20220908 vragenuur.doc
Tekst van het document
2022 NOTULEN VRAGENUUR Vragenuur – 8 september 2022
Vragenuur, gehouden op donderdag 8 september 2022 te 17.00 uur. Voorzitter: mevrouw Passier. Aanwezig zijn de leden: Assen, Dada-Anthonij, Dekkers, Hessel, Van Heuven, Te Hoonte,
Kleinrensink, Peters, Raaijmakers, Van Steeg en Zwinkels.
Tevens zijn aanwezig de commissieleden: Compagnie, Van den Enk en Stam. Namens het college zijn aanwezig de wethouders: Schilderman, Hessel, Van Hooijdonk,
Oosters en Voortman.
Griffier: mevrouw Bouts.
Opening van het vragenuur. De VOORZITTER: Dames en heren! Goedemiddag. Welkom bij het vragenuur van 8 september
2022. Ik heet iedereen van harte welkom, de mensen van de raad en van het college, de mensen op de publieke tribune en de mensen die thuis meekijken en meeluisteren.
Voor degenen die de agenda nog niet hebben gezien: er zijn twaalf vragen ingekomen. Ik wil
iedereen vragen om op de tijd te letten. Misschien kunnen wij dan vandaag alle vragen behandelen. 1. Vragen van de PvdD-fractie, mede namens de fracties van Student & Starter, Groen Links, Bij1, PvdA en Volt inzake Geef kwetsende reclame geen plek in Utrecht.
De heer VAN HEUVEN (PvdD): Voorzitter! Het is ons opgevallen dat er in de stad posters
hangen als publiekscampagne van een manifest van Gendertwijfel. Met dit manifest strijdt
Gendertwijfel tegen het versoepelen van een wet voor transgenderpersonen. De PvdD-fractie is van
mening dat deze posters kwetsend en onwenselijk zijn. Deze posters, die de groeiende transhaat in de hand werken, zouden geen ruimte moeten krijgen in de publieke ruimte. In Den Haag worden deze posters al verwijderd en in Gouda heeft de Regenboog Alliantie een klacht ingediend bij de Reclame Code Commissie. Dit roept bij de fracties de volgende vragen op: 1.
Is het college het met de indieners eens dat deze posters van Gendertwijfel misleidend, onnodig
2.
Deelt het college de mening dat dit soort reclame-uitingen in de publieke ruimte niet wenselijk
en gevaarlijk zijn? Zo nee, waarom niet? zijn? Zo nee, waarom niet?
Vragenuur van 8 september 2022 3. 4.
Gaat het college er werk van maken om deze posters uit de publieke ruimte te laten verwijderen? Hoe kan het dat een dergelijke campagne zomaar toegelaten is tot de openbare ruimte?
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Het antwoord op vraag 1. Het is een
mensenrecht om jezelf te mogen zijn, om je vrij te voelen, om te weten dat je integer wordt
behandeld en dat je je welkom voelt. Uitspraken die transgenderpersonen kwetsen, horen daar voor wat ons betreft niet bij. U en ik zijn het dus volledig met elkaar eens.
Het antwoord op vraag 2. Om de kwaliteit van reclame te bewaken, geldt dat die moeten
voldoen aan de Nederlandse reclamecode. Die is opgesteld door de gelijkmatige stichting. Reclame
mag niet nodeloos kwetsen en mag niet in strijd zijn met de goede smaak en het fatsoen. Wij hebben contact gehad met een reclame-exploitant. Die heeft geoordeeld dat ongeacht het standpunt van de adverteerders deze reclame niet bij voorbaat in strijd is met de reclamecode. In Den Haag zijn de
reclames na een aantal dagen weer teruggeplaatst omdat de exploitant daar tot dezelfde conclusie kwam.
Het antwoord op vraag 3. De reclame-exploitant zegt dat de locaties in Utrecht deze week
zijn verwijderd omdat de campagne is afgelopen.
Het antwoord op vraag 4. Het maken van reclame in de openbare ruimte is via concessies bij
een aantal reclame-exploitanten ondergebracht. De gemeente is dus beperkt in haar mogelijkheden om reclame te weren op basis van de inhoud ervan. Wij hebben hierover eerder uitgebreid met de
raad gesproken in het kader van de fossiele reclame. De mogelijkheden daartoe zijn zowel juridisch, vanwege het recht op vrije meningsuiting, als praktisch beperkt vanwege de langlopende
concessieovereenkomst met exploitanten. Daar komt nog bij dat het weren van politieke meningen nog meer meeweegt dan het weren van commerciële uitingen, zoals fossiele reclame. Dat laat
uiteraard onverlet dat voor wat ons betreft de campagne de plank volledig misslaat. Deze campagne is zeker iets waar het college en de stad niet voor staan.
Volgens mij heeft Utrecht dat signaal de afgelopen weken duidelijk laten horen. Wij vinden het
goed dat dit signaal in de raad naar voren komt.
De heer COMPAGNIE (ChristenUnie): Voorzitter! Ook de ChristenUnie-fractie is er nooit
voorstander van dat mensen worden gekwetst. Als dat bij deze campagne het geval is, betreurt ze
dat, maar vrijheid van meningsuiting is voor dit soort campagnes een groot goed. Ik ben benieuwd hoe de wethouder dit punt meeweegt bij het formuleren van haar oordeel over deze campagne.
