Agendabundel
Tekst van het document
Bundel van de Commissie Stad en Ruimte van 27 mei 2021
1 2 3
4
Opening Aanvang: 10.00 uur FYSIEK Vaststellen agenda en inventarisatie te bespreken agendapunten Verslagen * Het conceptverslag van de openbare commissie Stad en Ruimte van 29 april 2021, ter vaststelling. * Het geheime conceptverslag van de besloten commissie Stad en Ruimte van 29 april 2021, ter vaststelling. Concept Verslag openbare commissie Stad en Ruimte, 2021-04-29.pdf Raadsvoorstel Zienswijzen ontwerp-begrotingen 2022 recreatieschappen De Stichtse Groenlanden en Plassenschap Loosdrecht Aanvang: 10.00 uur; FYSIEK Indicatie behandeltijd: 45 min. Beleidsveld: Groen - wethouder Van Hooijdonk De gemeente Utrecht neemt deel aan de gemeenschappelijke regelingen Recreatieschap De Stichtse Groenlanden en het Plassenschap Loosdrecht e.o Deze organisaties zijn in transitie. Met de ter vaststelling voorliggende zienswijzen op de ontwerpbegrotingen 2022 dringt de gemeente erop aan dat de organisaties in hun begrotingen een reservering treffen voor transitie- en liquidatiekosten in plaats van een PM-post op te nemen.
Dossier 1783 voorblad Raadsvoorstel Zienswijzen recreatieschappen ontwerp-begrotingen 2022.docx Zienswijze ontwerp begroting 2022 De Stichtse Groenlanden.docx Zienswijze ontwerp begroting 2022 Plassenschap Loosdrecht.docx Aanbiedingsbrief Stichtse Groenlanden 20210409.pdf Ontwerp Begroting 2022 Stichtse Groenlanden.pdf Ontwerp Jaarverslag en -rekening 2020 Stichtse Groenlanden.pdf Aanbiedingsbrief Plassenschap Loosdrecht 20210409.pdf Ontwerp Begroting 2022 Plassenschap Loosdrecht e.o..pdf Ontwerp Jaarverslag en -rekening 2020 Plassenschap Loosdrecht e.o..pdf
5
5.1
Noordelijke Randweg Utrecht Indicatieve aanvang: 10.50 uur; FYSIEK Indicatieve behandeltijd: 120 min. Beleidsveld: Mobiliteit - wethouder Van Hooijdonk Geagendeerd door B van Steeg (CDA), S. Schilderman (D66), R. van der Graaf (ChristenUnie, M. de Pagter (VVD), H. van Deún (PVV), S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), E. Oosters (Student & Starter), T. Weistra (Groenlinks), M. van Heuven (Partij voor de Dieren), B. Isik ( PvdA). De agenderende fracties willen in debat met het college en andere partijen over de 6e voortgangsrapportage voor de Noordelijke Randweg Utrecht, de NRU. Deze fracties zijn teleurgesteld in het afvallen van de voorkeursvariant voor de NRU, vanwege geldgebrek. Genoemde fracties vragen zich af of al het mogelijke is gedaan om tot uitwerking van deze variant te komen. Zij wensen daarnaast te spreken over het overleg met, en de lobby richting de landelijke overheid, om tot deze variant te komen. De agenderende fracties willen spreken over de keuze en de gevolgen van dit voornemen voor de inwoners van de wijk Overvecht en de gevolgen voor de mobiliteit in en rond de wijk. Zij vragen zich af op welke manier hen perspectief zal worden geboden op een goede doorstroming van het verkeer in de toekomst.
Daarnaast wensen de fracties te praten over de verschillende keuzes die nu kunnen worden gemaakt, zowel inhoudelijk als financieel en welke mogelijkheden er nog zijn om de voorkeursvariant toch tot stand te brengen. Als laatste willen de fracties graag spreken over de prioritering van de doelstellingen op nationaal, regionaal en stedelijk niveau en de actualiteit van deze doelstellingen/ opgaven. De fracties willen ook in gesprek over welke alternatieven er eventueel onderzocht worden om deze doelstellingen ook te kunnen bereiken en wellicht koste efficiënter kunnen zijn. Raadsbrief 6e bestuurlijke voortgangsrapportage NRU en Aanpak uitwerking spoor 2 NRU 2021 Dossier 1852 voorblad Raadsbrief 6e bestuurlijke voortgangsrapportage NRU en Aanpak uitwerking spoor 2 NRU 2021.pdf 6e bestuurlijke voortgangsrapportage NRU.pdf Aanpak uitwerking spoor 2 NRU 2021.pdf
6
Raadsbrief Evaluatie regionale huisvestingsverordening
Indicatieve aanvang: 14.00 uur; FYSIEK Indicatie behandeltijd: 105 min. Beleidsveld: Wonen - wethouder Diepeveen Geagendeerd door E. Oosters (Student&Starter), H. Dekker-Abdulaziz (D66), C. Bos (StadsbelangUtrecht), B. Isik (PvdA), S. Nagtegaal (PVV), E. van de Marel (VVD), J. Zwinkels (CDA), J. Wijmenga (ChistenUnie), F. de Koning (GroenLinks), T. Schipper (SP), I. El Abassi (DENK), A. Sasbrink ( Partij voor de Dieren). Op 14 mei werd de raad geïnformeerd over de evaluatie van de huisvestingsverordening. Uit deze evaluatie, uitgevoerd door onderzoeksbureau RIGO, volgen meerdere conclusies over het huidige woningbeleid van gemeente Utrecht. De conclusies hebben betrekking op fundamentele onderdelen van het beleid, zoals de ruimere inkomensgrens, bezettingsnormen, loting en behoud van inschrijfduur. Op 9 juni vindt de regionale bestuurstafel plaats, waar voorstellen voor een tussentijdse aanpassing van de huisvestingsverordening worden besproken. De fracties willen graag de gelegenheid nemen om wensen aan de wethouder mee te geven richting de regionale bestuurstafel. De uitkomsten van de regionale bestuurstafel resulteren in een aangepaste huisvestingsverordening, die voor het zomerreces nog wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. Dossier 1892 voorblad Raadsbrief Evaluatie regionale huisvestingsverordening.pdf Rapport RIGO Woonruimteverdeling in de U16.pdf 7
Burgeragendering Geluidsnorm Aanvang: 15.50 uur; FYSIEK Indicatie behandeltijd: 45 min. Beleidsveld: Wonen - wethouder Diepeveen Geagendeerd door de heer Zorn/Nijssen namens de Utrechts Stichting tegen Geluidsoverlast. De initiatiefnemer van deze burgeragendering wil het volgende onderwerp met de raad bespreken: Het college te verzoeken de minimale eisen voor geluidsisolatie (52 dB) te verwerken in de beleidsregels Wijziging samenstelling van de woonruimtevoorraad (woningsplitsen en omzetten), in plaats van alleen een verwijzing naar NEN 5077 Dossier 1729 voorblad STREKT TER VERVANGING burgeragendering geluidsnorm.docx burgeragendering geluidsnorm.docx burgeragendering geluidsnorm toelichting.pdf burgeragendering geluidsnorm.pdf
8
Raadsvoorstel Toekomst parkeergarage Springweg Indicatieve aanvang: 20.00 uur; FYSIEK Indicatieve behandeltijd: 90 min. Beleidsveld: Grondzaken, Ruimtelijke Ontwikkeling en Mobiliteit - wethouders Diepeveen Voorzetting bespreking uit commissie Stad en Ruimte van 18 maart 2021. De parkeergarage Springweg is in gemeentelijk eigendom, maar voor exploitatie in erfpacht uitgegeven aan het bedrijf Klépierre. Het contract daarvoor loopt in 2022 af. Het college stelt voor vanaf mei 2022 de exploitatie voor twee jaar opnieuw in handen te geven van Klépierre. Daarna zou dan de gemeente de exploitatie voor 4 jaar in eigen beheer nemen, om vervolgens na mei 2028 de garage te slopen. Het college stelt verder voor het exploitatieresultaat van de parkeergarage Springweg te koppelen aan het parkeervrij maken van de Oudegracht en het Janskerkhof. Een nader voorstel hiervoor komt dan terug bij de Voorjaarsnota. Naast het raadsvoorstel wensen raadsleden een bespreking tijdens de commissie van de raadsbrief en het Intentiedocument, zodat ook tijdens de commissie een samenhang van bespreking ontstaat.
