Agendabundel
Tekst van het document
In de raadsbrief geeft het college aan, dat ondanks de vele terechte bezwaren tegen het nieuwe Zandpad als prostitutie locatie, de deur voor het nieuwe Zandpad als prostitutie locatie nog niet volledig gesloten is en dat de mogelijkheid voor kleinschalige prostitutie op die locatie open wordt gehouden. DENK vraagt het college definitief af te zien van het nieuwe Zandpad als prostitutie locatie. Tot slot sluit de fractie aan bij het punt van de ChristenUnie over de tippelzone. Mevrouw Assen (PvdA) begrijpt dat DENK tegen het legaal uitoefenen van sekswerk is. De heer Simsek (DENK) geeft aan dat wettelijk bepaald is, dat het legaal is maar dit neemt niet weg dat er allerlei bezwaren zijn tegen de vestiging van locaties hiervoor. De voorzitter schorst de vergadering voor vijf minuten. Mevrouw Fattal (GroenLinks) merkt op dat de situatie voor sekswerkers in Utrecht al jaren schrijnend is. Het vertrouwen in de overheid is laag en dit verzwakt de veiligheid van sekswerkers. GroenLinks vindt dat nu snel en goed doorgepakt moet worden. Alle aanbevelingen van de commissie Sorgdrager dienen onverkort te worden opgevolgd. Er dient ingezet te worden op deregulatie om de vertrouwensband te herstellen. Verder licht de fractie nog vier dingen uit. Een Pagina 11 van 24
5
belangrijke aanbeveling is, om lef te hebben. Volgens het rapport is het niet realistisch om volledig draagvlak te realiseren. Het college moet soms gewoon doen wat nodig is ook als dit weerstand oplevert. Dan het toekomstplan Nieuwe Zandpad. GroenLinks meent dat bij het Zandpad kleinschalige locaties voor sekswerk zouden kunnen komen. Ten derde het definiëren van proeftuinen. Bij een proeftuin betekent het niet dat de locatie tijdelijk is. De locaties zijn in principe permanent. Ten slotte een paar praktische zaken. Er kan al begonnen worden aan het bouwen van vertrouwen, het creëren van een overlegstructuur met sekswerker en het kort maken van lijntjes met zorg- en hulpverlening.
10
Mevrouw Chirino (ChristenUnie) vraagt of ook eerlijk naar sekswerkers gecommuniceerd moet worden wat niet kan.
15
Mevrouw Fattal (GroenLinks) antwoordt bevestigend. Dan de financiering. Het uitvoeren van de aanbevelingen gaat meer kosten dat de structurele financiering van 600.000 euro voor veiligheid en zorg. Wil de wethouder alvast nadenken over waar de resterende benodigde middelen vandaan kunnen komen? Verder ligt er een wet klaar voor het reguleren van sekswerk. Utrecht zou wellicht als voorbeeld genomen kunnen worden alvorens de wet wordt ingevoerd.
20
25
De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat het een continue zoektocht is naar de manier waarop de sekswerkbranche een plek kan krijgen in Utrecht. Het vertrouwen in de overheid is tot het nulpunt gedaald. De ontwikkelingen bij het Zandpad hebben geen fraai beeld laten zien. Het CDA is overigens niet gelukkig met de kleine opening die nog wordt geboden om wel door te gaan bij het Zandpad. Verder dankt het CDA de commissie Sorgdrager voor het bondige advies. De fractie vindt dat betaalde seks leidt tot een ongelijkwaardige relatie. Dit erkennen leidt meer tot het herstel van vertrouwen. Mevrouw De Haan (BIJ1) merkt op dat de dienst vaak met wederzijds goedvinden wordt uitgewisseld.
30
35
40
45
50
55
60
De heer Van Steeg (CDA) wijst erop dat mensenhandel een groot probleem is in deze branche en het gevolg is van betaalde seks. Verder ziet het CDA niet zoveel in het breed gaan experimenteren zoals de commissie Sorgdrager voorstelt. De commissie Sorgdrager kijkt met de ideologie van liberalisering naar de branche. Als geëxperimenteerd wordt is voorzichtigheid geboden. Verder kan het CDA aansluiten bij de fracties die hebben gewezen op de wet Regulering sekswerk. Welke rol kiest het college richting Den Haag en kan ervoor gepleit worden om de wetgeving snel tot stand te brengen? Tot slot begrijpt het CDA het pleidooi voor kleinschaligheid. Hoe kijkt de burgemeester naar het advies van de politie en het OM en naar de relatie tussen het voorstel dat er nu ligt en de handhavingscapaciteit? Mevrouw Assen (PvdA) brengt in herinnering waarom de commissie Sorgdrager aan het werk is gegaan. Het toenmalige college concludeerde dat dit nodig was nadat het herhaaldelijk niet gelukt was om sekswerkplekken te realiseren. De PvdA vindt dit schadelijk omdat het hierdoor praktisch niet mogelijk is om een legaal beroep uit te oefenen. Dit heeft veel negatieve gevolgen zoals onveiligheid en geschaad vertrouwen. De PvdA onderschrijft alle aanbevelingen van de commissie Sorgdrager, inclusief straatsekswerk, en voelt de verantwoordelijkheid hier zo snel mogelijk werk van te maken.
Kan hiervoor een taskforce worden opgezet? Het uitvoeren van de aanbevelingen kost het geld. Het is goed hierop te anticiperen. Tot slot sluit de fractie aan bij de inbrengen van D66 en GroenLinks. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) zegt dat het nu tijd is om het Zandpad te schrappen als ontwikkellocatie voor sekswerk. Hoe kijkt het college terug op de ontwikkelingen rondom het Zandpad? Stadsbelang Utrecht verneemt ook graag hoe het college staat tegenover het advies van de commissie dat grootschalige raamprostitutie niet meer passend is in de huidige tijd. Bewoners en belanghebbenden hebben meermaals aangegeven geen prostitutiezone te wensen op de locatie waar het Nieuwe Zandpad ingetekend was. Hier is wat Stadsbelang Utrecht betreft te weinig mee gedaan. Wil het college bij het opzetten van proeftuinen wel rekening houden met de wensen van bewoners en belanghebbenden? En welke andere mogelijkheden ziet het college om de wensen van buurtbewoners en belanghebbenden mee te nemen in een eventuele ontwikkeling van proeftuinen? Stadsbelang Utrecht hoort graag of er financiële consequenties zitten aan het stoppen met het Zandpad. Kan de wethouder inzicht geven in de grondexploitatie? Pagina 12 van 24
Tot slot onderstreept Stadsbelang Utrecht het advies van de commissie Sorgdrager wat betreft kleinschalig sekswerk in Utrecht. Sekswerkers dienen zich in te schrijven bij de Kamer van Koophandel. 5
10
15
20
25
30
De heer Van der Star (PVV) bedankt de commissie Sorgdrager voor het rapport. De PVV is niet tegen sekswerk maar vindt wel dat elk beroep anders is en een andere behandeling behoeft. Het realiseren van kleinschalige locaties steunt de PVV maar deze locaties dienen wel goed bereikbaar te zijn met de auto of iets verder weg te liggen van een woonwijk, centrum of scholen. Sekswerktoerisme en thuiswerken worden hierdoor tegengegaan. De PVV vindt het niet wenselijk om te blijven vast te houden aan ouderwetse raamprostitutie. Het Nieuwe Zandpad dient dan ook geen doorgang te vinden. Vervolgens geeft de PVV aan dat het vertrouwen tussen sekswerkers en de overheid is verdwenen. Hoe wil het college het vertrouwen terugwinnen? De heer Simsek (DENK) vraagt hoe de PVV kijkt naar het betrekken van bewoners. De heer Van der Star (PVV) zegt dat participatie op een juiste manier dient plaats te vinden. De heer Stevens (Student&Starter) zegt dat Student&Starter het tijd vindt om stigma’s te doorbreken en een veilige werkomgeving te verschaffen. De fractie sluit aan bij GroenLinks en de PvdA die stellen dat de aanbevelingen van de commissie Sorgdrager overgenomen dienen te worden en dat snel van start moet worden gegaan. Tegelijkertijd is het vertrouwen van de branche in de overheid tot het nulpunt gedaald.
