Agendabundel

van dit artikel. Daarbij wordt rekening gehouden met de werkelijke beschikbare stallingscapaciteit. Dat betekent dat er gedifferentieerder, effectiever en sneller kan worden ingespeeld op behoefte en noodzaak van type handhaving. Artikel I, onderdeel F Artikel 2:45a Verbod openlijk harddrugsgebruik Dit artikel bevat een verbod op het gebruik van harddrugs (lijst I van de Opiumwet), het treffen van voorbereidingen voor dat gebruik en het bezit van voorwerpen en stoffen die als hulpmiddel kunnen dienen bij het gebruik van harddrugs in de openbare ruimte en in voor het publiek toegankelijke gebouwen. Het verbod heeft als doel de openbare orde te beschermen door het tegengaan van overlast en hinder die met het gebruik van harddrugs op voor publiek toegankelijke plaatsen gepaard gaan. Dit is een ander doel dan de Opiumwet, waarmee het belang van de volksgezondheid wordt beschermd. Overigens verbiedt de Opiumwet het openlijk gebruik van harddrugs als zodanig niet. Een verbod op openlijk harddrugsgebruik is noodzakelijk, omdat de overlast als gevolg van openlijk harddrugsgebruik ernstig is toegenomen. De groep van kwetsbare harddrugsgebruikers is gegroeid en andere aanpakken om deze overlast tegen te gaan hebben niet het beoogde effect gehad.

Zonder openlijk harddrugsverbod blijft het voor grote groepen gebruikers, ondanks het ruime zorgaanbod, aantrekkelijk om in de openbare ruimte harddrugs te gebruiken. Om kwetsbare harddrugsgebruikers meer naar opvang en zorg toe te geleiden is een verbod op openlijk harddrugsgebruik noodzakelijk. Het verbod kan ervoor zorgen dat kwetsbare harddrugsgebruikers bij daartoe aangewezen maatschappelijke instellingen binnen harddrugs gebruiken en de nodige zorg en begeleiding krijgen. Met dit verbod wordt aantasting van de openbare orde tegengegaan. Het overlastgevende harddrugsgebruik brengt sterke gevoelens van onbehagen en onveiligheid met zich mee en gaat vaak gepaard met criminaliteit. Zo hebben de plekken waar openlijk harddrugs worden gebruikt een aanzuigende werking op dealers, andere drugsgebruikers, verslaafden en kwetsbare personen. Vervuiling en verloedering liggen op de loer. Vanwege de ernst van de aantasting van de openbare orde waarmee openlijk harddrugsgebruik gepaard gaat en het risico op een waterbedeffect, geldt het verbod voor de gehele gemeente. Handhaving zal vooral worden ingezet op plaatsen waar structureel overlast wordt ervaren van openlijk harddrugs gebruik.

Bij de handhaving wordt oog gehouden voor de zorg voor drugsverslaafden en worden zij zoveel mogelijk gewezen op de mogelijkheid om bij daartoe aangewezen maatschappelijke instellingen binnen drugs te gebruiken.

Artikel I, onderdeel FG Artikel 2:45b Verbod hinderlijk lachgasgebruik Dit artikel bevat een verbod op het gebruik van de softdrug lachgas (lijst II van de Opiumwet), het treffen van voorbereidingen voor dat gebruik en het bezit van voorwerpen en stoffen die als hulpmiddel kunnen dienen bij het gebruik van lachgas in de openbare ruimte en in voor het publiek toegankelijke gebouwen. De Opiumwet verbiedt het gebruik van lachgas niet. Het gebruik van lachgas gaat gepaard met veel overlast en hinder (o.a. door ongeremd gedrag van de gebruiker) in de openbare ruimte. Ook veroorzaakt lachgasgebruik vervuiling en verloedering (o.a. door het achterlaten van ampullen, ballonnen, e.d.) van de openbare ruimte. Het verbod heeft als doel aantasting van de openbare orde tegen te gaan. Dit is een ander doel dan de Opiumwet, waarmee het belang van de volksgezondheid wordt beschermd.

Artikel I, onderdeel C

Artikel 2:28a Hinderlijk lachgasgebruik Toelichting vervalt.

Bijlage: Overzicht van de wijzigingen in de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010 na partiële herziening 2023 Onderstaand de teksten van de artikelen die inhoudelijk wijzigen. De wijzigingen zijn cursief aangegeven in de bestaande tekst en onderstreept in de nieuwe tekst. Bij nieuwe artikelen is alleen de kolom ‘Nieuwe tekst’ ingevuld. Bij artikelen die vervallen is alleen de kolom ‘Bestaande tekst’ ingevuld. Daar waar de wijzigingen artikelleden betreft, zijn alleen de betreffende artikelleden opgenomen (de stippeltjes geven aan dat er meer artikelleden zijn die niet gewijzigd worden). Bestaande tekst Artikel 2:3 Verblijfsontzeggingen ……………. 3. De burgemeester kan een verblijfsontzegging opleggen aan personen die in het aangewezen gebied de openbare orde verstoren door: a. handelen in strijd met het bepaalde in de artikelen 2:1, 2:2, 2:22a, 2:27, eerste lid onder b, 2:28, 2.28a, 2:29, 2:45, 2.45 artikel en 3:17 van deze verordening; …………….

Nieuwe tekst Artikel 2:3 Verblijfsontzeggingen ……………. 3. De burgemeester kan een verblijfsontzegging opleggen aan personen die in het aangewezen gebied de openbare orde verstoren door: a. handelen in strijd met het bepaalde in de artikelen 2:1, 2:2, 2:22a, 2:27, eerste lid onder b, 2:28, 2.28a, 2:29, 2:45, 2:45a, 2:45b en 3:17 van deze verordening; …………….

Bestaande tekst Artikel 2:9 Voorwerpen of stoffen aan, op, in of boven de weg ……………. 4. Het in het eerste lid bepaalde geldt niet voor zover de op de Wet milieubeheer gebaseerde voorschriften, de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht, de Wet beheer rijkswaterstaatswerken, de Telecommunicatiewet, artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994, de Wegenverordening provincie Utrecht 2010, de Verordening ondergrond: kabels, leidingen en boomwortels gemeente Utrecht, of de Afvalstoffenverordening Utrecht 2010 van toepassing zijn, of voor zover er sprake is van evenementen als bedoeld in de artikelen 5:20 en 5:30 van deze verordening waarvoor door de burgemeester een vergunning is verleend, of voor zover er sprake is van een straat- of buurtfeest waarvan melding is gemaakt als bedoeld in artikel 5:32 van deze verordening, of een terras als bedoeld in de

Nieuwe tekst Artikel 2:9 Voorwerpen of stoffen aan, op, in of boven de weg ……………. 4. Het in het eerste lid bepaalde geldt niet voor zover de op de Wet milieubeheer gebaseerde voorschriften, de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht, de Wet beheer rijkswaterstaatswerken, de Telecommunicatiewet, artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994, de Wegenverordening provincie Utrecht 2010, de Verordening ondergrond: kabels, leidingen en boomwortels gemeente Utrecht, of de Afvalstoffenverordening Utrecht 2010 van toepassing zijn, of voor zover er sprake is van evenementen als bedoeld in de artikelen 5:20 en 5:30 van deze verordening waarvoor door de burgemeester een vergunning is verleend, of voor zover er sprake is van een straat- of buurtfeest waarvan melding is gemaakt als bedoeld in artikel 5:32 van deze verordening, of een terras als bedoeld in de

heeft opmaak toegepast: Niet onderstrepen

Verordening horeca gemeente Utrecht en het daarbij behorende Terrassenreglement, of voor zover sprake is leidingen en installaties voor warmte koude opslag (WKO) .…………….

Verordening horeca gemeente Utrecht en het daarbij behorende beleidsregel terrassen gemeente Utrecht of voor zover sprake is leidingen en installaties voor warmte koude opslag (WKO) …………….

Bestaande tekst Artikel 2:28a Hinderlijk lachgasgebruik Het is verboden op een openbare plaats of het openbaar water, dat deel uitmaakt van een door het college aangewezen gebied, lachgas bedoeld of bestemd voor recreatief gebruik - te gebruiken of tanks, ampullen en dergelijke met dat lachgas bij zich te hebben.

