7e raadsvergadering 10 juli 2025 (transcriptie)

2025 Gemeenteraad 10 juli 2025 7e vergadering – 10 juli 2025

Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op 10 juli te 10:00 uur. Voorzitter: Sharon Dijkstra Aanwezig zijn de leden: Aït Daoua, Al-Saqaff, Assen, Bode, Bos, Bosch, Chirino, Dada-Anthonij, Dekkers, Deldjou Fard, Dijkstra, Fattal, Geleijns, Van der Graaf, Heijne, Hellevoort, Hessel, Van Heuven, Te Hoonte, Kleinrensink, Koning, Maas, Meerding, Nolten, De Pagter, Passier, Peters, Raaijmakers, Ramaker, Sasbrink, Snijder, Van Steeg, Stellinga, Sungur, Talhaoui, Vasters, Vermeulen, Van Vliet, De Vries, Van der Wilt, Zwanenberg, Van der Zweth en Zwinkels Afwezig is het lid: Victor Paalman, Ingeborg Hornsveld

Aanwezig zijn de wethouders: Eerenberg, Schilderman, Streefland, De Vries, Oosters, Maatoug Griffier: Miguel Israel

Opening.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Goedemorgen allemaal geachte aanwezigen. Ik open hierbij de raadsvergadering. Ik wil iedereen graag vragen om op zijn stoel plaats te nemen. En de mensen die op de publieke tribune zitten heet ik van harte welkom. De mensen die ook thuis meekijken en meeluisteren heet ik uiteraard welkom. ook van harte welkom. Ik heb bericht van afwezigheid ontvangen van Victor Paalman en Marijn de Pagter. Marijn zal later vandaag aansluiten en dat is maar goed ook, want we hebben als bedankje voor zijn vele werk in de commissie die over de werkdruk heeft geadviseerd een prachtig cadeau voor hem. Dus dat hoop ik hem later vandaag nog, mede namens jullie allemaal, uit te kunnen reiken. Ook Ingeborg Hornsveld is afwezig. Jullie weten misschien maar, Ingeborg heeft recent een vervelend ongeluk gehad. En zij moet daar echt van revalideren. En we wensen haar vanaf hier allemaal heel veel sterkte en succes met haar herstel ook toe. 1

En dan zie ik dat Nadia Stylianou ook weer in ons midden is. Ik wil jou van harte welkom heten. Terug van zwangerschapsverlof. Heel fijn dat je er weer bent. En de Nestor Maarten Koning.

Maarten Koning (D66): De heer Ait Daoua is vanochtend afwezig. Dat wilde ik even doorgeven.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Klopt, correct. Dat had hij bij mij ook gemeld. Goed dat u dat opmerkt. Dan beginnen we vandaag met een ceremonieel deel. Dat is de vijfde keer dat we de heer Claasen gaan installeren. Wij zijn inmiddels in kledingmatch, dat snappen jullie. En Fred vervangt Ingeborg Hoornsveld bij GroenLinks. En de Commissie van Onderzoek van de Geloofsbrieven, bestaande uit de leden Ruud Maas, Gert-Jan Te Hoonte en Nadia Stylianou, heeft de geloofsbrieven onderzocht. En een record, zoals gezegd, vijf maal. Ik geef als eerst het woord aan de voorzitter van de Commissie van Onderzoek van de Geloofsbrieven, Ruud Maas.

Ruud Maas (Volt): Voorzitter. Samen met de Raadsleden Gert-Jan Te Hoonte en Nadia Stylianou heb ik onderzoek gedaan naar de geloofsbrieven van Fred Claasen. Hij is op 10 juli 2025, zoals gezegd voor de vijfde keer, benoemd verklaard als lid van de gemeenteraad. Wij zijn tot de conclusie gekomen dat hij voldoet aan de wettelijke vereisten voor het raadlidmaatschap. Ook heeft hij geen functies die onverenigbaar zijn met het raadlidmaatschap. Wij adviseren de Raad daarom om Fred Claasen toe te laten als lid van de Raad van de gemeente Utrecht. Dank u wel.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Ik dank de commissie voor het advies en ik stel u voor om overeenkomstig te besluiten. Dan mag u applaudisseren. Ja, heel goed. Al dus besloten. En dan vraag ik Fred Claasen om naar voren te komen en iedereen die daartoe in staat is om te gaan staan. Ik noem zo de teksten uit de Gemeentewet en daarna noem ik uw naam. En als u dan, maar u kent de procedure, naar voren wil komen voor het antwoord. Ik verklaar dat ik, om tot lid van de Raad benoemd te worden, rechtstreeks nog middelijk, onder welke naam of voorwensel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks of middelijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als lid van de Raad naar eer en geweten zal vervullen. Uw antwoord.

Fred Claasen (GroenLinks): Dat verklaar en beloof ik.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Dank u wel. Gefeliciteerd. En het was even ons best doen, want we hebben natuurlijk gewoon op een gegeven moment raak je uit de cadeaus. Dat begrijpen jullie, maar het is Sandy toch gelukt.

2

Sharon Dijksma (Voorzitter): Ik heropen de vergadering. We komen bij agenda punt 2, het vaststellen van de agenda. Ik neem de agenda met u door. Geen opmerkingen zijn binnengekomen op de lijst ingekomen stukken, dus ik stel u voor deze vast te stellen. Iedereen akkoord? Al dus besloten. Dan komen we bij agenda punt 4, de opheffing geheimhouding op grond van artikel 89 lid 4 van de Gemeentewet, de geheimhouding door het college opgelegd op de documenten zoals voorgesteld in de bijlage op te heffen. Iedereen akkoord? Al dus besloten. Dan komen we bij het hoofdgerecht. De jaarstukken 2024 en de voorjaarsnota 2025. De agendapunten 5 tot en met 9 zullen we in één keer behandelen. We starten vanochtend met de eerste termijn van de Raad. Daarna schorsen we twee uur voor de lunch, zodat zowel het college maar ook de fracties orde kunnen scheppen in de inbreng van de fracties en in de ingediende moties en amendementen. Na de lunch is het de bedoeling dat het college een reactie geeft op de ingediende moties en amendementen en eventueel overgebleven vragen die u heeft gesteld. En dat doet het college vanuit collegiaal bestuur met één lid per voorstel en vraag. Dan schorsen we opnieuw twee uur voor het diner en dan kunnen de fracties zich beraden over de duiding door het college op hun moties en amendementen.

En na het diner starten we met de tweede termijn van de Raad, de tweede termijn van het college en dan na een schorsing van een kwartier met de stemmingen over alle voorstellen. Dat is de bedoeling. En het mag ook allemaal sneller. Maar dat moet u zelf weten. Ik heb begrepen ook dat een aantal fracties geheime moties op het beleidsveld sport wil indienen. En om praktische overwegingen wil ik voorstellen om alle geheime moties aan het einde van de eerste termijn gewoon in één klap tegelijkertijd dus in te dienen. Dus dat doet u dat niet in uw eerste termijn, maar dan komt er even een soort tussenvariant. En het college zal dan gelijk ook reageren op de ingediende moties en dan gaan we de schorsen voor de lunch. Dus ik kijk even, zijn er fracties die inderdaad geheime moties willen indienen? Nee? De heer Koning, u heeft wel het woord gevraagd, nee? Niemand? Het scheelt enorm hoor, maar dit begrepen wij. Maar soms gaat het ook over. Dat kan. Dat is alleen maar beter, denk ik. Mooi. Nou, dan kunnen we dat weer overslaan. Dan gaan we beginnen. Want zoals gebruikelijk bij planning- en controlevoorstellen hebben we een bijzondere volgorde. Eerste oppositie, dan de coalitie, om en om, van groot naar klein. En dat betekent dat als eerste het woord is aan de grootste oppositiepartij. Dat is de VVD. En mevrouw Meerding krijgt het woord.