Dossier 939 voorblad Raadsvoorstel Toekomst van parkeergarage Springweg (mei 2021).docx Raadsbrief Ruimtelijke ontwikkelingen Strosteeg.docx Indicatieve hoofdlijnenplanning Visie Strosteeg.pdf Toekomst parkeergarage Springweg H1 t/m H7.pdf RH-DHV Nut en noodzaak parkeergarage Springweg.pdf Eindrapport Economische Impactanalyse Springweggarage Utrecht.pdf Raadsbrief Uitkomsten onderzoeken en extra scenario’s parkeergarage Springweg.docx JWG - Transformatie Parkeergarage Springweg dd. 25 april '21.pdf RH-DHV Memo uitwerking gefaseerd parkeervrij maken wervengebied Utrecht dd. 26 april '21.pdf STVV Raadsvoorstel Toekomst van parkeergarage Springweg (na S&R).pdf
8.1
Raadsbrief Toekomst garage Springweg Dossier 1716 voorblad Raadsbrief Toekomst garage Springweg (17 maart 2021).pdf Bijlage 2 Memo RHDHV over parkeervrij maken wervengebied.pdf Bijlage 3 Overzicht parkeergarages binnenstad met wachtlijsten.pdf
Bijlage 4 Autobezit binnenstad.pdf Bijlage 7 Beantwoording technische vragen VVD inz toekomst garage Springweg (openbaar deel).pdf Bijlage 8 Beantwoording technische vragen PvdD inz toekomst garage Springweg (openbaar deel).pdf VERVALLEN Raadsbrief Toekomst garage Springweg.pdf 8.2
Beantwoording SV 2021, nr. 17 - Oog voor de impact van Bouwplan 18-36 Strosteeg op Haverstraat Dossier 1719 voorblad Beantwoording SV 2021 nr 17 over Oog voor impact Bouwplan 18 36 Strosteeg op Haverstraat.pdf
9
Raadsvoorstel Stedenbouwkundig Plan hoogbouwkavel Leidsche Rijn Centrum Noord Indicatieve aanvang: 21.35 uur; FYSIEK Indicatieve behandeltijd: 90 min. Beleidsveld: Ruimtelijke Ontwikkeling - wethouder Verschuure Het college legt de gemeenteraad ter vaststelling een Stedenbouwkundig Plan voor de zo aangeduide hoogbouwkavel Leidsche Rijn Centrum Noord. Dit plan gaat uit van een ’verticaal dorp‘ met 3 torens waarvan de hoogste 140 meter bedraagt. Binnen het plan worden maximaal 1.200 woningen mogelijk gemaakt. Het gaat om sociale huur, middeldure huur, levensloopbestendige woonappartementen en koopwoningen. Naast wonen is er ruimte voor horeca, commerciële voorzieningen, ontspanning en maatschappelijke voorzieningen. Wanneer het Stedenbouwkundig Plan door de gemeenteraad wordt vastgesteld wordt eerst nog als verdere uitwerking van het plan een bestemmingsplan opgesteld dat op een later moment aan de raad ter vaststelling wordt voorgelegd. Dossier 1726 voorblad Raadsvoorstel Stedenbouwkundig Plan hoogbouwkavel Leidsche Rijn Centrum Noord.docx Stedenbouwkundig Plan Hoogbouwkavel Leidsche Rijn Centrum Noord.pdf Voortgangsbrief consortium KEES 20210301.pdf
3 Verslagen 1 Concept Verslag openbare commissie Stad en Ruimte, 2021-04-29.pdf
Verslag openbare ochtendvergadering commissie Stad & Ruimte 5
Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag
29 april 2021 Digitaal, Via Zoom mw. I.B. Koren (Notuleerservice Nederland) 27 mei 2021
Aanwezigen 10
De voorzitter, mw. J. Kleinrensink, de wethouder, dhr. K. Diepeveen, de leden, dhr. R. van der Zweth (PvdA), mw. M. Deldjou Fard (GroenLinks), mw. C. van Dun (D66), dhr. E. van der Marel (VVD), mw. J. van Ophem (Student&Starter), mw. J. Zwinkels (CDA), dhr. T. Schipper (SP), dhr. I. El Abassi (DENK), mw. A. Sasbrink (PvdD), dhr. C. Bos (Stadsbelang Utrecht), dhr. J. Wijmenga (ChristenUnie), mw. J. Udo (Griffie)
15
Afwezigen Er zijn geen afwezigen gemeld.
Verslag vergadering Commissie Stad & Ruimte, ochtend 20
1. Opening en mededelingen ........................................................................................................... 1 2. Vaststellen agenda en inventarisatie te bespreken agendapunten .............................................. 1 3. Verslagen ..................................................................................................................................... 1 4. Toezeggingen/moties/brievenlijst en Lange Termijn Agenda ........................................................ 2 5. Islamitische begraafplaats............................................................................................................ 2
1. 25
Opening en mededelingen
De voorzitter opent de vergadering om 11.45 uur en heet iedereen die meekijkt van harte welkom.
2. Vaststellen agenda en inventarisatie te bespreken agendapunten De voorzitter concludeert dat de agenda is vastgesteld. 30
35
3. Verslagen - Het conceptverslag van de openbare commissie Stad en Ruimte van 1 april 2021, ter vaststelling. - Het GEHEIME conceptverslag van de besloten commissie Stad en Ruimte van 1 april 2021, ter vaststelling. - Het conceptverslag van de openbare commissie Stad en Ruimte van 15 april 2021, ter vaststelling. De voorzitter constateert dat er geen opmerkingen zijn ontvangen. Pagina 1 van 44
De heer Wijmenga (ChristenUnie) geeft een compliment aan de notulist voor de notulen. De voorzitter concludeert dat de verslagen zijn vastgesteld. 5
4. Toezeggingen/moties/brievenlijst en Lange Termijn Agenda De voorzitter concludeert dat de toezeggingen-, moties- en brievenlijst en de lange termijn agenda zijn vastgesteld.
5. Islamitische begraafplaats 10
15
20
25
Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) geeft aan dat GroenLinks in 2020 is benaderd door de Utrechtse islamitische gemeenschap in verband met de wens voor een islamitische begraafplaats met eeuwige grafrust. Mensen willen vlakbij dierbaren worden begraven en willen niet voor eeuwige grafrust terugreizen naar het land van herkomst. Met name de jongere generatie moslims wil in toenemende mate in Nederland worden begraven. GroenLinks wil graag gehoor geven aan deze oproep. Inmiddels zijn al verschillende zaken uitgezocht door de wethouder. Een compliment hiervoor. Op dit moment ligt een tijdspad voor. Ook hebben twee mogelijke houders van een begraafplaats zich aangemeld. Beide mogelijke houders dienen goed te worden gehoord. Tijdens de afgelopen raadsinformatiebijeenkomst hebben zij hun verhaal kunnen delen. GroenLinks hoopt dat beide partijen meer tot elkaar komen. Wil de wethouder hier een rol in spelen? Verder wil de fractie nog een aantal zaken meegeven. In Utrecht wonen mensen van diverse islamitische stromingen. Al deze mensen moeten gebruik kunnen maken van de begraafplaats. De begraafplaats dient dus voor alle moslims toegankelijk te zijn. Graag de toezegging dat deze wens wordt meegenomen in de gesprekken. Ten tweede de betaalbaarheid van de begraafplaats. Ook mensen met een kleinere portemonnee moeten terechtkunnen op de begraafplaats.
Graag de toezegging dat ook deze wens wordt meegenomen in de gesprekken. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt zich af of het niet een harde randvoorwaarde moet zijn dat alle moslims terechtkunnen op de begraafplaats.
30
De heer Wijmenga (ChristenUnie) merkt op dat de wethouder heeft gezegd dat diegene die de begraafplaats exploiteert, zelf over het toelatingsbeleid gaat. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) geeft aan dat hij kaders mist. In een tender kan toegankelijkheid worden geëist.
35 Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) antwoordt dat vanuit Artikel 37 de gemeente geen eisen kan stellen. Het college is wel voornemens om ruimte maken voor alle moslims. Hoe kan ervoor gezorgd worden dat deze wens geborgd wordt? Verder kijkt de fractie uit naar de vervolgstappen en het raadsvoorstel. 40 Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of niet al nagedacht moet worden over meerdere locaties. Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) stelt voor eerst deze locatie te realiseren. 45
De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of het voor GroenLinks helder is op basis waarvan een keuze wordt gemaakt tussen de twee partijen. Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) denkt dat de wetgeving gevolgd moet worden.
