9e raadsvergadering 21 september 2023
Tekst van het document
2023 NOTULEN VERGADERING GEMEENTERAAD UTRECHT 9e vergadering – 21 september 2023 Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op donderdag 21 september 2023 te 14.00 uur. Voorzitter: mevrouw Dijksma, burgemeester, afgewisseld door de heer Zwanenberg en mevrouw Al-Saqaff.
Aanwezig zijn de leden: Aït Daoua, Alblas, Al-Saqaff, Assen, Bart, Bode, Bos, Bosch, Claasen, DadaAnthonij, Dekkers, Dijkstra, Fattal, Van der Graaf, Heijne, Hessel, Van Heuven, Te Hoonte, Kendir, Kleinrensink, Koning, Maas, Meerding, Nolten, De Pagter, Passier, Peters, Ramaker, Raaijmakers,
Snippe, Van Steeg, Stellinga, Stylianou, Sungur, Talhaoui, Vasters, Vermeulen, Van Vliet, De Vries, Van der Wilt, Zwanenberg, Van der Zweth en Zwinkels.
Aanwezig zijn de wethouders: Van Hooijdonk, Oosters, Schilderman, Streefland, Voortman en De Vries.
Afwezig zijn de leden: Deldjou Fard, Hornsveld en Oudejans. Griffier: mevrouw Van Hall.
1. Opening en mededelingen. De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom.
Bericht van verhindering is ontvangen van mevrouw Hornsveld, wegens ziekte. Vanavond wordt haar tijdelijke vervanger beëdigd. Zij wenst mevrouw Hornsveld van harte beterschap.
Voorts is bericht van verhindering ontvangen van de leden Deldjou Fard en Oudejans. 2. Vaststellen agenda. De heer Sungur (DENK) vraagt of agendapunt 24 een A-punt kan worden. De voorzitter heeft begrepen dat er fracties zijn die daarover willen spreken.
Zij geeft de heer Dijkstra gelegenheid voor het maken van een punt van orde. De heer Dijkstra (EenUtrecht) verzoekt de raad om nog ruimte te maken voor een actuele motie, die vanochtend vroeg, weliswaar te laat, is ingediend. De motie gaat over een draagvlakmeting in Voordorp vanwege parkeerdruk. Het is voor de directbetrokkenen belangrijk dat de raad daar vandaag een uitspraak over doet.
Raadsvergadering van 21 september 2023
2
De voorzitter geeft de heer Zwanenberg namens het dagelijks bestuur van de raad de gelegenheid om het standpunt van het dagelijks bestuur toe te lichten.
De heer Zwanenberg (voorzitter dagelijks bestuur) zegt dat de spelregels niet voor niets zijn
afgesproken. Als je daar een keer van afwijkt, kan dat een precedent scheppen. De raad gaat echter zelf over de agenda.
De heer Koning (D66) onderschrijft de oproep van het dagelijks bestuur om de regels te handhaven. De heer Van Steeg (CDA) is het enerzijds eens met de oproep van het dagelijks bestuur, maar vindt
anderzijds dat bewoners een uitspraak van de raad verwachten. Hij kan zich voorstellen dat de raad dit verzoek honoreert.
Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) zegt dat het voorstel dinsdag breed gedeeld is met de raad. De motie is heel urgent voor de bewoners.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) steunt de oproep van het dagelijks bestuur. De voorzitter concludeert dat de meerderheid van de raad het standpunt van het dagelijks bestuur onderschrijft.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meldt dat de motie in dat geval in de volgende vergadering wordt ingediend.
De agenda wordt hierna zonder stemming ongewijzigd vastgesteld. 3. Ingekomen stukken. Over de ingekomen stukken wordt zonder stemming besloten overeenkomstig hetgeen daaromtrent is voorgesteld.
4. Opheffing geheimhouding. De voorzitter stelt voor om, conform artikel 89, lid 4 van de Gemeentewet, de door het college
opgelegde geheimhouding van de documenten zoals vermeld in de bij de agenda gevoegde bijlage, op te heffen.
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel van de voorzitter besloten. 5. Notulen raadsvergaderingen 22 juni, 6 juli en 7 september 2023. Deze notulen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld. 6. Notulen vragenuur 15 juni, 22 juni, 24 augustus, 31 augustus en 7 september 2023. Deze notulen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld.
Raadsvergadering van 21 september 2023
3
8. Raadsvoorstel Beëindigen commissielidmaatschap. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 9. Raadsvoorstel Benoeming voorzitter commissie JWCS en voorzitter Vragenuur. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. De voorzitter wenst mevrouw Passier en mevrouw Stylianou veel succes in hun nieuwe rol. Zij dankt mevrouw Heijne voor haar inzet als voorzitter.
(Applaus.)
10. Raadsvoorstel Vaststelling Chw Bestemmingsplan Tuindorp. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 11. Raadsvoorstel Toestemming wijziging Gemeenschappelijke Regeling AVU. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten.
(Mevrouw Dijksma draagt hierop het voorzitterschap van de vergadering over aan de heer Zwanenberg.) 12. Actuele motie. Motie 298, Verbied koranverbrandingen en -verscheuringen. De heer Sungur (DENK) spreekt over de structurele belediging van moslims door een haatzaaier, die
meerdere malen een koran heeft verscheurd en verbrandingen van de koran heeft aangekondigd. Dit
soort haatdragende acties mogen geen plek krijgen in de samenleving. Volgens verschillende experts en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens worden ongepaste aanvallen op voorwerpen van
religieuze verering niet beschermd door de vrijheid van meningsuiting. De VN-veiligheidsraad heeft een resolutie aangenomen waarin landen opgeroepen worden om mensen die aanzetten tot reli-
gieuze haat voor het gerecht te slepen. De burgemeesters Van Zanen en Dijksma zijn al in gesprek met het Rijk om duidelijke grenzen te stellen. DENK dient een motie in om samen met de burgemeesters van Amsterdam, Rotterdam en Den Haag bij het Rijk te bepleiten om met wetgeving te
komen waardoor het verscheuren en verbranden van korans en andere religieuze boeken expliciet strafbaar worden gesteld. De motie wordt mede namens EenUtrecht, Utrecht Solidair en BIJ1 ingediend.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het verbranden van korans verwerpelijk. De mensen die
dit doen, zijn echter vooral op zoek naar publiciteit. Is DENK niet bang dat een lobby juist publiciteit voor deze personen in de hand werkt?
De heer Sungur (DENK) is daar niet bang voor. Mensen voelen zich oprecht beledigd en gehaat en
Raadsvergadering van 21 september 2023
4
krijgen het gevoel dat de overheid dit soort haatdragende acties faciliteert. Hij hoopt dat de burgemeester met deze boodschap naar het Rijk gaat.
De heer Koning (D66) zegt dat Nederland zich heeft aangesloten bij het EVRM, zodat het verscheuren en verbranden van korans al strafbaar is.
De heer Sungur (DENK) erkent dat, maar in de praktijk wordt dit onvoldoende onderkend door het OM. Daarom is het belangrijk om een dergelijk verbod expliciet te verankeren in de Nederlandse wetgeving.
Mevrouw Dijksma (burgemeester) reageert dat het grondrecht om te demonstreren een groot goed is in elke democratische rechtsstaat. In Utrecht krijgt iedereen ruimte om zijn mening te uiten. Met de ondertekening van het manifest van Amnesty International is dat nog eens herbevestigd. Demon-
straties moeten worden gefaciliteerd, ook als daar schurende of kwetsende standpunten naar voren worden gebracht. Dat betekent niet dat de overheid de inhoud van zo’n demonstratie ondersteunt.
De grenzen van het recht worden getrokken door de wet. Als demonstranten de wet overtreden, zal het OM daartegen optreden. De motie vraagt om de wetgeving aan te passen, maar dat debat hoort thuis in de Tweede Kamer. Zij voegt toe dat op grond van bestaande wetgeving het verbranden van voorwerpen tijdens demonstraties al niet is toegestaan, dit met het oog op de gevolgen voor de
openbare orde. In november zal nader worden gesproken over de wijze waarop Utrecht omgaat met demonstraties. Zij heeft contact gehad met haar collega-burgemeesters en die nemen hetzelfde standpunt in. Om die reden ontraadt zij de motie.
Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) vraagt of het wel mogelijk is dat de burgemeester zich uitspreekt als er een koran wordt verbrand.
Mevrouw Dijksma (burgemeester) reageert dat in dat geval kan worden ingegrepen. Dat is echter in Utrecht niet gebeurd. Zij heeft zich overigens uitgesproken in de richting van de islamitische gemeenschap in Utrecht en zij begrijpt hun emoties en gevoelens.
De heer Sungur (DENK) denkt dat de burgemeester een andere rol heeft. Zij hoort voor deze groep te gaan staan als die geraakt wordt in hun emoties. Hij vindt de reactie van de burgemeester teleur-
stellend. Zij verwijst naar de Tweede Kamer, terwijl zij juist het gesprek is aangegaan over de kaders van demonstraties. Zij zou dan ook een boodschap vanuit Utrecht moeten meegeven.
Mevrouw Dijksma (burgemeester) vindt het jammer dat er een situatie wordt geschetst waarin men tegenover elkaar staat. Dat is niet zo. Haar uitspraak richting de moslimgemeenschap is dan ook
zeker iets waard. Het rondetafelgesprek ging niet zozeer over de inhoud van demonstraties, maar
ook over een aantal andere zaken. De positie van de burgemeesters moet in dezen geen inhoudelijke worden.
De voorzitter merkt op dat stemming over de motie vanavond plaatsvindt.
(De heer Zwanenberg draagt hierna het voorzitterschap van de vergadering over aan mevrouw Dijksma.)
Raadsvergadering van 21 september 2023
5
13. Afrondende besluitvorming na debat over Financiële bestaanszekerheid en Werk en re-integratie. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) memoreert dat het ook bij Prinsjesdag veel is gegaan over
bestaanszekerheid. GroenLinks wil blijven inzetten op een stad waar iedereen zeker is van een inkomen en kijkt daarom uit naar de uitwerking van de Armoedenota en de Re-integratie-
verordening. In de uitgangspunten wordt nu specifiek gekozen voor gezinnen. GroenLinks wil blijven kiezen voor de mensen die het moeilijkst rondkomen en steunt daarom een motie van D66. Bij reintegratie wordt specifiek gekozen voor mensen die kort in de bijstand zitten. De dienstverlening moet gericht zijn op de mensen die richting werk willen en hierbij begeleiding nodig hebben.
Daarom dient GroenLinks samen met D66, PvdA en EenUtrecht een motie in (motie 299, Focus op de mensen die het het hardste nodig hebben).
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat de focus ligt op mensen die kort in de bijstand zitten en dat
andere mensen nog steeds geholpen worden. Zij concludeert dat volgens GroenLinks mensen eerst verder moeten wegzakken in de bijstand voordat zij weer een focusgroep worden.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt dat er voor iedereen begeleiding moet zijn, maar er zijn
ook mensen die zelf richting werk kunnen komen. Zij wil focussen op mensen die echt begeleiding nodig hebben. Die groep heeft al langer begeleiding nodig.
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vindt bestaanszekerheid, kunnen rondkomen en meedoen belangrijke onderwerpen. Helaas is dat voor te veel Utrechters nog niet het geval. Ongelijk investeren voor
gelijke kansen is ook belangrijk voor mensen die lang in de bijstand zitten. Er zijn voor die groep nu te vaak hindernissen, zoals vrees voor verlies van inkomsten, de zogenaamde armoedeval. Daarom
dient zij mede namens EenUtrecht, Student & Starter, Volt, PvdD, GroenLinks, VVD, DENK en CDA een motie in (motie 300, Voorkom armoedeval).
De voorzitter geeft mevrouw Dada-Anthonij het woord voor haar maidenspeech. Mevrouw Dada-Anthonij (D66) vindt het een oprechte uitdaging om in het middelpunt van de
belangstelling te staan. In haar leven is haar opa een rolmodel geweest. Hij is in de jaren zestig met zijn gezin naar Nederland gevlucht en heeft daar een nieuw bestaan opgebouwd, met zekerheden, een goed inkomen, een veilige woonomgeving en later een fijn pensioen. Zij leerde daarvan dat
dergelijke gebeurtenissen grote effecten kunnen hebben op volgende generaties. Wat je vandaag hebt, is geen vanzelfsprekendheid. Daarom moet het recht op bestaanszekerheid gewaarborgd
blijven. Te veel inwoners ervaren tegenwind en de effecten daarvan zijn ingrijpend en langdurig. Zij dient daarom samen met GroenLinks, BIJ1, DENK, PVV en Volt een motie in (motie 301, Ongelijk investeren is kijken naar de laagste inkomensgroepen).
(Applaus.)
De voorzitter feliciteert mevrouw Dada-Anthonij met haar maidenspeech. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) spreekt haar complimenten uit voor de maidenspeech. Voorts vraagt zij of de indieners van de motie willen afzien van de nu voorgestelde focus op kinderen.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) zegt dat bestaanszekerheid in de Grondwet staat en voor iedereen
Raadsvergadering van 21 september 2023
6
zou moeten gelden. Vanuit dat oogpunt moet een zo groot mogelijke groep bediend worden. Als de focus primair op een of twee groepen komt te liggen, ontstaat de kans dat andere groepen erbuiten vallen.
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) is bang dat de focus op kinderen in de toekomst verdwijnt. Mevrouw Dada-Anthonij (D66) reageert dat het juist gaat om gezinnen en kinderen. Er zijn ook
andere groepen die aan bod komen. Zij pleit voor een objectieve graadmeter om vast te stellen waar de grootste nood is.
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vindt de maatstaf niet zo objectief. Kinderen kunnen er niets aan doen dat zij in armoede opgroeien.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) is het daarmee eens, maar ook volwassenen kunnen daar vaak niets aan doen. Zij vindt dat zij op dit moment niet in de positie is om die keuze te maken.
Mevrouw Kendir (Student & Starter) sluit zich aan bij de complimenten. Zij deelt dat het onwenselijk
is om een keuze te maken. Uit onderzoek blijkt echter dat je voor een effectieve armoedebestrijding moet beginnen bij kinderen en jongeren.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) erkent dat dat in zekere zin waar is. Er zijn echter ook andere
portefeuilles, zoals Jeugd en Onderwijs. Zij wil er vooral voor zorgen dat andere groepen niet door het ijs zakken.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) spreekt zijn welgemeende felicitaties uit voor het mooie betoog. Is het
niet veel beter om dataprofielen en doelgroepen los te laten en alleen te kijken in welke mate iemand echt hulp en ondersteuning nodig heeft?
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) denkt dat dit in een ideale wereld een mooi idee zou zijn. Maatwerk
voor ieder individu is echter vrijwel onmogelijk. Er is een kader nodig om effectief beleid te voeren. De heer Dijkstra (EenUtrecht) dient een motie in om te voorkomen dat dataprofielen of doelgroep-
analyses in Utrecht gaan bepalen of iemand wel of niet wordt geholpen (motie 302, Blijf investeren in Utrechters die moeite hebben met rondkomen en meedoen).
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt het een mooie motie, maar het dilemma als je moet kiezen, komt er niet in aan de orde. Waar zou EenUtrecht voor kiezen als er gefocust moet worden? De heer Dijkstra (EenUtrecht) reageert dat in de motie staat dat je een beroep doet op de
professional om de mate te bepalen waarin iemand niet kan rondkomen of niet kan meedoen. De voorzitter schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering geeft de voorzitter het woord aan wethouder Voortman. Mevrouw Voortman (wethouder) reageert op motie 299. Het college schrijft in de brief hoe binnen de
Raadsvergadering van 21 september 2023
7
huidige budgetten keuzes worden gemaakt. De mensen die het kortst in de bijstand zitten, worden genoemd als een van de groepen waaraan prioriteit wordt gegeven. De realiteit is dat er geen
mensen in het bestand zitten die met minimale ondersteuning aan het werk komen. Binnen de
doelgroepen die zijn genoemd, jongeren, inburgeraars en gezinnen met kinderen, valt een aanzien-
lijk deel onder de doelgroep van Werkbeweging. In de motie wordt opgeroepen om de focus volledig op deze groep te richten. Dat betekent dat er geen aandacht is voor een groep mensen die een
grotere kans hebben om met ondersteuning betaald werk te krijgen. Dan komen er meer mensen die niet onafhankelijk van een uitkering worden en meer mensen die verder van de arbeidsmarkt af staan. Zij vindt de motie te zwart-wit gesteld en moet die ontraden.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) onderschrijft dat er een groep is die echt begeleiding nodig heeft. Dat is de bedoeling van de motie.
