Agendabundel

Bundel - Commissie Energie(transitie), Duurzaamheid, Vastgoed en Wonen van 23 maart 2023

1 2 3

Opening Vaststellen van de agenda van 23 maart 2023 Vaststellen van ingekomen agenderingen (Procedure) Deze punten worden alleen procedureel behandeld. De leden van de commissie bespreken of, op welke wijze en voor hoe lang zij deze raadsvoorstellen en onderwerpen willen bespreken. Na vaststelling van dit behandeladvies, wordt het stuk voor een volgende vergadering geagendeerd. Agenderingen Commissie EDVW PROCEDUREEL 23 maart 2023.docx Behandelvoorraad PROCEDUREEL Commissie EDVW 23 maart 2023.docx

3.1

Raadsvoorstel Zienswijze ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024 17-03-2023: Verkeerd jaartal gewijzigd in raadsvoorstel. Raadsvoorstel zienswijze ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024.docx Zienswijzebrief ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024.docx Aanbiedingsbrief bij de ontwerp-begroting 2024.pdf Ontwerpbegroting 2024.pdf

3.2

Raadsvoorstel Vernieuwing Huisvestingsverordening Memo Verzoek planning behandeling Huisvestingsverordening.pdf

3.3

Agenderingen ter plaatse op basis van de lijst ingekomen raadsbrieven 13022023 Advies Raadsbrief Sturen en Verantwoorden.pdf Raadsbrieven EDVW 10 februari tm 16 maart 2023.docx

4

Verslag Ter vaststelling: Conceptverslag commissie Energie(transitie), Duurzaamheid, Vastgoed en Wonen van 16 februari 2023. 2023.02.16 Conceptverslag commissie EDVW.docx

5

Toezeggingen/Moties Ter vaststelling. Lijst toezeggingen-moties-brieven EDVW dd15 maart 2023(inclusief voortgangsinformatie).pdf

6

Ingekomen stukken Openbare lijst van ingekomen stukken voor commissie EDVW 23 maart 2023. Nr. 1 Mail Mogelijke interesse voor gezamenlijke raadsadviescommissie voor GR AVU Het ingekomen stuk met het afdoeningsvoorstel staat conform de AVG, in iBabs achter een slotje. OPENBARE LIJST LIS EDVW 23 maart 2023.docx

7

Raadsvoorstel Rekenkamerrapport Middenhuur: Meer grip op groei Wethouder: Dennis de Vries, beleidsterrein: Wonen en Volkshuisvesting Indicatieve behandeltijd: 90 minuten De Rekenkamer Utrecht heeft onderzoek gedaan naar de mate waarin en de manier waarop doelen van het middenhuurbeleid van de gemeente Utrecht worden bereikt. De resultaten hiervan zijn vastgelegd in het rapport Middenhuur: meer grip op groei. 20230126 Raadsvoorstel Middenhuur Meer grip op groei DEF.pdf 20230115 Aanbiedingsbrief gemeenteraad rekenkamerrapport Middenhuur meer grip op groei.pdf 20230126 Middenhuur Meer grip op groei DEF.pdf 20230126 Persbericht DEF.pdf Beantwoording SV 2023 nr 18 over Wanneer gaat het college eindelijk werk maken van middenhuur.pdf

8

Raadsbrief Tijdelijk wonen

Wethouder: Dennis de Vries, beleidsterrein: Wonen en Volkshuisvesting Indicatieve behandeltijd: 60 minuten Geagendeerd door Rick van der Zweth (PvdA), Rik van der Graaf (ChristenUnie), Meike Hellevoort (GroenLinks), Has Bakker (D66), Myrthe Minnaert (BIJ1), Charlotte Passier (Volt) en Lisanne Snippe (Partij voor de Dieren) Binnenkort ontvangt de commissie een brief over het vervolg van het realiseren van tijdelijke woningen en het aanbod van de corporaties om nog eens 1.000 tijdelijke woningen in 2023 te kunnen neerzetten. De fracties plaatsen deze nog te ontvangen brief graag op de agenda van de commissie van 23 maart om vaart in het proces te houden. Onderdeel van het debat worden de mogelijke locaties, de te behalen aantallen, de kwaliteit van de woningen en leefomgeving, de participatie en de te behalen tijdslijnen. Raadsbrief Aanbod 1000 woningen WoonIn.pdf 2-20230321 Brief aan raadscommissie GU energie duurzaamheid en wonen anoniem.pdf 9

Studentenhuisvesting Rubenskwartier IBB-complex 4e fase De Kwekerij Wethouders: Dennis de Vries en Eelco Eerenberg, Beleidsterreinen: Wonen en Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Indicatieve behandeltijd: 90 minuten Geagendeerd door: Has Bakker (D66), Titus Stam (PvdA), Jantine Zwinkels (CDA), Rik van de Graaf (ChristenUnie), Linda Bode (Volt), Tess Meerding (VVD), Annemarijn Oudejans (Student & Starter) De fracties van D66, PvdA, CDA, ChristenUnie, Volt, VVD en Student & Starter wensen een commissiedebat over de status van de plannen op het gebied van studentenhuisvesting in het Rubenskwartier (Oost). In het bijzonder de urgentie rondom de ontwikkelingen bij het IBB-complex en de 4e fase van de Kwekerij. Bij het debat betrekken de fracties graag de antwoorden op SV 205 ‘IBBouwen aan Studentenhuisvesting’ en de inzichten van het werkbezoek van de commissie 19 januari jl. De fracties willen helderheid krijgen over: •Laatste stand van zaken ruimtelijke plannen van de gemeente in het Rubenskwartier, ook in relatie tot RSU •Verscherping plannen en knelpunten voor herontwikkeling IBB (SSH/Jebber) •Hoe laatste fase Kwekerij sneller te versnellen? (SSH/Jebber) •Evt. andere plannen in het gebied van partijen die relevant zijn, zoals het Diakonessenhuis, het Stedelijk Gymnasium Utrecht, het Boni, winkelcentrum etc.) •Evt. consequenties hiervan voor de prestatieafspraken.

Dossier 3206 voorblad Beantwoording SV 2022 nr 205 over IBBouwen aan studentenhuisvesting (1).pdf

10

Raadsbrief Verduurzaming particuliere woningen bij 'gespikkeld bezit' en SV 2022 nr. 226 Uitsluiten verduurzaming huurwoningen Wethouders: Lot van Hooijdonk en Dennis de Vries, beleidsterrein: Energie en Klimaat, Wonen Indicatieve behandeltijd: 90 minuten Geagendeerd door: Meike Hellevoort (GroenLinks), Veerle Smit (Volt), Rick van der Zweth (PvdA), Ralph Peters (D66), Annemarijn Oudejans (Student & Starter), Lisanne Snippe (Partij voor de Dieren), Kirsten Alblas (ChristenUnie), Gertjan te Hoonte (VVD), Myrthe Minnaert (BIJ1), Nando Temming (Stadsbelang Utrecht), Jantine Zwinkels (CDA), Gert Dijkstra (EenUtrecht) De fracties van GroenLinks, VOLT, PvdA, D66, Student & Starter, PvdD, ChristenUnie, VVD, BIJ1, Stadsbelang, CDA en EenUtrecht willen in de commissie EDVW van 23 maart in debat met de wethouder en de commissie over de verduurzaming van corporatiewoningen. Daarbij willen zij graag de raadsbrief Verduurzaming particuliere woningen bij ‘gespikkeld bezit’, de antwoorden op schriftelijke vragen nr. 226 over Uitsluiten verduurzaming huurwoningen en de antwoorden op schriftelijke vragen nr. 190 over Zonnepanelen op corporatiewoningen betrekken.

