Beleidsnota Veiligheidsagenda Utrecht 2027-2030
Tekst van het document
Daarnaast gaan we onderzoeken waarom een aantal jongeren vaker grensoverschrijdend gedrag op straat vertoont. Onze partners zoals politie en jongerenwerk constateren soms grensoverschrijdend gedrag, zoals online pesten, expose accounts of oproepen tot gewelddadige challenges en daarvan beelden posten. Dit leidt soms tot excessen op straat. We vergroten de kennis over de Foto 15: Met een integrale aanpak, waaronder de inzet van een verbod op harddrugsgebruik in de openbare ruimte, dringen we de overlast in Park Lepelenburg en omgeving terug. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 18 leefwereld van de jongeren, op straat en online. En zetten in op wenselijk gedrag in de online leefwereld. Dat doen we via jongerenwerk, onderwijs en lessen online burgerschap en mediawijsheid, waarbij ook aandacht is voor de rol van opvoeders. Aanpak impactvolle en veel voorkomende criminaliteitsfenomenen De uitdagingen voor de leefbaarheid en veiligheid verschillen; buurten of doelgroepen waar de uitdagingen groter en/of complexer zijn, krijgen meer aandacht en inzet. Om effectief te werken zetten we maatwerk in op risicolocaties, groepen en hotspots. Door interventies op de situatie in de buurt toe te spitsen, stemmen we beter af op de behoeftes en is het effect groter.
Interventies variëren van extra toezicht, gerichte inzet van handhaving, tot campagnes en het aanbieden van voorlichting of training. Ook stimuleren we actieve inwoners en ondernemers hieraan deel te nemen: via buurtwhatsapp-groepen, bijeenkomsten, winkeliers- verenigingen en KVO’s (Keurmerk Veilig Ondernemen). Criminaliteitsfenomenen die diep ingrijpen in het dagelijks leven, zoals overvallen, oplichting door babbeltrucs(nepagenten), woninginbraak, online oplichting en fraude (zoals bankhelpdeskfraude) of mobiel banditisme (rondtrekkende internationale dievenbendes) willen we tegengaan. Op basis van aangiftecijfers en signalen van partners, zoals de politie, brengen we in kaart waar dit het meest gebeurt. Zo kunnen we mensen voorlichten en tips geven om hen hier weerbaarder tegen te maken. Wanneer nieuwe fenomenen opkomen, schakelen we snel met partners over welke preventieve aanpak nodig is, zodat we de veiligheid van kwetsbare doelgroepen kunnen versterken. Verder gaan we door met de succesvolle preventie en bewust- wordingscampagnes, zoals de digitale veiligheid voor senioren, de antiwoninginbraakacties in de zomer en winter en gebiedsgerichte criminaliteitspreventie door het Actualiteitenteam Preventief vanuit Toezicht en Handhaving. Voorkomen lukt helaas niet altijd.
Daarom gaan we ook door met geven van nazorg door goede doorverwijzing naar partners zoals Slachtofferhulp of naar gespecialiseerde organisaties zoals Offlimits (bijvoorbeeld in het geval van deepfakes of sextortion) of Keerpunt of Fier (bijvoorbeeld als iemand onder dwang als ‘geldezel’ is ingezet). Voor specifiek digitale criminaliteit is er extra aandacht voor het doen van een aangifte bij de politie en/of een melding (bijvoorbeeld bij de Fraudehelpdesk) om zo ook de meldingsbereidheid bij deze vorm van criminaliteit te verhogen. Tegengaan intimidatie op straat Sinds 2022 werken we hard aan het tegengaan van straatintimidatie, met name jegens vrouwen en meisjes, de LHBTQIA+ gemeenschap en inwoners met zichtbare geloofsovertuiging. We werken aan bewust- wording en normstelling, aan aanpak van daders en ondersteuning van slachtoffers. We willen grensoverschrijdend gedrag, discriminatie en geweld op straat voorkomen. De komende jaren blijven we ons hiervoor inzetten, waarbij we ook aandacht hebben voor tegen gaan van online (seksuele) intimidatie. 3. Veiligheid en Zorg Wat zien we? In Utrecht spelen grote en urgente opgaven op het gebied van veiligheid en zorg. Het gaat om personen met complexe en hardnekkige pro- blemen. Deze personen plegen strafbare feiten, veroorzaken overlast, laten onbegrepen gedrag zien en hebben te maken met bijvoorbeeld verslaving en schulden.
Het aantal meldingen ‘overlast door personen met verward en onbegre- pen gedrag’ is de afgelopen jaren toegenomen. Het gaat hierbij niet altijd over mensen met psychiatrische problematiek maar juist ook vaak over mensen met een samenloop van complexe problemen (zoals gedrag/ persoonlijkheidsproblematiek, verslaving, agressie, licht verstandelijke beperking). We zien een aanhoudend probleem van overlast en criminaliteit in met name de binnenstad van Utrecht, veroorzaakt door overlastgevende en criminele vreemdelingen (OCV) waaronder uitgeprocedeerde en ongedocumenteerde vreemdelingen, rondreizende jonge vreemdelingen, Noord-Afrikaanse migranten en (jongvolwassen) asielzoekers, inclusief alleenstaande minderjarigen. Deze personen komen op verschillende momenten op verschillende plekken in beeld bij gemeenten, politie, OM, zorgpartners en de vreemdelingenketen. Daarnaast is geweld tegen vrouwen en meisjes een breed maatschap- pelijk probleem, ook in Utrecht. We zien dat vrouwen zich onveiliger voelen dan mannen en vaker te maken krijgen met straatintimidatie. We willen dat Utrecht veilig is voor vrouwen die met geweld te maken krijgen, zowel achter de voordeur als in de openbare ruimte. Tot slot; extreme woonoverlast vormt een hardnekkig maatschappelijk probleem dat het woongenot en de veiligheid van inwoners ernstig kan aantasten.
Het gaat daarbij om situaties waarin overlast langdurig en intensief aanwezig is en de leefbaarheid in buurten in Utrecht onder druk zet. Wat doen we? We werken op verschillende manieren persoonsgericht. Dat betekent dat we de persoon zelf en wat hij of zij nodig heeft, centraal stellen. Zo begeleiden we gedetineerden door al tijdens detentie te werken aan hun terugkeer. Dat is belangrijk om hun leven beter op de rit te krijgen en terugval in criminaliteit te voorkomen. Daarnaast werken we persoons- gericht voor mensen die steeds verder afglijden richting criminaliteit, ernstige (woon) overlast veroorzaken en bij wie reguliere handhaving, toezicht en hulpverlening onvoldoende effect hebben. Dit doen we via de persoonsgerichte aanpak (PGA). Detentie en Terugkeer We ondersteunen mensen die uit de gevangenis komen bij hun terug- keer in de samenleving. Samen met de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI), de reclassering en onze samenwerkingspartners zorgen we ervoor dat zij tijdens de periode in detentie kunnen werken aan het verbeteren van hun situatie op de leefgebieden en toegang kunnen krijgen tot de juiste hulp, zorg, ondersteuning en voorzieningen. Daarom zijn medewerkers van de gemeente in de gevangenissen aanwezig.
