Concept Verslag openbare commissie Stad en Ruimte, 2021-05-27.pdf

De heer Koning (D66) vindt dit een inventieve oplossing en mooi dat die is ingebracht in de discussie en heeft daar ook kritisch naar gekeken. Er staan ook kanttekeningen bij. D66 heeft niet de idee dat dit de oplossing is. Zijn fractie geeft de voorkeur aan haar eigen voorstel. Mevrouw Zwinkels (CDA) merkt op dat voor de tijdelijke situatie de conclusie was dat een parkeergarage niet de juiste afmeting heeft voor woningen. Zij zou het als het gaat om kwaliteit niet wenselijk vinden om in een tijdelijke situatie woningbouw te realiseren. Zij ziet meer mogelijkheden voor andere voorzieningen in de lijn van D66. Zij hoopt dan dat de exploitatietermijn past bij het voorstel van 2028. In de toekomstige situatie ziet zij woningbouw graag in combinatie met andere voorzieningen voor de buurt. De heer Işik (PvdA) herhaalt dat dit onderzocht is en dat het mogelijk is. Mevrouw Zwinkels (CDA) benadrukt dat het haar om de kwaliteit gaat; technisch is heel veel mogelijk. Zij geeft dan de voorkeur aan andere locaties als het gaat om woningbouw. Haar standpunt is dit niet te moeten willen. De beantwoording Wethouder Van Hooijdonk leidt haar antwoord in met uiteen te zetten dat het college een aantal belangen heeft gewogen. Vanuit die weging heeft het college gemeend dat op deze plek in de stad het beter is dat die garage daar weg gaat.

Voor de capaciteit is de garage niet nodig en het wekt ongewenste verkeersstromen op. In de afspraken die het college heeft gemaakt, heeft het college ervoor gezorgd dat gedurende een behoorlijk lange tijd een aanzienlijk aantal parkeerplaatsen beschikbaar is voor bewoners. Dit betreft een langdurige afspraak tot 2069. Dit is ook nog een model waarvan het college een behoorlijk exploitatieresultaat verwacht en wat ook in het beslispunt staat bij het raadsvoorstel. Het college wil dat koppelen aan het autovrij maken van de binnenstad. Het lastigste van het autovrij maken is niet de capaciteit van het parkeren, maar betreft juist de financiële kant. Zodra de garage weg is, komt er ruimte voor nieuwe ambities: wonen en andere zaken op deze locatie. Bovendien is duidelijk dat dit vlotjes is te doen. Een confrontatie zou leiden tot rechtszaken. Het is een gebalanceerd verhaal dat op geen van de belangen de extremen zoekt maar een poging is om het juiste midden te vinden. De wethouder hoopt van harte dat een groot aantal van de raadsleden zich kan vinden in dat midden. Informatieve vragen zijn gesteld over de 250 plekken die beschikbaar komen en het fasegewijs autovrij maken. In de richting van mevrouw Sasbrink zet de wethouder uiteen dat die 250 plekken al bekend waren. Dat bracht de brief van vandaag niet zozeer in.

Bij het autovrij maken van de Oudegracht is gesproken over het advies van de VVD dit in overleg te doen met bewoners en met stakeholders. Het college doet het fasegewijs. Bewoners bepalen mee over waar te beginnen. Deze Springweggarage werpt daarop nog wel een extra licht: in de timing rekening te houden met Pagina 48 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

waar actuele capaciteit is in de garages waar bewoners terecht kunnen. De wethouder verwijst naar de brief van vandaag. Het gaat niet alleen om het gesprek met bewoners, maar ook om de monitoring van ruimte. De combinatie van beide levert de beste plek op. Mevrouw Oosters ging ook in op loop- en fietsafstanden. Met fietsafstanden kan het alleen maar meevallen, zo merkt de wethouder op. Zij kan zo snel mogelijk antwoorden op de vragen over lichthinder. Zij heeft vernomen van de exploitant dat niet gewacht hoeft te worden totdat de gemeente de garage in exploitatie neemt. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of zij goed begrepen heeft dat dit volledig voor rekening komt van de gemeente. Of deelt de exploitant nog mee in de kosten? Wethouder Van Hooijdonk antwoordt dat de gemeente de kosten op zich neemt. De heer De Pagter (VVD) vraagt of hij goed begrijpt dat de gemeente in een garage die van een particuliere exploitant is de lichtinstallatie gaat aanpassen en dat zelf gaat betalen. Hij vindt dat ongelooflijk. Wethouder Van Hooijdonk licht toe dat de gemeente probeert iets maatschappelijks tot stand te brengen. Daarbij horen de 250 plekken die beschikbaar komen en aan de andere kant rimpelloos komen tot het uitfaseren van de garage. De gemeente probeert iets te doen voor de mensen daar in de buurt. Zij vervolgt haar beantwoording.

Zij bevestigt de heer Koning en de heer Van der Graaf dat het beleid ten aanzien van de deelauto’s ruimhartiger kan. Zij stelt voor met het aantal van 6 te beginnen. Dit moet zich eerst bewijzen. Dit is nadat bewijs uit te breiden. Beide heren namen het woord “hub” in de mond. Dat is ook de gedachten van het college: dat dit een tijdelijke experimenteerplek wordt waar dit is uit te proberen, of het kan werken en op welke manier dan en met welke faciliteiten daaraan toegevoegd, ook met de gedachte een deel van de fietsenstalling daaraan te koppelen, zodat de overstap auto naar fiets te faciliteren is. Ook dat is nieuw zeker op deze locatie. Zeker wanneer de gemeente zelf exploitant is, heeft zij de ruimte om daarin zelf te gaan handelen, te stimuleren en uit te breiden wat goed werkt. Richting de heer Schipper merkt de wethouder op dat de buurtstallingen in de binnenstad het ontzettend goed doen. De ervaring tot nu toe is dat het probleem altijd is om ruimte te vinden. Wanneer er ruimte gevonden wordt, is zij in de kortste keren uitverkocht. Hier is veel vraag naar. De hub-functie is nieuwer en zal op haar werking uitgeprobeerd moeten worden. Ten derde is de suggestie gedaan een soort pop-up stalling te maken. Zij geeft de heer Schipper daarin gelijk. Het zal een enorme uitdaging zijn om dit communicatief tussen de oren te krijgen bij mensen.

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vraagt of het mogelijk verstandiger is op de eerste twee punten in te zetten, namelijk het experimenteren met auto-fietscombinatie en de buurtsstalling. Hij stelt voor daarop de focus te leggen en voor de derde te zoeken naar een andere locatie. Wethouder Van Hooijdonk had begrepen dat dit ook een wens van de raad was. Zij schetst de situatie met betrekking tot de inrichting ter plekke. Wanneer het derde punt daar zou gaan werken, is dat een aanwinst. Zij pleit ervoor de paar jaar aan te wenden om dit te proberen. De heer Weistra (GroenLinks) vraagt of het nodig is hierover een besluit te nemen. Hij stelt voor de pop-up als open optie bijeen te laten zonder daartoe te besluiten. Wanneer iedereen dit een goed idee vindt, hoeft het besluit niet genomen te worden maar kan ermee geëxperimenteerd worden. Mevrouw Zwinkels (CDA) grijpt iedere kans aan voor fietsparkeren in de binnenstad. Het lijkt haar mooi wanneer hierover goede communicatie plaatsvindt. Wethouder Van Hooijdonk gaat in op de technische vraag van de heer Weistra. Het enige dat echt van belang is in dit voorstel van het college is om een stukje exploitatie daarvoor in te zetten. Dat is logisch om nu te doen. Wanneer de raad het later wil, moet het volledig uit de parkeerexploitatie gefinancierd worden.