Tess Meerding (VVD): Utrecht is een stad die veel te bieden heeft. Van de levende grachten tot de groene parken. Van een drukke marktdag op Vredeburg tot de bedrijvigheid in Leidsche Rijn. Hier leeft het, bruist het, groeit het. Maar achter dat dynamische stadsbeeld tekent zich een ongemakkelijk contrast af. Financieel staat onze gemeente er ronduit slecht voor. Deze voorjaarsnota toont weer flinke tekorten, terwijl de lasten voor inwoners blijven stijgen. De VVD vindt dat de rekening te vaak bij de Utrechter terechtkomt, terwijl de basis niet op orde is. Tijdens de algemene beschouwingen hebben wij uitgebreid toegelicht hoe we in deze situatie zijn beland. Vandaag willen we vooral vooruitkijken. Hoe kunnen we bijsturen en weer bouwen aan een stad waar iedereen zich thuis voelt? Ondanks de donkere wolken aan de financiële horizon zien wij namelijk ook kansen. Kansen voor scherpe keuzes, lagere lasten waar mogelijk en ruimte voor initiatief en ondernemerschap. Om die kansen te laten zien doe ik vandaag 3

namens de VVD een heleboel voorstellen die zich richten op vijf thema's. Lagere lokale lasten, mobiliteit, wonen, organisatie en dienstverlening en sport. Voorzitter. Utrechters zien hun lokale lasten stijgen, vooral door de forse verhoging van de OZB in de afgelopen jaren. Tegelijkertijd merken zij daar in hun eigen wijk vaak weinig in positieve zin van terug. Ze vragen zich af, waar gaat mijn belastinggeld nou eigenlijk naartoe? En juist dat wringt. In deze voorjaarsnota blijkt het college structureel 8 miljoen extra op te halen aan OZB. De VVD vindt dat het tijd is dat bewoners hier ook daadwerkelijk iets van merken. Daarom dien ik de motie voor wat hoort wat in, waarvan het dictum luidt: Bij de programmabegroting 2026 inzichtelijk te maken waar de circa 8 miljoen aan extra inkomsten uit de OZB precies aan worden besteed. Voor bewoners van Utrecht daarnaast inzichtelijk te maken wat dit concreet betekent voor hun wijk en de extra inkomsten vooral in te zetten op tastbare verbeteringen van de leefomgeving van de gemiddelde Utrechter, zoals extra handhaving, extra groen en een schone openbare ruimte.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Motie krijgt nummer 328 en een interruptie, mevrouw Kleinrensink.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Ik zit de verhalen al een tijdje aan te horen, maar volgens mij laat deze voorjaarsnota nou prachtig zien waar al dat geld precies heen gaat, wat de gemeente allemaal besteedt. Gaat dat naar het groen in de wijken? Gaat dat naar een mooie stad die schoon is? Laten we hier zien dat dat juist gaat naar de zorg voor de Utrechtse die dat nodig hebben. Dat zijn toch allemaal hele mooie, tastbare dingen die laten zien dat we investeren in al die inwoners die dat nodig hebben.

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, dat ben ik niet met mevrouw Kleinrensink eens. Natuurlijk is de voorjaarsnota ervoor bedoeld om inzichtelijk te maken waar het geld heen gaat, maar we hebben het hier specifiek — en daarom licht ik dat hier ook uit — over een meevaller in de OZBinkomsten, die dus op worden gebracht door onze inwoners en onze ondernemers. En wat me daarbij opvalt, is dat ik heel vaak in de stad terug hoor. Ik betaal wel steeds hogere OZB, maar het vuilnis wordt niet vaker opgehaald. Dat blijft gewoon in mijn straat staan. Ik zie overal graffiti, dat wordt niet meer weggehaald. Als ik een boa nodig heb, dan is die er niet. Dus mensen zien niet terug waarom ze wel steeds meer moeten betalen, maar daar niet meer voor terugkrijgen. En wij willen dat graag inzichtelijk maken.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Kleinrensink.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Ik zie een stad terug die nog nooit zo populair is geweest, waar de huizenprijzen de pan uitschieten, omdat iedereen hier dolgraag wil wonen en waarvan iedereen altijd mega trots is wat hier allemaal in deze stad gebeurt, zowel in de fysieke

4

leefomgeving als ook op het gebied van medemenselijkheid. Dus ik denk dat we daar een ander beeld bij hebben wat daar gebeurt.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Meerding.

Tess Meerding (VVD): Ik denk dat mevrouw Kleinrensink dan echt een groep over het hoofd ziet. Want ik ben vandaag ook begonnen om een positief verhaal te houden. Ik ben ook trots op Utrecht. Maar ik zie wel, en ik hoor ook van bewoners, dat er ook heel veel dingen zijn die niet goed gaan. dat er steeds meer inwoners zijn die zeggen ik herken mijn stad niet meer terug. Want ik heb bijvoorbeeld niet op GroenLinks gestemd, maar wel alle wegen worden dichtgegooid, waardoor ik niet meer met mijn auto me makkelijk kan verplaatsen. Ik moet wel in mijn wijk, bijvoorbeeld Vleuten de Meern, waar geen parkeerproblemen zijn, gaan betalen voor het parkeren. En ja, die mensen die misschien niet op uw partij hebben gestemd, die voelen zich echt onvoldoende gehoord en die zien eigenlijk op bijna geen enkel vlak beleid waarvan zij zeggen nou daar sta ik achter.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Tess Meerding (VVD): In deze voorjaarsnota verhoogt het college de leges voor evenementen fors en in hoog tempo. Dit brengt veel organisatoren in de problemen. Sommigen dreigen zelfs uit Utrecht te vertrekken. Ook beeldbepalende feesten, zoals de Sinterklaasintocht, het Bevrijdingsfestival en de Sint-Maartenparade, staan hierdoor onder druk. Juist deze evenementen geven Utrecht karakter en zouden, wat de VVD betreft, gekoesterd moeten worden. De VVD vindt het dan ook onacceptabel dat deze tradities dreigen te verdwijnen en daarom dien ik de motie in Behoud de slingers van de stad met als dictum: Bij de programma begroting voor 2026 een voorstel te doen hoe stads- en volksfeesten en nationale vieringen en herdenkingen voor Utrecht behouden kunnen worden.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Motie krijgt nummer 329 en een vraag van de heer Koning.

Maarten Koning (D66): Ja, want als we het ergens mee eens zijn met de VVD, dan is het wel hierop dat het echt heel erg pijnlijk is dat deze legesverhoging zo desastreus dreigt uit te pakken voor evenementenorganisatoren. Van allerlei soorten evenementen in de stad. Dus dat probleem delen we heel erg. Nu is er een toezegging gedaan door de wethouder om dit ook in kaart te brengen binnen een paar maanden zodat we juist in de programmabegroting daar ook een afweging in zouden kunnen maken. Dus is het dan niet verstandig om dat ook even af te wachten en dan ook gewoon te kijken hoe we daar wel samen in op zouden kunnen trekken?

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Meerding. 5

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, ik zie eigenlijk niet in waarom we nog zo lang zouden moeten wachten. We hebben een brandbrief ontvangen van deze organisatoren. Die is enkele weken geleden al verstuurd. We maken vandaag de financiële keuzes voor Utrecht. Vandaag zetten we ook veel meer de lijnen uit, terwijl de programmabegroting natuurlijk alweer een verdere uitwerking daarvan is. Dus het lijkt de VVD logisch om de organisatoren nu al te helpen en nu al duidelijkheid te geven.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Koning.

Maarten Koning (D66): De vraag is natuurlijk of dat duidelijkheid geeft. U vraagt om de mogelijkheden in kaart te brengen, maar dat is natuurlijk al toegezegd. Het is een beetje zoeken naar wat u nu precies wilt bereiken via de voorzitter.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Meerding.

Tess Meerding (VVD): Volgens mij is het signaal heel duidelijk en raadsbreed als wij met deze motie aannemen dat wij deze evenementen echt willen behouden. Dat is denk ik waar deze evenementen heel erg naar op zoek zijn. Ik vind ook, gelet op de aard van de evenementen, dat het echt stadsfeesten zijn die echt bij onze stad horen en dat het ons als Raad zou sieren als we daar vandaag een uitspraak over doen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De heer Van der Graaf.