50
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt op dat beide partijen aan een en ander kunnen voldoen. Op basis waarvan wordt dan een keuze gemaakt? Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) merkt op dat de houders eerst hun plannen moeten gaan indienen. Het college moet dan kijken welke houder het beste is kijkend naar de juridische lijn.
55 Pagina 2 van 44
De heer El Abassi (DENK) merkt op dat als beide initiatiefnemers worden gezien als kerkgenootschap, dat zij volgens de wet beiden recht hebben op een islamitische begraafplaats. De gemeente moet daar dan aan tegemoet komen. 5
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt op dat de gemeenteraad een tweede locatie wel of niet kan toestaan. Op dit moment gaat het om een locatie waar mogelijk twee partijen aanspraak op maken. Hoe wordt een keuze gemaakt? Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) denkt dat te vroeg in het proces hierover wordt gesproken.
10 De heer El Abassi (DENK) zegt het eens te zijn met mevrouw Deldjou Fard.
15
20
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat de mogelijkheid van een islamitische begraafplaats met eeuwige grafrust, zo snel mogelijk moet worden gerealiseerd. Wat de PvdA betreft, vindt realisatie nog dit jaar plaats. Kan de wethouder dit toezeggen? Er dient ook ruimte te komen voor alle moslims en dit dient juridisch te worden vastgelegd. De heer Wijmenga (ChristenUnie) merkt op dat de wet een beperking geeft aan wat geëist kan worden van een exploitant of een bijzondere begraafplaats. Daarnaast biedt de gemeente op haar eigen begraafplaatsen de mogelijkheid om te begraven volgens de islamitische traditie. De heer El Abassi (DENK) zegt dat de wet een verschil maakt tussen algemene en bijzondere begraafplaatsen. Bijzondere begraafplaatsen moeten niet verplicht worden zich te veralgemeniseren.
25 Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) vraagt of het juridisch mogelijk is dat afgedwongen wordt dat alle moslims terecht moeten kunnen. 30
35
40
45
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt richting de ChristenUnie op, dat als een en ander al was gedekt door andere begraafplaatsen, dat er nu dan geen urgent probleem was geweest. Op dit moment wordt niet voldaan aan eeuwige grafrust. Eerder was er discussie over wat dit nu precies is. Is hier inmiddels consensus over? Tot slot wil de fractie helder hebben hoe een keuze wordt gemaakt tussen de houders, indien nodig. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat hij nog wacht op antwoorden die wethouder Diepeveen heeft beloofd. Waarom is de toezegging van de wethouder niet ingewilligd? Verder is Stadsbelang Utrecht een voorstander van het realiseren van een bijzondere begraafplaats voor alle moslims. De fractie is voor een ‘level playing field’ voor alle partijen. De Wet op de Lijkbezorging is geen obstakel maar is wetgeving waar flexibel mee omgegaan moet worden. Stadsbelang Utrecht wil graag tenderen en kijken wie het beste aanbod doet. Vervolgens wil Stadsbelang Utrecht het college graag kaders meegeven. Deze zijn bijvoorbeeld bedoeld ter voorkoming van buitenlandse financiering of buitenlandse inmenging. Mochten er meerdere partijen zijn die een islamitische begraafplaats willen realiseren, dan kan een tender worden uitgeschreven. Het college heeft aangegeven dat de Bibob-procedure wordt gebruikt om te bekijken of alles goed is geregeld.
De Bibob-procedure voorkomt alleen geen eventuele buitenlandse financiering of inmenging. De heer El Abassi (DENK) vraagt of Stadsbelang Utrecht bewijzen heeft voor de aantijgingen. Zo ja, kunnen die gedeeld worden met de commissie?
50 De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) antwoordt dat hij geen aantijgingen heeft geuit. Hij heeft aangegeven welke kaders in het vervolgproces meegenomen dienen te worden. 55
De heer El Abassi (DENK) geeft aan dat hij op 27 januari 2019 schriftelijke vragen heeft gesteld met betrekking tot islamitisch begraven. Dit was voor de coronatijd. Gaandeweg kreeg DENK steun van andere fracties en van de PvdA en GroenLinks in het bijzonder. Corona heeft vervolgens voor een extra versnelling gezorgd. Utrechtse moslims kunnen nog niet begraven worden in hun eigen stad. Door corona is het ook niet mogelijk om in het land van herkomst te worden begraven. Veel Utrechters maken daarom tegen hun zin in de keuze om hun dierbare te Pagina 3 van 44
begraven in bijvoorbeeld Zuid-Laren, 200 kilometer van Utrecht of plaatsen het lichaam voor langere tijd in een koelcel. 5
10
15
20
De heer Van der Marel (VVD) merkt op dat het niet waar is dat Utrechtse moslims niet in Utrecht begraven kunnen worden. De gemeente faciliteert moslim begraafplaatsen. De heer El Abassi (DENK) antwoordt dat in een eerder debat is aangegeven wat het percentage moslims is dat begraven wordt op een islamitische begraafplaats. Veelal betreffen dit mensen die niet gerepatrieerd kunnen worden naar het land van herkomst. Het gaat dan vaak om autochtone Nederlanders die moslim zijn geworden. De reden dat niet meer moslims in Utrecht worden begraven is, dat er geen eeuwigdurende grafrust mogelijk is. Hij vervolgt zijn bijdrage. Waarom is er na een jaar nog niets gerealiseerd? Wanneer denkt de wethouder dat de begraafplaats gerealiseerd is? In de motie is gevraagd om ook de Hamlaan mee te nemen als extra optie. Is dit mogelijk? Verder zou er sprake zijn van erfpacht. Dit is niet een constructie die past bij eeuwige grafrust. Er zal een vraag richting de raad komen om dit om te zetten naar eigendom. Hoe denkt de wethouder een en ander hieromtrent te kunnen bespoedigen en welke rol kan de raad daarin hebben? Tot slot vindt DENK het jammer dat Motie 90 het eerder niet heeft gered. Kan de wethouder Motie 92 heroverwegen? De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt waarom de heer El Abassi wil dat moskeeën de grond in eigendom krijgen.
Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of bij erfpacht hooguit zestig tot zeventig jaar kan worden betiteld als onbepaalde tijd.
25 De heer El Abassi (DENK) merkt op dat bij eeuwig durend erfpacht de grond nog steeds niet in handen is van een particulier. De gemeente zou de overeenkomst dan theoretisch bezien kunnen opzeggen. Andere bijzondere begraafplaatsen met eeuwige grafrust zijn volledig in eigendom. 30
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat als het eeuwig durende erfpacht betreft en de canon wordt afgekocht, dat de gemeente de overeenkomst niet zomaar kan opzeggen. Er is dan toch geen belemmering meer?
35
De heer El Abassi (DENK) merkt op dat het afkopen van canon een optie is. De moslimgemeenschap en de moskee wil graag volledig eigenaar van de grond worden.
40
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) zegt dat het afkopen van erfpacht leidt tot een soort eigendomsverhaal waar dezelfde rechten aan vastzitten als aan eigen grond. Hij begrijpt dat de betreffende partij als eis heeft dat de grond in eigendom komt. Is DENK het ook eens met eisen die vanuit de raad worden opgelegd met betrekking tot exploitatie en buitenlandse inmenging? De heer El Abassi (DENK) merkt op dat hij vertrekt vanuit vertrouwen in plaats van wantrouwen.
45
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt of de gemeente ook eisen mag stellen of alleen de imam. De heer El Abassi (DENK) antwoordt dat de imam gaat over de eisen bezien vanuit de islamitische regels.
50
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) begrijpt dat alleen de beschikkingsbevoegde eindeigenaar eisen mag stellen en de gemeente niet.
55
De heer El Abassi (DENK) geeft aan dat de raad over een en ander gaat. Hij vraagt dan ook aan de wethouder hoe de raad vooraf kan participeren. Hij vervolgt zijn bijdrage met Motie 90 over de mogelijkheid tot eeuwige grafrust op gemeentelijke begraafplaatsen. Zijn hier nog ideeën over?