Nieuwe tekst

Bestaande tekst Artikel 2:32 Parkeren van fietsen en bromfietsen …………….. 2. Het is verboden een fiets, bromfiets of vergelijkbaar vervoermiddel, al of niet voor onmiddellijk gebruik geschikt, zonder wezenlijke tijdsonderbreking te parkeren op of aan een openbare plaats dan wel in of buiten de openbare fietsparkeervoorzieningen in door het college aangewezen gebieden en langer dan een door het college te bepalen periode.

Nieuwe tekst Artikel 2:32 Parkeren van fietsen en bromfietsen ……………. 2. Het is verboden op door het college aangewezen plaatsen fietsen of bromfietsen langer dan een door het college vastgestelde periode onafgebroken te laten staan. 3. Het is verboden op door het college aangewezen plaatsen ter voorkoming of beëindiging van hinder, overlast of gevaar fietsen of bromfietsen onbeheerd buiten de daarvoor bestemde fietsvoorzieningen te laten staan.

Bestaande tekst

Nieuwe tekst Artikel 2:45b Verbod hinderlijk lachgasgebruik Het is verboden op of aan een openbare plaats of in een voor publiek toegankelijk gebouw lachgas, een middel als bedoeld in lijst II van de Opiumwet, of daarop gelijkende waar te gebruiken, toe te dienen, dan wel voorbereidingen daartoe te verrichten of ten behoeve van dat gebruik voorwerpen of stoffen voorhanden te hebben.

Bestaande tekst

Nieuwe tekst

Artikel 3:5 Gedragseisen exploitant en beheerder …………….. 3. Met een veroordeling als bedoeld in het tweede lid wordt gelijk gesteld: a. vrijwillige betaling van een geldsom als bedoeld in artikel 74, tweede lid, onder a, van het Wetboek van Strafrecht of artikel 76, derde lid, onder a, van de Algemene wet inzake rijksbelastingen, tenzij de geldsom € 375,00 of minder bedraagt; ……………..

Artikel 3:5 Gedragseisen exploitant en beheerder …………….. 3. Met een veroordeling als bedoeld in het tweede lid wordt gelijk gesteld: a. vrijwillige betaling van een geldsom als bedoeld in artikel 74, tweede lid, onder a, van het Wetboek van Strafrecht of artikel 76, tweede lid, onder c, van de Algemene wet inzake rijksbelastingen, tenzij de geldsom € 375,00 of minder bedraagt; ……………..

Voorstel aan de gemeenteraad

Tariefdifferentiatie Afvalstoffenheffing Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Referendabel Geheim

Financiën Bedrijfsvoerings- en Strategienetwerk Oya Akyol 11351182 Volgt Nee (artikel 3 lid 2 onder e Verordening raadgevend referendum) Nee

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. De tarifering van de afvalstoffenheffing aan te passen met een nieuwe tariefdifferentiatie op basis van vier tariefklassen voor huishoudens en een ingroeiperiode van twee jaar, waarmee de tarieven worden gebaseerd op het principe ‘de vervuiler betaalt’.

Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting Met dit voorstel wordt de raad voorgesteld om een meer gedifferentieerde benadering van de afvalstoffenheffing toe te passen. Deze aanpassing komt voort uit de aangenomen motie "Eerlijkere afvalstoffenheffing", waarin de wens is uitgesproken om de tarieven op een rechtvaardigere wijze vast te stellen. Het nieuwe systeem zal werken met vier tariefklassen voor huishoudens - één persoon, twee personen, drie personen en vier of meer personen - met een ingroeiperiode van twee jaar. Hierdoor kunnen de kosten beter worden afgestemd op de daadwerkelijke afvalproductie van verschillende huishoudens. Deze meer gedifferentieerde aanpak bevordert een eerlijkere verdeling van de lasten en biedt een passend tarief dat beter aansluit bij de samenstelling van het huishouden. Met deze voorgestelde wijziging komt de gemeente tegemoet aan de wens van een eerlijker en rechtvaardiger afvalbeheerbeleid, waarbij de afvalstoffenheffing meer in lijn is met de werkelijke kosten en het principe van 'de vervuiler betaalt'. Door het implementeren van dit voorstel dragen we bij aan een duurzame omgang met afval en streven we naar een evenwichtige financiële lastendruk voor alle huishoudens in onze gemeente.

Context Aanleiding Jaarlijks wordt, gelijktijdig met de programmabegroting, de verordening afvalstoffenheffing voor het komende kalenderjaar aan de raad voorgelegd. In het kader van het huidige raadsvoorstel is er aanleiding om de tarifering van de afvalstoffenheffing aan te passen. Juridische context De bevoegdheid om belastingverordeningen vast te stellen ligt bij de gemeenteraad en is verankerd in artikel 216 van de Gemeentewet. Daarnaast is artikel 15.33 van de Wet milieubeheer de wettelijke basis voor de verordening afvalstoffenheffing. Op basis van deze juridische kaders wordt het raadsvoorstel ingediend om de tarifering van de afvalstoffenheffing te wijzigen en aan te passen. Beslistermijn Voor inwerkingtreding van de verordening afvalstoffenheffing per 1 januari 2024 inclusief het doorvoeren en uitvoeren van de wijzigingen van tariefklassen is besluitvorming door de gemeenteraad uiterlijk 31 september 2023 nodig. Beoogd effect Met deze voorgestelde wijziging beogen we een verfijnder en beter afgestemd systeem te creëren, dat rekening houdt met de diverse samenstellingen van huishoudens. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad - Zie aangenomen Motie 21/M360 “Eerlijkere afvalstoffenheffing” en raadsbrief Eerlijkere afvalstoffenheffing voor verdere uitwerking.

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

De tarifering van de afvalstoffenheffing aan te passen met een nieuwe tariefdifferentiatie op basis van vier tariefklassen voor huishoudens en een ingroeiperiode van twee jaar, waarmee de tarieven worden gebaseerd op het principe van de vervuiler betaalt.

Argumenten

2

1.1

Dit zorgt voor een eerlijke en rechtvaardige verdeling van de kosten in lijn met de aangenomen motie. In de huidige situatie hanteert de gemeente Utrecht twee tariefklassen voor afvalstoffenheffing: één voor eenpersoonshuishoudens en één voor huishoudens bestaande uit twee of meer personen. Vanaf 2024 wordt er voorgesteld om een meer gedifferentieerde tarifering te hanteren, waarbij vier tariefklassen worden geïntroduceerd voor huishoudens: één persoon, twee personen, drie personen en vier of meer personen. Deze overgang zal geleidelijk verlopen gedurende een periode van twee jaar. Deze veranderingen vinden plaats naar aanleiding van de aangenomen motie 21/M360, die streeft naar een eerlijkere afvalstoffenheffing. Hier zijn de belangrijkste redenen waarom deze aanpassingen nodig zijn: 1. De huidige situatie in Utrecht, waarin eenpersoonshuishoudens naar verhouding veel meer betalen dan meerpersoonshuishoudens, wordt als onrechtvaardig ervaren. 2. Dit verschil in tarieven tussen eenpersoonshuishoudens en meerpersoonshuishoudens is nergens anders in de regio zo nadelig voor eenpersoonshuishoudens, zoals blijkt uit onderzoek van het COELO en het AD. 3. Het huidige tariefsysteem voldoet niet aan het principe van "de vervuiler betaalt", omdat grotere huishoudens over het algemeen meer afval produceren (met enkele uitzonderingen). 4.

Door een meer gedifferentieerd stelsel in te voeren met meerdere categorieën huishoudens, kunnen we recht doen aan de principes van rechtvaardigheid en evenredigheid. Belangrijk om op te merken is dat deze wijziging budgetneutraal wordt doorgevoerd. Dit betekent dat de totale opbrengsten van de afvalstoffenheffing gelijk zullen blijven. Hoewel er meer tariefklassen worden geïntroduceerd, zal dit niet leiden tot een tariefsverhoging voor de inwoners van Utrecht. Het is een verschuiving van tarieven tussen de verschillende categorieën huishoudens, zodat de totale kosten voor de gemeente niet zullen toenemen. Met deze voorgestelde aanpassingen streven we ernaar om een eerlijker en rechtvaardiger afvalstoffenheffingssysteem te creëren dat beter aansluit bij de werkelijke kosten en de mate van afvalproductie binnen verschillende huishoudens. Dit gebeurt zonder dat het de inwoners financieel belast met hogere tarieven, maar eerder door een herverdeling van de kosten tussen de tariefklassen.