Mevrouw Sasbrink en de heer Van der Graaf vroegen beiden aandacht voor de verkeersveiligheid - de overlast van het aanrijden naar de parkeergarage. De wethouder heeft niet begrepen dat hiervoor al afgeronde plannen klaarliggen. Zij is ook wethouder Verkeer. Zij zegt toe een scan te zullen maken om na te gaan of in termen van veiligheid hier iets aan de hand is en zo ja of daaraan nog iets te doen is. Pagina 49 van 67

5

10

15

20

Mevrouw Sasbrink stelde zeer begrijpelijke vragen over de luchtkwaliteit, geluid en groen. De wethouder vreest bij luchtkwaliteit en geluid gebrek aan handelingsperspectief te hebben. Het zal lastig zijn om het groen helemaal tot wasdom te laten komen in de tijd waarin deze parkeergarage er nog staat. De wethouder zegt toe in de verkeersveiligheidsrapportage na de eerstvolgende (Q1 2022) te melden wat uit de toegezegde verkeersveiligheidscan is gekomen. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is heel erg tevreden met deze toezegging. Het ging hem niet alleen om de verkeersveiligheid maar ook om de voetgangersroute richting de Mariaplaats vanuit het station. Wethouder Van Hooijdonk begrijpt dat de heer Van der Graaf ook doelt op discomfort als gevolg van overlast. Het college zal er naar kijken. Zij vervolgt haar beantwoording met in te gaan op de woningbouw. Zij adviseert de heer Işik in te zetten op de definitieve situatie en niet op de tijdelijke. Zij zou willen focussen op wat na de garage te ontwikkelen is. Het is de commissie bekend dat hierop een proces loopt. In dat proces is woningbouw een onderdeel. Kijkend naar de Woonvisie (beleid dat is vastgesteld) is te zien dat op deze plek omhoog gestuurd zou moeten worden; anders zal de gewenste verhouding niet ontstaan. Wat haar betreft staan de pijlen de goede kant op en kan de heer Işik die incasseren.

Van belang is de ruimte hier vrij te maken zo dat de woningbouw tot stand kan komen. De heer Işik (PvdA) begrijpt wat de wethouder zegt. Tegelijkertijd beseft hij dat de gemeente Utrecht een wooncrisis heeft. In deze studentenstad zijn betaalbare woningen nodig, ook als ze van tijdelijke aard zijn. Hij vraagt het college hierover nog eens goed na te denken. Wat hem betreft moet de lijn naar boven 40% zijn. Wethouder Van Hooijdonk vindt het ingewikkeld om op deze plek op dit moment dit toe te zeggen. Zij begrijpt ook de inzet vanuit de commissie om tot woningbouw te komen.

25 De voorzitter concludeert dat hiermee de eerste termijn is afgerond. Zij verneemt desgevraagd dat de commissie geen vragen heeft gemist. De tweede termijn 30 De voorzitter vraagt of partijen in de tweede termijn het woord willen voeren.

35

40

45

De heer De Pagter (VVD) geeft dit agendapunt de B-status mee naar de raad en stelt voor de bespreking in de raad drie kwartier voor. Hij is geïnteresseerd om samen met D66 na te gaan of de erfpacht al of niet te verlengen is. Mevrouw Sasbrink (Partij voor de Dieren) dankt de wethouder voor het snel oppakken van de verkeersveiligheid. Zij vindt het fijn te horen dat de lichthinder snel wordt opgepakt. Op het vergroenen van de omgeving en het antwoord dat het tijd nodig heeft om tot wasdom te komen, repliceert zij dat er groen is dat best de moeite waard is om voor een paar jaar in te zetten. Dit is mogelijk ook mee te nemen richting de nieuwe bestemming. Zij kondigt een oude wet of een motie aan als het gaat om de parkeergarage zo onaantrekkelijk mogelijk te maken. Zij gaat voorlopig mee met het voorstel om drie kwartier uit te trekken voor de bespreking in de raad. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) schetst dat hij mogelijk nog iets gaat doen met de hub en het minder aantrekkelijk maken van het parkeren en vormen van mobiliteit.

50

De heer Işik (PvdA) stelt voor een uur uit te trekken voor de bespreking in de raad gezien de reacties tot nog toe. De PvdA overweegt een motie in het licht van sloop/nieuwbouw en percentages sociale- en middenhuur. Pagina 50 van 67

De heer Schipper (SP) zal nadenken over het antwoord dat hij heeft gekregen van de wethouder over het verschil tussen een pop up en een buurtstalling. Hij kondigt aan niet onevenredig veel tijd hieraan te willen besteden in de raad. 5

Mevrouw Zwinkels (CDA) zal geen aanvullende voorstellen doen. Zij is benieuwd naar het voorstel van de ChristenUnie. Wat haar betreft kan de bespreking 45 minuten duren in de raad en het mag ook van haar een uur duren. Mochten er nog suggesties komen die passen in de termijnen die het college voorstelt, gaat ook daar haar interesse naar uit.

10

15

20

25

30

De heer Koning (D66) trekt een uur uit voor de bespreking in de raad. Hij overweegt een amendement om de 2034 variant mogelijk te maken en zal misschien daarvoor ook steun zoeken in de raad. Hij merkt op dat het bestuur in de jaren tot aan de sloop, iets zou kunnen met deze parkeergarage, in artistiek en cultureel opzicht, zeker wanneer de bovenste verdieping leeg zou komen. Hij vraagt de wethouder of dit mogelijk gemaakt zal worden, of het nu gaat om 2028 of 2034. Is zoiets ook denkbaar in de 2028-variant? Misschien te combineren met een mooie suggestie van de Partij voor de Dieren om de garage met groen te laten overwoekeren. De heer Weistra (GroenLinks) verwacht niet veel extra tijd nodig te hebben. Hij roept de SP op overleg mogelijk te laten zijn om het kwartje de juiste kant op te laten vallen als het hem alleen gaat om de pop-up-stalling. De beantwoording Wethouder Van Hooijdonk brengt in dat tijdelijke events gewoon mogelijk zijn. Zij begrijpt ook dat de D66 fractie daarin potentie ziet. Het wordt ingewikkelder wanneer van alles verbouwd moet worden en constructies moeten worden gemaakt. Hoe korter de tijd is, hoe ingewikkelder het is om dat rond te krijgen. Een dansvoorstelling op het dak zou mogelijk zijn. De gemeente gaat het niet zelf bedenken. Zij wil wel daaraan meewerken. Zij sluit zich aan bij de inbreng van de heer Weistra richting de SP.

35

De voorzitter concludeert dat hiermee de tweede termijn is afgerond. Zij kreeg één toezegging: − de wethouder zegt toe een scan van de verkeersveiligheid in relatie tot de parkeergarage Springweg te maken en hierover de raad te rapporteren bij de Voortgangsrapportage Verkeer in het eerste kwartaal van 2022. Dit agendapunt gaat door naar de raad met de B-status voor een bespreking van maximaal 60 minuten.

40

De voorzitter schorst de vergadering voor 5 minuten en heropent die vervolgens. 9.

45

50

Raadsvoorstel Stedenbouwkundig plan Hoogbouwkavel Leidsche Rijn

Centrum Noord

Beleidsveld: Ruimtelijke Ontwikkeling - wethouder Verschuure Het college legt de gemeenteraad ter vaststelling een Stedenbouwkundig Plan voor de zo aangeduide hoogbouwkavel Leidsche Rijn Centrum Noord. Dit plan gaat uit van een ’verticaal dorp‘ met 3 torens waarvan de hoogste 140 meter bedraagt. Binnen het plan worden maximaal 1.200 woningen mogelijk gemaakt. Het gaat om sociale huur, middeldure huur, levensloopbestendige woonappartementen en koopwoningen. Naast wonen is er ruimte voor horeca, commerciële voorzieningen, ontspanning en maatschappelijke voorzieningen. De raad wordt voorgesteld het stedenbouwkundig plan vast te stellen. Na vaststelling wordt dan later het bestemmingsplan aan de raad voorgelegd. Dat bestemmingsplan zal een uitwerking zijn van het stedenbouwkundig plan.