Daar Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 19 organiseren we spreekuren en bieden we begeleiding bij praktische zaken (de leefgebieden), zoals bij het zoeken naar een baan of dag- besteding, het opstarten van (schuld)hulpverlening of het inplannen van een gesprek met een zorgaanbieder. Het blijft belangrijk om al tijdens detentie te werken aan terugkeer. Dit is nodig om het perspectief te verbeteren en terugval in criminaliteit te voorkomen. We zien dat niet iedereen die vastzit gemotiveerd is om mee te werken of op dat moment in staat is om andere keuzes te maken. De periode in de gevangenis geeft ons dan de gelegenheid om aansluiting te zoeken bij wat er nodig is. Daarmee blijven we ons de komende tijd ook richten op inwoners die een hoog risico hebben op terugval in criminaliteit en niet per se zelf bij de gemeente aankloppen. Dit loopt via de persoonsgerichte aanpak (PGA) en via de Re-Integratie Officieren (RIO’s). Zie voor meer informatie hoofdstuk 3.4 over het doorbreken van criminele carrières). Aanpak geweld tegen vrouwen We voeren regie op de aanpak om samen met partners te komen tot een meer gecoördineerde, integrale en gendersensitieve aanpak Geweld tegen Vrouwen. We versterken de aanpak door meer in te zetten op bewustwording en normering, (vroeg) signalering, bescherming en opvang van slachtoffers en een stevige plegeraanpak.
We sturen aan op meer bewustwording en normering bij zowel professionals als ook bij de mensen in de directe omgeving van een potentieel slachtoffer en van een potentieel pleger. We onderzoeken hoe het huisverbod (Wet tijdelijk huisverbod) eerder en actiever kan worden overwogen en niet alleen naar aanleiding van een melding bij de politie. We willen dat er eerder en vaker gesignaleerd en gemeld wordt. Met dat doel zetten we in op het aanscherpen van de samenwerking met onze partners. We dragen in de wijken actief bij aan het vergroten van veiligheid, bewustzijn en gendergelijkheid. Dit door samen te werken met de lokale organisaties in de stad. We kijken hoe we Utrechters in contactberoepen, bijvoorbeeld kappers, kunnen betrekken bij het signaleren van huiselijk geweld. We intensiveren en versterken de aanpak op plegers. We richten ons op het vroegtijdig inzetten op inzicht, begeleiding en het herstel van onderliggende problemen. Bij hoogrisico casuïstiek worden veiligheids- maatregelen en zorginterventies aan elkaar geknoopt door in te zetten op (lokale) persoonsgerichte aanpakken en multidisciplinaire aanpak (MDA++) in het Zorg- en veiligheidshuis regio Utrecht (ZVHRU). Verder rollen we in Midden-Nederland het slachtofferdevice (een klein appa- raatje met gps dat is gekoppeld aan de elektronische enkelband van de verdachte/veroordeelde) verder uit.
Het slachtofferdevice is bedoeld voor slachtoffers van hoog risico stalkings- en huiselijk geweldzaken. Het waarschuwt reclassering zodra verdachte te dicht bij het slachtoffer komt Ook het slachtoffer wordt hierover geïnformeerd. We breiden de begeleiding en het aantal plekken voor de opvang van slachtoffers van geweld in afhankelijkheidsrelaties uit. We verkennen de mogelijkheden voor een kennis- en expertisecentrum Filomena in Utrecht. De gezamenlijke geïntensiveerde inzet op deze opgave vraagt (aanvul- lende) inzet van partners die al onder druk staan, onder andere door personeelstekorten. We zullen dan ook moeten prioriteren en keuzes moeten maken. Aanpak Overlastgevende criminele vreemdelingen We voeren regie door middel van een integrale persoonsgerichte aanpak (PGA) op deze doelgroep om overlast en criminaliteit te verminderen. We combineren grenzen stellen met perspectief bieden door toe te leiden naar voorzieningen, passende zorg en – waar mogelijk – duurzame terugkeer. We werken nauw samen met partners uit de zorg-, veiligheids- en migratieketen en zetten outreachend werk en cultuursensitieve interventies in om mensen uit de anonimiteit te halen en problematiek in beeld te brengen. Omdat een groot deel van de doelgroep geen binding heeft met Utrecht, organiseren we stopgesprekken in gemeenten van herkomst en koppelen we actief informatie tussen regio’s.
Utrecht vervult hiermee een verbindende rol tussen gemeenten en ketenpartners. Onze bestaande werkwijze en infrastructuur voor domeinoverstijgende casuïstiek vormen de basis voor de landelijke doorontwikkeling van de PGA OCV, waarbij Utrecht als koplopergemeente nauw betrokken is. Tegelijkertijd houden we onze lokale aanpak voor de groep mensen die (al dan niet tijdelijk) in Utrecht verblijven. Aanpak Samen Eropaf (mensen met een samenloop van complexe problemen/onbegrepen gedrag) We voeren regie op een integrale aanpak met veiligheids- en zorg- partners om overlast en criminaliteit door personen met onbegrepen gedrag (samenloop van complexe problemen) te verminderen. Een inte- grale aanpak waarbij grenzen stellen aan gedrag en het bieden van een perspectief op hulp en zorg hand in hand gaan. We blijven inzetten op een outreachende benadering van personen met onbegrepen gedrag om toe te leiden naar zorg o.a. door de inzet van het Eropaf-team, en het versterken van de samenwerking tussen zorg, politie, gemeente en maatschappelijke partners onder regie van de gemeente (door de inzet van persoonsgerichte aanpakken).
Daarbij verbeteren we de afstemming tussen zorg, gemeente en politie bij meldingen van onbegrepen gedrag en ontwikkelen we een gezamenlijke werkwijze om snel en effectief passende ondersteuning te bieden en de veiligheid voor de persoon zelf en de omgeving te herstellen. Aanpak Extreme woonoverlast Vanaf 1 januari 2027 wordt de stedelijke aanpak Extreme Woonoverlast ondergebracht bij de gemeente (openbare orde en veiligheid, Veiligheid en Zorg) zodat deze steviger wordt gepositioneerd binnen het domein waar zorg, veiligheid en handhaving samenkomen. De aanpak valt onder de Persoonsgerichte Aanpak (PGA), omdat het merendeel van de personen betrokken bij deze casuïstiek baat heeft bij een integrale, Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 20 domeinoverstijgende aanpak. Onder regie van de gemeente werken politie, corporaties en andere zorg- en veiligheidspartners samen om extreme woonoverlast te beëindigen of beheersbaar te maken, de leef- baarheid en veiligheid in de buurten te herstellen en passende zorg te organiseren om verdere escalatie te voorkomen. 4. Ondermijning Wat zien we? Het onderzoek ‘Van de top tot de straat, drugscriminaliteitsbeeld 2025’ laat wederom zien dat drugscriminaliteit diepgeworteld is in Utrecht en zichtbaar is op meerdere niveaus: van de top tot de straat.