Financiën Het uitbreiden van het aantal tariefklassen en het aanpassen van de tarieven zal leiden tot een herverdeling van de lastendruk tussen huishoudens. We streven ernaar om de financiële gevolgen voor grotere huishoudens beheersbaar te houden. Daarom stellen we voor om een geleidelijke overgangsperiode van twee jaar te hanteren. Bovendien is het belangrijk om te benadrukken dat deze aanpassing budgetneutraal is, wat betekent dat er geen verhoging van de totale tarieven plaatsvindt. In de raadsbrief "Eerlijkere afvalstoffenheffing" hebben we een voorbeeldberekening opgenomen voor het tarief van 2024, waarbij we de gezinsgrootte hebben gebaseerd op de peildatum van 1 januari 2023. Houd er rekening mee dat deze berekening nog geen rekening houdt met de inflatieverhoging en de actuele verhouding van gezinsgrootte voor 2024. Deze aspecten zullen worden meegenomen in het voorstel voor aanpassing van de verordening afvalstoffenheffing 2024 dat aan u wordt voorgelegd.

3

1 e jaar Omvang huishouden 1 2 3 4 en meer

Nieuwe tarief 2024

Verschil t.o.v. huidige tarief €

€ 269,84 € 335,83 € 401,82 € 489,35

-

€ 22 € 15 € 18 € 62

Voordeel Voordeel Nadeel Nadeel

Vervolg Het college zal gelijktijdig met de programmabegroting 2024 een voorstel indienen voor de aanpassing van de verordening Afvalstoffenheffing 2024. Zodra de raad de definitieve verordening Afvalstoffenheffing 2024 heeft vastgesteld, zal deze officieel gepubliceerd worden op overheid.nl. Het nieuwe tarief zal vervolgens vanaf 1 januari 2024 in rekening worden gebracht.

Participatie Er heeft geen participatie plaatsgevonden over dit voorstel.

Communicatie De nieuwe tarieven worden naast publicatie op overheid.nl gemeld op de website van de Belastingsamenwerking.

(Niet)Referendabel Dit raadsvoorstel is niet-referendabel omdat het een raadsvoorstel betreft over de vaststelling van gemeentelijke tarieven en belastingen (artikel 3 lid 2 onder e Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht).

Bijlagen Bijlage besluitvorming: Bijlagen informatief: -

4

Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën 14 september 2023 Ingekomen raadsbrieven 1 juni tot 6 september2023 Nr.

Beleidsveld

Datum

Onderwerp

1

05-09-2023

Bestuurlijke zaken

Raadsbrief inzake brief oud medewerker gesubsidieerde stichting

2 3

28-08-2023 25-08-2023

Openbare Orde en

Raadsbrief Aanpak overlastgevende criminele

Veiligheid

vreemdelingen

Burgerzaken

Raadsbrief Uitvoerbaarheid van het voorstel ‘verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht’

4

01-08-2023

Burgerzaken

Raadsbrief Besluit twee inleidende verzoeken raadgevend referendum raadsvoorstel ‘Reparatie coördinatiebesluit energielandschap Rijnenburg en Reijerscop’

5

25-07-2023

Burgerzaken

Raadsbrief Besluit inleidend verzoek raadgevend referendum raadsvoorstel ‘Reparatie coördinatiebesluit energielandschap Rijnenburg en Reijerscop’

6

06-07-2023

Financiën

Raadsbrief Minimumloon 14 euro bij aanbestedingen

7

04-07-2023

Financiën

Raadsbrief Beantwoording diverse toezeggingen raadscommissies Jaarstukken 2022 en Voorjaarsnota 2023

8

04-07-2023

Handhaving

Raadsbrief Verdachtenvervoer: Vervoer eigen aangehouden personen door handhaving

9

04-07-2023

Internationale Zaken

Raadsbrief Uitvoeringsprogramma internationaal 2023-

en Regionale

2030

samenwerking 10

30-06-2023

Bestuurlijke zaken

Raadsbrief Uitstel beantwoording schriftelijke raadsvragen zomerreces

Aandachtspunt

Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën 14 september 2023 Ingekomen raadsbrieven 1 juni tot 6 september2023 Nr.

Beleidsveld

Datum

Onderwerp

11

27-06-2023

Financiën

Raadsbrief Meicirculaire 2023 en overige financiële ontwikkelingen

12 13

27-06-2023 27-06-2023

Openbare Orde en

Raadsbrief Onderzoek Veiligheidsbeleving en convenant

Veiligheid

Veilig Uitgaan

Handhaving

Raadsbrief Algemene handhavingsstrategie openbare ruimte en bebouwde omgeving

14

20-06-2023

Bestuurlijke zaken

Raadsbrief Lobbyregister

15

20-06-2023

Financiën

Raadsbrief Ontbinding REMU Houdstermaatschappij NV

16

16-06-2023

Openbare Orde en

Raadsbrief Stand van Zaken Programma

Veiligheid

Amsterdamsestraatweg en Programma KanaalstraatDamstraat

17

13-06-2023

Financiën

Raadsbrief Schriftelijke vragen Voorjaarsnota 2023 en Eerste Bestuursrapportage 2023

18

13-06-2023

Financiën

Raadsbrief Eerlijkere afvalstoffenheffing

19

13-06-2023

Bestuurlijke zaken

Raadsbrief Expertgroep Ongelijk Investeren voor Gelijke Kansen

20

13-06-2023

Participatie

Raadsbrief Plan van aanpak herijking Samen stad maken

21

09-06-2023

Financiën

Raadsbrief Beantwoording raadsvragen en erratum Jaarstukken 2022

22

07-06-2023

Financiën

Raadsbrief Voortgang vermogensgrens kwijtschelding gemeentelijke belasting

23

06-06-2023

Openbare Orde en

Raadsbrief Grootschalige Crisisoefening 8 juni

Veiligheid 24

06-06-2023

Bestuurlijke zaken

Raadsbrief VNG Standpuntbepaling ALV 14 juni 2023

Aandachtspunt

Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën 14 september 2023 Ingekomen raadsbrieven 1 juni tot 6 september2023 Nr.

Beleidsveld

Datum

Onderwerp

25

06-06-2023

Internationale Zaken

Raadsbrief Terugblik werkbezoek Keulen en Düsseldorf

en Regionale samenwerking 26

01-06-2023

Burgerzaken

Raadsbrief Evaluatie Provinciale Staten- en waterschapsverkiezingen maart 2023

27

06-09-2023

Burgerzaken

Raadsbrief tweede kamer verkiezingen 2023

Aandachtspunt

Aan de gemeenteraad en het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Utrecht

Behandeld door

Johan Snoei & Vince van Houten

Datum

7 september 2023

Doorkiesnummer

06 – 34 61 22 80

Ons kenmerk

10596853

E-mail

j.snoei@utrecht.nl

Onderwerp

Bijlagen

Tabellen oordeel aanpak per raadsbesluit en verwerking

Rekenkamerbrief Plan van aanpak herijking Samen stad maken

toezeggingen

Geachte leden van de raad en het college, Op 13 juni ontving u de raadsbrief Plan van Aanpak herijking Samen stad maken. Het college biedt met het plan van aanpak ook inzicht in de verdere implementatie van het raadsbesluit over het rekenkamerrapport Horen, zien en samen door. Wij spreken onze waardering uit voor de tijdige aanlevering van het plan van aanpak. Met deze brief delen wij graag onze visie op de inhoud van dit plan van aanpak met u.

