Agendabundel
Tekst van het document
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) stelt dat dit college en colleges in de regio blijkbaar een negatief mensbeeld hebben en hiernaar handelen. Dit is in veel voorstellen terug te zien. Het instellen van regels en boetes zijn daar goede voorbeelden van. Amsterdamse toestanden met tijdelijke verhuur van woningen heeft de heer Bos in Utrecht niet gezien. Nut en noodzaak van het invoeren van een meldplicht en publicatieverboden ontbreken. De regionale Huisvestingsverordening hiervoor wijzigen vindt de heer Bos niet wenselijk. Stadsbelang Utrecht vindt het wel wenselijk om enige wijzigingen toe te passen waar het de woonruimtetoedelingssystematiek betreft. Zo goed als alle Utrechtse sociale huurwoningen worden toegewezen aan mensen uit andere plaatsen, uit andere landen, en urgentiegevallen. Er blijft geen woning over voor de reguliere Utrechtse woningzoekende. Het college doet er niets aan om dit te veranderen. Stadsbelang Utrecht wil de wachttijden verkorten en de slaagkansen voor de Utrechtse woningzoekende verhogen. Daarom dient de fractie een amendement in waarin wordt besloten de bindingsregel in artikel 2.4.5 van de verordening van toepassing te verklaren voor het gehele grondgebied van de gemeente Utrecht en daarin lid 4, "niet lokaal woningzoekende", door te halen. De heer Van der Zweth (PvdA) stelt dat Utrecht onbetaalbaar is en een chronisch woningtekort heeft.
Met een laag middeninkomen maak je weinig kans om een woning te vinden en beleggers kapen zo'n 40% van de woningen weg. Zaken als vakantieverhuur zijn natuurlijk koren op de molen van degenen die op die woningen willen verdienen. Dit moet steviger aangepakt worden. Die noodzaak is er in de stad. Hier ging het in de commissie over. De professionalisering en de hoeveelheid dagen verhuur die ver boven de 60 ligt maken dat hier echt wat gedaan moet worden. Wat de PvdA betreft staat het college nog te veel op de rem. Het gaat met een registratie- en meldplicht aan de slag, maar gaat niet een stap verder met een vergunningsplicht. Dit is wel nodig om maximaal grip te
14
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 krijgen. In Utrecht is de urgentie er en met een vergunningsplicht kan hierop ingegrepen worden. Zo kun je een maximumaantal dagen bij kamerverhuur instellen, kun je werken met een leefbaarheidstoets en kun je een gebiedsgerichte aanpak introduceren. Die geeft heel veel mogelijkheden om daar als gemeente regie op te voeren en het goed te regelen met elkaar. De PvdA zal, samen met de SP, de PvdD en DENK met een amendement komen om een vergunningsplicht aan het voorstel toe te voegen. De heer Peters (D66) vraagt bij wie de PvdA de kosten voor zo’n vergunningsplicht neer wil leggen. De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat er niet met leges en dergelijke gewerkt hoeft te worden. Er kan een klein bedrag gevraagd worden om het een beetje te dekken, maar dit is niet wat de PvdA beoogt. De kosten zullen dan dus bij de gemeente liggen. De heer Peters (D66) vraagt of de heer Van der Zweth kan inschatten hoeveel dit de gemeente gaat kosten en welk probleem er daadwerkelijk mee wordt opgelost. De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat dit twee heel verschillende vragen zijn en dat dit leidt tot een rituele dans over wat er financieel gezien wel en niet mag. Eerder lag er een voorstel waarvan de dekking ergens begin juli vastgesteld zal worden.
Als een coalitiepartij het doet mag het wel en als een oppositiepartij het doet mag het niet. De heer Van der Zweth gaat hier niet in mee. Het zal iets kosten, maar levert ook iets op. Het komt ten goede aan de leefbaarheid. Er kunnen afspraken met de buurt gemaakt worden. Er kan op kamerverhuur ingegrepen worden als er structurele Airbnb-verhuur plaatsvindt. Dit zal zich voor een deel uitmiddelen. De heer Peters vroeg ook wat voor probleem ermee opgelost wordt. Airbnb concentreert zich in specifieke wijken, de binnenstad en Lombok. Nu is er geen enkele mogelijkheid om dit gebiedsgericht aan te pakken. Met een vergunningsplicht is die mogelijkheid er wel. De heer Peters (D66) stelt vast dat de PvdA problemen wil oplossen op papier, maar niet echt nadenkt hoe dit in de praktijk uitgevoerd kan worden. Een vergunningsplicht gaat volgens D66 niet bijdragen aan een oplossing. De heer Dekkers (GroenLinks) vertelt dat GroenLinks in de commissie gezegd heeft ook wel voor een vergunningsplicht te zijn. De registratieplicht is voorwaardevrij en GroenLinks wil juist aan de voorkant kunnen controleren of de verhuurder een vaste bewoner is en ook voorwaarden kunnen stellen, bijvoorbeeld, zoals de PvdA aangeeft, goed verhuurderschap en nabuurschap. Eventueel kan er ook gebiedsgericht beleid gevoerd worden.
De heer Dekkers stelt dat de registratieplicht kosteloos is en vraagt of hij goed begrijpt dat de PvdA bij een vergunningsplicht met lage leges of geen leges wil werken. Wat betreft de praktische uitvoerbaarheid vraagt hij of de vergunningsverlening niet zo veel hoeft af te wijken van de registratie. Als je het andersom zou doen, is er nog veel extra werk, bijvoorbeeld om te controleren wie de vaste bewoner is. De heer Van der Zweth (PvdA) bevestigt de laatste opmerking van de heer Dekkers. Daar zit niet zo veel verschil in. Het zal niet in de kosten gaan lopen. De vergunningsplicht is niet bedoeld om een kostenpost op te werpen voor mensen en kan dus goedkoop of gratis zijn. Het gaat erom dat je kunt sturen met vergunningen. Tussendoor werd gezegd dat registratieplicht geen geld kost. De raad heeft de Voorjaarsnota inmiddels onder embargo. Het is wel degelijk een kostenpost. Voor een vergunningsplicht is dat niet anders. De heer Peters stelt dat er geen problemen mee opgelost worden. Hij heeft blijkbaar niet geluisterd. Met een vergunningsplicht kan afgesproken worden dat mensen er zelf gaan wonen. Er kan een maximumaantal dagen afgesproken worden. Er kan een aanpak opgezet worden. Er kan een leefbaarheidstoets gedaan worden. Dat kan anders allemaal niet en wordt hiermee toegevoegd.
De heer Peters (D66) stelt dat het onaantrekkelijk maken om een kamer of woning te verhuren het enige is wat toegevoegd wordt. Weet de heer Van der Zweth wat de gemiddelde prijs is voor een Airbnb-woning in Utrecht? De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat het hier niet om gaat. Er worden nu 400-500 woningen aan de woonvoorraad onttrokken omdat er structurele verhuur plaatsvindt. Er heeft een grote mate
15
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 van professionalisering plaatsgevonden. 40% van de woningen wordt meer dan 60 dagen verhuurd en 25% van de woningen wordt meer dan 125 dagen verhuurd, terwijl meer dan 60 dagen nu eigenlijk niet mag. Dat is het probleem. Met een vergunningsplicht kun je daar meer aan doen dan met wat het college nu voorstelt. Als je de woningvoorraad betaalbaar wil houden, moet je af en toe durven dit soort keuzes te maken. De heer Van Dalen (VVD) vindt dat er helemaal geen probleem is. D66 schetste dat net ook al. De vergunningsplicht is dus overbodig. Er is een registratieplicht en een 60-dagengrens. Een meldplicht is niet nodig. De heer Van Dalen gaat ervan uit dat D66 meestemt met het amendement, omdat de fractie in het commissie exact hetzelfde heeft gezegd. De heer Van der Zweth (PvdA) hoort dat het met een registratieplicht allemaal gehandhaafd kan worden. Dat is gewoon niet het geval. Met de registratieplicht kun je enigszins grip hebben op wie er verhuurt, maar als je het aantal dagen wilt controleren, heb je minimaal een meldplicht nodig. Als je goede afspraken met de buurt en de omgeving wilt maken, heb je een vergunning nodig. Er volgt een schitterend amendement. Als dat het haalt, kan het voorstel op de steun van de PvdA rekenen. Als het amendement het niet haalt, krijgt het voorstel geen steun.