De voorzitter leidt de bespreking van dit agendapunt in en refereert daarbij aan de annotatie bij de agenda (zie boven). De commissie bespreekt het raadsvoorstel in twee termijnen. Pagina 51 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

De commissie Mevrouw Van Ophem (Student & Starter) maakt een voorstelling van dit plan in de praktijk. Zij geeft een impressie van het leven in een verticaal dorp bij slecht weer. Zij schetst de visie van haar fractie op de hoogbouwkavel in Leidsche Rijn. Zij ziet haar visie tot haar vreugde terug in de plannen: een heus woondorp met sportvoorzieningen, horeca, cultuur, maatschappelijke ruimten, woningen: allemaal aanwezig in één gebouw. Haar fractie kan zich hierin vinden. Utrecht groeit als stad zoals te lezen is in de Utrecht monitor. Ook in het raadsvoorstel zal deze ontwikkeling zich in de komende jaren doorzetten. De stad maakt een schaalsprong door, wordt steeds dynamischer, levendiger, moderner en komt tot unieke en ambitieuze projecten, zoals rondom het Jaarbeursplein, en nu ook op deze locatie. Zij schetst de bewegingen die plaatsvinden op de woningmarkt. Zij ziet wat fout gaat op de woningmarkt, graag verholpen. De ambities die haar fractie heeft om als stad te ontwikkelen en te groeien en te verbeteren, kunnen alleen bereikt worden door plannen zoals het plan dat nu voorligt. Haar fractie kan zich grotendeels vinden in het voorstel. Zij noemt het plan rondom de fietsenstalling, deelmobiliteit, energieneutraal bouwen. Zij gaat vervolgens in op enkele punten. (1) 28 meter hoger bouwen dan de Dom. Haar fractie vindt dat noodzakelijk.

Zij steunt deze plannen en ziet graag dat in de toekomst hierop wordt doorgepakt. (2) De woningbouwverdeling; zij leest dat er een opgave is van 15% sociale huur. Dat is op zichzelf aan de lage kant. In de Woonvisie geldt 35% sociale huur als uitgangspunt. Haar fractie is blij met de 11% levensloopbestendige woningen en de 25% middeldure huurwoningen. Voor wat betreft de sociale huur wil zij graag van de wethouder weten hoe die precies is ingevuld. Zij vraagt of daar speciale studentenwoningen of woningen voor jongeren bij zitten. Dit is goed voor de mix van bewoners in Leidsche Rijn en zij doelt dan specifiek op de woontorens. Zij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Zij staat met betrekking tot groene gevels op het standpunt “groen van binnen groen van buiten”. Haar fractie is blij te lezen dat veel groen is verwerkt in het interieur van de woontorens in de vorm van groene oases, groene pleinen. Zij ziet graag een zelfde soort ambitie met betrekking tot het exterieur: groene gevels creëren niet alleen een vette urban jungle vibe, maar zijn behoorlijk behulpzaam in klimaatadaptatie. Al met al is haar fractie tevreden met de voorliggende plannen.

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt dit een mooi plan met veel verschillende aspecten: een kans om hoogbouw te ontwikkelen in Utrecht zoals Utrecht dat wil: 1200 woningen en ruimte voor horeca, maatschappelijke voorzieningen, en belangrijker nog: ruimten waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten. Hij vindt de visie op ontmoeten in het gebouw goed. 2% van het totale woonoppervlak is hiervoor gereserveerd. In de SPVE komt dit niet meer zo duidelijk naar voren. Hij vraagt welke afspraken met de ontwikkelaar gemaakt zijn over de gemeenschappelijke ontmoetingsruimte en of het college dit niet gedetailleerder moet vastleggen in het SPVE. Hoe te borgen dat deze gemeenschappelijke ruimten gaan werken zoals bedoeld. Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Parallel aan deze vergadering wordt vanavond ook gesproken over de Utrechtse Sportagenda. Momenteel ontstaan steeds groter wordende tekorten aan zalen en velden en sportvoorzieningen. De voorzieningen staan onder druk. De vraag is welke ruimte de voorzieningen in deze torens bieden. In dit verticale dorp moet voor sport voldoende ruimte zijn, vindt zijn fractie. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat dit plan niet op zichzelf staat. Het is onderdeel van de totale ontwikkeling van Leidsche Rijn.

Hij vraagt of de heer Van der Graaf heeft nagevraagd of er elders in Leidsche Rijn rekening gehouden is met sportvoorzieningen gezien deze woningen. Hij vindt het apart de realisatie daarvan te vragen bij deze specifieke kavel. Pagina 52 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) merkt op dat in het hele SPVE doorklinkt dat het een verticaal dorp moet worden. Hij stelt zich voor alle voorzieningen in deze hoogbouw een plek te geven. Daar hoort wat zijn fractie betreft ook sport bij. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt hoe ver de heer Van der Graaf gaat met de voorzieningen; waar ligt de grens. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) bevestigt dat na te denken is over welke voorzieningen wel en welke niet in deze woontorens moeten worden opgenomen. Wanneer hij zo ver zou gaan als onderwijsinstellingen, moet die noodzaak er zijn. Mevrouw Zwinkels (CDA) doet de suggestie te denken aan kinderopvang. Zij vraagt de reactie van de heer Van der Graaf. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) herhaalt dat gekeken moet worden naar de voorzieningen die in de omgeving aanwezig zijn. Hij sluit een kinderdagverblijf niet uit. Mevrouw Dekker (D66) sluit zich aan bij de inbreng van de heer Van der Graaf. Dan hoeft zij dit niet op te nemen in haar eigen bijdrage. Zij brengt in herinnering dat recentelijk de barcode vastgesteld is. Zij verwacht dat er voldoende voorzieningen zijn bij het toevoegen van 1200 woningen. Zij vraagt de reflectie hierop van de wethouder. Komen er voldoende voorzieningen voor sport, cultuur en onderwijs? De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat de barcode niet op kavelniveau functioneert.

In de wandelgangen verneemt hij dat de school op de Jazzsingel nog helemaal niet vol zit. Hij deelt het dat het goed moet functioneren, dat de juiste voorzieningen daar moeten zitten. Hij vindt dat kinderopvang interessant kan zijn. Het gaat om een integrale ontwikkeling en hij gaat ervan uit dat in die ontwikkeling rekening met de voorzieningen is gehouden. Hij is benieuwd naar de reactie van de wethouder. Mevrouw Dekker (D66) bevestigt dat de ontwikkeling van de voorzieningen niet per se in deze kavel hoeft. De vraag is of de nodige voorzieningen gewaarborgd zijn. De heer Te Hoonte (VVD) denkt dat de commissie hier wel uitkomt. Hij schetst de mogelijke toevoeging van speelvoorzieningen. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is heel erg benieuwd hoe de barcode hier functioneert en hoe dat uitgewerkt wordt. Hij vraagt of de wethouder de raad hierover afzonderlijk kan informeren omdat dit op een later moment terugkomt. In reactie op de vraag van de heer Te Hoonte of alles opgelost moet worden in deze kavel, antwoordt hij ontkennend. Het idee van de barcode is om naar de wijk te kijken. Hierover moet wel goed nagedacht worden omdat dit een uniek stukje stad is. Hij merkt hij op dat de participatie lang geleden heeft plaatsgevonden. Hij vraagt hoe recentelijk getoetst is of dit plan daadwerkelijk tegemoet komt aan de behoeften van de omwonenden.

Of komt dit nog aan bod? De heer Işik (PvdA) vindt het kwalijk dat de heer Van der Graaf niet ingaat op de woningbouwprogrammering en dat de Woonvisie van het college niet gehaald wordt als het gaat om sociale woningbouwpercentages. Hij vraagt hoe dat mogelijk is. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) licht toe dat hierover in technisch opzicht al het nodige gevraagd is en dat daarop duidelijke antwoorden zijn gegeven. Hij gaat er kort op in met mee te delen dat zijn fractie heel erg blij is met de 11% levensloopbestendige woningen en dat zij dat juist ziet als een toegevoegde waarde op deze plek in de stad, juist als het gaat om deze hoogbouwvoorzieningen. De heer Te Hoonte (VVD) is benieuwd te vernemen of de heer Işik in beeld heeft van wat om deze kavel heen aan sociale woningbouw is gerealiseerd in de afgelopen twee en een half jaar. En dat ook in dat opzicht deze kavel niet op zich staat. Hij noemt projecten met sociale woningbouw die voortgang hebben en projecten die zijn opgeleverd. Kent de heer Işik het totaalpercentage sociale woningbouw in de wijk? De heer Işik (PvdA) stelde de vraag van de heer Van der Graaf. Hij kent de opvatting van de VVD als het gaat om sociale woningbouw. Hij vraagt naar de mening van de heer Van der Graaf als het gaat om het niet halen van 35% in de Woonvisie. Pagina 53 van 67