PLAN BIEDT WEINIG INZICHT IN AANPAK RAADSBESLUITEN De raadsbrief is gecentreerd rond de herijking van Samen stad maken en is daardoor voornamelijk gericht op het proces dat doorlopen zal worden om tot die herijking te komen. In het planningsoverzicht zijn de zes aanbevelingen uit het rekenkameronderzoek bij de vijf nader uit te werken sporen ondergebracht. In het plan van aanpak wordt echter niet geconcretiseerd hoe het college binnen deze sporen uitvoering gaat geven aan de aanbevelingen. Bij de aanbevelingen 2, 4 en 5 wordt ook niet duidelijk wanneer dit gebeurt. De aanpak blijft daardoor vaak impliciet. In tabel 1 in de bijlage geven we per raadsbesluit een inhoudelijk oordeel over de voorgestelde aanpak. Op basis van deze analyse komen wij tot de conclusie dat het plan van aanpak voor de meeste aanbevelingen niet of nauwelijks inzicht biedt in de manier waarop ze door het college worden opgepakt. Het wordt daardoor voor de raad pas in de eerste helft van 2024 duidelijk hoe de zes aanbevelingen worden uitgevoerd.

1

TOEZEGGINGEN COMMISSIEDEBAT NOG NIET GECONCRETISEERD Tijdens het debat in de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 18 april over het rekenkamerrapport en de raadsbrief Focus en koers herijking Samen stad maken heeft het college een aantal toezeggingen gedaan. Wij hebben de opvolging van die toezeggingen in het plan van aanpak getoetst. Ze staan hieronder als bijlage 2. Daaruit blijkt dat de meeste toezeggingen (nog) niet zijn opgepakt of geconcretiseerd.

TEN SLOTTE Zoals in Samen stad maken: participatie al werd geformuleerd levert participatie een maatschappelijke meerwaarde op door vergroting van de betrokkenheid van belanghebbenden, verbetering van de kwaliteit van beleid en meer cohesie en gemeenschapszin. Het is wat ons betreft daarom essentieel dat het college concretiseert hoe de raadsbesluiten bij de doorontwikkeling van Samen stad maken worden geïmplementeerd. Wij zullen de voortgang van de voorgestelde aanpak dan ook met belangstelling blijven volgen.

Met vriendelijke groet,

Drs. P.W.D. Venhoeven Voorzitter Rekenkamer Utrecht Stadhuisbrug 1 Utrecht Postbus 16200, 3500CE Utrecht 030-286 13 91 | utrecht.nl/bestuur-en-organisatie/rekenkamer

2

BIJLAGEN Tabel B1.1 Nr.

1

Oordeel aanpak per raadsbesluit

Raadsbesluit

Gekozen

Aanpak college B&W

Horen, zien en samen door (2022)

spoor

Plan van aanpak herijking Samen stad maken (2023)

Voorafgaand aan een participatietraject aan inwoners,

1. Kompas over zeggenschap

Uit het plan van aanpak wordt niet duidelijk hoe het kompas gaat bijdragen aan het

raadsleden en andere

voorafgaand aan een traject duidelijk maken

belanghebbenden duidelijk maken hoe het traject eruitziet,

hoe het traject eruitziet, waar het inhoudelijk om gaat, welke beïnvloedingsruimte

waar het inhoudelijk om gaat, welke beïnvloedingsruimte

deelnemers hebben en op welke manier hun inbreng van invloed kan zijn op de

deelnemers hebben en op welke manier hun inbreng van invloed

uiteindelijke besluitvorming. Er is met name aandacht voor het proces dat doorlopen zal

kan zijn op de uiteindelijk

worden om tot een definitief kompas te

besluitvorming.

komen. Wij zijn positief dat het openbaar maken van participatieplannen onder spoor 5 Interne werkwijze en formats wordt gestimuleerd. Wij benadrukken het belang om een participatieplan voorafgaand aan een traject altijd openbaar toegankelijk te maken voor alle belanghebbenden. Zo is voor inwoners en raadsleden vooraf duidelijk wat zij van het traject kunnen verwachten.

2

Per project analyseren welke

5. Interne

Wellicht dat de analyse en

doelgroepen betrokken moeten

werkwijze en

doelgroepgerichte aanpak worden opgepakt

worden en een doelgroepgerichte aanpak

formats

bij de verbetering van het format voor participatieplannen, maar dat wordt in het

hanteren om meer verschillende Utrechters te bereiken.

plan van aanpak niet expliciet gemaakt. Wij memoreren dat moeilijk bereikbare doelgroepen juist baat hebben bij een activerende aanpak.

3

Een transparante werkwijze

1. Kompas over

In het plan van aanpak wordt niet expliciet

hanteren zodat deelnemers aan participatietrajecten zich gezien

zeggenschap 5. Interne

gemaakt hoe het college tot een transparante werkwijze bij

en gehoord voelen.

werkwijze en

participatietrajecten gaat komen.

formats 4

Tussentijds en achteraf duidelijk

5. Interne

Over het tussentijds en achteraf duidelijk

aan inwoners en raadsleden terugkoppelen wat er met de

werkwijze en formats

terugkoppelen lezen we in het plan van aanpak niets terug. Wellicht dat het achteraf

inbreng van belanghebbenden is

terugkoppelen deels wordt opgepakt bij de

gedaan. En daarbij ook beargumenteerd uitleggen

verbetering van het format voor participatieverslagen, maar dat wordt niet

waarom de inbreng wel of niet tot

expliciet gemaakt.

3

wijzigingen in het eindproduct heeft geleid. 5

De inspanningen en resultaten

3. Samenwer-

In het plan van aanpak wordt aangegeven

van participatietrajecten vanuit verschillende perspectieven in

kende en lerende

dat het college ‘systematisch leren’ zal ontwikkelen. Maar wat dat precies betekent,

beeld brengen, zodat hiervan geleerd kan worden bij andere

organisatie

en of daarmee de inspanningen en resultaten per participatietraject vanuit

trajecten. 6

verschillende perspectieven in beeld worden gebracht wordt niet expliciet gemaakt.

De doelen, rollen en taken in het

1. Kompas over

Bij de toetsing van het kompas in

actieprogramma Samen stad maken: participatie in

zeggenschap

conceptvorm wordt opgehaald welke leidende principes voor houding en gedrag

samenspraak met de gemeenteraad concreter maken

voor ambtenaren, wethouders en raadsleden nodig zijn om het kompas ook in

zodat deze beter toepasbaar zijn

de uitvoering de beoogde impact te laten

bij de gemeentelijke inzet bij participatietrajecten.

hebben. Over het afstemmen van doelen, rollen en taken in het actieprogramma (en in welke mate dat in samenspraak met de gemeenteraad gebeurt) lezen we in het plan van aanpak niets terug.

Tabel B1.2 Nr.

1

Oordeel verwerking toezeggingen

Toezeggingen college B&W

Aanpak college B&W

Commissiedebat VBF 18 april 2023 (regelnummer van de toezegging in het verslag)

Plan van aanpak herijking Samen stad maken (2023)

Voor de zomer 2023 komt het college met een brief

Met de verzending van het plan van aanpak

aan de raad over het plan van aanpak: hoe het college tot het kompas komt en de leidende

is aan deze toezegging voldaan.

principes met de raad en met de stad (1122). 2

3

Het college wil alle suggesties die de raad op tafel

De suggesties van de raad om meer

legt om meer doelgroepgericht te werken

doelgroepgericht te werken zullen aan bod

meenemen in de uitwerking. Ook bij de tekentafel zal uitgebreid worden stilgestaan: wanneer kan dat

komen wanneer het kompas in conceptvorm wordt getoetst. Dit geldt ook

wel en niet, wat zijn de voor- en nadelen (1142).

voor de tekentafel.

Het resultaat van participatie zal zichtbaar worden

In het plan van aanpak wordt niet benoemd

gemaakt in het participatieverslag. Dat zal niet altijd

hoe in participatieverslagen de opbrengsten

procesmatig gebeuren. Het gaat er juist om de opbrengst menselijker en inzichtelijker te maken. Dit

van participatie menselijker en inzichtelijker gemaakt worden.

wordt meegenomen in de uitwerking van de aanbeveling (1160). 4

Het breder betrekken van sleutelpersonen zal

In het plan van aanpak staat dat

terugkomen in het plan van aanpak bij de participatiegroep over zeggenschap (1171).

sleutelpersonen worden betrokken bij de ontwikkeling van het kompas.

