7e raadsvergadering 27 juni 2024
Tekst van het document
2024 NOTULEN VERGADERING GEMEENTERAAD UTRECHT 7e vergadering – 27 juni 2024 Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op donderdag 27 juni 2024 te 10.00 uur. Voorzitter: de heer Zwanenberg, plaatsvervangend voorzitter, afgewisseld door mevrouw Dijksma, burgemeester, en mevrouw Al-Saqaff.
Aanwezig zijn de leden: Aït Daoua, Al-Saqaff, Bode, Bos, Bosch, Chirino, Claasen, Dada-Anthonij, Dekkers, Deldjou Fard, Dijkstra, Fattal, Van der Graaf, Heijne, Hessel, Van Heuven, Te Hoonte,
Hornsveld, Kleinrensink, Koning, Maas, Meerding, Paalman, De Pagter, Peters, Ramaker, Raaijmakers, Sasbrink, Smit, Snijder, Stam, Van Steeg, Stellinga, Stylianou, Sungur, Talhaoui, Vasters, Vermeulen, Van Vliet, De Vries, Van der Wilt, Zwanenberg, Van der Zweth en Zwinkels. Afwezig is het lid: Nolten. Aanwezig zijn de wethouders: Eerenberg, Van Hooijdonk, Oosters, Schilderman, Streefland, Voortman en De Vries.
Griffier: de heer Corten tijdens de ochtend- en avondvergadering; de heer Dorst tijdens de middagvergadering.
1. Opening. De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom, in het bijzonder mevrouw Van
Hall, die vandaag wegens ziekte afwezig is, maar wel meekijkt. Bericht van verhindering is ontvangen van het lid Nolten. De leden Bode, Chirino en Talhaoui komen later ter vergadering, evenals burgemeester Dijksma en wethouder Eerenberg. 2. Vaststellen agenda. De voorzitter stelt voor om de actuele motie van GroenLinks vandaag te behandelen, hoewel die eigenlijk te laat is ontvangen.
Mevrouw Zwinkels (CDA) wil de spelregels navolgen en de motie vandaag niet behandelen. De heer Koning (D66) sluit hierbij aan, onder verwijzing naar eerdere strenge handhaving van deze regel.
Mevrouw Meerding (VVD) sluit zich aan bij de woorden van D66.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
2
De heer Sungur (DENK) ziet dat het wel vaker voorkomt dat actuele moties iets te laat worden
ingediend. Vanmiddag wordt er in het DB een voorstel gedaan om de deadline te verplaatsen naar donderdagochtend. Hij heeft er geen moeite mee om de motie vandaag te behandelen. De heer Paalman (Horizon) kan akkoord gaan met behandeling vandaag. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) meent dat bij te laat ingediende moties het college zich niet goed kan voorbereiden op de beantwoording. Voor deze keer kan hij instemmen met het voorstel van de voorzitter.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) sluit zich aan bij D66 en CDA. Mevrouw Zwinkels (CDA) wil de regels handhaven. Zij wijst ook op het vragenuur dat vandaag weer niet doorgaat. Zij heeft daar moeite mee.
De voorzitter zegt dat er geen dingen door elkaar gehaald moeten worden. Hij stelt vast dat de meerderheid van de raad de actuele motie van GroenLinks vandaag niet wenst te behandelen.
Voorts wijst hij op de gisteren ontvangen strekt ter vervanging van agendapunt 10 (Initiatiefvoorstel Utrecht Bijenhoofdstad van Europa). Vanwege de late ontvangst is het stuk niet toegevoegd aan de agenda. De heer Bos verzoekt het punt alsnog toe te voegen.
De heer Corten (griffier) verduidelijkt dat hij het stuk alvast heeft laten toevoegen aan de agenda, maar dat de keuze om het al of niet te behandelen bij de raad ligt.
Mevrouw Sasbrink (PvdD) zou graag willen weten wat er is veranderd ten opzichte van de vorige versie.
De heer Van der Zweth (PvdA) wil het punt vandaag wel behandelen, maar dan graag vanavond. De heer Sungur (DENK) voelt er weinig voor om de agenda om te gooien, maar wil het punt wel behandelen.
De heer Koning (D66) sluit zich aan bij de heer Van der Zweth. De voorzitter concludeert dat agendapunt 10 later in de vergadering wordt behandeld. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) wil graag weten wanneer het stuk behandeld wordt. Dit in verband met het bijen-shirt dat hij draagt, dat erg warm is.
De voorzitter reageert dat agendapunt 10 als laatste agendapunt zal worden behandeld; de heer Bos kan zijn bijen-shirt dus gerust nog even uittrekken.
Hij heeft begrepen dat agendapunt 19 (Raadsvoorstel vaststelling Afvalstoffenverordening 2024) een A-punt kan worden.
De heer Te Hoonte (VVD) deelt mee dat hij een inbreng bij dit agendapunt heeft.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
3
De voorzitter stelt vast dat agendapunt 19 een B-punt blijft.
Hij heeft begrepen dat agendapunt 27 (Afrondende besluitvorming na debat over scenario’s voor sportparken Overvecht) van de agenda kan worden afgevoerd. Hij stelt vast dat dit het geval is. De agenda wordt hierna zonder stemming vastgesteld, met inachtneming van de daarin aangebrachte wijzigingen. 3. Ingekomen stukken. Over de ingekomen stukken wordt zonder stemming besloten overeenkomstig hetgeen daaromtrent is voorgesteld.
4. Opheffing geheimhouding. De voorzitter stelt voor om, conform artikel 89, lid 4 van de Gemeentewet, de door het college
opgelegde geheimhouding van de documenten zoals vermeld in de bij de agenda gevoegde bijlage, op te heffen.
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel van de voorzitter besloten. 5. Actuele moties. Dit agendapunt zal in de middagvergadering behandeld worden. 6. Raadsvoorstel Benoeming leden en inkomend voorzitter Raad van toezicht NUOVO scholen. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 7. Raadsvoorstel Van Ombudsloket naar Ombudsman. Mevrouw Meerding (VVD) merkt op dat de VVD eerder tegen het Ombudsloket heeft gestemd en dus ook tegen deze technische wijziging stemt.
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. Op hun verzoek wordt aangetekend dat de leden van de VVD-fractie geacht wensen te worden te hebben tegengestemd.
8. Raadsvoorstel Wijzigingsbesluit van de Legesverordening gemeente Utrecht 2024 voor ontheffingen van de nul-emissiezone voor bedrijfs- en vrachtauto’s. De heer Bosch (UtrechtNu!) stemt tegen het voorstel. De heer Sungur (DENK) stemt eveneens tegen.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
4
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. Op hun verzoek wordt aangetekend dat de leden van de fracties van UtrechtNu! en DENK geacht wensen te worden te hebben tegengestemd.
9. Raadsvoorstel Zienswijze RUD programmabegroting 2025. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat de wethouder op dit moment iets nagaat over agendapunt 19. Als de uitkomst daarvan positief is, kan de VVD volstaan met een stemverklaring bij dit agendapunt. Dan zou agendapunt 19 toch een A-punt kunnen worden.
Mevrouw Zwinkels (CDA) verzoekt om een schorsing. Zojuist is een belangrijk ingekomen stuk, het
Rekenkameronderzoek naar een aardgasvrij Overvecht-Noord, gepasseerd. Zij dacht dat de woordvoerders hierover opmerkingen konden maken. De voorzitter schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering verleent de voorzitter het woord aan de heer Te Hoonte.: De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat de Rekenkamer heeft gemeld dat het gevraagde onderzoek naar een aardgasvrij Overvecht-Noord niet binnen de bestaande budgetten mogelijk is en dus zal
leiden tot een budgetoverschrijding. Met het passeren van de lijst Ingekomen stukken geeft de raad de Rekenkamer de ruimte om het budget te overschrijden. De raad zal dan op een later moment moeten aangeven uit welke post dat gedekt moet worden.
De heer Sungur (DENK) vraagt hoe de Rekenkamer de ruimte wordt gegeven. De heer Te Hoonte (VVD) reageert dat bij de komende Voorjaarsnota een voorstel kan worden gedaan.