De fractie(s) gaan graag in gesprek over de mogelijkheden voor verduurzaming bij corporatiewoningen, de ervaringen van de pilots bij ‘gespikkeld bezit’ en aanvullende mogelijkheden om particulieren aan te haken op renovaties van corporaties. Beantwoording SV 2022 nr 226 over Uitsluiten verduurzaming huurwoningen.pdf Raadsbrief Verduurzaming particuliere woningen gespikkeld bezit.pdf

Agenderingen Commissie Energie(transitie), Duurzaamheid, Vastgoed en Wonen Vast te stellen op 23 maart 2023

Stukken afkomstig vanuit het college Datum: 14 maart 2023 Soort stuk: Raadsvoorstel Zienswijze ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024

De raad heeft de concept programma- en productbegroting 2024 van de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht (AVU) ontvangen. De AVU stelt de raad in de gelegenheid voor 12 mei 2023 hierop te reageren door middel van een zienswijze.

Voorstel: 1. Agenderen voor de commissie EDVW van 20 april 2023 2. Tijd: 15 minuten Voorgesteld wordt de zienswijze met een behandeltijd van 15 minuten op de agenda van 20 april 2023 te plaatsen i.v.m. fatale termijn (raad van 11 mei en reactie voor 12 mei AVU).

Wethouder: Susanne Schilderman Beleidsterrein: Circulaire Economie Commissiegriffier: Mariska de Vos Datum: 15 maart 2023 Soort stuk: Raadsvoorstel Huisvestingsverordening Wethouder: Dennis de Vries Beleidsterrein: Wonen en Volkshuisvesting

Zie bijgevoegde memo van 15 maart 2023.

Voorstel: 1. Agenderen voor de commissie EDVW van 20 april 2023 2. Tijd: 90 minuten Voorgesteld wordt het raadsvoorstel met een behandeltijd van 90 minuten op de agenda van 20 april 2023 te plaatsen i.v.m. fatale termijn (raad van 11 mei).

Commissiegriffier: Mariska de Vos

2

1 Behandelvoorraad PROCEDUREEL Commissie EDVW 23 maart 2023.docx

Behandelvoorraad Commissie Energie(transitie), Duurzaamheid Vastgoed en Wonen PROCEDUREEL te bespreken bij de commissie van 23 maart 2023 Energie en Klimaat, Circulaire Economie, Milieu en Emissieloos vervoer, Vastgoed, Wonen en Volkshuisvesting, Wijk- en Buurtaanpak, Samen voor Overvecht Wethouder Van Hooijdonk Beantwoording SV 2022, nr. 228 over Eerlijke ruimte voor lokale energie-initiatieven van Gert Dijkstra EenUtrecht

Commissie 20 april 60 minuten Vastgesteld in cie van 16 feb

Besluitvorming windmolens Rijnenburg, n.a.v. beantwoording SV 2022, nr. 230 van Gert Dijkstra EenUtrecht

Commissie 20 april 90 minuten RIB 11 april Vastgesteld in cie van 16 feb

Agendering CDA, VVD, SbU en D66 verduurzaming particuliere woningen, en verduurzaming van sociale woningen in niet-corporatiebezit (nog te ontvangen) Plus wethouder De Vries

Wethouder De Vries Agendering PvdA raadsbrief plan van aanpak kwetsbare doelgroepen (nog te ontvangen)

Commissie 20 april Behandeltijd? Aangekondigd in cie van 16 feb

Commissie 20 april Behandeltijd? Aangekondigd in cie van 16 feb

Raadsvoorstel huisvestingsverordening

Commissie 20 april Voorgestelde tijd 90 minuten (fatale termijn, BH 23 maart, inhoudelijk cie 20 april, raad 11 mei)

Wethouder Schilderman Raadsvoorstel Zienswijze Ontwerpbegroting AVU 2024

Commissie 20 april Voorgestelde tijd 15 minuten (fatale termijn BH 23 maart, inhoudelijk cie 20 april, raad 11 mei)

Wethouder Oosters

Wethouder Streefland

Commissie EDVW 2023 • 20 april • 1 juni • 15 juni ‘veegdag’ • 7 september • 5 oktober • 23 november • 14 december ‘veegdag’ RIB EDVW 2023 • 11 april (VOL) • 23 mei • 4 juli (reserveavond) • 29 augustus • 26 september • 14 november • 12 december

3.1 Raadsvoorstel Zienswijze ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024 1 Raadsvoorstel zienswijze ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024.docx

Voorstel aan de gemeenteraad

Zienswijze Afvalverwijdering Utrecht (AVU) programma- en productbegroting 2024 Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Referendabel Geheim

Circulaire Economie Stadsbedrijven Anneke Buijze 11017529 volgt Nee (artikel 3 lid 2 onder i Verordening raadgevend referendum) Nee

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. De bijgevoegde brief aan AVU vast te stellen als zienswijze op de ontwerp-programma- en productbegroting 2024, waarin: a. de raad aangeeft het eens te zijn met het door AVU gevoerde beleid over afvalstoffen en financiën b. en AVU verzoekt de raad te voorzien van een uitgebreid aanbestedingsadvies voor de aanbesteding van restafval, grof restafval en GFT c. en AVU verzoekt de raad te voorzien van een plan en planning hoe de gemeenteraad te betrekken bij deze aanbesteding.

Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting In de ter vaststelling voorliggende brief geeft de raad het Dagelijks Bestuur van Afvalverwijdering Utrecht (AVU) aan dat de raad het eens is met het door AVU gevoerde beleid en financiën en verzoekt AVU om de raad te informeren over de uitgangspunten voor de aanbesteding restafval, grof restafval en GFT en de raad van een plan en planning te voorzien hoe de gemeenteraad te betrekken bij deze aanbesteding.

Context Aanleiding De gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht (AVU) heeft op 16 februari 2023 aan de raad de concept programma- en productbegroting 2024 toegezonden. Tot 12 mei 2023 kunnen de raden van de deelnemende gemeenten hun zienswijzen indienen op de door het Dagelijks Bestuur voorlopig vastgestelde programma- en productbegroting 2024. Juridische context Conform artikel 33 van de statuten van de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht, worden de gemeenteraden in de gelegenheid gesteld om hun zienswijzen op de ontwerpbegroting ter kennis te brengen van het algemeen bestuur. Krachtens artikel 34 van de Wet gemeenschappelijke regelingen dient de begroting uiterlijk 1 augustus voorafgaande aan het jaar waarvoor deze geldt te zijn vastgesteld en ingezonden aan de Gedeputeerde Staten van Utrecht. Beslistermijn Het besluit moet voor 12 mei plaatsvinden, zodat AVU dit kan agenderen voor het DB van 31 mei. Beoogd effect De zienswijze van de raad wordt betrokken bij de vaststelling van de programma- en productbegroting 2024 van de AVU. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Jaarlijks wordt de programma- en productbegroting voor het daaropvolgende jaar vastgesteld.

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

De bijgevoegde brief aan AVU vast te stellen als zienswijze op de ontwerpprogramma- en productbegroting 2024, waarin: a. de raad aangeeft het eens te zijn met het door AVU gevoerde beleid over afvalstoffen en financiën b. en AVU verzoekt de raad te voorzien van een uitgebreid aanbestedingsadvies voor de aanbesteding van restafval, grof restafval en GFT c. en AVU verzoekt de raad te voorzien van een plan en planning hoe de gemeenteraad te betrekken bij deze aanbesteding.

Argumenten 1.1

De in de begroting geraamde hoeveelheden en te leveren afvalstoffen in 2024 stemmen overeen met de opgave die de gemeente Utrecht aan AVU heeft gedaan. Hierbij is rekening gehouden met de verwachte effecten van Het Nieuwe Inzamelen, de groei van de stad en de effecten van nascheiding van het Plastic, Blik en Pak uit het restafval. AVU zet de inzet op circulariteit voort, waardoor het goed aansluit bij het beleid van de Gemeente Utrecht.