Afsluitend komt de heer Van der Zweth op de 60 dagen. Twee maanden is best lang. Dat is aantrekkelijk voor professionele partijen en beleggers, maar voor particulieren die hun woning even willen onderverhuren wanneer ze op vakantie zijn, is dat veel meer dan nodig is. Mensen gaan gemiddeld drie, drieënhalve week op vakantie per jaar. Daar heb je echt die 60 dagen voor nodig. Namens dezelfde coalitie zal er ook een amendement komen om de grens van 60 naar 30 dagen te brengen. De heer Peters (D66) stelt dat het verhuren van je woning, als je een weekendje of weekje weg wil, een win-winsituatie oplevert. De verhuurder wint, omdat hij een leuk zakcentje overhoudt en op vakantie een keer lekker uit eten kan gaan. De huurder wint ook, omdat hij de mogelijkheid krijgt om eens te ervaren hoe het is om te leven als een Utrechter. Wie wil dat nou niet? De stad en haar ondernemers winnen er ook bij. Dat is het belangrijkste. Utrecht profiteert van toerisme en dus ook van mensen die particulier hun woning kunnen verhuren. Maar liefst 8% van de banen in Utrecht komt voort uit de vrijetijdseconomie. Vanzelfsprekend moet het natuurlijk wel binnen de perken blijven. Voorkomen moet worden dat beleggers een woning professioneel gaan verhuren.
Dat leidt enerzijds tot woningonttrekking en anderzijds is er bij anonieme professionele verhuurders veel minder sprake van sociale controle, bijvoorbeeld in het geval van overlast. Het raadsvoorstel zorgt voor de juiste teugels om aan te trekken om particuliere vakantieverhuur beheersbaar te houden. De registratieplicht zorgt ervoor dat verhuurders daadwerkelijk op het adres moeten wonen en de meldplicht ziet erop toe dat de 60-dagennorm wordt nageleefd. Kortom, dit zijn stappen in de goede richting om het voor iedereen leuk te houden. Het lijkt de D66-fractie dan ook erg onverstandig om nu al direct allemaal papieren tijgers, overigens zonder directe aanleiding, op te zetten die de gemeente dan een vergunningsplicht zou noemen. Er kan eerst bekeken worden wat het effect is van een meld- en registratieplicht. Dat zijn al stappen in de goede richting om de situatie beheersbaar te houden. De heer Van Dalen (VVD) hoorde de heer Peters in de commissie zeggen dat hij liever ook geen meldplicht wilde hebben, omdat de registratieplicht en de 60-dagengrens genoeg zijn. Waarom wil hij het nu opeens wel? Hoe komt dat? Is hij onder druk gezet door zijn eigen wethouder? De heer Peters (D66) denkt dat de heer Van Dalen de commissievergadering nog eens moet terugkijken. Hij was gewoon voor een meldplicht.
Hij stelt echter ook dat je het het liefst niet zou willen, maar om de professionele verhuur tegen te gaan is een meldplicht gewoon nodig om de 60dagennorm niet te overschrijden. De heer Dekkers (GroenLinks) hoort de heer Peters zeggen dat een vergunningsplicht een papieren werkelijkheid zou zijn. Is het niet juist andersom? Als er geen registratie-, meld- en vergunningsplicht zou zijn, zou er niet juist dan aan papieren werkelijkheid zijn met de schijn alsof er geen probleem zou zijn en er geen overlast zou zijn? Dat is juist een valse papieren werkelijkheid die de gemeente tegen moet gaan.
16
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 De heer Peters (D66) constateert dat hij een andere definitie van een papieren werkelijkheid heeft dan de heer Dekkers. Hij vindt het een papieren werkelijkheid als er nu regeltjes bedacht worden die in de praktijk of moeilijk uitvoerbaar of moeilijk handhaafbaar zijn. Hoe meer regeltjes er komen, bijvoorbeeld een vergunningsplicht, hoe minder praktisch uitvoerbaar het uiteindelijk wordt en hoe meer papieren werkelijkheid. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt wat er zo ingewikkeld is aan het opnemen van een vergunning als vereiste als men zich registreert. De heer Peters (D66) antwoordt dat het opnemen van een vergunning an sich niet ingewikkeld is, maar dat alle randvoorwaarden en zaken als een leefbaarheidstoets die de PvdA-fractie er graag in wil hebben, ervoor zorgen dat het zo onaantrekkelijk wordt om een woning te verhuren dat er überhaupt geen woningen meer op de markt komen voor de particuliere toeristische verhuur. Hij zou een tegenvraag aan de heer Van der Zweth willen stellen. Gunt hij het mensen met een kleine portemonnee – Airbnb is soms wel de helft goedkoper dan een hotelkamer – niet om een citytrip te maken naar Utrecht? De heer Van der Zweth (PvdA) gaf net aan dat die leges wat hem betreft kosteloos kunnen zijn. Dat verandert dus niks aan de prijzen. Hij wil de heer Peters corrigeren.
Deze beweerde dat de PvdA met het amendement allemaal eisen wil opnemen. Dat is niet het geval. In het amendement wordt vastgelegd dat er een vergunningsplicht komt. Daarbij heb je de mogelijkheid om dat soort zaken op te nemen. Het is vervolgens weer aan het college hoe dat eruitziet. De heer Schipper (SP) vraagt waarin dit debat verschilt van dat in de commissie. De heer Peters (D66) zal niet uitgebreid reageren. De registratie- en meldplicht zijn precies gericht op de problemen die opgelost moeten worden. Een vergunningsplicht, zoals de heer Van der Zweth wil, is onverstandig. Het probleem in dit vraagstuk zit in de professionele verhuur. Hier is de melden registratieplicht voor. Overlast moet gewoon aangepakt worden. Overlast is overlast, of het nu afkomstig is van een Airbnb-woning of van een studentenhuis. Daar moet gehandhaafd worden. Daar heeft de gemeente geen vergunningen voor nodig. De heer Peter rondt af met enkele vragen. De boetes lijken nu namelijk buitenproportioneel hoog. Enerzijds is het goed om malafide verhuurders stevig aan te pakken, anderzijds is het zorgelijk voor de welwillende verhuurder die per ongeluk een overnachting vergeet te melden of 61 in plaats van 60 dagen verhuurt.
Hoe gaat de wethouder met laatstgenoemde gevallen om? Kan er op een redelijke manier gehandhaafd worden en is er geen beter boetesysteem denkbaar? Dan nog een vraag over de begripsbepaling van de bed and breakfasts. De heer Peters heeft zorgelijke berichten gekregen van b&b-eigenaren die vrezen dat er met de wijziging van het begrip, dat ze altijd aanwezig moeten zijn, niet meer een avondje naar het theater kunnen of uit eten kunnen gaan en daadwerkelijk altijd fysiek aanwezig moeten zijn. Is dat zo? Moet de b&b-eigenaar dus altijd in alle gevallen aanwezig zijn? Ook hier luidt de vraag of het op een redelijke manier te handhaven is. Hoe kijkt de wethouder daartegenaan? Mevrouw Zwinkels (CDA) hoorde D66 een aantal keer spreken over handhaving, maar vervolgens hoorde ze geen enkel commentaar op het hele meldsysteem. Wat stelt D66 nu dan voor? Gaan de boetes verlaagd worden? De heer Peters (D66) antwoordt dat het voorstel van D66 is om een proportioneel en afschrikwekkend boetesysteem in te richten. Er is een moeilijk probleem. Je wilt de welwillende verhuurders niet tot last zijn en geen torenhoge boetes geven. Daar is men het raadsbreed over eens. Men is het er ook over eens dat men de professionele verhuurders voldoende wil afschrikken.
De heer Peters stelt dan ook voor om gezamenlijk een mooi amendement of plan in te dienen om te zorgen dat het afschrikkend werkt, maar ook proportioneel is. Mevrouw Zwinkels (CDA) is benieuwd naar de proportionaliteit. De gemeente heeft haar zaak niet op orde en noemt daarom heel grote afschrikwekkende bedragen, terwijl er ook geïnvesteerd zou kunnen worden in de pakkans of de capaciteit op handhaving. Hoe kijkt D66 daarnaar?