Hoe heeft het zover kunnen komen en hoe wil het college dit vertrouwen weer terugwinnen? Graag een reactie. Twee derde van de naar schatting 500 sekswerkers werkt nu illegaal thuis zonder toezicht en veiligheid. Door middel van proeftuinen kan op kleine schaal getest worden wat werkt en wat niet werkt. Beleid en experimenten dienen samen met sekswerkers te worden gerealiseerd. Hoe ziet het college het participatieproces voor zich? De heer Otto (EenUtrecht) geeft aan dat EenUtrecht de conclusies en aanbevelingen onderschrijft van de commissie Sorgdrager. De fractie betreurt het dat dit dossier al zolang sleept. De voorzitter concludeert dat de beantwoording van burgemeester Dijksma en het college zal plaatsvinden op 19 januari 2023. Hij schorst de vergadering om 12.30 uur.
Pagina 13 van 24
5
Verslag openbare middagvergadering commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie Datum Locatie Verslag door
10
15
8 december 2022 Stadhuisbrug 1, Utrecht Wanda Walkate (Notuleerservice Nederland)
Aanwezigen
De voorzitter mevrouw I. Hornsveld, wethouder mevrouw l. Voortman, de leden mevrouw M. AlSaqaff (VD), mevrouw B. Chirino (ChristenUnie), mevrouw V. Dada-Anthonij (D66), mevrouw J. Klein Rensink (GroenLinks), de heer J. Otto (EenUtrecht), mevrouw A. Oudejans (Student&Starter), mevrouw I. Raaijmakers (PvdA), de heer I. Simsek (DENK), de heer A. Stam (Volt), mevrouw J. Zwinkels (CDA), de commissiegriffier mevrouw W. Kok
Verslag commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie 20
8. Debat raadsbrief Eindrapportage Werkbeweging .......................................................................14 Lijst met toezeggingen.................................................................................................................23
8. Debat raadsbrief Eindrapportage Werkbeweging
25
30
35
De voorzitter heropent de vergadering om 13.30 uur en verwelkomt wethouder Voortman, de raadsleden en de mensen die thuis de vergadering via de webcast volgen. De tijd die in dit debat overblijft, kan worden ingezet voor het debat over sekswerk op 19 januari 2023. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) is trots dat de gemeente Utrecht investeert in mensen die langdurig in de bijstand zitten. Hen op weg helpen en begeleiden is niet eenvoudig. De PvdA wil doorgaan met het investeren in mensen en zet daarbij hun welzijn en ontwikkeling voorop. Wat Werkbegeleiding de gemeente heeft geleerd over wat zij nodig hebben, moet de norm worden om te kijken naar mensen die in de bijstand zitten. Zij zijn geen uitkeringstrekkers of werkweigeraars, maar er is vaak sprake van multiproblematiek. Die doelgroep heeft een overheid nodig die werkt vanuit vertrouwen en een helpende hand biedt. Spreekster vraagt of dit op alle facetten voor werk en inkomen wordt doorgevoerd. Haar fractie vraagt of er opnieuw kan worden gekeken naar de arrangementen, want dat past hier niet bij. Wordt dit meegenomen in de nieuw aangekondigde visie? Het is voor haar minder belangrijk om te focussen op de aantallen werkbeweging maar meer op het perspectief bieden. Pagina 14 van 24
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) is benieuwd wat de PvdA bedoelt met het herzien van de arrangementen omdat die niet passen.
5
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) merkt op dat er arrangementen zijn van 1 tot en met 4. Het denken in arrangementen past niet meer bij de manier waarop naar bijstandsgerechtigden moet worden gekeken. Dat kan beter op een andere manier gebeuren. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt op welke manier dit dan is, want arrangementen bieden toch houvast door te bekijken waar meer of minder werk nodig is.
10
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) denkt dat er vanuit het perspectief bieden of ontwikkeling er misschien iets anders uit de bus komt. Nu zijn de arrangementen voor de werkvloer en de mensen op het stadskantoor die bekijken hoeveel steun nodig is op basis van de arrangementenindeling. Haar fractie zou liever maatwerk toepassen en de mens centraal stellen. Dan wordt de indeling anders. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) denkt dat de arrangementenindeling voor het stadskantoor is maar degenen die werk zoekt, merkt er niet veel van.
15
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) wil liever niet over mensen praten in de zin van arrangement 1, 2, 3 of 4, omdat de overheid nu op een bepaalde manier naar mensen kijkt en het vertrouwen dat mensen in de overheid mogen hebben. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) vraagt of mevrouw Raaijmakers moeite heeft met het woord ‘arrangement’ of vindt zij dat de manier van werken, moet veranderen.
20
25
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vindt dat dit beide van toepassing is. De vraag is of de indeling 1 tot en met 4 past bij wat de gemeente voor deze mensen wil bereiken. De indeling berust toch op de opvatting van de gemeente hoe groot de afstand tot de arbeidsmarkt is, terwijl de fractie heeft geleerd dat het zowel om de afstand tot de arbeidsmarkt gaat maar ook om het welzijn en de ontwikkeling van de doelgroep. Als welzijn voorop wordt gesteld, dan zal de indeling misschien anders worden. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) denkt dat er dan toch op een bepaalde indeling wordt uitgekomen. Er wordt goed naar gekeken. Als er een andere benaming bij past, ondersteunt zij dat. Zij snapt de noodzaak van een andere indeling niet.
30
35
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) is niet tegen een indeling maar die moet niet alleen gebaseerd zijn op de inschatting van de grootte van de afstand tot de arbeidsmarkt. Zij is benieuwd naar een andere indeling op basis van perspectief en welzijn. De fractie vindt dat er meer aandacht moet komen voor zorg en ondersteuning. Er zal meer aandacht voor werkgevers moeten zijn. De fractie ziet de basisbanen als een uitgelezen kans om in te zetten voor deze doelgroep. De vraag is of die in het nieuwe stuk worden meegenomen. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt waarom er niet mag gesproken worden over het voorbereiden van iemand voor de arbeidsmarkt. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) antwoordt dat de actieagenda goed laat zien dat de arbeidsmarkt moet worden klaargemaakt voor deze mensen en niet alleen andersom.
40
De heer Otto (EenUtrecht) vraagt of de basisbanen vanuit de gemeente Utrecht worden gefaciliteerd en aangeboden of is er ook sprake van banen in de markt?
Pagina 15 van 24
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) antwoordt dat het plan nog naar de raad komt. Haar fractie vindt dat de overheid hierin een regierol heeft.
5
10
15
20
25
30
35
Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) zegt dat in de eindrapportage Werkbeweging goed kan worden gezien waarom het zo belangrijk is om mensen persoonlijke begeleiding te geven. Dan kan goed worden gezien wat mensen nodig hebben om stappen te zetten. Dat heeft goede resultaten opgeleverd, maar het is misschien nog belangrijker dat mensen er plezier en motivatie van hebben gekregen. De Werkbeweging laat goed zien dat mensen vertrouwen in de overheid hebben en dat dit andersom ook geldt. Het CDA wil dit vasthouden en blijven inzetten op de mensen die het ’t hardste nodig hebben. In de evaluatie staat dat er bij mensen in de diverse leefgebieden iets speelt. Dat betekent dat iemand ook vaak bij verschillende afdelingen van de gemeente moet zijn. Dit moet gemakkelijker worden gemaakt, zodat mensen niet het gevoel hebben dat zij bij twintig loketten bij de gemeente moeten zijn. Zij willen liever met één persoon te maken hebben die als aanspreekpunt fungeert. Simpel switchen speelt landelijk. Misschien kan de gemeente het voortouw nemen om dit op een goede manier uit te wisselen. Zij ziet mooie kansen om werk en inkomen met de Wmo te verbinden. Er zijn veel mensen die in deeltijd zijn gaan werken, wat financieel ingewikkeld is. Het kan invloed hebben op inkomsten, toeslagen en uitkeringen.