Rik van der Graaf (ChristenUnie): Wij delen ook voor mij dat het goed is om hier het debat over te voeren en ook dat we zorgen hebben over of deze evenementen straks in de toekomst blijven staan. Tegelijkertijd is het dan wel heel goed om met elkaar heel scherp te hebben. Wat vragen we dan hier? Dus wat is de vraag hier die de VVD met deze motie dan aan het college stelt? Gaat het om het echt coûte que coûte behouden van deze evenementen of zoeken naar een andere manier van financiering? Welke ruimte zit er nog om dan straks ook te zoeken naar hoe we dit ook met elkaar kunnen realiseren?

Tess Meerding (VVD): Voorzitter. Het liefst zouden wij natuurlijk de evenementen gewoon in zijn volledigheid behouden, in de huidige vorm. Mocht de wethouder nou met een brief naar de Raad komen waarin ze uitlegt of we op bepaalde punten misschien een andere weg moeten inslaan of of we nog een efficiëntie slag kunnen maken, dan staan we daar ook voor open om daarover na te denken. Maar die zie ik nog niet direct, moet ik zeggen. Maar ja, we staan er voor open om daarover mee te denken. 6

Rik van der Graaf (ChristenUnie): Ja voorzitter, als ik het goed begrijp biedt deze motie ook ruimte om met elkaar samen te kijken naar welke scenario's zijn er mogelijk om evenementen te behouden. Dan kan het dus ook nog steeds heel goed zijn dat we toch helaas van een deel van de evenementen kleiner of anders zullen moeten organiseren. Dat mag dat ook een scenario zijn.

Tess Meerding (VVD): Voorzitter. Ja, die ruimte wil ik wel geven, ook om hier als Raad nader tot elkaar te komen. En het geldt natuurlijk wel, wanneer er zo'n voorstel voor ligt, dan zullen we dat weer op waarde beoordelen en kijken of die argumentatie goed te volgen is. Maar laten we de wethouder inderdaad wat ruimte geven, zodat we dit kunnen behouden.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Zwinkels.

Jantine Zwinkels (CDA): Ja, mijn vraag ligt in dezelfde lijn. We steunen het signaal, zoals mevrouw Meerding het noemt, maar wij vinden het ook nog weinig concreet. En wij snappen nu nog niet helemaal waar de VVD voor kiest. Wij komen laat vandaag ook met een voorstel rondom het maatschappelijk tarief invoeren voor maatschappelijke organisaties en volksfeesten, zoals Sint Maarten bijvoorbeeld. Hoe kijkt de VVD daarnaar? Zou dat een goede oplossing kunnen zijn? Want uiteindelijk gaat het linksom of rechtsom wel geld kosten.

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, ik moet eerlijk zeggen dat ik dat voorstel nog niet heb kunnen lezen. Dus dat ga ik zo direct doen en kijken of we daar eventueel voor zouden kunnen zijn. In algemene zin vind ik wel, dit zijn evenementen die gratis toegankelijk zijn. En veel van deze evenementen draaien ook helemaal geen omzet. Dus om die dan een maatschappelijk tarief in rekening te brengen. vind ik wel al best wel moeizaam. Tegelijkertijd wat er in onze motie ook staat is, we geven bijvoorbeeld wel ook subsidie aan deze evenementen. Dus het voelt soms een beetje als vestzak-broekzak. We geven ze aan de ene kant subsidie en aan de andere kant gaan we ze een lege tarief in rekening brengen. Nou, dat vinden we ook niet altijd helemaal goed uit te leggen en helemaal logisch. Maar goed, mocht dit voorstel het niet halen, dan kunnen we wel meekijken of het voorstel van het CDA dan misschien nog soelaas biedt.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Zwinkels.

Jantine Zwinkels (CDA): Ja, want wij willen juist dus een korting geven aan die maatschappelijke organisaties die inderdaad dan nu al deels ook subsidie krijgen, maar die verenigingen, noem maar op, die dan opeens inderdaad tegen best wel hoge kosten aankijken. Dus ik ben nog wel benieuwd waar dan voor de VVD de rekening komt en hoe ze dat dan zouden willen dekken, anders dan nu alleen doorschuiven naar de programmabegroting. 7

Tess Meerding (VVD): En op zich is dat een terechte vraag, want wij zijn als VVD, net zoals het CDA, vaak van het zoeken van een dekking om een voorstel er ook doorheen te krijgen. En tegelijkertijd hebben we juist bij dit onderwerp gemerkt dat er wel heel breed dat gevoel heeft van deze evenementen zijn te belangrijk om te laten schieten. We kunnen niet accepteren dat dit straks niet meer wordt georganiseerd in Utrecht. En dan komen we wel op het punt dat dekking natuurlijk altijd een heel heikel punt is. Als je een bepaalde dekking aanlevert, dat het dan toch er niet doorheen komt. Dus ik snap de oproep voordekking heel goed, maar het lijkt ons in dit geval toch wel mooi, ook gezien het onderwerp, ook wel te rechtvaardigen, dat we gewoon zeggen, we doen als Raad een uitspraak. En die financiële consequenties zien we dan uitgewerkt door het college.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Tess Meerding (VVD): Ik ga over naar betaald parkeren op feestdagen. Sinds 2023 is het in Utrecht niet meer mogelijk om gratis te parkeren op nationale feestdagen. Daarmee is Utrecht een van de weinige gemeenten in Nederland waar ook op nationale feestdagen als kerst betaald moet worden. Zelfs in woonwijken buiten de binnenstad. Bezoekers verwachten dat simpelweg niet en worden daardoor onnodig beboet. We ontvangen hierover nog steeds veel klachten van inwoners en bezoekers die onaangenaam verrast worden. Daarom dien ik de motie gratis parkeren op feestdagen in, met als dictum: Gratis parkeren in te voeren op nationale feestdagen waarop de dienstverlening in het Stadskantoor is gesloten.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De motie krijgt nummer 330. Sungur.

Mahmut Sungur (DENK): Ik heb voor vandaag een vergelijkbare motie, alleen dat behelst ook de ramadan en de offerfeest. Hoe zou de VVD er tegenaan kijken als dat wordt meegenomen in hun verzoek?

Tess Meerding (VVD): Ja, voorzitter, wij hebben als VVD bewust gekeken van wat is nou een terechtvaardige lijn om aan te houden? Ik weet dat daar ook in deze raad veel discussie over is, dat er verschindend over gedacht kan worden. En wij hebben bewust gekozen, zoals ook in de motie staat, de dagen waarop het stadskantoor ook al gesloten is, die nationale feestdagen. En dat vinden wij een terechtvaardige lijn. En volgens mij hoort het Offerfeest en Ramadan daar niet bij.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Sungur.

8

Mahmut Sungur (DENK): Zouden we dat kunnen rechtvaardigen door te stellen dat een kwart van deze stad een inwonersgroep heeft die zich identificeert als moslim, bijvoorbeeld. Maar we kunnen ook verder kijken naar Keti Koti. Ik weet niet of dat inmiddels wel een nationale feestdag is geworden.

Tess Meerding (VVD): Nee, voorzitter. En zo kunnen we er heel veel bij halen. En laat er geen misverstand over bestaan. De VVD zou zoveel mogelijk vrij parkeren willen hebben op alle plekken waar dat kan en op alle dagen waarop dat kan. Alleen voor deze motie hebben we ook moeten kijken waar stoelen we dit nou op? Welke lijn hanteren we? En we hebben ervoor gekozen om niet allemaal random feestdagen te gaan noemen of de kalender erbij te pakken, maar gewoon te zeggen het Stadskantoor heeft een bepaalde beschikbaarheid. Die zegt ook op bepaalde nationale feestdagen zijn we dicht. Wij vinden dat een logische lijn en wij houden die lijn graag aan.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Laatste keer, de heer Sungur.

Mahmut Sungur (DENK): Het zou toch niet heel erg random zijn om te stellen dat minstens een kwart van deze stad daar behoefte aan heeft?