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Ik heb iets gezegd over het inhoudelijke
oordeel dat wij over deze campagne hebben, maar ik heb ook gezegd dat de mogelijkheden om de
campagne daadwerkelijk te weren beperkt zijn. Eén van die redenen is de vrijheid van meningsuiting. Uiteindelijk is het de Reclame Code Commissie die erover moet oordelen als er klachten over zijn ingekomen. Volgens mij is er al een aantal klachten ingekomen. Ik roep iedereen op die zich daardoor gekwetst heeft gevoeld een klacht in te dienen.
Mevrouw KLEINRENSINK (GroenLinks): Voorzitter! Is het mogelijk dat de gemeente hierover bij
de Reclame Code Commissie een klacht indient, zodat ze er een standpunt over kan innemen? Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Ik weet niet of het beter wordt als de
gemeente daarover een klacht indient. Ik kan mij voorstellen dat er dan een discussie ontstaat over
2
Vragenuur van 8 september 2022 de vraag wie zich gekwetst voelt. Op dit moment is een aantal klachten in behandeling. Wij kunnen de afloop daarvan afwachten, ook gezien het feit dat deze reclame er in Utrecht niet meer is.
De heer VAN HEUVEN (PvdD): Voorzitter! Dank voor de beantwoording. Ik vraag mij af - over
de fossiele reclame hebben wij met de huidige exploitanten een goed gesprek gevoerd - of het
college de exploitanten wil zeggen dat dit soort uitingen in het straatbeeld niet wenselijk is en dat wij een deel van de verantwoordelijkheid ervoor bij de exploitanten leggen.
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Ik heb iets gezegd over de beperkte
mogelijkheden om dit te kunnen afdwingen. Daarbij geldt wel dat het voor de exploitant moeilijk is
om één lijn in te trekken. Wanneer is er sprake van vrijheid van meningsuiting - een beschermd recht - en wanneer is iets nodeloos kwetsend? Dat is iets wat de Reclame Code Commissie toetst. Als
mensen zich gekwetst voelen, roep ik ze op om dat bij de Reclame Code Commissie aanhangig te
maken. Ik wil echter niet de suggestie wekken dat dit zal voorkomen dat er ooit een politieke mening zal worden verkondigd die niet de onze is. 2.
Vragen van mevrouw Dada-Anthonij (D66), de heer Sungur (DENK), mevrouw De Vries (PvdD), de heer Maas (Volt) de heer Dijkstra (EenUtrecht), mevrouw Hessel (Utrecht Solidair), mevrouw
Chirino (ChristenUnie), mevrouw Nolten (Bij1), mevrouw Raaijmakers (PvdA), de heer Bosch (PVV), mevrouw Kleinrensink (GroenLinks), mevrouw Kendir (Student & Starter) inzake Ook in Utrecht mag niemand uit de schuldhulpverlening vallen.
Mevrouw DADA-ANTHONIJ (D66): Voorzitter! Zaterdag 03/09 jl. kopte de NOS "Mensen
dreigen door hoge energierekeningen uit de schuldhulpregelingen te vallen". Weer een artikel dat
zorgen oproept met betrekking tot mensen die het water na aan de lippen staat. Er is een groep die
hard werkt aan het oplossen van haar financiële problemen die opnieuw kopje onder dreigt te gaan. In het artikel staat dat de gemeente Tilburg extra hulp biedt in de vorm van aanvullende
inkomenssteun. Ook in Utrecht willen wij het niet laten gebeuren dat inwoners uit de schuldhulpverlening vallen. Daarom stellen wij de volgende vragen. 1.
2.
Is de wethouder het met ons eens dat het niet mag gebeuren dat mensen die in een
schuldhulptraject hard aan de slag zijn gegaan, worden teruggeworpen in een leven met schulden - met alle gevolgen van dien?
Ziet de wethouder mogelijkheden om - binnen de maatwerkoplossingen - deze groep extra
inkomenssteun of andere hulp te bieden zodat voor hen het leven met schulden kan worden
voorkomen? Zijn de voorzieningen in Utrecht bestand tegen de naar verwachting grote instroom
van mensen in het najaar en in de winter? Hoe wil de wethouder zich daarop voorbereiden en de 3. 4.
raad erover informeren?
Welke kosten en inzet zouden met de kennis van nu voor dergelijke maatregelen moeten worden geraamd? Welke mogelijkheden ziet het college om hiervoor bij het Rijk steun te krijgen?
Is de wethouder bereid om in samenwerking met de Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet
(NVVK) en schuldeisers gesprekken te voeren over hoe kan worden voorkomen dat de genoemde groep burgers verder in de problemen komt?
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Net als mevrouw Antonij schrok ook ik enorm
van het nieuws van afgelopen zaterdag. Het laatste wat je wil, is dat mensen in een schuldhulptraject ten gevolge van rekeningen die nog grotere problemen met zich meebrengen er uitvallen.
3
Vragenuur van 8 september 2022 Het antwoord op vraag 1. Ik ben dat helemaal met mevrouw Antonij eens. De stad Utrecht zet
zich maximaal in om mensen met geldproblemen perspectief te bieden. De raad heeft mij al in 2019 de rol gegeven om te doen wat nodig is om in Utrecht schuldenvrij te worden. Op dit moment is er meer nodig dan ooit tevoren. Daarom zeg ik dat wij geen schuldhulpverleningstraject beëindigen vanwege inflatie en een hoge energierekening. Dat moet duidelijk zijn.