Kwetsbare buurten met veel crimineel kapitaal vormen een voedingsbodem voor jongeren die ontvankelijk zijn om betrokken te raken bij drugscriminali- teit. Facilitering van drugscriminaliteit is breed verankerd en niet beperkt tot enkele branches. Door deze verwevenheid raken tal van branches – bewust of onbewust – betrokken bij drugscriminaliteit, wat de ondermijnende werking op de stad Utrecht vergroot. De problematiek is zichtbaar en voelbaar in de wijken van onze stad. Op basis van het onderzoek zijn een aantal ontwikkelingen tussen 20217 en 2025 te zien: • Drugscriminaliteit oefent in Utrecht steeds meer aantrekkingskracht uit op jongeren: zij zoeken zelf in toenemende mate aansluiting. In verschillende wijken wordt drugscriminaliteit bovendien als steeds normaler ervaren, waardoor de drempel om in te stappen verder daalt. • Een grotere verwevenheid tussen de legale economie en de drug- seconomie: deze verwevenheid is wijdverspreid en beperkt zich niet tot specifieke branches. • De toename van zorgcriminaliteit en de relatie met drugscriminaliteit – al is de precieze omvang van zorgcriminaliteit in Utrecht op dit moment nog onbekend. 7 In 2021 is een vergelijkbaar onderzoek uitgevoerd dat diende als onderbouwing van de aanpak Grenzen Stellen Perspectief Bieden • Ook zien we nog steeds dat plofkraken vaak gerelateerd zijn aan drugscriminaliteit.
• We zien dat in vrijwel alle Utrechtse wijken sprake is van een vorm van drugsproblematiek. • Uit MMA-meldingen (Meld Misdaad Anoniem) en signalen ingediend bij de gemeente, uit politieregistraties (die laten zien dat de handel in harddrugs stabiel is gebleven, maar dat er een toename is van bezit harddrugs (wat duidt op handel)), en uit gesprekken met professionals blijkt dat overlast van drugshandel in wijken en buurten significant is gestegen. Het onderzoek concludeert dan ook dat er zichtbaar meer drugs gedeald wordt op straat. • Er is duidelijk een lokale vraag naar drugs aanwezig, die een directe relatie heeft met het dealen en andere vormen van drugscriminaliteit in Utrecht. Wat doen we? Onze inzet blijft daarom hard nodig. We blijven de lijn van de nota Grenzen Stellen Perspectief Bieden volgen, waarbij we aanvullend ook de aanpak van ondermijning in de zorg voortzetten. De kern van de nota zijn twee pijlers: het doorbreken van criminele carrières en het doorbre- ken van criminele geldstromen. Dit doen we samen met veiligheidspart- ners en partners in het sociaal domein. Ondermijnende drugscriminaliteit is een breed maatschappelijk probleem dat zijn weerslag heeft in de wijken van de stad en waarvan de aanpak een brede coalitie van partners, bedrijven, inwoners en ouders vraagt. De aanpak wordt, naast met gemeentelijke middelen, gefinancierd door het Rijk.
Het ministerie heeft de Specifieke Uitkering Preventie met Gezag toegekend aan Utrecht voor de periode juni 2026 tot en met eind 2029. De procesevaluatie GSPB uit 2025 laat zien dat de gekozen aanpak – het hand in hand laten gaan van het stellen van grenzen en het bieden van perspectief – nog steeds wordt ervaren als de beste manier om de ontwrichtende effecten van drugs(gerelateerde)criminaliteit aan te pakken. Er is geen aanleiding om te komen tot grote wijzigingen in de aanpak of de kernwaarden binnen de aanpak. Echter: ondermijning is, meer dan toen de eind 2021 nota werd vastgesteld, terug te vinden in de zorg. Criminele netwerken maken in de volle breedte dankbaar gebruik van de weeffouten en het versnip- perde toezicht in het complexe zorgsysteem. De aanpak is daarom aangescherpt met meer focus op ondermijning in de zorg. Ook krijgt de onlinecomponent in (drugs)criminaliteit de komende periode meer aandacht binnen GSPB, omdat het dagelijks leven van jongeren sterk verweven is met de online leefwereld. Offline en online criminaliteit zijn met elkaar verweven, jonge daders die in beeld zijn voor online crimi- naliteit zijn ook in beeld voor andere vormen van criminaliteit waaronder drugscriminaliteit, digitale technologie faciliteert ondermijnende crimina- liteit en jongeren raken online in aanraking met een mogelijke carrière in criminaliteit.
Illustratie: De toename van zorgcriminaliteit en de relatie met drugs- criminaliteit – al is de precieze omvang van zorgcriminaliteit in Utrecht op dit moment nog onbekend. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 21 Naast de aanpak GSPB blijven we breder inzetten om de aanpak van ondermijnende criminaliteit tegen te gaan. We hebben daarbij oog voor onze eigen weerbaarheid als gemeente, bijvoorbeeld als het gaat om het potentieel faciliteren van criminele activiteiten dan wel criminelen die dankbaar gebruik maken van onze diensten en producten. Om ondermijnende criminaliteit tegen te gaan zet de burgemeester waar nodig ook haar bestuurlijk instrumentarium in. Bijvoorbeeld het sluiten van panden bij het aantreffen van explosieven in garage/opslagboxen, drugs en/of wapens in woningen of het opleggen van een last onder dwangsom voor het hebben van technische hulpmiddelen bijv. voor het plegen van plofkraken. GSPB: Doorbreken criminele carrières Onze activiteiten om te voorkomen dat jongeren afglijden in de crimina- liteit of erin doorgroeien organiseren we langs drie strategische lijnen, die gezamenlijk een doorlopende lijn vormen: 1. Preventie en Weerbaarheid; 2. Jonge aanwas en doorgroeiers; 3. Criminele Netwerken met Familierelaties (CNF).
Bij Preventie en Weerbaarheid zetten we zoveel mogelijk in op (het versterken van) beschermende factoren bij met name kinderen, jongeren en hun ouders waar een cumulatie van risicofactoren is en/of signalen van afglijden in de criminaliteit. Daarnaast zetten we in op vroegsignalering om kinderen en jongeren in een vroeg stadium in beeld te krijgen. Naast ouders spelen onderwijspersoneel en professionals op straat, zoals jongerenwerk en politie, een belangrijke rol in de signalering van problematiek rond jongeren op school, op straat of online. Vanuit GSPB zetten we schooljongerenwerk in en hebben we interventies en instrumenten voor criminaliteitspreventie, begeleiding en ondersteuning gericht op het onderwijs. Ook gaan we door met de inzet van IPTA- coaches (Integrale Persoonsgerichte Toeleiding naar Arbeid). Daarnaast richten we ons op het voorkomen van (verder) doorgroeien, het verbeteren van perspectief, en het verstoren van criminele activi- teiten van jonge aanwas en doorgroeiers. We gaan door met de lokale Persoonsgerichte Aanpak (PGA) en TopX in het Zorg- en Veiligheidshuis Regio Utrecht.