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het jammer dat in dit project dat percentage niet gehaald wordt. Het gaat om het percentage dat in de hele wijk gehaald wordt. Hij legt de vraag voor aan de wethouder welke de reden is dat dit project laag zit in het percentage en hoe dat elders in de wijk gecompenseerd wordt. Ook hij is benieuwd naar het antwoord van de wethouder. 5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Mevrouw Heijne (GroenLinks) is in grote lijnen te spreken over dit voorstel. Het gaat om een verticaal dorp dat tot haar verbeelding spreekt. Zij refereert aan de beschrijving die mevrouw Van Ophem gaf. Haar fractie kan zich voorstellen dat dit een levendige en prettige plek wordt. Tegelijkertijd is het spannend of wat beoogd wordt lukt. Zij besteedt aandacht aan waaraan wat haar betreft nog aandacht geschonken moet worden. Het eerste dat haar fractie opviel was de mix in het woonprogramma. Het plan bevat 25% sociaal, 25% middenhuur. Dat is meer dan de voorwaarden die het college stelde in de tender. In dat opzicht is er sprake van winst. Deze aantallen dragen niet bij om de doelstellingen uit de Woonvisie in het Coalitieakkoord te realiseren. Zij refereert aan de inbreng van de heer Te Hoonte dat in de omgeving al meer sociale huur is. Zij beseft dat niet met terugwerkende kracht de voorwaarden zijn aan te passen. Zij vraagt de wethouder in gesprekken met de ontwikkelaar te benadrukken dat het de wens is om het percentage sociale huur meer in de richting van de 35% te brengen. De heer Işik (PvdA) helpt GroenLinks. Hij stelt voor de 11% levensloopbestendige woningen die in de middenhuur zitten om te buigen naar sociale huur; dan is het percentage bereikt. Mevrouw Heijne (GroenLinks) zou dat zeker willen. Zij zou de wethouder willen vragen of hij daartoe mogelijkheden ziet.

De heer Işik (PvdA) vraagt bevestiging dat GroenLinks de 11% levensloopbestendig naar sociale huur wil brengen. Mevrouw Heijne (GroenLinks) beaamt met de heer Işik liever meer sociale huur te willen. Zij betreurt de 25% sociale huur in dit project. Zij herhaalt haar argumenten met betrekking tot dit percentage in vergelijking tot de tender die was uitgeschreven. Zij is benieuwd naar het antwoord van de wethouder. De heer Te Hoonte (VVD) zou het betreuren wanneer die 11% levensloopbestendig Wonen in de middenhuur in de sociale huur getrokken wordt. Het komt hem voor alsof wanneer mensen boven de 33.000 euro inkomen hebben of gezamenlijk 68.000 euro geen behoefte zouden hebben aan levensloopbestendig wonen. Dat is wat hem betreft niet waar. Hij vindt het percentage van 11% goed voor de beweging in de markt. Woningen moeten ook weer vrijkomen voor een gezin. De heer Işik (PvdA) zegt niet de 11% levensloopbestendig niet te willen. Hij vraagt de VVD te beseffen dat in Utrecht 45.000 per jaar actieve woningzoekenden zijn als het gaat om de sociale huur. Hij vraagt aandacht voor de gemiddelden in de sociale huur opgeleverd in het afgelopen jaar. Hij benadrukt zijn standpunt met betrekking tot het nakomen van de ambities van het college. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat 350 woningen nog niet vergeven zijn.

Daaruit concludeert hij dat het aanbod in de andere categorieën niet extreem groot kan zijn. De heer Işik (PvdA) keert zich tegen de framing van hem door de VVD en geeft daarvoor zijn argumenten. Hij herhaalt zijn standpunten. Mevrouw Dekker (D66) vraagt GroenLinks en de PvdA of deze fracties het met D66 eens zijn dat dit mooie gebouw betaald moet worden en in aansluiting op de inbreng van de heer Te Hoonte, noemt zij de toename van sociale huur in de buurt en dat is afgesproken dat per wijk 35% sociale huur gerealiseerd zal worden en niet per plan. Zij vraagt of de fracties het met haar eens zijn. Mevrouw Heijne (GroenLinks) merkt op dat het college per saldo in de richting van de 35% sociale huur wil. Dan helpt het niet om plannen te realiseren die daaraan niet voldoen. Zij herhaalt in dit licht haar vraag aan de wethouder. Zij vervolgt haar inbreng in haar termijn. Zij brengt voor het voetlicht dat in de voortgangsrapportage van de ontwikkelaar te lezen is dat een aanzienlijk deel in de vrije sector, huurwoningen bereikbaar gemaakt worden voor een grote doelgroep als het gaat om het huurniveau door die te laten vallen in de middenhuur. Zij juicht dat toe. Ook leest zij dat voor de aanpassing in het vrije sectorprogramma de gemiddelde omvang van Pagina 54 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

de appartementen iets lager komt te liggen. Dat baart haar fractie zorgen. GroenLinks ziet graag dat een minimaal aantal vierkante meters wordt vastgesteld met de minste gebruiksoppervlakte, bijvoorbeeld van 40 en 80 m² en gemiddeld gebruiksoppervlakte van 60 m². Zij vraagt of de wethouder kan toezeggen dat hij daarover afspraken maakt met de ontwikkelaar. Wanneer de ontwikkelaar dan toch het vrije deel van het vrije sectorprogramma in de middenhuur wil laten vallen, vraagt zij of hij dat met de ontwikkelaar wil bespreken om dat voor de komende 20 jaar beschikbaar te laten in dit betaalbare segment. Zojuist werd door verschillende partijen gerefereerd aan alle voorzieningen in het complex. GroenLinks is daarover zeer te spreken. Haar fractie vraagt zich wel af hoe ervoor te zorgen dat de aanvullende voorzieningen ook echt gericht zijn op een divers publiek, zodat die voorzieningen er ook zijn voor mensen met een kleine beurs, en dat ook kleine ondernemers zich daar kunnen vestigen. Zij vraagt of de wethouder of dit goed in beeld is en de reactie daarop. De ChristenUnie sprak over het bouwen van de gemeenschap. Zij merkt op dat de gemeenschap niet zomaar ontstaat door ruimten te creëren. Die gemeenschap moet opgebouwd worden. De vraag is hoe dat te doen. Ze denkt daarbij aan ontmoetingsplekken maar ook samen met bewoners nagaan waaraan behoefte is.

Zij noemt in dit verband de wintertuin in zelfbeheer. Zij vraagt of de wethouder iets kan zeggen over plannen daarvoor. De openbare ruimten zijn heel erg aantrekkelijk. Zij vraagt aandacht voor die plekken in de de late avond en nacht. Zij vraagt hoe ervoor te zorgen dat altijd en overal en voor iedereen de openbare ruimte een prettige plek is. Zij vraagt of daarvoor aandacht is. Zij denkt aan kleur en licht, en aan ramen om vanuit de doorgangsroutes in het gebouw zicht te hebben op de openbare ruimten. Andere partijen spraken ook over openbare ruimte en groen. Wat betreft de openbare ruimte lijkt de intentie goed te zijn. Zij sluit zich aan bij de inbreng van Student & Starter over de vergroening van de buitenkant van het pand. Het uitgangspunt “groen tenzij” staat wat haar betreft enigszins impliciet in de stukken. Zij benadrukt dit uitgangspunt. In het verlengde van de openbare ruimte leest zij dat de 4,5 meter hoge plint uitgevoerd wordt in grijs natuursteen of in materialen met een vergelijkbare uitstraling. Haar fractie werd daarover niet enthousiast. Zij vraagt hierop de reactie van de wethouder. De mobiliteitsconcept klinkt goed. GroenLinks is blij met de stimulatie van lopen en fietsen en OV. Daarnaast wordt ingezet op deelmobiliteit. GroenLinks ziet graag dat de deelmobiliteit ook echt toegankelijk is voor de minder draagkrachtigen.