Haar fractie heeft al een aantal keren gevraagd om het bufferbudget en een rekentool om alles inzichtelijker te maken. In de dashboardbrief wordt gewerkt met een fictief bedrag maar dat is anders dan een bufferbudget. Bij een fictief bedrag kan er aan het einde nog een verrekening plaatsvinden. Bij het bufferbudget kan iemand nog iets extra’s terugkrijgen maar nooit iets moet bijbetalen. Hierbij moet de gemeente stappen zetten, zodat de gemeente voor de mensen spaart. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt wat het CDA van de wethouder wil vragen. Is dat een extra budget of de ontwikkeling van een tool. Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) antwoordt dat er een huishoudboekje is waarin er verrekeningen worden gedaan. Er kan ook voor mensen worden gespaard, indien zij dat willen. Aan het einde van het jaar wordt alles verrekend en weet iemand dat hij maandelijks alles kan uitgeven wat hij binnenkrijgt. Er kan nooit een extra verrekening plaatsvinden. Er moeten vanuit Werkweging dingen worden gezien waartegen mensen aanlopen, bijvoorbeeld belemmeringen als mensen gedeeltelijk gaan werken. Daarop zou de gemeente kunnen inspelen. Er is in deze tijd veel behoefte aan personeel, maar er zijn ook veel bedrijven en organisaties die een afstand hebben tot de potentiële werknemers. Er moeten lessen uit de Werkbeweging worden meegenomen voor het banenplan dat ook in het coalitieakkoord staat.
Zij wil graag de toezegging dat de cliëntenraad van Werk en Inkomen hierbij nauw betrokken wordt. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt wat GroenLinks van de nazorg en het doorpakken vindt. Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) denkt dat de evaluatie een eerlijk beeld geeft van wat er is geleerd. Zij denkt dat dit goede punten zijn om mee te nemen in het vervolg.
40
45
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt het belangrijk dat inwoners zoveel mogelijk kunnen meedoen in de maatschappij en dat werken loont. Werkbeweging juicht zij toe, maar zij heeft vragen over bijvoorbeeld het doorpakken en de nazorg. Hoe gaat de wethouder hierin verbetering aanbrengen? De fractie vraagt zich af of het idee van de Koninklijke Horeca Nederland in de vorm van een pilot inzichtelijk kan worden gemaakt, zodat werkgevers hierop makkelijker kunnen aansluiten. De fractie vraagt zich af of videosollicitatie kan helpen voor de doelgroep. Dit kan misschien ook bij de gemeente worden toegepast. Het houdt een nieuwe vorm van presenteren in waarvan mensen die niet taalvaardig zijn gebruik kunnen maken. Is er een beeld van wat nodig is Pagina 16 van 24
5
10
om meer werkgevers bereid te vinden mee te denken over passende werkplekken voor de doelgroep? Voor welke sectoren worden werkgevers betrokken en worden er initiatieven opgeschaald? Een aantal werkbewegingen die het college voor ogen had, is niet gehaald. Het budget van 5 miljoen euro is wel opgemaakt. Kan de wethouder dit uitleggen? In de actieagenda Werkbeweging gaat het meeste budget naar actielijn 2. Er is meer geld uitgegeven aan persoonlijk contact maar het gaat aan het doel van de agenda voorbij. Kan de wethouder deze keuze toelichten? Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) zegt dat het persoonlijk contact maakt dat mensen gemotiveerd zijn en dan kan worden gevraagd wat iemand nodig heeft om stappen te zetten in de richting van werk of iets anders. Daarom moet ingezet worden op begeleiders en werkmatchers. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dit onderdeel van actielijn 2. Nu klink het of er goede gesprekken worden gevoerd. Nu lijkt het of Werkbeweging onder een andere actielijn wordt vervat en daarnaar gekeken wordt. Het lijkt op twee losse dingen.
15
20
Mevrouw Klein Rensink (PvdA) vindt de persoonlijke aandacht mooi, waarbij gevraagd kan worden wat iemand nodig heeft en wat daaraan kan worden gedaan. Dat kost soms even tijd, want mensen moeten ook weer vertrouwen krijgen in zichzelf en de overheid. Zij ziet de tegenstelling niet die de ChristenUnie schetst. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat er gesprekken worden gevoerd en dat mensen naar een opleiding worden gestuurd. De zorg om mensen naar werk te begeleiden ontbreekt nog. Daarop moet meer ingezet worden. Het doel van de actieagenda Werkbeweging is werk. Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) zegt dat de persoonlijke aandacht een stap richting werk is. Werk hoeft niet het einddoel te zijn. Er kunnen stappen worden gezet naar zelfontwikkeling en een plek die bij iemand past. Het kan vrijwilligerswerk zijn, mantelzorg of een opleiding.
25
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) is het eens met het feit dat betaald werk niet het enige doel is. Vrijwilligerswerk en parttime werk kan ook. Een opleiding ziet zij als een stap richting werk. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) zegt dat deze werkagenda heeft laten zien dat meer begeleiding en nazorg nodig zijn om mensen de beweging naar werk te laten maken. Het budget laat geen betere nazorg en meer werkbewegingen toe. Wat vindt de VVD belangrijker?
30
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dat afspraken over het budget en aantallen mensen die werk hebben gevonden, gestand moeten worden gedaan. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) zegt dat de doelgroep meer nodig heeft dan van tevoren was gedacht.
35
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dat niet alles fantastisch is. Er mag kritisch over het project worden gesproken. Als er voor 5 miljoen euro geen 2000 werkbewegingen zijn gehaald, dan mogen er afspraken worden gemaakt om die aantallen wel te halen. Als de doelgroep lastiger blijkt te zijn, dan wil zij een betere budgettering en een andere schatting van aantallen. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) constateert dat de VVD voor betere nazorg is maar niet verder met ideeën komt over het belang van het halen van de aantallen.
40
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) kan bedenken dat er aan het een onderdeel wat minder wordt gedaan en aan het andere deel wat meer. Zij vindt nazorg belangrijk. Persoonlijke aandacht hoort hierbij. Pagina 17 van 24
Mevrouw Chirino (ChristenUnie) vindt dat de VVD denkt dat alles maakbaar is. Is Werkbeweging ook niet succesvol is geweest indien mensen op weg zijn geholpen en de aantallen niet zijn gehaald die de VVD voor ogen heeft? 5
10
15
20
25
30
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt niet dat de actieagenda heeft gefaald. Zij wil de essentie van de actieagenda ondersteunen. Er moeten kritische noten worden gekraakt over het nakomen van gemaakte afspraken. Er moet worden bekeken wat er anders kan. Als er 2000 arbeidsplaatsen zijn voorzien en er wordt uitgekomen op 738 plaatsen dan moet besproken worden wat er dan moet gebeuren. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) vraagt of het realistisch is om je blind te staren op de aantallen, daarop kritisch te zijn en te zeggen dat het niet gelukt is. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt 738 plaatsen mooi. Zij vraagt hoe er meer plaatsen gerealiseerd kunnen worden in de toekomst. Zij maakt zich zorgen over nazorg. Daarom vindt zij dat het einddoel moet zijn om te proberen mensen aan het werk te krijgen of het vrijwilligerswerk of betaald werk is. Onderwijs is niet het einddoel, want dat is nog altijd een middel. Zij vraagt of de wethouder de verdeling van het budget kan toelichten. Hoe gaat de wethouder ervoor zorgen dat de doelgroep die aan het werk kan ook betrokken wordt? Hoe wordt er in het vervolg beter begroot? Mevrouw Chirino (ChristenUnie) is benieuwd hoe ervoor kan worden gezorgd dat in een minder overspannen arbeidsmarkt er genoeg mensen een plek kan worden geboden. Nu moet niet de druk worden gevoeld om door urgentie te veel uren te maken. Duurzaam werken is belangrijker dan veel werken.