1.2

De kosten voor de gemeente Utrecht vallen binnen de beschikbare gemeentelijke bijdrage. De programma- en productbegroting 2023 berust op de verwerkingstarieven zoals die in de meerjarige contracten zijn overeengekomen. Tarieven van andere diensten en 2

fracties, zoals papier, die op marktprijzen zijn gebaseerd, zijn meer aan invloed onderhevig van de prijsstijgingen van energie en grondstoffen. Het is niet eenvoudig hierop te begroten. AVU begroot behoudend en informeert ons tijdig wanneer afwijkingen van de vastgestelde begroting groot zijn. 1.3

De raad wil meerdere opties en een reactie van de marktpartijen laten onderzoeken. ROVA organiseert het afvalbeheer voor 23 gemeenten en Circulus doet dat voor 9 gemeenten. Samen met AVU vormt deze samenwerking ‘Cirkelwaarde’. AVU geeft aan dat ze in samenwerking met Cirkelwaarde de mogelijkheid onderzoekt om deze fracties restafval, grof restafval en gft te bundelen met ROVA en Circulus dit jaarlijks in kleine volumes aan te besteden. Met deze aanpak verwacht AVU dat ze een betere marktwerking creëert en door de jaren heen een stabiel verwerkingstarief. Wij zijn vooralsnog niet volledig overtuigd van deze aanpak en wij verzoeken AVU ons te voorzien van een uitgebreid aanbestedingsadvies met verschillende opties en een reactie van de marktpartijen. Het aangaan van verschillende kleinere contracten kan namelijk ook betekenen dat een groot aantal contracten beheerd moet worden. Het vaker aanbesteden en beheren van verschillende verwerkingscontracten werkt mogelijk averechts op efficiëntie van het bureau AVU.

1.4

De raad wil betrokkenheid bij aanbesteding van de hoofdstromen. Het contract van restafval, grof restafval en GFT is het eerste grote contract dat waarvan de contractperiode afloopt in 2026. Het vertegenwoordigt een groot deel van de totale hoeveelheid te verwerken afval en dus ook de AVU begroting. In de zienswijzebrief wijziging GR AVU hebben we aangegeven betrokkenheid van de raad bij aanbesteding van de hoofdstromen belangrijk te vinden. Deze opdracht leent zich goed om sturing te geven aan de prestaties van verwerkers op bijvoorbeeld duurzaamheid

1.5

De AVU programma- en productbegroting 2024 voldoet aan de richtlijnen van de Wet gemeenschappelijke regelingen. De gemeenteraad heeft minimaal 12 weken om te reageren op de conceptbegroting 2024, conform de Wet gemeenschappelijke regelingen. Hieraan is voldaan. Ook voldoet de AVU begroting aan de regelgeving vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV).

Financiën De in de begroting geraamde hoeveelheden te leveren afvalstoffen in 2024 stemmen overeen met de opgave die de gemeente Utrecht aan AVU heeft gedaan. Na afloop van het begrotingsjaar worden de kosten verrekend op basis van de daadwerkelijk afgeleverde hoeveelheden afvalstoffen. De kosten worden meegenomen bij het vaststellen van de gemeentelijke begroting en de afvalstoffenheffing.

Vervolg • •

Na akkoord van de raad wordt de zienswijze verzonden aan het Dagelijks Bestuur van de AVU. De zienswijzen worden besproken in het algemeen bestuur van de AVU.

Communicatie Niet van toepassing.

Niet referendabel Op dit raadsbesluit is de Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht niet van toepassing omdat het een raadsbesluit betreft over stukken van een gemeenschappelijke regeling (artikel 3 lid 2 onder i Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht).

3

Bijlagen Bijlagen besluitvorming - Zienswijzebrief ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024 Bijlagen informatief - Aanbiedingsbrief ontwerp-begroting 2024 - Ontwerpbegroting 2024

4

1 Zienswijzebrief ontwerp programma- en productbegroting AVU 2024.docx

Gemeenteraad Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl/gemeenteraad

VERSIE VOOR BESLUITVORMING Afval Verwijdering Utrecht F. van Dijk Postbus 3250 3760 DG SOEST

Behandeld door

A. Buijze

Datum

volgt

Doorkiesnummer

14030

Ons kenmerk

11017543

E-mail

anneke.buijze@utrecht.nl

Onderwerp

Zienswijze ontwerpbegroting 2024

16 februari 2023

Verzonden

Bijlage(n) Uw brief van

Bij antwoord datum, kenmerk en onderwerp vermelden

Geachte heer van Dijk, Per brief van 16 februari 2023 heeft de secretaris van AVU ons de ontwerpbegroting 2024, bestaande uit de programma en productbegroting aangeboden. Bij deze bieden wij u onze zienswijze in op de programma- en productbegroting 2024. Programma- en productbegroting 2023 Beleid Er zijn vanuit AVU geen beleidsmatige ontwikkelingen die van invloed zijn op de programma- en productbegroting 2024. Financieel Verschillende omstandigheden hebben grote effecten op prijzen van energie en grondstoffen. We constateren dat AVU zo goed als mogelijk de ontwikkelingen van de prijzen inschat en behoudend begroot. Desondanks is niet alles ruim een jaar van tevoren te voorzien. We waarderen het dat we tijdig geïnformeerd worden wanneer er grote afwijkingen ten opzichte van de begroting worden voorzien. Het contract voor de verwerking van restafval, grof restafval en gft loopt af op 31-12-2026. Hoewel de einddatum nog ver weg ligt, zal tijdig met de voorbereidingen van de aanbesteding van dat contract begonnen moeten worden. ROVA organiseert het afvalbeheer voor 23 gemeenten en Circulus doet dat voor 9 gemeenten. Samen met AVU vormt deze samenwerking ‘Cirkelwaarde’. U geeft aan dat u in samenwerking met Cirkelwaarde de mogelijkheid onderzoekt om de fracties restafval, grof restafval en gft te bundelen met ROVA en Circulus en dit jaarlijks in kleine volumes aan te besteden.

Met deze aanpak verwacht u een betere marktwerking en een door de jaren stabiel verwerkingstarief te creëren.

Gemeenteraad Datum Ons kenmerk

volgt 11017543

Wij zijn vooralsnog niet volledig overtuigd van deze aanpak. Het aangaan van verschillende kleinere contracten kan namelijk ook betekenen dat een groot aantal contracten beheerd moet worden. Het vaker aanbesteden en beheren van verschillende verwerkingscontracten werkt mogelijk averechts op efficiëntie van het bureau AVU. Wij verzoeken u ons daarom te voorzien van een uitgebreid aanbestedingsadvies met verschillende opties en een reactie van de marktpartijen op deze verschillende mogelijkheden. Duurzaamheid is voor ons een belangrijk aspect in de verwerking van afval. U constateert echter ook dat de huidige tarieven voor de verwerking hoog zijn. Wij vinden het van belang dat ondanks deze hoge tariefstelling ingezet blijft worden op duurzaamheid bij de aanbesteding van de verwerkingscontracten. Zoals wij hebben aangegeven in de zienswijzebrief met betrekking tot de Wijziging GR-AVU, vinden wij betrokkenheid van de raad bij aanbesteding van hoofdstromen wenselijk. Wij willen benadrukken dat het belang van deze aanbesteding groot is, en dat het onze wens is inspraak te leveren op de afwegingen die worden gemaakt in deze aanbesteding. Wij vernemen daarom graag van u een plan en planning hoe u ons als raad gaat betrekken. Proces De begroting 2024 is ons later toegestuurd dan wij gewend zijn.