Zij vraagt of de wethouder daartoe mogelijkheden ziet. Ze denkt aan bijvoorbeeld korting voor mensen met een U-Pas. Zij stelde een reeks technische vragen over energieneutraal, geluid en luchtkwaliteit. Op die vragen kreeg zij goede antwoorden. Zij benadrukt in dit licht haar wens dat het college bij het definitieve ontwerp expliciet ingaat op de energieprestatie, de geluidsnormen en de luchtkwaliteit. Zij blijft zitten met haar vraag over de wijze van het verwarmen. Zij leest dat er gebruik gemaakt wordt van een Centraal bodemenergiesysteem. Dat wordt aangevuld met stadsverwarming. Bij de transitie Visie Warmte begreep zij dat nieuwbouw niet aangesloten zou worden op stadsverwarming. Zij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Hoe verhoudt zich een en ander tot elkaar? De heer Schipper (SP) vraagt hoe GroenLinks aankijkt tegen de energie die de productie van het gebouw gebruikt. Hij vraagt of GroenLinks zich daarin verdiept heeft. Mevrouw Heijne (GroenLinks) begrijpt dat de heer Schipper stelt dat bouwen in grotere hoogten, meer energie kost. De heer Schipper (SP) antwoordt bevestigend; het gaat hem om de hoogte en de hoeveelheid beton en de loze ruimte die ermee gecreëerd wordt vanwege de hoogte. Beton draagt niet bij aan een duurzame productie. Wat hem betreft zou anders gekeken moeten worden naar deze kavel. Mevrouw Heijne (GroenLinks) vindt dit een goed punt.

Zij is benieuwd naar de bijdrage van de heer Schipper en naar de reactie van de wethouder daarop. Zij vindt dat het voorstel dat nu voorligt op zijn merites moet worden beoordeeld. Zij beschouwt hiermee haar bijdrage als afgerond. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vraagt of de U-Pas voor deelmobiliteit per locatie geregeld moet worden, of straks integraal bij het Mobiliteitsplan. Hij vraagt hoe GroenLinks dit ziet. Pagina 55 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Mevrouw Heijne (GroenLinks) lijkt het goed dit integraal te regelen bij het mobiliteitsplan. Dan is het overall geregeld. Mevrouw Zwinkels (CDA) gaat in op geluidshinder en luchtkwaliteit. Zij merkt hier vooruitschuiven op en dat dit wordt beschouwd bij het bestemmingsplan. Zij vraagt waarom mevrouw Heijne nu gerustgesteld is naar aanleiding van de technische antwoorden. Zij ziet die geruststelling graag terug in de stukken. Mevrouw Heijne (GroenLinks) herhaalt haar inbreng over de technische antwoorden. Zij vertrouwt erop dat dit goed onderbouwd terugkomt in de definitieve plannen. Mevrouw Dekker (D66) is heel blij met dit in haar ogen een mooi project. Zij complimenteert Student & Starter met haar beschrijving. D66 houdt van iconische gebouwen. Die gebouwen moeten een plint hebben en een kroon. Zij vraagt hoe de kwaliteit van dit gebouw gewaarborgd wordt. Zij vraagt extra aandacht te besteden aan de iconische waarde van het gebouw. In het licht van het woningbouwprogramma deelt zij mee dat D66 blij is met dat een groot deel daarvan is gerealiseerd. Zij vraagt de betaalbaarheid onderdeel te laten maken van het plan. Zij vraagt of de wethouder dit wil meenemen in de gesprekken met de ontwikkelaar. Daarnaast zijn woonplicht en het anti speculatiebeding onderdelen van het plan. Zij krijgt hierop graag antwoord.

Zij sluit zich aan bij de inbreng van Student & Starter en GroenLinks over groen. Het kan wat haar betreft groener. Zij vraagt meer focus op groen Ook vraagt zij in het kader van stedelijk leven of de bewoners voldoende buitenruimte hebben dan wel gezamenlijke tuinen. In het kader van mobiliteit is haar fractie blij met het aanbod van deelmobiliteit. Zij sluit zich aan bij de vragen van GroenLinks over de toegankelijkheid van deelmobiliteit voor mensen met een kleinere portemonnee. Het moet een vervanging zijn van het hebben van een eigen auto. Zij vraagt in dit licht ook aandacht voor het hebben van kinderzitjes. Zij merkt op dat fietsparkeren goed gewaarborgd is in het plan; zij vraagt hoe het zit met bezoekersparkeren. Zij vraagt of het college daarvoor aandacht heeft. Zij vraagt of het college in gesprek gaat met de NS over het stimuleren van openbaar vervoer. Zij sluit zich aan bij de woorden van mevrouw Heijne over het geluid. Zij vindt dat dit plan moet voldoen aan de geluidsnormen. Mevrouw Zwinkels (CDA) gaat in op het parkeren. Het college gaat van 800 plekken terug naar 600. Zij vraagt hoe D66 ervoor gaat zorgen dat het bemachtigen van een parkeerplek toegankelijk is voor iedereen die daar gaat wonen en dat het onbetaalbaar wordt vanwege de krapte. Mevrouw Dekker (D66) merkt op dat in het plan is opgenomen dat er ruimte beschikbaar is in parkeergarages in de buurt.

Er zijn daar vele parkeergarages. Daarnaast is met de commissie gedeeld via technische vragen dat daarover afspraken gemaakt zullen worden. Zij vertrouwt daarop. De heer Işik (PvdA) vindt dat iedereen zeker moet zijn van een fijne en betaalbare woning. Hij is van mening dat het college dat mogelijk maakt. Zijn fractie vindt dat het college zou moeten kiezen voor de Amsterdamse variant 40 : 24% zodat iedereen fijn en mooi kan wonen. Hij vindt het goed dat er 1200 woningen worden gebouwd. Het woningbouwprogramma bestaat uit 25% sociale huur en 25% middenhuur en 11% levensloopbestendig wonen en 2200 m2 ten behoeve van zorggerelateerde zaken. Het woningbouwprogramma wijkt af van de ambitie van het college van 35%. Hij merkt op dat dit niet het eerste project is met een afwijking van die ambitie. Hij stelt de waarde van de ambitie ter discussie wanneer die niet wordt nagekomen. Hij verzoekt het college na te gaan of de bereidheid bestaat terug te gaan naar de tekentafel met de ontwikkelaar om na te gaan of het percentage sociale huur is op te schroeven. Voor de PvdA is het onacceptabel dat in het raadsvoorstel wordt opgenomen dat de sociale huurwoningen van 25% voor 20 jaar is. Normaal geldt 50 à 60 jaar. Hij vraagt waar die periode van 20 jaar vandaan komt.

Wat zal er gebeuren na 20 jaar? Worden die woningen dan allemaal verkocht? Komen ze in de liberalisatie? Hij vraagt de reactie van de wethouder. Pagina 56 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Hij gaat akkoord met 11% levensloopbestendige woningen. Hij vraagt of het mogelijk is een deel daarvan toegankelijk te maken voor de sociale huurders. Hij krijgt hierop graag de reactie van het college. Koopwoningen moeten wat hem betreft betaalbaar zijn. De PvdA wil niet dezelfde taferelen hebben als die in het Wilhelminapark. Hij vraagt of het college kan toezeggen dat koopwoningen niet duurder mogen zijn dan 325.000, de grens die de Nederlandse hypotheekgarantie stelt. Hij krijgt hierop graag een toezegging en stelt een motie/amendement in het vooruitzicht wanneer hij die toezegging niet krijgt. Een deel van het programma bestaat uit maatschappelijke voorzieningen: 48 kamers met bepaalde zorg. Hij vraagt of die voorziening voor iedereen toegankelijk is. Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of de heer Işik het penthouse op 140 meter hoogte ook wil doen verkopen voor 325.000 euro onder NHG-garantie. De heer Işik (PvdA) repliceert geen penthouse in de stad te willen. Hij wil toegankelijke betaalbare woningen in de stad, voor de leerkrachten, de politie agenten, voor de loodgieter. Hij heeft behoefte aan betaalbare koop en huur. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat hij de illusie heeft dat hiermee de heer Işik het plan onhaalbaar maakt. De heer Işik (PvdA) wijt dat aan de keuze van de VVD.