Het antwoord op vraag 2, of ik mogelijkheden zie om deze mensen extra te helpen. Ja, wij
hebben daar ook al maatregelen voor genomen. Wij geven boven op de categoriale bijstand - de € 800 plus € 500 - ook nog individuele bijzondere bijstand voor burgers die door de
energierekening niet meer rondkomen. Daarmee stutten wij de budgetten zo veel mogelijk. Als
mensen om andere redenen toch niet kunnen aflossen, kunnen wij de aflossing pauzeren zonder dat de schuldhulpverlening moet worden beëindigd. Dat is natuurlijk geen langetermijnoplossing, maar wij kunnen daarmee wel een periode overbruggen tot de koopkrachtregelingen van het Rijk ingaan.
Het antwoord op de vraag of wij bestand zijn tegen de naar verwachting hoge instroom in het
najaar. Wij hebben een maatwerkvoorziening. Ik doe er alles aan om die zo toegankelijk en bekend mogelijk te maken. Ik verwacht dus ook een toename. Mensen die dit soort aanvragen kunnen
beoordelen, zijn momenteel echter schaars. Daarom bereiden wij ons erop voor de flexibele schil uit te breiden. Dat is waarmee wij regelingen als TOZO, Leefgeld Oekraïners en dergelijke uitvoeren. Helaas heeft Werk en Inkomen daar ervaring mee, maar ook dat komt van pas.
Hoe ik de raad hiervan op de hoogte zal houden. De raad ontvangt volgende week de
dashboardbrief Werk en Inkomen en ook een brief over de koopkracht in Utrecht en over wat wij daar zelf aan kunnen doen.
Kort na Prinsjesdag komt er een brief voor de commissie OWE over de duiding voor Utrecht.
Op de 29ste september spreken wij elkaar dan in de commissievergadering over armoede.
Vervolgens kom ik in het najaar met een brief over de inzet van de armoederegelingen in 2023. Als er tussendoor nog informatiemomenten nodig zijn, weet men mij te vinden. Natuurlijk weet ik u daarvoor ook te vinden.
Het antwoord op vraag 3. Ik kan geen specifiek getal noemen. Ik betaal het maatwerk nu uit
het budget voor de energietoeslag. Dat is voorlopig genoeg. Ik verwacht ook volgend jaar zo'n budget, maar dit hangt verder af van Prinsjesdag.
Het antwoord op vraag 4. De gesprekken voert de NVVK al met schuldeisers namens ons. Wij
hebben heel regelmatig contact. De NVVK weet ook dat als zij zouden denken dat het helpt dat ik aanschuif bij die gesprekken, ik dat graag doe. Vooralsnog is dat niet het geval, maar als ze het nodig vinden, ben ik er. 3.
Vragen van de heer Dekkers (GroenLinks), de heer Dijkstra (EenUtrecht), mevrouw Hessel
(Utrecht Solidair), de heer Talhaoui (PvdA), mevrouw Passier (Volt), de heer Van den Enk (Student & Starter) en de heer Vasters (D66) inzake Parkeeroverlast Rivierenwijk.
De heer DEKKERS (GroenLinks): Voorzitter! In een eerdere versie van deze vragen sprak ik
afwisselend over "Rivierenwijk" en "Rivierenbuurt". Dat is voor een Utrechter een onvergeeflijke fout. Ik bied daarvoor mijn excuses aan. Ik was toevallig dit weekend in de Rivierenbuurt in Amsterdam. De gemeenteraad heeft signalen gekregen dat de parkeersituatie in de Rivierenwijk
onhoudbaar is. In het coalitieakkoord 2022-2026 staat dat wij versneld betaald parkeren invoeren en dat het college de raad een voorstel voor een volgorde zal doen. Het coalitieakkoord heeft invloed op de lopende projecten voor het invoeren van betaald parkeren in delen van Rivierenwijk, Ondiep en de Hoogstraatbuurt. In deze buurten is begin 2022 het project invoeren betaald parkeren gestart op
4
Vragenuur van 8 september 2022 basis van de stappen uit de oude aanpak betaald parkeren. Het college heeft besloten die projecten te pauzeren. Bewoners van de Rivierenwijk zijn door die pauze teleurgesteld. Zij willen dat de parkeeroverlast snel wordt aangepakt.
Wij moeten krijgen van het college een planning, maar horen van ambtenaren dat het besluit
over de nieuwe procedure voor het invoeren van betaald parkeren pas eind 2023 wordt verwacht. De fracties hebben de volgende vragen.
1.
Deelt het college de mening van de fracties dat de parkeersituatie in Rivierenwijk vraagt om
2.
Kan de raad de nieuwe procedure voor invoeren van betaald parkeren eerder vaststellen dan Q4
3.
4.
snelle actie?
2023, liefst in Q1 2023?
Kunnen dan tegelijkertijd besluiten worden genomen over betaald parkeren in Rivierenwijk en
eventueel ook in Ondiep en de Hoogstraatbuurt? Kan dit dan per 1 april 2023 of per 1 mei 2023 worden ingevoerd?
Als een snellere bespreking van de nieuwe procedure niet mogelijk is, kan de raad dan wel
eerder - vooruitlopend op de nieuwe procedure - een besluit nemen over invoeren betaald
parkeren in de Rivierenwijk volgens de afspraken in het coalitieakkoord, zodat dit per 1 april of 5.
per 1 mei 2023 kan worden ingevoerd?