17
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 De heer Peters (D66) kan zich hier helemaal in vinden. Hij wil het geld dat de heer Van der Zweth in de vergunningsplicht wil stoppen in de handhaving stoppen. Dan wordt ook nog overlast aangepakt die niet uit Airbnb voorkomt. In 2019 waren er maar elf gevallen van overlast door Airbnb. Er worden dus altijd problemen van gemaakt alsof we in Amsterdam wonen en de rolkoffers hier over de gracht gaan. Dat is niet het geval. De heer Van Dalen (VVD) is blij dat D66 zegt dat er geen probleem is. Hij vraagt zich af waarom de fractie dan voor een meldingsplicht is, want dat is niet in lijn met elkaar. En kan D66 instemmen met het amendement van de VVD waarin gesteld wordt dat de boetes veel te hoog en buitenproportioneel zijn? De Utrechter die een weekje iets verhuurt en een melding verhuurt, krijgt duizenden euro’s boete, komt in de problematische schulden en wordt vermorzeld door de overheid. Wat vindt D66 daarvan? De heer Peters (D66) heeft duidelijk aangegeven dat er wel een probleem is en dat is de professionele verhuur. Die onttrekt woningen aan de markt en kan ook tot overlast leiden. Maar het probleem van overlast, dat hier vaak door andere partijen wordt geschetst, ziet D66 niet als een structureel probleem. Wel is er het probleem van het overschrijden van de 60 dagen en de professionele verhuur.
Ook over de buitenproportionele boetes had de heer Peters al eerder gesproken. Hij wil gezamenlijk met de raad kijken of er een amendement ingediend kan worden zodat de boetes afschrikwekkend zijn en het zojuist geschetste probleem oplossen en proportioneel zijn voor de goedwillende verhuurder. De heer Dekkers (GroenLinks) had in de commissie al aangegeven dat Utrecht geen Dubrovnik of Amsterdam is, maar dat ook niet moet worden. Gewenste toeristische verhuur moet mogelijk gemaakt worden, maar ongewenste verhuur moet stevig aangepakt kunnen worden en daar moeten nu maatregelen voor getroffen worden. GroenLinks is blij met de toezegging van de wethouder dat de inzet is om per 1 januari 2022 de meldplicht in te laten gaan. De heer Dekkers gaat er dan ook van uit dat de wethouder de raad tijdig informeert als dat onverhoopt niet zou lukken. De fractie is in ieder geval niet gecharmeerd van suggesties om die hele meldplicht maar uit te stellen. GroenLinks is ook blij met de aanpassing van de tekst in het voorstel over de derde overtreding en ook blij met de verheldering over de schaarstegrens. Er blijft nog steeds wat onduidelijkheid over de toeristische verhuur van kamers of delen van de woning. Alle verhuur van hele woningen, delen van de woningen of kamers aan mensen die niet ingeschreven zijn is toeristische verhuur.
Alleen als voldaan is aan de voorwaarden voor bed and breakfasts is de 60 dagengrens niet van toepassing, volgens GroenLinks. Kan de wethouder dit nogmaals bevestigen? Mevrouw Zwinkels (CDA) merkt op dat het onderscheid op papier wel gemaakt kan worden tussen bed and breakfasts en andere verhuur, maar er ontstaan ook een soort mengvormen die zichzelf bed and breakfast noemen. Hoe kijkt GroenLinks daarnaar? En kan GroenLinks ook wat schappelijker zijn over die permanente verblijving? De heer Dekkers (GroenLinks) begint met het laatste punt. Ook GroenLinks vindt natuurlijk niet dat een verhuurder geen boodschap kan doen of even naar de kroeg moet kunnen gaan. Tegelijkertijd is het gastheer- of gastvrouwschap echt onderdeel van het concept bed and breakfast. Het aanwezig zijn is daar een belangrijk onderdeel van. Er is al aan de wethouder gevraagd hoe hij dat precies invult. Met betrekking tot het eerste punt wil GroenLinks niet meegaan met suggesties dat er een vage grens is tussen bed and breakfasts en vakantieverhuur. Die grens is helder. Je bent aanwezig en meer dan de helft van de ruimte is eigen woonruimte. Hier wil GroenLinks aan vasthouden. Er mogen geen schijnconstructies gemaakt worden om de 60-dagengrens te ondergraven. Mevrouw Zwinkels (CDA) stelt dat het geen schijn is, maar echt gebeurt.
Er zijn voorbeelden in de stad waarin er een beheerder wordt aangesteld om de bed and breakfast te runnen. De gemeente moet niet naïef zijn. De grenzen worden opgezocht. Het CDA zoekt naar een samenwerking met GroenLinks om dat te monitoren en goed in de gaten te houden. De heer Dekkers (GroenLinks) is het op één punt met mevrouw Zwinkels eens: de gemeente moet goed monitoren wat er gebeurt bij sleutelbedrijven, bij zogenaamde beheerders en dat soort dingen. Maar hij is het er absoluut niet mee eens dat de gemeente mee moet gaan met mensen die de
18
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 grenzen opzoeken. Het moet scherp blijven dat een bed and breakfast echt iets anders is dan vakantieverhuur. Juist bij de mensen die de grenzen opzoeken zit de vakantieverhuur die de gemeente niet wil. De bestuurlijke boetes moeten afschrikwekkend zijn, maar proportioneel. Ook wat GroenLinks betreft zijn de boetes voor de eerste overtreding in het raadsvoorstel erg hoog. Tegelijkertijd is GroenLinks tegen een systeem waarin boetes vervangen worden door waarschuwingen. Dat ondergraaft de regel dat bij herhalende overtredingen een jaar verbod op verhuur opgelegd kan worden. GroenLinks heeft twee concepten over een amendement voor proportionele, maar wel afschrikwekkende boetes rondgestuurd aan de wethouder, ambtenaren en de woordvoerders in de raad. In het ene voorstel wordt er voor de eerste boete uitgegaan van een lage boete van een vast bedrag. In een ander voorstel wordt er voor de eerste boete uitgegaan van een bedrag dat gerelateerd is aan de huurprijs. De ambtenaren vinden de koppeling aan de huurprijs erg ingewikkeld. Dit brengt extra werk met zich mee. Het voordeel is wel dat je de verhuurder van een studentenkamer op dezelfde manier beboet als de verhuurder van een grachtenpand aan de Nieuwegracht. Iedereen heeft het voorstel gezien. Het CDA presenteert zo ook nog een voorstel.
Er moet een debat gevoerd worden over wat de uitgangspunten zijn voor de boetes. Wat GroenLinks betreft zijn die laag bij een eerste overtreding, maar heel fors bij verdere overtredingen. Na het debat kan de raad misschien tot één amendement komen. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) heeft gezien hoe Utrecht omgaat met boetes wanneer het gaat om verhuur van woningen, bijvoorbeeld aan meer dan twee huurders. Vaak wordt er een last onder dwang opgelegd. Dat is een voorwaardelijke boete. Maar bij toeristische verhuur gaat er kennelijk gewerkt worden met feitelijke boetes. Als de heer Dekkers het toch over boetes wil hebben, is hij dan niet geïnteresseerd in hoe er feitelijk wordt omgegaan met het opleggen van boetes bij woonfraude en dergelijke? Er wordt hier gedaan alsof het een goed instrument is, maar in de praktijk werkt het niet zo. De heer Dekkers (GroenLinks) wil nu niet discussiëren over alle boetes in de Huisvestingsverordening. Het moet vandaag gaan over de boetes voor de toeristische verhuur. De heer Dekkers heeft begrepen dat er ook overwogen wordt om te werken met standaardboetes waarbij het altijd mogelijk is om in individuele gevallen naar redelijkheid af te wijken van die boete. De heer Dekkers kan zich hier wat bij voorstellen, maar is niet zo gecharmeerd van het voorstel omdat er onzekerheid komt en het risico van rechtsongelijkheid ontstaat.