De reden hiervoor is dat bij het DB van 16 november 2022 besloten is de conceptbegroting opnieuw vorm te geven. Dit heeft ervoor gezorgd dat de begroting beter leesbaar is en enkele producten zijn verplaatst. Inhoudelijk hebben wij geen opmerkingen op deze nieuwe opzet. Hoogachtend, Gemeenteraad van Utrecht,

de griffier, Merel van Hall

de voorzitter, Sharon A.M. Dijksma

2/2

1 Aanbiedingsbrief bij de ontwerp-begroting 2024.pdf

AVU Lange Brinkweg 81 Postbus 3250 3760 DG Soest telefoon 035-6032303

Soest, 16 februari 2023

Aanbiedingsbrief bij de ontwerp-begroting 2024 Geachte leden van de Raad, Uitvoering gevend aan artikel 33 van de statuten van de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht, heeft het Dagelijks Bestuur op 15 februari 2023 de ontwerp-begroting 2024 voorlopig vastgesteld en biedt deze vervolgens aan de raden van de deelnemende gemeenten aan, die in de gelegenheid worden gesteld om zienswijzen kenbaar te maken. Wij verzoeken u uw zienswijzen voor 1 mei 2023 schriftelijk en ter attentie van het Algemeen Bestuur van de AVU in te dienen, dan wel aan te geven dat u geen zienswijzen indient. Begrotingsgegevens In de ontwerp-begroting 2024 is uitgegaan van de afvalhoeveelheden die in de begroting 2023 zijn opgenomen. Hierbij wordt gekeken of deze in lijn zijn met de werkelijke hoeveelheden van 2022. Omdat de ontwerp-begroting 2024 al zeer tijdig is opgesteld, kan het voorkomen dat gegevens die door derden moeten worden verstrekt, nog niet voorhanden zijn of door gewijzigd gemeentelijk beleid alsnog wijzigen. De ervaring leert dat de gegevens meestal voor de behandeling van de ontwerp-begroting in het Dagelijks Bestuur, voorafgaand aan de definitieve vaststelling door het Algemeen Bestuur, - voor 2024 is dit op 28 juni 2023 -, bekend zijn.

Waar dit niet het geval is, wordt op basis van jarenlange ervaring een inschatting gemaakt, of wordt indexering van de bekende gegevens (hoeveelheden en tarieven) toegepast. Voor het wijzigen van begrotingsgegevens voor zover het hoeveelheden afval betreft, behoeven overigens geen zienswijzen te worden ingediend, deze wijzigingen kunnen ambtelijk worden afgedaan met de AVU. Over het algemeen geldt dat in 2022 de kosten voor de verwijdering en de verwerking van afval als gevolg van de economische crisis flink zijn gestegen. Deze kostenstijging vertaalt zich via indexaties door naar de begroting van 2024. Dit leidt aldus tot een hoger begrotingstotaal voor 2024 in vergelijking met 2023. Inhoudelijk In deze aanbiedingsbrief willen wij met betrekking tot de productbegroting een algemene toelichting geven en de opvallende ontwikkelingen kort nader beschouwen. Over het algemeen vertonen de hoeveelheden huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval weinig schommelingen over de jaren. Na een aanvankelijke piek in het coronajaar 2020 zijn deze in 2021 weer op een wat lager niveau gestabiliseerd. Vanuit deze lijn zijn de hoeveelheden voor de begroting van 2024 in concept bepaald. Bij het opstellen van de concept-jaarrekening voor 2022 is een daling van de hoeveelheid brandbaar afval van 4% en van gft van 12% geconstateerd.

Belangrijk om hierbij te melden is wel dat afwijkingen tussen de begrote en de werkelijke hoeveelheden van 3% normaal zijn. Een daling van 4% van de hoeveelheid restafval ligt daar weliswaar boven, maar geeft geen aanleiding om in 2024 deze

1

daling ten opzichte van de stabiele lijn in te boeken. Hoewel er door alle gemeenten wel naar wordt gestreefd, is gemiddeld genomen nog geen scherpe daling van de hoeveelheid restafval ingezet. Ook de grote daling van de hoeveelheid gft in 2022 geeft nog geen aanleiding de hoeveelheid gft in 2024 fors te verminderen. De daling in 2022 kan goed worden verklaard met seizoensinvloeden en er is op dit moment niet te zeggen of deze daling zich in 2024 ook weer zal voordoen. Ook bij de bepaling van de hoeveelheid gft wordt er daarom niet afgeweken van de stabiele lijn. Wel lopen in het bijzonder de hoeveelheden glas en oud papier (lees: oud papier en karton) terug. Na aanvankelijk een piek in 2020, volgde een lichte corrigerende daling in 2021 en vervolgens een forse neerwaartse correctie in 2022. Deze correctie is met zekerheid het gevolg van het koopkrachtverlies van de consumenten in 2022. Er wordt minder in de winkels verkocht en minder via internet besteld. Daarnaast wordt v.w.b. papier een afname in de aantallen kranten en tijdschriften geconstateerd en er wordt minder reclamedrukwerk verspreid. Dit brengt met zich mee dat er minder verpakkingen op de markt worden gebracht die als glas of oud papier worden afgevoerd.

De AVU gaat ervan uit dat lagere hoeveelheden glas en oud papier ook in 2024 reëel zijn, met die kanttekening dat een aantrekkende economie een daling weer snel naar een stijging kan ombuigen. Omdat glas en oud papier zogenaamde opbrengsten-stromen zijn, - de afnemers betalen een vergoeding per ton -, kunnen economische omstandigheden van financiële invloed zijn op de begroting. Voor wat betreft glas waarbij de inzamelkosten per ton hoger zijn dan de opbrengsten en deze laatste contractueel vastliggen voor enkele jaren, betekent meer of minder glas een evenredige verhoging of verlaging van de begrote kosten voor de inzameling en verwerking van glas. Bij oud papier ligt dit wat genuanceerder. De begrote opbrengsten van het oud papier dekken doorgaans de inzamelkosten en laten soms daarbij ook een plusje zien. Deze opbrengsten zijn echter gerelateerd aan de opbrengsten van het oud papier op de papiermarkt en kunnen daardoor fluctueren. In het recente verleden waren ook al forse prijsschommelingen te zien. Was de prijs en dus ook de opbrengst eind 2021 begin 2022 zeer hoog tot wel € 182,50 per ton, momenteel, - begin 2023 -, is deze al gedaald tot € 72,50 per ton, maar lijkt wel te stabiliseren.

Dit is het gevolg van de verminderde vraag naar oud papier, omdat er minder vraag is naar verpakkingen en omdat de productie van gerecycled papier door enkele bedrijven is afgeschaald vanwege de hoge energieprijzen. Uiteindelijk zal ook hier vraag en aanbod wel weer in evenwicht komen, maar desondanks wordt voor 2024 de opbrengst van het oud papier conservatief geraamd op € 50,00 per ton. Dit betekent dat de inzamelkosten niet meer geheel of grotendeels worden gedekt door de opbrengsten en ook het “plusje” in veel gevallen zal verdwijnen. Kortom, minder oud papier en lagere opbrengsten betekenen voor de begroting over het algemeen minder dekking van de kosten. In de ontwerp-begroting 2024 wordt voor het eerst de inzameling, de sortering en de verwerking van textiel benoemd. De AVU heeft deze deelstroom in 2022 aanbesteed voor 11 AVU-gemeenten. De textiel-deelstroom maakt echter nog geen onderdeel uit van de aan de AVU overgedragen afvalstromen en wordt daarom ook niet cijfermatig in deze ontwerp-begroting verwerkt. Bovendien zijn er nog geen relevante cijfers beschikbaar. Het is de bedoeling de textielstroom in de begroting van 2025 op te nemen, waarbij geldt dat de kosten en opbrengsten alleen met die gemeenten worden verrekend die deel hebben genomen aan de aanbesteding, of hierbij later aansluiten.