De heer Sungur (DENK) meent dat het voorstel dan wordt ingediend en dat er dan wordt besloten. De heer Te Hoonte (VVD) antwoordt bevestigend. De VVD wil geen blokkade opleggen aan de Rekenkamer om het budget te overschrijden.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vraagt of de raad nu instemt met de budgetoverschrijding. De voorzitter reageert dat het gaat om een mededeling bij de ingekomen stukken. De raad wordt niet gevraagd om ergens mee in te stemmen.
Hij meldt voorts dat wordt voorgesteld om het initiatiefvoorstel van Stadsbelang Utrecht
(Initiatiefvoorstel Utrecht Bijenhoofdstad van Europa) direct na de behandeling van de actuele moties te behandelen. Hij concludeert dat de raad hiermee akkoord gaat. 11. Initiatiefvoorstel Digitale omgangsvormen.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
5
De voorzitter nodigt de heer Van Steeg uit om plaats te nemen in vak-C. De heer Van Steeg (CDA) kijkt terug op een goed debat in de commissie. Het initiatiefvoorstel beoogt om de onlinewereld en de fysieke wereld dichter bij elkaar te brengen. De burgemeester krijgt een
bestuursrechtelijke mogelijkheid om digitaal op te treden tegen openbareordeverstoringen. Voorts wordt het college opgedragen om een protocol te ontwikkelen en in werking te stellen. Tot slot
moeten er preventieve maatregelen komen en moet het gesprek hierover in wijken en op scholen
plaatsvinden. Naar aanleiding van het commissiedebat worden twee wijzigingen voorgesteld. De APV wordt gewijzigd om de voorzienbaarheid voor de inwoner goed te regelen. Ook is de dekking gewijzigd.
De heer Koning (D66) wijst op de fundamentele kritiek van juristen dat je dit niet moet regelen, niet met een noodbevel en niet in de APV. Waarom maakt het CDA deze keuze?
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt het goed dat het CDA heeft nagedacht over een
oplossing. Hij sluit zich aan bij de woorden van de heer Koning over het eerste beslispunt. Dat is
voor veel fracties reden om het voorstel in zijn geheel te verwerpen. Om dat te voorkomen, dient hij een amendement in (amendement 58, "Behoud deel 2 en 3").
Mevrouw Meerding (VVD) deelt de gedachte van het initiatiefvoorstel. Helaas is het ingewikkeld om het juridisch te regelen. De VVD hoort graag de reactie van het college op de voorgestelde wijzigingen. De VVD steunt de motie die het CDA gaat indienen om te blijven zoeken naar bestuurs-
rechtelijke middelen om een online gebiedsverbod op te leggen. Ook kijkt zij uit naar de landelijke wetgeving.
De voorzitter schorst op verzoek van de indiener de vergadering. Na hervatting van de vergadering geeft de voorzitter het woord aan mevrouw Zwinkels. Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat het CDA volledig achter het initiatiefvoorstel staat, maar wel mede namens de VVD een motie indient om te blijven zoeken naar de mogelijkheden die de gemeente heeft (motie 246 "Blijf zoeken naar bestuursrechtelijke mogelijkheden").
Mevrouw Schilderman (wethouder) vervangt de burgemeester bij dit agendapunt. Inhoudelijk zijn er geen onoverkomelijke bezwaren tegen de ingediende motie. Daarom krijgt de motie oordeel raad.
In antwoord op de vraag van de VVD zegt zij dat het oordeel van het college door de wijzigingen niet verandert. Het probleem is nog steeds dat de APV de Grondwet probeert in te perken en dat de Grondwet boven de APV staat.
Het college maakt de integrale afwegingen over de financiën bij de P&C-documenten. De raad heeft binnenkort een mogelijkheid om hierover te oordelen. Het inzetten van de parkeerreserve wordt afgeraden omdat dit niet aan het doel voldoet.
De heer Koning (D66) meent dat juristen adviseren om het noodbevel niet te hanteren als juridische
basis als het gaat om het beperken van de vrijheid van meningsuiting. In dat kader vraagt hij zich af of het neutrale advies van het college over de motie verstandig is.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
6
Mevrouw Schilderman (wethouder) reageert dat het erom gaat te kijken welke mogelijkheden er zijn. Het staat de raad uiteraard vrij om tegen te stemmen.
De heer Van Steeg (CDA) reageert als indiener. De aanpassing die nu is gedaan, maakt de APV-
wijziging op zich niet handhaafbaar en is dus niet in strijd met de vrijheid van meningsuiting. De juridische bezwaren zijn precies de reden om dit voorstel te doen. Het is een politiek besluit. De
burgemeester is verantwoordelijk voor de openbare orde en de online uitingen hebben daar effect op. Juristen die daar bezwaar tegen hebben, denken vanuit het bestaande kader. Het is aan de
politiek om te kijken welke vragen er zijn vanuit de samenleving en welke ontwikkelingen mogelijk zijn.
De heer Sungur (DENK) zegt dat wat hier wordt voorgesteld volgens de juristen niet mogelijk is. De heer Van Steeg (CDA) wijst op het feit dat veel gemeenten zoeken naar mogelijkheden. Het artikel in de APV is op zichzelf niet handhaafbaar, dus dat is niet het probleem.
De heer Sungur (DENK) onderkent het probleem, maar vindt dat het voorstel geen juridische basis heeft.
De heer Van Steeg (CDA) meent dat met het voorstel de rechtsstaat geen geweld wordt aangedaan. De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over de motie, het amendement en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden. Hij meldt voorts dat wethouder Voortman vandaag jarig is.
(Applaus.)
12. Raadsvoorstel aanpassing kengetal binnensport; Uitvoeringsprogramma Utrechtse binnensport. De heer Van Steeg (CDA) zegt dat de Voorjaarsnota ook impact heeft op het kengetal. Zeker het niet
doorgaan van de zaal in Vleuten doet pijn bij de handbalvereniging aldaar. Veel investeringen blijven achter bij de ontwikkeling van de stad qua zaalsport. Kan de wethouder daarop ingaan? Het is belangrijk dat er niet alleen wordt gestuurd op een kengetal, maar dat breder wordt gekeken.
Daarom dient het CDA mede namens PvdA, VVD, EenUtrecht en UtrechtNu! een amendement in (amendement 59 "Stuur breder dan een kengetal").
De heer Stam (PvdA) is positief over het amendement – de PvdA heeft het amendement mede
ondertekend - maar heeft een vraag. Wat betekent het amendement voor ongelijk investeren voor gelijke kansen? Kunnen minder mondige verenigingen en burgers nog worden geholpen?
De heer Van Steeg (CDA) zegt dat het om gebruikers gaat, maar ook om toekomstige gebruikers. De voorzitter vindt dat de heer Stam, als medeondertekenaar van het amendement, deze vraag beter van tevoren had kunnen stellen.
De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat je bij een raadsdebat altijd een vraag mag stellen of een
Raadsvergadering van 27 juni 2024
7
opmerking mag plaatsen. De voorzitter vindt het wat vreemd als fracties onder een motie of amendement staan en vervolgens uitleg daarover vragen.
De heer Van der Zweth (PvdA) weet dat dit alleen bij een actuele motie niet mag. Mevrouw Stylianou (D66) dient mede namens Student & Starter, PvdA, EenUtrecht en CDA een motie in (motie 247, "Ken(getal) je lokale sportcontext!"). De wachtlijsten zijn volgens haar geen harde indicator. Het gaat vooral om inzicht.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt wat D66 van het kengetal vindt en wat dat betekent voor sport in de gemeente.
Mevrouw Stylianou (D66) meent dat het kengetal nu gelijk staat aan het huidige groeipad. Zij vindt dat niet helemaal aansluiten bij de praktijk. Volgens haar moet het kengetal lager liggen. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat het kengetal een ambitie uitspreekt. Mevrouw Stylianou (D66) vindt het goed om een ambitie te hebben, maar wil wel dat die aansluit bij de praktijk.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) denkt dat het al een uitdaging wordt om de ambitie te halen, ook omdat een en ander wordt uitgesteld. Je kunt ook kijken waar je wat bouwt, in afstemming met de stad.