Mevrouw Voortman (wethouder) zegt dat de brief die de kaders voor de nota geeft, is geschreven
vanuit de huidige economische situatie. Zij wil niet terug naar de tijd waarin men zich alleen richtte op mensen die net in de bijstand zitten.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat uitgangspunten voor langere tijd worden vastgesteld. Er moet worden ingezet op wie kan en wil werken en niet op een groep waarvoor andere dienstverlening logischer is. Ook wil je niet inzetten op mensen die het zelf kunnen.
Mevrouw Voortman (wethouder) reageert dat gefocust wordt op jongeren, inburgeraars en gezinnen
met kinderen, ook op mensen die kort bijstandsgerechtigd zijn. De motie zegt eigenlijk: laat mensen die kort bijstandsgerechtigd zijn, maar zitten, ook al hebben ze hulp nodig.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat de motie deze groep anders omschrijft. Het gaat om de groep die past binnen de werkbegeleiding.
Mevrouw Voortman (wethouder) vraagt zich af welke mensen aan hun lot overgelaten worden als de motie wordt aangenomen. Zij ontraadt de motie.
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vindt dat de wethouder de motie erg streng leest. Er staat niet “volledig te focussen”, maar “te focussen”.
Mevrouw Voortman (wethouder) leest “om de werkdienstverlening te focussen op de groep waar de arbeidsmarkt een grotere afstand toe heeft in plaats van op de groep die het kortst in de bijstand
zit”. Dat is een tegenstelling die niet klopt. Ook de groep die kort in de bijstand zit, heeft hulp nodig. Het is niet zo zwart-wit.
Motie 301 kan zij overnemen, omdat zij die als een toevoeging ziet. Zij kan niet beloven dat in de
toekomst iedereen in het groen zal blijven, maar zij kan er wel op inzetten dat niemand in de rode cijfers komt.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) denkt dat het een en-enverhaal is. Mevrouw Voortman (wethouder) vervolgt met motie 300. Zij concludeert dat een meerderheid van de raad de motie heeft ondertekend. Zij laat het oordeel aan de raad.
Raadsvergadering van 21 september 2023
8
Motie 302 moet zij ontraden. Het college stelt voor om de focus op kinderen en jongeren te houden. Dat betekent niet dat regelingen voor andere groepen stoppen. Bij het maken van beleid zal de
minimaeffectrapportage zwaar wegen. Het college houdt de positie van andere doelgroepen zeker in het oog. Als iedereen dienstverlening krijgt, gaat dat echter ten koste van een meer persoonlijke en intensieve dienstverlening.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) trekt motie 301 in. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) trekt motie 300 in. De voorzitter deelt mede dat vanavond over de resterende moties en over het voorstel wordt gestemd.
14. Afrondende besluitvorming na debat over Aanpak inclusieve stagemarkt en actieplan MBO. Mevrouw Van der Wilt (D66) vindt dat Utrecht veel goed doet op het gebied van de emancipatie van
het mbo, maar dat er extra stappen moeten worden gezet om geen studenten buiten de boot te laten vallen door stagediscriminatie. Zij steunt dan ook de moties van BIJ1, GroenLinks en PvdA over het verstevigen van de aanpak. Ook moet het aantal te realiseren stageplekken worden verhoogd.
Daarom dient zij samen met de PvdA een motie in (motie 303, Hoger mikken voor het aantal mbostages).
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meldt dat zij haar collega Deldjou Fard vervangt bij dit agendapunt. Iedere jongere heeft het recht om te studeren en te werken aan zijn of haar toekomst. Stagediscriminatie is daarom onacceptabel. Het is goed dat er in de gepresenteerde plannen voorstellen
zitten waarvoor GroenLinks al eerder aandacht heeft gevraagd. Complimenten aan de wethouder. Het werkgeversloket moet specifiek gericht worden op stagediscriminatie en niet alleen op arbeids-
discriminatie. Daarom dient zij mede namens DENK, ChristenUnie, D66, Student & Starter, Volt en Utrecht Solidair een motie in (motie 304, Maak werkgeversloket passend bij aanpak mbostagediscriminatie).
Discriminatie moet ook worden aangepakt. Daarom is het belangrijk om in te zetten op stevige
maatregelen, bijvoorbeeld een onderzoek met mystery guests. Zij dient mede namens DENK hiervoor een motie in (motie 305, Hardere aanpak mbo-stagediscriminatie).
Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt het gebruik van mystery guests een wantrouwende aanpak, zeker in samenwerking met het werkgeversloket.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat nu wordt ingezet op stimulerende maatregelen en vindt dat de gemeente via het werkgeversloket steviger moet optreden.
Mevrouw Assen (PvdA) vindt het onacceptabel dat stagediscriminatie nog steeds plaatsvindt, waardoor de kansen van jonge studenten worden geschaad. Zij dient mede namens D66, Student &
Starter, EenUtrecht en de ChristenUnie een motie in om de meldingsbereidheid bij mbo-studenten te verhogen (motie 306, Verhoog de meldingsbereidheid bij mbo-studenten tegen stagediscriminatie). Haar tweede motie beoogt een sluitende aanpak voor stageplaatsen te realiseren (motie 307, Een sluitende aanpak voor stageplaatsen in Utrecht).
Raadsvergadering van 21 september 2023
9
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) ziet dat er iets nieuws ontwikkeld wordt dat geld kost. Waar moet dat geld vandaan komen?
Mevrouw Assen (PvdA) heeft navraag gedaan. De meeste elementen bestaan al. De kosten zouden
ongeveer € 10.000 bedragen en kunnen worden gefinancierd uit het budget voor de mbo-aanpak. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of bij leraren is gecheckt hoeveel dat bijdraagt aan de werkdruk. Mevrouw Assen (PvdA) antwoordt dat het systeem ook wordt gebruikt om leerlinguitval te voorkomen. Ingeschat wordt dat het niet werkdrukverhogend is.
De gemeente biedt wel hbo- en wo-traineeships, maar geen mbo-traineeship. Daarom dient zij
mede namens D66, Student & Starter, EenUtrecht, Volt, GroenLinks en ChristenUnie een motie in (motie 308, Hoog tijd voor een mbo-traineeship).
De heer Sungur (DENK) leest dat een derde van het totale aantal plekken gereserveerd wordt. Gaat dat ten koste van de traineeships voor hbo en wo?
Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat dat klopt, omdat er anders dekking nodig is om de extra mbotraineeships in te richten.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt waarom rigide voor een derde is gekozen. Het gaat toch om inzet van de juiste persoon op de juiste plek?
Mevrouw Assen (PvdA) vindt het niet meer dan logisch om ongeveer een evenredig deel in te richten voor mbo-studenten.
Mevrouw Kendir (Student & Starter) vindt het pijnlijk dat veel studenten obstakels ondervinden bij het vinden van een stageplek, puur vanwege hun achtergrond. Stagediscriminatie is een structureel
probleem, dat een diepe emotionele impact heeft op studenten. Het heeft ook langetermijngevolgen voor hun toekomst op de arbeidsmarkt. Daarom dient zij mede namens BIJ1, Utrecht Solidair en GroenLinks een motie in (motie 309, Verbetering van Stagebegeleiding en Bewustwording van Discriminatie in de Stagemarkt).
De heer Sungur (DENK) vraagt waarom deze fracties zo ver willen gaan met de bemoeienis met de relatie tussen een stagebegeleider en een student.