Op dit moment is er veel overlast van foutparkeren In de Rivierenwijk: dubbel parkeren, parkeren op een hoek van de straat, parkeren met twee wielen op de stoep of op plekken waar geen parkeerplek is. Is het mogelijk om daar nu al op te handhaven?
Mevrouw VAN HOOIJDONK (wethouder): Voorzitter! Ik zal proberen een beetje kernachtig te
antwoorden. Wij zien dat de druk hoog is. Daarom zijn wij van plan geweest om daar te peilen.
Daarover waren wij in gesprek. Ik hoef niemand te vertellen dat het inmiddels onze intentie is om in de hele stad betaald parkeren in te voeren en om daarmee de draagvlakmeting zoals wij die kennen niet langer toe te passen. Dat levert in Rivierenwijk wat vertraging op.
Betaald parkeren is het beste instrument om dit te reguleren. Wij kunnen niet ineens een
volstrekt andere maatregel uit de hoge hoed toveren. De vragenstellers vragen welke mouw eraan te passen valt om dat te versnellen. De hele procedure, het raadsvoorstel zoals wij dat voor de hele
stad willen maken, kunnen wij niet eerder leveren dan in het tweede kwartaal en dat is dan nog een heel scherpe planning. Daarover zullen wij met de stad moeten spreken. De mensen moeten erop
kunnen reageren. Misschien wordt het zelfs het derde kwartaal, maar wij streven naar het tweede. Kan het sneller? Kan de raad daartoe besluiten? Ja, dat kan, zeker in Rivierenwijk. Daar is
formeel het besluit eigenlijk al genomen vanwege de samenhang met de Merwedekanaalzone. Het enige dat nog moet gebeuren - niet onbelangrijk - is het bepalen van het moment waarop. Er is
weliswaar een uiterst moment vastgelegd, maar geen beginmoment. Als de raad in meerderheid zegt dat te willen - dat zou in een motie kunnen staan - dan is het college in staat om dat uit te voeren. Daar ligt dan ook de juridische basis onder, maar die ontbreekt in Ondiep en de Hoogstraatbuurt. Daar kan dat niet zo gemakkelijk. In Rivierenwijk zou dat eventueel kunnen als de raad er in
meerderheid om vraagt. Dan kunnen wij dat uitvoeren. Dan zou je op straat in mei 2023 betaald
parkeren kunnen invoeren. Dan hebben wij ongeveer een halfjaar tijdwinst geboekt. De raad moet
dan afwegen zo'n versnelling al dan niet te willen. Als de raad dat initiatief neemt, zou het precies duidelijk moeten zijn over welk gebied het gaat. Daar kunnen wij uiteraard altijd over in contact treden.
5
Vragenuur van 8 september 2022 Ik denk dat ik de meeste vragen heb beantwoord, behalve de laatste, over foutparkeren. Wij
controleren regelmatig. Er worden boetes uitgeschreven, maar wij staan niet permanent op elke hoek.
De heer VAN STEEG (CDA): Voorzitter! Door de oude afspraken op te schorten en te wachten
op de nieuwe, wisten de burgers niet waar zij aan toe waren. Waarom heeft het college er niet voor gekozen om een apart regime te creëren voor de drie buurten waar de participatie is gestart om in goed overleg met de buurtbewoners tot een oplossing te komen?
Mevrouw VAN HOOIJDONK (wethouder): Voorzitter! Eigenlijk heb ik dat precies gezegd. De
oude procedure zou aan de uitslag geen recht doen. Als de mensen zeggen het niet te willen en het komt daarna toch, hebben wij iets verkeerd gedaan. Wij hebben gedacht dat de tijdwinst relatief
beperkt zou zijn en dat wij dit ordentelijk willen doen. Ik heb net uitgelegd dat dit een keuze is. Als de raad een andere keuze wil maken, kan dat ook.
De heer DEKKERS (GroenLinks): Voorzitter! Ik bedank de wethouder voor de antwoorden. Het
is fijn dat er wordt gestreefd om al in het tweede kwartaal een nieuwe procedure te beginnen. De
wethouder roept de raad op om een motie in te dienen. Ik zal proberen om daar een meerderheid voor te krijgen.
De wethouder zegt dat er al op overlast wordt gehandhaafd. Kan daar meer bekendheid aan
worden gegeven, zodat de afschrikkende werking van het handhaven wat sterker werkt?
Mevrouw VAN HOOIJDONK (wethouder): Voorzitter! Ik zal de mogelijkheden verkennen om dat
via de sociale media beter in beeld te brengen.
Even een correctie: ik heb geen oproep gedaan. Ik heb technisch uitgelegd wat de
mogelijkheden zijn. 4.
Vragen van mevrouw Al-Saqaff (VVD), de heer Sungur (DENK), de heer Dijkstra (EenUtrecht), de heer Maas (Volt), de heer Van Steeg (CDA) en mevrouw Chirino (ChristenUnie) inzake Stop energie in het behoud van sport.
