zou graag eenmaal per jaar een groenverantwoordingsdag in de gemeente Utrecht willen instellen, waarin verantwoording kan worden afgelegd over het beleid op het gebied van klimaat.

Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) is vanavond voor het laatst in de commissievergadering aanwezig. Zij bedankt de initiatiefnemers en onderschrijft het eerste punt; wees eerlijk, maar zij zou graag zien dat zaken aantrekkelijk en leuk worden gemaakt en dat niet alleen de urgentie wordt aangetoond. Op een vraag van mevrouw De Vries (PvdD) wat spreekster leuk vindt aan de klimaatcrisis, zegt zij dat mevrouw De Vries haar niet begrijpt. Urgentie is natuurlijk belangrijk, maar door het leuk te maken kan je mensen verleiden om iets te doen. Zij zou graag mensen op een positieve manier willen informeren en vraagt wat de initiatiefnemers daarvan vinden. Zij denkt dat het zichtbaar maken van wat er al gebeurt belangrijk is. In het verleden heeft de VVD een energiemeter voorgesteld. Op een vraag van de heer Pagina 29 van 32

5

10

Te Hoonte (VVD) of zij windmolens in de achtertuin leuk vindt, zegt zij dat het leuk zou zijn als deze generatie nog in een duurzame stad zou kunnen wonen. Met betrekking tot de energiemeter van de heer Te Hoonte zou zij het een goede zaak vinden om voor bewoners zichtbaar te maken wat er in de stad gebeurt. Als het gaat om een beslissing van burgers zegt zij dat haar fractie voorstander is van een burgerberaad en dat het belangrijk is dat de toekomstige generatie wordt meegenomen. De heer Te Hoonte (VVD) bedankt de indieners voor het burgerinitiatief. Hij denkt dat dit misschien een beter middel is dan eerdere acties van deze actiegroep. Hij vindt draagvlak belangrijk en ook zijn fractie zou graag zien dat het college sneller gaat, maar hij denkt niet dat Utrecht in 2030 al klimaatneutraal kan zijn, dat een en ander nu op de juiste manier gebeurt noch dat Extinction Rebellion de oplossing heeft. Hij leest weinig oplossingen in de burgeragendering en hij denkt niet dat men de burger straks alles moet laten beslissen, maar vindt wel dat er draagvlak nodig is. Hij wenst Extinction Rebellion veel succes toe met hun doelstellingen.

15

20

25

30

35

40

45

50

55

De heer Bosse (PvdA) zegt dat zijn fractie achter de doelstellingen van de indieners kan staan. Hij is blij met het burgerinitiatief, omdat het college hierin achterblijft. Zijn fractie zoekt naar concretere maatregelen, want hij denkt dat alles als los zand aan elkaar hangt en hij vraagt zich af hoe een en ander inzichtelijk kan worden gemaakt. Op een vraag van mevrouw Heijne (GL) wat de heer Bosse vindt dat er moet gebeuren, zegt hij dat er aandacht is gevraagd voor verduurzaming van de woningen van corporaties met de hoogste energielabels, maar er kunnen nog meer acties worden ondernomen. Op een vraag van mevrouw Heijne (GL) wat zijn fractie vindt van zonne- en windprojecten zegt hij daar positief tegenover te staan. Zijn fractie wil daar meer vaart achter zetten en hij nodigt de initiatiefnemers uit om met zijn fractie door te gaan over wat er mogelijk is. Het vergroten van het draagvlak is een goede zaak, maar hij vindt wel dat dan op een aselecte manier het gesprek met de stad moet worden aangegaan. Wethouder Van Hooijdonk bedankt mevrouw Sturkenboom voor haar inzet in de afgelopen jaren en wenst haar alle goeds toe. Zij vindt het debat interessant, omdat er een aantal fundamentele vragen op tafel ligt. Het gaat om verantwoordelijkheden, maar ook om dwang en vrijwilligheid. Zij sluit aan bij de woorden van de heer Schreuder die de vraag stelde hoe het sneller kan.