Tess Meerding (VVD): Toch is dat voor mij onvoldoende en voor mijn fractie, want dan kunnen we ook heel veel andere geloofsgroepen erbij gaan halen, kunnen er hele discussies over voeren. Nogmaals, ik weet dat die discussies in deze Raad ook gevoerd worden, dat die best lastig liggen. Wij kiezen nu heel bewust voor deze lijn en we sturen ook überhaupt altijd echt op nationale feestdagen, waarop Nederlanders ook vrij zijn, zoals die in de kalender zijn opgenomen. En dat doen we hier ook weer. Dan ga ik over naar de Demkabrug. Al jaren vragen bezoekers, werknemers, werkgevers en ondernemers op Lage Weide om een veilige fietsverbinding bij de Demkabrug. De huidige brug is smal en onveilig. Verbeteringen zijn herhaaldelijk door het college beloofd, maar worden in deze voorjaarsnota opnieuw vooruitgeschoven. De VVD vindt dat onacceptabel. Het is tijd voor actie. We hebben bovendien budget gevonden om hier nu mee aan de slag te gaan. Daarom dien ik het amendement in Nu aan de slag voor een vervanger van de Demkabrug, waarmee we geld beschikbaar stellen uit de fietsenstalling van het Jaarbeurspleingebouw. Die realisatie wordt namelijk uitgesteld, waardoor er geld komt vrij te vallen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Nummer 132.

Tess Meerding (VVD): Dan ga ik over naar de Merwedelijn. De gemeente kijkt samen met de provincie en het Rijk hoe het openbaar vervoer in Groot-Merwede en Rijnenburg kan worden verbeterd via de Merwedelijn. Het college wil de gemeentelijke bijdrage verhogen. Voor de VVD 9

is het essentieel dat er een verbinding komt naar Rijnenburg. Daarom dienen we een amendement in waarmee de extra gemeentelijke bijdrage er alleen komt als die verbinding naar Rijnenburg er echt komt. Over naar wonen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Amendement 133. Excuus dat moet wel een nummer krijgen.

Tess Meerding (VVD): Het college maakt zich druk over wonen, maar focust zich daarbij vooral op huur en heeft nauwelijks oog voor koopwoningen. De VVD gelooft dat de meeste mensen uiteindelijk toch het liefst een eigen koopwoning willen en vindt daarom ook dat we daar als stad op moeten inzetten. Daarom dien ik een motie in met de titel Naar 25% betaalbare koop in de planvoorraad, waarvan het dictum luidt: Het percentage betaalbare koopwoningen voor nieuwe projecten die worden toegevoegd aan de Utrechtse planvoorraad te verhogen naar minimaal 25% en in de bestaande planvoorraad waar mogelijk het aantal geplande betaalbare koopwoningen te verhogen

Sharon Dijksma (Voorzitter): De motie krijgt nummer 331. En een interruptie. Mevrouw Kleinrensink

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Niet specifiek over deze motie, maar ik was benieuwd. De VVD is een partij die staat voor financieel degelijk beleid. Er ligt straks ook een motie voor om statushouders wel urgentie te blijven geven, wat volgens mij heel hard nodig is om niet enorme kosten te krijgen in de maatschappelijke opvang. Gaat u die steunen?

Tess Meerding (VVD): Nee, die motie gaan we niet steunen. Ik denk dat mevrouw Kleinrensink ook weet waarom. Landelijk is dit beleid heel recent aangenomen. De VVD heeft daar ook voor gestemd. Ik begrijp overigens wel de zorgen die er zijn over hoe dit lokaal gaat uitwerken. Ik ben daar ook oprecht benieuwd naar, maar ik steun wel de landelijke lijn waarin wij aangeven dat we voorrang geven voor statushouders, onrechtvaardig vinden en dat we denken dat dat het draagvlak onder inwoners ook doet afnemen voor de huisvesting van statushouders.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Kleinrensink.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): U had de vorige keer hier hele grote woorden over dat u iedereen sprak over hoe het gaat hier met de financiële degelijkheid van de begroting, maar ondertussen worden er enorme problemen gecreëerd door dit voorstel van de VVD. Heeft u hier ook over aangeklopt landelijk?

10

Tess Meerding (VVD): Sorry, dat laatste heb ik niet helemaal verstaan. Aangeklopt bij landelijk? Ja, voorzitter, ik ben continu met mijn landelijke partij ook in gesprek. En er zijn altijd dingen, ook al steun ik de wetsvoorstellen en de steun die de VVD daarvoor heeft gegeven, zijn er wel dingen waarvan ik denk, goh, hoe gaat dat uitwerken? En ook soms dingen van, nou, dat zie ik nog niet helemaal voor me. En daar stel ik dan vragen over. Ik praat er graag in een asieldebat nog een keer over door. En ik denk ook dat dit debat niet helemaal, nou ja, nu precies daarover gaat.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Kleinrensink, laatste keer op dit punt.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Het gaat er precies over, omdat het laat zien dat er enorme puinhopen worden gecreëerd door het landelijk beleid, die we hier lokaal moeten oplossen. En vervolgens schreeuwt u hier moord en brand dat de begroting niet zou kloppen. Maar ondertussen gaat onze opvang straks doorlopen. hebben we enorme consequenties doordat deze wet is aangenomen, sowieso om de zorg voor mensen te kunnen betalen. En volgens mij zijn dat precies de dingen waar we hier lokaal voor staan. En dan hoop ik dus ook dat als u echt die financiële degelijkheid belangrijk vindt, want medemenselijkheid is volgens mij al niet meer waar het over gaat, maar dat u het in ieder geval om die reden vandaag gaat steunen.

Tess Meerding (VVD): Ja, voorzitter, dan word ik toch weer uitgelokt om mijn verhaal te vertellen wat ik hier al een paar keer heb gehouden, namelijk hoe zijn we nou in deze situatie gekomen? En waarom staat Utrecht er zo slecht voor, ook als je dat vergelijkt met andere gemeentes. En dat is niet alleen maar omdat er een bedrag wordt bezuinigd door het Rijk, omdat we het minder krijgen. Nee, Utrecht heeft heel veel van deze financiële puinhoop zelf veroorzaakt door consequent meer uit te geven, door heel veel extra's te doen voor niet-wettelijke taken. En ja, er gaan misschien gevolgen ontstaan uit de nieuwe wetgeving. Ik kijk dan ook naar landelijk om daar ook met een goed verhaal op te komen. Maar wat precies de financiële consequenties daarvan zijn, dat weten we nu nog niet. Dat staat ook niet in deze Voorjaarsnota. Daar worden we nu nog niet direct voor gesteld. Dus laten we dan ook de feiten benoemen zoals ik dat eerder heb gedaan. Want dit tekort is ook echt ontstaan door het wanbeleid wat de afgelopen jaren hier in Utrecht is gevoerd.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De heer Van der Zweth.

Rick van der Zweth (PvdA): Die wet gaat echt ver. Heeft veel impact in Utrecht. Heeft financiële impact in Utrecht. Utrecht moet het uitvoeren. En let wel, deze wet zegt niet, statushouder zijn betekent geen urgentie meer. Deze wet zegt, bent u dakloos dan kunt u urgentie krijgen. Bent u ook statushouder, dan niet meer. En Utrecht moet dat gaan uitvoeren. Wat vindt mevrouw Meerding van dat gegeven? 11

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, en precies bij dat laatste stukje wat meneer Van der Zweth noemt, heb ik ook vraagtekens waarom daarvoor gekozen is om ook de normale urgenties voor statushouders uit te sluiten. En wat ik dan vaker doe, is even bij mijn landelijke fractie inchecken en gewoon de vraag stellen. Goh, waarom is hiervoor gekozen? Wat is hier de relatie achter? En denken jullie ook na over wat de gevolgen zijn voor de gemeente? En dat zijn precies de vragen die ik ook nu weer ga stellen. Maar dat is niet waar deze specifieke voorjaarsnota over gaat vandaag.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Van der Zweth.

Rick van der Zweth (PvdA): U, mevrouw Meerding, gaat over die gevolgen hier lokaal. En het gaat wel over deze voorjaarsnota, want het gaat over de financiën. Het gaat wel over Utrecht, want het gaat om dat wij het moeten uitvoeren. En ik vraag aan mevrouw Meerding wat zij ervan vindt dat we een discriminerende wet hebben. Die zegt dat we urgentie geven in bepaalde situaties. Maar als u nieuw bent in dit land, dan niet. Wat vindt mevrouw Meerding daarvan? Moet de gemeente dat uitvoeren?