De heer TE HOONTE (VVD): Voorzitter! De sportclubs verkeren in noodweer en sportvereniging
Kampong heeft onlangs aan de bel getrokken. ‘De energiecrisis komt na de coronacrisis, waardoor er twee financiële tegenvallers elkaar opvolgen’, zo schrijft RTV Utrecht. Na de coronacrisis weten wij
meer dan ooit hoe belangrijk gezondheid is en hoe belangrijk het is om fit te blijven. Juist nu is de
steun van de gemeente belangrijk voor het voortbestaan van de sportvereniging; Kampong mist de
steun van de gemeente bij de effecten van de energiecrisis. De fracties van VVD, DENK, EenUtrecht, Volt, CDA en ChristenUnie hebben daarom de volgende vragen. 1.
Waarom kunnen de dertien stroomaansluitingen niet worden samengevoegd, zodat Kampong
2.
Waarom duurt het gesprek tussen de gemeente en Kampong hierover al jaren, namelijk al sinds
3.
maar één keer belasting hoeft te betalen? 2016?
Wat zijn er de redenen van dat de gemeente Kampong geen garantstelling geeft of die niet kan geven?
6
Vragenuur van 8 september 2022 4.
5.
De gemeente geeft als reactie de overleggen van NOC*NSF af te wachten. Onderneemt de
gemeente ook zelf acties voor sportverenigingen om ervoor te zorgen dat iedereen de komende tijd kan blijven sporten binnen VNG verband? In overleg met het Rijk? En met SportUtrecht? Is de gemeente bekend met de online verduurzamingstool van Sport NL Groen? Maken
sportverenigingen in Utrecht daarvan gebruik? En is de gemeente bereid om dit bij meer sportclubs onder de aandacht te brengen?
Mevrouw OOSTERS (wethouder): Voorzitter! Dank voor de vragen.
Het antwoord op vraag 1. Er is nog niet vastgesteld of de stroomaansluitingen kunnen worden
samengevoegd. Een verzoek tot het clusteren van de stroomaansluitingen verloopt via de
energieleverancier en moet worden aangevraagd door Kampong als afnemer van de energie.
Onderdeel van dit proces is een zogenaamde samenstellingsverklaring. Het voert echt te ver om in dit mondelinge vragenuur de techniek daarvan uit te leggen. Ik weet in elk geval wel dat de
gemeente Kampong waar mogelijk steunt. Wij kunnen dit echter niet van Kampong overnemen. Het antwoord op vraag 2. Zoals al eerder is gezegd, is de gemeente niet de partij die
aanvraagt of toetst of de energiebelasting kan worden verlaagd. Het langlopende gesprek van
Kampong en de gemeente gaat vooral over het juridisch goed vastleggen va het eigendom van de
verschillende opstallen en aansluitingen op het terrein. Omdat Kampong een zeer grote vereniging is en bestaat uit verschillende entiteiten, is dat een ingewikkeld en tijdrovend proces. Afgesproken is dat Kampong nagaat of de BghU specifieke eisen stelt aan de wijze waarop dit juridisch wordt
vastgelegd om gebruik te maken van het clusteren van de stroomaansluitingen. Gisteren heeft Kampong deze vraag daadwerkelijk bij de BghU neergelegd. Als de informatie beschikbaar is,
bekijken wij vervolgens samen met de vereniging of en hoe wij de overeenkomst juridisch kunnen aanpassen.
Het antwoord op vraag 3. De gemeente Utrecht staat op dit moment garant voor diverse
leningen van Kampong. Dat betreft leningen in vastgoed, zoals het clubhuis. De gemeente heeft
geen garantstelling op de exploitatie-uitgaven. Het verlagen van het energieverbruik en het verder verduurzamen zijn ingrepen om de energiekosten te verlagen. In opdracht van de gemeente
stimuleert en steunt Sport Utrecht dit. Sportverenigingen kunnen zelf maatregelen nemen om het energieverbruik in het eigen clubgebouw terug te dringen.
Het antwoord op vraag 4. Het college herkent uiteraard het probleem van de stijgende
energieprijzen en daarmee ook de hoge energielasten. De stijgende energielasten spelen bij
sportverenigingen als Kampong, maar ook bij andere maatschappelijke organisaties, ondernemers,
bedrijven en eigenlijk bij alle inwoners van Utrecht. Omdat de stad onmogelijk alle stijgende kosten voor al deze doelgroepen kan compenseren, vragen wij het Rijk nadrukkelijk om met een oplossing te komen. Intussen stimuleren wij samen met Sport Utrecht zoveel wij kunnen, bijvoorbeeld
verduurzaming. Wij kunnen samen met Sport Utrecht altijd de mogelijkheden onderzoeken om
verenigingen nog meer te stimuleren. De gemeente heeft ook een besparingsplan. Bedrijven en
burgers kunnen een energieadvies laten opstellen. Wij kunnen aanvullend bekijken of wij Kampong kunnen helpen.
Het antwoord op vraag 5. De online verduurzamingstool van Sport NL Groen is bekend, maar
is minder precies dan de energiescan die Sport Utrecht in samenwerking met klimaatroute.nl bij 60 verenigingen heeft laten uitvoeren. Aangezien door deze energiescan de situatie bij een groot deel van de verenigingen goed in beeld is, is een andere tool niet nodig.
7
Vragenuur van 8 september 2022 De heer VAN STEEG (CDA): Voorzitter! De verduurzaming van sportaccommodaties staat al
een tijdje op de agenda van de raad. Daarover is vlak voor de zomer een motie van de CDA-fractie aangenomen. Welke stappen heeft de gemeente gezet om het voor de sportverenigingen gemakkelijker te maken om te verduurzamen? Juist daar is nu grote behoefte aan.