Kan de wethouder hierop reflecteren? De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt wat nou een groter probleem is. Is dat woonfraude, in de zin dat er meer dan aan twee personen wordt verhuurd, of is toeristische verhuur een groter probleem? De heer Dekkers (GroenLinks) is het met de heer Bos eens dat de woningmarkt op het moment op meerdere manieren wordt verstoord, met name door allerlei beleggers die zoeken naar allerlei verdienmodellen. Ook buiten dit onderwerp wil de heer Dekkers samen met de heer Bos dit soort dingen terugdringen. De heer Van Heuven (PvdD) hoort de heer Dekkers spreken over een schalensysteem. Zou GroenLinks dan ook bereid zijn om die boete tot aan het totale plafond te laten gaan, zoals nu in Amsterdam gebeurt, maar waar het college in Utrecht niet voor kiest? De heer Dekkers (GroenLinks) antwoordt dat in het voorstel, maar ook in het amendement, de boetes bij herhalende vergrijpen behoorlijk hoog zijn. Ze zijn in verhouding tot de prijzen in Utrecht. GroenLinks zou niet nog hoger willen gaan. Bovendien is er de belangrijke regel dat er bij een derde overtreding een verbod voor een jaar opgelegd kan worden. Dat is een stevige maatregel en de heer Dekkers gaat ervan uit dat die ook wordt toegepast. De heer Van Heuven (PvdD) merkt op dat financiële prikkels het beste werken.
Waarom zou bij een tweede of derde overtreding dan niet de grootst mogelijke boete opgelegd worden? De heer Dekkers (GroenLinks) vindt dat er een proportionele, maar zeker ook afschrikwekkende
19
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 boete opgelegd moet worden bij herhaalde overtredingen. Omdat GroenLinks wil dat zo veel mogelijk mensen zich registreren en echt meewerken aan het meldingssysteem, wil de fractie bij de eerste boete wel wat coulanter zijn. De voorzitter vindt dat er buitenproportioneel lang over dit onderwerp wordt gesproken. De heer Dekkers (GroenLinks) heeft een punt van orde. In de commissie is het debat uitgebreid gevoerd. Het boetesysteem is daar echter minder aan de orde geweest. De heer Van der Zweth (PvdA) voegt hieraan toe dat het commissiedebat snel afgerond moest worden, omdat de wethouder voor de avondklok thuis moest zijn. Een tweede termijn is er toen bij ingeschoten. De voorzitter vindt dat het debat dan nog een keer in de commissie gevoerd had moeten worden. De heer Van Dalen (VVD) vraagt of GroenLinks het met de VVD eens is dat het buitenproportioneel is dat iemand met een flatje in Overvecht die 61 dagen zijn woning verhuurt in plaats van 60 een heel hoge boete krijgt en een tweede keer € 21.000 boete. De heer Dekkers (GroenLinks) antwoordt dat in het voorstel van GroenLinks staat dat voor een overschrijding van een of twee dagen een relatief lage boete gegeven kan worden. Als het meer dagen zijn, moet je een hogere boete geven.
Deze regels zijn er al langer en je moet ervan uitgaan dat iedereen op een gegeven moment die regels kent. Die moeten gehandhaafd worden. De heer Van Dalen (VVD) vraagt of de heer Dekkers het toch niet met hem eens is dat € 21.000 extreem is. Mensen worden vermorzeld door de gemeente, en dat met een flat in Overvecht, Kanaleneiland of Tuinwijk. De heer Dekkers (GroenLinks) antwoordt dat iemand, als hij al een keer gewaarschuwd is, weet wat hij niet moet doen. Als je die grens opzoekt, ben je niet wijs. De heer El Abassi (DENK) herkent wel iets in het argument van de heer Van Dalen dat het buitenproportioneel is om een boete te krijgen van meer dan € 20.000 als je één dag te laat bent. Wat vindt de heer Van Dalen ervan als de boete steeds hoger wordt naarmate je de norm verder overschrijdt? De heer Van Dalen (VVD) antwoordt dat dit ook in het amendement staat dat hij zal indienen. Hierin wordt de eerste keer een waarschuwing gegeven en worden er lagere boetes gegeven. Particulieren die een keer een foutje maken moeten niet door de overheid vermorzeld worden, maar er moet opgetreden worden tegen mensen die een huis kopen en dit permanent verhuren. Dit zou ook met een verhuurverbod kunnen. De bedragen moeten naar beneden. De boetes worden nu per overtreding gegeven.
Als je een keer twee maanden op vakantie bent om je familie op te zoeken en je verhuurt je huis 61 dagen in plaats van 60 en je doet dat het jaar erop weer, dan is € 21.000 boeten buitenproportioneel. De gemeente wil geen commerciële verhuurders. Met een registratieplicht, een 60-dagengrens en de mogelijkheid om een verbod op te leggen zijn daarvoor genoeg mogelijkheden. De heer Van Dalen wil niet dat een inwoner tussen wal en schip valt en vermorzeld wordt door de gemeente. De voorzitter vraagt of het geen goed idee is om nog een commissievergadering te wijden aan het boetesysteem. De voorbereidende integrale vergadering is hier eigenlijk niet voor bedoeld. De heer Van Dalen (VVD) vindt dit op zich een goed voorstel, maar het raadsvoorstel ligt er nu al en daar zit het al in. Hij wil hier best nog apart over vergaderen, maar dan zou de wethouder het voorstel terug moeten trekken. De voorzitter antwoordt dat de raad zelf altijd moet beslissen of iets rijp is voor besluitvorming of niet. Dit leek rijp, want het ligt nu voor, maar er lijken punten voor het eerst benoemd te worden.
20
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 De heer Peters (D66) heeft het idee dat de raadsleden prima tot elkaar kunnen komen. Iedereen is voor een proportioneel en afschrikwekkend boetesysteem. Als men bekijkt waar men elkaar kan vinden, kan de raad komen tot een goed boetesysteem en komt er een mooi amendement over. De heer Dekkers (GroenLinks) wil dat zaken op 1 juli ingaan. Er moet dus wel een besluit genomen worden. Er liggen nu verschillende voorstellen voor boetesystemen, dus het zou mogelijk moeten zijn om nu de discussie te voeren over uitgangspunten en tijdens een schorsing tot een meer eenduidig voorstel te komen. Mevrouw Zwinkels (CDA) is het wel eens met de vorige sprekers, maar vindt wel dat de raad vandaag dan meer tijd nodig heeft om te kunnen schorsen en om een nieuw voorstel of amendement alsnog te kunnen bespreken. De voorzitter vraagt of dit lukt in de schorsingen die al gepland staan. Er is een lunchschorsing en nog tijd tussen de IVV en de raadsvergadering. De heer Dekkers (GroenLinks) stelt voor om de discussie dan niet af te sluiten, maar om aan het einde van de vergadering nog even terug te komen op dit onderwerp. De voorzitter vindt dit goed. De heer Wijmenga (ChristenUnie) merkt op dat besluitvorming niet altijd dichterbij gebracht wordt door langer over een onderwerp te praten. Dit geldt zeker niet voor standpunten van partijen.
De fractie van de ChristenUnie kan het voorstel steunen. De meldplicht is een prima eerste stap. Amendementen die dit anders invullen zal de ChristenUnie niet steunen. In de commissie is nog gesproken over het meldingssysteem. De wethouder heeft toegezegd dat dit zo makkelijk mogelijk wordt. De heer Wijmenga wil van de wethouder weten of hij met een vertegenwoordiging van de verhuurders kan bespreken hoe dit systeem zo makkelijk mogelijk ingericht kan worden en de raad hierover voor invoering over te informeren. Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft over precies dit punt een amendement gemaakt. Ze heeft dezelfde zorgen. Een meldsysteem is nieuw voor de gemeente. Een collega van de heer Wijmenga maakte hier een punt van in de commissie. Ze is benieuwd naar de reactie van de ChristenUnie op haar amendement. De heer Wijmenga (ChristenUnie) heeft het amendement informeel ontvangen. Hij weet niet of het verstandig is om dit per amendement te regelen. Het is sowieso verstandig als de wethouder ingaat op hoe dit systeem ingericht wordt en hoe de raad daarover geïnformeerd wordt. Hij vindt het te ver gaan om nu te zeggen dat het per amendement moet. De wethouder zal er straks ongetwijfeld nog wat over zeggen. Diverse fracties hebben al gesproken over de verhuurder van de bed and breakfast die in de regel aanwezig moet zijn, waarbij "in de regel" dan vervalt.