Binnen deze aanpak investeren we in de deskundigheid van de online leefwereld, zodat professionals meer zicht hebben op online verschijningsvormen van ondermijnende criminaliteit en aandacht hebben voor online gedragingen van jongeren die kwetsbaar zijn voor een carrière in (online) ondermijnende criminaliteit. Verder continueren we de inzet van RIO (Re-integratie Officieren) gericht op doorgroeiers in criminaliteit. Daarmee bieden we intensieve begeleiding die al in detentie start en voor langere tijd doorloopt, ook als de persoon terugkeert naar onze stad. We hebben gericht aandacht voor wat er nodig is om het perspectief te verbeteren en afstand te kunnen nemen van criminaliteit, bijvoorbeeld op het gebied van werk, sport en opleiding. We zetten ons in om bestaand aanbod beter te ontsluiten en waar nodig aanvullend aanbod te ontwikkelen. We zetten de aanpak Criminele Netwerken met Familierelaties (CNF) voort. In 2024 is de basis voor deze aanpak gelegd. In 2025 hebben onze partners zich de nieuwe manier van werken – systemisch kijken en handelen op basis van netwerk analyses – eigen gemaakt. De praktijk laat zien dat er in het familiegericht werken (landelijk) veel onduidelijk- heden rondom privacy en gegevensdeling zijn. We blijven leren hoe we deze aanpak steeds beter kunnen uitvoeren.
GSPB: Doorbreken criminele geldstromen We versterken onze inzet om ondermijning in de zorg tegen te gaan. Om daarmee kwetsbare doelgroepen te beschermen, bij te dragen aan een veilige en betrouwbare zorgsector en de aantrekkingskracht van de zorgsector voor criminele weg te nemen. Dit doen we vanuit drie strate- gische doelen: inzicht verkrijgen in de problematiek (fenomeenanalyses), preventie & weerbaarheid vergroten (interne bewustwordingssessies), aanpakken & verstoren (actie- en controledagen). Zie Raadsbrief Aanpak ondermijning in de zorg voor meer informatie. We blijven ons – samen met onze partners – inzetten om vanuit onze brede aanpak van plofkraken te voorkomen dat mensen instappen bij dit soort criminele activiteiten en op het voorkomen van levensbedreigende situaties en materiele en financiële schade die met de (voorbereidingen van) plofkraken gepaard gaan. Vanuit onze aanpak blijven we inzetten op het verstoren van het criminele verdienmodel én op de plegers (vanuit de pijler doorbreken criminele carrières). Ook blijven we het financiële logistieke systeem van criminele netwerken verstoren. Dit doen we bijvoorbeeld door controles in de MTO (Money Transfer Organisation)-sector en controles op heling (met behulp van het Digitaal opkopers Register (DOR)) bij juweliers en goudhandelaren in onze stad.
Ook blijven we alert op (nieuwe) witwasmethodieken zoals het cash compensatie model (CCM), waarbij ondernemers die contant geld nodig hebben, zich inlaten met criminelen of criminele samenwer- kingsverbanden (waar een overvloed aan contant geld beschikbaar is). Daarbij kijken we vanzelfsprekend naar verbanden met andere thema’s, zoals criminele geldstromen in de zorg en plofkraken. Ook hier werken we nauw samen met verschillende veiligheidspartners. Foto 16: Sluiting van een pand als een van de bestuurlijke maatregelen bij de aanpak van ondermijnende (drugs)criminaliteit. We richten ons extra op gebieden die kwetsbaar zijn voor ondermijning. | Bredere ondermijningsaanpak | 5. | Overige veiligheidsthema’s Op Bedrijventerrein Nieuw – Overvecht is er specifiek aandacht voor | Weerbare overheid | Coffeeshops de kwetsbaarheid voor inmenging van criminele invloeden. We houden | Naast onze inzet op het vergroten van bewustwording en weerbaarheid | Sinds 2010 gold in Utrecht een coffeeshopbeleid met een maximum- zeker ook oog voor andere gebieden in de stad die extra focus nodig | bij inwoners en ondernemers, blijft het van belang om ook als gemeente | stelsel van 17 coffeeshops. Sinds de invoering van dit stelsel is dit hebben in onze ondermijningsaanpak. | weerbaar te zijn tegen de invloeden van criminelen. Een belangrijk | aantal niet bereikt.
Omdat het aantal inwoners in de stad groeit is het voorbeeld hiervan zien we bij het tegengaan van ondermijning in de | college eind 2024 opgedragen om het aantal beschikbare vergunningen We blijven ons inzetten voor preventie en weerbaarheid, een belangrijk | zorg. Bijvoorbeeld om te voorkomen dat we subsidies verstrekken | voor coffeeshops in onze stad te verhogen naar 20. In juni 2025 is thema richting onze inwoners, ondernemers en professionals. De kern | of overeenkomsten aangaan met malafide partijen in relatie tot de | hiervoor de nieuwe beleidsregel in werking getreden. Ook in het nieuwe is ze bewuster maken van wat er op het gebied van ondermijning kan | zorg. Maar ook op andere terreinen is invloed van criminelen mogelijk. | coalitieakkoord 2026-20 | 30 is opgenomen dat meer ruimte moet spelen in hun buurt of werkveld én het vergroten van de meldings- | We werken de komende periode, samen met andere gemeenten, | komen om het vestigen van meer coffeeshops in onze stad mogelijk te bereidheid. We hebben hierbij specifiek aandacht voor de hierboven | de provincie Utrecht en het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum | maken. Eventuele (nieuwe) geïnteresseerden voor het starten van een genoemde thema’s en kwetsbare gebieden.
| Midden-Nederland (RIEC-MN) aan een gedeelde ‘weerbaarheidsnorm’ | coffeeshop in onze stad worden actief ondersteund bij het voorbereiden als minimum voor alle gemeenten in onze provincie. Op die manier | en doen van hun aanvraag en ook tijdens het vergunningstraject wordt Al deze inzet, onder beide pijlers van de aanpak Grenzen Stellen, | vergroten we gezamenlijk de weerbaarheid. | actieve ondersteuning geboden. We blijven deze ondersteuning ook de Perspectief Bieden, draagt bij aan de doelstelling Tegengaan ont- | komende periode voortzetten. wrichtende effecten van (drugs)criminaliteit en focus op tegengaan van | Inzet Wet Bibob ondermijning in de zorg. | We zetten actief de Wet Bibob, zie ook beleid Wet Bibob, in bij aan- | Sekswerk vragen om vergunningen en/of subsidies, maar ook bij aanbestedingen | De gemeente zet zich in om kleinschalige sekswerklocaties te realiseren en vastgoedtransacties. Hiermee voorkomen we dat we als gemeente | binnen de herontwikkeling van parkeergarage Paardenveld. We blijven criminele activiteiten faciliteren. | vanuit het oogpunt van openbare orde en veiligheid een bijdrage leveren om te komen tot kleinschalige sekswerklocaties in onze stad. Hierbij is Aanpak uitbuiting | specifiek aandacht voor de openbare orde rondom de locatie, eventuele We maken ook de komende jaren werk van de aanpak van uitbuiting.