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, zoals ik net al aangaf, steunen wij op hoofdlijnen de gedachtegang van de VVD-fractie landelijk. En een van die gedachtegangen, als het over sociale huur gaat, is dat het oneerlijk is om statushouders continu voorrang te geven, terwijl andere mensen al heel erg lang op de wachtlijst staan. U maakt ook nog een ander punt, wat u discriminerend noemt. Ik heb daar net over gezegd. Ik heb daar mijn vraagtekens bij. Ik stel daar vragen over aan mijn fractie. Ik ben ook benieuwd hoe dat bijvoorbeeld in de Eerste Kamer gaat en hoe dat gaat met het advies van de Raad van State. Dus dat zullen we met heel veel interesse lezen. Verder verbaast het me dat u zegt dat het in deze voorjaarsnota zit. Nee, het beleid kan inderdaad uiteindelijk invloed hebben op Utrecht en financiële gevolgen hebben. Dat ben ik met u eens. Maar in deze voorjaarsnota is dat nog helemaal niet verwerkt. U heeft het over een wet die twee weken geleden is aangenomen. Ik wil het gewoon eens hebben over wat er in deze voorjaarsnota staat. Daar staat namelijk genoeg in. Het is onze controlerende taak om het daarover te hebben.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Van der Zweth.

Rick van der Zweth (PvdA): Voorzitter, het gaat niet om het voortrekken van een groep. Laat het heel helder zijn, mevrouw Meerding. Het gaat over nu het achterstellen van een groep. Omdat ze hier niet geboren zijn, dan gaat de urgentie niet meer op. En dat heeft hier impact vanwege de financiën. Dat heeft hier impact omdat we het moeten uitvoeren. En dat betekent dat mevrouw 12

Meerdink er wat van moet vinden. En ik hoor het antwoord. Ik heb het een keer gevraagd landelijk. Ik heb het aangehoord. Volgens mij moeten we het gewoon gaan doen. Dat is wat de VVD hier zegt.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Meerding.

Tess Meerding (VVD): Nee, voorzitter, dat is niet wat ik zeg. Ik heb gezegd ik ga daar vragen over stellen en dat doe ik wel vaker met standpunten als ik benieuwd ben wat is nou de gedachte daarachter. En dat lijkt me ook logisch om dat op een later moment heel grondig te bespreken, bijvoorbeeld bij een asieldebat. En dan mag u mij precies vragen hoe ik dat dan voor me zie. We staan hier bij de voorjaarsnota, waar echt heel veel andere thema's op tafel liggen, waarbij we niet spreken over de financiële impact van deze wet waar u het over heeft. Maar we spreken over alle andere financiële keuzes die worden gemaakt. En ik zou daar de aandacht niet van willen afleiden, want daar zijn die keuzes veel te belangrijk voor.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De heer Koning.

Maarten Koning (D66): Laten we het dan ook hebben over die andere financiële keuzes die de VVD dus ook maakt in landelijk beleid. Want het gaat niet alleen over problemen die erg drukken op wat we als gemeente moeten doen voor onze inwoners om de stad veilig te houden en mensen aan woningen te helpen. Maar het gaat ook gewoon over belastingen. En twee weken geleden, nee, vorige week is dit debat ook gevoerd in Financiën, maar toen was er geen goed antwoord vanuit de VVD op de vragen over hoe dat nou zit. Het landelijk beleid dat stuurt de afvalstoffenheffing omhoog. Dat draagt eraan bij dat de BTW op hotels wordt verhoogd. Dus inderdaad, al die inwoners van onze stad, die worden daar ook mee geconfronteerd. En dan vind ik het wel heel makkelijk dat u eigenlijk zegt joh, lokaal proberen wij de belastingdruk laag te houden, terwijl het aan de andere kant over de plinten heen klotst.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mag ik even voor de orde? Volgens mij moeten we echt wel proberen om het onderwerp te houden bij waar het is. Dat is lokaal, voorjaarsnota. Ik wil u ook iets anders vragen over de korte interrupties, geen betogen. Mevrouw Meerding krijgt de gelegenheid om hierop te reageren, maar we bespreken vandaag gewoon de stukken. Die kent u allemaal, dus laten we daar ook vooral voorrang aan verlenen.

Tess Meerding (VVD): Ja, voorzitter, laat ik voorop stellen. Iedere verhoging van welke belasting dan ook doet me altijd een beetje pijn. Maar ook landelijk lopen ze tegen het financiële plaatje aan dat we heel veel ambities hebben, maar dat er nou eenmaal minder geld is om uit te geven. En dan zit je met coalitiepartners en dan moet je uiteindelijk keuzes maken. Waar ik het college 13

op aanspreek, is dat er in Utrecht keer op keer aan de OZB-knop gedraaid wordt. In de afgelopen vijf jaar is de OZB met ongeveer 50% verhoogd. Dat is ook mijn taak hier vandaag als lokale volksvertegenwoordiger. Dat is ook hetgeen waar ik invloed op heb. Als ik in de Kamer had willen zitten, had ik me daar moeten aanmelden. Dat geldt overigens voor iedereen vandaag die het heel graag over landelijk beleid wil hebben. Maar ik heb ervoor gekozen om hier te zitten.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De heer Koning.

Maarten Koning (D66): Het klopt ook gewoon niet. OZB-inkomsten worden niet verhoogd in deze voorjaarsnota. Het klopt dat dat in 2022 het geval is geweest en ook in 2024. Maar zeker niet dit jaar. Dus ik denk ook dat mevrouw Meerding daar gewoon eerlijk over moet zijn.

Tess Meerding (VVD): De heer Koning wil graag een daverend applaus, omdat er één keer voor is gekozen dat er niet aan de OZB-knop is gedraaid in deze voorjaarsnota. Ik wil erbij nog wel iets aardigs zeggen. Ik ben inderdaad blij dat dat dit keer niet gebeurd is. Ik denk dat dat de verdienste van D66 is, dus props daarvoor. Ik zie wel dat in de afgelopen vijf jaar, dus dit jaar niet meegerekend, dat er echt heel fors is gedraaid tot gewoon bijna 50 procent verhoging. En dat vind ik echt een heel fors bedrag. We hebben daar vaker debatten over gehad. Ik vind dat onze inwoners daar echt te weinig voor terugzien.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Laatste keer op dit punt, meneer Koning.

Maarten Koning (D66): Kijk, dat is dan een herhaling ook weer van het debatje van vorig jaar. Ik weet nog heel goed toen de VVD in het college zat en toen was het continu prima. OZBverhogingen, we hebben ze nodig om de taken van de gemeente uit te voeren. Het is niet anders dan dat.

Tess Meerding (VVD): Nou, voorzitter, dat beleid kan ik me zeker niet herinneren, maar ik was er toen in ieder geval niet bij. Ik kan u wel vertellen dat ik er nu wel bij ben. Ik ben volgende raadsperiode ook aanwezig en mochten wij toch toevallig in het college komen, dan kunt u ervan op aan dat ik er heel scherp op ga zijn en dat het steeds verhogen van de OZB bij mij er niet doorheen komt.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De heer Sungur.

14

Mahmut Sungur (DENK): Dus de VVD sluit de OZB-verhoging gewoon pertinent uit. Kunnen we dat concluderen?

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, ik zei het natuurlijk heel precies. Continu OZB-verhoging, zei ik.

Mahmut Sungur (DENK): Dus het ene jaar wel, het andere jaar niet. Het ene jaar wel, het andere jaar niet zou kunnen.

Tess Meerding (VVD): Ik denk dat ik heel helder ben geweest. De OZB is echt de allerlaatste knop waar de VVD aan zou draaien. Het liefst doe ik inderdaad de toezegging dat we de OZB nooit verhogen als de VVD in het college zit. Dat zal ook echt de inzet zijn aan de onderhandelingstafel, maar ik weet niet of we dat er doorheen zullen krijgen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Ik stel voor dat u verder gaat.