De lat is hoog gelegd en zo lang er geen negatieve gevolgen hiervan zijn voor mensen is dit in orde. Voor mensen met een combinatie van problemen was de stap richting werk nog niet mogelijk. Dit gold voor een grotere groep dan was verwacht. Wat is de vervolgaanpak hiervoor? Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt wie de druk veroorzaakt, zodat mensen zich genoodzaakt voelen om meer uren te werken dan zij misschien aankunnen of zouden willen werken. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) zegt dat in een commissie naar voren kwam dat werkgevers mensen vragen meer uren te werken omdat zij mensen nodig hebben. Het is belangrijk mensen tegen zichzelf te beschermen en aan te geven dat zij met een reden parttime werken en niet fulltime kunnen werken. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of het CDA er geen vertrouwen in heeft dat werkgevers in het belang van hun medewerkers kijken wat een gezonde werk-privébalans is en hoeveel uren een medewerker het beste kan maken in een week, omdat dit in ieders belang is.
35
Mevrouw Chirino (ChristenUnie) denkt niet dat er een negatieve intentie achter zit. Werkgevers houden het belang van hun medewerkers in het oog. Omdat het hier over een kwetsbare groep gaat, is het goed om het aan te stippen en mensen daarin te begeleiden. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt in hoeverre de begeleiding vanuit de overheid komt. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) denkt dat het goed is om dit mee te nemen omdat het een programma van de overheid is.
40
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) vindt dat elke werkbeweging meer inhoudt dan het vinden van een baan of het krijgen van taalonderwijs. Het gaat erom dat mensen op een waardevolle manier kunnen bijdragen en niet langer aan de zijlijn staan. Het geeft hun toekomstperspectief. Kan de wethouder aangeven hoe de ervaringen en de lessen uit de agenda Werkbeweging worden Pagina 18 van 24
5
10
15
20
toegepast om deze inwoners aan een passende baan te helpen? Wat zijn de successen in de aanpak geweest en wat is de mogelijke rol van het personeelstekort hierbij? Kan de wethouder aangeven hoe duurzaam de effecten van de agenda Werkbeweging zijn geweest? Zijn de mensen blijvend aan het werk of zijn er situaties waarbij de mensen in de bijstand zijn teruggevallen? Mensen uit de bijstand die zich in de richting van werk bewegen, vallen terug in hun inkomen. Ziet de wethouder mogelijkheden om een dergelijke terugval in inkomen op te vangen, zodat deze inwoners minder onzekerheid ervaren bij de overgang en de kans kleiner wordt dat zij op termijn terugvallen? Kan de wetgever aangeven hoe zij naar de banen van de toekomst kijkt? Misschien kan deze groep baat hebben bij het voorbereiden op deze toekomstige banen. D66 herkent een mooi startpunt om meer inwoners naar werk te bewegen. D66 kijkt uit naar de manier waarop de lessen uit de agenda Werkbeweging worden toegepast in de komende jaren. Door maatwerk en creatieve oplossingen zullen steeds meer inwoners hun weg vinden naar voor hen passend werk en zekerheid in hun bestaan. Mevrouw Oudejans (Student&Starter) wil toevoegen dat er in de vorige werkagenda veel persoonlijke aandacht en focus was op persoonlijke ontwikkeling van de werkzoekende.
Een grote groep werkzoekende kampt met financiële en mentale en/of gezondheidsproblemen waardoor een stap richting werk niet meteen mogelijk is. Dit onderstreept het belang van de mensgerichte aanpak. Haar fractie is blij dat de focus op persoonlijke aandacht en persoonlijke ontwikkeling wordt voortgezet. Zij vindt dat iedereen die binnen een organisatie werkervaring opdoet daarvoor een eerlijke vergoeding moet krijgen. De fractie wil de wethouder vragen om in de komende werkagenda ervoor zorg te dragen dat de leer-werkplekken gepaard zullen gaan met een eerlijke vergoeding. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraag wat mevrouw Oudejans verstaat onder een eerlijke vergoeding.
25
Mevrouw Oudejans (Student&Starter) vindt dat werk moet lonen. Over een eerlijke vergoeding kan in samenspraak met de werkgever worden gesproken. Een minimumloon kan ook worden afgesproken. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt wie bepaalt of de vergoeding eerlijk is. Mevrouw Oudejans (Student&Starter) antwoordt dat de Arbeidsinspectie een duidelijke regeling heeft over eerlijke vergoedingen.
30
Mevrouw Klein Rensink (GroenLinks) vraagt of mevrouw Oudejans nog meer regels voor een leer-werktraject wil hebben dan al zijn vastgesteld. Mevrouw Oudejans (Student&Starter) zit niet diep in de materie omdat zij dit debat vanmorgen van een collega heeft overgenomen. Haar fractie wil er graag met GroenLinks over verder praten.
35
40
De heer Simsek (DENK) kan zich aansluiten bij het punt van mevrouw Oudejans over de vergoeding van leer-werkplekken. De heer Stam (Volt) steunt de benadering van het college en denkt dat de coalitie en het college Volt aan hun zijde zal vinden, nu er sprake is van een dergelijke mensgerichte benadering. Is er inzicht in de financiële voordelen van het programma? Hiermee kan misschien bespaard worden in uitgaven voor uitkeringen of zorg. Zijn er voor de jobcoaches voldoende mogelijkheden voor scholing en het leren van collega’s? Leert de gemeente ook van andere steden bij de uitvoering van dit programma? Volt begrijpt dat de afdeling Werk en Inkomen bezig is met ingrijpende aanpassingen in de dienstverlening. Hoe wordt de raad betrokken bij het vormgeven van die aanpassingen?
Pagina 19 van 24
5
10
Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt het goed dat er extra wordt ingezet om deze mensen te bereiken en extra aandacht te geven. De resultaten zijn mager. Veel wordt toegeschreven aan corona. Op welke ervaringen wordt gedoeld bij de constatering dat de wereld niet zo maakbaar is als soms wordt verondersteld. Wat betekent dit voor het vervolg? Waarom worden de ervaringen en de getrokken lessen niet concreet gemaakt? Het CDA mist ook de financiële verantwoording. De fractie verwachtte dat niet alle middelen gebruikt zouden worden, gezien corona. Er gebeuren goede dingen samen met werkgevers, de werkzoekende en de overheid. Wat voegt de gemeente daaraan toe? Waarom wordt niet beschreven welke initiatieven zijn genomen en tot welke resultaten dat heeft geleid? Open hiring wordt beperkt genoemd. Kan de wethouder hierover iets meer vertellen? Het doel van het CDA is om mensen aan betaald werk of vrijwilligerswerk te helpen. Daarvoor moeten concrete doelstellingen geformuleerd blijven worden. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vraagt waarom het CDA de resultaten van deze agenda mager vindt.
15 Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of de wethouder kan verklaren dat er 60% minder werkbeweging is gerealiseerd. Dat is vervelend want de gemeente wil dat mensen aan het werk gaan en een waardig bestaan krijgen. Wat kan de gemeente nog meer doen om de werkbeweging wel te laten slagen? Met het behaalde resultaat kan de PvdA toch niet tevreden zijn? 20 Mevrouw Raaijmakers (PvdA) zegt dat het welbevinden van deze mensen is verbeterd. Het is belangrijk voor deze mensen dat zij deze stappen hebben kunnen zetten. Wat is daar mager aan? 25
Mevrouw Zwinkels (CDA) merkt op dat het hier gaat om mensen naar werk te begeleiden. Dat is voor een groot deel niet gelukt. Als mensen niet aan het werk kunnen komen, terwijl er een krappe arbeidsmarkt is, dan gaat er iets niet goed.
30
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) brengt in het midden dat er hier sprake is van een ideologisch verschil, namelijk mensen in een hokje indelen in tegenstelling tot de PvdA die een integrale benadering vraagt. Door Werkbeweging is een link gelegd met eenzaamheid, zorg en mentaal welbevinden van de doelgroep. Het college maakt voor deze onderwerpen aparte plannen. De winst is hier dat er samenhang wordt gezien. Dit inzicht kan niet mager worden genoemd.