| risico’s van (seksuele) uitbuiting en het voorkomen van het faciliteren van We hebben binnen de aanpak GSPB aandacht voor criminele | criminele activiteiten door de gemeente (inzet Wet Bibob). uitbuiting, maar er is in onze stad ook sprake van seksuele uitbuiting en arbeidsuitbuiting. We blijven inzetten op het helpen van slachtoffers, | Verkeersveiligheid het afschrikken van daders en het voorkomen van uitbuiting. | Verkeersveiligheid raakt ons allemaal, elk verkeersslachtoffer is er één te veel. Daarom werken we samen aan een verkeersveiliger Utrecht. In het Mobiliteitsplan 2040 staat beschreven hoe wij dit doen, ook in het coalitieakkoord 2026-20 | 30 is er aandacht voor verkeersveiligheid. Vanuit programma verkeersveiligheid (onderdeel van Mobiliteit) pakken we onveilige locaties aan met maatregelen op straat, verlagen we Foto 17: Bedrijventerrein Nieuw Overvecht waar een vergunningplicht | op steeds meer straten de snelheid naar 30 km/u en werken we aan van kracht is voor ondernemers in de autobranche. | veilige verkeersdeelname aan jong en oud met educatie, voorlichting en campagnes. Veiligheidsagenda Utrecht 2027-2030 | 22 Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 23 In de voortgangsrapportage Duurzame Mobiliteit rapporteren we jaarlijks over de voortgang van de verkeersveiligheidsaanpak.
Bij de meeste (ernstige) ongevallen speelt het gedrag van verkeersdeelnemers een grote rol en veel mensen ervaren overlast van bijvoorbeeld (veel) te hard rijdende voertuigen. Met verkeershandhaving verminderen gemeente, politie en (CV)OM samen onveilig verkeersgedrag en verkeersoverlast. Dit doen we onder andere door de inzet van politie én boa’s op straat en de inzet van flitspalen. Zo werken we samen aan een verkeersveiliger Utrecht. Foto 18: Markt op het Vredenburg Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 24 C. Monitoren, sturen en verantwoorden 1. Indicatoren Zicht op effect Het blijft belangrijk om zicht te hebben op de effecten van onze gezamenlijke inzet. Gemeente en haar partners maken bij de uitvoering van het veiligheidsbeleid bij voorkeur gebruik van best-practices, daarbij valt te denken aan de uitvoering van activiteiten bij detentie en terugkeer en bij overlastgevende criminele vreemdelingen. Veel daarvan is landelijk onderzocht en wordt beschouwd als effectief. Eenzelfde redenering gaat op voor integrale controle acties en informatie gestuurde handhaving. De controles op en de vondst van bijvoorbeeld partijen harddrugs hebben in zichzelf effect en werken preventief. Terwijl we ons zoveel mogelijk baseren op bewezen interventies is het tegelijkertijd bij veel veiligheidsthema’s complex om de impact op veiligheid eenduidig in cijfers uit te drukken.
Een oorzaak is dat de causaliteit tussen de specifieke inzet en de toe- of afname van het probleem lastig aan te tonen is. Geen enkele interventie staat op zichzelf en is altijd onderdeel van een totaalpakket aan samenhangende maatregelen. Verder hebben we slechts gedeeltelijk zicht op de omvang van de problematiek en daarmee op de vooruitgang die wordt geboekt. Registraties worden beïnvloed door factoren zoals aangiftebereidheid en gerichte inzet van handhaving of opsporing. Een stijging kan wijzen op toegenomen handhavings-of opsporingscapaciteit. En andersom kan een afname het tegenovergestelde betekenen. In de wetenschap dat zicht op impact waardevol is, ondernemen we veel activiteiten om daar zo goed mogelijk vooruitgang te boeken. Zo toetsen we tussentijds resultaten aan recent onderzoek en kennis over wat wel en niet werkt in de hulpverlening of wijkgerichte aanpak. Kennis over risico- en beschermende factoren voor afglijden in de criminaliteit benutten we in onze aanpakken. Daarbij zetten we zoveel mogelijk acties in die aantoonbaar resultaat hebben. Voor het aanbod van maatregelen kijken we naar wat lokaal nodig is en resultaat kan hebben. Tijdens de uitvoering wordt de voortgang van wat we doen in de gaten gehouden. In jaarlijkse voortgangsrapportages gaan we vooral in op de maatregelen die we hebben ondernomen.
Kwantitatieve gegevens over de uitvoering worden naast kwalitatieve bronnen (zoals de ervaringen van professionals) gelegd, zodat er een zo compleet mogelijk beeld ontstaat. Foto 19: Door de kleurrijke graffiti en horeca is het tunneltje aan de Ganzenmarktsteeg een populaire plek onder jongeren en wordt dit het ‘Tiktok tunneltje’ genoemd. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 25 Doelstelling Effectindicator 0-meting 2025 Vervolgmeting 2027 Vervolgmeting 2029 Begroting ja/nee Tegengaan van overlast en criminaliteit Aantal misdrijven (politieregistraties) 27.831 Gelijk of minder dan peiljaar Gelijk of minder dan peiljaar Ja Geregistreerde overlast (politieregistraties) 17.653 Gelijk of minder dan peiljaar Gelijk of minder dan peiljaar Ja Geregistreerde overlast uitgesplitst (politie registraties): Gelijk of minder dan peiljaar Gelijk of minder dan peiljaar Nee onbegrepen gedrag 6.233 alcohol-/drugsgerelateerd 3.232 dak- en thuisloze mensen 2.579 incidenten jongerenoverlast 3.650 Geregistreerde overlast (gemeentelijke meldingen) 18.251 Gelijk of minder dan peiljaar Gelijk of minder dan peiljaar Ja Geregistreerde overlast, uitgesplitst (Gemeentelijke meldingen) Gelijk of minder dan peiljaar Gelijk of minder dan peiljaar Nee jongerenoverlast 1.065 drugsoverlast 3.308 buitenslapers vanaf 2027 Veiligheidsgevoel in de eigen buurt (inwonersenquête) 63% Gelijk of beter dan peiljaar
Gelijk of beter dan peiljaar Ja Tegengaan ontwrichtende effecten van (drugs)criminaliteit Aantal delicten (harddrugs) Geen streefcijfer Geen streefcijfer Nee handel, 86 bezit en 92 vervaardiging 1 (politieregistraties) Aantal delicten (softdrugs) Geen streefcijfer Geen streefcijfer Nee handel, 22 bezit en 185 vervaardiging 13 (politieregistraties) Aantal positief afgesloten PGA-casuïstiek (Gemeente) 32 Geen streefcijfer Geen streefcijfer Nee Pijler tegengaan criminele geldstromen: Aantal signalen van ondermijnende criminaliteit, opgepakte en afgeronde casussen. Volgt in 2027 Geen streefcijfer Geen streefcijfer Nee Doelstelling | Effectindicator | 0-meting | Vervolgmeting | Vervolgmeting | Begroting 2025 | 2027 | 2029 | ja/nee Beschermen democratische | Aantal openbare ordeverstoringen en crises | 2.365 | Geen streefcijfer | Geen streefcijfer | Ja rechtsorde en tegengaan | waaronder ook preparatie op mogelijke excessen excessen door | zoals bij kraken, voetbal, demonstraties. maatschappelijke onrust Veilige stad voor vrouwen | Veiligheidsgevoel in de eigen buurt, uitgesplitst | M: 72% | Gelijk of beter dan peiljaar | Gelijk of beter dan peiljaar | Ja op geslacht.