Tess Meerding (VVD): Volgens mij is er wel iets misgegaan met mijn tijd, maar ik ga verder. Het college wil bezuinigen op de verhuisadviseur voor ouderen, een kleine bezuiniging met grote gevolgen. Juist deze adviseur helpt senioren bij het verhuizen en draagt zo bij aan doorstroming op de woningmarkt. De VVD vindt het zonde om dit waardevolle instrument te schrappen, terwijl debatten op lange termijn aanzienlijk zijn. Daarom dien ik het amendement, Behoud de verhuisadviseur in, met als strekking de bezuiniging op de verhuisadviseur terug te draaien en dit te dekken uit het volledig schrappen van het klimaatpanel in dit jaar en de komende jaren.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Amendement krijgt nummer 134.

Tess Meerding (VVD): Dan wil ik nog vragen om een toezegging. In Utrecht kennen we de zogenaamde Utrechtse aanpak die bedacht is om de woningbouw te versnellen. We vragen de wethouder om een toezegging om voor de komende programmabegroting met een brief, met een eerste stap ofwel een quick scan in de evaluatie van de Utrechtse aanpak te komen, zodat we als Raad vinger aan de pols houden. Dan over naar organisatie en dienstverlening

Sharon Dijksma (Voorzitter): Wacht even, de heer Koning.

15

Maarten Koning (D66): Ja, daarop één vraag, want wij steunen deze oproep van de VVD van harte. Maar mijn vraag is, is mevrouw Meerdingen het dan met ons eens dat als dat niet vertraagt, dat het dan wel echt van meerwaarde zou zijn dat het dan ook extern wordt getoetst?

Tess Meerding (VVD): Op zich zie ik wel de meerwaarde van externe toetsing. Ik ben wel benieuwd welke kosten daaraan zouden hangen. Dus dat is mijn enige bedenking, maar ik kan wel de meerwaarde daarvan inzien.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Tess Meerding (VVD): Dan ga ik over naar het klantcontactcentrum. Voorzitter. Het college heeft aangekondigd om het klantcontactcentrum, waar bewoners terecht kunnen met hun vragen aan de gemeente, op woensdagmiddag en vrijdagmiddag te willen sluiten. Dat is echt slecht voor de bereikbaarheid van de gemeente voor bewoners. En er is ook geen enkele andere grote gemeente die dit doet en zo slecht bereikbaar is. Daarom hebben we een amendement waarmee we in plaats van te bezuinigen op het klantcontactcentrum, de subsidies volgend jaar iets minder gaan verhogen. Niet met 4,1%, maar met 4,07%.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Amendement krijgt nummer 135.

Tess Meerding (VVD): Ja, voorzitter, dan over de ambtelijke organisatie. Wanneer je als gemeente moet bezuinigen, dan moet je wat de VVD betreft ook snijden in eigen vlees. En nu het ambtenarenapparaat in de afgelopen vijf jaar met bijna 40% is gegroeid, vinden wij dat het wel een tandje minder kan. Heel wat tandjes eigenlijk. Het college lijkt geluisterd te hebben naar onze oproep van vorig jaar, maar met 35 ambtenaren minder per jaar gaat het wat ons betreft veel te langzaam. En we zien dat er te veel bezuinigd wordt op de uitvoering in plaats van op beleidsambtenaren. Daarom kom ik met een motie met de titel Snoei in 40% groei, waarvan het dictum blijft het aantal formatieplekken vanaf 2029 te reduceren met de minste dubbele aantal formatieplekken en te streven naar 10% reductie van de formatieplekken ten opzichte van 2024 te snoeien in de ambtelijke top vanaf schaal 16 en hoger, te snoeien in de management- en beleidsfuncties van schaal 11 tot en met 15 op het Stadskantoor, de mensen werkzaam bij stadsbedrijven, publiekzaken en VTH te ontzien en daaruit in het vierde kwartaal van 2025 een plan van aanpak voor te leggen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Motie krijgt nummer 332.

Tess Meerding (VVD): Dan over naar sport. Utrecht heeft een groot tekort aan sportvoorzieningen en dat zorgt regelmatig voor lange wachtlijsten. Het valt de VVD op dat het college vaak grote plannen heeft voor sportvoorzieningen, maar dat deze plannen vervolgens of 16

niet van de grond komen door de complexiteit en omvang. Dit terwijl ook kleine stappen al een wezenlijk verschil kunnen maken in het creëren van meer sportvoorzieningen. Daarom dien ik een motie in waarin we oproepen om de grote plannen op te knippen met de titel Versnelling sportruimte door kleine interventies, waarvan het dictum luidt In de programmabegroting 2026 inzichtelijk te maken op welke plekken en met welke relatief kleine interventies het verschil kan worden gemaakt voor het realiseren van meer sportruimte, inclusief bij boerende budgetten. en hierover overleg te voeren met Sport Utrecht om deze kansen in kaart te brengen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Motie krijgt nummer 333.

Tess Meerding (VVD): Voorzitter, na dit motiefeestje sluit ik af. Met de bovenstaande voorstellen hopen we als VVD de stad een beetje bij te sturen en weer op koers te brengen. We hopen dan ook op brede steun. Dank u wel.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Dank u wel. Dan gaan we verder met de bijdrage van GroenLinks. Het woord is aan mevrouw Kleinrensink.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter, ik begon de algemene beschouwingen met de tekst Solidariteit is de politieke versie van liefde. En waar ik dat toen al vol overtuiging zei, voelt het met de huidige asielwetgeving van afgelopen week helemaal als een kreet die ik uit zou willen schreeuwen. Een draconische wet met enorme gevolgen voor de mensen. Want voorzitter, geen mens is illegaal. Als het helpen van ongedocumenteerde mensen en het staan voor mensenrechten strafbaar wordt, dan zijn wij in deze stad trotse criminelen. We zijn trots dat juist Utrecht, tegen alle trends in, investeert in de opvang en in de zorg van ongedocumenteerde mensen.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Hessel.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): De wet moet nog door de Eerste Kamer. Het is er nog allemaal niet door. Is dit niet een beetje profileren voor de komende verkiezingen in oktober? Kunnen we het niet gewoon even bij de gemeenteraad houden om onze controlerende functie op ons uit te gaven? Want we praten hier over een wet die er nog helemaal niet door is.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter, er zijn twee antwoorden op. Het ene is dat we nooit iets moeten normaliseren wat niet normaal is. En de andere kant is dat dit enorme gevolgen heeft voor deze stad en ook voor onze financiën. Daarom zeg ik ook dat ik zo blij ben dat wij in deze begroting hier juist in investeren. Dus ik maak al gelijk de koppeling die u zo graag wil.

17

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Hessel.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Ja, toch zou ik willen vragen, want we horen steeds over die wet die er nog helemaal niet is. En ik snap dat de verkiezingen aankomen en we zitten al heel erg te polariseren, want GroenLinks is voor al de ongedocumenteerde. Nou, dat levert weer stem op voor de PVV en die gaat dan weer zeggen, bescherm ons. Zullen we even de verkiezingen loslaten en gewoon nu echt sec op de Utrechtse zaken concentreren? Dat zou ik heel erg waarderen.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Als het staan voor mensenrechten polariseren is, dan polariseer ik heel graag. Volgens mij geef ik hier aan dat we enorme stappen moeten zetten in deze stad, dat ik daar trots op ben wat we doen. Ik ben helemaal niet bezig met verkiezingen, maar blijf ik me wel uitspreken over wat normaal is.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Laatste keer op dit punt, mevrouw Hessel.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Dank u wel, voorzitter. Heel kort. We hebben nog nooit zoveel daklozen gehad. Ze liggen nu echt overal. Elfjarige kinderen worden door de jeugdzorg bij een mishandelaar geplaatst die uit een raam moet klimmen. Dementerende die op straat lopen te dolen. Ik heb al verschillende keren familie gebeld en u hebt het maar over een mensenrechtenstad. Maar gaat u gewoon vragen aan gehandicapten, aan de jeugdzorg met lange wachtlijsten? We zitten hier op dit moment in een rampenstad wat betreft de mensenrechten. Bent u zich dat bewust?

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter, we investeren op allerlei manieren in deze stad. We investeren in de opvang. We willen zorgen dat er minder mensen inkomen. We zorgen dat die zorg overeind blijft. Dus al die dingen die u noemt zijn heel terecht de zorgen waar we enorme stappen op zetten en ook blijven zullen zetten. Voorzitter.