Mevrouw OOSTERS (wethouder): Voorzitter! De toezegging is voor de zomer gedaan. Sport
Utrecht heeft echt gezocht naar mogelijkheden om dat zo veel mogelijk bij de verenigingen aan te
kaarten. Als het goed is, heb ik volgende week met Sport Utrecht een bestuurlijk overleg. Dan zal ik dit punt opnieuw met ze doornemen om te bekijken wat de gemeente nog meer kan doen dan tot nog toe is gedaan.
De heer TE HOONTE (VVD): Voorzitter! Ik ben benieuwd of sportverenigingen door de
gemeente actief worden benaderd met het bericht dat ze nu versneld kunnen verduurzamen. Of wachten wij gewoon af tot de sportverenigingen zichzelf aanmelden?
Mevrouw OOSTERS (wethouder): Voorzitter! Dat is op dit moment nog niet op die manier
gedaan. Men gaat niet actief naar de verenigingen toe, maar werkt wel samen met Sport Utrecht, die contact met de sportverenigingen heeft. Ik zal daar meer actief op ingaan. Ik zal bekijken wat de gemeente daaraan kan doen.
5. Vragen van de heer Peters (D66), mevrouw Oudejans (Student & Starter), de heer Temming
(Stadsbelang Utrecht), mevrouw Hessel (Utrecht Solidair), de heer Sungur (DENK), de heer Van
Heuven (PvdD), mevrouw Zwinkels (CDA), de heer Te Hoonte (VVD), mevrouw Heijne (GroenLinks), de heer Dijkstra (EenUtrecht), mevrouw Biemans (PvdA) inzake nieuw gascontract.
De heer PETERS (D66): Voorzitter! In de raadsbrief van 8 juni jl. heeft het college
aangekondigd om in lijn met het vijfde Europese sanctiepakket per 10 oktober 2022 het contract
met Gazprom te ontbinden. Onlangs berichtte Nieuwsuur dat de minister van EZK blijft bij het besluit dat gemeenten bij Gazprom, dat nu SEFE heet (Secure Energy For Europe) geen gas meer mogen
afnemen. Op dat besluit is de minister van EZK deze week teruggekomen, en dat terwijl het college al een nieuwe gasleverancier heeft, waardoor de gaskosten de komende twee jaar oplopen tot ca. € 11 miljoen.
De D66-fractie en een groot aantal andere fracties vinden dit ten tijde van oplopende
financiële onzekerheden een zorgelijk bericht. Utrecht heeft zich netjes aan de regels van het ministerie gehouden, maar op dezelfde regels komt het ministerie van EZK nu terug. Daarom stellen wij de volgende vragen.
1.
Deelt het college de mening met de ondertekenende fracties dat het nog steeds wenselijk is
2.
Klopt het dat volgens het Europese sanctiepakket het ministerie van EZK is teruggekomen op het
3.
4.
volledig van het Russische gas af te komen?
besluit dat Nederlandse gemeenten per 10 oktober 2023 geen contracten meer met SEFE/Gazprom mogen hebben? Zo ja, welke gevolgen heeft dat voor Utrecht?
In de raadsbrief van 30 augustus jl. heeft het college aangegeven dat Utrecht vanaf 1 oktober
2022 een nieuw kortlopend gascontract heeft. Zijn er nog mogelijkheden om dit nieuwe contract te annuleren en om bij de oude leverancier te blijven?
Zo niet, is de wethouder bereid om bij het Rijk te pleiten voor een volledige compensatie van de meerkosten die de gemeente heeft moeten maken?
8
Vragenuur van 8 september 2022
Mevrouw VAN HOOIJDONK (wethouder): Voorzitter! Ik denk dat iedereen in Europa heel snel
van het Russische gas af wil. Het is echter goed om te zeggen dat de sanctie was bedoeld om minder geld naar Rusland te brengen. Dat gebeurt op verschillende manieren. In het geval van Gazprom was het een leverancier, maar je verdient op de energiemarkt niet het meeste geld met het zijn van leverancier, maar met het gas. Ongeacht met wie je een contract hebt, er is altijd sprake van Russisch gas.
Wat dit zo ongelukkig maakte, was dat wij een contract hebben gesloten in een goedkope tijd.
Zelfs als wij van Gazprom af komen - wat nu is gelukt - zal Gazprom nog steeds dezelfde kubieke
meters aan een volledig andere afnemer verkopen, maar tegen veel hogere bedragen. Waarom zeg ik
dit? Zelfs als Utrecht van het Russische gas afkomt, verdient Poetin toch meer geld dan wij, omdat hij het gas tegen een hogere prijs kan verkopen. Dat is het ingewikkelde van dit sanctieverhaal. Het is niet alleen een kwestie van het Russische gas buiten de deur houden. Wij zijn het over de geest helemaal met elkaar eens, volgens mij.
Ik las enthousiaste tweets waarin stond dat minister Jetten is teruggekomen op zijn besluit,
maar dat staat niet in de Kamerbrief. Hij vindt nog steeds wat hij vindt, maar hij vraagt Brussel om duidelijkheid. In Nederland vinden wij het bedrijf nog steeds te Russisch, terwijl andere landen
zeggen dat het een Duits bedrijf is. Minister Jetten schort het besluit op. Hij geeft de gemeenten die nog geen ander contract hebben meer tijd. Hij vraagt eigenlijk Europa om het doen van een uitspraak. Helaas is de situatie nog net even genuanceerder.