60
De heer Van der Marel (VVD) dankt de wethouder voor de beantwoording van de vragen. Op dit moment zijn er twee geïnteresseerde partijen. De ene partij is een informele vereniging zonder rechtspersoonlijkheid. Ook heeft deze partij geen begin van een financieel plan. Is dit een serieuze partij? Graag reactie van de wethouder. De andere partij die heeft een begraafplaats en een begin Pagina 4 van 44
van een exploitatie. Het is alleen zo, dat de exploitatie van de Utrechtse ontwikkeling en die van een andere door elkaar loopt. Daarnaast ontstaat na het stoppen van de grafuitgifte een negatieve kasstroom. De inkomsten bestaan ook slechts uit donaties. Verder is in de exploitatiebegroting geen rekening gehouden met fiscaliteit. 5
10
15
20
25
30
35
40
45
De VVD wil graag dat de grond wordt uitgegeven in erfpacht met voorkeursrecht van eerste terugkoop. Er dient ook te worden gekozen voor een partij met een sluitende exploitatie, structureel. Er dienen goede afspraken te worden gemaakt over het te verwachten niveau van onderhoud van de begraafplaats. Als het recht van erfpacht wordt vervreemd aan een derde, dan dient opnieuw een Bibob-toets te worden gedaan. Genoemde eisen dienen ook te worden gesteld aan de rechtsopvolger. De voorwaarden moeten ook worden vastgelegd in de leveringsakte van de erfpacht. Vervolgens is het zorgelijk dat de gemeente na uitgifte van de grond geen zeggenschap heeft over de religieuze achtergrond van diegene die daar wel of niet begraven wordt. De VVD ziet graag dat er hieromtrent geen voorkeursbeleid wordt gehanteerd. Tot slot dient, als tot een overeenkomst wordt gekomen, een en ander plaats te vinden op basis van zakelijke voorwaarden. De prijzen dienen bijvoorbeeld gehanteerd te worden op basis van de grondprijzenbrief. Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat de CDA het belangrijk vindt dat er islamitische begraafplaatsen komen voor alle moslims in Utrecht. De fractie is benieuwd naar de antwoorden van het college op vragen over het toelatingsbeleid. Verder is verkoop van grond voor het CDA nog steeds een optie. De partij is ook benieuwd hoe erfpacht uitpakt in relatie tot eeuwige grafrust.
Er dient een toekomstbestendige oplossing te komen. Is de locatie Tolsteeg hiertoe toereikend of moet toch ook uitgeweken worden naar de Hamlaan? Tot slot dient de Bibob-procedure plaats te vinden. De heer Wijmenga (ChristenUnie) vindt het begrijpelijk dat de islamitische landgenoten de wens hebben hun dierbaren dichtbij te begraven en dat de gemeente hen daarin faciliteert. De tijd dringt. Het college stelt tot de zomer te wachten om te kijken of de twee partijen er onderling uitkomen. Is dit een realistisch scenario? Graag een reactie van de wethouder. De ChristenUnie vraagt of er een fundamenteel bezwaar is tegen het uitgeven van de locatie Hamlaan. Mevrouw Van Dun (D66) constateert dat er twee aparte initiatiefnemers zijn die niet samenwerken. D66 hoopt dat de gemeente hierin kan bemiddelen. Verder is de hoeveelheid grond beperkt. Kan het zijn dat uiteindelijk geen van beide initiatiefnemers een begraafplaats gegund wordt en dat volstaan moet worden met het aanwijzen van een islamitisch veld bij de Tolsteegbegraafplaats? De heer Schipper (SP) sluit aan bij vragen van de heer Van der Marel. Verder vindt de SP het van groot belang dat er een islamitische begraafplaats komt. De optie die het college voorlegt met een plek bij de begraafplaats Tolsteeg, vindt de SP een goede.
Tot slot sluit de partij aan bij hetgeen de heer Van der Zweth heeft gezegd over de voorwaarden waaronder een en ander geregeld zou moeten worden en vindt de SP dat tempo gemaakt moet worden. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt of de SP ook buitenlandse financiering of inmenging wil voorkomen. De heer Schipper (SP) antwoordt bevestigend en wijst erop dat een Bibob-onderzoek gedaan zal worden.
50 De heer El Abassi (DENK) merkt op dat buitenlandse financiering of inmenging hier niet speelt. De heer Schipper (SP) merkt op dat als alles goed zit, dit ook zal blijken uit de Bibob-toets. 55
Mevrouw Van Ophem (Student&Starter) sluit aan bij het punt van D66 om beide partijen nader tot elkaar te laten komen. Student&Starter sluit ook aan bij de punten die gemaakt zijn over de toegankelijkheid voor alle moslims en de betaalbaarheid. Tot slot sluit de partij ook aan bij het punt van de PvdA en DENK over het snel realiseren van de begraafplaats.
Pagina 5 van 44
5
10
15
Wethouder Diepeveen dankt voor de inbreng van de commissie. De maatschappelijke behoefte en de urgentie voor een islamitische begraafplaats wordt breed gedeeld. Allereerst gaat hij in op de wens om de islamitische begraafplaats toegankelijk te laten zijn voor alle moslims. De wethouder legt uit dat het college niet het recht heeft om dit juridisch te laten vastleggen. Tegen een katholieke begraafplaats kan bijvoorbeeld niet gezegd worden dat daar ook protestanten begraven moeten worden. Artikel 23 van de Wet op de lijkbezorging geeft aan dat de houder van de begraafplaats bepaalt wie daar worden begraven. Er is wel een recht van een kerkgenootschap op een begraafplaats. De overheid hoort daarbij af te wegen hoe groot de groep is die het kerkgenootschap representeert. Op basis hiervan kan bepaald worden hoe omvangrijk de begraafplaats moet zijn. Het is overigens mogelijk dat de locatie Hamlaan in beeld komt. Op basis van overwegingen met betrekking tot ruimtegebruik en inbedding heeft het college als eerste voorkeur de locatie Tolsteeg. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt of beide partijen wellicht een begraafplaats gegeven moet worden. Wethouder Diepeveen antwoordt dat het gaat om een recht en niet om een gunst. De gemeente weegt alleen hoeveel mensen er worden gerepresenteerd.
20 De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt waarom het college niet kan zeggen dat ervoor alle stromingen toegang moet zijn. Deze afweging kan toch betrokken worden in de keuze die wordt gemaakt voor welke partij bij de Tolsteeg de positie wordt gegeven? 25
Mevrouw Zwinkels (CDA) begrijpt dat wellicht beide of meerdere partijen worden geaccommodeerd. Hoe verloopt de vertaalslag naar het aantal vierkante meters op basis van representatie? Tijdens de raadsinformatiebijeenkomst meldde een van de partijen dat zij de moslim- en moskeegemeenschap achter zich hadden maar niet de moskeebestuurders. Hoe wordt dan aangetoond of bewezen welke representatie juist is?
30 Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) vraagt of ruimte voor alle mensen als een voorwaarde meegegeven kan worden. 35
40
45
Wethouder Diepeveen merkt op dat het lijkt alsof de heer Van der Zweth vindt, dat de gemeente moet kunnen sturen. In de uiteindelijke beoordeling is dit niet het geval. Het is overigens de gemeenteraad die een besluit neemt over het aanwijzen van de locatie. Verder wordt achter de schermen geprobeerd om beide initiatieven bij elkaar te brengen maar het is aan de partijen zelf om hierin mee te gaan of niet. Tegen mevrouw Zwinkels zegt hij, dat de representatie bepaald wordt aan de hand van hoe de initiatieven en verzoeken binnenkomen. De wethouder benadrukt dat de toegankelijkheid voor alle moslims in ieder geval geldt voor de algemene gemeentelijke begraafplaatsen. De moslimgemeenschap geeft aan daarnaast ook behoefte te hebben aan een eigenstandige islamitische begraafplaats. Betaalbaarheid en eigen regie zijn hierbij belangrijke punten. De moslimgemeenschap zegt door het weg financieren van eenmalige kosten van aanschaf van grond, een en ander in de exploitatie goedkoper te kunnen doen. De behoefte aan regie past in het wettelijk kader van de Wet op de lijkbezorging. De heer Van der Marel (VVD) wijst de wethouder erop dat de exploitatiebegroting negatief wordt als de uitgifte van de grafrechten wegvalt bij gelijkblijvende kosten.