Het gaat hem om de politieke keuze: welke doelgroep wil het college daar huisvesten? Hij herhaalt zijn informatie over zijn doelgroep. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat het hier gaat om het bouwen van een gebouw om überhaupt woningen te hebben en dat er woningen zijn die onder de rendabele prijs worden verkocht en dat er waarschijnlijk ook woningen in het plan moeten komen waaraan verdiend wordt. Wanneer het niet doorgaat, worden ook de sociale huurwoningen niet gebouwd. De heer Işik (PvdA) benadrukt de keuzes die hij maakt. De primaire behoefte van mensen is het hebben van een huis. De heer Nagtegaal (PVV) vult de inbreng van de heer Işik aan met op te merken dat er geen betaalbare koop meer bestaat. Hij maakt een rekensom. Hij is het aan de ene kant eens met de inbreng van de heer Te Hoonte en aan de andere kant stelt hij dat eigenlijk geen koopwoningen gerealiseerd zou moeten worden. Eigenlijk zouden er alleen huurwoningen opgeleverd moet worden. Hij vraagt naar de mening van de heer Işik. De heer Işik (PvdA) antwoordt dat hij de verschillende categorieën niet afwijst (sociaal, middenhuur, betaalbare koop). Hij benadrukt dat de koopwoningen betaalbaar moeten zijn. Hij herhaalt zijn standpunt ter zake.

De heer Te Hoonte (VVD) vraagt de wethouder naar de consequenties van het plan van de heer Işik voor de grondopbrengst op dit project en naar de eventuele consequenties voor het coronaprogramma dat is opgenomen in de Voorjaarsnota. De heer Işik (PvdA) leest bij de financiële grondexploitatie één regel over de financiële uitvoerbaarheid: “De ontwikkeling past binnen de kaders van de exploitatie van het centrum van Leidsche Rijn.” Hij vervolgt zijn inbreng. In het licht van de maatschappelijke voorzieningen sprak hij over 48 kamers ten behoeve van geestelijk gehandicapten. Hij vraagt of die kamers voor iedereen toegankelijk zijn. Hij vraagt of er nog andere maatschappelijke voorzieningen nodig zijn, zoals een speelplaats voor de kinderen, basisschool, sport, et cetera. Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Het college spreekt in zijn voorstel over de nieuwe parkeervisie. Die visie moet nog in de raad worden vastgesteld. Hij vraagt hoe het mogelijk is een voorstel te doen op basis van een nieuwe visie die nog niet is vastgesteld. Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Wanneer het college zegt te kiezen voor gezond stedelijk leven, vraagt hij hoe het kan zijn dat het college steeds de geluidsnorm omhoog bijstelt.

Hij vraagt welke maatregelen het college neemt om ervoor te zorgen dat de woningen zó goed gebouwd worden dat mensen geen geluidsoverlast gaan ondervinden. Hij vraagt een nadere onderbouwing van dit project en van de kosten ervan. Hij vraagt welke onderhandelingen gevoerd zijn. Pagina 57 van 67

Het stemgedrag van zijn fractie zal afhankelijk zijn van de reactie van het college op de suggesties van de PvdA. 5

10

15

20

25

30

35

40

De heer Te Hoonte (VVD) vraagt de wethouder over de verschillende hoogtes van de torens dat die verschillen in hoogtes er uitgehaald zouden zijn in het structuurontwerp en dat er nu twee torens van dezelfde hoogte komen en één hogere; dit vanwege de betaalbaarheid. Hij vraagt een toelichting van de wethouder. Hij vraagt of het stedenbouwkundig programma wordt voorgelegd aan de raad. Hij vraagt vooraf iets meer inzicht in het daadwerkelijk ontwerp zodat ook de raad weet waarover hij spreekt. Hij vraagt in dit opzicht meer proactieve informatie. Het gemiddeld aantal vierkante meters van de woningen in de sector middenhuur is verminderd omdat vrije sector nu wordt verhuurd in de middenhuur en de 1200 woningen beschouwd worden als cap. Hij leest dat als zijn er meters over waarop extra iets kleinere woningen te realiseren zijn. In het totaal komt dat dan neer op meer dan 1200. Hij legt de vraag voor waarom het bestuur dat niet zou doen. Waarom dan niet 50 woningen extra in het complex te bouwen om uit te komen op het oude aantal meters? Of worden de geplande woningen iets groter gemaakt? Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. In dit project zat leisure. Hij vraagt zich af hoe dat zich verhoudt tot The Wall. The Wall heeft leegstandsproblemen omdat die aangewezen is op leisure-projecten naast een deel detailhandel.

Een en ander moet wat hem betreft niet met elkaar gaan concurreren. Over de voortgang van de bouw van kantoren in de muur die ontstaat rondom dit project, en die belangrijk is voor het weren van het geluid voor de laagbouw, vraagt hij naar de prognose op wanneer het gereed is zodat ook de geluidsbelasting beperkt blijft. Hij vraagt of de wethouder daarover nog iets kan zeggen. Hij vraagt hoe het zit met de kavel tussen het ziekenhuis en dit nieuwe complex. Die kavel is nu tijdelijk ingericht voor parkeren voor het ziekenhuis. Beoogd wordt dat daar nog gebouwd gaat worden. Hij vraagt hoe dat in de planning zit en of de raad ervan uit kan gaan dat dat aansluit op de kwaliteit van dit project. Hij zou het fijn vinden wanneer de kwaliteit van Leidsche Rijn centrum doorgetrokken wordt richting het ziekenhuis zonder de overgang naar een andere kwaliteit. Hij stelde technische vragen over het parkeren. Het college gaat van 800 plekken terug naar 600. Hij vindt dat weinig voor een kavel die letterlijk naast de snelweg ligt. Deze locatie is goed ontsloten voor de auto en voor het openbaar vervoer. De 600 plekken worden geprojecteerd op leegstand elders. Het Winkelcentrum en P&R vallen af omdat dat voorzien is voor andere projecten. Hij leest dat in de beantwoording. Gekeken wordt naar de doelgroepengarage waar nu Cap Gemini parkeert.

Die is uitgegeven in erfpacht aan Cap Gemini en voor dat kantoor nog vol in gebruik. Hij vraagt of dat te gebruiken is. Stel wanneer deze capaciteit terug kan, dan zitten daarin nog altijd 200 plekken die ooit zullen vervallen omdat daar detailhandel kan komen. De begane grond is aangewezen als tijdelijk parkeren en niet als definitief. Hij voorziet geen leegstand in de omgeving van dit gebouw. Hij vraagt waar geparkeerd wordt explicieter in het raadsbesluit op te nemen. Anders moeten zijns inziens aan dit project 200 parkeerplaatsen toegevoegd worden. Hij verwacht dan een nieuw ontwerp. Hij voorziet in dat geval een effect op veel onderwerpen. In dit project zit ook zorg. Verwezen wordt naar geestelijk gehandicapten. Hij vraagt wat het college hier beoogt: een NIAW-achtige constructie of gaat het om mensen met een verstandelijke beperking? Welke instelling is daarbij betrokken?

45

50

De heer Schipper (SP) merkt op dat het een verticaal dorp is met op verschillende niveaus beschutte speelplekken voor kinderen. Hij zou zelf niet op een niveau beschutte speelplek willen hebben. Het is ruim bestemd. Dat betekent dat nog niets te zeggen is over windhinder. Dit is een opgave voor dit gebouw. Hij verwacht windhinder. Vanuit de commissie is al ingegaan op geluidshinder. Zorgen bestaan over brandveiligheid. Gesproken is over een integraal brandveiligheidsplan. Hij heeft er nog geen gevoel bij hoe dat eruit ziet. Is de brandweer er op toegerust om voor de brandveiligheid zorg te dragen? Zijn fractie heeft die zorgen in ieder geval bij hoogbouw. Pagina 58 van 67

5

10

15

20

Hij gaat in op het enorme gebruik van beton, nodig voor dit gebouw. Bij een gebouw van een dergelijke hoogte is soms wel 25% van het gebruiksoppervlak niet bruikbaar in te zetten; dat zit in beton. Daarin kunnen alleen liften en trappen. Met dit programma in midden- of laagbouw is volledig circulair te werken. Hij benadrukt dat beton niet circulair is. Bovendien is beton niet herbruikbaar. Dat maakt dat zijn fractie behoorlijk veel moeite heeft met dit gebouw. Zijn fractie heeft grote twijfels over dit project. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het punt van materiaalgebruik een terechte. Hij refereert aan een excursie naar Amsterdam over alternatieve vormen en andere materialen. Hij vraagt of het een goed idee is hierop onderzoek te laten doen naar alternatief materiaalgebruik in de volgende fase. Hij vraagt de wethouder of zij dit kan meenemen. De heer Schipper (SP) deelt mee dat uit zijn bron is gezegd dat dit niet mogelijk is op deze hoogte. Er ontstaat onvoldoende stijfheid in het gebouw. Dit gaat ten koste van de ruimte die te gebruiken is. Beton is bovendien energievretend om het te produceren en het is niet herbruikbaar. Hij vindt het niet passen in de tijd van gezond stedelijk leven en de circulariteit die het college lijkt voor te staan.