Mevrouw Kendir (Student & Starter) antwoordt dat de stagebegeleiders een rol hebben in dit proces en een belangrijke schakel zijn in het herkennen en bestrijden van discriminatie.
De heer Sungur (DENK) vindt dat er een einde moet komen aan de situatie waarin discriminerende bedrijven wegkomen met wat zij doen. In het actieplan staat dat de SPB de samenwerking met
bedrijven waar discriminatie is geconstateerd, stopzet en dat de erkenning als leerbedrijf wordt
ingetrokken. Deze maatregel is echter niet voor elk bedrijf afschrikwekkend genoeg. Daarom dient hij mede namens EenUtrecht en BIJ1 een motie in (motie 310, Naming & Shaming discriminerende bedrijven).
Raadsvergadering van 21 september 2023
10
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt waar het lerend effect zit bij bedrijven die op een Naming & Shaming-lijst staan.
De heer Sungur (DENK) antwoordt dat weinig bedrijven trots zijn op het feit dat zij veroordeeld zijn
voor discriminatie. Dit kan een extra prikkel zijn voor een bedrijf om preventief te zorgen dat dit niet gebeurt.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) kan zich ook voorstellen dat er met deze bedrijven geen zaken meer wordt gedaan totdat er verbetering is. Dan is er ruimte voor verbetering.
De heer Sungur (DENK) reageert dat bij de Inkoopnota een motie daartoe is ingediend en dat er afspraken zijn gemaakt met de samenwerkingspartner. Dit is een extra prikkel die kan werken.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wil liever inzetten op het lerend vermogen van organisaties in plaats van hen af te straffen.
De heer Sungur (DENK) is verbaasd over dit standpunt, omdat hij de VVD kent als een partij die
straffen wel degelijk zinvol acht. Uiteraard kunnen bedrijven die op de lijst staan, na verbetering er weer af worden gehaald.
Mevrouw Nolten (BIJ1) zegt dat de kans op stage of werk in Utrecht niet voor iedereen gelijk is. Ook wordt bij stagediscriminatie vaak gezocht naar andere redenen waarom iemand ongelijk behandeld is. Dit heeft een negatieve emotionele impact op studenten en zorgt voor studievertraging of het stoppen met de opleiding. BIJ1 vindt discriminatie onacceptabel en is blij dat de wethouder heeft
toegezegd in gesprek te gaan met scholen, maar ziet liever dat het onderwerp nu al geprioriteerd wordt in de algehele aanpak stagediscriminatie. BIJ1 dient daarom samen met Student & Starter, EenUtrecht, Utrecht Solidair, D66, PvdD, DENK en PvdA een motie in (motie 311, Geen studievertraging door discriminatie).
Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat het CDA het eens is met D66 dat er meer plekken moeten worden
gecreëerd en daarom de motie op dat punt ondersteunt. Aanvullend vindt het CDA het belangrijk om te handelen vanuit vertrouwen. Daarom dient het CDA mede namens EenUtrecht een motie in over Open Hiring (motie 312, Pilot van Open Hiring in onze gemeente voor een inclusieve stagemarkt).
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) denkt dat een werkgever moet kunnen kijken of iemand in het team past. Ook moet de sollicitant kunnen kijken of hij of zij past bij het bedrijf.
Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft de ervaring dat het fijn is als een stage laagdrempelig is en dat er flexibiliteit wordt geboden. Dat hoort bij het leerproces van beide kanten. Daarom wil zij de
belemmeringen terugdringen en zo meer stageplaatsen creëren, met name bij de gemeente Utrecht. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of men bij een Open Hiring-sollicitatie altijd aan het werk kan. Of betekent het dat er een klik moet zijn?
Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft daarom voor een pilot gepleit. Uiteraard is een klik belangrijk en is
Raadsvergadering van 21 september 2023
11
samenwerking een belangrijk facet van het werk. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) meent dat een gesprek bij de sollicitatie duidelijk kan maken of iemand wel of niet bij de organisatie past.
Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat organisaties vaak divers zijn en openstaan voor diversiteit. Een stage is bedoeld als een periode van oriëntatie op de arbeidsmarkt.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is positief over Open Hiring, maar meent dat de gemeente dit al doet. Waarom moet er dan een pilot voor komen?
Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft vorig jaar schriftelijke vragen gesteld. Daaruit kwam naar voren dat de gemeente het nog niet zo goed doet.
Mevrouw Van der Wilt (D66) zegt dat bij Open Hiring niet naar iemands achtergrond wordt gekeken, terwijl er juist voor het mbo te weinig plekken zijn.
Mevrouw Zwinkels (CDA) denkt dat mbo-studenten met voldoende begeleiding voor veel functies in aanmerking kunnen komen. Het biedt juist kansen voor doorstroming, carrière en andere werkvelden.
Mevrouw Van der Wilt (D66) denkt dat het tekort zit bij mbo-stageplaatsen. Dan helpt het niet om voor iedereen Open Hiring te hanteren.
Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt het goed dat er sowieso meer stageplekken komen. Zij roept op om in te zetten op de samenwerking tussen gemeente en bedrijfsleven en om ervoor te zorgen dat mensen niet gediscrimineerd worden.
De voorzitter geeft het woord aan wethouder De Vries voor de beantwoording. De heer De Vries (wethouder) reageert als eerste op motie 303. Het is lastig om die volledig na te komen. Daarom ontraadt hij de motie. Het gaat niet alleen om de aantallen, maar ook om een kwalitatief goede invulling. Hij zegt toe dat in beeld gebracht zal worden wat er mogelijk is.
Mevrouw Van der Wilt (D66) heeft bewust geen aantallen genoemd. Zij kan zich voorstellen dat bij een eerste terugkoppeling in Q1 nog niet alles bekend is. De motie biedt de wethouder ruimte.
De heer De Vries (wethouder) heeft in de commissie toegezegd het gesprek hierover aan te gaan en denkt dat er met die toezegging geen motie nodig is. Het invullen van de verschillende stageopdrachten bij de sociale partners wil hij meenemen in de komende aanbestedingen.
Motie 304 van GroenLinks kan de wethouder overnemen. Het werkgeversloket wordt uitgevoerd door de SER. Voorts wijst hij op de inzet van artikel 1 in de Studentenraad 030.
Motie 305 moet hij ontraden. Het college kiest ervoor om te werken met praktijktesten en vindt het
belangrijk om het onderzoek van het Verwey-Jonker Instituut op die manier te herhalen. Het college kiest ervoor om in 2025 te starten, omdat dan het effect beter te zien is. Er wordt gevraagd om het onderzoek elke twee jaar te herhalen, maar voor 2027 is er nog geen dekking. De gelden voor het
Raadsvergadering van 21 september 2023
12
werkgeversloket kunnen hiervoor niet gebruikt worden. De heer Sungur (DENK) vraagt wat het verschil is tussen praktijktesten en mystery studenten. De heer De Vries (wethouder) zegt dat mystery studenten gewoon binnenlopen en dat praktijktesten op grotere schaal plaatsvinden, zoals eerder is gedaan.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat de reden om eerder te starten, is gelegen in de vraag of men hiermee de goede kant opgaat. Is het mogelijk om het eerder in te zetten?
De heer De Vries (wethouder) reageert dat dat niet mogelijk is. Als je goed wilt sturen, moet je kijken wat het effect is van de maatregelen die nu worden toegepast.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat het onderzoek nodig is om te sturen. De heer De Vries (wethouder) zegt dat er nu een onderzoek ligt. Aan de hand daarvan ligt er een plan voor. Na de uitvoering van het plan kan worden gekeken wat het effect is.
Motie 306 ziet de wethouder als ondersteuning van het beleid. Daarom kan hij die motie overnemen. Het idee in motie 307 vindt hij goed, maar het moet wel uitvoerbaar zijn. Hij heeft in de commissie
toegezegd om in gesprek met de mbo-instellingen te onderzoeken of het uitvoerbaar is. Het bedrag van € 10.000 dat is genoemd, is volgens die instellingen veel te laag. Dat maakt dat de motie niet uitvoerbaar is en daarom ontraadt hij de motie.
Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of de wethouder het wenselijk vindt om goed in beeld te brengen welke stages er zijn.
De heer De Vries (wethouder) heeft dat in de commissie benoemd. Hij heeft echter signalen gekregen dat het niet uitvoerbaar is.
Mevrouw Assen (PvdA) zou graag inzicht willen krijgen in de kosten, zodat de raad de keuze kan maken.
De heer De Vries (wethouder) vindt dat een goed voorstel. Mevrouw Assen (PvdA) dient mogelijk een alternatieve motie in. De heer De Vries (wethouder) vervolgt met motie 310. In de commissie heeft hij gezegd dat er door
Artikel 1 onderzoek naar kan worden gedaan en dat de uitkomst daarvan gepubliceerd kan worden.
Publicatie op de website van de gemeente kan alleen na een oordeel van de rechter. Zo ver is het nog niet. Hij ontraadt de motie.
De heer Sungur (DENK) meent dat een rechtszaak niet nodig is. Er kan ook een lijst worden gemaakt met klachten die gegrond zijn verklaard door SPB. Ook kan een uitspraak van het College voor de Rechten van de Mens worden opgenomen.
De heer De Vries (wethouder) zegt dat het College voor de Rechten van de Mens uitspraken op de
Raadsvergadering van 21 september 2023
13
eigen website publiceert. Daar zou naar kunnen worden verwezen. In de Anti-discriminatieagenda staat niet dat dit wordt gepubliceerd op de eigen website.
De heer Sungur (DENK) vraagt wat de wethouder bedoelt met “verwijzen”. De heer De Vries (wethouder) reageert dat deze zaken op dit moment nog niet bekend zijn. Eventueel kan in de toekomst die lijn worden aangehouden.
De heer Sungur (DENK) vraagt wat de wethouder concreet gaat doen. Komt er een verwijzing met een link?
De heer De Vries (wethouder) meent dat een verwijzing meestal met een link gaat. Hij heeft er echter nog geen ervaring mee.
Motie 311 vraagt om te verbreden naar hbo en wo. Mbo-studenten lopen vaker stage en zijn over het algemeen jonger en kwetsbaarder. De gemeente heeft bij het mbo ook een wettelijke taak om uitval te voorkomen. De gemeente is in gesprek met hbo en wo over hun rol hierin. De gemeente
heeft hierin een agenderende rol. Hij ontraadt de motie vanwege het beroep dat de motie doet op de capaciteit in de organisatie.
Mevrouw Nolten (BIJ1) onderstreept dat het probleem ook bestaat bij hbo en wo. In het coalitie-
akkoord staat op pagina 27 dat eind 2022 een gezamenlijke aanpak wordt geformuleerd om stagediscriminatie in het mbo, hbo en wo tegen te gaan. Waarom wordt het wezenlijke onderdeel van studievertraging daar niet in meegenomen?
De heer De Vries (wethouder) zegt dat er voor hbo en wo een aanpak is, de inclusieve arbeidsmarkt. Ook bij het mbo heeft de gemeente een agenderende rol. Het is aan mbo-instellingen om daar beleid op te maken, evenals bij hbo en wo.
Mevrouw Nolten (BIJ1) vraagt of de agenderende functie iets anders is dan wat in de motie wordt gevraagd.
De heer De Vries (wethouder) leest de motie anders. Als de oproep is dat de gemeente de agenderende rol heeft, is hij daar voorstander van.
Mevrouw Nolten (BIJ1) zal de motie aanpassen en hoopt dat de wethouder de motie dan kan overnemen.
De heer De Vries (wethouder) meent dat BIJ1 ook kan meegaan in de toezegging dat de gemeente de agenderende rol zal oppakken. Een terugkoppeling kan worden meegenomen in de Onderwijsbrief.
Motie 309 roept het college op om een aantal zaken te doen die al gebeuren. Hij kan de motie overnemen, omdat die ondersteuning van beleid is.
Mevrouw Kendir (Student & Starter) reageert dat de oproep is om ervoor te zorgen dat een stagebegeleider actief probeert om signalen op te pikken of iemand zich sociaal veilig voelt binnen de organisatie.
Raadsvergadering van 21 september 2023
14
De heer De Vries (wethouder) zegt dat de momenten juist mede vanwege dit onderdeel worden georganiseerd.
Mevrouw Kendir (Student & Starter) vraagt of de wethouder het met haar eens is dat hier, gezien de signalen van de belangenorganisatie, nog een slag in te maken is.
De heer De Vries (wethouder) reageert dat het onderdeel dit jaar in gang is gezet. Een belangenorganisatie heeft hier misschien nog geen ervaring mee.
Mevrouw Streefland (wethouder) vervolgt de beantwoording met motie 308. Er is veel contact
geweest met de organisatie over de mogelijkheden. De inzet is vooral om elk jaar 150 studenten een goede stageplek te geven. Tijdens en na corona moest de infrastructuur weer gebouwd worden. De
mbo-functies binnen de gemeente Utrecht worden heel snel vervuld, maar het is goed om te onderzoeken hoe traineeships voor het mbo kunnen worden vormgegeven. Zij gaat hiermee aan de slag, maar wil graag wat ruimte in de percentages. Het gaat erom dat mensen een plek krijgen die zij verdienen. Met die kanttekening kan de wethouder de motie overnemen.
Mevrouw Van der Wilt (D66) meent dat een traineeship een kans is om jezelf te ontwikkelen. Mevrouw Streefland (wethouder) is het daarmee eens. Een stageplek en een traineeship zijn beide
belangrijke aspecten van leren en ontwikkelen. Een verdeling tussen de drie groepen is goed, maar een derde vindt zij te stringent.
Mevrouw Assen (PvdA) vindt dat het wel om een enigszins gelijkwaardige verdeling moet gaan en om een substantieel aandeel. Zij is bereid om de motie in die zin aan te passen.
Mevrouw Streefland (wethouder) verwijst naar Amsterdam, waar 16 traineeplekken voor mbo zijn. Voor haar staat de kwaliteit boven het aantal.
Motie 312 gaat niet alleen over stageplekken, maar ook over de wijze van werven. De gemeente is al bezig om mogelijkheden voor Open Hiring te onderzoeken. De uitkomsten komen in Q4 naar de raad. De motie is dus staand beleid.
Mevrouw Zwinkels (CDA) weerspreekt dat het staand beleid is. Op de schriftelijke vragen moeten nog antwoorden komen vanuit de gemeente. De motie stelt voor om Open Hiring ook in de stagemarkt te verkennen. De motie zal in stemming worden gebracht.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) trekt motie 305 in en zal een nieuwe versie indienen. De voorzitter schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering stelt de voorzitter de tweede termijn aan de orde. Zij doet een
beroep op de raad om commissiedebatten niet over te doen en om de inbreng kort en bondig te houden.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vindt dat een hardere aanpak van de mbo-stagediscriminatie
noodzakelijk is en dient daarom een aangepaste motie in ter vervanging van motie 305 (motie 313,
Raadsvergadering van 21 september 2023
15
Hardere aanpak mbo-stagediscriminatie). Mevrouw Zwinkels (CDA) trekt motie 312 in en dient een aangepaste motie in (motie 314, Pilot van Open Hiring in onze gemeente voor een inclusieve stagemarkt).
Mevrouw Assen (PvdA) trekt motie 306 in omdat die is overgenomen. Ook de moties 307 en 308
trekt zij in. Daarvoor in de plaats dient zij aangepaste moties in (motie 315, Een sluitende aanpak voor stageplaatsen in Utrecht, en motie 316, Hoog tijd voor een MBO-traineeship).
Mevrouw Nolten (BIJ1) zegt dat zij ondanks de toezegging van de wethouder motie 311 handhaaft. Mevrouw Kendir (Student & Starter) trekt na de toezegging van de wethouder motie 309 in. De heer De Vries (wethouder) reageert op motie 313. Gebleken is dat het werken met mystery guests minder effectief is dan de huidige werkwijze. Daarom ontraadt hij de motie. Bovendien heeft het Verwey-Jonker Instituut aangegeven dat de voorgestelde termijn het meest handig is. Ook is de opdracht al verstrekt aan het werkgeversloket.