De heer Wijmenga sluit zich aan bij de vraag hoe er dan omgegaan wordt met iemand die even naar de supermarkt gaat. Tot slot had de heer Wijmenga een vraag over hoe de financiering van toezicht en handhaving in de Voorjaarsnota geregeld gaat worden. De raad heeft de Voorjaarsnota inmiddels onder embargo gekregen. Dit punt laat de heer Wijmenga voor wat het is. Mevrouw Zwinkels (CDA) wil vandaag een aantal voorstellen indienen. Voor het CDA is het allereerst belangrijk dat de leefbaarheid in de wijken op peil gehouden wordt. Er moet gekeken worden naar alles wat dat kan beïnvloeden. Ten aanzien van de Airbnb-verhuur heeft het CDA altijd gezegd dat de ontwikkeling goed gevolgd moet worden en er bekeken moet worden op welk moment er ingegrepen moet worden, met welke instrumenten en hoe zwaar. Het CDA vindt het niet nodig om op dit moment op een vergunningensysteem over te gaan. Het is mooi dat het college wel kiest voor de registratieplicht. Het CDA heeft nog wel vragen over de meldplicht. De heer Van der Zweth (PvdA) hoort mevrouw Zwinkels zeggen dat alles gedaan moet worden om de leefbaarheid te bevorderen. Een vergunningsplicht is de enige manier waarop dat kan. In zin 2 zegt mevrouw Zwinkels dat een vergunningsplicht te ver gaat. Als je het eerste wil heb je het tweede toch
21
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 nodig? Mevrouw Zwinkels (CDA) antwoordt dat het CDA gelooft in een gefaseerde aanpak en wil proportioneel zijn in de instrumenten die de gemeente inzet om een issue als dit te bestrijden of in goede banen te leiden. Het vergunningensysteem is een variant die op een later moment mogelijk een optie is. Op dit moment is de registratieplicht een prima middel om een eerste stap te zetten in de regulering. Dat moet je dan ook waar kunnen maken en kunnen handhaven. Bovendien hoeft niet alles vanuit de gemeente te komen. De samenleving mag zelf ook vragen om goed nabuurschap. Het is buitenproportioneel om nu al met dat soort zaken te komen. De heer Van der Zweth (PvdA) wil het CDA meegeven dat er, als het nabuurschap en leefbaarheid zo belangrijk vindt, afspraken gemaakt kunnen worden als de vergunningsplicht nu al ingevoerd wordt. Die afspraken hoeven nu dan nog niet direct gemaakt te worden. Deze stap kan gezet worden zonder het heel zwaar op te tuigen. De heer Dekkers (GroenLinks) heeft een preciserende vraag aan het CDA. Is mevrouw Zwinkels er wel voor dat vandaag beslist wordt dat de gemeente een meldplicht gaat hanteren? Ze lijkt het op de lange baan te schuiven en de heer Dekkers zou niet willen dat het van de baan verdwijnt.
Mevrouw Zwinkels (CDA) antwoordt dat er aangekeken moet worden hoe de meldplicht ingevuld gaat worden. Het moet eenvoudig, het moet navolgbaar, het moet ook met een menselijke maat. Daar wordt nu veel te makkelijk aan voorbijgegaan. Het college krijgt een mandaat om het maar ergens in de loop van het jaar te regelen. Dat is niet op z’n plaats als je ziet hoeveel discussie het nu al in de raad oplevert. Het is goed als het in een raadsvoorstel of een raadsbrief nog eens terugkomt in de gemeenteraad, zodat er gesproken kan worden over hoe een meldingssysteem op een goede manier ingevuld kan worden en of er alternatieven beschikbaar zijn. In de commissie heeft mevrouw Zwinkels al voorgesteld dat er een soort jaarverslag gemaakt kon worden. Volgens de wethouder was dit dan weer niet goed controleerbaar. Partijen in de stad doen juist weer suggesties die wel in die lijn liggen. Hier mag nog best een gesprek over gevoerd worden, zodat de raad meer zicht heeft op hoe het systeem werkt en of waargemaakt gaat worden wat de gemeente doet met al die hoge boetes. Mevrouw Zwinkels zal een voorstel indienen om niet te gaan vertragen, maar wel om tussentijds, voor het in 2022 ingevoerd wordt, al een bespreking in de gemeenteraad te doen.
De ChristenUnie vindt de hoogte van de boetes nu echt niet proportioneel en is het met GroenLinks eens dat er met de eerste overtreding schappelijk omgegaan kan worden. Daarna kan de gemeente zwaarder straffen. Ook hier komt de ChristenUnie met een eigen voorstel en een heel eigen schema van brutobedragen die gehanteerd zouden kunnen worden. De partij kiest voor vaste bedragen en hoopt met dit voorstel tegemoet te komen aan standpunten van andere partijen. Tot slot zal mevrouw Zwinkels ook met een voorstel komen over de nieuwe constructies. De gemeente moet hier alert op blijven en dit blijven monitoren. Een aantal partijen deed de suggestie voor een waarschuwing na een eerste overtreding. Hoe kijkt het college hiernaar met betrekking tot uitvoerbaarheid? De heer Van Heuven (PvdD) vindt het een goed idee dat het college met dit raadsvoorstel de toeristische verhuur wil reguleren, maar vindt dat het voorstel niet ver genoeg gaat en aan de magere kant is. Een pijnpunt zijn de 60 dagen. De PvdD zou ook graag willen dat dit naar 30 dagen gaat, ook omdat mensen gemiddeld maar 20,6 dagen per jaar op vakantie gaan. Ook de PvdD zou graag een vergunningensysteem willen hebben. Dan kan er veel beter gestuurd worden op leefbaarheid, overlast en spreiding, juist om dingen te voorkomen. Op beide punten heeft de PvdA een amendement in voorbereiding. Hier staat de PvdD al onder.
De heer Van Heuven heeft een duidelijk standpunt over boetes. Zeker als mensen stelselmatig de regels overtreden, moeten ze de forste boete krijgen die wettelijk mogelijk is. Hier zal hij geen voorstel voor indienen. Mevrouw Van Ophem (Student & Starter) is van mening dat Airbnb een mooie vorm van verhuur is, helemaal naast het bestaande hotelaanbod in Utrecht, dat wat achterblijft. In de commissie heeft ze al gesproken over de registratieplicht, de vergunningsplicht en de meldplicht. Ze kan zich grotendeels vinden in wat de VVD aandraagt, namelijk dat het registratiesysteem voor nu voldoende
22
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 is. Er ligt geen infrastructuur voor een meldsysteem. Dit gaat veel geld kosten en er is geen capaciteit. Student & Starter kan zich ook herkennen in wat het CDA heeft aangedragen. Men kan het bij de registratieplicht houden en de meldplicht vooralsnog schrappen. Tot slot is zij het eens met wat andere partijen hebben gezegd over de disproportionele boetes. Mevrouw Zwinkels (CDA) kan zich deels aansluiten bij wat er al werd gezegd over het meldsysteem, maar vraagt of Student & Starter een alternatief of suggestie heeft voor hoe de handhaving en controle dan wel kan plaatsvinden om het kaf van het koren te scheiden. Mevrouw Van Ophem (Student & Starter) stelt voor om het voor nu te houden bij de registratieplicht. Over een jaar kan geëvalueerd worden in hoeverre dat voldoet. Dan kan er eventueel gekeken worden naar een meldplicht. De heer Schipper (SP) meldt dat zijn handtekening staat onder de twee amendementen van de heer Van der Zweth. Hij kan zich dan ook aansluiten bij de inbreng van de PvdA. Verder is hij benieuwd naar de reactie van het college op de aangekondigde amendementen van zowel het CDA als GroenLinks over de boetes. Ook de fractie van de SP voelt wel mee met de eerste-overtreders. Afhankelijk van de reactie zal de SP al dan niet voor stemmen.