De heer Nagtegaal (PVV) sluit zich volledig aan bij de opmerkingen die gemaakt zijn door de heer Işik over sociale huurwoningen. Hij voorziet dat de gemeente Utrecht haar ambities niet gaat halen. Hij sluit zich aan bij de inbreng van de heer Te Hoonte over parkeren. Zijn fractie vraagt zich af hoe het zit met invalidenparkeerplaatsen. Hij betreurt het dat er hoger dan de DOM gebouwd wordt. Hij doet de suggestie de maximale hoogte in dit complex terug te brengen tot 100 meter, om de DOM het pronkstuk te laten blijven van de gemeente.

25

30

35

40

45

50

Mevrouw Zwinkels (CDA) houdt haar inbreng kort vanwege de interrupties die zij deed en de inbreng die zij daarmee al leverde. Met betrekking tot de hoogte is het standpunt van haar fractie dat hoogbouw acceptabel is op deze locatie. Zij handhaaft dat standpunt. Ten aanzien van het woonprogramma is zij benieuwd naar betaalbare koop, misschien dan niet in een zo vergaand scenario als zojuist voorgesteld door de PvdA. Zij betreurt het dat dit niet is opgenomen in dit plan. Zij is benieuwd naar de reactie van het college op dit punt. Waar het gaat om de trillingen is haar fractie blij dat daarvoor maatregelen worden genomen. Dat betekent dat daarvoor beton nodig is. In een eerdere motie vroeg zij naar de mogelijkheden voor duurzaam beton. Duurzaam beton schijnt opnieuw te gebruiken te zijn. Zij wacht het antwoord van het college af. Als het gaat om het gebruik van het dak is zij benieuwd of de voorgestelde bijeengebrachte functies realistisch zijn. Zij vraagt de reactie van het college. Met betrekking tot kindvriendelijkheid is ook haar fractie verbaasd over de positionering van de speelplekken voor kinderen. Zij vraagt het college of die speelplekken wellicht op andere locaties in het gebouw moeten, misschien wel op het maaiveld. De suggestie voor kinderopvang vindt ook haar fractie interessant.

Haar fractie is van mening dat er open eindjes zijn in dit plan als het gaat om de luchtkwaliteit, geluid en parkeren, met name in de richting van het bestemmingsplan. Het blijkt dat een aantal zaken vooruit wordt geschoven. Haar fractie zou dat onverstandig vinden. Haar fractie maakt zich ook zorgen over de verkeersaantrekkende werking van de 1200 appartementen op deze locatie die goed bereikbaar is per auto. Op een aantal punten sluit haar fractie zich aan bij de inbreng van de VVD. Mevrouw Snippe (Partij voor de Dieren) merkt op dat in het plan ruime aandacht is voor belangrijke zaken zoals klimaatadaptatie, waterberging, isolatie, luchtkwaliteit, deelmobiliteit. En de plannen op dit gebied zien er goed uit. Zij complimenteert het college met dit aangepaste plan. Pagina 59 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

Utrecht gaat met dit plan de hoogte in. Haar fractie vindt dat een efficiënt gebruik van de schaarse openbare ruimte. Zij neemt de bezwaren op het gebied van hoogbouw en brandveiligheid zoals ingebracht door de heer Schipper van de SP mee naar fractie. Natuurinclusief en diervriendelijk bouwen worden goed vertegenwoordigd. Dat doet haar fractie deugd. Zij leest over een potentiële groene verbinding tussen het toekomstige centrale groene plein en de aanwezige stedelijke groenstructuur. Zij vraagt hoe potentieel dit is. Kan de raad op de realisatie daarvan een toezegging krijgen? Zij vindt het goed te lezen dat onderzocht wordt hoe de route te versterken is voor vogels, vlinders, en bijen. Haar fractie is blij met het natuur-inclusieve-karakter van de plannen. Zij vraagt hoe het zit met de bestaande bomen op en rondom de locatie. In hoeverre is bekend welke en hoeveel bomen moeten verdwijnen. Zij vraagt of de wethouder kan toezeggen dat bomen die voor het plan moeten wijken, niet gekapt maar verplaatst zullen worden. Groene gevels zijn geen vervanging voor bomen maar kunnen wel schuilgelegenheden bieden voor dieren. Haar fractie wil dat graag voor extra groen. De heer Te Hoonte (VVD) vraagt of mevrouw Snippe op de locatie is geweest. Mevrouw Snippe (Partij voor de Dieren) antwoordt ontkennend. Zij heeft de locatie via Google Maps bestudeerd en zij bekeek ook het plan uitgebreid.

De heer Te Hoonte (VVD) licht toe dat het hem om de bomen gaat die langs de straat staan. Die zijn aangeplant omdat ze daar horen te staan in het plan. Voor het overige is het een leeg kavel. Mevrouw Snippe (Partij voor de Dieren) licht toe hoe zij onderzoek heeft gedaan. Zij kon niet op alle plekken komen via deze app. Zij krijgt graag opheldering over de bomen. Zij vervolgt haar inbreng in haar termijn. 25% sociale huur en 25 % middenhuur vindt haar fractie erg mager. Er is ruimte geboden aan ideeën van partijen met een minimum van 20%. Waarom is destijds al niet een ondergrens van 35% aangehouden? Het wordt nu gebracht alsof 25% ruim is ten opzichte van de 20% ondergrens. Zij benadrukt dat het veel minder is dan de doelstellingen van het college met het Coalitieakkoord. Haar fractie vindt dat teleurstellend. Zij vraagt uitleg van de wethouder waarom het college hiervoor heeft gekozen en hij zich niet aan zijn eigen voornemens houdt. Met betrekking tot het verticale dorp en de maatschappelijke voorzieningen begrijpt haar fractie dat er geen ruimte is voor alle voorzieningen; zij noemt dan specifiek ruimte voor sport en kinderopvang. Zij vindt het een goed punt van de VVD om te checken in hoeverre die voorkomen in de omgeving van de kavel. Zij hoopt dat het college hier goed naar kijkt. Zij vraagt daarvoor aandacht.

Op het Provinciehuis van bijna 85 meter hoog, bevindt zich een nestkast voor een slechtvalk. In hoeverre is in dit plan daarvoor een mogelijkheid om iets dergelijks te realiseren. Zij weet dat het plan ook de ruimte biedt voor nestgelegenheid voor kleinere vogels. Een en ander moet elkaar niet bijten. Misschien is een dergelijke nestkast niet wenselijk voor de kleinere vogels. Zij vraagt of de wethouder kan toezeggen dat wordt uitgezocht in hoeverre dit project iets voor de slechtvalk of voor een andere roofvogel op het dak van de toren kan betekenen onder de voorwaarde dat kleinere vogels daarvan niet de dupe worden en dat het schaarse dakoppervlak daarvoor een plek biedt. Zij vraagt of de wethouder de raad hierover wil informeren.

45

De voorzitter beschouwt hiermee de eerste termijn van de commissie als afgerond. Zij merkt op dat een behoorlijk aantal technische vragen is gesteld. Zij beveelt de commissie aan dit niet te herhalen in een andere vergadering. Zij schorst de vergadering gedurende 15 minuten waarna zij de vergadering heropent.