35
40
45
50
Mevrouw Zwinkels (CDA) valt het op dat de PvdA constateringen doet en conclusies trekt naar aanleiding van haar interruptie die niet terecht zijn. Het CDA zet zich ook in voor het tegengaan van eenzaamheid. Ook zet het CDA zich in voor de sociale cohesie in een wijk. De raad dient wel een serieuze taak te vervullen op het gebied van Werk en Inkomen. Mensen worden nu tekortgedaan die willen werken en aan het zoeken zijn hoe zij dat kunnen doen. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) zegt dat mensen een waardig leven kunnen bieden en ze daarbij helpen ook opgeld doet, indien zij niet werken. Is het CDA het daarmee eens? Mevrouw Zwinkels (CDA) antwoordt dat beide partijen hetzelfde christendemocratisch mensbeeld en wereldbeeld hebben. Dat zegt dat iemand ook een waardevol mens is als die niet werkt. Een mens kan een bijdrage leveren in deze wereld, ook naast betaald werk. De integrale benadering steunt zij ook. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) is blij met dat antwoord, maar het CDA versmalt de doelstelling naar werk, terwijl een opleiding of dagbesteding iets kan zijn voor mensen waar zij voldoening uit kunnen halen. Zijn dat geen onderdelen van die doelstelling? Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt dat ook maar er moeten oplossingen worden gevonden om mensen aan de samenleving te laten meedoen, onder andere door betaald werk. Pagina 20 van 24
Mevrouw Chirino (ChristenUnie) vraagt of mevrouw Zwinkels ook denkt dat voor sommige mensen werk niet het doel is, omdat zij daar niet aankomen en dat dit ook goed is. 5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat het mooi is als mensen andere keuzes kunnen maken. De heer Otto (EenUtrecht) vindt dat er in de evaluatie veel algemeenheden en wollig taalgebruik staan. Aan welke aanpassingen in de vacatures moet worden gedacht, anders dan aanpassing van werktijden, kinderopvang en vakanties? Over welke vacatures gaat het? Bij welke werkgevers zijn deze vacatures passend gemaakt? Waren dat ook werkgevers in de reguliere arbeidsmarkt? Zo ja, welke werkgevers zijn dat dan? Wat zijn de kleinschalige nieuwe initiatieven? Wat maakt deze initiatieven zo waardevol? Hoe worden deze initiatieven opgeschaald en naar welke sectoren? Deze evaluatie roept meer vragen op dan zij beantwoordt. Hoeveel heeft het programma Werkbeweging tot nu toe gekost? Hoeveel bedragen de kosten in de komende jaren? Is de wethouder het met zijn fractie eens dat deze evaluatie concreter kan en veel vragen onbeantwoord laat? Wethouder Voortman is blij dat dit onderwerp is geagendeerd om het debat in brede zin te kunnen voeren. Bij Werkbeweging ging het om een beweging naar werk te kunnen maken. Beweging naar werk hoeft niet in te houden dat mensen meteen aan het werk komen maar dat zij een beweging naar duurzaam werken kunnen maken. De gemeente had een hoge ambitie die niet is gehaald. Met de doelgroep die al langere tijd een afstand tot de arbeidsmarkt had, was meer aan de hand.
Dat vergde ook meer begeleiding van de werkmatchers en de werkgeversadviseurs. Dat kost menskracht, tijd en geld. Vertrouwen en een helpende hand bieden, worden op alle facetten van werk en inkomen doorgevoerd. In de doorontwikkeling van de dienstverlening zijn dat belangrijke uitgangspunten. In het tweede kwartaal van 2023 komt zij terug met de kijk op de ontwikkeling van de dienstverlening. In het Rekenkameronderzoek werd kritisch gereageerd op arrangementen. Zij deelt de opmerkingen van de PvdA hierover. Zij wil het gesprek met de inwoner aangaan over hun mogelijkheden en welke doelen zij kunnen bereiken. De arrangementen zijn een middel voor de organisatie. Ze zijn ook niet zo statisch als ze soms lijken. Nagedacht moet worden over het centraal stellen van de inwoner en het benodigde inzicht geven aan de raad. Zij denkt aan het bekijken van ontwikkeldoelen en de fase waarin mensen zitten. Zij zal geen arrangementen schrappen zonder dat dit met de raad is besproken. Door samen met inwoners te kijken naar een inwonerplan wil zij ook kijken naar andere leefgebieden en de belemmeringen die daar eventueel optreden. Mensen met schulden en gezondheidsproblemen ondervinden belemmeringen om aan werk te komen. Werkmatchers hebben niet van alles verstand. Die zullen collega’s en ook mensen van buiten de gemeente moeten inschakelen.
In samenspraak met MO is er ook veel aandacht om de dienstverlening nog meer op elkaar af te stemmen, zodat mensen niet meer naar een aantal loketten hoeven te gaan. Gedacht kan worden aan samenwerken met onder andere buurtteams binnen de werkwinkels. De 3e actielijn is een onderwerp waaraan veel aandacht zal worden besteed. In het eerste kwartaal van 2023 komt het college met een plan Inclusieve arbeidsmarkt, waarin aandacht voor werkgevers wordt opgenomen. Basisbanen vindt het college ook belangrijk. Het plan daarvoor komt in het eerste kwartaal naar de commissie toe. Werkbeweging is arrangement 3, voor mensen die langere tijd geen werk hebben maar waarvoor nog perspectief op werk is. Arrangement 4 is voor mensen die het meest van de arbeidsmarkt af staan. Voor hen is werk niet het directe perspectief. Dat is de doelgroep waarvoor zij de basisbanen op het oog heeft. De gemeente moet meer investeren in mensen die verder van de arbeidsmarkt verwijderd zijn. Samen met een ASU-werkgroep is de gemeente gestart om met simpel switch aan de slag te gaan. Daarvan zal zij de commissie op de hoogte houden, want dit is iets waarin zijzelf veel ziet. Het bufferbudget inzetten, is een mooie aanvulling op wat de gemeente al doet met het huishoudboekje en de verrekeningen. Het Ministerie van Sociale Zaken is daarmee bezig. De gemeente is daar nauw bij betrokken.
Er zijn extra middelen nodig om dit te realiseren. Daarom wil zij het proces met het ministerie afwachten. In een dashboardbrief zal zij hierop terugkomen. Daarvan zal zij de commissie op de hoogte Pagina 21 van 24
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
houden, want zij denkt dat daar kansen liggen. Belemmeringen bij het parttime werken zijn onzekerheid over inkomen, toeslagen en kinderopvang. Daarop gaat de gemeente inspelen door goede voorlichting en samenwerking met de Geldzaak aan te gaan. Om geldzorgen bespreekbaar te maken, zal samenwerking met maatschappelijke organisaties worden gezocht. Via de dashboardbrief zal zij de commissie op de hoogte houden. Een rekentool kan hierbij ondersteunend zijn. Het college had hierin graag verder willen zijn, maar intussen hebben de energiecrisis en de koopkrachtcrisis voorrang gekregen. De voorlichting is belangrijk, zodat mensen weten waar zij aan toe zijn. De banen moeten voor mensen passend gemaakt worden in plaats van dat het andersom gebeurt. Het college wil graag werkgevers verbinden met opleidingsinstituten, taalscholen en zorgorganisaties en het wil daarvoor laagdrempelige ontmoetingen creëren. Het cliëntenplatform zal bij de verdere uitwerking worden betrokken. In actielijn 2 is gekeken om werk passend te maken voor de doelgroep. Er zal worden doorgegaan met het in beeld brengen van de skills. Werkgevers kunnen altijd videosollicitaties als middel inzetten. Binnen Werkwinkel wordt ervoor gezorgd dat werkgevers en werknemers elkaar fysiek ontmoeten. Voor verschillende functies binnen de gemeente hoeft er geen brief meer geschreven te worden.
Bij het huisvuil ophalen worden mensen aangenomen die het werk kunnen leren en een opleiding kunnen volgen. Die mensen hoeven geen sollicitatiebrief te schrijven. Zij zal collega Streefland vragen of hierover nog meer te vertellen is. De gemeente laat meer werkgevers meedenken over het passend maken van werk. Werkgeversservicepunt heeft een groot netwerk van werkgevers, waaronder ook sociale ondernemers. De gemeente is ook partner van de inclusiecoalitie, waarin kennis wordt gedeeld. Daar wordt ook gezamenlijk gewerkt aan talentontwikkeling en het passend maken van werk. Ook tijdens Werkbeweging waren er verschillende keren sessies met werkgevers over hun suggesties en hoe zij vinden dat het gaat. Binnen alle sectoren wordt aan werkgevers gevraagd om mee te denken om passende banen te creëren voor de doelgroep. Het is wel belangrijk dat het duurzaam werk is. Een werkgever kan wel denken dat er nu veel mensen nodig zijn, maar als die over een halfjaar niet meer nodig zijn, dan weet zij wie het eerst bij de gemeente aan komt kloppen. Dat zijn de mensen die het laatst met veel moeite zijn binnengekomen en die weer negatieve ervaringen te verwerken krijgen. De energie wordt ingezet op wat werkt. De sectoren die nog niet naar de gemeente zijn toegekomen om mee te delen dat zij mensen nodig hebben, zijn nog niet met het meedenken over het creëren van banen betrokken.