4

5

Met het kompas wordt richting en invulling gegeven aan aanbeveling 1: helderheid, de kaders en

Uit het plan van aanpak wordt niet duidelijk hoe het kompas gaat bijdragen aan

randvoorwaarden bij participatie. In het plan van aanpak wordt beschreven hoe daar uitvoering aan

helderheid, de kaders en randvoorwaarden bij participatie. Er is met name aandacht

gegeven zal worden (1184).

voor het proces dat doorlopen zal worden om tot een definitief kompas te komen.

6

Mensen uit de stad zullen worden betrokken bij

Binnen het derde spoor Samenwerkende

trainingen (1210).

en lerende organisatie worden de reguliere activiteiten, waaronder trainingen, voortgezet. Het is onduidelijk of en hoe mensen uit de stad bij deze trainingen betrokken worden.

7

Het versterken van buurt- en burgerorganisaties zal worden verankerd. Dat komt in het plan van aanpak

In het plan van aanpak worden buurt- en burgerorganisaties niet benoemd.

terug (1250). 8

Inclusie bij participatie wordt in de uitwerking van het plan van aanpak expliciet meegenomen (1317).

In het plan van aanpak worden inclusie of inclusief participeren niet benoemd.

9

Het college maakt een analyse op inhuur van

Het college zal nader onderzoeken wat de

expertise bij participatietrajecten versus investeren in het eigen (interne) vakmanschap. Wordt er niet te

mogelijkheden zijn om kennis en expertise meer binnen de organisatie te borgen. Bij

snel gekozen om voor inkoop te gaan in plaats van voor vakmanschap te kiezen? Het college neemt

dit onderzoek worden ook de financiële mogelijkheden betrokken (zoals

dat mee in het plan van aanpak voor de zomer.

inhuurbudgetten inzetten voor de

Wanneer dat niet zal lukken, informeert de wethouder de raad daarover (1344).

ontwikkeling van het eigen vakmanschap).

In het plan van aanpak wordt teruggekomen op het verzoek om participatieplannen voortaan

Het college wil het format voor het participatieplan minder vrijblijvend maken.

voorafgaand aan het participatietraject openbaar te

Binnen de organisatie zal het openbaar

maken (1435).

maken van participatieplannen nu al zoveel mogelijk gestimuleerd worden. Het is echter

10

onduidelijk hoe dat moet gebeuren. Het is ook onduidelijk of na de herijking het openbaar maken van participatieplannen verplicht wordt, of dat dit slechts bij het stimuleren daarvan blijft.

5

VERSLAG OPENBARE VERGADERING COMMISSIE VEILIGHEID, BESTUUR EN FINANCIËN D.D. 27 JUNI 2023 TE 20.00 UUR Datum verslag Locatie Verslag door Vaststelling verslag

Stadhuis, Raadzaal Stenografisch Bureau De Jong

Aanwezigen: De voorzitter, de heer C. Bos, van het college mevrouw S. Schilderman, en voorts de leden: mevrouw J. Kleinrensink (GroenLinks), de heer J. Vasters (D66), de heer R. van der Graaf, (ChristenUnie), de heer R. van der Zweth (PvdA), de heer B. van Steeg (CDA), mevrouw M. Ramaker (VVD), mevrouw E. Kendir (Student & Starter), de heer M. van Heuven (Partij voor de Dieren), de heer R. Maas (Volt), de heer I. Simşek (DENK), mevrouw. E. Hessel (Utrecht Solidair) en van de griffie de raadsadviseur, de heer J. Dorst, en de commissiesecretaris, mevrouw L. Ulsamer. 1. Opening en mededelingen …………..………………………………………………………..... 2. Raadsvoorstel Voorjaarsnota 2023 en Eerste bestuursrapportage 2023 ……………..…… 3. Raadsvoorstel Meerjaren Perspectief Ruimte 2023 ………………………………………..… 4. Raadsvoorstel Meerjaren Perspectief Utrechts Vastgoed 2023 …………………………….. 5. Raadsvoorstel Programma Water en Riolering Utrecht 2024-2028 …………………………

-1-2-2-2-2-

1. Opening en mededelingen De voorzitter, de heer Bos, opent de vergadering om 20.00 uur en heet de aanwezigen en de kijkers en luisteraars thuis van harte welkom. Er zijn geheime bijlagen bij de raadsvoorstellen, maar er is geen verzoek ontvangen om deze te bespreken. Mevrouw Ramaker (VVD) heeft een bericht ontvangen dat om 17.15 uur de brief inzake de meicirculaire is ontvangen. Dat is wel heel kort dag voor de behandeling van dit belangrijke debat. De heer Maas (Volt) sluit zich hierbij aan. Wellicht kan de wethouder een korte samenvatting geven van wat er in de meicirculaire staat. Mevrouw Ramaker (VVD) vindt dat de raad zes dagen voor de behandeling over de brief moet kunnen beschikken. De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat de meicirculaire meer een doorkijk is naar de periode na de Voorjaarsnota en nooit in deze behandeling wordt betrokken. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de raad vragen heeft gesteld, waarop heel vaak als antwoord is verwezen naar de meicirculaire. De heer Van Steeg (CDA) is het eens met mevrouw Ramaker. De meicirculaire heeft direct impact op wat vandaag wordt besproken. Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat het Rijk het de meicirculaire noemt, maar dat die erg laat komt. Zij begrijpt de wens om de meicirculaire beschikbaar te hebben bij de bespreking van de Voorjaarsnota. Zij zal daar in de toekomst naar streven.

De verwerking vindt altijd pas plaats bij de Programmabegroting.

Pagina 1 van 23

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

De voorzitter stelt hierna gelijktijdig aan de orde: 2. Raadsvoorstel Voorjaarsnota 2023 en Eerste bestuursrapportage 2023 3. Raadsvoorstel Meerjaren Perspectief Ruimte 2023 4. Raadsvoorstel Meerjaren Perspectief Utrechts Vastgoed 2023 5. Raadsvoorstel Programma Water en Riolering Utrecht 2024-2028 De voorzitter verzoekt de leden om hun inbreng kort en bondig te houden. Eventuele moties kunnen vanavond worden aangekondigd. De heer Simşek (DENK) meent dat het indienen van moties afhankelijk kan zijn van de beantwoording van de wethouder. De voorzitter denkt dat bij het aankondigen van moties mogelijk andere fracties willen aansluiten. Hierna geeft hij het woord aan mevrouw Ramaker voor haar eerste termijn. Mevrouw Ramaker (VVD) dankt voor de beantwoording van de gestelde vragen. Zij herhaalt haar kritiek op de late aanlevering van de meicirculaire. Bij de begroting in het najaar komt de septembercirculaire en zij zou het jammer vinden als bij de beantwoording van vragen dan weer wordt verwezen naar de circulaire. De raad gaat over de hoofdlijnen en hoeft niet tot in detail te horen wat het financieel/administratief betekent.

Kan de wethouder toezeggen dat de raad minstens vijf dagen voor de begrotingsbehandeling 2024 de bevindingen van de septembercirculaire toegezonden krijgt? De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt hoe de VVD gaat reageren als achteraf de cijfers dan toch iets anders zijn. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de meicirculaire op 31 mei is uitgekomen en dat het college op hoofdlijnen kan aangeven wat die betekent voor de gemeente Utrecht, zonder met cijfers te komen. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of de VVD het ermee eens is dat de meicirculaire in principe pas een vertaling krijgt bij de Programmabegroting. Het gaat mevrouw Ramaker (VVD) om de eerste bevindingen van het college op hoofdlijnen. De werkdruk voor de raad is heel hoog, met een grote hoeveelheid stukken. Kan de wethouder eventueel samen met de adviescommissie het proces rondom de Voorjaarsnota en de Jaarstukken tegen het licht houden en kijken hoe dit slimmer kan? De heer Vasters (D66) meent dat dit niet aan het college is maar aan de raad. Hoe ziet de VVD dat voor zich? Mevrouw Ramaker (VVD) denkt dat vragen gebundeld kunnen worden. In de Jaarstukken zitten veel dubbele teksten en verwijzingen die niet kloppen. De gemeente stormt af op een fors tekort van ruim 70 miljoen in 2027. De strategie van het college gaat uit van “wie dan bestuurt, wie dan zorgt”, want in 2026 start een nieuwe collegeperiode.