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) wil graag dat er een wat hardere aanpak komt. Is het mogelijk om in het eerste kwartaal aan te geven of er hardere maatregelen kunnen worden genomen?
De heer De Vries (wethouder) zal daarop terugkomen in de brief in Q1. Het signaal uit de raad is duidelijk.
Motie 315 moet hij eveneens ontraden. Hij heeft toegezegd in gesprek te gaan met de mbo-
instellingen om te kijken of het überhaupt uitvoerbaar is. Ook heeft hij gewezen op het aanzienlijke bedrag dat hiermee gemoeid is. Het gaat niet alleen over Utrechtse studenten, maar ook over studenten in de gehele regio.
Mevrouw Streefland (wethouder) dankt het CDA voor de aanpassing van de motie. Zij zegt toe motie 314 op deze manier te kunnen uitvoeren. Evaluatie in Q1 is echter te vroeg, want er zijn nu al stagiaires. Zij vraagt of de evaluatie een jaar later mag. Dan kan zij de motie overnemen. De voorzitter zegt dat dat niet in de motie staat. Mevrouw Streefland (wethouder) moet de motie in dat geval ontraden. Mevrouw Zwinkels (CDA) kan de motie intrekken als de wethouder toezegt dat de evaluatie een jaar later zal plaatsvinden.
De voorzitter wijst op de toezegging van de wethouder, met de kanttekening dat de evaluatie een jaar later komt.
Mevrouw Zwinkels (CDA) trekt motie 314 in. Mevrouw Streefland (wethouder) vervolgt met motie 316. Zij kan de motie overnemen en zal naar een gelijkwaardige verdeling streven.
Raadsvergadering van 21 september 2023
16
Mevrouw Assen (PvdA) trekt daarop motie 316 in. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) trekt de moties 304 en 313 in. De voorzitter deelt mede dat later vanavond over de moties en het voorstel wordt gestemd. 15. Afrondende besluitvorming na debat over Actieagenda Utrechtse Economie. De heer Van Steeg (CDA) vindt het voorliggende actieplan een belangrijke verbetering van het
economische beleid. Het plan is een stap in de uitvoering van een aantal aanbevelingen van de
rekenkamer. Op een aantal punten is nog verbetering nodig. De rekenkamer riep op tot een scherp profiel voor de Utrechtse economie. Daarom dient hij samen met Utrecht Solidair op dit punt een motie in (motie, 317 Werk verder aan een scherp profiel voor Utrechtse economie).
De heer Peters (D66) vraagt of uit de motie kan worden opgemaakt dat het CDA de focus op duurzaamheid en circulariteit niet belangrijk genoeg vindt.
De heer Van Steeg (CDA) weerspreekt dat. Duurzaamheid en circulariteit zijn belangrijke onderdelen en zijn al goed in het actieplan benoemd.
De stad zet in op een gezond stedelijk leven, ook in het economische beleid. Met de oplopende
geopolitieke spanningen is het riskant om de productie van cruciale medicijnen aan landen als India en China te laten. Utrecht kan hierin een belangrijke rol spelen. Daarom dient hij mede namens
Utrecht Solidair een motie in over dit onderwerp (motie 318, Onderzoek ontwikkeling medicijnknooppunt).
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) meent dat de motie vooruitloopt op de werkelijkheid. Er is immers nog geen actieve vraag van ondernemers hiernaar.
De heer Van Steeg (CDA) denkt dat de urgentie groot is. Er ligt een basis voor de technische ontwikkeling van medicijnen, maar er is nog weinig ruimte voor productie. Utrecht heeft de mogelijkheden om daarin extra stappen te zetten.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) begrijpt dat het CDA signalen heeft gekregen dat ondernemers behoefte hebben aan zo’n knooppunt.
De heer Van Steeg (CDA) reageert dat er op het Science Park veel technologische kennis is over de ontwikkeling van medicijnen. Ook is er behoefte om te onderzoeken of het ontwikkelen van medicijnen in of rond Utrecht gerealiseerd kan worden.
Mevrouw Bode (Volt) constateert dat belangrijke aanbevelingen van de rekenkamer in het voorstel
zijn meegenomen. De rekenkamer concludeerde dat het goed gaat met de Utrechtse economie, maar dat het niet helder is of dit dankzij of ondanks het gemeentelijk beleid is. Volt vindt dat twee aanbevelingen onvoldoende zijn uitgewerkt: de aansluiting met Europa en de meetbaarheid en controleerbaarheid van doelen. Utrecht wordt het hart van de meest competitieve regio van Europa genoemd, maar in het stuk staat een regionale agenda omschreven. Het voorstel mist inhoudelijke verdieping
Raadsvergadering van 21 september 2023
17
en verbinding. Zij verwijst naar de Europese Green Deal. Zij dient daarom samen met D66 en Student & Starter een motie in (motie 319, Europese Economie in Utrecht).
De doelen sluiten niet aan op het beleid en zijn daardoor niet controleerbaar. Daarom dient zij
samen met CDA, PVV, VVD en Student & Starter een motie in (motie 320, Maak economische doelen meetbaar).
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) ziet een aantal goede dingen in de actieagenda. Utrecht wil een economie die een bijdrage levert om de aarde beter achter te laten. Met de Utrechtse Nieuwe
Economie Index worden bedrijven gestimuleerd om een bijdrage te leveren aan de maatschappelijke doelen. Hij dient op dit punt een motie in (motie 321, Van index naar criteria).
De heer Peters (D66) heeft in de commissie gehoord dat dit op dit moment lastig uitvoerbaar is. Vindt de ChristenUnie het een probleem als de implementatie wat langer duurt?
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het belangrijk om dit doel te stellen. Met deze motie wordt die stip op de horizon gezet. Hij hoort graag van het college welke termijn het daarbij in gedachten heeft.
De gemeente moet zelf ook het goede voorbeeld geven. Bij het inkopen van diensten en grond-
stoffen kan de gemeente wel degelijk het verschil maken. Het is belangrijk verantwoordelijkheid te
nemen voor de gehele keten. Daarom dient hij samen met GroenLinks, PvdD, BIJ1 en PvdA een motie in over dit onderwerp (motie 322, Pak de verantwoordelijkheid voor de keten).
De ChristenUnie blijft zich hard maken voor een economie die niet alleen welvaart genereert, maar
die welzijn, duurzaamheid en gelijkheid bevordert, en zal op die manier de uitvoering van de agenda blijven volgen.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, levendigheid en voor de welvaart van de stad. De VVD is dan ook blij met de actieagenda. Op twee punten wil de VVD
bijsturen. De eerste motie gaat over de review council, die volgens de VVD niet nodig is (motie 323, Verstevig contact gemeente en ondernemers). De motie wordt mede ingediend door de PVV en Utrecht Solidair.
De heer Peters (D66) begrijpt dat de VVD vindt dat de gemeente geen contact heeft met de
ondernemers. Hij meent dat de review council bedoeld is om objectief en onafhankelijk een oordeel te vormen over het economiebeleid.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) reageert dat de gemeente het contact met ondernemers moet blijven
houden en dat niet bij een ander gremium moet onderbrengen. De gemeente kan feedback ophalen door enquêtes uit te zetten of zelf extra gesprekken te voeren.
Utrecht heeft een goede centrale ligging en de VVD vindt dat Utrecht moet inzetten op het faciliteren van bedrijven in de duurzame logistiek door meer hubs te realiseren. Zij dient daarvoor samen met CDA, D66, PVV, Utrecht Solidair en Student & Starter een motie in (motie 324, Logistieke bedrijven passen bij centraal Utrecht).
De voorzitter heeft een punt van orde. Gezien de agenda is een zeer late eindtijd te verwachten. Over een aantal voorstellen moet vandaag een besluit worden genomen, maar een aantal kan worden
doorgeschoven, zoals de agendapunten 16, 17, 19 en 20. Het voorstel is om de volgorde zodanig te
Raadsvergadering van 21 september 2023
18
wijzigen dat die vier punten als laatste worden behandeld. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) meent dat dit de vraag oproept waarom de vergadering niet
’s ochtends is gestart. Bij agendapunt 16 is er een maidenspeech en daarom wil zij dat punt graag vanavond behandelen.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meent dat het agendapunt inzake de Nobelstraat urgentie heeft (agendapunt 20).