De heer Peters (D66) kondigt aan dat ook D66 een amendement over het boetesysteem zal indienen. De raadsleden zullen alles moeten verzamelen en moeten bekijken of ze een gemeenschappelijk punt kunnen vinden. De heer Schipper (SP) zal met evenveel belangstelling dat amendement lezen. De heer Van Dalen (VVD) kondigt aan dat ook de VVD een amendement zal indienen over de hoogte van de boetes. De heer El Abassi (DENK) kan zich bijna volledig aansluiten bij de woorden van de heer Van Heuven. De heer Schipper maakte daar nog een nuance in door de boetes kort te benoemen. DENK staat ook onder de amendementen van de heer Van der Zweth. Zo’n enorme boete als je één dag te laat bent, lijkt de heer El Abassi disproportioneel. Andersom lijkt de boete veel te laag als iemand de woning het hele jaar verhuurt. De fractie is op zoek naar een professionelere manier om dit vorm te geven. De heer Wijmenga vroeg al hoe het zit bij de bed and breakfasts, wanneer de eigenaar even naar de supermarkt moet. Hoe wordt dit uitgevoerd? De heer Verschuure (wethouder) is de orde kwijt. Er wordt gesproken over ingediende amendementen, maar die worden pas later ingediend. Dan krijgt hij nog de gelegenheid om daarop te reageren. Hij zal nu op de gestelde vragen reageren, maar kan dat nog niet doen op de amendementen. Mevrouw Zwinkels (CDA) is wel benieuwd naar de reactie van het college op haar amendement.
Ze wil het best in haar eigen spreektijd voorlezen en formuleren als een vraag. Maar er komen nog andere amendementen en men wil de uitvoerbaarheid toetsen. De voorzitter stelt voor om nu te schorsen voor de lunch. De raadsleden kunnen dan de koppen bij elkaar steken. Zij kunnen de wethouder daarin meenemen, zodat hij kan reageren. De heer Verschuure (wethouder) heeft toch behoefte om op een paar zinnen te reageren. Dat kan wellicht helpen bij het schrijven van het amendement. Dit is een voorstel dat duidelijke voor- en tegenstanders kent op verschillende facetten van het voorstel. Dat geeft aan dat het onderwerp leeft in de stad. Dit voorstel wordt onder andere gedaan om overlast aan te pakken en de woningmarkt te beschermen. Tegelijkertijd wordt toeristische verhuur mogelijk gemaakt, want dat heeft vaak ook een positieve werking en het is een sympathiek idee als je je huis voor iemand beschikbaar stelt die er dan tijdelijk gebruik van kan maken. De commerciële uitwassen daarvan wil de gemeente een halt toeroepen. De heer Van Dalen vroeg waarop het boetebedrag is gebaseerd. De boete geldt voor iedereen die de regels overtreedt. De raad heeft een tabel gekregen. Straks is er een systeem waarin bezwaar en
23
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 beroep tegenover de boete staat. De zielige verhuurder die z’n kamer toevallig per ongeluk een dag te veel verhuurde, zal in zo’n fase altijd gewogen worden. Tegelijkertijd is ook bekend dat een aantal grote commerciële aanbieders zich manifesteren op de woningmarkt die, als de gemeente het bij een waarschuwing zou laten, direct de grens opzoeken. Een waarschuwing of een laag boetebedrag zullen zij incasseren, want hier gaan grote bedragen in om. Daarom zijn de boetes ook zo hoog, maar omdat er een bezwaar- en beroepsprocedure mogelijk is, is er een goede passende oplossing mogelijk voor de individuele kamerverhuurder of student die iets vergeet te melden. Er is gekozen voor 60 dagen en niet voor 30 dagen om ruimte te geven aan dit soort sympathieke verhuringen. De commerciële uitbating van 60 dagen is net niet interessant genoeg om daar een heel pand voor vrij te spelen. De heer Peters (D66) merkt op dat bezwaar een beroep een groot goed zijn in Nederland, maar dat de professionele partijen genoeg geld hebben om in bezwaar en beroep te gaan. Een arme student die in beroep gaat leeft in de stress over een torenhoge boete die hem boven het hoofd hangt.
Kan er überhaupt wel onderscheid worden gemaakt tussen een student die de regel mag vergeten en een professionele verhuurder die kan zeggen dat hij het een nachtje is vergeten? De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat de bezwaar- en beroepsprocedure gratis is en dat dit dus geen bezwaar zou moeten zijn. Het is niet de bedoeling dat mensen de grenzen opzoeken. Het gaat al over 60 dagen. Er werd het voorbeeld genoemd van iemand die annuleert, maar mensen betalen vaak al vooruit. Je kunt niet zomaar annuleren. Dan heeft de verhuurder de inkomsten toch. De gemeente verwacht niet dat dit tot grote problemen leidt bij individuele gevallen. De regels zijn juist bedoeld om misbruik van commerciële partijen af te schrikken. Die zijn er op uit om dat te doen. Daarom moet er een afschrikwekkend bedrag tegenover staan. Hiervoor is ook naar Amsterdam en andere steden gekeken. Het college denkt dat dit werkbaar is en er weinig praktische problemen zullen zijn. Voor de arme student zal dit geen probleem zijn, maar als iemand de grenzen moedwillig opzoekt, heeft hij wel een probleem. De heer Van Dalen (VVD) merkt op dat iemand die 5 kilometer te hard rijdt een boete krijgt. Die weet dat en accepteert dat. Als je een dag te lang hebt verhuurd, krijg je een boete van € 21.000. Misschien accepteert iemand dat en sluit hij een lening af.
Dat kan iemand niet betalen en dus is het buitenproportioneel. Is de wethouder niet toch voornemens om dat af te schaffen? De heer Verschuure (wethouder) is benieuwd naar hoe de amendementen hierover luiden. Voor het college is het belangrijk dat er een uitvoerbaar systeem komt dat kostentechnisch werkt. De wethouder ontraadt een waarschuwingssysteem dan ook. De heer Dekkers suggereerde om de boetes te laten variëren op basis van verhuurbedrag. Dit ontraadt de wethouder ook, omdat het een enorm uitvoeringssysteem vraagt. Dat is niet werkbaar. De heer Van Dalen (VVD) vraagt of hij goed begrijpt dat de boetes zo hoog moeten zijn omdat de kosten gedekt moeten worden. De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat hij dat niet heeft gezegd. Mevrouw Zwinkels (CDA) is benieuwd naar het antwoord op de vraag van de heer Peters. De bezwaar- en beroepsprocedure is weliswaar gratis, maar nog steeds heel stressvol. Kan de gemeente daar een maatschappelijke verantwoordelijkheid in nemen om dat mensen niet aan te doen, met zulke hoge boetes die mensen boven het hoofd hangen? Daarnaast had zij nog geen antwoord gekregen op de vraag over het gelijkheidsprincipe. De heer Verschuure (wethouder) begrijpt dat laatste niet. De heer Peters zei dat je iemand opzadelt met hoge kosten. Hierop antwoordde de wethouder dat een bezwaarprocedure gratis is.
Hij heeft de indruk dat de raad het zwaarder inschat dan het college het ziet. Als iemand ervoor kiest om zijn kamer een paar dagen per jaar in de toeristische vakantieverhuur te doen, dan moet hij dat registreren. Dit is laagdrempeliger. Het moet gemeld worden. Dat is laagdrempelig. Als iemand daarbovenop de grenzen wil opzoeken, op de 60 dagen gaat zitten en willens en wetens een dag extra doet, dan zoekt hij wel de uitzondering van de uitzondering van de uitzondering op. Daarom is het ook 60 dagen en geen lager aantal. Dan moet het wel heel erg misgaan als dat overtreden
24
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 wordt. Als dat wel gebeurt, zitten daar eerder commerciële partijen achter. Daar moet dus een bedrag tegenover gesteld worden dat afschrikwekkend is. Die bedragen zijn voor eenieder gelijk. Daar kan geen onderscheid gemaakt worden. De heer Van Dalen had een amendement aangekondigd om de meldplicht eruit te halen. Dat is onverstandig. Anders kan de gemeente nooit controleren wanneer iemand de woning 60 dagen heeft verhuurd. Je kunt dan bijvoorbeeld ook geen toeristenbelasting heffen. Er werd gevraagd naar de aanwezigheidsverplichting. Het is het college er natuurlijk niet om te doen dat iemand geen boodschappen meer kan doen of niet meer een keer naar het theater kan. Het gaat er wel om dat iemand daadwerkelijk in het pand verblijft wanneer hij een bed and breakfast exploiteert. Hij kan dan niet een weekend weg. Dan haal je het hele idee van een bed and breakfast weg. Het gaat er echt niet om dat iemand niet even de deur uit kan. Het gaat erom dat iemand in principe aanwezig is en verblijft in de bed and breakfast. De heer Wijmenga (ChristenUnie) vraagt hoe dit naar verhuurders wordt gecommuniceerd. Komt dit in een beleidsregel of een toelichting? Veel fracties sloegen hierop aan. Het is belangrijk dat voor de verhuurders helder is dat ze niet de hele tijd op een stoel in de kamer erboven hoeven te zitten.