50
55
60
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt op dat de wethouder verwees naar de vakken bij de algemene begraafplaatsen. Het is alleen niet mogelijk om daar eeuwigdurend te begraven. Wethouder Diepeveen verduidelijkt dat er een voorziening is, een islamitisch grafvak dat voldoet aan het criterium dat het opengesteld is voor alle moslims. Tegelijkertijd is er een behoefte op de vlakken betaalbaarheid, eeuwigdurend grafrecht en regie. Tegen de heer Van der Marel zegt hij dat de Bibob-toetsing zicht zal geven op de wijze van financiering. Buitenlandse financiering en inmenging kunnen ook aan de orde komen in het kader van de Bibob-toetsing. Vervolgens is erbij de overeenkomst van gronduitgifte ook nog een moment om te kijken of een en ander voldoet en ten slotte is er ook nog de toestemming voor ingebruikname door het college. Hierbij wordt ook gekeken naar de administratie. Pagina 6 van 44
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) wil uiteindelijk graag de uitkomsten van het Bibob-onderzoek zien. Verder vraagt hij of na de overweging momenten, nog kan worden bijgestuurd. 5
10
15
20
25
Wethouder Diepeveen merkt op dat zojuist en vorige week is toegelicht waar de bijsturingsmogelijkheden zitten. Een en ander zal secuur en voortvarend worden gedaan. Het college hoopt rond de zomer een besluit te kunnen voorleggen. Vervolgens gaat hij in op het grondaspect en de eeuwigdurende erfpacht. Dit is gemeentelijk beleid maar tegelijkertijd is de gemeente op basis van de Wet op de lijkbezorging eraan gehouden om, als een kerkgenootschap het wenst, grond in eigendom uit te geven. In de stukken is aangegeven dat geprobeerd zal worden om de initiatiefnemers toe te leiden naar het gebruikelijke gemeentelijk grondbeleid. Als een kerkgenootschap volhard in de wens om grond in vol eigendom te krijgen, dan is de gemeente eraan gehouden om hierin mee te gaan. De heer Van der Marel (VVD) wil dit laatste graag getoetst zien. De VVD denkt dat eeuwigdurende erfpacht, gezien de waarborgen, de enige juiste constructie is. Als de grond toch in vol eigendom komt, dan dient de gemeente het eerste recht van terugkoop te hebben. Wethouder Diepeveen vindt ook dat een en ander secuur moet worden gedaan. Tegen het CDA zegt de wethouder dat eeuwigdurende erfpacht en eeuwigdurende grafrust goed samen kunnen gaan. De 60/70 jaar is meer een ervaringsfeit dan dat het een begrenzing is.
Tegen de heer Bos zegt hij, dat zijn antwoorden vorige week mondeling beperkt en beknopt en afgelopen maandag uitvoeriger schriftelijk zijn beantwoord. De heer El Abassi informeerde naar Motie 92 over de tegemoetkoming in de extra kosten voor een uitvaart in Nederland in de coronasituatie. De wethouder heeft toen gewezen op het grote bereik van de bijzondere bijstand en dit was de reden voor het weer intrekken van de motie. De heer El Abassi (DENK) bedoelde Motie 90 die ging over de gemeentelijke begraafplaatsen.
30
35
Wethouder Diepeveen merkt op dat die motie is verworpen. Als DENK die motie wil heroverwegen, dan dient die fractie bij de collega fracties te zijn die de motie eerder hebben verworpen. Hij vervolgt zijn beantwoording met de vraag van mevrouw Zwinkels naar de eeuwige grafrust op de gemeentelijke begraafplaats. De wethouder geeft aan dat het gaat om onbepaalde tijd. Zolang er rechthebbenden zijn en zolang er geen sprake is van ernstige verwaarlozing van een graf, blijft het graf bestaan. Tegen de heer Van der Marel zegt de wethouder, dat beide partijen serieus worden genomen en dat geen onderscheid wordt gemaakt. Er zal worden afgewacht waar zij mee komen. De heer Wijmenga vroeg of het verstandig is om af te wachten. De wethouder merkt op dat beide partijen overtuigd zijn van de urgentie van het vraagstuk. Snelle realisatie staat hoog in het vaandel.
40 De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) heeft de vragen die afgelopen maandag zijn beantwoord niet gezien. 45
50
De voorzitter constateert dat de griffie heeft aangegeven dat de antwoorden op de vragen wel zijn gekomen. Zij stelt voor dat de heer Bos een en ander navraagt bij de griffie. Vervolgens inventariseert zij of er antwoorden op vragen worden gemist. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of de begraafplaats nog dit jaar in gebruik komt. Verder vraagt hij als met de begraafplaats Tolsteeg verder wordt gegaan, hoe wordt omgegaan met vooraf betalen of met schulden niet begraven mogen worden.
55
Wethouder Diepeveen antwoordt dat het in belangrijke mate van de initiatief nemende partijen afhangt of de begraafplaats nog dit jaar in gebruik komt. Rond de zomer zal het gaan over een aanwijzingsbesluit van de gemeenteraad. Hierop volgen dan nog overeenkomsten van gronduitgifte en de toestemming voor ingebruikname. Verder zijn er ook beroepsmogelijkheden. Het tempo van het uiteindelijk opengaan van de begraafplaats zal ook afhangen van of die beroepsmogelijkheden worden benut. Dan het niet begraven mogen worden met schulden. Hier zijn verschillende opinies over. De wethouder kan hier op dit moment geen antwoord op geven.
60
De heer Van der Zweth (PvdA) denkt dat de schulden nooit een hindernis zouden moeten zijn. Pagina 7 van 44
Wethouder Diepeveen merkt op dat het op dit moment niet aan hem is om er iets van te vinden. 5
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) wil graag weten hoe het Bibob-onderzoek wordt ingezet en tot hoever de onderzoeksvraag gaat. Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) vraagt of niet met de initiatiefnemers afgesproken kan worden dat alle moslims welkom zijn.
10
15
Wethouder Diepeveen merkt op dat als de initiatiefnemers dat afspreken dat dit dan een rol speelt bij de afweging over de oppervlakte van de ter beschikking te stellen begraafplaats. Verder blijft het aan de houder van de begraafplaats om te bepalen wie er begraven wordt op de begraafplaats. Tot slot komt het Bibob-onderzoek pas aan de orde als een locatie is aangewezen. Een en ander hieromtrent is voortijdig. De wethouder kan op dit moment nog geen verdere uitspraken doen. De voorzitter schorst de vergadering om 13.20 uur.
20
25
30
35
40
45
50
55
60 Pagina 8 van 44
Verslag openbare middagvergadering commissie Stad & Ruimte 5
Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag
29 april 2021 Digitaal, Via Zoom mw. I.B. Koren (Notuleerservice Nederland) 27 mei 2021
Aanwezigen 10
De voorzitter, mw. C. van Dun, de wethouder, mw. L. van Hooijdonk, de leden, dhr. J. Schreuder (D66), dhr. M. van Dalen (VVD), dhr. R. Wiegant (SP), dhr. B. Işik (PvdA), mw. T. Sturkenboom (Student&Starter), mw. R. Heijne (GroenLinks), dhr. M. van Heuven (PvdD), dhr. B. van Steeg (CDA), dhr. J. Wijmenga (ChristenUnie), dhr. S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), dhr. J. Schueller (commissiegriffier)
15
Afwezigen Er zijn geen afwezigen gemeld.
Verslag vergadering Commissie Stad & Ruimte, middag 20
1. Opening en mededelingen ........................................................................................................... 9 6. Transitievisie Warmte deel I ......................................................................................................... 9 7. Warmteplan Beursgebied ........................................................................................................... 19 LIJST VAN TOEZEGGINGEN .................................................. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.
1. 25
Opening en mededelingen
De voorzitter opent de vergadering om 14.00 uur en heet iedereen die meekijkt van harte welkom.
6. Transitievisie Warmte deel I De voorzitter inventariseert of iemand een mededeling heeft. 30
De heer Van Dalen (VVD) geeft aan dat hij de heer Te Hoonte vervangt. De voorzitter constateert dat de Transitievisie Warmte op hooflijnen aangeeft, hoe Utrecht de komende dertig jaar van het aardgas afgaat en welke alternatieven hiervoor gekozen zijn. Vandaag wordt deel 1 besproken waarin de visie en de strategie centraal staan.