Mevrouw Stylianou (D66) leest in de stukken dat het kengetal dat nu voorgesteld wordt, al in lijn is met het huidige groeipad. Dan verandert er uiteindelijk niets.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) memoreert dat er in het verleden vaker is gesproken over sporthallen en over het beter benutten daarvan. Leidt de motie niet tot onderbezetting bij bepaalde sporthallen?
Mevrouw Stylianou (D66) vindt dat onderbezetting moet worden voorkomen. Student & Starter zal
daar een motie over indienen. Zij krijgt geen signalen over onderbezetting en hoort van verenigingen alleen dat zij meer capaciteit willen.
De heer Snijder (Student & Starter) signaleert dat het moeilijk is om een sporthal voor extern gebruik te huren. De wethouder is bereid om extra inzet te leveren, maar het ontbreekt aan middelen om de effectiviteit van deze promotie te meten. De raad moet een helder beeld hebben van het extern
gebruik van sporthallen, zodat beter kan worden gestuurd op beleid en middelen. Daarom dient hij
samen met UtrechtNu!, PvdA en D66 een motie in (motie 248, "Inzicht en monitoring extern verhuur van sporthallen").
Mevrouw Oosters (wethouder) begint met een reactie op de inbreng van het CDA. Zij onderschrijft dat het jammer is dat de zaal in Vleuten niet gerealiseerd kan worden. Wel valt het kengetal nog
steeds binnen de marge die in het raadsvoorstel als doel is gesteld. De verdeling over de stad moet
Raadsvergadering van 27 juni 2024
8
echter evenredig zijn.
Zij reageert positief op het amendement 59. Het onderstreept de manier waarop de hallen moeten worden gerealiseerd, met de stad en op een goede manier.
Motie 247 krijgt met hetzelfde argument eveneens een positief advies.
In reactie op motie 248 zegt zij dat het mogelijk is om het uit te splitsen per vereniging,
commerciële partij en individuele particuliere gebruiker. Dit kan zowel voor de incidentele als de structurele huur, en ook per sporthal, sportzaal en gymzaal. Met die uitleg krijgt de motie een positief advies.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt waarom de wethouder de moties niet overneemt. Dan hoeven die niet in stemming te komen.
Mevrouw Oosters (wethouder) vindt het belangrijk om het oordeel aan de raad te laten, met een positief advies vanuit het college.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over de moties, het amendement en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden.
13. Raadsvoorstel Afwijkende afschrijftermijn Cultuurcluster Berlijnplein. Mevrouw Ramaker (VVD) dient een amendement in voor het toevoegen van de bedragen van de afschrijvingstermijnen en de extra investeringen met het bedrag van de afschrijvingstermijn (amendement 60 "Toevoegen bedragen afschrijvingstermijnen en investering"). De voorzitter schorst de vergadering. Na hervatting van de vergadering zegt de voorzitter dat een reactie op amendement 60 nog even op zich laat wachten. Hij stelt voor eerst verder te gaan met agendapunt 14. 14. Raadsvoorstel Beleidsnota Samen stad maken. De heer Van der Zweth (PvdA) vindt het een prima raadsvoorstel, met een goede focus op cultuur en interne organisatie. De PvdA steunt het amendement inzake participatie. Hij dient een amendement in om te zorgen dat de afdeling Ruimte frequent in de wijk gaat werken (amendement 61, "Ruimtelijke ontwikkeling doe je in de wijk").
De heer Dekkers (GroenLinks) heeft in de commissie verschillende voorstellen gedaan, die volgens de wethouder kunnen worden toegevoegd door middel van uitspraken van de raad. Daarom dient hij zes amendementen in.
Als eerste het amendement (amendement 62 "Inclusie en diversiteit, welke stemmen verdienen extra aandacht?", dat samen met PvdA en EenUtrecht wordt ingediend.
De heer Van Vliet (D66) vraagt of GroenLinks ook de woningzoekenden in het lijstje wil opnemen. De heer Dekkers (GroenLinks) heeft geprobeerd om de lijst zo volledig mogelijk te maken. De
woningzoekenden behoren tot de toekomstige Utrechters. Hij vult nog aan dat de stem van dieren bij
Raadsvergadering van 27 juni 2024
9
de stem van de natuur hoort. Mochten er nog fracties zijn die een groep of stem missen, dan is hij bereid om het amendement aan te passen.
Het volgende amendement gaat over participatie (amendement 63 "Participatieplannen bij
startdocumenten en Participatieverslagen, transparant en controleerbaar") en wordt mede namens EenUtrecht ingediend.
Het derde amendement wordt mede namens het CDA ingediend en is getiteld "Kompas houden en bijstellen" (amendement 64).
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vraagt waarom het volledig wordt losgekoppeld van het eigenaarschap. De heer Dekkers (GroenLinks) wil niets loskoppelen. De kracht van het kompas van zeggenschap laat zien dat er verschillende vormen van samenwerking en eigenaarschap zijn. De eerder vastgestelde niveaus van participatie zijn echter niet gekoppeld aan de verschillende vormen.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meent dat het amendement ontkent dat eigenaarschap uiteindelijk bepaalt of er sprake is van overheids- of burgerparticipatie.
De heer Dekkers (GroenLinks) is het daar niet mee eens. Hij wil de verschillende niveaus van zeggenschap beslist niet aan de kant gooien.
Hierna dient hij mede namens EenUtrecht een volgend amendement in (amendement 65 "It takes three to tango").
Het volgende amendement wordt mede namens EenUtrecht en CDA ingediend en is getiteld "Peilen én onderling gesprek" (amendement 66).
Tot slot dient hij mede namens EenUtrecht amendement 67 "Begrip en inzicht" in.
Hij heeft een punt van orde over de formulering van amendementen. Met de amendementen wil GroenLinks wijzigingen aanbrengen in de beleidsnota. Op advies van de griffie heeft hij de
amendementen geformuleerd als wijzigingen van het beslispunt in het raadsvoorstel, maar dit levert
lelijke besluiten op. Volgens hem kunnen met amendementen ook de onderliggende beleidsnota’s of plannen worden gewijzigd. Hij verzoekt het DB om dit te onderzoeken.
De heer Van Steeg (CDA) vraagt welk signaal GroenLinks met deze zes amendementen wil geven. De heer Dekkers (GroenLinks) vindt het goed dat de nota wordt vastgesteld, maar mist daarin een aantal dingen die in het verleden praktijk waren.
De heer Van Steeg (CDA) zegt dat de raad regelmatig heeft geconstateerd dat het met participatie
helemaal niet goed is gegaan. Nu wordt getracht alles tot in detail te regelen. Denkt GroenLinks echt dat daarmee de participatie geholpen is?
De heer Dekkers (GroenLinks) meent dat in het verleden de inhoudelijke beoordeling van het
resultaat en de kwaliteit van de participatie weleens door elkaar werden gehaald. Met de amendementen worden manco’s uit het verleden verbeterd.
De heer Van Steeg (CDA) ziet in het vasthouden aan oude werkwijzen een risico om weer in de oude fouten te vervallen.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
10
De heer Dekkers (GroenLinks) vindt niet dat veel dingen in detail moeten worden geregeld. Hij geeft een aantal punten aan die in de verdere uitwerking meegenomen moeten worden. Dat past in het motto "beter doen, niet beter schrijven".
Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) wijst op de Weerdsingel en vraagt of de inspraak met het voorstel van GroenLinks wel gevolgd wordt.
De heer Dekkers (GroenLinks) vindt het belangrijk dat bij het begin van het participatieproces
duidelijk is wat de randvoorwaarden en de ambities zijn, wat al vastligt en wat de ruimte is om te bespreken. Omdat het principe "overal rood asfalt" niet goed geformuleerd was, is dat bij de Weerdsingel niet goed gegaan.
Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) begrijpt dat GroenLinks nog meer partijen wil horen, maar niet wil luisteren.