De PvdD reduceert een en ander tot een wilsbesluit en doet alsof het daarna allemaal vanzelf gaat, maar het gaat juist om de vraag hoe dat dan moet gebeuren. Juist dan komen de ingewikkelde vragen. Zij heeft al eerder aangegeven dat het natuurkundig gezien niet mogelijk is om Utrecht klimaatneutraal te maken, omdat er te weinig oppervlakte in Utrecht is om zelf elektriciteit op te wekken. Het gaat dus niet om onwil, maar om feiten op basis van de huidige stand van de techniek. Zij vraagt zich af waar de PvdD dan ruimte ziet om die energie op te wekken. In ieder geval heeft haar fantastische team die ruimte nog niet gevonden. Utrecht wil dus wel de klimaatdoelen voor 2030 behalen, maar kan dat niet. Feitelijk wil iedereen hetzelfde, maar ze zou graag van de PvdD willen horen wat het college dan over het hoofd ziet. Inmiddels zijn er plannen gemaakt en worden er ook plannen uitgevoerd. Er wordt gewerkt aan de energievisie en daarin komt alles samen. Het college probeert steeds weer het verhaal te vertellen dat men bezig is met bronnenverduurzaming, het aanpassen van de infrastructuur en besparing in gebouwen van de stad. Op termijn kan hierover een gesprek worden gevoerd. Wat de relatie van de burgers met de overheid betreft is zij het eens mevrouw Zwinkels dat er geen tegenstelling moet worden gecreëerd, maar dat het een uitdaging is hoe bewoners erbij betrokken kunnen worden.

Utrecht heeft in 2015 al een burgerberaad georganiseerd. Dit was weliswaar inspirerend, maar had te weinig invloed op het debat in de samenleving. Daarom is in de aanloop naar de energievisie gezegd dat men dit wilde doen door uitgebreide participatie, maar vanwege de coronacrisis was het niet mogelijk om dat fysiek te doen en moest dit digitaal gebeuren waardoor het minder zichtbaar was. Het blijft dus hard werken, want het is pas relevant voor mensen als het hun eigen woning raakt. Met betrekking tot de energielabels F en G, waar de heer Schipper op doelde, zegt zij dat er nationaal altijd is gestuurd op het bezit van corporaties en dat het uitgangspunt gemiddeld label B was. Corporaties hebben dat ook zo efficiënt mogelijk gedaan, maar vanwege de hoge gasprijzen kantelt het debat nu en komt er een relatie met armoede waardoor een en ander scherper op tafel komt, omdat het Rijk middelen ter beschikking moet stellen. Utrecht zal hiermee aan de slag gaan. De voorzitter schorst de vergadering voor enkele minuten.

60

De voorzitter heropent de vergadering. Pagina 30 van 32

5

Mevrouw Van Dieren is blij met de bijdrage van de heer Schipper over het isoleren van sociale huurwoningen en het tegengaan van energiearmoede. Ze vraagt hoe de SP dit wil omzetten in harde maatregelen, zodat het in de volgende raadstermijn gebeurt. Diezelfde vraag heeft zij ook over fossiele brandstoffen. Op de vraag van mevrouw Heijne hoe bewoners meer bewust gemaakt kunnen worden, zegt zij dat er duidelijke communicatie moet zijn over de doelen. Zij vraagt de commissieleden hoe zij de volgende raadsperiode ervoor gaan zorgen dat er een duidelijke communicatie over de doelen naar de burger toe komt en welke rol zij zien voor een onafhankelijke partij.