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat agendapunt 19 voor de zomer zou worden behandeld is en al is uitgesteld.
De voorzitter reageert dat het niet fataal is als dat punt vanavond niet wordt behandeld. De heer Koning (D66) sluit aan bij de oproep om ’s ochtends te beginnen met de vergadering. Hij gaat akkoord met het ordevoorstel.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) sluit zich aan bij de woorden van de heer Koning. De voorzitter zegt dat door de lengte van de bijdrages de werkelijkheid in de vergadering altijd
anders uitpakt dan de inschatting van de vergadertijd. Over het aanvangstijdstip van de vergadering wordt in het dagelijks bestuur gesproken. Zij streeft ernaar om in ieder geval agendapunt 16 vanavond nog te behandelen.
Hierna geeft zij het woord aan wethouder Schilderman voor de beantwoording. Mevrouw Schilderman (wethouder) reageert als eerste op motie 317 van het CDA. Er wordt al gewerkt aan een scherp profiel, the Heart of Health. De sectoren die daarin gekozen zijn, zijn gebaseerd op
de door de raad vastgestelde REA. In de motie worden horeca en maakindustrie toegevoegd, terwijl op basis van de REA is gekeken naar sectoren waar de regio sterk in is. Zij ontraadt de motie. De heer Van Steeg (CDA) wijst op het advies van de Rekenkamer, om juist te kijken naar het Utrechtse profiel en niet alleen naar het regionale.
Mevrouw Schilderman (wethouder) reageert dat de economie niet ophoudt bij de stadsgrens. De REA is door de raad vastgesteld en daarbij is gekeken waar de stad sterk in is, zoals gezondheid, slimme techniek en bouwdigitalisering.
De heer Van Steeg (CDA) concludeert dat de wethouder het advies van de Rekenkamer, dat is overgenomen, niet uitvoert.
Mevrouw Schilderman (wethouder) is het daar niet mee eens. De verdere uitvoering heeft ook te
maken met de profilering van the Heart of Health. Het college blijft zich baseren op de door de raad aangenomen kaders, zoals het advies van de rekenkamer en de REA.
De heer Van Steeg (CDA) zegt dat de REA van een oudere datum is dan het advies van de Rekenkamer.
Raadsvergadering van 21 september 2023
19
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat het advies wordt uitgevoerd met de acties in de actieagenda en de profilering rondom Heart of Health.
Zij vervolgt met motie 318. Dit voorstel sluit aan bij de ambitie van de partners op het Science Park
en in de omgeving. Een onderzoek is volgens haar niet zinvol. Zij denkt meer aan expliciet acquireren en informeren wat ervoor nodig is. Zij zegt toe in kaart te brengen wat nodig is.
De heer Van Steeg (CDA) vindt dat ook gekeken moet worden naar de daadwerkelijke productie van medicijnen. Daarvoor moeten nog veel stappen worden gezet.
Mevrouw Schilderman (wethouder) is het daarmee eens. Zij zegt toe hieraan aandacht te blijven schenken.
De heer Van Steeg (CDA) vraagt om de knelpunten voor een volgende stap mee te nemen in een brief aan de raad.
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat toe. Motie 319 van Volt kan zij overnemen.
Zij vervolgt met motie 320. Zij heeft al toegezegd op welke wijze de doelen meetbaar worden
gemaakt. In de programmabegroting wordt gerapporteerd volgens nieuwe indicatoren. Op andere
plekken wordt specifiek over beleid gerapporteerd. Geconstateerd is dat op bepaalde plekken beleid
mist, zoals arbeidsmarkt en werklocaties. Zij ontraadt de motie, met de kanttekening dat het college al tegemoetkomt aan de uitdaging.
Zij hoopt dat de ChristenUnie een nieuwe versie wil maken van motie 321, waarin een onderzoek
wordt voorgesteld. In de commissie heeft zij gezegd dat de huidige informatie onvoldoende is om
per bedrijf een score te bepalen. In de motie wordt een individuele beoordeling en afrekening voorgesteld. Zij laat het oordeel over aan de raad.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is bereid om de motie aan te passen. Mevrouw Schilderman (wethouder) vervolgt met motie 322. De gemeentelijke inkoop komt aan de orde in het gemeentelijk uitvoeringsprogramma MVOI. Daarmee kan zij de motie overnemen.
Met betrekking tot motie 323 bespeurt zij bij de VVD de angst dat de review council wordt gezien als een vervanging van het contact van de gemeente met de ondernemers. De review council is echter
aanvullend bedoeld. De review council komt tegemoet aan de aanbeveling van de Rekenkamer. De motie wordt ontraden.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) heeft begrepen dat de review council bestaat uit drie personen en twee
keer per jaar samenkomt. De review council gaat adviseren over bijstelling van het Utrechtse beleid. Mevrouw Schilderman (wethouder) beaamt dat er drie experts zijn aangetrokken om een extern perspectief te geven.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) constateert dat er niemand van het mkb in zit. Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat is gezocht naar mensen die vanuit hun vakgebied een
Raadsvergadering van 21 september 2023
20
bijdrage kunnen leveren. Vervolgens worden ook met mkb’ers gesprekken gevoerd. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of de wethouder kan toezeggen dat er iemand uit het mkb wordt toegevoegd aan de review council.
Mevrouw Schilderman (wethouder) herhaalt dat gezocht is naar externe experts. Zij spreken met partijen, waaronder het mkb.
Zij vervolgt met motie 324. Dit onderwerp past bij het Actieprogramma Goederenvervoer. In juni 2023 is een brief naar de raad gestuurd over onder andere dit onderwerp. Zij ontraadt de motie.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) trekt motie 321 in en dient in plaats daarvan een nieuwe motie in (motie 325, Van index naar criteria). Wel vraagt hij om snelheid. Wellicht kan de wethouder ook kijken naar andere middelen, als de index niet het juiste blijkt te zijn. Mevrouw Bode (Volt) trekt motie 319 in. De heer Van Steeg (CDA) trekt na de toezegging van de wethouder motie 318 in. De heer De Pagter (VVD) vraagt of er, gezien de beperkte hoeveelheid vragen in het vragenuur, iets langer doorvergaderd kan worden.
De voorzitter zegt dat de vergadering normaal gesproken om 16.45 uur eindigt. Er is dus al aan het verzoek van de heer De Pagter voldaan.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) trekt motie 323 in en dient een vervangende motie in om te bewerk-
stelligen dat er een mkb-vertegenwoordiger in de review council komt (motie 326, MKB telt mee). Mevrouw Schilderman (wethouder) laat na de aanpassing van het dictum het oordeel over motie 325 aan de raad. Uit het dictum volgt wel dat de ene ondernemer meer wordt geholpen dan de andere. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) dankt de wethouder voor haar oordeel en voor de uitleg. Mevrouw Schilderman (wethouder) vervolgt met motie 326. Zij herhaalt dat de review council bestaat uit experts, die vanuit hun expertise met het mkb praten. Zij ontraadt de motie.
De voorzitter deelt mede dat vanavond over de moties en over het voorstel zal worden gestemd. De voorzitter schorst hierna de vergadering tot 19.30 uur. De voorzitter heropent de vergadering en heet de aanwezigen welkom, ook de mensen die thuis meekijken en meeluisteren. In het bijzonder heet zij de gasten van de raad welkom. Afscheid van het raadslid Has Bakker. De voorzitter spreekt de volgende woorden.
Beste Has! Vandaag precies een maand geleden ben jij geïnstalleerd als gedeputeerde van de
Raadsvergadering van 21 september 2023
21
provincie Utrecht. Het is een geweldige stap, zeker als je kijkt wat voor uitdagingen er ook in de
provincie in het verschiet liggen: thema’s als stikstof, klimaat en energie. Het is ook een logische stap, want je hebt eerder bij natuur- en milieufederaties gewerkt en zeven jaar in onze raad
doorgebracht. Ik durf wel te zeggen: geen betere leerschool dan de gemeenteraad van Utrecht.