De heer Dekkers (GroenLinks) ontkent dat. Bij het peilen is onderling overleg van belang, evenals de terugkoppeling.
Mevrouw Meerding (VVD) ziet dat GroenLinks een eigen invulling geeft aan de leidende principes in
de nota. Dat betekent dat er van tevoren wordt gezegd: over deze punten kunt u niet meer beslissen, want dat hebben wij al voor u besloten. Zij vraagt of hiermee de aanbevelingen van de Rekenkamer worden opgevolgd of dat de gemeente weer in haar oude patroon vervalt.
De heer Dekkers (GroenLinks) meent dat open en eerlijk zijn precies in lijn is met het advies van de
Rekenkamer. Beleidsuitgangspunten moeten helder geformuleerd worden, zodat niet de verwachting ontstaat dat er niets besloten is en dat er helemaal opnieuw begonnen kan worden.
Mevrouw Meerding (VVD) reageert dat Utrechters klagen over het feit dat er, nadat ze heel lang hebben meegepraat, wordt gezegd: sorry, daar gaat u niet over. Mensen willen echte inspraak.
De heer Dekkers (GroenLinks) vindt dat elke Utrechter het recht heeft om randvoorwaarden aan te vechten. Tegelijkertijd is het eerlijk als de gemeente van tevoren aangeeft wat vaststaat, want dan worden geen valse verwachtingen gewekt.
De heer Maas (Volt) was tijdens het commissiedebat kritisch over de gehanteerde indicatoren. Het beleid van sturen en verantwoorden is volgens Volt nog niet helemaal goed uitgevoerd. Volt komt
hier na het reces op terug. Hij dient voorts mede namens EenUtrecht, CDA en VVD een motie op dit punt in (motie 249 "Samen de stad scherper maken").
De heer Dijkstra (EenUtrecht) spreekt zijn teleurstelling uit over de voorliggende beleidsnota. Hij
vreest dat met de nota een aantal stappen terug wordt gezet. Om een aantal punten te verbeteren, dient hij twee amendementen in. Voor houding en gedrag wordt een zestal uitgangspunten
gedefinieerd, maar het belangrijkste mist, namelijk dat de gemeente erkent dat Utrechters in veel
gevallen sociaal eigenaar zijn van een aantal zaken die in hun gemeenschap leven. Daarom dient hij een amendement in (amendement 68 "Participatie begint bij erkenning").
Het tweede amendement betreft het keuzekompas. Volgens het kompas kom je bijna nooit uit bij
Raadsvergadering van 27 juni 2024
11
overheidsparticipatie. Daarom dient hij een amendement in om het kompas van een toelichting te voorzien (amendement 69 "Geef zeggenschap Utrechters een kans").
Mevrouw De Vries (PvdD) vindt het belangrijk dat de natuur een stem krijgt in participatieprocessen. Dat kan door de natuur tot een rechtspersoon te maken. Hiertoe dient zij samen met EenUtrecht en Volt een amendement in (amendement 70 "Maak de natuur een rechtspersoon").
De heer Van Vliet (D66) denkt dat de natuur een verantwoordelijkheid is van eenieder en dat die niet moet worden uitbesteed aan een voogd.
Mevrouw De Vries (PvdD) reageert dat dat elkaar niet bijt. Als een voogd wordt aangesteld voor de natuur, krijgt de raad nog iets te zeggen over de uitkomsten van dat proces. De heer Bosch (UtrechtNu!) vraagt wat "de natuur" in dit kader is. Mevrouw De Vries (PvdD) wijst op de beweging om Amelisweerd tot een rechtspersoon te maken. Iemand die opkomt voor de natuur, moet daar een gelijke stem aan tafel hebben.
De heer Bosch (UtrechtNu!) vraagt of de natuur in Amelisweerd volgens de PvdD onvoldoende aandacht krijgt.
Mevrouw De Vries (PvdD) zegt dat wereldwijd wordt gezocht naar een manier waarop de overheid een plek kan geven aan de natuur via de constructie van een voogd.
De heer Dekkers (GroenLinks) is voorstander van het geven van een stem aan de natuur. De
wethouder heeft een toezegging gedaan voor een debat op dat punt in Q1 2025. Waarom zou nu al, voordat dat debat heeft plaatsgevonden, een conclusie worden getrokken?
Mevrouw De Vries (PvdD) is blij met de toezegging van de wethouder. Het amendement van de PvdD gaat iets verder dan dat van GroenLinks, omdat het de natuur tot een rechtspersoon wil maken. Zij wil met het amendement de toezegging van de wethouder borgen in de nota.
De heer Van Steeg (CDA) is positief over de nota, die overigens nog duidelijker moet worden
uitgewerkt. Daarom steunt het CDA een aantal moties en amendementen. Het CDA dient een amendement in over het bewonersbod (amendement 71 "Geen participatie zonder sterk bewonersbod").
Mevrouw Meerding (VVD) vindt de beleidsnota erg algemeen en vaag. De nota is voor meerderlei uitleg vatbaar. Daarom heeft de VVD in de commissie gevraagd of er een concreet uitvoerings-
programma volgt. Dat is niet het geval. De VVD vindt het lastig te doorgronden waarmee precies
wordt ingestemd, wat er verandert en hoe dat concreet vorm krijgt. De VVD wacht af hoe de praktijk uitwerkt en zal met concrete voorstellen komen als een concrete casus voorligt. De voorzitter schorst hierop de vergadering voor enkele ogenblikken. Na hervatting van de vergadering geeft de voorzitter het woord aan wethouder Oosters.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
12
Mevrouw Oosters (wethouder) heeft waardering voor de voorstellen die de raad doet om het beleid
aan te scherpen. Als eerste reageert zij op amendement 61. Zij kan hierop een positief advies geven. Het aspect van training en coaching zal met de bezuinigingen uit de Voorjaarsnota ingewikkeld worden, maar daarop komt het college terug in de toegezegde brief in Q1 2025.
Amendement 62 krijgt oordeel raad, omdat de raad zelf moet beslissen of dit de complete lijst is. Amendement 63 krijgt een positief advies.
In reactie op amendement 64 zegt zij dat in de commissie is besproken dat er geen twee
kwalificaties van vormen van participatie naast elkaar moeten bestaan. Voor de duidelijkheid is het belangrijk om eerst te werken met het kompas. Omdat het amendement dat erkent, krijgt het een positief advies. Het uiteindelijke doel is meer eigenaarschap.
Amendement 65 krijgt eveneens een positief advies. Gevraagd wordt met een voorstel te komen over de mogelijkheid die de Omgevingswet biedt om participatie verplicht te stellen.
Amendement 66 gaat over peilen en een onderling gesprek. Het amendement verduidelijkt hetgeen in de commissie is besproken en krijgt daarom een positief advies.
Amendement 67 is in lijn met de nota. Het gaat erom dat de belanghebbenden elkaar horen en meer begrip voor elkaars standpunt krijgen. Het amendement krijgt een positief advies.
Motie 249 kan zij in deze vorm overnemen. Het college gaat aan de slag met de opdracht van Volt. Amendement 68 van EenUtrecht krijgt een negatief advies. Dit staat al duidelijk verwoord in het
principe dat het college vertrouwen geeft aan Utrechters. Als de heer Dijkstra het woord "erkennen" wil toevoegen aan het leidende principe van vertrouwen geven aan Utrechters, staat zij daarvoor open.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) reageert dat het erkennen van eigenaarschap niet in het principe van vertrouwen staat.
Mevrouw Oosters (wethouder) denkt dat gezocht wordt naar een manier om vertrouwen en eigenaarschap te geven aan Utrechters over zaken in de stad.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vindt dit punt belangrijk genoeg om het expliciet te maken. Mevrouw Oosters (wethouder) zegt dat de twee leidende principes te weinig van elkaar verschillen. Als je beide toevoegt, leidt dat alleen maar tot verwarring. Het woord "erkennen" kan worden gebruikt om het vertrouwen extra aan te scherpen. Dit vergt echter wel een amendement.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vindt vertrouwen iets anders dan laten zien dat iemand eigenaar is van iets.