Tess Meerding (VVD): Ja, want mevrouw Kleinrensink zegt inderdaad heel druk over landelijk aangenomen beleid en dat spreekt ze dan hier naar ons toe uit. Ik ben ook wel benieuwd, als nou alle 150 Kamerleden aanwezig waren geweest bij de stemming over illegaliteit, dan had het amendement het niet gehaald. Dus had zij niet beter even gewoon de eigen partijgenoten en consorten kunnen aanschrijven van joh, was nou bij die stemming geweest? Dan hadden we dit debat niet hoeven voeren.

18

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Ja. Voorzitter. Er zijn volgens mij hele serieuze redenen waarom mensen niet aanwezig waren. Er is gekeken hoe er geperd kan worden, maar het is ook wel een hele makkelijke afleidingstactiek om alles wat niet medemenselijk is gewoon normaal te maken en het bij ons neer te leggen, terwijl u vol overgave voor wetten stemt die de medemenselijkheid totaal onder druk zetten.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Meerding.

Tess Meerding (VVD): Het klopt dat wij als VVD echt voorstander zijn van een streng asielbeleid. Wij zien namelijk wat de grote gevolgen nu zijn van een niet streng genoeg asielbeleid. Maar vindt mevrouw Kleinrensink niet. Er kunnen echt goede redenen zijn om niet aanwezig te zijn, maar het is er gewoon wel heel cru. Onze Kamerleden zijn aangesteld om te stemmen. Nou, er zijn er een aantal niet. En dan gaat u hier heel hoog van de toren blazen dat het allemaal verschrikkelijk is. Dan hadden ze toch gewoon daar moeten zijn?

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter. Weet u wat ik cru vind? Dat een partij die staat voor liberaal beleid, die er is voor mensen, beweerd te zijn, niet opkomt voor de mensen die het het hardste nodig hebben, die juist moeten werken aan het perspectief. Als u wilt werken aan veiligheid in de stad, vind ik dat goed. Dat betekent dat u juist deze mensen moet helpen. En wat doet u? U doet het omgekeerde en u probeert het nu ergens anders neer te leggen. Ik ga daar gewoon niet in mee.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter. Wij gaan dus onvermoeibaar door met deze inzet en misschien nog wel met meer vuur dan hiervoor. We vinden het niet meer dan logisch dat deze middelen in de voorjaarsnota hebben staan. En alle moties die vandaag worden ingediend om de nieuwe wet niet uit te voeren, zullen wij vol overgave steunen. En we hebben enorm de behoefte, zoals u merkt, om ons uit te spreken. En vroeger overhandigden we moties. We hebben in ieder geval vandaag een hele berg stickers liggen met geen mens is illegaal. We wilden er in ieder geval één aan de voorzitter geven. En ieder die er één nodig heeft, en ik kijk ook even naar de VVD die nog een gesprek wil doen landelijk, U bent welkom om er een paar te halen bij ons. De huidige tijd laat hard te zien hoe hard het nodig is om in te zetten op mensenrechten. Bedankt voor de toezegging om het Mensenrechtenfestival onder de aandacht te brengen. Daarnaast hebben wij een motie samen met de VVD, PvdA, EenUtrecht, BIJ1, Partij voor de Dieren, Groep Zwanenberg, Studentenstarter, CDA, Stadsbelang, Utrecht en Volt, oftewel heel veel partijen, om het democratieprogramma hier ook aandacht aan te besteden. En daarvan is het dictum Utrecht Mensenrechtenstad mee te nemen in de uitvoering van het

19

democratieprogramma, kennisuitwisseling op dit thema te bevorderen tussen het programma Utrecht Mensenrechtenstad en het democratieprogramma, zodat zij van elkaar kunnen leren.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De motie krijgt nummer 334.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): We hebben al vaker gezegd dat we in tijden van grote bezuinigingen, die we met dank aan het Rijk mogen doen, in Utrecht trots zijn dat we vasthouden aan onze prioriteiten. Een eerlijke stad met betaalbare woningen die klimaatvriendelijk en toekomstbestendig is. Zo blijft in de voorjaarsnood de leegstand en de opkoopbescherming overeind. Op het gebied van de netcongressie doen we grote investeringen om te werken aan de klimaataanpak en ook de woningnood zullen we aanpakken. We gaan verder met het vergroenen van de stad en de groene schoolpleinen blijven overeind. En we gaan ervan uit dat het Rijk woord houdt met de beloftes rondom de jeugdzorg en de opvang. Dat is namelijk hun verantwoordelijkheid. En we vinden het niet meer dan logisch dat zij er ook van uitgaan in deze begroting. We hebben nog wel een vraag aan de wethouder. Mocht we de reserves niet meer nodig hebben voor eventuele tegenvallers bij de programmabegroting, zou het college dan willen uitwerken hoe we hier de huidige bezuinigingen mee kunnen dempen, zodat de Raad hier wat over te kiezen heeft bij de programmabegroting? Graag een toezegging.

Dan hebben wij een motie over de raadstoeteconomie, samen met de VVD en de Partij voor de Dieren, waarvan de dictum luidt De aanbevelingen zoals verwoord in de raadstoet over te nemen en in goed overleg met de Raad te verwerken in de P&C documenten over dit programma en de Raad over de opvolging van de raadstoets te informeren bij het aanbieden van de jaarstukken 2025.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De motie krijgt nummer 335.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter. Dank aan het CDA voor de alternatieve begroting. Het is altijd fijn om te zien hoe politieke keuzes gemaakt worden door andere partijen. En er zitten een aantal hele mooie dingen in, zoals de mbo-stageplekken en de daklozenopvang. Er zitten ook keuzes in, dat zal u niet verbazen, die wij niet zouden maken. Dat gaat bijvoorbeeld om een bezuiniging op de U-pas, een bezuiniging op samen veroogd vervecht en een bezuiniging op de Zuidport. Dus we gaan hem uiteindelijk niet steunen, maar we waarderen hem enorm. Dan hebben wij nog op basis van de commissies een aantal voorstellen. We vinden het belangrijk dat inwoners de zorg krijgen waar ze recht op hebben en we willen de gezondheidsverschillen verkleinen. Daarom hebben wij twee voorstellen. De eerste gaat over de kraamzorg, want we zien dat dat niet voor iedereen betaalbaar is, omdat slechts een gedeelte gedekt wordt vanuit de zorgverzekering. En zoals het college terecht beschrijft, naar het Rijk zijn dit noodzakelijke medische kosten. We vragen het college daarom uit te werken of dit meegenomen kan worden in de medische kosten van de bijzondere bijstand. Graag een toezegging, anders hebben we een motie achter de hand.

20

Dan de zorgbank. In Arnhem start een pilot met zorgverzekeraars met een zorgbudget om kinderen te voorzien in bijvoorbeeld tandheelkundige zorg, fysiotherapie of traumaverwerking. Het geeft mogelijkheden om kinderen die opgroeien in armoede de juiste zorg te bieden. Met de motie samen met PvdA, UtrechtNu!, EenUtrecht, Partij voor de Dieren, ChristenUnie en Groep Zanenberg vragen we dat ook in Utrecht te onderzoeken. Dat is te verkennen welke rol zorgverzekeraars in Utrecht kunnen hebben bij het tegengaan van de armoede onder Utrechtse kinderen en of een initiatief zoals de Zorgbank hier ook haalbaar zou zijn.

Sharon Dijksma (Voorzitter): De motie krijgt nummer 336.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Solidariteit betekent ook solidair zijn met nieuwe generaties en samen bouwen —

Sharon Dijksma (Voorzitter): Wacht even. Mevrouw Hessel heeft een interruptie.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Dank u wel, voorzitter. Ik hoor GroenLinks weer vragen om iets te onderzoeken. We nemen een heel mooi doel en dan vragen we te onderzoeken. Maar weet u dat het meeste geld naar allerlei onderzoeksbureautjes gaat en allerlei consultancy ’s? Dus kunnen we niet een keer iets doen wat gewoon bij de mensen terechtkomt? Dat is ook het probleem met Samen voor Overvecht. Niemand weet waar het geld blijft, omdat er altijd een onderzoeksbureau hier en een onderzoeksbureau daar. Vindt u dan weer een keer moeten stoppen daarna te vragen als gemeenteraadsleden?