Wij kunnen niet meer van het contract met Greenchoice af. Ik denk dat de vraag om
compensatie eigenlijk pas gelegen komt als het kabinet echt van zijn voornemen is teruggekomen. Daar is nu nog geen sprake van. Als dat wel zo is, bijvoorbeeld na een uitspraak van de Europese Commissie, dan denk ik dat wij zeker naar Den Haag moeten gaan om te zeggen dat onze actie achteraf niet nodig blijkt te zijn geweest en of wij daar alsjeblieft voor gecompenseerd kunnen worden.
De heer PETERS (D66): Voorzitter! Dank voor de antwoorden. Mocht vanaf 1 januari a.s. blijken
dat de minister van Economische Zaken toch bij het huidige besluit blijft, dus dat er geen sprake is van uitstel, maar afstel, welke maatregel is de wethouder dan bereid om toe te passen, behalve alleen het vragen om compensatie?
Mevrouw VAN HOOIJDONK (wethouder): Voorzitter! Ik vrees dat ik Den Haag moeilijk een
sanctie kan opleggen. Ik weet niet welke escalatie de heer Peters in gedachten heeft. Ik kan alleen lobbyen en zeggen dat een deel van de gemeente dit loyaal heeft gedaan, terwijl dat achteraf
onnodig blijkt te zijn geweest, en dat wij daarvoor willen worden gecompenseerd. Ik kan er niet veel anders van maken.
6. Vragen van de heer Stam (PvdA), mevrouw Raaijmakers (PvdA), mevrouw Dada-Anthonij (D66).
mevrouw Al-Saqaff (VVD), mevrouw Snippe (PvdD), de heer Stam (Volt), mevrouw Kendir (Student & Starter), mevrouw Chirino (ChristenUnie), de heer Sungur (DENK), mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) en de heer Otto (EenUtrecht) inzake Zoveel mogelijk kinderen doen mee.
De heer STAM (PvdA): Voorzitter! Het Jeugdfonds Sport & Cultuur vreest dat het aantal
kinderen dat geen sport of muziekles kan volgen door de inflatie zal toenemen. Er leven nu al
13.000 Utrechtse kinderen in armoede. Volgens het fonds kunnen momenteel 2 á 3 kinderen per
9
Vragenuur van 8 september 2022 klas geen hobby buiten de deur uitoefenen. Omdat de kosten van het dagelijks leven door de almaar stijgende energieprijzen en de inflatie - die in augustus is gestegen naar 13,6 % - verder zullen
toenemen, zullen steeds meer ouders daarop bezuinigen. Ook andere organisaties en instellingen,
zoals de Voedselbank en de Stichting Leergeld - die mensen steunen die in armoede leven - merken dat de vraag toeneemt en de doelgroep groter wordt. Ze verwachten bovendien een nog verdere stijging van het aantal kinderen dat geen sport of muziekles kan volgen. 1.
2.
Wij hebben hierover de volgende vragen.
Is de wethouder bekend met deze signalen en wat kan de gemeente doen om te voorkomen dat fondsen en organisaties die kinderen en gezinnen steunen onvoldoende middelen hebben om aan de urgente hulpvraag te voldoen?
Is de wethouder bereid om met de verschillende organisaties en instellingen in de stad in
gesprek te gaan om te inventariseren wat en hoe groot de problemen zijn, zodat hierop kan
worden geanticipeerd? Nu komen mensen in aanmerking voor ondersteuning via de U-pas, die bedoeld is voor mensen met een inkomen tot 125% van het Wettelijk Sociaal Minimum. De
huidige ontwikkelingen laten zien dat ook mensen uit de inkomensgroep daarboven ernstig in de 3.
financiële problemen komen.
Heeft de wethouder in beeld hoe groot de groep Utrechters met een inkomen boven 125% van
het Wettelijk Sociaal Minimum is die in financiële problemen is geraakt of dreigt te komen en hoe deze groep eruitziet? Welke mogelijkheden heeft de gemeente om ook deze mensen te steunen, zodat die deze financieel moeilijke tijden kunnen doorkomen?
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Dank voor deze vragen. Ik deel de zorgen van
de PvdA-fractie en anderen over de kwetsbare inwoners. Ook ik voel de urgentie om daar iets aan te doen. De gesprekken met burgers, organisaties en deze berichten versterken de urgentie nog meer. Of ik deze signalen herken. Ja, die zijn bekend en ook van andere organisaties horen wij
dergelijke geluiden. Er is zojuist een meerjarige subsidie toegekend aan de Stichting Leergeld, zodat de organisatie kan groeien om meer kinderen te kunnen helpen. Het voornemen was om 2.500 kinderen te helpen, maar in de tussenrapportage is door de Stichting Leergeld gezegd dat de
aanvragen toenemen. Inmiddels blijkt dat zij nu al 3.100 kinderen kunnen helpen. Dat blijkt niet uit
de tussenrapportage, maar wel uit het telefonische contact dat wij met de coördinator hebben gehad. Dat zet druk op zowel de organisatie als de activiteitenbudgetten. Wij bekijken of wij iets kunnen doen om dat op te vangen.