Mevrouw Oosters (wethouder) reageert dat de hele nota doordrenkt is van het doel om meer eigenaarschap te geven aan Utrechters.
Zij vervolgt met amendement 69. Als de gemeente bij besluitvorming kaders moet vaststellen, ligt het eigenaarschap bij de gemeente. Dat is geen overheidsparticipatie. Het amendement krijgt
daarom een negatief advies. Wel kan het sociaal eigenaarschap in dit soort voorbeelden bij bewoners liggen. De regie ligt bij de raad. Het is belangrijk om die twee zaken van elkaar te scheiden. De heer Dijkstra (EenUtrecht) vindt dat dit in de beslisboom nu wel het geval is.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
13
Mevrouw Oosters (wethouder) is het daar niet mee eens en stelt voor om het kompas nog eens samen door te lopen.
Amendement 70 loopt vooruit op het onderzoek. Zij neemt de aanmoediging ter harte, maar moet een negatief advies geven.
Amendement 71 krijgt een positief advies. Het college wil daar op die manier mee aan de slag. De heer Dekkers (GroenLinks) vraagt om een korte schorsing. De voorzitter schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering geeft de voorzitter het woord aan de heer Dekkers. De heer Dekkers (GroenLinks) heeft begrepen dat EenUtrecht niet ingaat op het verzoek van de wethouder om een ander amendement in te dienen.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vindt dat de tekst niet met één woord gerepareerd kan worden. De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over de moties, de amendementen en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden. De voorzitter stelt hierna wederom aan de orde: 13. Raadsvoorstel Afwijkende afschrijftermijn Cultuurcluster Berlijnplein. Mevrouw Oosters (wethouder) gaat over tot de beantwoording. Het amendement 60 vraagt om het
advies van de accountant volledig te verwerken. Dat is gebeurd. Een deel daarvan zit in de geheime bijlage. Voor nu ontraadt zij het amendement.
Mevrouw Ramaker (VVD) trekt het amendement in en wil graag in de commissie Financiën spreken over de openbaarheid c.q. geheimhouding van stukken.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het voorstel zal vanavond plaatsvinden.
15. Raadsvoorstel Beleidsnota Werk en Re-integratie en re-integratieverordening. Mevrouw Dada-Anthonij (D66) ziet in de nota een aantal formuleringen die er mogelijk toe leiden dat werkgevers zich niet met een vacature zouden melden omdat ze niet in een bepaalde categorie vallen. Om dat te repareren, dient zij mede namens GroenLinks, PvdA, ChristenUnie, Student &
Starter en de VVD een amendement in (amendement 72 "Geen kans onbenut om werkgevers en werkzoekenden te matchen").
Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) is blij dat met de voorliggende nota wordt geïnvesteerd in
mensen die begeleiding willen en nodig hebben. In de commissie kwam de vraag aan de orde wat er gebeurt met mensen die zichzelf melden en die ondersteuning nodig hebben. Daarom dient zij een
Raadsvergadering van 27 juni 2024
14
amendement in (amendement 73 "Motivatie verdient aandacht"). De heer Van der Graaf (ChristenUnie) zegt dat de beleidsnota een uitgebreide aanpak biedt om te komen tot een duurzame werkgelegenheid voor inwoners van Utrecht. Cruciaal hierbij is de
betrokkenheid van de Utrechtse werkgevers. Om de doelstellingen van de beleidsnota te halen, is het van groot belang dat werkgevers daadwerkelijk worden betrokken en ondersteund bij het aannemen van deze groepen. Daarom dient hij samen met EenUtrecht, CDA en VVD een motie in (motie 250 "Betrek werkgevers bij de uitvoering").
De heer Maas (Volt) dient een amendement in over de indicatoren (amendement 74 "Gooi de indicator niet met het badwater weg").
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt het belangrijk dat iedereen kan meedoen in de samenleving. Als je werkt, ben je betrokken en kun je voorzien in je eigen levensonderhoud. Als mensen gemotiveerd
zijn om te werken, moeten zij altijd geholpen kunnen worden. Daarom steunt de VVD het amendement van GroenLinks. De VVD prijst werkgevers die hun best doen om hun maatschappelijke rol te
pakken. Het uitsluiten van werkgevers vindt zij geen goede zaak. Daarom steunt zij het amendement van D66.
Mevrouw Raaijmakers (PvdA) ziet in de nota veel goede elementen: uitgaan van vertrouwen,
grondoorzaken aanpakken, ongelijk investeren voor gelijke kansen en stress-sensitief werken. In de
commissie leverde de focus op bepaalde groepen enkele vragen op. Die mag niet ten koste gaan van mensen die zelf gemotiveerd zijn om aan de slag te gaan. Daarom steunt de PvdA het amendement van GroenLinks. Met de nota worden mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt
ondersteund en wordt geen actieve re-integratieplicht opgelegd aan mensen die niet onder de focusgroep vallen.
De heer Van Steeg (CDA) steunt een aantal voorstellen om de nota verder te verbeteren, in het bijzonder het amendement van GroenLinks, omdat hij het belangrijk vindt steun te geven aan mensen die zelf het initiatief nemen.
De voorzitter schorst hierop de vergadering. Na hervatting van de vergadering geeft de voorzitter het woord aan wethouder Voortman. Mevrouw Voortman (wethouder) gaat over tot de beantwoording. Zij adviseert positief over de
amendementen A72 en A73 en motie 250, omdat deze de gedachtewisseling in de commissie van maart jl. goed verwoorden.
In amendement 74 stelt Volt voor om een indicator te behouden. De doelstelling in de beleidsnota en de effectindicatoren worden opgenomen in de begroting. In plaats van "uitstroom naar werk" wordt nu gekozen voor "duurzaam werk" als indicator, omdat duurzame uitstroom belangrijker is dan
snelle uitstroom. Uitstroom naar werk wordt gerapporteerd via het dashboard Werk en inkomen. Hier gaat het specifiek over de begrotingsindicatoren. Daarom krijgt het amendement een negatief advies.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wijst op het idee in het amendement dat er niet bij alles een nulmeting is
Raadsvergadering van 27 juni 2024
15
en dat je moet kunnen zien wat voor effect het nieuwe beleid heeft. Mevrouw Voortman (wethouder) zegt dat dat zo is als je een oude indicator in stand houdt. Dit gaat over uitstroom naar werk, maar de doelstelling is juist duurzaam werk. Zij zou de begrotingsindicatoren zoals voorgesteld in de nota willen handhaven.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over de motie, de amendementen en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden.
(De heer Zwanenberg draagt daarop het voorzitterschap van de vergadering over aan mevrouw AlSaqaff.) 16. Raadsvoorstel Wijziging Huisvestingsverordening gemeente Utrecht. De heer Van der Zweth (PvdA) vindt dat er veel goede dingen in de verordening staan. Over de bezettingsnorm bij sloop/nieuwbouw dient hij samen met GroenLinks en EenUtrecht een amendement in (amendement 75 "Bezettingsnorm bij sloop/nieuwbouw").
De heer Snijder (Student & Starter) vraagt of het amendement er niet juist voor zorgt dat woningzoekenden met urgentie heel moeilijk een nieuwe woning kunnen vinden.
De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat het amendement ervoor zorgt dat mensen die moeten verhuizen, niet gedwongen worden om op een kleinere woning te reageren.
Mevrouw Van der Wilt (D66) denkt dat dit de opties om überhaupt te renoveren op slot zet. De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat er te vaak te klein wordt gebouwd. Als mensen met maatwerk een grotere woning zouden mogen krijgen, kan dat niet omdat de woningen te klein zijn. Met het
amendement krijg je een zoekprofiel voor de hele stad en is men niet meer gebonden aan terugkeer op dezelfde plek.
De heer Sungur (DENK) denkt dat je ditzelfde principe zou moeten bepleiten voor de buurt waar men al jaren heeft gewoond.
De heer Van der Zweth (PvdA) is het daarmee eens. Dit is al mogelijk met maatwerk, maar als het niet kan, mag men volgens dit amendement ook op een woning in een andere buurt reageren.