De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat dit over redelijkheid en billijkheid gaat. Het is niet de bedoeling dat iemand een bed and breakfast runt en af en toe even langskomt en ergens anders verblijft. Het idee is dat hij in het pand aanwezig is, maximaal 50% van het pand in gebruik heeft gegeven en zelf ook in het pand slaapt. Hij mag niet stiekem een weekendje weg. Dan zou er overlast kunnen ontstaan. Als de raad instemt met het voorstel, duurt het nog een halfjaar voor de maatregelen ingaan. Dat halfjaar is nodig om te communiceren. Het eerste halfjaar worden er geen boetes uitgedeeld. De wetgever bepaalt hierover dat er een gewenningsperiode en een communicatieperiode ingelast moeten worden. Het meldingssysteem moet ook nog allemaal ingevoerd en opgetuigd worden. De heer Wijmenga (ChristenUnie) vat dit antwoord zo op dat de wethouder toezegt dat dit punt helder gecommuniceerd wordt. De heer Verschuure (wethouder) bevestigt dit. De heer Van Dalen vroeg hoe het zit met woningruil. Het gaat het college erom dat de commerciële en bedrijfsmatige vakantieverhuur aan banden gelegd wordt. Als een vriend tijdens de vakantie in je huis verblijft, is dat niet erg. Als er geen geld wordt betaald, is het geen bedrijfsmatige uitoefening en zijn het gewoon logés. De heer Bos grijpt dit debat aan om gelijk wat andere dingen in de Huisvestingsverordening te wijzigen.
Die gaan over de portefeuille van wethouder Diepeveen. Er kan altijd een amendement ingediend worden, maar de wethouder vertelt dat dit volgende week op de agenda van de commissie staat. Dan kan er gesproken worden over een wijziging van de Huisvestingsverordening. Hier kan de heer Bos zijn wensen uiten die het college mee kan nemen naar de regio. De heer Van Dalen (VVD) had nog het antwoord gemist op de vraag waarom er niet voor gekozen is om afspraken te maken met bijvoorbeeld Airbnb, maar wel om meteen een publicatieverbod in te stellen. Als iemand bijvoorbeeld in oktober aan de 60 dagen zit, mag hij niet meer verhuren, maar misschien wil hij nog wel adverteren voor het jaar erna, omdat mensen van tevoren een vakantie boeken. Dat had gekund met afspraken, maar nu is er een publicatieverbod en kan het niet. De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat dit heel wel zou kunnen. Het is goed om een keer met Airbnb contact te zoeken, maar met Airbnb zijn helaas gewoon geen afspraken te maken. Je kunt het zelf wel adverteren, maar je kunt de verhuur voor dat jaar dan niet toepassen. Hij voegt eraan toe dat Airbnb natuurlijk het grootste platform is, maar dat er meerdere platforms waar je kunt adverteren. De heer Van der Zweth vroeg naar de vergunningsplicht.
Het college wil hier nu nog niet voor kiezen, want de wetgever zegt dat je proportionaliteit, subsidiariteit en doelmatigheid als rechtsprincipes moet hanteren voor je overgaat tot de meest verstrekkende mogelijkheid. Als je het wel zou doen, gaat het juridisch onderuit, denkt het college. De wethouder adviseert de raad dan ook ten stelligste om dat niet te doen. Er zijn zo'n 2.000 potentiële verhuurders die hier gebruik van maken. Als je die allemaal vergunningen moet verlenen, kan het niet gratis. Dat is een zwaardere
25
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 procedure dan een registratieplicht. Je zult dit per vergunning moeten afwegen en beargumenteren. Daarmee werkt het lastenverhogend voor zowel de verhuurder als de gemeente. Dit is niet gedekt in de Voorjaarsnota. Er wordt wel een voorstel gedaan om met de handhaving aan de slag te gaan, maar niet om een heel vergunningstelsel op te tuigen. hij is benieuwd naar de dekking van de heer Van der Zweth. Een vergunningsplicht schiet z’n doel dus voorbij en het college heeft er vertrouwen in dat het met een registratieplicht en een meldplicht voldoende middelen in handen heeft om stappen te kunnen zetten. De heer Van der Zweth (PvdA) stelt dat de Airbnb-monitoren keer op keer aantonen dat de urgentie hoog is, dat er professionalisering plaatsvindt en dat dit sterker wordt. Dat is toch al basis genoeg om de discussie aan te gaan dat dit proportioneel is? De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat proportionaliteit erover gaat of de maatregel noodzakelijk is om je doel te realiseren. Het college denkt dat dat niet zo is en het doel ook gerealiseerd kan worden door een registratie- en meldplicht in te voeren. Dan zou het middel dat je inzet dus niet meer proportioneel zijn. De zwaarte van de vergunningverlening is op het moment een te zwaar middel en het college heeft de indruk dat de rechter dit ook zal vinden.
Als deze maatregelen allemaal niet werken, zou er weer naar deze optie gekeken kunnen worden. Er werd een amendement aangekondigd om van 60 dagen terug naar 30 dagen te gaan. Dit lijkt het college onverstandig. Met 60 dagen worden er voldoende mogelijkheden geboden. Er werd net gezegd dat 30 dagen langer is dan mensen op vakantie gaan, maar met een paar weekenden erbij zit je er al snel boven. Het college denkt dat 60 dagen een goede vorm is tussen enerzijds het bedrijfsmatig verhuren, waarbij het om veel meer dan 60 dagen gaat, en anderzijds de mogelijkheid om er daadwerkelijk iets mee te doen zonder dat het spanning oplevert. De heer Dekkers vroeg naar de meldplicht. Het is inderdaad het streven om die in te laten gaan op 1-1-2022. Het college denkt dit te halen. In Q3 komt de wethouder hier bij de raad op terug. Hij herhaalt deze toezegging dus. De heer Dekkers vroeg ook wanneer iets toeristische verhuur is en wanneer een bed and breakfast. De wethouder bevestigt nogmaals dat het zo is als de heer Dekkers dacht. Ook de heer Dekkers vond de boetes te hoog. De wethouder zou hem in ieder geval adviseren om de boetes niet te relateren aan de te hanteren huur. Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft een vraag ten aanzien van de boetes.