Er kunnen ook sectoren zijn die geen werk hebben voor deze specifieke doelgroep. De IT-bedrijven hebben vaak hooggeschoolde medewerkers nodig. Die werkgevers komen ook niet naar de gemeente om mensen in dienst te nemen die langere tijd werkzoekend zijn en een geëigende opleiding missen. Ook de financiële sector heeft geen werk voor deze doelgroep. Als dit punt volgende keer op de agenda staat, dan zal zij inzicht geven over de sectoren die in de doelgroep geïnteresseerd zijn. Het budget is grotendeels aan medewerkers besteed om mensen te begeleiden. Dat was van tevoren het doel. In de actieagenda Werkbeweging die door de raad is vastgesteld, staat wat per actielijn zou worden uitgegeven. Actielijn 1, persoonlijke aandacht en persoonlijke dienstverlening, was de grootste actielijn. Daaraan is het meeste geld besteed. Werkmatchers hebben tijdelijk geholpen bij de aanvragen voor TOZO en TONK. Het is een goede keuze geweest om aandacht te besteden aan persoonlijk contact. Om de doelgroep aan het werk te helpen, moesten de medewerkers hen eerst leren kennen en ondersteunen om hen in beweging te laten komen. Ook werden problemen op andere leefgebieden aangepakt. Het inzetten van middelen voor werkmatches blijft nodig. De samenwerking met werkgevers vanuit het werkgeversservicepunt speelt een belangrijke rol om zoveel mogelijk plaatsen voor de doelgroep te realiseren.
Er komt nieuwe wetgeving voor bijverdienen aan. De periode daarvoor kan verlengd worden. Parttime werken, kan langdurig zijn maar dan is het niet altijd financieel lonend. Parttime werken, is waardevol omdat dit heel veel doet voor het welzijn van mensen, ook al zijn ze nog aangewezen op een uitkering. Er wordt altijd gekeken naar de situatie waarin iemand zich bevindt en wat hij op grond daarvan wil en kan. Zij is blij als iemand met parttime werken tevreden is en op die manier ook een bijdrage kan leveren. Geleerde lessen worden toegepast onder andere door het passend maken van werk voor werkzoekenden, leer-werktrajecten, het verbinden van werkgevers met andere partijen. Pagina 22 van 24
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
Werkgevers staan meer open om werk passend te maken. Corona en de nijpende tekorten hebben het succes ook belemmerd. Daarom was het moeilijk om begeleiding te bieden. Uit onderzoek blijkt dat 80% van de mensen die aan het werk gaan duurzaam uitstroomt. Dat betekent dat zij binnen drie jaar niet terugkomen. De redenen van terugkeer van de overige 20% zijn divers. De doelgroep in arrangement 3 is door de gemeente bijgehouden. In de volgende dashboardbrief komt zij terug op een schriftelijke bron van de cijfers over de doelgroep. Een deel van de mensen die aan het werk gaat, krijgt te maken met een armoedeval. De gemeente kan dat niet voorkomen, maar zij kan de mensen wel goed informeren over waarop zij recht hebben. Daarmee kan zij de onzekerheden wegnemen die de impact verzachten. Zij zegt toe dat zij in de dashboardbrief terugkomt op het rekening houden met veranderingen in levens van mensen en de daarbij behorende financiële situatie. Veel toekomstige banen hebben vrij hoge functie-eisen die moeilijk passend te maken zijn. Als banen passend te maken zijn, dan wordt op opleiding, certificering en praktijkleren ingezet. Daarbij moet worden gedacht aan de leer-werktrajecten in de zorg, de bouw en de techniek. De gemeente zet in op werkervaringsplekken die helpend kunnen zijn in het zetten van stappen op de arbeidsmarkt.
Ze doen maximaal zes maanden werkervaring op met behoud van uitkering. Het gaat daarbij om additionele werkzaamheden, want de gemeente is alert op verdringing. De gemeente heeft geen kosten-batenanalyse uitgevoerd. Baten houden het voorkomen van opstapeling van schulden of andere problemen in. Bij MBKA moeten veel aannames worden gedaan over kosten die bespaard zijn. Dat kan gaan over het aantal mensen dat minder zorgkosten heeft. Dat zal ook niet eenduidig zijn, want door Werkbeweging is er ook meer hulpverlening ingezet. Binnen Werkbeweging is er veel ingezet op scholing. Zij denkt dat dit heel belangrijk is en daarom wil zij daarin blijven investeren. In het tweede kwartaal komt er een voorstel naar de raad over de dienstverlening van Werk en Inkomen. Daarin worden de lessen van Werkbeweging meegenomen. De gemeente wist al dat de wereld niet zo maakbaar is maar zij is er gedurende het traject van Werkbeweging nog meer van doordrongen. De gemeente heeft contracten gesloten met partners en er zijn gesprekken met werkgevers, taalscholen en uitzendbureaus gevoerd. Die rol van de gemeente is in de rapportage beschreven. Open hiring is een waardevolle aanvulling op de bestaande werkinstrumenten. Daarop zal de gemeente blijven inzetten. De extra aanpassingen bestaan uit andere inrichting van het werk en extra begeleiding op de werkvloer.
Het kan ook gaan om het aanpassen van de werkomgeving en de werktijden. De doelgroep werkt of leert in het mkb en bij grote werkgevers. De kleinschalige initiatieven zijn bijvoorbeeld werk- en taaltrajecten. Die zijn binnen Werkbeweging gestart in pilots. Met de geleerde lessen en goede resultaten is er opgeschaald naar meer werkgevers. De gemeente zal een gesprek met Horeca Nederland aangaan naar aanleiding van de vraag van mevrouw AlSaqaff van de VVD. Het is daarbij wel belangrijk dat het om duurzaam werk gaat. Spreekster vindt dat de kosten tegen de baten opwegen. Werkbeweging heeft de mensen veel gebracht, namelijk meer perspectief, ondersteuning bij hulpverlening en dagritme. Het alternatief is dat mensen zich niet gehoord voelen en dat zij zich verder isoleren. Dan is er geen zicht op de problematiek van mensen. De gemeente heeft gepoogd om de evaluatie zo volledig mogelijk op te stellen. Het programma heeft 5 miljoen euro gekost voor tweeënhalf jaar. In het coalitieakkoord zijn middelen voor werkmatches en bedrijfsadviseurs structureel gemaakt ten bedrage van 1,5 miljoen euro per jaar. Zij komt nog met een ondernemingsplan van UW, het gemeentelijk sociaal werkbedrijf. Dat wordt binnenkort naar de commissie gestuurd. De raadsbrief Basisbanen komt in het eerste kwartaal van 2023 naar de commissie toe.
In het tweede kwartaal komt er een breed pakket met onder andere de werkwijze, hoofddoelen en dienstverlening aan werkzoekenden in de verordening in het kader van breed offensief. De uitstroompremie wordt hierin meegenomen. Er komt ook een plan van aanpak aanvullende dienstverlening deeltijdwerk. Het rijtje met voornemens zal schriftelijk naar de commissie worden gestuurd. Lijst met toezeggingen
Pagina 23 van 24
De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun komst en inbreng en sluit de vergadering om 15.40 uur.