De heer Snijder (Student & Starter) meent dat de PvdA altijd groot voorstander is van doorstroming. Gaat het amendement dat nu juist niet bemoeilijken?
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat het om een klein groepje mensen gaat. Omdat er steeds minder gesloopt wordt, wordt het ook minder relevant.
De heer Snijder (Student & Starter) vraagt of de PvdA bij sloop niet het voordeel ziet dat er een mooi, duurzaam huis voor terugkomt.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
16
De heer Van der Zweth (PvdA) vindt dat een hele andere discussie. De heer Sungur (DENK) vindt het belangrijk dat mensen terug kunnen naar hun oude locatie. Daarom moeten er bij nieuwbouw voldoende woningen worden gebouwd die even groot zijn als de woningen die mensen verlaten.
De heer Van der Zweth (PvdA) is het daarmee eens. Daarom is de gemiddelde vierkantemeter-eis in het leven geroepen.
De heer Sungur (DENK) vraagt of dit amendement dat regelt. De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt ontkennend. Dat moet in het ruimtelijk project zelf worden geregeld.
Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt dat er te klein gebouwd wordt. Er komen te weinig grote woningen vrij. Dit amendement voert de druk alleen maar op. Volgens haar moeten er grotere woningen worden toegevoegd.
De heer Van der Zweth (PvdA) deelt dat, maar zegt dat dat bij elk individueel ruimtelijk project moet worden geregeld. Nu ligt de huisvestingsverordening voor.
Mevrouw Zwinkels (CDA) concludeert dat op het gebied van wonen allerlei wensen worden vast-
gesteld, maar dat bij de ruimtelijke ontwikkeling blijkt dat het niet allemaal kan. Moet de PvdA niet een oproep doen om bij ruimtelijke ontwikkelingen die woningen toe te voegen?
De heer Van der Zweth (PvdA) is het daarmee eens, maar wijst op de motie van het CDA waarin staat dat er kleiner en fijner gebouwd moet worden.
Mevrouw Zwinkels (CDA) zegt dat het voor de doorstroming belangrijk is dat er seniorenwoningen worden toegevoegd.
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat in de motie staat dat, als je voor de start van de bouw kunt zorgen met kleinere woningen, je dat vooral moet doen. Daardoor wordt het terugverhuizen voor mensen met een gezin lastig.
Mevrouw Zwinkels (CDA) herkent zich niet in dit beeld. Het CDA heeft juist een motie ingediend voor een gemiddelde van 65m2.
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat een gezin niet altijd kan terugverhuizen. Met dit amendement kan men wellicht op een andere plek een passende woonruimte vinden.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt zich af wat een passende woning is. Met het voorstel van de PvdA kan een oudere worden gehuisvest in een te grote woning.
De heer Van der Zweth (PvdA) reageert dat dat het geval kan zijn. Hij vindt het echter niet eerlijk dat mensen in huurwoningen gedwongen worden om kleiner te gaan wonen.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
17
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vindt dat het amendement het onmogelijk maakt om te kunnen sturen op passende grootte.
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat de huisvestingsverordening nu regelt op welke woning je met een bepaalde gezinsgrootte aanspraak kunt maken. Het amendement wil voor een paar gevallen een uitzondering regelen.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) concludeert dat het amendement niet gaat helpen voor de
doorstroming. Hij vindt het jammer dat de PvdA de ogen sluit voor de feitelijkheid en de toekomst. De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat het amendement het doel heeft om mensen het recht te
geven te mogen reageren op een woning die even groot is of kleiner dan de woning die ze hadden.
Voorts dient hij samen met GroenLinks en EenUtrecht een motie in over tweede woningen (motie 251 "Laat een tweede huis geen geitenpaadje worden deel 2").
De heer Te Hoonte (VVD) vraagt over hoeveel woningen de motie gaat. De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat sinds oktober 2023, toen de Leegstandverordening inging, 230 woningen een uitzondering hebben gevraagd vanwege een tweede woning. De heer Te Hoonte (VVD) vindt de motie overbodig. De heer Van der Zweth (PvdA) vindt dat er 230 redenen zijn waarom de motie niet overbodig is. Mevrouw Van der Wilt (D66) vindt het goed dat de gemeente met deze verordening meer regie
neemt, maar voorkomen moet worden dat woningzoekende starters er niet meer tussen komen. Dat gebeurde deze week al bij het middensegment bij het project Ivoordreef. Daarom dient zij samen met EenUtrecht, CDA en ChristenUnie een amendement in (amendement 76 "Verlies de woningzoekende starter niet uit het oog").
De heer Bosch (UtrechtNu!) dient een motie in over de sociale cohesie en leefbaarheid in de buurten
(motie 252 "Versterk en behoud de buurten"). Het voorstel gaat daarin volgens hem niet ver genoeg. De heer Te Hoonte (VVD) heeft aanvullende informatie ontvangen over de voorrang voor vitale
beroepen, zoals onderwijzers en verpleegkundigen. De VVD stelt voor om ook in de koopsector iets
te doen aan het betaalbaar maken van woningen door het Nationaal Fonds Betaalbare Koop en dient hiervoor een motie in (motie 253 "Gebruik Nationaal Fonds Betaalbare Koop").
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) kan zich niet voorstellen dat het college de intentie heeft om dit niet te doen. Waarom dient de VVD deze motie in?
De heer Te Hoonte (VVD) verwijst naar een tekstbericht dat hij heeft ontvangen van Peter de Groot. Er wordt in Utrecht nog steeds te weinig gebruik gemaakt van startersleningen. De VVD wil uitspreken dat zij dit als een goede weg ziet.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
18
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) concludeert dat de VVD ervan uitgaat dat het college niet voornemens is hier stappen op te ondernemen.
De heer Te Hoonte (VVD) weerspreekt dat, maar soms is een stimulans nodig. De VVD vindt
betaalbare koop een belangrijk onderwerp in de stad en vindt dat er meer moet worden ingezet op regelingen die nu wellicht onderbenut worden.
Mevrouw Van der Wilt (D66) vindt het goed dat de VVD de vitale beroepen noemt. Erkent de VVD dat dit aspect ook een rol speelt bij de middenhuur? Steunt de VVD het amendement van D66?
De heer Te Hoonte (VVD) denkt dat de VVD het amendement kan steunen, maar wacht de beantwoording van de wethouder af.
De heer De Vries (wethouder) gaat over tot de beantwoording. Amendement 75 krijgt een negatief
advies. Het gaat in de praktijk slechts om enkele gevallen en daarin kan maatwerk worden verleend. Bovendien roept de raad het college op om passend te huisvesten binnen de bestaande voorraad en om kritisch te kijken naar maatregelen om doorstroom te bevorderen. Dit amendement werkt
contraproductief. Mensen worden niet gedwongen om in een veel kleinere woning te gaan wonen.
Een eenpersoonshuishouden komt nog steeds in aanmerking voor een woning met drie kamers van maximaal 80m2.
De heer Van der Zweth (PvdA) zegt dat dit in theorie zo is, maar dat soort woningen wordt vaak niet teruggebouwd. Dan kunnen mensen alleen maar reageren op kleinere woningen.
De heer De Vries (wethouder) wijst op de mogelijkheid van maatwerk en op de verdichtingsopgave. De voorgestelde maatregel vereist ook een aanpassing van Woningnet en het is de vraag of dat technisch mogelijk is. Het amendement wordt ontraden.
Motie 251 kan de wethouder overnemen. Het gaat om 230 woningen. Het is nu nog niet mogelijk om beperkende maatregelen op te leggen, maar naar verwachting kan dit in Q1 2025 wel. De ontwikkelingen in Amsterdam worden daarbij op de voet gevolgd.
Amendement 76 krijgt een positief advies. Het is passend om in zijn geheel te rapporteren over de voorrangsregels, de slaagkans en de toewijzing. Dan kan de totale impact worden gemeten.