Voor het begrotingsjaar 2024 blijven de beheerlasten (kosten voor het AVU-bureau) voor wat betreft de opzet in lijn met de voorgaande jaren. De stijging wordt voornamelijk veroorzaakt door de stijging van de personele lasten, hogere huur- en servicelasten (kantoor AVU) en hogere lasten voor het digitale gegevensbeheer, de website van de AVU. Kadernota Gezien het feit dat de AVU-begroting voor het grootste deel (bijna 98%) wordt bepaald door tonnages welke de deelnemende gemeenten opgeven, de tarieven contractueel zijn vastgelegd en de AVU zelf geen beleid ontwikkelt, zijn de kaders beperkt en afgebakend. Er is daarom gekozen om deze kaders niet in een aparte kadernota te beschrijven, maar om deze te combineren met de ontwerp-begroting. Financiële kaders Een apart hoofdstuk “Uitgangspunten van de productbegroting” is gewijd aan de uitgangspunten welke zijn gehanteerd bij het opstellen van deze ontwerp-begroting. Verder in deel 2 van deze ontwerp2

begroting voor 2024 worden de financiële kaders beschreven waarop de productbegroting is gebaseerd. In de Wet Gemeenschappelijke Regelingen is vastgelegd dat deze financiële kaders voor 15 april van het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar aan de raden van de deelnemende gemeenten moeten worden toegezonden. Daaraan wordt door het toezenden van deze ontwerp-begroting 2024 op of rond 15 februari 2023 voldaan. Met deze ontwerp-begroting 2024 gaan wij ervan uit u een reëel inzicht te geven in de te verwachten financiële ontwikkelingen binnen de AVU. Hoogachtend, Namens het Dagelijks Bestuur, Was getekend, F.A. van Dijk, Secretaris

3

1 Ontwerpbegroting 2024.pdf

PROGRAMMA– EN PRODUCTBEGROTING 2024 Ontwerp

(Nog niet) Vastgesteld door het Algemeen Bestuur op 28 juni 2023

Inhoudsopgave Aanbieding ......................................................................................................................................4 Leeswijzer .......................................................................................................................................5 Inleiding ..........................................................................................................................................6 De AVU en de afvalwereld .........................................................................................................6 De AVU als aanbestedende dienst...............................................................................................7 De AVU voor de gemeenten .......................................................................................................9 De AVU interregionaal ..............................................................................................................10 CirkelWaarde voor de gemeenten .............................................................................................11 Deel I: Programmabegroting 2024................................................................................................12 Inleiding ........................................................................................................................................12 Hoofdstuk

1: Programma’s ...........................................................................................................14 Programma 1: Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft..............................14 Programma 2: Glas en Oud papier ............................................................................................17 Programma 3: Overhead ............................................................................................................19 Hoofdstuk 2: Financieel beleid .....................................................................................................20 §1. Omschrijving kosten en baten .............................................................................................20 §2. Inflatiecorrectie - indexatie / Meerjarenbegroting ...............................................................21 §3. Meerjarenbegroting 2024-2027 ...........................................................................................21 §4. Geprognosticeerde balans 2024-2027 .................................................................................22 §5. Verschillenanalyse ...............................................................................................................23 Hoofdstuk 3: Overige informatie ..................................................................................................24 §1.

Inleiding ...............................................................................................................................24 §2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing...........................................................................24 §3. Bedrijfsvoering ....................................................................................................................25 §4. Verbonden Partijen ..............................................................................................................25 §5. Treasury c.q. financiering ....................................................................................................26 Grafiek : Ontwikkeling afvalhoeveelheden ...............................................................................30 Deel II: Productbegroting .............................................................................................................31 Inleiding ........................................................................................................................................31 Uitgangspunten van de productbegroting ..................................................................................31

2

Hoofdstuk 1: Hoeveelheden, tarieven en kosten...........................................................................34 §1. Hoeveelheden per AVU-deelnemer.....................................................................................34 §2. Tarieven voor AVU-deelnemers .........................................................................................35 §3. Tarieven en kosten voor huishoudelijk rest- en grof afval ..................................................36 §4. Tarieven en kosten voor gft-afval ........................................................................................37 §5. Kosten injectienaalden/oude medicijnen .............................................................................37 §6. Infrastructurele kosten .........................................................................................................38 §7.

Kosten sorteeranalyses ........................................................................................................38 Hoofdstuk 2: Beheerskosten .........................................................................................................39 Deel III: Overige activiteiten welke de AVU uitvoert ..................................................................40 Administratie kunststof verpakkingen, drankenkartons en blik ................................................40 Textiel ........................................................................................................................................40 Verhuur containers ....................................................................................................................40 Afval van Utrecht ......................................................................................................................40 Bijlagen .........................................................................................................................................42

3

Aanbieding Voor u ligt de ontwerpbegroting 2024 - 2027 van de Afvalverwijdering Utrecht. Een begroting wordt vaak een lastig leesbaar stuk gevonden. Veel getallen en evenzoveel saaie tekst. Ook wij vonden dat de AVU-begroting wel een make-over kon gebruiken, waarmee de worsteling tussen de inhoudelijke vereisten volgens de BBV-regels en de wens voor een luchtig leesbare én informatieve begroting begon. Met deze ontwerpbegroting zijn we er nog niet, maar hebben we al wel enkele stappen gezet. Oordeelt u zelf, wij horen graag uw mening! Een begroting geeft een getrouw beeld van de financiële verwachtingen bij de vastgestelde kaders. Bij de AVU, - een uitvoerende organisatie -, zijn deze kaders weinig veranderlijk. Het grootste deel van de uitgaven, bijna 98%, ligt vast in de vorm van hoeveelheden x tarieven. Op de hoeveelheden heeft de AVU geen invloed, die worden door de gemeenten opgegeven en de tarieven liggen contractueel langjarig vast, echter wel met een mogelijkheid om te indexeren of bij te stellen als externe omstandigheden dat rechtvaardigen. Juist op het moment dat wij een prognose moeten doen van de financiële situatie van de AVU over een jaar, hebben wij te maken met exorbitant gestegen en nog steeds sterk fluctuerende energieprijzen als gevolg van de grote vraag naar energie en de oorlog in Oekraïne.

De dure energie werkt ook door in recyclingprocessen van grondstoffen en afvalverwerking, alsmede in de overslag en het transport. Daarbij komt ook nog de krapte op de arbeidsmarkt, waardoor lonen stijgen; als er al personeel te vinden is. Ook bij de AVU worden de gevolgen merkbaar in een hogere indexatie van de tarieven dan in voorgaande jaren. Het brede, en vooral ongewisse perspectief maakt daarom het aanbieden van een robuuste begroting kwetsbaar. Wij zullen het bestuur en onze deelnemende gemeenten wanneer dat nodig is, op actieve wijze blijven informeren over de ontwikkelingen. Met alle huidige onzekerheden bieden wij u de uitgewerkte ontwerpbegroting 2024 - 2027 op basis van actuele inzichten en beste vermogen aan.

4

Leeswijzer Deel I omvat de Programmabegroting 2024. Daarin wordt achtereenvolgens ingegaan op: • • • •

een omschrijving van de activiteit (de “wat” vraag); de wijze waarop uitvoering wordt gegeven aan de activiteit (de “hoe” vraag); kosten en baten; een aantal paragrafen, welke op basis van de comptabiliteitsvoorschriften (BBV) verplicht moeten worden opgenomen.

Deel II omvat de Productbegroting 2024, waarin onder meer zijn opgenomen kerngegevens en specificaties van de door de gemeenten (individueel) te betalen vergoedingen. Deel III betreft activiteiten die niet voor alle gemeenten worden uitgevoerd: de verhuur van containers, de inzameling en de verwerking van textiel en overige activiteiten die niet onder de kostenverevening vallen.

Tenzij uitdrukkelijk anders vermeld, zijn alle in deze begroting weergegeven bedragen exclusief BTW.

5

Inleiding De AVU is de gemeenschappelijke regeling van 25 Utrechtse gemeenten1. Een kleine bureauorganisatie die “in een notendop gezegd”, regelt dat het afval dat de gemeenten inzamelen op een verantwoorde wijze wordt afgevoerd en wordt verwerkt. In de statuten van de gemeenschappelijke regeling zijn de onderlinge afspraken tussen de gemeenten vastgelegd, kortom het “wat en het hoe”. De AVU betekent meer voor de gemeenten, naast het vervullen van haar basistaak adviseert zij de gemeenten over allerhande afvalonderwerpen én vergaart zij kennis op het vakgebied. Kennis, die de gemeenten weer ten goede komt.