Pagina 24 van 24
1 2023-01-19 Verslag Commissie Volksgezondheid Onderwijs Werk en Economie.docx
Verslag openbare vergadering commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie 5
10
Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag
19 januari 2023 Raadzaal, stadhuis mw. I.B. Koren (Notuleerservice Nederland)
Aanwezigen
15
De voorzitter, dhr. R. van der Zweth, de wethouder, dhr. E. Eerenberg, de burgemeester, mw. S. Dijksma, de leden, mw. B. Chirino (ChristenUnie), dhr. D. van Bergen (ChristenUnie), dhr. F. van der Star (PVV), dhr. J. Otto (EenUtrecht), dhr. D-J. van Vliet (D66), mw. N. Stylianou (D66), mw. B. van der Wilt (D66), mw. A. Sasbrink (PvdD), mw. M. Vermeulen (GroenLinks), dhr. A. Stam (Volt), dhr. R. Maas (Volt), dhr. V. Stevens (Student&Starter), mw. J. Kleinrensink (GroenLinks), dhr. B. van Steeg (CDA), mw. H. Assen (PvdA), mw. R. Leever (PvdA), mw. M. Al-Saqaff (VVD), mw. S. Nolten (BIJ1), mw. E. Kendir (Student&Starter), dhr. I. Simsek (DENK), dhr. S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), dhr. H. Stellinga (CDA), dhr. C. Nyqvist (Stadsbelang Utrecht), de commissiegriffier, mw. W. Kok.
20
Afwezigen
Er zijn geen afwezigen gemeld.
Verslag commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie 25
30
35
1. Opening en mededelingen ............................................................................................................1 2. Vaststellen van de agenda van 19 januari 2023 ...........................................................................2 3. Vaststellen van ingekomen agenderingen (Procedure) ................................................................2 4. Verslagen ......................................................................................................................................3 5. Toezeggingen/Moties ....................................................................................................................3 6. Lijst ingekomen stukken ................................................................................................................3 7. Sekswerk in Utrecht, advies commissie Sorgdrager .....................................................................3 8. Debat kinderopvang ......................................................................................................................9 9. Debat Raadsbrief Utrechtse Onderwijs Agenda ...........................................................................9
1. Opening en mededelingen
De voorzitter opent de vergadering om 10.00 uur en heet iedereen van harte welkom. Hij deelt mee dat mevrouw Hessels van Utrecht Solidair niet bij de avondvergadering kan zijn. Pagina 1 van 52
2. Vaststellen van de agenda van 19 januari 2023
De voorzitter constateert dat het verzoek is gedaan om het debat over de kinderopvang te verplaatsen. 5
Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) geeft aan het agendapunt Debat Kinderopvang te willen verplaatsen in verband met enkele technische en schriftelijke vragen over het onderwerp.
10
Wethouder Eerenberg meldt dat in de juridische context van de nota van uitgangspunten Passende kinderopvang staat, dat het fijn zou zijn als er in februari een raadsbesluit ligt. De motivering hiervoor is, dat er nog een traject gedaan moet worden in het kader van de inkoop. In maart dient dan een en ander te worden gepubliceerd zodat er voor de zomervakantie duidelijkheid is over de nieuwe aanbieder.
15
De voorzitter constateert dat zo direct met een voorstel wordt gekomen om de nota van uitgangspunten Passende Kinderopvang op 16 februari te bespreken. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) vraagt of het debat over de kinderopvang samengepakt kan worden met het gesprek over de nota van uitgangspunten Passende kinderopvang.
20
25
De voorzitter merkt op dat de commissie daar zelf over gaat. Hij concludeert dat agendapunt 8, Debat Kinderopvang, van de agenda van vandaag wordt afgehaald en dat met inachtneming van deze wijziging de agenda is vastgesteld. Mevrouw Kendir (Student&Starter) gaat in op het debat over bestaanszekerheid. Student&Starter dacht te hebben mee geagendeerd maar dit blijkt niet zo te zijn. De fractie geeft aan wel een langere spreektijd te zullen hebben. De voorzitter geeft aan dat dit prima is. Na de bijdragen van de agenderende fracties zal de fractie van Student&Starter aan de beurt zijn.
30
3. Vaststellen van ingekomen agenderingen (Procedure)
De voorzitter constateert dat er geen agenderingen van de commissie zijn. Er zijn wel stukken van het college. In iBabs zijn deze te vinden.
35
Nota van uitgangspunten Passende kinderopvang De voorzitter constateert dat het voorstel is, dat deze nota geagendeerd wordt voor de vergadering van 16 februari met een duur van 120 minuten. Daarbij is gevraagd om het debat hierover te combineren met het debat over kinderopvang.
40
Mevrouw Assen (PvdA) merkt op dat het onderwerp voorschoolse educatie apart is geagendeerd. Hangt dit hier los van? De voorzitter constateert dat dit een apart punt is en dat hier straks op in wordt gegaan.
45
50
55
Mevrouw Assen (PvdA) hoort graag van de wethouder hoe het zit. Wethouder Eerenberg zegt dat in de behandelvoorraad de nota van uitgangspunten Passende kinderopvang zit en dat die voor de inkoop VE is. Los daarvan heeft de commissie de behoefte om een debat te houden over de situatie in de gehele kinderopvang in de stad. De voorzitter concludeert dat het nu dus gaat over de nota Passende kinderopvang met koppeling met de VE en inventariseert of het debat Kinderopvang hiermee gecombineerd moet worden of niet. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) stelt voor twee losse debatten te voeren maar wel op dezelfde dag.
Pagina 2 van 52
De voorzitter concludeert dat dit voorstel wordt gesteund en dat dit betekent dat het losse debat kinderopvang doorschuift naar 16 februari met een duur van 75 minuten. De nota van uitgangspunten wordt geagendeerd voor 16 februari voor 120 minuten. 5
10
Raadsbesluit Preventie- en handhavingsplan alcohol 2023-2027 De voorzitter concludeert dat dit raadsbesluit wordt geagendeerd voor 90 minuten op 23 maart. De voorzitter concludeert dat de commissie hiermee instemt. Concept kaderbrief 2024 GGD Regio Utrecht Raadsvoorstel Ontwerp Begrotingswijziging 2023 GGD Regio Utrecht De voorzitter concludeert dat deze stukken worden geagendeerd voor de commissievergadering van 16 februari met een duur van 75 minuten.
4. Verslagen
15
Ter vaststelling: 2022-12-15 Verslag Commissie Volksgezondheid, Onderwijs Werk en Economie De voorzitter constateert dat er geen tekstuele opmerkingen zijn ontvangen. De heer Stam (Volt) geeft aan tekstuele opmerkingen over het verslag te hebben ingediend.
20
25
30
35
De voorzitter constateert dat het erop lijkt, dat deze niet zijn ontvangen. Mevrouw Chirino (ChristenUnie) merkt op dat bij de bijdrage van de VVD een aantal interrupties missen in het verslag. Zij heeft van de griffie begrepen dat het geen woordelijk verslag is. Toch waren bepaalde interrupties wel belangrijk. De voorzitter vraagt de tekstuele opmerkingen opnieuw in te dienen. Het verslag wordt nog niet vastgesteld. In de volgende vergadering zal het verslag opnieuw ter vaststelling op de agenda staan.
5. Toezeggingen/Moties
De voorzitter inventariseert of er vragen of opmerkingen zijn. Hij merkt op dat de lijst op twee punten na helemaal compleet is. Ten eerste toezegging 2022T7 over de Motie 28 en ten tweede toezegging 2021T544 over voorschoolse educatie. Wethouder Eerenberg geeft aan dat hij heeft toegezegd om voor het debat over voorschoolse educatie (VE) een brief te sturen. Deze brief is vertraagd door ziekte bij een medewerker. Voor het debat komt deze brief waar ook in zal worden gegaan op deze toezeggingen.
6. Lijst ingekomen stukken
De voorzitter constateert dat er geen ingekomen stukken zijn. 40
De voorzitter schorst de vergadering voor vijf minuten.