10 Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft een ordevoorstel en wil weten of de vragen die Extinction Rebellion nu stelt vanavond nog beantwoord kunnen worden. De voorzitter zegt dat Extinction Rebellion nog iets zal uitdelen. 15 De heer Te Hoonte (VVD) zou graag antwoorden willen ontvangen op zijn vragen aan Extinction Rebellion. Vanavond is er een burgeragendering aan de orde en daarvoor bestaat ook een format. De commissieleden geven dan een reflectie en de initiatiefnemers kunnen reageren. Het is overigens geen verplichting dat de fracties de vragenlijst van Extinction Rebellion moeten invullen. 20 De voorzitter zegt dat de indieners hebben aangegeven dat het niet invullen van de vragenlijst ook een vorm van invullen is. 25

De heer Te Hoonte (VVD) zegt dat dat niet conform het format voor een burgeragendering is en daarom verzoekt hij de orde te handhaven. Mevrouw Zwinkels (CDA) verzoekt om de vragenlijst los te houden van de burgeragendering.

30

35

40

45

50

55

60

De voorzitter zegt dat dat inderdaad de afloop van de vergadering kan en dat dit losstaat van de vergadering. De heer Te Hoonte (VVD) constateert dat het gaat om de vraag wat de raad doet. Zijn fractie heeft al diverse keren aangegeven een klimaatmeter te willen hebben, zodat bekeken kan worden wat er aan energiebesparing wordt gedaan. Verder heeft zijn fractie moties ingediend en de Rekenkamer heeft deze onderschreven. Voor deze vergadering is er een bespreking geweest hoe daar vorm aan gegeven kan worden. Het programma Energie draait nog niet goed en daarom is dat aan de Rekenkamer gegeven die onderzoek heeft gedaan en aanbevelingen heeft gemaakt voor de raad waarna de raad die heeft overgenomen. De raad zit er dus echt wel bovenop, juist ook omdat iedereen vindt dat er iets moet gebeuren. De raad legt echter opdrachten bij het college en toetst of die worden uitgevoerd. Dat wil hij meegeven als antwoord op de vraag. Mevrouw Van Dieren zal straks een document met vier vragen uitdelen en verzoekt de fracties om daarop binnen 14 dagen schriftelijk te reageren, omdat dit thema nu eenmaal niet binnen een uur kan worden besproken. Zij is verbaasd dat er over het burgerberaad zoveel vraagtekens zijn en wijst op het ‘Eindrapport staatscommissie parlementair stelsel: top 7 aanbevelingen’ van Johan Remkes uit 2018, dat uitgebreid ingaat op burgerberaden.

Bij de evaluatie van de RES’en in januari bleek dat participatietrajecten vaak mislukken als er niets te kiezen is en dan ontstaat er nog meer wantrouwen tussen de burger en de overheid. Uit onderzoek van de OETD naar burgerberaden blijkt dat deze vaak met betere voorstellen en betere maatregelen komen en dat er een groter draagvlak is aan het begin van de beleidscyclus waardoor er een kortere doorlooptijd nodig is. Zij wijst erop dat Utrecht zeven jaar na het akkoord van Parijs en drie jaar na de noodtoestand nog steeds geen adequaat klimaatbeleid heeft. Op een opmerking van de heer Te Hoonte (VVD) dat de raad daar een andere waarde aan heeft gehecht en niet de klimaatnoodtoestand, maar de klimaatcrisis heeft uitgeroepen, zegt spreekster dat het om een zeer urgente situatie gaat. Zij verwacht dat het burgerberaad voorstellen doet die de burgers uiteindelijk gelukkiger en gezonder maken. De opdracht van het burgerberaad is dat deelnemers samen een antwoord formuleren en naar aanleiding van het vorige burgerberaad is gebleken dat een noodzakelijke leerfase van burgerberaden afdoende is voor een stevige basiskennis over de klimaatcrisis. De burgers in het burgerberaad doen dan intensief kennis op over de klimaatproblemen en kunnen daarmee een goed voorstel doen aan de gemeenteraad. Het is Pagina 31 van 32

daarbij belangrijk dat het beraad als geheel expertise opdoet. Zij zou graag zien dat de commissieleden, als zij een burgerberaad een goed idee vinden, dat meenemen in het antwoord op de klimaatbarometer en aangeven hoe zij daar in de komende raadsperiode aandacht aan willen geven. 5

10

De heer Van der Kaaij van Extinction Rebellion zegt dat de burger in een mal wordt geperst om antwoorden te geven. Dat maakt het niet aantrekkelijk voor de burger. Hij wijst op een evaluatierapport over participatie van de gemeente Amsterdam met betrekking tot participatie rond de RES waaruit bleek dat participatie pas goed ervaren wordt als er echt iets te kiezen valt en dus niet zoals in Lage Weide. Mevrouw Zwinkels (CDA) meldt dat haar fractie een motie heeft ingediend om, in participatie met de buren, de mogelijkheden van wind op Lage Weide te verkennen en daarbij is dus geen ja/neevraag neergelegd.