Ik kan gerust zeggen dat jij in de afgelopen zeven jaar echt indruk hebt gemaakt. Je combineert een warme en gezellige persoonlijkheid met ongelofelijk veel gedrevenheid, maar ook met een enorme dossierkennis. Daarmee heb je het nodige tot stand weten te brengen.
Je liep warm voor het thema sport. Ik denk aan de Utrecht Sportzomer 2021, om na de
coronaperiode kinderen weer te stimuleren om te gaan sporten. Je hebt je ingezet voor meer
sportvelden en accommodaties in Utrecht. In de laatste maand van jouw raadswerk heb je het
actieplan “Meer Utrechtse kinderen in beweging” gepresenteerd. Ik hoop echt dat dit in heel Utrecht flink opgepakt gaat worden.
Uit jouw fractie heb ik gehoord dat je, als je naar een fractieweekend ging, vaak ook een bal
meenam, tot verbazing van sommige van jouw collega’s, die zich afvroegen wat je daarmee zou moeten doen.
Het laatste jaar heb je je ook ingezet voor meer betaalbare woningen. Eigenlijk kan je aan al die dossiers zien dat jij ontzettend moeilijk in een hokje te stoppen bent, want je bent een echte
allrounder. Je voerde het woord over tal van ontwerpen. Je hebt bijvoorbeeld ook de eerlijkere
afvalstoffenheffing mede weten door te voeren, waardoor de lasten voor kleine huishoudens omlaag zijn gegaan.
Eén onderwerp mag ik ook zeker niet vergeten: jouw inzet om tot een vernieuwende manier van
participatie te komen. Dat past ook heel goed bij wie jij bent en hoe jouw karakter is, want jij staat altijd open voor een goed gesprek. Je hebt altijd oog voor de belangen van anderen. Je hebt je daarom ook met hart en ziel sterk gemaakt voor nieuwe manieren van inspraak, zoals de burgeragendering en uiteraard – het is aanstaande – het allereerste burgerberaad.
Je hebt in jouw raadsperiode ook twee kinderen gekregen. Het is superknap hoe jij gezin, werk en
gemeenteraad wist te combineren. Ik hoop dat je ook in je nieuwe functie als bestuurder die balans heel goed zult weten te behouden. Dat gun ik je zeer.
Beste Has! Ik weet zeker dat wij elkaar tegen gaan komen – dat is ook al gebeurd – in bestuurlijk Utrecht. Ik zie daar bijzonder naar uit. Ik ben er heel trots op dat wij met jou een echte vertegenwoordiger in het Utrechtse college van Gedeputeerde Staten hebben.
Ik wil je namens ons allemaal heel veel dank zeggen voor jouw grote en ook zeer waardevolle
bijdrage aan de stad. Daar hoort natuurlijk een bijzondere blijk van waardering bij. Om die reden wil ik je nu heel graag de raadspenning overhandigen. Dank je wel voor alles!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Bakker de raadspenning en een cartoon.) De heer Bakker spreekt daarop de volgende woorden.
Dankjewel, Sharon, voor je supermooie woorden. En wat een mooie verrassing!
Voorzitter, griffier, raadsleden, maar vooral ook: lieve oud-collega’s. Het voelde vertrouwd toen ik van de week de agenda bekeek, want mijn eerste debat in deze zaal, zesenhalf jaar geleden, ging letterlijk over het initiatiefvoorstel dat de SP samen met D66 indiende over het raadgevend
referendum. De cirkel is dus heel mooi rond nu bij dit afscheid de verbale degens weer gekruist gaan worden over precies dit onderwerp.
Er werd mij net in de wandelgangen gevraagd om nog iets te zeggen over hoe slim het is dat je
Raadsvergadering van 21 september 2023
22
misschien de raadsvergadering in de ochtend moet beginnen. I rest my case, zou ik willen zeggen. Naast het standpunt over het referendum – toen vonden wij dat een noodzakelijke noodrem in de
gereedschapskist, maar het is goed om even te checken of dat nog steeds het fractiestandpunt is –
maakte ik toen vooral het punt dat de democratie geen kijksport is; democratie is meer dan eens in
de vier jaar stemmen. Wat een geluk is het dan om juist in deze stad raadslid te mogen worden. Veel ideeën, initiatieven en plannen worden door bewoners, organisaties en ondernemers hier gesmeed. Hoe fijn en leuk een aangenomen motie ook is, ik kijk misschien wel met de meeste voldoening
terug op de contacten met de stad en op de momenten waarop ik, vaak samen met anderen hier in
de raad, iets kon betekenen: voor de basketballers van de Cangeroes, de initiatiefnemers van OverFit in Overvecht, de bedenkers van de Rotsoordbrug, de trekkers van het burgerberaad, de tennissers van Kromme Rijn en de pleitbezorgers van de drive-through coffeeshop. Het is heus niet allemaal
meteen helemaal gelukt, maar het contact maakt het bijzonder. Waar ik ook fiets of loop in de stad, altijd ontmoet ik de contacten die ik door het raadswerk heb mogen leren kennen.
Voorzitter. Ik heb het als een voorecht beschouwd om hier volksvertegenwoordiger te mogen zijn. Besluiten nemen over de koers van Utrecht, samenwerken aan moties en amendementen, de raadsbuffetten en de borrels op het fractieplein, maar ook het modereren van pittige
raadsinformatiebijeenkomsten, beneden in de hal, het voorzitten van de commissievergaderingen, het een beetje strak houden van die vergaderingen, het boeken van politieke successen, of een
aangenomen initiatiefvoorstel. Het maakte het raadswerk eervol en leerzaam, maar vooral ook heel erg leuk.
Uiteindelijk is politiek ook mensenwerk. En je moet het samen doen. Daarom wil ik vanavond in het woord dat ik tot jullie mag richten vooral mijn dank uitspreken. Dank aan jullie, raads- en
commissieleden. Maar ook dank aan mijn inmiddels oud-fractiegenoten van D66. Wat een bijzonder fijn team was dat en is dat. Wat fijn dat jullie alweer versterkt zijn met de komst van Achraf. In het bijzonder noem ik jou, Maarten. Samen versleten we maar liefst drie fracties. Ik ben trots op je en dankbaar voor onze samenwerking en vriendschap.
Dank ook aan Djoeke, mijn lieve echtgenoot, die er vanavond bij is, wat ik erg leuk vind, die mij altijd aanmoedigt en steunt, zelfs als ik gekke plannen heb om drie kilometer verderop nog eens wat te gaan doen.
Zeker wil ik ook mijn heel grote dank uitspreken aan al die mensen die zorgen dat de democratie
hier zo goed functioneert. De medewerkers van de beste griffie van Nederland, de ondersteuning, de
catering, de bodes, de beveiliging en de helden van de fietskelder, voor jullie allemaal een heel diepe buiging. Wat mij betreft een groot applaus voor hen.
(Applaus.)
Voorzitter. Vorig jaar woonde ik op de dag van Sint Maarten het slotconcert van Utrecht 900 bij in TivoliVredenburg. Vier Utrechtse topensembles voerden daar onder andere het door Erik van der
Horst gecomponeerde “De stad is nu van ons” uit. Dat lied is al die maanden in mijn hoofd blijven zitten. Een klein fragment:
“De stad is nu van ons. De straten en de stenen. Het is niet voor altijd, maar nu mogen we het lenen. De stad is nu van ons. En straks zal ik het gaan bepalen. Dus geef het nu voorzichtig door, voor de kinderen van later.”
Dat is in de kern waar politiek voor mij om draait: denken aan de volgende generaties en werken aan de toekomst. Om te zorgen dat jullie, maar ook jullie opvolgers, dat niet vergeten, bied ik de raad
graag een door onze eigen Iris ontworpen en daardoor volledig uniek cadeau aan. Het cadeau heeft
enig formaat. Ik hoop dat dit cadeau een mooi plekje krijgt, zodat jullie, als jullie erlangs lopen, af en toe denken aan de volgende generaties, waar we het voor doen.