De AVU en de afvalwereld De afvalwereld is complex, dynamisch en verandert in rap tempo. De zinken vuilnisbak en de vuilnisbelt behoren inmiddels tot een antiek verleden. Op dit moment gaat het over duurzaam, recycling en circulair. Waar eerst werd gesproken over afvalland, wordt nu gesproken over afvalwereld, globalisering heeft ook op dit vakgebied zijn intrede al gedaan. Bekend zijn de export van oud papier naar China en textiel naar Afrika, maar ook export van diverse deelstromen tussen West-Europese landen is gemeengoed geworden. Dit betekent dat niet alleen nationale wetgeving en nationale ontwikkelingen van invloed zijn op de afvalverwerking en de grondstofrecycling, maar dat deze activiteiten ook onderhevig zijn aan buitenlandse en globale invloeden. Zo heeft China jaren geleden een “green fence” opgetrokken, - een soort theoretische muur – en accepteerde slechts brandschoon oud papier, waardoor in Europa de oud papiermarkt ineenstortte. Ook heeft bijvoorbeeld de Chinese aanwezigheid in Afrika een enorme invloed op de export van textiel, deze is nagenoeg nul omdat China daar nu zelf nieuw en gebruikt textiel levert en import vanuit Europa daarmee nagenoeg heeft stilgelegd. Een deelstroom die wereldwijd serieuze problemen veroorzaakt wanneer deze in het milieu terechtkomt, is het kunststof verpakkingsafval, pmd.

De pmd-keten is in Nederland goed in beeld, echter niet overal ter wereld wordt er zorgvuldig mee omgegaan. Ook op deze deelstroom worden wereldwijd overheden kritischer en zullen wereldwijd wetgeving en gerichte aanpak de problematiek met betrekking tot de afvalfase van de verpakkingen moeten oplossen. Dat alle ketenpartners hierbij een grote verantwoordelijkheid hebben, moge duidelijk zijn. Er zijn dus (globale) ontwikkelingen gaande die de afvalwereld veranderen. Die variëren van producentenverantwoordelijkheid en preventie tot duurzaam hergebruik en recycling. Het ultieme doel is alle afval tot grondstof verwerken. We zijn daar echter nog niet. Deze ontwikkelingen maken de afvalwereld complex en vragen om lange termijnoplossingen. Hierin denkt de AVU landelijk mee en geeft zelf het goede voorbeeld door voor oud papier en textiel in de verwerkingscontracten transparantie te eisen en verwerking binnen Nederland hoger te beoordelen.

1

De gemeente Vijfheerenlanden waarvan na de herindeling de voormalige Utrechtse gemeente Vianen deel uitmaakt, is per 1/1/2021 geen AVU-deelnemer meer. Deze gemeente neemt nu deel in de g.r. Gevudo.

6

Afvalorganisaties kunnen vanuit hun positie in de afval- en grondstoffenketen invloed uitoefenen, al dan niet als gevolg van wetgeving. Zo kennen we de afvalstoffenbelasting op iedere ton te verbranden afval en de CO2-heffing welke ook bij afvalverwerking is opgelegd en mogelijk financiële consequenties gaat krijgen vanaf 2025, oplopend van € 30,00 tot € 125,00 per ton uitgestoten CO2 in 2030. Het is belangrijk om zo min mogelijk afval te verbranden en wanneer dit wel gebeurt, CO2-afvang te eisen. Ook wordt in Europees verband gewerkt aan impact-rapportages conform de Europese CSRD. De Corporate Sustainability Reporting Directive is een richtlijn waarin staat dat steeds meer bedrijven vanaf 2024 verplicht worden te rapporteren over hun impact op de mens en op het klimaat. De AVU bereidt zich samen met de CirkelWaarde-partners (zie bladzijde 10, “De AVU interregionaal”) hierop voor door zich in deze materie te verdiepen en deze zich eigen te maken en met het verzamelen van de benodigde data. Door het ontwikkelen van kennis en instrumenten behoudt de AVU voor de gemeenten de grip op de complexe en dynamische afvalwereld.

De AVU als aanbestedende dienst De basistaak van de AVU, het afvoeren en verwerken van het door 25 Utrechtse gemeenten ingezamelde afval bestaat uit het overslaan het afval uit de vuilniswagen in grote transportvrachtwagens of in schepen, waarna het naar de verwerkers gaat. Dit doet de AVU niet zelf. Voor deze werkzaamheden zijn contracten afgesloten. Deze contracten worden periodiek Europees aanbesteed. Het afval wordt overgeslagen op 3 locaties: Utrecht, Amersfoort en Ede.

7

Het plaatje laat zien waar het afval van de AVU-gemeenten wordt overgeslagen. De overslagwerkzaamheden in Utrecht zijn uitbesteed aan AVR, dit bedrijf is ook eigenaar van deze overslaglocatie. Zowel in Amersfoort als in Ede is met respectievelijk ROVA (AVU is aandeelhouder) en BV Afvaloverslag (een gezamenlijke BV van AVU en ACV Ede) een dienstverleningsovereenkomst gesloten voor de overslag en het transport naar de verwerkers, dat betekent dat deze opdrachten niet worden aanbesteed. Voor de verwerking van huishoudelijk restafval en grof huishoudelijk restafval is een overeenkomst gesloten met de bedrijven AVR en Attero die voor deze opdracht een combinatie hebben gevormd. Het huishoudelijk restafval dat in Utrecht wordt overgeslagen, wordt verwerkt door AVR in Rozenburg, het huishoudelijk restafval van de overslagen Amersfoort en Ede wordt verwerkt door Attero in Wijster. Het grof huishoudelijk restafval van alle gemeenten wordt onder de verantwoordelijk van AVR en Attero in onderaanneming verwerkt door Renewi in Nieuwegein.

Het gft-afval wordt verwerkt door Attero, op 2 locaties. Het gft-afval van de overslagen Amersfoort en Ede wordt (deels) vergist en gecomposteerd in Wilp en het gft-afval dat in Utrecht wordt overgeslagen wordt in Wijster tot compost verwerkt. Daarnaast organiseert de AVU de verwijdering van door inwoners bij apotheken of milieustraten ingeleverde oude medicijnen en injectienaalden. Deze dienstverlening is opgezet om te voorkomen dat deze afvalstoffen in het restafval, in andere afvalstromen of op straat terechtkomen en om te voorkomen dat deze via bijvoorbeeld de riolering in het milieu terechtkomen. Stadsbedrijven Utrecht verzorgt deze dienstverlening voor de AVU op basis van een dienstverleningsovereenkomst. Oude medicijnen en injectienaalden worden op afroep opgehaald bij milieustraten, apotheken en apotheekhoudende huisartsen. De verwerking ervan wordt door Renewi gedaan.

8

Ook glas en oud papier behoren tot de aan de AVU overgedragen afvalstromen. De inzameling van het glas uit de glascontainers wordt voor 14 gemeenten uitgevoerd door Stadsbedrijven Utrecht, op basis van een dienstverleningsovereenkomst met de AVU. Voor de overige gemeenten wordt de glasinzameling verzorgd door ROVA, RMN of ACV. Het glas wordt op basis van een contract verwerkt door het bedrijf Maltha in Heijningen. Voor de inzameling van het oud papier heeft de AVU een contract met het bedrijf Remondis. Gemeenten die niet zelf de inzameling in eigen beheer of op een andere wijze laten verzorgen, kunnen hiervan gebruikmaken. Het oud papier wordt op basis van een contract in de regio verwerkt door het bedrijf Smurfit Kappa op de locatie Renkum.