Vervolgens reageert hij op motie 252 van UtrechtNu! Er lopen een aantal concrete projecten om de buurtvoorrang te realiseren en het is van belang om die goed te blijven volgen. Daar is breed
draagvlak voor en de wethouder stelt voor om een en ander in de monitor Wonen terug te koppelen naar de raad. Hij ontraadt de motie.
Motie 253 ziet hij als een aanmoediging. Hij zegt toe actief het gesprek aan te gaan met de
ontwikkelaars en zal nagaan hoe hij een en ander kan terugkoppelen in het NPR. Hij kan de motie overnemen.
De heer Te Hoonte (VVD) trekt met deze toezegging motie 253 in. De heer Bosch (UtrechtNu!) voegt nog toe dat de motie die hij heeft ingediend, ook is ondertekend door EenUtrecht.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over de motie, de
Raadsvergadering van 27 juni 2024
19
amendementen en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden. 17. Raadsvoorstel Nieuwe betaalbaarheidsgrens koopwoningen en prijsgrens zelfbewoningsplicht en anti-speculatiebeding.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) dient een amendement in (amendement 77 "Iets hogere prijsgrens
antispeculatiebeding en zelfbewoningsplicht"). Het effect van de voorgestelde verlaging is moeilijk in te schatten en daarom wil EenUtrecht voorlopig vasthouden aan de oorspronkelijk vastgestelde prijsgrens.
De heer Zwanenberg (GroenLinks) zegt dat GroenLinks in 2022 een motie met deze strekking heeft
ingediend. Het probleem was toen dat dit juridisch niet steekhoudend is en dat er dan helemaal geen opkoopbescherming meer is.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) zegt dat er nog weinig cijfers bekend zijn na de afspraak van 2022. In de categorie tussen € 550.000 en € 700.000 zijn 12 van de 732 woningen opgekocht door inves-
teerders, maar er kan alsnog sprake zijn van doorverhuur. Hij stelt voor om het maximale te blijven doen.
De heer Zwanenberg (GroenLinks) vindt dat het juridisch steekhoudend moet zijn. Dat was het antwoord op de motie destijds. Ziet EenUtrecht dat risico?
De heer Dijkstra (EenUtrecht) ziet het risico dat het mogelijk niet steekhoudend is. Soms moet je als een van de grote steden echter het voortouw nemen. Hij vindt het verantwoord om dat risico te testen.
De heer De Vries (wethouder) reageert dat amendement 77 een negatief advies krijgt. Zoals in de
raadsbrief is uitgelegd, is het aantal buy-to-let aankopen in dit hogere segment relatief klein. Het in
stand houden van de huidige grens van het antispeculatiebeding draagt dan ook niet bij tot het beter beschermen van betaalbare koopwoningen. Van juli 2022 tot juli 2023 zijn er in totaal 732 woningen in het prijssegment verkocht en daarvan zijn er 12 woningen verkocht aan investeerders. Het is wel weer een extra eis die wordt opgelegd bij projecten, waarbij soms de financiële haalbaarheid in het
geding is. Daarom acht hij het niet proportioneel en effectief om een maatregel in te voeren die in de praktijk vrijwel geen enkele betaalbare koopwoning beschermt. In Q4 2024 komt het college met de monitoring van de opkoopbescherming en dan kan de raad daar nader over spreken. Het college verwacht niet dat het aantal enorm is gestegen ten opzichte van vorig jaar.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) meent dat deze woningen bij verhuur in een vrijesectorsegment komen. Waarom zou de gemeente daarop willen reguleren?
De heer De Vries (wethouder) is voor regulering, maar is ook kritisch. De heer Dijkstra (EenUtrecht) zegt dat het weliswaar om kleine aantallen gaat, maar dat tegelijkertijd ontwikkelaars onrustig worden, hetgeen ontwikkelingen kan belemmeren.
De heer De Vries (wethouder) reageert dat een woning van € 700.000 met zelfbewoningsplicht en
Raadsvergadering van 27 juni 2024
20
antispeculatiebeding van vijf jaar moeilijker te verkopen is dan een woning die dat niet heeft. De heer Dijkstra (EenUtrecht) wijst op het verwachte effect in de markt. De heer Zwanenberg (GroenLinks) vraagt naar de mening van de wethouder over de juridische haalbaarheid van het amendement.
De heer De Vries (wethouder) verwijst naar de brief over de opkoopbescherming. Als een wijziging naar 80% juridisch wankel is, brengt dat de hele opkoopbescherming in gevaar. Het amendement
gaat specifiek over het antispeculatiebeding en de zelfbewoningsplicht. Dat zijn twee verschillende dingen.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemmingen over het amendement en het voorstel zullen vanavond plaatsvinden.
Ze stelt voor om met het oog op de tijd eerst agendapunt 19 te behandelen. Zij concludeert dat de raad hiermee instemt.
19. Raadsvoorstel vaststelling Afvalstoffenverordening 2024. De heer Te Hoonte (VVD) dankt voor de strekt ter vervangingen. Hij heeft in Gouda midden in het
historische centrum naast een oude kerk een mooie GFT-inzamelbak zien staan. Hij zou graag een toezegging van de wethouder krijgen om daar ook in Utrecht een experiment voor op te zetten.
Mevrouw Schilderman (wethouder) reageert dat haar die container ook is opgevallen. Eerder heeft het college een brief geschreven over de inzameling van GFT+E. Een van de concepten daarin ging over een dergelijke container. Utrecht gaat hiermee experimenteren, maar wil het aantal bovengrondse containers beperken. Het college komt hierop terug.
De heer Sungur (DENK) vraagt of er al een degelijk onderzoek is gedaan naar de effectiviteit en de mogelijkheden.
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat er veel onderzoek is gedaan, samen met Rotterdam. Een en ander is uitgewerkt in de raadsbrief. Wel zullen verschillende inzamelmiddelen nodig zijn en dat maakt het een complexe operatie.
De heer Te Hoonte (VVD) vindt zijn vraag hiermee voldoende beantwoord en stelt voor het agendapunt als A-punt af te doen.
De heer Sungur (DENK) vraagt waarom het niet als B-punt in stemming kan worden gebracht. De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het voorstel zal vanavond plaatsvinden.
Hierna schorst de voorzitter, te 12.47 uur, de vergadering tot 14.00 uur.
(Bij hervatting van de vergadering heeft mevrouw Al-Saqaff het voorzitterschap van de vergadering
Raadsvergadering van 27 juni 2024
21
overgedragen aan mevrouw Dijksma.) De voorzitter heropent de raadsvergadering en heet alle aanwezigen van harte welkom. 17. Actuele moties Motie 245. Geleidestroken vrijhouden. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wijst op de geblokkeerde blindengeleidestroken, waarmee voor sommige inwoners de toegankelijkheid van de stad wordt belemmerd. Hoewel hier door de
gemeente op wordt gehandhaafd, lukt het niet om de blindengeleidestroken vrij te houden. Er zullen meer maatregelen genomen moeten worden en daarom dient hij mede namens CDA, EenUtrecht, VVD, Volt en Stadsbelang Utrecht motie 245 in (Geleidestroken vrijhouden).
De heer Bosch (UtrechtNu!) hoort van de ChristenUnie graag waarom de ondernemer verantwoordelijk zou moeten zijn voor de handhaving op blindengeleidestroken.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) legt uit dat met motie 245 de bewoner wordt gevraagd om een bijdrage te leveren aan het deblokkeren van de blindengeleidestroken. De ondernemers hebben hier immers zelf baat bij.
De heer Paalman (Horizon) vraagt of de ChristenUnie van mening is of het verwijderen van fietsen van de blindengeleidestroken op dit moment onvoldoende gebeurt.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) benadrukt dat er op veel plekken in de stad handhaving dient te komen en dat de gemeente hier nog werk aan heeft.
Mevrouw Van Hooijdonk (wethouder) kan motie 245 positief adviseren. De motie sluit aan bij de ambitie van het college om de blindengeleidestroken vrij te houden. Het college voert graag het
gesprek met ondernemers en instellingen, niet om hen te betrekken bij de handhaving, maar om hen aan te sporen om hun bezoekers en gasten bewust te maken van het belang van het vrijhouden van de blindengeleidestroken.