15

20

25

30

De heer Van der Kaaij zegt dat de gemeente Amsterdam heeft aangegeven dat men bij participatie over de gemeentegrenzen heen moet gaan. De CU wil geen dwang opleggen, maar hij zegt dat in Den Haag wordt aangegeven dat er meer drang en dwang nodig is. Hij denkt dat het beter is om met drang en dwang te werken, dan met haalbaar en betaalbaar. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) wat er gebeurt als uit het burgerberaad blijkt dat dwang en drang niet de oplossing zijn, zegt hij dat het burgerberaad dan opgestart is met een verkeerde boodschap vanuit de gemeente. Op een vraag van de heer Bosse (PvdA) of hij zegt dat het burgerberaad dwang en drang nodig heeft, antwoordt hij ontkennend. Het gaat niet om de vraag of er nu een klimaatcrisis of een klimaatnoodtoestand is uitgeroepen, maar wel om het feit dat er opwarming van de aarde is. Het is niet de vraag of, maar wanneer en hoe er iets aan gedaan gaat worden. De raad is daarvoor verantwoordelijk en de raad bepaalt of er acties nodig zijn. Hij heeft vanavond geen urgentie bij de commissieleden geproefd, maar vraagt om de urgentie over te brengen naar de inwoners met de boodschap dat Utrecht hier keihard aan moet werken. Hij maakt zich bijna boos, omdat dit wel de vertaling is van wat hij op straat tegenkomt, terwijl de commissieleden woordenstrijdjes spelen.

De heer Te Hoonte (VVD) wijst op het feit dat de raad de motie die Extinction Rebellion steeds aanhaalt, heeft overgenomen. De raad ziet dus wel degelijk de urgentie, maar deelt niet de wijze waarop de indieners die willen bereiken.

35

40

45

Mevrouw Van Dieren heeft ook weinig urgentie gevoeld en weinig constructieve voorstellen gehoord en dat betreurt zij. De opwarming van de aarde is een realiteit en ook haar schoonfamilie op de Filippijnen heeft hier veel last van. De klimaatcrisis laat zien dat de mens verweven is met de natuur en de medemens en zij denkt dat dit wel eens de manier zou kunnen zijn waarop mensen de weg uit de leegte kunnen ervaren. Zij roept op niet in cijfers te blijven hangen, maar het welzijn van mensen en de leefbaarheid van de aarde in het oog te houden. In de klimaatbarometer kan men aangeven hoe de opzet van de fracties in de komende tijd zal zijn. Mevrouw Zwinkels (CDA) bedankt de indieners voor hun beantwoording, hun openheid en hun kwetsbaarheid. Zij mist echter nog het antwoord op haar vraag over de suggestie voor een groenverantwoordingsdag en vraagt wat de indieners van dat idee vinden. Mevrouw Van Dieren vindt dat zeker een goed voorstel om zo de bewoners mee te krijgen.

50

De voorzitter zegt dat de indieners nog een document zullen uitdelen met het verzoek aan de fracties om aan te geven welk vervolg hieraan gegeven wordt. Mevrouw Heijne (GL) heeft een punt van orde en vraagt of de vragenlijst ook digitaal kan worden ingevuld.

55 De voorzitter zal zorgen dat er via de griffie een link aan de commissieleden zal worden gestuurd. Zij bedankt de indieners voor hun bijdrage en sluit de vergadering om 21.40 uur.

Pagina 32 van 32