GroenLinks stelde voor om deze variabel te maken, maar in beide voorstellen stond dat de boetes getrapt werden gegeven, waarbij de boetes steeds verder oplopen. Dit is toch een wijziging ten opzichte van het collegevoorstel? De heer Verschuure (wethouder) antwoordt dat dit kan. Er is nu al een kleine trap, maar die is relatief. Het is lastig in de uitvoering om verschillende boetes te geven aan de student en aan de commerciële verhuurder. Het moet gelijk zijn, maar de staffel kan veranderd worden. Hij wil hierbij wel aangeven dat het systeem alleen werkt als het afschrikwekkend is en de handhaving in verhouding moet zijn. De gemeente moet het ook nog kunnen constateren. De voorzitter vraagt of een van de raadsleden nog een antwoord heeft gemist. De heer Peters (D66) had het antwoord gemist over de eigenaren van bed and breakfasts die altijd aanwezig moeten zijn. De voorzitter stelt dat hier uitgebreid op geantwoord is. Hij vraagt de leden of er nog behoefte is aan een tweede termijn. De heer Dekkers (GroenLinks) had eerder voorgesteld om de tweede termijn aan het einde van de vergadering te houden. De voorzitter is hiermee akkoord. De voorzitter sluit de beraadslagingen over dit agendapunt en schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering stelt de voorzitter aan de orde:
26
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 13. Raadsvoorstel Vaststelling Grex IPvE en SPvE Zuilense Vecht. Mevrouw Oosters (Student & Starter) dankt de wethouder voor de beantwoording en de toezeggingen in de commissie. Het is goed dat er bij het maken van de Urban Sports voorzieningen een jonge doelgroep betrokken zal worden. Zij hoopt dat de wethouder dit in het verdere proces doorzet. In de commissievergadering werd verschillend gedacht over het tijdstip waarop de sportparkmanager zou moeten beginnen. Zij hoopt dat de wethouder op tijd aan de slag gaat met de sportparkmanager. Ook is zij benieuwd hoe de raad op de hoogte wordt gehouden van de ontwikkelingen. In de woningblokken wordt ruimte geboden voor bijzondere initiatieven. Na instemming gaat de tenderprocedure van start. Kan de wethouder toezeggen dat de raad tussentijds op de hoogte wordt gehouden van de ontwikkelingen? Zij hoopt dat er een breed palet aan initiatieven uit de tender komt, bijvoorbeeld inzake coöperatief wonen, en kijkt ernaar uit om te kunnen fitnessen in de Urban Sports gelegenheden. Mevrouw Sasbrink (PvdD) vindt dat de uitbreiding van de stad ten koste gaat van de groene longen rondom de stad. De PvdD vraagt zich af of Zuilense Vecht een geschikte plek is om vol te bouwen. De provincie heeft de rode contour hier alweer verlegd.
Er moet een groot aantal bomen gekapt worden en daarom vindt zij de afweging lastig. Het college maakt werk van een ecologisch hoogwaardig plan met betaalbare woningen voor verschillende doelgroepen. Gelukkig blijken 25 bomen nog te kunnen worden verplant. Zij vraagt de wethouder waarom het boombeeld van een boom een geoorloofde reden tot kappen is. Utrecht moet meer de samenwerking opzoeken met Stichtse Vecht, omdat er ook aan hun kant in het gebied bomen staan. Is het college bereid om in gesprek te gaan met Stichtse Vecht? Er wordt gebruikgemaakt van onderbeplanting en er komt een bomenbank. Het college heeft de in de commissie gedane toezeggingen in de raadsbrief opgenomen. Kan het kappen per boom zo lang mogelijk worden uitgesteld en kan er gefaseerd worden gekapt en geplant om het gebied zo lang mogelijk groen te houden en te zorgen dat dieren uitwijkmogelijkheden hebben? Kan de wethouder ervoor zorgen dat de faunapassage onder de Amsterdamsestraatweg en de twee FUP’s aan beide oevers van het Amsterdam-Rijnkanaal, die nu als opties zijn opgenomen, er daadwerkelijk komen? De heer Van der Marel (VVD) vindt de antwoorden van de wethouder in de commissie en naar aanleiding van CDA-vragen verhelderend. Hij heeft gevraagd om de risico’s in de Grex niet alleen op te vangen in de kosten woonrijp maken van het woongebied maar ook in de kosten woonrijp maken van lint en park.
Kan de wethouder dat toezeggen? Het uiteindelijke financiële saldo is marginaal door stijgende prijzen van bouwmaterialen en de wellicht oplopende rente. Is het mogelijk om de risico’s bij de ontwikkelingspartners neer te leggen en dit te borgen in de ontwikkelingsovereenkomst? Is het mogelijk om, indien noodzakelijk, het woningbouwprogramma aan te passen, bijvoorbeeld door een verschuiving van sociaal naar middensegment met 5%? De heer Işik (PvdA) vraagt hoe de VVD denkt over mensen die al heel lang wachten op een sociale huurwoning. De heer Van der Marel (VVD) is niet van mening dat er minder sociale huurwoningen moeten komen, maar heeft gevraagd of dat, indien noodzakelijk, zou kunnen. Hij wil immers niet dat het plan begrotingstechnisch een probleem voor de gemeente wordt. De heer Wijmenga (ChristenUnie) begrijpt dat de VVD aan de wethouder vraagt om iets te doen wat de raad expliciet niet wil, getuige het amendement dat in 2018 is aangenomen. De heer Van der Marel (VVD) weet dat het plan is gemaakt binnen het kader van het vigerend beleid en vraagt niet om daarvan af te wijken. Hij hoopt dat dat niet nodig is, maar de marges zijn heel klein.
Kan de wethouder toezeggen dat bij het vaststellen van het stedenbouwkundig plan, het bestemmingsplan, het voorlopig ontwerp en definitief ontwerp in de raad een verdere aanscherping van het financiële profiel van het plan wordt gemaakt en dat eventuele fall-back scenario’s worden gepresenteerd? In het Actieplan Middenhuur is vastgesteld dat doorstromers uit de sociale woningvoorraad voorrang krijgen bij de toewijzing van een substantieel deel van de middenhuurwoningen. Hij roept op om hier strak de hand aan te houden.
27
Integrale voorbereidende vergadering van 20 mei 2021 De heer Işik (PvdA) spreekt zijn complimenten uit voor het plan, maar had liever gezien dat het percentage sociale huurwoningen hoger lag. Hij begrijpt dat dit nu niet kan, maar roept het college op om bij de volgende ontwikkeling waar de gemeente grondpositie heeft de verdeling 40%-40%20% te hanteren. Met het plan worden veel woningen toegevoegd en worden sportaccommodaties gerealiseerd. Hij vraagt extra aandacht voor het hanteren van meerdere aftoppingsgrenzen bij de uitvoering van het woningbouwprogramma, voor rolstoeltoegankelijkheid, sociale veiligheid en klimaatadaptieve inrichting van de nieuwe parkeerplaatsen en een goede samenwerking met de sportclubs. Mevrouw De Koning (GL) is enthousiast over het plan. Het Theo Thijssenplein wordt verduurzaamd en vergroend, er komen meer woningen dan eerst was voorzien en er komt veel ruimte voor initiatiefnemers van coöperatief wonen. GroenLinks stemt in met het voorstel. De heer Schreuder (D66) sluit aan bij de complimenten. Het is een mooi plan met meer ruimte voor sport, meer groen en meer betaalbare woningen. Mevrouw Zwinkels (CDA) maakt het college eveneens complimenten voor het plan. Er wordt aandacht besteed aan allerlei aspecten, zoals sociale veiligheid en sportparkmanagement. Zij zou graag zien dat er een kleinschalige buurtvoorziening komt.
Zij vraagt de wethouder om in goed overleg met de verenigingen na te gaan hoe de tribune bij het combiveld in te passen is in het definitieve ontwerp. De heer Wijmenga (ChristenUnie) sluit zich aan bij de complimenten. Het is goed dat het Theo Thijssenplein wordt aangepakt. In de gemeente Stichtse Vecht is de besluitvorming nog niet zo ver gevorderd. Er worden weinig nieuwe voorstellen uitgewerkt. Kan de wethouder zeggen hoe het plan bij Stichtse Vecht vordert? Is het plan eventueel te knippen? Het zou jammer zijn als het Utrechtse deel vanwege bestuurlijke problemen bij Stichtse Vecht on hold moet worden gezet. De heer Schipper (SP) constateert dat er gelukkig niet verder aan het plan gesleuteld is. Hij ziet uit naar het vervolg. De heer Verschuure (wethouder) gaat over tot de beantwoording. Hij dankt de raadsleden voor alle complimenten. Hij zegt toe aan de slag te gaan met de sportparkmanager als het zo ver is en zal de raad op de hoogte houden. Hetzelfde geldt voor de bijzondere initiatieven. Met betrekking tot het boombeeld licht hij toe dat een boom vergroeid kan zijn of kale takken kan hebben en daardoor niet meer passend is. Hij zegt toe hier kritisch naar te kijken. Mevrouw Sasbrink (PvdD) concludeert dat een boom kan worden gekapt omdat hij niet in het standaard plaatje past.