(Inwonersenquête) | V: 54% Straatintimidatie % inwoners dat afgelopen | M: 26% | Gelijk of beter dan peiljaar | Gelijk of beter dan peiljaar | Ja 12 maanden op straat geïntimideerd is en hiervan | V: 50% percentage vrouwen (Inwonersenquête) Weerbare Samenleving | Aantal noodsteunpunten: de huidige ambitie is | 0 | Streven naar realisatie van | Volgt | Ja om er minimaal 12 te realiseren. Bijstelling ambitie | 12 noodsteunpunten volgt als landelijke richtlijn wordt vastgesteld. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 | 26 Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 27 2. Risico’s Risico-omschrijving Toelichting Maatregelen Door capaciteitstekorten bij de gemeente, de (landelijke) veiligheidspartners en (jeugd)zorgverleners bestaat de kans op minder uitvoeringskracht met als gevolg dat de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald. Dit is een belangrijk risico gezien de krapte op de arbeidsmarkt en ook het specialisme binnen het veiligheidsdomein. We temporiseren dan wel prioriteren als dit risico zich voordoet. Doordat (landelijke) partners in het veiligheids- en sociaal domein capaciteit of prioriteit elders leggen bestaat de kans op minder uitvoeringskracht met als gevolg dat de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald. Dit is een belangrijk risico omdat de uitvoering en inzet van partners essentieel is.
Als dit risico zich dreigt voor te doen, dan stemmen we hierover af met partners. Door een tekort aan (sociale) woonruimte en knelpunten in het snel beschikbaar stellen van passende (verblijfs)zorg bestaat de kans op gevaarzetting door personen met multi- en hoog risicoproblematiek met als gevolg dat personen een gevaar voor zichzelf en/of voor de omgeving zijn. (bijvoorbeeld als een persoon met onbegrepen gedrag een gevaar voor zichzelf en/of voor de omgeving is). Dit is een belangrijk risico omdat gebrek aan passende woonruimte en zorg kan leiden tot escalatie van problematiek, waardoor personen een gevaar voor zichzelf en/of hun omgeving kunnen vormen. Dit leidt weer tot toename van veiligheidsproblematiek. We blijven extra investeren in opvangplekken vanuit de gemeente om tijdelijk de plaatsing op een (crisis)zorg- of behandelplek te overbruggen bij multiproblematiek en hoog risicovolle casuïstiek. Door nieuwe crises die veel van onze capaciteit vragen, zoals dit bijvoorbeeld speelt bij het Midden-Oosten conflict, onze extra inzet op weerbaarheid door geopolitieke ontwikkelingen en bij grote opschaling bij incidentbestrijding (zoals bij de explosie Visscherssteeg) bestaat de kans op minder uitvoeringskracht met als gevolg dat de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald.
Dit is een belangrijk risico omdat crises en incidenten capaciteit wegnemen van reguliere werkzaamheden, waardoor doelen uit de Veiligheidsagenda onder druk komen te staan. We temporiseren dan wel prioriteren als dit risico zich voordoet. Door beperkingen in bestaande wet- en regelgeving ten aanzien van informatiedeling en samenwerking én doordat partners terughoudend (kunnen) zijn in het delen van informatie, bestaat de kans dat overheidsorganisaties onvoldoende als één overheid opereren, met als gevolg dat de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald. Dit is een belangrijk risico omdat effectieve samenwerking afhankelijk is van tijdige en volledige informatiedeling tussen partners. Lobby voeren om beperkingen bij informatiedeling en verdere samenwerking op te lossen danwel te verminderen. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 28 Risico-omschrijving Toelichting Maatregelen Door de inzet van Utrechtse OOV-kennis en expertise bij (dreigende) openbare ordeverstoringen en crises in omliggende gemeenten binnen de veiligheidsregio Utrecht, bestaat de kans dat de beschikbare capaciteit binnen de eigen organisatie onder druk komt te staan, met als gevolg dat de inzet en slagkracht voor de gemeente Utrecht zelf wordt beperkt en de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald.
Dit is een belangrijk risico omdat voldoende beschikbare OOV-capaciteit essentieel is voor de uitvoering van de Utrechtse veiligheidsopgaven. We onderzoeken hoe we de omliggende gemeenten goed kunnen ondersteunen, bijvoorbeeld door bijdrage te leveren aan het Ondersteuningsteam Asiel (VNG), en we ontwikkelen innovatieve concepten op het gebied van openbare ordeverstoringen en crises. Door de toenemende vraag naar handhaving, onder meer als gevolg van een groeiend aantal meldingen en overlastgevende personen en groepen, en door voorgenomen bezuinigingen vanaf 2026, bestaat de kans dat de beschikbare handhavingscapaciteit onder druk komt te staan en de flexibiliteit en slagkracht afnemen, met als gevolg dat de handhavingstaken minder effectief en minder tijdig kunnen worden uitgevoerd en de doelstellingen uit de Veiligheidsagenda niet of niet tijdig worden behaald. Dit is een belangrijk risico omdat voldoende handhavingscapaciteit essentieel is voor het effectief uitvoeren van handhavingstaken en het aanpakken van overlast en veiligheidsproblemen. Het stellen van handhavingsprioriteiten binnen het Programma Veilige Stad.