Het ravijn in 2026 wordt met een kasschuif van ruim 21 miljoen gepasseerd. In 2027 wordt de kasschuif wederom toegepast, maar op enig moment is de kas leeg. Van dat boekhouden in de toekomst is de VVD geen fan. De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat het ravijn pas over vier jaar is. Wil de VVD nu al het volledige gat dichten? Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat het ravijn in 2026 is, het jaar van de gemeenteraadsverkiezingen. In haar inbreng zal zij aangeven hoe dat gedicht kan worden. Er zijn forse bijsturingen nodig als er onverwachte dingen gebeuren of als het Rijk een andere systematiek kiest voor de uitkering uit het Gemeentefonds. In deze tijd, met alle onzekerheden, is het prettig om te weten waar de focus ligt. Dat doet het college met scenario 2 van het filmscript “Ongelijk investeren in gelijke Pagina 2 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

kansen”, namelijk kritisch kijken naar taken binnen het sociale domein. De VVD is het daarmee eens, maar het college moet in de begroting 2024 met concrete bezuinigingsvoorstellen komen. Kan de wethouder dit jaar met scenario’s komen voor het dempen en bijsturen van de uitgaven in het sociale domein en die bij de begroting aan de raad voorleggen, in plaats van volgend jaar bij de Voorjaarsnota? De VVD wijst op het dekken van ambities met onttrekkingen aan reserves en noemt als voorbeeld de reserve Riolering. Het kan niet zo zijn dat die voor de helft wordt leeggehaald, terwijl bij de begroting 2024 een tariefsverhoging wordt aangekondigd. Het kan ook niet zo zijn dat wordt uitgegaan van het niet halen van planningen en dat dan het niet-bestede geld alvast als dekking wordt opgevoerd bij de meerjarenbegroting. Ook kunnen boetes, bijvoorbeeld bij inspecties bij kinderopvang, niet alvast worden ingecalculeerd als baten. De VVD vindt dat niet op de toekomst voorgesorteerd kan worden met aannames. Zij vraagt de wethouder zijn collega’s mee te nemen in het gecontroleerd sturen op de uitgaven met de kennis en wetenschap van nu. Wat is daarvoor nodig? De VVD vindt dat gestopt moet worden met overcompenseren door boven op het Rijk bijdragen te leveren aan mensen of organisaties.

Zij verwijst naar de vele armoederegelingen, het noodfonds Energielasten en de maatschappelijke organisaties. Het college moet stoppen met 0,5 miljoen jaarlijks extra boven op de 1 miljoen die er al is voor inclusie en diversiteit in het stadskantoor. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) constateert dat de VVD het eens is met een kritische blik op de taken binnen het sociale domein. Tegelijkertijd vraagt de VVD het college om met allerlei zaken te stoppen. Mevrouw Ramaker (VVD) ziet het scherper sturen niet terug in de cijfers. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt dat de raad nu randvoorwaarden stelt om de puzzel te gaan leggen, om te kijken waar het scherper kan en waar keuzes kunnen worden gemaakt. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de VVD vindt dat dat sneller kan en dat het niet alleen aan de raad is. Het college moet snel met voorstellen komen. De gemeente biedt boven op de wettelijke taken van armoederegelingen extra regelingen aan voor een bedrag van 7,7 miljoen structureel, los van de uitvoeringskosten. Het is dus zaak om keuzes te maken over wie waarvoor in aanmerking komt. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat de armoederegelingen er zijn voor de mensen die ze het hardst nodig hebben. Steeds meer mensen maken er aanspraak op en daardoor ontstaat een tekort.

Wie wil de VVD de armoederegelingen gaan ontzeggen? Mevrouw Ramaker (VVD) vindt het een fors bedrag, boven op de wettelijke regelingen en de uitvoeringskosten. Dat betaalt Utrecht zelf. Gelet op de onderbesteding bij die uitkeringen, zou je kunnen kijken of je daarop kunt besparen. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat er juist overbesteding is. De armoederegelingen zijn een goede manier om andere problemen in het sociale domein te voorkomen. Bestaanszekerheid is belangrijk voor de volksgezondheid en gaat zorgvraag tegen. Mevrouw Ramaker (VVD) vindt dit generaliseren. Niet iedereen zit in de bijstand en niet iedereen maakt gebruik van de armoederegeling. Het geld om dit te kunnen betalen, wordt uit andere potjes gehaald, zoals bereikbaarheid en groen. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vraagt nogmaals wie de VVD de armoederegelingen wil ontzeggen. Er is geen onderbesteding, maar overbesteding. Mevrouw Ramaker (VVD) onderschrijft dat de mensen die het nodig hebben, het moeten kunnen krijgen. Zij moeten ook de weg ernaartoe weten te vinden. Zij vindt het belangrijk om te kijken of het in deze tijd, waarin iedereen soberder moet zijn, wat minder kan. Zij vervolgt haar betoog. Het college moet stoppen met nodeloos visies maken, zoals die voor Pagina 3 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

Overvecht, en stoppen met koploper te zijn ten koste van de eigen portemonnee. Dat kost allemaal ambtelijke capaciteit. Hetzelfde geldt voor het gelobby. De VVD roept op om goed te kijken naar de eigen organisatie, die zo georganiseerd moet zijn dat zij kan doen wat nodig is. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vindt dat juist met lobbyen geld dat nodig is, kan worden binnengehaald. De gemeente wordt immers voor haar taken niet voldoende gecompenseerd vanuit het Rijk. Mevrouw Ramaker (VVD) verwijst naar de VNG, waarin de burgemeester goed kan lobbyen. Als de raad het college elke keer vraagt te lobbyen bij het Rijk, vraagt dat extra ambtelijke capaciteit, die zich niet altijd in resultaat vertaalt. Mevrouw Kendir (Student&Starter) denkt dat stoppen met lobbyen gaan zorgen voor grotere financiële tekorten. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) kan zich aansluiten bij de oproep om focus aan te brengen. Op welke punten denkt de VVD minder ambtelijke capaciteit in te zetten? Mevrouw Ramaker (VVD) wijst op het bedrag van 0,5 miljoen per jaar voor inclusie. Dat zijn drie topambtenaren. De heer Vasters (D66) vraagt naar voorbeelden waarin Utrecht koploper is. Mevrouw Ramaker (VVD) noemt als voorbeeld de armoederegelingen, waar de raad de burgemeester vroeg om bij het Rijk iets voor elkaar te krijgen wat wettelijk niet mogelijk was.

Je kunt echter ook koploper zijn op een gebied waar je heel goed in bent en veel in geïnvesteerd hebt. De VVD vindt ook dat kritisch moet worden gekeken naar alle reserves en voorzieningen in de programma’s en verwijst hierbij naar de constatering van de accountant. Wat is de reactie van de wethouder op het voorstel om in de begroting 2024 op zoek te gaan naar versobering en financiële focus op dat wat echt nodig is? Over de afschrijvingstermijn van de 4 miljoen investering emissieloze vloot heeft de VVD antwoord ontvangen. Zij wil graag weten over hoeveel jaar het bedrag van € 250.000 wordt afgeschreven? Gaat het echt om 4 miljoen extra investering? De heer Van der Zweth (PvdA) is blij met de concrete voorstellen en getallen, waardoor het verhaal meer kleur krijgt, maar hij schrikt van de kleur. Hij meent dat de meeste voorstellen slechts weinig opleveren, maar dat het vooral gaat om het flink schrappen in de armoederegelingen. Mevrouw Ramaker (VVD) denkt dat met de voorstellen van de VVD dit jaar 8 miljoen bezuinigd kan worden, waarvan de helft de armoederegeling betreft. De heer Van der Zweth (PvdA) vindt 4 miljoen op de armoederegeling veel. Waarom zoekt de VVD de bezuiniging juist bij mensen die kwetsbaar zijn? Mevrouw Ramaker (VVD) vindt dat er kritisch naar gekeken kan worden. Mensen die werken, betalen belasting. Mensen die een eigen huis hebben, betalen ozb.