35
40
De heer Schreuder (D66) merkt op dat aardgasvrij worden de grootste opgave is sinds de invoering van het aardgas. Een en ander gaat nog niet snel maar wel zorgvuldig. De aangebrachte knip geeft de gemeenteraad de gelegenheid om richting te geven aan de keuzes die het college maakt. Allereerst gaat hij in op het raadsvoorstel. Het geeft richting aan het totaal van de transitievisie. Het is meer een opmaat dan een eerste deel. De Wattkaarten zijn nog vrij Pagina 9 van 44
5
10
15
grofmazig en in de uitwerking naar de wijkuitvoeringsplannen kan nog veel variatie worden aangebracht. Graag de bevestiging van de wethouder dat de ruimte blijft in de uitwerking om tot de meest duurzame oplossing te komen. D66 uit vervolgens zorgen bij het raadvoorstel. In de publieke randvoorwaarde wordt de duurzaamheid vastgelegd maar in de criteria voor de uitwerking van de transitievisie deel 2 wordt de CO2-besparing niet vastgelegd terwijl de keuzes die gemaakt worden voor vervangende warmtevoorzieningen ook impact kunnen hebben op de behaalde besparingen. D66 vraagt zich bijvoorbeeld af of voor sommige buurten een tussenstap met een hybride warmtepomp niet veel meer besparing oplevert dan een zo snel mogelijke aansluiting op het bestaande net. Bij deel 2 van dit voorstel, de planning, krijgt de partij graag inzicht in de wijze waarop de volgorde impact heeft op het terugdringen van de CO2-uitstoot. Kan de wethouder dit als criterium toevoegen? De fractie overweegt een amendement. Graag een reactie. Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) vindt ook dat de hybride warmtepomp een interessante tussenstap kan zijn. Zou niet een charmeoffensief gestart moeten worden om een hybride warmtepomp voor mensen economisch aantrekkelijk te maken? De heer Wijmenga (ChristenUnie) vraagt of D66 hele buurten aan de hybride warmtepompen wil hebben.
Wat is het voordeel daarvan ten opzichte van aansluiten op het warmtenet?
20 De heer Schreuder (D66) merkt op dat de heer Wijmenga en mevrouw Sturkenboom aangeven wat een en ander lastig maakt. Er dient bekeken te worden of de keuzes die gemaakt worden, ook de meeste impact maken. 25
30
De heer Van Heuven (PvdD) merkt op dat een hybride warmtepomp kan helpen om mensen de stap te laten zetten naar een warmtepomp. Tegelijkertijd zou bekeken moeten worden of dit ook een vertragend effect heeft. De heer Schreuder (D66) antwoordt dat hij heeft gevraagd of dit uiteindelijk een CO2-besparing oplevert. De heer Van Heuven (PvdD) vraagt zich af of het voldoende CO2-besparing oplevert om zo snel mogelijk klimaatneutraal te zijn.
35
40
De heer Schreuder (D66) vervolgt zijn bijdrage met het onderwerp warmtenetten. Wil de wethouder met Eneco in gesprek om de publieke voorwaarden ook geldig te laten zijn op het bestaande net? En hoe ziet de wethouder de rol van de gemeente ten opzichte van dit bestaande net? Dan de rol van de Utrechters zelf. De visie legt een duidelijke regierol neer voor de gemeente. Dit kan wenselijk zijn maar tegelijkertijd zijn er inwoners die zelf al eerder aan de slag willen gaan. Hoe kan meer duidelijkheid en ondersteuning worden gecreëerd voor initiatieven uit de stad? Verder is het vinden van de juiste aanbieders voor bewoners nog vrij onoverzichtelijk. Welke ondersteunende rol kan de gemeente spelen? D66 denkt aan een marktplein voor geverifieerde aanbieders. Een marktplein voor buurtnetten is al in oprichting in Zwolle, Apeldoorn, Zutphen en Deventer.
45 De heer Işik (PvdA) betreurt het dat D66 de woorden betaalbaarheid en draagvlak niet in de mond heeft genomen. Hoe gaat D66 om met mensen die niet zelf het verduurzamen van hun huis kunnen financieren? 50
De heer Schreuder (D66) merkt op dat het draagvlak vergroot kan worden door mensen te helpen om zelf aan de slag te gaan. Daarnaast zijn publieke waarden vastgelegd in het voorstel die betaalbaarheid waarborgen. Vervolgens moet bekeken worden wat een en ander betekent per huis, per buurt en per oplossing. Dit wordt alleen pas gedaan in deel 2.
55
De heer Işik (PvdA) vraagt wat D66 gaat doen als mensen de verduurzaming niet kunnen financieren. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat er nog een grote kostenpost zit bij de isolatieopgave. Hoe kijkt D66 aan tegen de betaalbaarheid van het isoleren?
60 Pagina 10 van 44
De heer Van Dalen (VVD) vraagt hoe D66 kijkt naar de betaalbaarheid en hoe die partij ervoor wil zorgen dat iedereen meegaat. 5
De heer Schreuder (D66) merkt op dat hij in is gegaan op hoe mensen gesteund kunnen worden bij het verduurzamen. Verder heeft D66 eerder uitgebreid vragen gesteld over de betaalbaarheid. Betaalbaarheid is ook een randvoorwaarde in het voorstel. Er dient nog beoordeeld te worden of een en ander in de uitwerking ook daadwerkelijk betaalbaar is. Vandaag wordt alleen niet de uitwerking beoordeelt maar de richting. De richting die aangeeft dat een en ander betaalbaar moet zijn, ondersteunt D66.
10 Mevrouw Heijne (GroenLinks) gaat in op de betaalbaarheid. Het is mooi dat dit in de stukken een randvoorwaarde is om überhaupt te starten. In stukken staat alleen nog niet op welke manier de betaalbaarheid wordt gegarandeerd. Komt er geld van het Rijk? GroenLinks vindt dat mensen met een krappe beurs financieel tegemoet moeten worden gekomen. 15 Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) denkt dat er afspraken gemaakt moeten worden met woningcorporaties en particuliere huisbazen. Mevrouw Heijne (GroenLinks) denkt ook dat dit een goed idee is. 20 De heer Van Heuven (PvdD) vraagt wat GroenLinks ervan vindt als er een gemeentelijk isolatiefonds wordt begonnen voor mensen met een krappe beurs. 25
Mevrouw Heijne (GroenLinks) vindt dat een mooi idee. Zij is benieuwd naar de reactie van de wethouder. De heer Van Heuven (PvdD) vraagt of GroenLinks het ermee eens is, dat vanuit de gemeentelijke begroting gewerkt moet worden aan een financiële injectie in het programma duurzaamheid.
30
Mevrouw Heijne (GroenLinks) zegt dat GroenLinks mensen met een krappe beurs tegemoet wil komen. De heer Işik (PvdA) vraagt hoever GroenLinks hierin wil gaan.
35
Mevrouw Heijne (GroenLinks) hoort graag van de wethouder hoe een en ander bewaarheid kan worden. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat het niet ondenkbeeldig is dat de kosten toch hoger worden. Waar kiest GroenLinks dan voor? Is langer doorgaan met gas een optie?
40 Mevrouw Heijne (GroenLinks) antwoordt dat vaartgemaakt moet worden met de energietransitie. Tegelijkertijd moet gezorgd worden dat niemand financieel door het ijs zakt. 45
50
55
60
De heer Van Steeg (CDA) denkt dat een keuze gemaakt moet worden. Ook moet het debat gevoerd blijven worden. Mevrouw Heijne (GroenLinks) vervolgt haar bijdrage. In de stukken staan twee zaken die niet terugkomen als criterium. Er is bijvoorbeeld geen draagvlak voor het criterium wijkontwikkeling. De redenatie hier achter kan de fractie volgen maar tegelijkertijd lijkt het zo logisch om dit criterium wel mee te nemen. Blijft hier geen kans liggen? Dan de bewonersinitiatieven. Dit zijn waardevolle dragers van de energietransitie. GroenLinks is blij om te zien hoe nu met bewonersinitiatieven wordt samengewerkt. Op welke manier worden de lessen die worden opgedaan structureel geëvalueerd? Vervolgens wordt duurzaamheid niet expliciet als criterium gebruikt. Hoe verhoudt dit zich tot het criterium dat er zo min mogelijk gedoe moet zijn voor de bewoner? Graag een reactie. Dan de publieke waarden. Een publieke waarde waarop wordt gestuurd is keuzevrijheid. Voor GroenLinks is dit een dilemma. De partij ziet het belang van keuzevrijheid maar tegelijkertijd is er een risico voor mensen met een kleine beurs. Als veel mensen in een wijk waar een warmtenet een logische oplossing is kiezen voor een eigen oplossing, moeten de kosten van het net worden verdeeld over een kleinere groep mensen met als gevolg: hogere kosten.
Hoe wordt voorkomen dat de keuzevrijheid voor de een, leidt tot hogere kosten voor de ander? Graag een Pagina 11 van 44
reactie. Een voorwaarde voor keuzevrijheid is, dat het alternatief minstens zo duurzaam is. Hoe wordt voorkomen dat hout- of palletkachels worden gekwalificeerd als net zo duurzaam? GroenLinks wil namelijk houtstook terugdringen. 5
De heer Van Heuven (PvdD) vraagt wat GroenLinks vindt van het belemmeren van het gebruik van biomassa. Hier draait, op dit moment, de hele stadsverwarming op.