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Ik deel met u net zo dat het een heel foute impuls is die in onze maatschappij zit om heel veel consultancy te geven. Tegelijkertijd vragen we dat hier niet om te doen. We vragen alleen aan het college of ze kunnen kijken of dit in Utrecht een haalbare optie is. Dat betekent geen onderzoeksbureau, maar met zorgverzekeraars in gesprek gaan om te kijken of zij hem bij willen dragen. Dat is iets anders dan een consultancyonderzoek.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Mevrouw Hessel.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Dank u wel, voorzitter. Dan is het in dit geval geen onderzoek, maar er zal wel een onderzoek volgen als we met de zorgverzekeraars gepraat hebben. U vraagt weer aan beleidsmakers om ergens te gaan praten bij zorgverzekeraars die gewoon hun eigen regels hebben. Die hebben trouwens ook nog miljarden op de plank liggen, wat ze als reserve gebruiken. dat we een keer daarvan af moeten, maar dat we moeten gaan kijken wat heeft Utrecht nodig en dat gewoon echt in de praktijk gaan doen.

21

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Ja, voorzitter, die miljarden die op de plank liggen daarvan is eigenlijk onze vraag. Kunt u kijken of dat hier ingezet kan worden, zodat we die externe financiering ten goede gebruiken voor deze stad om de zorg voor mensen beschikbaar te houden? Sharon Dijksma (Voorzitter): Laatste keer op dit punt, mevrouw Hessel.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Dank u wel, voorzitter. Maar hoor ik GroenLinks nou een beetje zeggen wat sommige mensen zeggen? Als ik een miljoen win, krijg jij de helft. Daar komt het nu een beetje over. Dus ik ben zo goed als een ander wat betaalt, maar dat het in de praktijk gewoon gebakken lucht is.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Wij vragen om een pilot die we in Arnhem hebben gezien, waar externe financiering is gezocht door zorgverzekeraars, om te kijken of dat in Utrecht ook haalbaar is, wetend dat de begroting hier steeds knellender wordt. Dit is een supermooi initiatief dat wat ons betreft ook in deze stad past.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Solidariteit betekent dus ook solidair zijn met nieuwe generaties en samen te bouwen aan de toekomst. De klimaataanpak is daarom hard nodig. We blijven investeren in duurzame energie en we vinden het heel goed dat er middelen zijn uitgetrokken om de netcongesti tegen te gaan. Ook hier hebben wij twee voorstellen. De eerste gaat over overvecht aardgasvrij. Er was bewust gekozen voor de wijk Overvecht om te starten met aardgasvrij, omdat zo de bewoners daar als eerste zouden profiteren van de klimaataanpak, sociaal en duurzaam. Nu dit gestopt is, zouden we graag zien dat het geld dat bestemd was voor deze wijk om te verduurzamen nog steeds voor de wijk Overvecht voor een deel wordt ingezet.

En daarom hebben we een motie samen met D66, CDA, Zwanenberg, ChristenUnie, PvdA en EenUtrecht, waarvan het dictum luidt, inzichtelijk maken hoe de middelen voor de aardgasvrije wijken kunnen worden ingezet, uit te werken hoe bewoners van Overvecht Noord aanspraak kunnen maken op de Rijksgelden Overvecht Noord als zij met een groep aan de slag willen om maatregelen te nemen die de warmtetransitie ondersteunen en in lijn liggen met onze beleidsnota warmte, daarbij in het voorstel expliciet rekening te houden met bewonersgroepen die moeilijk zelfstandig toegang kunnen vinden tot de gemeentelijke ondersteuning, en de Raad hierover te informeren in de brief over vechten aardgasvrij die in september komt.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Motie krijgt nummer 337 en mevrouw Hessel heeft een vraag.

Yvonne Hessel (Utrecht Solidair): Dank u wel, voorzitter. Is GroenLinks zich ervan bewust dat in Overvecht juist de meest arme mensen enorm in de problemen zijn gekomen door die 22

verduurzaming? Want als er iets verduurzaamd wordt, dan gaat het vastrecht omhoog. Eerst konden ze dan nog door heel weinig te gebruiken of in een buurthuis te gaan zitten besparen op de verwarming, maar dat kan niet meer. Zodra de besparende maatregelen zijn genomen, gaat het vastrecht omhoog. We hebben al een complex gehad. Mensen moeten heel veel vastrecht betalen dat ze nu echt in de financiële problemen komen. U kunt het navragen bij U centraal, want die geeft heel veel informatie over de mensen die nu echt in de nood zitten door al die energie bezuinigende maatregelen. Bent u zich daarvan bewust? Omdat ik hoor van ja, energie en Overvecht Noord, maar Overvecht Noord. Heel veel mensen zijn in de problemen gekomen door deze maatregelen. Ze krijgen een sigaar uit eigen doos.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter, volgens mij heeft de energiecrisis één belangrijk ding laten zien, namelijk dat op het moment dat de prijzen enorm stijgen, mensen die het minste besteden hebben als eerste dupe zijn. Daarom is het zo belangrijk om te investeren in woningen die goed geïsoleerd zijn, die prettig zijn om te wonen. Ik gun dat ook de bewoners van Overvecht. Voorzitter.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Gaat u verder.

Julia Kleinrensink (GroenLinks): De kringloop. We zijn voorstander van recycling en het upcyclingcentrum is gebaat bij lokale partners. Het lijkt er nu op dat we de containers voor de kringloop gaan aanbesteden en wat ons betreft doen we dat liever anders. Daarom motie met PvdA, ChristenUnie en Student & Starter met als tekst grondig te verkennen, onder andere bij andere gemeenten te raden te gaan wat de mogelijkheden zijn om quasi in te besteden in plaats van aan te besteden. Indien een aanbesteding echt de enige mogelijkheid is de aanbesteding zodanig in te richten dat duurzaamheid, social return en lokaal hergebruik onderscheidende criteria zijn en de gemeenteraad te informeren hierover. De motie krijgt nummer 338. Voorzitter, solideren en daarmee liefdevolle politiek is in deze gure tijden niet vanzelfsprekend. Maar ik wens onszelf elkaar die liefde wel toe, omdat we zo samen kunnen bouwen. Wij blijven strijden voor een solidaire stad en steunen daarom deze voorjaarsnota. Dank u wel.

Sharon Dijksma (Voorzitter): Dan gaan we verder met de volgende fractie, namelijk het CDA. Het woord is aan mevrouw Zwinkels.

Jantine Zwinkels (CDA): Voorzitter, we hebben als gemeente te maken met financiële krapte en de komende tijd ziet er naar uit dat dit niet zomaar verandert. We snappen dat dit een lastige puzzel is voor het college, maar we begrijpen niet dat er zo'n groot beroep wordt gedaan op reserves en het bezuinigen op verbonden partijen, maar tegelijkertijd eigen ambities, plannen en icoonprojecten van het college buitenschot lijken te blijven. En daarom presenteren wij vandaag onze eerste alternatieve voorjaarsnota, zojuist overhandigd aan de wethouder Financiën, waarin we laten zien dat wij willen bouwen aan een nieuw verhaal voor Utrecht. Ik heb daarvoor drie punten. Allereerst realistisch en betrouwbaar bestuur. De basis op orde, nu en in de toekomst. 23

Een goed voorbeeld hiervan is het tekort aan sporthallen. Iets wat juist belangrijk is voor de gezondheid en de gezelligheid van jong tot oud. En daarom onze motie, Volwaardige zaalsport voor Vleuten. Met het volgende dictum draagt het college op 1. In te zetten op een volwaardige losse sporthal in Vleuten, passend bij de behoeften van de betrokkenen van sportverenigingen en aanbieders. 2. Deze in te passen in de langetermijnstrategie voor zaalsport en hiervoor groeimiddelen te gebruiken, zodat deze kort na 2030 kan worden gebouwd. 3. De raad in Q1 van 2026 te informeren over de verdere uitwerking. Die dien ik mede in namens de heer Dijkstra van EenUtrecht, mevrouw Al-Saqaff van de VVD en de heer Maas van Volt.