Het moet allemaal betaald kunnen worden. Je kunt niet alles regelen om te zorgen dat anderen niet hoeven te werken. De VVD vindt wel dat mensen die het echt nodig hebben, recht hebben op een financiële tegemoetkoming vanuit de overheid. De heer Van der Zweth (PvdA) concludeert dat volgens de VVD iemand die niets bijdraagt, het maar met minder moet doen. Hij vindt dat een stuitend antwoord. Welke regeling moet volgens de VVD dichtgezet of flink versoberd worden? Mevrouw Ramaker (VVD) meent dat de ozb in Utrecht fors is en dat daarvan heel veel leuke dingen kunnen worden gedaan, ook voor de mensen die het wat minder hebben. Haar collega zal dit punt in de commissie VOWE verder behandelen. Pagina 4 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

De heer Simşek (DENK) hoort de VVD zeggen dat armoederegelingen een soort subsidies zijn voor mensen die niet werken. Weet mevrouw Ramaker dat er heel veel werkende armen zijn, die met moeite het hoofd boven water houden? Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de VVD zich daarvan bewust is. Het raadsvoorstel MJP Ruimte 2023 komt terug in de commissie ROG. Het is goed om te zien dat het college onderkent dat minder groei minder geld betekent. Daarom is het belangrijk dat deze budgetten via een reserve lopen, zodat de schommelingen opgevangen kunnen worden. De hele trap-op/trap-afsystematiek vindt zij te complex, zeker voor de ruimtelijke investeringen in fysieke projecten. Is het niet mogelijk om projecten volgens een haalbare planning te realiseren en via de reserve in balans te houden? De heer Vasters (D66) denkt niet dat projecten half gerealiseerd worden. Hij meent dat een aantal projecten on hold zijn gezet, die pas worden gerealiseerd als het geld er is. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat het raadsvoorstel MJP Vastgoed terugkomt in de commissie EDVW. De VVD vindt dat de raad bij grote investeringen in stelling moet worden gebracht met een apart raadsvoorstel. Zij vindt het prima dat Magazijn De Zon nu in de Voorjaarsnota als reservering is opgenomen. In het raadsvoorstel Water en Riolering wordt een maximum gesteld aan de 4 miljoen in de reserve Riolering.

Het college haalt er 4,6 miljoen uit en de inwoners moeten voor deze onttrekking met een tariefsverhoging betalen, met als reden dat er kostenverhogingen worden verwacht in 2025 en verder. De vraag aan de wethouder is of je zomaar middelen kunt halen uit een reserve, die gevuld is met de penningen van de inwoners. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat er duidelijke keuzes moeten worden gemaakt om de tekorten op te vangen. Voor GroenLinks blijven de drie prioriteiten van het coalitieakkoord leidend. Zij gaat eerst in op de risico’s. Zij vindt het verstandig om niet nu al onomkeerbare bezuinigingen door te voeren en verder te gaan dan nodig is. De insteek van het college om te corrigeren voor de tekorten bij Jeugd en Wmo en de groei van de stad, is heel verstandig. Ook met de risico’s is er nog steeds een tekort, onder andere door het oplopende tekort in de zorg, zodat Utrecht moet bezuinigen. Voor GroenLinks staat voorop dat de gemeente klaar blijft staan voor de inwoners die dat het hardst nodig hebben. Het college stelt een set van vijf principes voor bij de bezuinigingen binnen het sociale domein. De eerste vier principes kan GroenLinks goed volgen, hoewel daar pijnlijke keuzes uit voortkomen. Maatregel 5, bezuinigingen op voorzieningen die Utrecht nu juist Utrecht maken, gaat echter te ver. Het is wel goed dat het college eerst kijkt of het Rijk die kosten wil dragen.

GroenLinks zal op dit punt met een wijzigingsvoorstel komen. De heer Van Steeg (CDA) constateert dat GroenLinks scenario 2 wil loslaten en breder wil kijken dan alleen het sociale domein. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt dat breder in de begroting moet worden gekeken. Daarmee wordt scenario 2 losgelaten. De heer Van Steeg (CDA) vraagt een nadere uitleg. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt het lastig om te weten waar je “ja” tegen zegt, omdat in de Voorjaarsnota alleen principes staan waar nog geen bedragen bij genoemd zijn. GroenLinks wil principe 1 t/m 4 volgen. Principe 5 gaat echter over dingen die in Utrecht extra worden gedaan, maar die veel andere vraagstukken voorkomen. Je wilt niet dat de meest kwetsbaren inwoners geraakt worden. Mevrouw Ramaker (VVD) meent dat nu ook zaken vertraagd worden om kosten te dekken voor het sociale domein. Wat is het verschil?

Pagina 5 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is het daarmee eens. Zij stelt daarom voor om niet alles in het sociale domein te zoeken. Mevrouw Ramaker (VVD) wijst op de Wmo, waar waarschijnlijk de inkomensafhankelijke bijdrage zal komen te vervallen. Komt er daarmee volgens GroenLinks niet meer lucht in het sociale domein? Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat het vervallen van de inkomensafhankelijke bijdrage het juist lastiger maakt om de meest kwetsbaren de zorg te geven en anderen te ontzien. Mevrouw Ramaker (VVD) wijst op het belang van een heldere financiële paragraaf bij alle voorstellen die er nog aan komen, zoals voor de Wmo. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) deelt dat. Bij bezuinigingen moet duidelijk zijn waar je “ja” of “nee” tegen zegt. Bij bezuinigingen moet ook kritisch naar de eigen uitgaven worden gekeken. In de Voorjaarsnota zitten extra middelen voor de versterking van de raadsondersteuning. Het democratieprogramma moet prioriteit krijgen binnen de griffie, maar in deze tijden kan het budget van de griffie niet zomaar groeien. Zij pleit ervoor dat het democratieprogramma binnen het huidige griffiebudget wordt opgelost. De heer Maas (Volt) is verbaasd over het voorstel van GroenLinks. Na de verkiezingen zijn allerlei maatregelen genomen, waaronder het democratieprogramma. Hij begrijpt niet dat GroenLinks dit wil afschaffen.

Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) wil het niet afschaffen. De griffieondersteuning is door de jaren heen sterk gegroeid en volgens haar moeten er binnen de griffie andere prioriteiten worden gesteld. De heer Maas (Volt) is blij dat het democratieprogramma behouden blijft, maar concludeert dat professionele ondersteuning door de griffie wel afgeschaft kan worden, hetgeen ten koste gaat van de kwaliteit van de raad. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) denkt niet dat meer budget altijd leidt tot meer kwaliteit. Men kan ook bij de ambtenaren uitvraag doen om onderbouwing te krijgen, zodat de vraag relevant is wat er door de griffie moet worden gedaan. De heer Van Heuven (PvdD) wijst op de recente herijking bij de griffie. In principe doet de griffie alleen nog maar wat de raad vraagt. Nog meer schrappen lijkt hem niet goed voor de kwaliteit van de raad. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) ziet bij sommige voorstellen een advies en vraagt zich af of dat nodig is. De heer Van Heuven (PvdD) denkt dat dat een klein onderdeel is van het werk van de griffie. De griffie is voorts bezig met digitaliseren, het contact met de stad, communiceren en uitleggen wat de raad doet. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat het gaat om een besparing van ongeveer € 200.000 op een griffiebudget van 2 miljoen. Zij ziet hier ruimte voor.