Door toename van het aantal veiligheidsvraagstukken en toename van agressie, intimidatie of geweld tijdens het uitoefenen van het werk van professionals, bestaat de kans dat de werkdruk en het onveiligheidsgevoel bij het uitvoeren van de taken (Veilige Publieke Taak (VPT)) toenemen, met als gevolg dat (meer) professionals minder inzetbaar zijn of zelfs uitvallen. Dit is een belangrijk risico omdat bij verdere uitval van professionals de doelstellingen later, deels of niet gerealiseerd kunnen worden. Prioriteren van werkzaamheden en uitvoeren van Protocol Veilige Publieke Dienstverlening (Aanpak van agressie en geweld Gemeente Utrecht). Door minder inzet in het sociaal domein op beschermende factoren, zoals een stabiele (financiële) thuissituatie en passende ondersteuning, en door minder inzet binnen de strafrechtketen, bestaat de kans dat een extra impuls vanuit het veiligheidsdomein onvoldoende effectief is en relatief beperkt bijdraagt, met als gevolg dat integrale aanpakken tekort schieten en de beoogde doelstellingen op het gebied van veiligheid en preventie niet of minder effectief worden gerealiseerd. Het sociaal domein en de strafrechtketen staan onder druk door de (toenemende) vraag en financiële schaarste, waardoor dit een reëel risico is.
We kijken hoe we slim kunnen samenwerken en prioriteren en voor onze doelgroepen zoveel mogelijk aandacht, aanbod en passende interventies kunnen blijven bieden. Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 29 Risico-omschrijving Toelichting Maatregelen Aanpak GSPB: doordat we bij veel fenomenen de doelgroep niet voldoende in beeld hebben of nog niet voldoende weten over de aard, omvang of uitingsvormen van het fenomeen, bestaat het risico dat we de doelgroep onvoldoende bereiken. We hebben informa-tie/personen/signalen in beeld via bijvoorbeeld piketmeldin-gen, detentiemeldingen, aanhoudin-gen, via persoonsgerichte aanpakken of vanuit de uitvoering, maar informatie over fenomenen is belangrijk voor een integraal beeld en voor prioriteren in de aanpak. We blijven met partners in gesprek over het gezamenlijk informatiegestuurd acteren op beelden, actuele trends en ontwikkelingen. Als blijkt dat we de juiste doelgroep niet geheel bereiken, dan passen we onze inzet hierop aan.
Door toenemende polarisatie in de maatschappij en het daardoor onder druk staan van vertrouwen tussen inwoners in buurten, bestaat de kans dat het vertrouwen van inwoners in de overheid en de democratische rechtsorde verder afneemt en de noodzakelijke basis voor samenwerking verzwakt, met als gevolg dat activiteiten binnen onze aanpak minder effectief zijn en de beoogde doelstellingen onvoldoende worden gerealiseerd. Als inwoners minder vertrouwen hebben, dan kan de meldingsbereidheid dalen. Zij zijn dan minder geneigd om signalen van (mogelijke), (ondermijnende) criminaliteit en overlast te melden. We bouwen aan vertrouwen in de overheid door voorspelbaar te zijn en duidelijk, open en eenduidig te werken en te communiceren. Ook blijven we inzetten op het vergroten van de meldingsbereidheid. Door de afhankelijkheid van niet-structurele (rijks)bijdragen voor de financiering van onderdelen van onze werkzaamheden en aanpak, bestaat de kans dat beschikbare middelen wegvallen wanneer deze bijdragen niet worden voortgezet, met als gevolg dat activiteiten moeten worden afgeschaald of beëindigd, waardoor de realisatie van de beoogde doelstellingen en de leefbaarheid en veiligheid in de stad onder druk komen te staan. Dit is een belangrijk risico.
Enerzijds omdat zonder (voldoende) middelen gekozen moet worden op welke werkzaamheden (zoals bijvoorbeeld bij noodsteunpunten), en daarmee doelstellingen, minder ingezet wordt. Met merkbaar effect op veiligheid in de stad. Anderzijds maakt onzekerheid over de lange termijn het moeilijker om inzet die een lange adem vereist als zodanig vol te houden. We ondervangen dit risico door helder te houden welke middelen nodig zijn en daarvoor te lobbyen. Daarbij brengen we in kaart wat de eventuele gevolgen zijn van minder of geen (incidentele) middelen. We blijven ook zorgvuldig afwegen welk werk we waarmee doen en waar we, indien nodig, kunnen herstructureren. Het uitgangspunt is daarbij dat we zo min mogelijk afdoen aan de inzet voor de veiligheid van onze inwoners. 3.
Financiën Doelstellingen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten Tegengaan/terugdringen van | Preventieve en repressieve maatregelen, zoals inzet Eropaf team, toezicht en handhaving, versterken | 25.459 | 24.427 | 24.427 | 23.291 overlast en criminaliteit | weerbaarheid jongeren tegen verleidingen van het criminele pad, stevig en zichtbaar optreden tegen overtredingen, perspectief bieden met hulp en zorg of terug geleiding naar opleiding, werk of land van herkomst Bijdrage Samenwerkingsverbanden - Zorg en Veiligheidshuis Utrecht en Landelijk Bureau Zorg- en Veiligheidshuizen | 2.723 | 2.723 | 2.723 | 1.587 Jongerenwerk - Jeugd en Veiligheid | 6.160 | 6.160 | 6.160 | 6.160 Straatveiligheid | 150 | 150 | 150 | 150 Cameratoezicht | 967 | 967 | 967 | 967 Waarvan: Overlastgevende Criminele Vreemdelingen | 686 | 686 | 686 | 686 Samen eropaf | 1.103 | 1.103 | 1.103 | 1.103 Toezicht en handhaving wijkveiligheid | 4.735 | 4.737 | 4.737 | 4.736 Overige uitvoeringskosten inclusief materieel budget | 8.835 | 7.901 | 7.901 | 7.902 Tegengaan ontwrichtende effecten | Preventieve en repressieve maatregelen, zoals voorkomen van jonge aanwas, | 6.919 | 7.021 | 7.030 | 7.030 van (drugs)criminaliteit en focus op | voorkomen doorgroeien, verbeteren perspectief, verstoren criminele activiteiten, tegengaan van ondermijning in de zorg | fenomeenanalyses, actie- en controle dagen, interne
bewustwordingssessies Beschermen democratische | Tegengaan van schadelijke polarisatie, radicalisering en extremisme (Utrecht zijn we | 6.994 | 7.332 | 7.355 | 7.356 rechtsorde en tegengaan excessen | samen), o.a. door groot netwerk aan professionals en bondgenoten in te zetten, door maatschappelijke onrust | aanbieden van deskundigheidsbevordering, inzet persoonsgerichte aanpak Veilige stad voor vrouwen | O.a. meer inzet op bewustwording en normering, (vroeg) signalering, bescherming en opvang van | 315 | 315 | 315 | 315 slachtoffers en een stevige plegeraanpak, preventieve en handhavende maatregelen voor straatintimidatie en versterken van de veiligheid van vrouwen door de impact van de digitale omgeving mee te nemen. Weerbare samenleving | Gemeentebreed budget ten behoeve van vergroten (digitale) veiligheid van de gehele eigen | 1.000 | 1.000 | 1.000 | 1.000 organisatie en de crisisorganisatie, inrichten van noodsteunpunten in de stad.