10
Mevrouw Heijne (GroenLinks) antwoordt dat het niet voor niets is dat het uitbreiden van het hoge temperatuurnet niet wordt gewild. Bij Eneco dient ook toegewerkt te worden naar een echt duurzame stadsverwarming. De heer Van Heuven (PvdD) merkt op dat biomassa wordt gezien als een tijdelijke overgangsbrandstof. De vraag is alleen wanneer en hoe snel die wordt afgebouwd. Mist GroenLinks deze informatie ook in het raadsvoorstel?
15
Mevrouw Heijne (GroenLinks) antwoordt dat zij dit voor een deel mist. Zij komt er later op terug. De ambitie van het college is, om het warmtenet van Eneco in 2030 volledig duurzaam te maken. De routekaart van Eneco stuurt op 2040. Hoe komen deze jaartallen dichter bij elkaar? Graag een reactie.
20
De heer Van Heuven (PvdD) vraagt of GroenLinks wil dat in 2030 stadsverwarming niet meer op biomassa draait.
25
30
35
Mevrouw Heijne (GroenLinks) vreest dat dit niet haalbaar is. GroenLinks hoopt wel dat ernaar toegewerkt kan worden dat biomassa alleen nog maar nodig is voor piekmomenten. Voor die tijd zou de basis van de stadverwarming moeten draaien op duurzame bronnen. Hoe stuurt het college hierop? Uit het onderzoek van Berenschot is naar voren gekomen dat er geen warmteaanbieders zijn die belangstelling hebben voor de uitbreiding van het bestaande hoge temperatuurnet. Welke kansen ziet het college om met Eneco afspraken te maken die aansluiten op de publieke waarden? Verder dient het warmtenet, niet alleen met de hoge temperatuurnet maar vooral de midden- en lage temperatuurnetten flink uitgebreid te worden. Purmerend heeft een publiek warmtebedrijf dat honderd procent in handen is van de gemeente. Welke mogelijkheden ziet het college voor een publiek net in gemeentelijke handen? GroenLinks ziet graag dat, net als bij zon- en windprojecten, ook bij warmtenetten de mogelijkheid wordt geboden voor gedeeld eigenaarschap. Welke kansen ziet het college hiertoe? Tot slot vraagt de partij wat de gemeente kan doen om het isoleren een impuls te geven.
40
De heer Van Dalen (VVD) zegt dat de VVD achter de plannen van het kabinet staat om Nederland duurzamer van energie te voorzien. De VVD staat ook achter de uitgangspunten waarin staat dat samen gezorgd moet worden voor een duurzame samenleving waarbij de energietransitie met draagvlak plaatsvindt. Energie en warmte moeten betaalbaar blijven. Belangrijk hierbij is, dat gefocust wordt op de juiste dingen. Utrechtse wethouders zijn bezig om hele wijken van het gas af te krijgen terwijl het ook gaat om het reduceren van het gebruik van Gronings gas. Daarnaast loopt erin Europa een discussie om juist over te stappen op gas.
45
Mevrouw Heijne (GroenLinks) vraagt of de VVD ervoor pleit om de energietransitie een tijdje op te schorten. Hoe verhoudt zich dit tot het klimaatakkoord dat de VVD ook ondertekend heeft? De heer Van Dalen (VVD) merkt op dat geen dingen gedaan moeten worden waarvan later wordt gedacht dat dit beter niet gedaan had moeten worden.
50 De heer Schreuder (D66) merkt op dat nu juist een tussenstap wordt genomen voordat onomkeerbare stappen worden genomen. Deze tussenstap kan dan eerst worden beoordeeld. 55
60
De heer Van Dalen (VVD) zou graag een routekaart zien. Een snelle oplossing zoals isoleren kan hier ook in worden opgenomen. Verder dient gekeken te worden naar technieken die nu misschien nog niet goed zijn uitgewerkt. Er wordt te weinig gekeken naar innovatie in dit plan. Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) merkt op dat de VVD heet beeld schetst dat maar iets wordt gedaan. Er wordt al jaren met gedegen onderzoek gedaan en met een gedegen plan van aanpak gewerkt. Pagina 12 van 44
5
10
15
20
De heer Van Dalen (VVD) zegt dat het goed is dat er een plan ligt. Er moeten alleen geen onnodige risico’s worden gelopen. Verder dient gebruikgemaakt te worden van nieuwe innovaties. Hij vervolgt zijn bijdrage. Inwoners dienen een leverancier te kunnen kiezen. Waarom zijn er geen andere aanbieders die interesse hebben in de uitbreiding van het warmtenet? Dan het ervaring opdoen met de regierol van de gemeente. Hoe wordt er geleerd en gemonitord? Vervolgens vraagt de VVD hoe het met nieuwbouw zit, die is aangesloten op een hoog temperatuurnet. Graag een reactie. Verder geven de warmteprofielen een gemiddelde per buurt. Hoe wordt omgegaan met de verschillen tussen huizen? De VVD stimuleert initiatieven vanuit de samenleving. Hoe worden inwoners betrokken? Hetgeen nu voorligt is slechts deel 1, de visie. Deel 2 betreft de fasering. Wat wordt nu vastgesteld als de fasering nog niet bekend is? Tot slot hoort de fractie graag hoe er gemonitord gaat worden. De heer Van Heuven (PvdD) heeft drie punten van zorg. Het eerste punt gaat over het energie besparen. Het is goed dat dit als een hoofdspoor wordt benoemd. De PvdD-fractie heeft behoefte aan meer actie en misschien zelfs wel aan een actieplan als het gaat om isolatie. En kan er niet een gemeentelijk isolatiefonds komen? De heer Wijmenga (ChristenUnie) vraagt wat de aanvullende meerwaarde is van een fonds.
Iemand moet betalen voor het beschikbaar stellen van krediet. De heer Van Heuven (PvdD) kan zich voorstellen dat dit een taak wordt van de lokale overheid.
25
30
35
40
45
50
De heer Van Dalen (VVD) denkt dat ervoor gezorgd moet worden dat de energierekening betaalbaar blijft. De heer Van Heuven (PvdD) denkt dat beide belangrijk zijn. Door te isoleren gaat de rekening uiteindelijk omlaag. Het tweede punt gaat over duurzaamheid. Tot wanneer wordt er gebruikgemaakt van biomassa? En hoeveel procent van de collectieve warmte mag door biomassa worden opgewekt en hoe wordt het gebruik van biomassa afgebouwd? De PvdD hoort graag welke plek biomassa blijft behouden in de transitievisie warmte. Daarnaast heeft de partij twijfels over groen gas, zeker als daarbij wordt gezegd dat mest een bron is. Mest is namelijk een restproduct van de bio-industrie. Is het college bereid om warmte van mest uit te sluiten? De fractie ziet graag dat er een goede bronnenmix komt van verschillende soorten alternatieve bronnen. Verder mist de PvdD een routekaart. Waar wordt mee aan de slag gegaan en wat wordt afgebouwd en wat wordt opgebouwd? Kan het college komen met een visie op de bronnenmix? De PvdD vindt het ingewikkeld om in te stemmen met de Transitievisie Warmte als niet duidelijk is welke energiebronnen worden toegestaan. Het derde punt betreft de afhankelijkheid van stadsverwarming. Voor veel buurten wordt een warmtenet voorgesteld. De PvdD wil alleen niet dat automatisch gekozen wordt voor meer stadsverwarming.
Middels communicatie en participatie dient er een activering van buurten te komen om eigen netten te gaan aanleggen. Er kan dan gewerkt worden aan lokaal eigenaarschap. Hoe wordt aan inwoners uitgelegd dat niet alleen verduurzaming noodzakelijk is maar dat zij er ook zelf een rol in kunnen spelen? Tot slot ziet de fractie graag dat er tempo wordt gemaakt met het verduurzamen en ziet een en ander hieromtrent graag terug in deel 2. De heer Wijmenga (ChristenUnie) zegt dat de ChristenUnie-fractie het voorstel van het college steunt. De fractie heeft nog wel een paar vragen. Allereerst een vraag over de bewonersinitiatieven. Als vastgesteld wordt welke voorzieningen voor een buurt de voorkeur hebben, welke ruimte is er dan nog voor bewoners zelf? Ten tweede de betaalbaarheid en duurzaamheid van de uiteindelijk gekozen oplossingen. Hoe wordt een en ander precies uitgewerkt? Graag de toezegging dat beide punten breed worden gezien. Ten derde de bedrijventerreinen. Op 20 april is hierover een brief van het college gekomen. Wat de oplossing is, wordt in het midden gelaten. Graag een reactie.