De heer Van Heuven (PvdD) blijft erbij dat de kwaliteit van de griffie vooropstaat en wijst op de groei van de ambtelijke organisatie met 6% tot 8% per jaar. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt de kwaliteit ook van belang, maar de vraag is welk budget daarvoor nodig is. Een grotere stad als Den Haag heeft bijvoorbeeld een lager griffiebudget. De heer Van Steeg (CDA) vindt het terecht om in moeilijke tijden te kijken naar de eigen organisatie. In de Voorjaarsnota staan wat middelen voor de raadswissel en de fracties hebben ook extra Pagina 6 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

budgetten gekregen. Zou daar ook niet naar gekeken moeten worden? Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt dat ook naar de fractiebudgetten gekeken mag worden, maar weet dat dat in de raad heel gevoelig ligt. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vraagt of GroenLinks het voorstel inzake de griffie alsnog wil handhaven als blijkt dat daardoor een deel van het democratieprogramma niet door kan gaan. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) denkt dat er dan opnieuw een gesprek zal zijn. Volgens haar is er ruimte in het griffiebudget te vinden. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is het ermee eens dat ook gekeken moet worden naar bezuinigingen binnen het stadhuis. Kan mevrouw Kleinrensink een aantal specifieke dingen noemen die volgens haar binnen de griffie niet meer gedaan hoeven te worden? Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) heeft een paar voorbeelden gegeven, zoals de vraag in hoeverre een griffie politieke adviezen moet geven. In overleg met de griffier kan hierover nader gesproken worden. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) zou inderdaad de griffie een rol in dit gesprek willen geven. De heer Dorst (griffier) laat deze politieke afweging aan de raad. Hij is wel beschikbaar voor een bestuurlijk advies. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) dankt de heer Dorst voor deze reactie. Hij benadrukt dat de raad samen met de griffie de afweging moet maken.

Mevrouw Ramaker (VVD) denkt dat het beter is om dit onderwerp bij Bestuurlijke Zaken te bespreken. Zij vraagt wat GroenLinks met de vrijkomende € 200.000 wil doen. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) wijst op de brede wens in de raad om meer groen in de stad. Daarvoor kan dit goed gebruikt worden. In de commissie Groen zal GroenLinks hierop terugkomen. Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) vraagt of GroenLinks democratisering een primaire taak van de gemeenteraad vindt. De gemeenteraadsleden moeten zichtbaar zijn in de stad om te kunnen laten zien wat de stem van de inwoner betekent. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is het daarmee eens. De raadsleden hebben zelf een belangrijke rol. Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) is voor ondersteuning door de griffie en zou die € 200.000 liever halen bij de beheerder die voor de Dom wordt ingesteld. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) deelt dat het belangrijk is om in te zetten op democratie in de stad. Zij vervolgt haar betoog. Met betrekking tot bouwen zet de gemeente stappen om het bouwtempo te handhaven en te blijven ontwikkelen. In de Voorjaarsnota wordt echter ook gesproken over economische haalbaarheid. GroenLinks wil niet te snel meegaan in de wensen van ontwikkelaars, maar wil kritisch blijven op wat er kan. De heer Vasters (D66) wijst op de bouwcrisis.

Ontwikkelaars hebben het moeilijk en de gemeente moet daar volgens hem een helpende hand bij bieden. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat ontwikkelaars jarenlang veel geld hebben verdiend, zodat het volgens haar niet nodig is dat de gemeente bij een klein beetje crisis geld moet toeleggen. De heer Vasters (D66) zegt dat er op dit moment niet gebouwd wordt. Het is te makkelijk om te Pagina 7 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

zeggen dat ontwikkelaars moeten interen op hun eigen reserves. Dan wordt er dus niet gebouwd. Hij stelt voor om deze discussie voort te zetten in de commissie ROG. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt hoe GroenLinks betaalbare woningen denkt te kunnen bouwen als ontwikkelaars moeten inleveren. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is voorstander van het handhaven van het bouwtempo en vindt dat regulering nodig is om betaalbare woningen te realiseren. Zij wil echter niet het verdienmodel van ontwikkelaars spekken. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt wat de gemeente verdient met het voorstel van GroenLinks. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) antwoordt dat afspraken met ontwikkelaars kunnen worden gemaakt dat investeringen terugbetaald worden als er wel winst gemaakt wordt. Dit debat hoort echter thuis in de commissie ROG. In de Voorjaarsnota is een duidelijke slag gemaakt op de leesbaarheid, zodat duidelijk is waar de keuzes worden gemaakt. Complimenten daarvoor. De heer Van Steeg (CDA) zegt dat de financiën van de gemeente onder druk staan. Het overschot van 35 miljoen dat vorige week besproken is, is inmiddels verwerkt in de Voorjaarsnota. Met de meicirculaire verslechtert het beeld alleen maar, zeker op de langere termijn. Hij vraagt een reactie van de wethouder op de fout in de Voorjaarsnota ten aanzien van de cao’s en hoe die wordt opgelost.

Voorts zou hij graag zien dat de raad wat meer greep krijgt op het planningsoptimisme, bijvoorbeeld door eerdere informatie. Graag een reactie van de wethouder. De heer Vasters (D66) vraagt op welke manier de raad volgens het CDA geïnformeerd moet worden. De heer Van Steeg (CDA) wijst op de wirwar aan regelingen vanuit het Gemeentefonds. Planningsoptimisme is heel moeilijk te halen uit Jaarstukken of de Voorjaarsnota. Als de raad daar eerder greep op krijgt, helpt dat bij beslissingen over de Jaarstukken en de Voorjaarsnota. In de begroting zit veel onzekerheid. In het pakket Groei en Balans wordt een aantal uitgaven doorgeschoven naar 2027, zoals Sport en Cultuur, maar er wordt niet gekort op overhead, terwijl dat de meest logische korting lijkt. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wijst op het belang van een benaderbare overheid. Dan moet er toch juist niet gekort worden op overhead. De heer Van Steeg (CDA) zal nog voorstellen doen om dat te borgen, maar het gaat hem om het pakket Groei en Balans en de investeringen in Sport en Cultuur. Die heeft niets te maken met het stadskantoor. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt dat ook op dit gebied de overheid met de inwoners moet meedenken. De heer Van Steeg (CDA) vindt dat een korting op Sport en Cultuur vergezeld moet gaan van een korting op de overhead.

Voorts gaat hij in op de rioolheffing, waarbij de lasten toch verhoogd worden. De lasten worden breed met 7% verhoogd. Graag een reactie van de wethouder. Ook wijst hij op de verhoging van de huwelijksleges. De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat bij de rioolheffing de lasten niet verhoogd worden. Er is een restant over, op jaarbasis € 3 per inwoner, en de vraag is of dat terugkomt of niet. De heer Van Steeg (CDA) zegt dat de rioolreserve is afgetopt op 4 miljoen. Die wordt doorgestuurd naar de Voorjaarsnota en dan kan de verlaging niet plaatsvinden. In de begroting wordt weer een Pagina 8 van 20

Griffie gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare vergadering van de commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 27 juni 2023 in de raadzaal.

nieuwe stap gezet. Hij hoort graag van de wethouder hoe dat precies zit. De heer Van der Zweth (PvdA) vindt een verlaging die niet doorgaat iets anders dan een verhoging. Voorts heeft de legesverhoging volgens hem te maken met de hoge inflatie. De heer Van Steeg (CDA) vervolgt zijn betoog met de verhoging van de kosten bij Jeugd en Wmo. Het CDA vraagt wat het tweede scenario precies betekent. Is het niet beter om een duidelijker taakstelling te kiezen bij Jeugd en Wmo? Op de langere termijn kun je immers verwachten dat daar geld voor uit het Gemeentefonds zal komen. Bij scenario 2 wordt in de brede welzijnshoek naar bezuinigingen gezocht. Wat betekent dat precies? Hoort de korting van € 200.000 op handhaving daar ook bij? Het college moet de keuzes duidelijk maken. Dat is in deze Voorjaarsnota nog onvoldoende het geval. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is benieuwd hoe het CDA dat voor zich ziet. De heer Van Steeg (CDA) kan zich voorstellen dat er een duidelijkere taakstelling komt bij Jeugd en Wmo, zodat, als er geld terugkomt, de keuzes op een andere manier kunnen worden gemaakt. Dan kan wellicht ook breder gekeken worden dan het brede welzijnsdomein. Hij vindt het jammer dat Sport en Cultuur en Handhaving ook geraakt worden. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) begrijpt dat het CDA het toch binnen Jeugd en Wmo wil oplossen en daarna breder wil kijken binnen de hele begroting.