De heer Bosch (UtrechtNu!) begrijpt dat de wethouder met het betrekken van de ondernemers expliciet bedoelt dat zij hun klanten informeren en dat zij niet zelf met fietsen gaan slepen. Mevrouw Van Hooijdonk (wethouder) bevestigt dat dat het geval is. Actuele motie 243. Utrecht laat meest kwetsbaren niet vallen. De heer Dijkstra (EenUtrecht) vraagt aandacht voor de meest kwetsbaren in de samenleving. Het Rijk is voornemens om € 4 miljoen te bezuinigen op de landelijke vreemdelingenvoorzieningen en om
€ 950.000 te bezuinigen op de EU-arbeidsmigranten vanaf 2025. EenUtrecht is van mening dat er
een extra signaal afgegeven dient te worden richting het Rijk en daarom dient de partij motie 243 in (Utrecht laat meest kwetsbaren niet vallen).
Raadsvergadering van 27 juni 2024
22
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) geeft aan dat het stadsbestuur reeds veel stappen onderneemt op dit front en de intentie heeft om het vreemdelingen- en arbeidsmigrantenbeleid in stand te houden. Zij hoort van EenUtrecht graag welke suggesties de partij heeft om het gat op te vullen.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) reageert dat hij op 11 juli 2024, tijdens de volgende raadsvergadering,
met meerdere financieringsvoorstellen zal komen. Met motie 243 hoopt EenUtrecht het college uit te dagen om in de Programmabegroting 2025 ervoor te zorgen dat de benodigde middelen volledig zijn opgenomen met hopelijk zo veel mogelijk externe financiering.
De heer Maas (Volt) vraagt zich af wat EenUtrecht vindt van het uit handen geven van het budgetrecht van de raad.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) legt uit dat de motie het college oproept om zo veel mogelijk
alternatief te financieren. De middelen die het college vervolgens tekortkomt, dienen uit de begroting van € 2 miljard gevonden te worden.
Mevrouw Streefland (wethouder) geeft aan dat bij de bespreking van de Voorjaarsnota asiel en arbeidsmigratie uitgebreid aan bod komen. In het coalitieakkoord is hier € 1,8 miljoen voor gereserveerd en het college zoekt naar externe financiering.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vraagt hoe de gemeente een signaal kan afgeven aan het Rijk als het gaat om asiel en arbeidsmigratie.
Mevrouw Streefland (wethouder) wijst erop dat een dergelijk signaal op heel veel manieren is afgegeven. In de commissie Asiel van de VNG worden de financiën uitgebreid besproken. De burgemeesters van de vijf LVV-steden hebben daarnaast een brief gestuurd aan het Rijk. Actuele motie 244. Zet de raad niet buitenspel bij cultuursubsidies. Mevrouw Ramaker (VVD) wijst op de betreurenswaardige wijze waarop het advies over de verdeling
van subsidies Cultuur voor de periode 2025-2028 is gegaan. Er is weinig rekening gehouden met de impact van de uitkomsten van het adviesrapport voor de culturele sector. De hoop uit de culturele sector is gericht op de raad, maar de raad is volgens het college alleen aan zet bij de
begrotingsbehandeling. Dit is voor de culturele organisaties te laat. Het college dient het
adviesrapport zelfstandig te beoordelen en de raad via een raadsbrief hierover te informeren. Daarom dient zij samen met Stadbelang Utrecht motie 244 in (Zet de raad niet buitenspel bij cultuursubsidies).
Mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) wijst erop dat bij een heroverweging door het college bepaalde
organisaties wel en bepaalde organisaties niet gehonoreerd worden. Dit getuigt van slecht beleid. Mevrouw Ramaker (VVD) stelt dat de verdeling van subsidies aan het college is. Kunst en Cultuur ontkomen niet aan de bezuiniging van € 90 miljoen. Er had dus gewacht moeten worden tot de bespreking van de Voorjaarsnota.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
23
De heer Van Vliet (D66) erkent dat het besluit van het college veel stof heeft doen opwaaien. Het is
echter de vraag waarom de VVD de spelregels op het laatste moment wil veranderen. Is er volgens de VVD iets niet goed gegaan tijdens het proces?
Mevrouw Ramaker (VVD) bevestigt dat zij van mening is dat er zaken niet goed zijn gegaan tijdens
het proces. De instelling van de Adviescommissie was niet transparant en onafhankelijk. Het college neemt een-op-een het advies over zonder te kijken naar andere afwegingen.
Mevrouw Oosters (wethouder) reageert op motie 244 over de rol van de raad bij cultuursubsidies. Zij moet deze motie ontraden, want het collegebesluit over de te subsidiëren instellingen voor 2025-
2028 is gedaan binnen de kaders die de raad heeft gesteld. De raad is dus niet buitenspel gezet. De bevindingen zijn te vinden in de Subsidieverdeling Cultuurnota 2025-2028 en in de bijbehorende
raadsbrief. Het college heeft tijdig besloten, zodat organisaties zich goed kunnen voorbereiden op
de gewijzigde bedrijfsvoering per 2025. Wel staat het college open voor een debat over de inrichting van het proces en de procedures in de toekomst.
De heer Van Vliet (D66) vraagt of de raad kan inzetten op de stevige evaluatie en daarbij kaders kan
meegeven. Hij roept alle partijen op om kritiek op het proces aan de raad meegeven, zodat er bij de behandeling van de Voorjaarsnota om een stevige evaluatie gevraagd kan worden.
Mevrouw Oosters (wethouder) kan zich voorstellen dat een proces met deze omvang door het college op een goede manier wordt geëvalueerd.
De heer Van Steeg (CDA) heeft signalen ontvangen van veel organisaties die zich niet herkennen in
de manier waarop de beoordeling heeft plaatsgevonden. Kan de wethouder ingaan op zaken die niet goed zijn gegaan in het proces?
Mevrouw Oosters (wethouder) is niet van mening dat er in het proces iets is misgegaan. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of, indien de raad bij de integrale afweging besluit om minder subsidie aan kunst en cultuur te besteden, er instellingen teleur worden gesteld.
Mevrouw Oosters (wethouder) reageert dat de subsidieverordening is geschreven op het besluit dat
de raad in september 2023 heeft genomen. Het college kan de spelregels niet wijzigen en heeft met het bestaande subsidieplafond gewerkt.
De voorzitter deelt mee dat over de actuele moties gestemd zal worden aan het eind van de vergadering.
10. Initiatiefvoorstel Utrecht Bijenhoofdstad van Europa. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) licht de strekt ter vervanging kort toe. Op grond van wensen uit de raad is deze aangepast.
De voorzitter verleent het woord aan mevrouw Smit voor haar maidenspeech.
Raadsvergadering van 27 juni 2024
24
Mevrouw Smit (Volt) benadrukt dat politiek ook persoonlijk is. Momenten en ervaringen leiden er namelijk vaak toe dat men actief wordt in de politiek. Hetzelfde geldt voor haarzelf, toen een
pyromaan in Noord-Holland de duinen in brand stak. Over de hele wereld wordt natuur verwaarloosd ten koste van economisch belang en dit is onacceptabel. Toekomstige generaties en de natuur
hebben geen stem in de politiek en voor hen zal Volt dan ook strijden. Dit is wat het voorliggende
initiatiefvoorstel op kleine schaal beoogt: een stem geven aan de bijen in Utrecht. "Werken aan een
natuurinclusieve stad" is een te vrijblijvend uitgangspunt en niet ambitieus genoeg. Het voorstel zet sterk in op meten is weten.
De voorzitter feliciteert mevrouw Smit met haar maidenspeech. (Applaus.)
Mevrouw Sasbrink (PvdD) wijst erop dat bij aanname van dit voorstel Utrecht meer maatregelen zal gaan nemen om de biodiversiteitscrisis tegen te gaan. Zij vraagt daarnaast aandacht voor de 500 platanen op de Heldammersingel. Er zijn ook andere manieren om de biodiversiteit te vergroten.