55
60
De heer Wiegant (SP) zegt dat de SP kritisch is op waar het zwaartepunt van de aanpak wordt gelegd. Dit zwaartepunt wordt teveel gelegd bij huishoudens en te weinig bij de industrie. De SP sluit vervolgens aan bij de fracties die gevraagd hebben om meer aandacht voor isolatie. Op dit moment gaat het om het opzetten van een warmtenet. Een mooi plan met goede uitgangspunten. Vooral betaalbaarheid is voor de SP van groot belang. Hoe wordt die gegarandeerd? Verder is Pagina 13 van 44
5
10
15
20
25
30
35
draagvlak ook belangrijk. Hoe gaat het college draagvlak creëren? Als het hele warmtenet nu duurder wordt door van het gas af te gaan, hoe kan het, dat dit niet duurder wordt voor de gebruiker? Wie betaalt het verschil in kosten? Verder rekent de visie op geld van het Rijk. Hoe weet de wethouder dat hierop gerekend kan worden? Het gebruik van biomassa dient zo snel mogelijk te worden afgebouwd. Tot slot vraagt de SP of het warmtenet ook tot een koudenet te maken is. Dit in verband met de meer frequente hete dagen. De heer Van Steeg (CDA) geeft aan dat het plan qua kader een goed plan is. Verder blijft nog veel onduidelijk. Voor het CDA zijn de participatie en de betaalbaarheid belangrijke punten. Wat betekent betaalbaarheid nu precies? En wat is ervan het Rijk nodig, in euro’s, om de energierekening betaalbaar te houden? Graag een reactie. In Overvecht is men nu bezig om woningen van het gas af te krijgen. Welke lessen trekt het college hieruit en hoe komen die terug in de visie? Vervolgens hoort het CDA graag meer over waterstof en de verwarming van huizen. Dan een vraag over Eneco en de afstemming met leveranciers. De gemeente wordt straks regisseur.
Hoe zorgt de gemeente dat zij de regie krijgt in het contact met Eneco? Met betrekking tot de betrokkenheid van bewoners merkt de fractie op, dat de gemeente een luisterend oor moet hebben en mensen mee moet nemen in de energietransitie. Bedrijven dienen ook te worden meegenomen. Kan de gemeente met ondernemers in gesprek gaan? Wellicht zijn er ook nog andere overlegorganen waar ondernemers met vragen terechtkunnen. Hoe vindt afstemming plaats? Verder mist de fractie de horeca en de retail in de plannen. Hoe vindt daar het overleg plaats over de energietransitie? De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat in de Europese Unie momenteel wordt gekeken naar eventuele veranderingen aan de taxonomie van duurzame investeringen. Het kan zijn dat aardgas als duurzame transitiebrandstof wordt gekenmerkt. Het lijkt steeds onzekerder of biomassa wel duurzamer is dan aardgas. Stadsbelang Utrecht ziet als doel, een leefbare, gezonde stad die toegankelijk is voor alle inwoners. Dit wordt niet bereikt door ‘top down’ door te drukken dat van het gas afgegaan moet worden. Verder vindt Stadsbelang Utrecht het onwenselijk dat nog meer vergunningen worden afgegeven voor biomassacentrales. Eneco moet binnen drie jaar van de biomassa af. Ook moet de huidige subsidie voor biomassa stoppen. Vervolgens de bouweisen. De fractie steunt de ambitie om nieuwbouw beter te isoleren.
Dit mag alleen niet ten koste gaan van de bouwsnelheid. Wat is de potentiële vertraging van bouwplannen als wordt doorgegaan met de ambities die zijn opgenomen in de Transitievisie Warmte deel 1? Stadsbelang Utrecht geeft prioriteit aan het oplossen van de wooncrisis door het betaalbaar houden van woningen.
40
De heer Işik (PvdA) zegt dat de PvdA-fractie wil dat investeringen in zonnepanelen, warmtepompen en het isoleren voor iedereen toegankelijk en betaalbaar zijn. Bewoners dienen daarom centraal te staan in deze transitie. Hoe wordt een en ander voorgelegd aan bewoners? Graag een reactie. Verder dient ruim baan te worden gegeven aan bewonersinitiatieven. Er dient ook voldoende ruimte te zijn voor maatwerk. Vervolgens vraagt de PvdA hoe het college de participatie op een goede manier wil organiseren. De monopolypositie van de gemeente dient te worden geminimaliseerd.
45
De heer Wijmenga (ChristenUnie) merkt op dat veel kleine initiatieven ervoor kunnen zorgen dat het net voor de rest te duur wordt.
50
De heer Işik (PvdA) zegt dat de initiatieven niet moeten versnipperen. De gemeente moet een en ander goed coördineren. Vervolgens vraagt de fractie wat ervan Overvecht is geleerd. Als met dit voorstel wordt ingestemd, welke onomkeerbare stappen worden dan gezet? Tot slot vraagt de PvdA hoe iedereen mee kan worden gekregen. Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) dankt voor de transitievisie Warmte deel 1. Het belangrijk dat de gemeente de regierol neemt.
55 De heer Işik (PvdA) vraagt welke inhoud de regierol dient te hebben.
60
Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) denkt dat de regierol duidelijk omschreven staat in de transitievisie. Zij vervolgt haar bijdrage met de publieke waarden. De fractie kan zich vinden in de waarden die in het stuk staan. Wellicht kunnen de waarden kennisdeling en innovatie nog worden Pagina 14 van 44
5
10
15
20
25
30
35
40
45
toegevoegd. Graag een toezegging. Met betrekking tot de publieke waarde betaalbaarheid vraagt Student&Starter, hoe de kosten eruit gaan zien voor de gemiddelde Utrechter. Wat betekent betaalbaarheid nu precies? Het dient niet alleen te gaan over de financiële kant maar ook over het meer inzichtelijk maken van de maatschappelijke baten. Is de wethouder bereid om ook de maatschappelijke kant inzichtelijk te maken? Vervolgens vraagt de fractie of er voldoende ruimte blijft voor initiatieven van onderop. En hoe wordt omgegaan met de robuustheid als criterium? Student&Starter hoort ook graag hoe de raad kan inschatten welke bronnen, wanneer worden ingezet en wat het belang daarvan is. Graag een reactie. Met betrekking tot de criteria vraagt de partij of er een prioritaire volgorde in komt. Voorts gaat de fractie in op energie besparen. Het onnodige kantoorlicht mist zij in het stuk en kan er een charmeoffensief worden gehouden voor de warmtepomp? Tot slot vraagt Student&Starter wat er gedaan gaat worden om mensen te stimuleren hun eigen gedrag aan te passen. Graag een reactie. De heer Van Deún (PVV) merkt op dat de PVV-fractie vindt dat de energietransitie onbetaalbaar is. Voor de stad Amsterdam kwam de energietransitie op 9 miljard euro. Het betreft een verplichting uit het klimaatakkoord maar die is niet haalbaar.
Wethouder Van Hooijdonk merkt op dat de energietransitie in de gebouwde omgeving eigenlijk drie transities ineen zijn. De bronnen moeten verduurzaamd worden, het vastgoed moet beter worden geïsoleerd en er dient een duurzame infrastructuur te komen. De CO2-besparing vindt plaats aan de kant van de duurzame bronnen en de besparing bij gebouwen. De Transitievisie Warmte ziet vooral toe op de logistiek en de planning rondom de infrastructuur. Tegelijk biedt de transitievisie ook handelingsperspectief voor de eigenaren van gebouwen. Het college wil met de Transitievisie Warmte een stip op de horizon zetten. Deze wordt vervolgens iedere vijf jaar herijkt om nieuwe ontwikkelingen en innovaties te kunnen verwerken. Verder is de Transitievisie Warmte een plan op hoofdlijnen waarbij het gaat over de verdelingsvraag. Vervolgens zal een en ander meer concreet gemaakt moeten worden in wijkuitvoeringsplannen. D66, de PvdA en de ChristenUnie vroegen welke ruimte er zit in de wijkuitvoeringsplannen. Ruimte is er altijd en tegelijkertijd is het zinvol om op hoofdlijnen lijnen uit te zetten. In een wijkuitvoeringsplan zal gekeken worden naar wat verstandig is voor de hele buurt. Initiatiefnemers krijgen veel zeggenschap over hun eigen warmtevoorziening en tegelijkertijd zal de gemeente blijven kijken of iets in het voordeel is van iedereen.