50

De beantwoording Wethouder Verschuure vangt zijn beantwoording aan met in te gaan op de inbreng van mevrouw Dekker. Het kwaliteitsplan voor Leidsche Rijn-Centrum maakt dat het iconisch gebouw een iconisch gebouw blijft. Een team van architecten zal dat bewaken. Pagina 60 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Mevrouw Dekker vroeg ook naar de betaalbare koop in dit plan. De wethouder zet uiteen dat in die betaalbare koop niet is voorzien. Als het gaat om de buitenruimte zal niet iedere woning een balkon hebben. 50 m² is gemeenschappelijk en andere woningen hebben wel buitenruimte. Achter dit project zit een mobiliteitsplan. Enkele facetten daarvan worden nog uitgewerkt. Hij adviseert de commissie de vraag met betrekking tot de U-Pas op te nemen met wethouder Van Hooijdonk bij de bespreking van het mobiliteitsplan. Nu is hierin niet voorzien. Fiets- en bezoekersparkeren zitten in het plan. Het college is in gesprek met de NS over de OV; met meer bewoners in dit deel van de stad, ontstaan ook meer reizigers. Extra maatwerk is nodig als het gaat om geluidwerende maatregelen: de locatie zit aan het spoor en aan een snelweg. De locatie is zeer geluidsgevoelig. Dat betekent dat een hogere waardeprocedure gevoerd moet worden met extra ingrepen om op deze plek te kunnen bouwen. Dat doet ook iets met de gevels en om die reden zijn de gevels ook niet te vergroenen op deze toren. De wethouder vervolgt zijn beantwoording met in te gaan op Student & Starter en hij noemt de hoogte die met enthousiasme is aangestipt door die fractie. Het gaat om een regulier sociaal programma met betrekking tot de sociale huur. Daar zitten geen doelgroepen bij zoals studenten en jongeren.

Aan de andere kant van het spoor werkt het college aan changes voor MBO studenten. Het college is met de HKU in gesprek om de direct aangrenzende kavel te bestemmen voor HBO- en HKU-studenten. Gevraagd is naar groen van binnen en groen van buiten. De wethouder herhaalt zijn informatie over de onmogelijkheid groene gevels te maken vanwege geluidsisolatie. Wel is voorzien in groene daken. Richting de heer Van der Graaf van de ChristenUnie zet de wethouder uiteen dat het college de ontwikkelaar zal houden aan de 2% die in de tenderuitvraag stond. Dit zal te zien zijn in de uitvoering van de entrees, de gangen, de restaurants, gezamenlijke ruimtes, de Bark, et cetera. Leidsche Rijn is een wijk waar de barcode goed geregeld is. Het college zoekt nog naar de mogelijkheid om sportvelden toe te voegen. Daarover zullen college en raad op een ander moment komen te spreken. Hij noemt in dit verband Rijnvliet. Voorzien is in scholen. In Zuid en in Oost komt nog een middelbare school. Gevraagd is naar de participatie. Vorige week is de eerste bijeenkomst gehouden met 150 participanten. Binnenkort worden themagroepen gestart om uitgebreid hierover verder te spreken. Er is zelfs een website die te bezoeken is. De heer Işik (PvdA) gaat in op de basisscholen en vraagt of hij goed begrijpt dat de wethouder zegt dat er voldoende basisscholen zijn voor de kinderen die daar straks gaan wonen.

De 500 à 600 woningen zouden toch voldoende basiscapaciteit moeten zijn? Hij krijgt hierop graag de reactie van de wethouder. Wethouder Verschuure is dat volledig eens met heer Işik. Een deel van de 1190 woningen zal bestemd zijn voor gezinnen. Dan zal er in de omgeving voldoende schoolcapaciteit moeten zijn. In deze toren zelf zit geen school. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vraagt of het verstandig is op een rij te zetten hoe het is gesteld met deze voorzieningen. Hij wil graag weten hoe de barcode op deze locatie werkt. Wanneer dit niet wordt opgelost in het gebouw, waar wordt het dan opgelost in de omgeving? Wethouder Verschuure zet uiteen dat het om een jonge wijk gaat. Hij zet de ontwikkelingen op een rij. Hij benadrukt dat de barcode in Leidsche Rijn op orde is. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) herhaalt zijn vraag over de lokale werking van de barcode. Hij wil graag zien dat de nodige voorzieningen er zullen zijn volgens de werking van de barcode. Wethouder Verschuure vindt de vraag terecht en antwoordt bevestigend: de voorzieningen zijn voldoende aanwezig. Hij gaat in op de inbreng van GroenLinks. Hij bevestigt dat het gaat om een spannende ontwikkeling. Hij antwoordt ontkennend op de vraag of het programma nog aangepast kan Pagina 61 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

worden. Na de tender kunnen de spelregels niet aangepast worden. Hij ontraadt de raad een aanpassing van het programma. Gevraagd is naar het vastleggen van het minimale aantal vierkante meters in de vrije sector. Mevrouw Heijne (GroenLinks) begrijpt dat het aanpassen van het programma eenzijdig niet kan. Zij vermoedt dat de wethouder met de ontwikkelaar spreekt. Zij vraagt of de wethouder in de gesprekken met de ontwikkelaar, de wens uitgaat naar de verhouding 35 : 25. Wethouder Verschuure kan alle wensen overbrengen. In dit licht doet hij graag aan verwachtingenmanagement. Met het sleutelen aan dit plan komt de haalbaarheid ervan in het geding. De verwachting is dat dat zal leiden tot een grote vertraging. In ieder geval zijn er heel veel meer woningen nodig in deze stad. Mevrouw Snippe (Partij voor de Dieren) ziet in het raadsvoorstel staan dat op 13 maart 2018 het college selectiestukken vaststelde die uitgingen van die 20%. Zij vraagt of die al eerder waren geschreven. Zij veronderstelt dat het Coalitieakkoord toen al gesloten was. Wethouder Verschuure antwoordt dat 13 maart 2018 het huidige Coalitieakkoord nog niet geschreven was. Dat Coalitieakkoord kwam in juni tot stand. De verkiezingen waren wel achter de rug. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of alleen aan het onderdeel wonen niet gesleuteld kan worden of ook aan andere onderdelen van het plan.

Wethouder Verschuure licht toe dat het geldt voor een aantal zaken, dat meegegeven is in de tender waarbij het woningbouwprogramma een prominente eis is. Partijen in de aanbesteding konden óók scoren op het duurzaamheidprogramma. Hij vervolgt zijn beantwoording. Mevrouw Heijne vroeg een minimaal aantal vierkante meters vast te leggen in de vrije sector. Dat kan het college niet. Het college heeft daarvoor geen sturingsmechanisme. Dit kan alleen op sociaal en bij het Actieplan Middenhuur. Gevraagd is naar voorzieningen. Voorzien is in een beperkt aantal voorzieningen: 3 x 100 m2 voor kleine winkels. Het Leidsche Rijn centrum is om de hoek en The Wall is aan de andere kant ook om de hoek. Daarin zullen veel van dat soort voorzieningen zitten. De heer Işik vroeg hoe het zit met 20 jaar vastleggen. De wethouder verwijst naar het Actieplan Middenhuur, daar is 20 jaar de termijn die gezamenlijk is vastgesteld. Hij vroeg naar of de 11% levensloopbestendig ook sociaal kan. Levensloopbestendig is nu voorzien in de vrije sector. Dat is dus niet het sociale segment. De ontwikkelaar zou kunnen kijken of van het deel sociaal en van een deel midden, een deel levensloopbestendig kan zijn. Daarmee draait de wethouder het om. Hij is bereid de vraag aan de ontwikkelaar te stellen. Hij kan hierop geen toezegging doen. De koopwoningen onder de NHG-grens is niet mogelijk.

Het plan moet realiseer- en betaalbaar zijn. Dit is niet vast te leggen. Gevraagd is naar de maatschappelijke voorziening, de 2200 m2. Hij bevestigt dat die voor iedereen toegankelijk is. Hoe is het mogelijk de voorbereiding te baseren op de parkeervisie terwijl de parkeervisie nog niet is vastgesteld. Dit plan wordt uiteindelijk vastgesteld met het bestemmingsplan. Dan is de complete visie vastgesteld. De norm is nu gebaseerd op de nota Stallen en Parkeren. Wanneer de Parkeervisie vastgesteld wordt, denkt de wethouder dat de normen iets te verlagen zijn in dit gebied. De heer Işik (PvdA) ervaart deze werkwijze als enigszins krom: de uitgangspunten op basis van deze visie terwijl de visie nog niet is vastgesteld. Wethouder Verschuure licht toe dat het college naar die visie verwijst. Hij gaat ervan uit dat het bestuur straks de parkeervisie eerder vaststelt dan het bestemmingsplan voor de MARK. Dan zal hij daaraan voldoen. Mocht de raad straks besluiten de parkeervisie anders vast te stellen, om hogere normen vast te stellen, betekent dat dat het college de hogere normen zou moeten hanteren in het bestemmingsplan. Hij verzekert de commissie dat het college de volgorde goed zal doen. Pagina 62 van 67