De AVU voor de gemeenten De AVU ontzorgt! De gemeenten hebben met hun deelname in de gemeenschappelijke regeling het huishoudelijk restafval, het grof huishoudelijk restafval, het gft-afval en het glas en oud papier aan de AVU overgedragen. Andere afvalstromen vallen buiten de regeling, maar ook die kan de AVU overnemen op verzoek van de gemeenten. De overgedragen afvalstromen worden door de AVU beheerd. De AVU besteed de contracten voor overslag, transport en verwerking periodiek Europees aan, beheert deze contracten en draagt zorg voor een juiste uitvoering daarvan. Tevens draagt de AVU zorg voor de financiële afwikkeling, wat inhoudt dat de opdrachtnemers dienen te worden betaald en dat de kosten en (in het geval van glas en oud papier) de opbrengsten worden doorberekend aan de gemeenten. Hiervoor wordt naast de financiële administratie ook een registratie van hoeveelheden bijgehouden. De AVU is vraagbaak! De AVU adviseert en ondersteunt de gemeenten desgewenst inzake het afvalbeleid, de afvalstoffenplannen en aanbestedingen op afvalgebied, dient als vraagbaak en geeft voorlichting in de vorm van notities of bijeenkomsten, al dan niet digitaal. Op de AVU-website kunnen de gemeenten informatie vinden over bijvoorbeeld de hoeveelheden. Een groot deel van de werkzaamheden voert de AVU-organisatie in eigen beheer uit.

Er is echter op onderdelen ook specifieke deskundigheid vereist die waar nodig incidenteel wordt ingehuurd. Periodiek stemt de AVU in samenspraak met de deelnemende gemeenten af of gerichte communicatie over de diverse afvalstromen provinciebreed dient te worden ondersteund en zal indien gewenst daartoe bestuursvoorstellen formuleren. De AVU vertegenwoordigt! De AVU behartigt ook de strategische belangen van de deelnemende gemeenten. Daartoe worden wetgeving en beleidsmaatregelen inzake afvalverwijdering en afvalverwerking regelmatig gemonitord en reageert de AVU waar nodig. Steeds vaker is de AVU als representant van een groot aantal gemeenten (als ware de AVU een brancheorganisatie), in het ontwerpstadium van wet- en regelgeving en beleid betrokken.

9

De AVU interregionaal Slim samenwerken! De afvalwereld verandert in rap tempo. Niet alleen ontwikkelen de verwerkings- en recyclingstechnieken zich steeds verder, maar ook regelgeving verandert, circulair en duurzaam zijn steeds prominenter in beeld en de verwerkingsbedrijven worden groter. Ook producenten van verpakkingen, voedsel en allerhande producten proberen een steeds meer invloedrijke rol te nemen bij de ontwikkeling van (rijks)afvalbeleid. Om de ontwikkelingen te begrijpen, aan de discussies deel te nemen, een mede-bepaler van het beleid te zijn én tegenwicht te bieden aan de afvalverwerkers en de producenten, moet een enorme inspanning worden verricht. Een kleine organisatie als de AVU heeft daarvoor geen mensen genoeg. Uitbreiden kan, maar samenwerken is slimmer. Daarom heeft de AVU samen met de partnerorganisaties ROVA (regio Zwolle) en Circulus (regio Deventer-Apeldoorn) de samenwerking CirkelWaarde opgezet, een samenwerking waarin gezamenlijk vorm en inhoud wordt gegeven aan duurzaamheid en aan de Circulaire Economie waarbij de beschikbare afvalstromen worden ingezet.

De focus ligt met name voor circulariteit hierbij op keukenafval en gft, oud papier, AEEA, textiel, en luiers. Er is het Expertisecentrum waarin kennis over afvalverwerking en recycling wordt vergaard en gebundeld, terwijl het Handelshuis gezamenlijke contracten aanbesteedt en beheert. Door deze samenwerking kunnen kosten die worden gemaakt ten behoeve van de uitbreiding van de kennis en ontwikkeling worden gedeeld en blijft deze kennis behouden voor de organisaties. Door gezamenlijke aanbestedingen staan de drie organisaties sterker ten opzichte van marktpartijen waardoor lagere tarieven en meer duurzaamheid kunnen worden behaald. De drie organisaties leveren aan CirkelWaarde een bijdrage in uren en euro’s. Via CirkelWaarde nemen de medewerkers van de drie organisaties deel in activiteiten van landelijk opererende organisaties (NVRD, BKN, Agentschap.nl) en zijn zij aanspreekpunt voor organisaties als CBS, VNG en het Ministerie van IenM. Dit “netwerken” stelt de medewerkers in staat te participeren in en te anticiperen op bepaalde ontwikkelingen en invloed te hebben op die ontwikkelingen. Een recent voorbeeld is de betrokkenheid van CirkelWaarde in het overleg over uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV).

De AVU onderhoudt met de CirkelWaardepartners inmiddels dan ook een uitgebreid relatienetwerk met overheden en andere organisaties om te kunnen participeren in en anticiperen op de ontwikkelingen op afvalgebied. De AVU legt met CirkelWaarde in de regio verbindingen tussen kennisinstituten, brancheorganisaties, non-profitorganisaties en het bedrijfsleven ter bevordering en ontwikkeling van de Circulaire Economie en afvalpreventie. Het uiteindelijke doel is het hergebruik en effectief recyclen van afval en grondstoffen en het voorkomen van afval. Naast de inspanningen met CirkelWaarde zet de AVU ook in op afvalpreventie. Ook in 2024 zal hiervoor wanneer nodig externe expertise voor worden ingehuurd. Uiteindelijk moet een eigen AVU-medewerker deze taak geheel of gedeeltelijk gaan overnemen (Zie “Afval van Utrecht”, blz. 40).

10

CirkelWaarde voor de gemeenten Samenwerking met resultaat! De samenwerking van de AVU met de CirkelWaardepartners biedt kansen. Gezamenlijk breiden we de kennis van de afvalwereld uit en vergroten we de rol in de afvalketen waar het invloed betreft, maar ook gezamenlijk inkopen of aanbesteden biedt voordelen. Zo is in 2022 begonnen met een uitruil van 25.000 ton gft met ROVA. HOVA-gft uit de regio Zwolle gaat normaliter naar een verwerker in Purmerend en het AVU-gft wordt deels verwerkt in Wijster. Dit betekent dat er door beide organisaties veel transportkilometers worden gemaakt. Door gebruik te maken van elkaars verwerkers, zonder dat contracten hiervoor behoeften te worden gewijzigd, worden nu jaarlijks zo’n 200.000 transportkilometers bespaard. Goed voor het milieu én de portemonnaie. Ook zijn in 2022 contracten die ROVA en Circulus al in gezamenlijkheid hadden afgesloten voor de afvoer en de verwerking van de afvalstromen van de milieustraten, beschikbaar gekomen voor de AVU-gemeenten. In oorsprong beheert de AVU de milieustraatstromen niet, dat doen de gemeenten zelf. Aan de AVU-gemeenten wordt nu de mogelijkheid geboden dat CirkelWaarde de milieustraatstromen onderbrengt bij de reeds gecontracteerde transporteurs en verwerkers. CirkelWaarde besteedt die contracten periodiek aan.

Maatwerk voor gemeenten, met plaatselijke of regionale transporteurs en verwerkers blijft mogelijk, CirkelWaarde ontzorgt de gemeenten en voert de contractonderhandelingen. Voor de AVU-gemeenten blijft de AVU het vertrouwde aanspreekpunt. Voor 2 AVU-gemeenten zijn op deze wijze in 2023 reeds flinke kostenbesparingen gerealiseerd. In 2023 zullen mogelijk meerdere gemeenten van deze mogelijkheid gebruik gaan maken. Samenwerking met toekomst! Bij aanbestedingen van de AVU, maar ook van collega-organisaties, blijkt telkens weer dat de marktwerking beperkt is. Dat heeft te maken met de beperkte overcapaciteit bij de verwerkers, waardoor grote tonnages die op de markt komen wanneer een contract afloopt, eigenlijk alleen door de verwerker kunnen worden gecontracteerd waar deze capaciteit vrijvalt. Men ziet dan ook weinig verschuiving van afval in de markt. Ook een nadeel van het huidige systeem is dat een organisatie afhankelijk is van de markttarieven die op het moment van aanbesteding gangbaar zijn. Deze kunnen laag, maar ook hoog zijn. CirkelWaarde onderzoekt de mogelijkheid om de grote afvalstromen (rest, gft en grof) te bundelen en deze vervolgens te verdelen in kleinere volumes, die door meerdere verwerkers, - ongeacht de bestaande contracten die die verwerkers met andere organisaties hebben -, kunnen worden verwerkt.