7. Sekswerk in Utrecht, advies commissie Sorgdrager De voorzitter geeft aan dat het debat van 15 december wordt opgepakt. Hij geeft de burgemeester het woord. 45
50
Burgemeester Dijksma bedankt de leden voor hun inbreng en de commissie Sorgdrager voor het werk en de aanbevelingen. Vervolgens geeft zij aan dat sekswerk gewoon werk is maar tegelijkertijd toch ook weer niet. Er zitten risico’s omheen waardoor mensen kwetsbaar zijn voor mensenhandel en vormen van uitbuiting. De burgemeester wijst erop dat wordt gezocht naar een balans om aan de ene kant de emancipatie van sekswerkers te ondersteunen en aan de andere kant de ‘roofdieren’ op afstand te houden. Er zijn mensen om die branche heen die kwaad willen. De ChristenUnie heeft gevraagd hoe wordt gekeken naar de situatie waarbij aan de ene kant wordt gedereguleerd en aan de andere kant de relatie met de branche wordt verbeterd en er werd ook gevraagd of meer in gesprek kan worden gegaan met bijvoorbeeld clubeigenaren. Het college Pagina 3 van 52
5
heeft vastgesteld dat zaken tegelijk gedaan kunnen worden. Er kan gedereguleerd worden en ondertussen zal gewerkt worden aan het verbeteren van de relatie met de sekswerkers zelf en de vertegenwoordigers van de branche. Daarnaast zal gewerkt worden aan het dichter bij elkaar brengen van politie, justitie en de branche. DENK vroeg of voorkomen kan worden dat er locaties in woonwijken zijn waar sekswerkers werken. Dit kan niet worden voorkomen. Als woonwijken op voorhand worden uitgesloten, dan wordt het aantal locaties dat in aanmerking komt, heel gering. Daarnaast is het zo, dat er sneller kwetsbaarheden ontstaan op plekken waar minder mensen zijn, zoals een industrieterrein.
10
De heer Simsek (DENK) vraagt of woonwijken in Utrecht als proeftuin gebruikt moeten worden.
15
20
25
Burgemeester Dijksma merkt op dat een van de aanbevelingen van de commissie Sorgdrager is, mensen thuis laten werken. Als woonwijken worden uitgesloten, wordt het opvolgen van deze aanbeveling uitgesloten. Dit wil het college niet. De heer Simsek (DENK) benadrukt dat het college woonwijken niet wil uitsluiten. Kan de burgemeester zich voorstellen dat buurtbewoners zich zorgen maken als een buurman of buurvrouw het eigen huis gebruikt als sekswerklocatie? Burgemeester Dijksma antwoordt dat dit in de stad al gebeurt maar dat hier nu vaak geen zicht op is. Daarnaast klopt het dat het een politieke keuze is om de aanbeveling van de commissie Sorgdrager over het thuiswerken van sekswerkers niet terzijde te schuiven. Hiermee is alleen niet gezegd, dat het, het college niets uitmaakt wat bewoners vinden. Vervolgens gaat de burgemeester in op de vraag of mensenhandel onderdeel blijft uitmaken van de aanpak van het sekswerkbeleid. Het is van groot belang dat dit zo is. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of er al gesprekken plaatsvinden tussen de driehoek en de branche.
30
Burgemeester Dijksma antwoordt dat de gesprekken nog niet in die samenstelling plaatsvinden. De burgemeester is van plan hiertoe het initiatief te gaan nemen. De heer Van Steeg (CDA) vraagt waar het knelt in het veiligheidsbeleid.
35
Burgemeester Dijksma legt uit dat in algemene zin deze branche gevoelig is voor vormen van criminaliteit. Daarnaast is het lastig om de vinger te leggen op zaken die zich aan het zicht onttrekken. Er dient goed bekeken te worden hoe verder moet worden gegaan met het uitvoeren van de APV.
40
De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat in het advies van de commissie Sorgdrager staat, dat weer raamprostitutie en een tippelzone mogelijk gemaakt moeten worden. Zijn dit stappen die de burgemeester wil zetten?
45
50
55
60
Burgemeester Dijksma geeft aan de stap naar legalisering en erkenning dat sekswerk gewoon werk is, te willen zetten. Zij denkt niet dat het in de illegaliteit blijven drukken van sekswerk bijdraagt aan het vergroten van veiligheid. De uitvoering van de aanbevelingen zal altijd plaatsvinden in relatie tot de vraag of dit de veiligheid helpt en bij deregulering dienen er goede spelregels te zijn voor het geval er iets misgaat. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat er wellicht vormen zijn die zich beter lenen voor legalisering. Het rapport maakt geen onderscheid in de vormen. Burgemeester Dijksma zegt het onderscheid te maken op het punt van veiligheid. Dit betekent alleen niet dat op voorhand al een waardering wordt aangegeven per aanbeveling. Het college zal op een later moment komen met een inhoudelijke reactie op de aanbevelingen. Gemiste vragen De heer Van Steeg (CDA) vraagt hoe ervoor gezorgd wordt, dat de inzet van het Rijk coherent is aan hetgeen in Utrecht wordt gedaan. Pagina 4 van 52
Burgemeester Dijksma vertelt dat vanuit de G4 telkens inbreng is geleverd. Op dit moment ligt er een wetsontwerp, de consultatie loopt tot 1 maart en daarna start het wetgevingsproces. Via het Ministerie van Justitie is Utrecht aangehaakt en daarbij wordt ook goed geluisterd naar de raad. 5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
De heer Simsek (DENK) heeft een vraag gesteld over het afstandscriterium voor onderwijs en maatschappelijke instellingen. Wethouder Eerenberg uit waardering voor het harde werk van de commissie Sorgdrager. De commissie is er goed in geslaagd om een gebalanceerd rapport te leveren. De heer Simsek (DENK) vindt het rapport niet gebalanceerd. Hoe kan het dat er totaal geen aandacht is in het rapport voor de leefbaarheid en veiligheid in de buurt? Wethouder Eerenberg zegt zich te kunnen voorstellen dat de woorden die de commissie Sorgdrager kiest over die onderwerpen, niet de woorden zijn die de fractie van DENK zou kiezen. De commissie heeft alleen wel een aantal dingen over deze zaken gezegd bijvoorbeeld dat kleinschaligheid zorgt voor minder problemen op het gebied van leefbaarheid. De wethouder vervolgt zijn beantwoording met de vraag: hoe nu verder? Het college ziet drie sporen voor zich. Het eerste spoor bestaat uit het herstellen van contact en vertrouwen. De heer Van Vliet (D66) vraagt of de wethouder in kan gaan op het onderzoek in Den Bosch. Wethouder Eerenberg zegt later in zijn beantwoording terug te komen op het rapport uit Den Bosch. Het tweede spoor gaat over het thuiswerken. Dit is een apart spoor omdat dit andersoortig is dan de proeftuinen. Bij een proeftuin moet op zoek worden gegaan naar een locatie om sekswerk mogelijk te maken.
Het thuiswerken gebeurt al in de stad en de vraag is, hoe dit op een veilige en verantwoorde manier kan gebeuren. Mevrouw Assen (PvdA) merkt op dat potentiële buren lastig te bereiken zijn. Hoe kan daarmee het gesprek worden aangegaan? Wethouder Eerenberg geeft aan dat dit een vraagstuk is. Vervolgens geeft de wethouder aan dat het derde spoor gaat over de proeftuinen. Er zijn veel verschillende vormen van sekswerk en het is de vraag met welke soort proeftuin begonnen moet worden. Het zal niet mogelijk zijn om alle proeftuinen die Sorgdrager oppert, tegelijkertijd tot realisatie te brengen. Verder is een belangrijk onderdeel van het derde spoor, de participatie met de rest van de stad. De participatie kan overigens pas gestart worden als helder is met welke proeftuin begonnen gaat worden. De heer Otto (EenUtrecht) vraagt wat er gebeurt als er bewoners zijn die zich melden met een voorstel. Wethouder Eerenberg zegt dat als er bewoners zijn die de debatten en Sorgdrager hebben gevolgd vinden dat het bij hen in buurt een proeftuin moet komen dat zij binnen 24 uur een afspraak krijgen. De heer Van Vliet (D66) vraagt of het klopt, dat het participatietraject gaat over de manier waarop de proeftuinen georganiseerd gaan worden en niet over of er een proeftuin komt. Wethouder Eerenberg geeft aan dat het de verantwoordelijkheid van het college is om met een goed proces te komen.