Totaal benodigd budget (A) | 40.688 | 40.095 | 40.127 | 38.991 Reeds in de begroting gedekt (B) | 39.168 | 38.938 | 38.969 | 37.834 Veiligheidsagenda Utrecht 2027-2030 | 30 Doelstellingen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten Tegengaan/terugdringen van | -363 overlast en criminaliteit Tegengaan ontwrichtende effecten | 0 | 0 | 0 van (drugs)criminaliteit en focus op tegengaan van ondermijning in de zorg Beschermen democratische | -1.157 | -1.157 | -1.157 | -1.157 rechtsorde en tegengaan excessen door maatschappelijke onrust Veilige stad voor vrouwen Weerbare samenleving Totaal bijdragen van derden (C) | -1.520 | -1.157 | -1.157 | -1.157 Nog niet gedekte kosten (A-B-C) | 0 | 0 | 0 | 0 Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 | 31 4. Voortgang en verantwoording In jaarlijkse voortgangsrapportages zullen wij rapporteren over de voortgang van de Veiligheidsagenda 2027 | - 2030, zoals dat voor de Veiligheidsagenda 2023 | - 2026 ook is gedaan (over de jaren 2023, 2024, 2025). Aan de hand van de methode “Rijker Verantwoorden” gebruiken we niet alleen cijfers, maar ook verhalen en ervaringen uit de praktijk om te laten zien wat is gedaan en zo mogelijk met welk effect. 5.
Utrechts Sturingsmodel (voor complexe opgaven) Utrechts Sturingsmodel | Hoe krijgt dit vorm binnen de opgave? Welke afspraken zijn gemaakt? Gedeelde waarden | Kaders en zijn het startpunt | randvoorwaarden zijn | Opgave | De opgave komt tot uiting in de doelstellingen zoals beschreven in het hoofdstuk A2. scherp geformuleerd Gedeelde waarden | De gedeelde waarden komen tot uiting in de leidende principes zoals beschreven in hoofdstuk B1. zijn het startpunt Opgave | Kaders en randvoorwaarden | De kaders en randvoorwaarden zijn terug te herleiden tot de wettelijke kaders, gezond stedelijk leven zijn scherp geformuleerd | voor iedereen en de voorliggende beleidsnota. Zie hoofdstuk Monitoren, sturen en verantwoorden. Data en informatie brengt | Zie hoofdstuk Monitoren, sturen en verantwoorden. Leren en verbeteren via | Data en informatie brengt | de beweging in kaart | Kwantitatieve gegevens over de uitvoering worden naast kwalitatieve bronnen (zoals de ervaringen interactie en dialoog | de beweging in kaart | van professionals) gelegd, zodat er een zo compleet mogelijk beeld ontstaat. Dit doen wij aan de hand van de methode “Rijker Verantwoorden” waarbij we niet alleen cijfers, maar ook verhalen en ervaringen uit de praktijk gebruiken om te laten zien wat is gedaan en met welk effect..
Leren en verbeteren via | We leren van signalen uit de uitvoering en benutten interactie en dialoog | ervaringsdeskundigheid om continu de inzet te verbeteren Bijsturing voor politie inzet vindt plaats in de veiligheidsdriehoek burgemeester, Hoofdofficier van Justitie en districtschef politie Utrecht-Stad. Veiligheidsagenda Utrecht 2027-2030 | 32 Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 33 Bijlage 1 Infographic Ontwikkelingen veiligheid in Utrecht (2021 - 2025) De stad in cijfers Veiligheid & Zorg | Ondermijning Huiselijk geweld | Uitstroom ex-gedetineerden | Aantal delicten handel en vervaardigen drugs in Utrecht (politie) Aantal opgelegde huisverboden | Handel harddrugs | Handel softdrugs | Vervaardigen harddrugs | Vervaardigen softdrugs *2021 nacalculatie ivm nieuw clientvolgsysteem | 3e plaats Europa | Schatting straatwaarde cocaïne | Schatting straatwaarde cannabis Utrecht staat in 2025 | geconsumeerd in Utrecht* | geconsumeerd in Utrecht* (net als in 2024) op de | € 18.464.944 in 2023 | € 19.043.311 in 2023 Re-integratie Officier (RIO) | Crisismaatregelen | Crisismaatregelen | 3e plaats in Europa qua | € 17.126.861 in 2024 | € 15.896.940 in 2024 Aantal gedetineerden | WvGGZ | IBS/WZD | geschat XTC/MDMA gebruik.
| € 19,440,173 in 2025 | € 16.833.485 in 2025 aangemeld voor RIO traject *Gebaseerd op monsters van de rioolwaterzuiveringsinstallatie Utrecht, waarop 73% van de Utrechtse inwoners zijn aangesloten Anonieme meldingen (MMA) | Wapenhandel & bezit Drugs | Mensenhandel/-smokkel | Geweld | (Politie) Lokale PGA Jeugd | Lokale PGA HRP | TopX (ZVHRU) Caseload | Caseload | Caseload Bibob onderzoeken | Bibob onderzoeken per thema Veiligheidsagenda Utrecht 2027-2030 | 34 Veiligheidsagenda Utrecht 2027 - 2030 35 De stad in cijfers Openbare orde en crisisbeheersing Geregistreerde criminaliteit en overlast Bestuurlijk instrumentarium Autobranden Inclusief jaarwisseling Meldingen vuurwerkoverlast Demonstraties Piketmeldingen Pandsluitingen (VTH) Gebiedsverboden Aanwijzing VBO Aantal vaste camera’s Aantal flexibele camera’s PGA casussen radicalisering Totaal aantal getrainde professionals Onveiligheidsgevoelens 63% De afgelopen 4 jaar trad verslechtering van het gevoel van veiligheid in de eigen buurt op: van 70% in 2021,naar 66% in 2023 en 63% in 2025. In drie wijken zijn de veiligheidsgevoelens significant gedaald: Binnenstad, Leidsche Rijn en Overvecht. Straatintimidatie 38% Bijna 40% van de Utrechters geeft aan in 2025 geïntimideerd te zijn op straat. Dat is een significante toename t.o.v. 2023 (34%).
Polarisatie & Radicalisering Veiligheidsgevoel Cameratoezicht Digitale criminaliteit Cybercrime Woninginbraken Fietsendiefstal Overlast drugs, drankGeweld Zakkenrollen Incidenten onbegrepen gedrag Autokraak Incidenten jongerenoverlast Dak- en thuisloze mensen 2025:14,6% aangiftebereidheid Digitale fraude fraude met betaalproducten, met online handel en ID-fraude * Trendbreuk vanaf nov 2022 door nieuw systeem
utrecht.nl/veiligheid