Hierdoor verwacht CirkelWaarde een betere marktwerking te creëren. Door jaarlijks een kleiner volume aan te besteden met variabele looptijden, - dus het totaal aan te besteden volume te spreiden over meerdere jaren en de tarieven vervolgens uit te middelen -, worden pieken en dalen in de verwerkingstarieven opgevangen en ontstaat er een door de jaren heen stabiel verwerkingstarief per deelstroom. De drie organisaties betalen dan gelijke tarieven voor gelijke deelstromen.

11

Deel I: Programmabegroting 2024 Inleiding De programmabegroting omvat in feite de kaders waarbinnen de AVU opereert, zijnde de contracten én de bedrijfsvoering. Aanbestedingen met een looptijd van circa 4 jaar of langer en de mogelijkheid om te verlengen, garanderen stabiliteit in de begrotingen. Grote veranderingen in de contractafspraken met betrekking tot de afvalstromen of wijziging ervan door externe factoren worden, indien deze tijdig bekend zijn, in de begrotingen verwerkt of er vinden na vaststelling van de begrotingen begrotingswijzigingen plaats. Per deelstroom en voor de bedrijfsvoering volgt hieronder een overzicht van de uitgangspunten. Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval Er worden voor 2024 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze afvaldeelstromen die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de begroting. Met ingang van 2023 is door de Rijksoverheid naast de afvalstoffenbelasting ook een CO2-heffing opgelegd. Momenteel bedraagt deze nog € 0,00 per ton te verbranden afval, echter dit bedrag zal met de jaren gaan oplopen. Glas Er worden voor 2024 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze deelstroom die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de productbegroting.

Oud papier Er worden voor 2024 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze deelstroom die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de productbegroting. Huishoudelijk textiel In 2021 hebben 11 gemeenten interesse getoond in een door de AVU uit te schrijven aanbesteding van de verwerking van textiel, met als optie inzameling. Op basis van de aanbestedingsresultaten is gebleken dat een redelijke vergoeding per ton textiel mogelijk is. Per 1 januari 2023 is de producentenverantwoordelijkheid van toepassing. Dat wil niet zeggen dat deze al direct van invloed is op de gegunde opdracht, omdat met het van toepassing verklaren van de UPV feitelijk alleen de startdatum van de uitwerking en de effectuering van de afspraken tussen de producenten en de gemeenten is bepaald. De planning is dat in de periode 2023 tot 2025 de UPV wordt ingevuld. De invloed op de gegunde opdracht valt daarom nu nog niet te voorspellen. De AVU streeft ernaar de deelstroom textiel uiteindelijk in beheer te krijgen overgedragen van de gemeenten. Vooralsnog wordt textiel nog niet opgenomen in de programma- en de productbegroting voor 2024. AVU-bedrijfsvoering Er worden voor 2024 geen wijzigingen voorzien in de AVU-bedrijfsvoering die van invloed kunnen

12

zijn op de productbegroting. Relatie met de productbegroting Ter onderbouwing van de geraamde uitgaven in de programmabegroting, worden in de productbegroting de gegevens verstrekt per product, zoals de geraamde hoeveelheden te verwerken afval, de tarieven per eenheid, specificatie van de beheerskosten, de toerekening aan de gemeenten en de vereveningsregeling.

13

Hoofdstuk 1: Programma’s Programma 1: Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft Wat te doen In de gemeenschappelijke regeling is vastgelegd dat de AVU zorgdraagt voor een goede, reguliere en milieuverantwoorde verwijdering van het door de gemeenten ingezamelde huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval. Realisatie (hoe) De AVU heeft op 1 januari 2024 de volgende contracten voor de verwerking van huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval: Afvalverwerking Omschrijving

Contract

Verwerking restafval en grof restafval Verwerking gft

Ingang

Einde

Verlenging Einde na verlenging

AVR-Attero 1-1-2021

31-12-2026

2x 2 jaar

31-12-2030

Attero

31-12-2026

2x 2 jaar

31-12-2030

1-1-2021

Voor overslag en transport voor de regio’s Utrecht, Amersfoort en Veenendaal heeft de AVU een contract met AVR en als aandeelhouder DVO’s met ROVA en BV Afvaloverslag afgesloten: Afvaloverslag en -transport Omschrijving

Contract / DVO

Ingang

Einde

Verlenging Einde na verlenging

O&T restafval en gft regio I

AVR

1-1-2021

31-12-2026

2x 2 jaar

O&T restafval en gft regio II

ROVA NV

1-1-1984

Onbepaalde tijd, opzegtermijn onbepaald

O&T restafval en gft regio III

BV Afvaloverslag

1-1-2012

Onbepaalde tijd, opzegtermijn 2 jaar

31-12-2030

Met Stadsbedrijven Utrecht zijn er DVO’s afgesloten inzake de inzameling van oude medicijnen en injectienaalden, maar ook voor de inzameling van luiers en incontinentiemateriaal. Met CirkelWaarde is de AVU een pilotproject gestart voor de verwerking van deze afvalstroom. Oude medicijnen & injectienaalden en luiers & incontinentiemateriaal Omschrijving

Contract

Ingang

Einde

Verlenging Einde na verlenging

Inzameling oude med. & inj.

Stadsbedrijven

1-1-2025

31-12-2025

5x 1 jaar

31-12-2030

Inzameling luiers en incomat.

Stadsbedrijven

1-4-2022

30-6-2026

5x 1 jaar

30-6-2031

14

Kosten en baten Overzicht van kosten en baten 2023

●

Afvoer, hergebruik en verwerking van afval en grondstoffen Vereveningsregeling

●

Advisering en ondersteuning van gemeenten

●

Personele kosten

Kosten ●

Totaal Baten ● Totaal Saldo

Bijdragen deelnemende gemeenten

2024

2025

48.046.078 53.801.365 54.780.000 -

-

-

100.000 100.000 100.000 330.000 300.000 300.000 48.476.078 54.201.365 55.180.000 48.476.078 54.201.365 55.180.000 48.476.078 54.201.365 55.180.000 0 0 0

Verschillenanalyse Om dezelfde grootheden te vergelijken, moeten in feite de programma’s 1 én 2 worden vergeleken met programma 1 uit de begroting van 2023. Dan vallen de kosten in 2024 8,7% hoger uit (€ 4.225.249) dan de kosten in de begroting van 2023. Dit resultaat is de som van het indexeren van de tarieven en de minderopbrengst van het oud papier. De stijging van de tarieven is tweeledig. Een deel zou feitelijk al in 2023 moeten worden zijn verwerkt. Mogelijk is de begroting voor dat jaar te laag geraamd omdat op het moment van totstandkoming van die begroting, - eind 2021 -, de forse indexaties nog niet in beeld waren. Het andere deel van de kostenstijging kent zijn oorzaak in oplopende kosten voor logistiek en personeel en in de gebruikelijke indexatie van de contracten, die ook in 2024 wat hoger lijkt te worden. Het is goed om de toegerekende personele kosten toe te lichten. Deze lijken in het overzicht te dalen met 10%, terwijl deze in werkelijkheid toenemen. Het betreft hier de toegerekende personele kosten die in 2023 € 330.000 bedroegen in één programma voor alle deelstromen. In 2024 is dit programma gesplitst in 2 programma’s en dienen de personele kosten van de 2 programma’s te worden opgeteld en bedragen derhalve voor 2024 € 350.000. Een stijging van € 20.000 of 6%.