Ook ben ik in overleg met Stichting Leergeld om te bekijken of voor komende winter een
kledingpas kan worden uitgereikt aan kinderen uit kwetsbare gezinnen, zodat er voor deze winter voldoende kleding kan worden gekocht. Ik hou de raad daarvan op de hoogte.
Er zijn ook andere organisaties, zoals de Voedselbank, die een grote vraag signaleren.
Daarover ga ik binnenkort in overleg met de Voedselbank, om te bekijken wat Voedselbank Nederland kan betekenen en welke rol de gemeente kan spelen. Wij zijn ook bezig met de
subsidiebeoordeling van het Jeugdeducatiefonds. Ook die organisatie speelt een belangrijke rol om hulpvragen op te lossen.
Of ik bereid ben om in gesprek te gaan. Op die vraag ben ik voor een deel al ingegaan. Daar
zijn voorbereidingen voor getroffen en er is een bijeenkomst gepland met alle organisaties die
kinderen financiële steun bieden voor sport en cultuurparticipatie en waarmee de gemeente een
subsidierelatie heeft. Het doel is om te bespreken hoe kinderen in Utrecht het best kunnen worden geholpen. Wij zullen ook ingaan op de vraag welke groep kinderen op dit moment buiten de boot dreigt te vallen en hoe dat het beste kan worden opgevangen.
10
Vragenuur van 8 september 2022 De groep boven 125%. In Utrecht zijn er ongeveer 23.000 huishoudens met een inkomen tot
125% en 7.500 huishoudens met een inkomen tussen 125% en 150%. In de minimaeffectrapportage zien wij dat bij een inkomen van 140% veel huishoudens na het restpakket en de participatie nog
maar een paar euro overhouden, maar dat was wel de ideale situatie en met het prijspeil van januari.
Het is alleen maar toegenomen, dus wij gaan ervan uit dat ook deze mensen sowieso kwetsbaar zijn. Dat blijkt ook uit de stresstest van het Centraal Planbureau.
Inmiddels is een en ander bekend over het koopkrachtakkoord van bijna € 16 miljard. Dat zal
vanaf 1 januari a.s. echt wel verschil maken. Dus moeten wij er tot die tijd voor zorgen dat er geen
burgers door het ijs zakken. Daarom wordt nog dit jaar de energievergoeding aangevuld met € 500. Iedere burger kan bijzondere bijstand aanvragen als dat nodig is. Binnenkort wil ik de raad per brief informeren wat wij verder nog kunnen doen. Dat is dezelfde brief die ik zojuist de D66-fractie heb toegezegd.
De heer STAM (PvdA): Voorzitter! Het Jeugdfonds Sport & Cultuur wordt in Utrecht door het
Rijk betaald. Die rijksgelden lopen natuurlijk op 1 januari a.s. af. Als de wethouder met deze
organisatie in gesprek gaat, worden dan vanaf 1 januari a.s. ook deze gelden daarbij betrokken? Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Ja, wij gaan gewoon met ze in gesprek over hoe
wij ze het best kunnen helpen en wat daarvoor nodig is. De komende maanden zijn de gelden dringend nodig, maar ik ga er niet van uit dat de problemen na 1 januari 2023 helemaal zijn opgelost.
7. Vragen van mevrouw Oskam (PvdD), de heer Van Heuven (PvdD), mevrouw Heijne (GroenLinks),
mevrouw Passier (Volt), mevrouw Alblas (ChristenUnie) en mevrouw Duitscher (Eén Utrecht) inzake Een donkerder Nacht van de Nacht in Utrecht.
De heer VAN HEUVEN (PvdD): Voorzitter! Zaterdag 29 oktober a.s. is het weer zover: de Nacht
van de Nacht. De gemeente Utrecht doet al jaren mee aan dit evenement, dat jaarlijks aandacht
vraagt voor de negatieve gevolgen van lichtvervuiling en verspilling van energie. Gezien de huidige ontwikkelingen en de toegenomen kennis over de negatieve gevolgen van lichtvervuiling op het
gedrag van insecten, vogels, vleermuizen en andere dieren én op de gezondheid van mensen, willen de fracties van PvdD en GroenLinks graag weten welke extra inspanningen het college nog meer
wil verrichten om lichtvervuiling en energieverspilling tegen te gaan. Utrecht blijft een van de
steden met de ergste lichtvervuiling in Nederland en Nederland is één van de landen waar de meeste lichtvervuiling is. Wij stellen de volgende vragen. 1.
Hoe heeft het aantal locaties, waar het college het licht uitdoet in de Nacht van de Nacht, zich de
2.
Welke mogelijkheden ziet het college om niet alleen dit jaar, maar ook de komende jaren van
3.
4. 5.
afgelopen jaren ontwikkeld?
nog meer eigen gebouwen en bouwwerken - zoals bruggen - het licht uit te doen?
Is het college bereid om meer bedrijven en eigenaren van iconische gebouwen zo ver te krijgen
om hun gebouwen niet, of veel minder, aan te lichten en om ook tijdens de Nacht het licht in de gebouwen uit te doen? Zo nee, waarom niet?
Welke kansen ziet het college voor het dimmen van licht ook in de andere nachten van het jaar? Welke bezwaren staan dat in de weg?
In het verleden bleek dat de gemeente diverse schakelkasten en armaturen in de stad moest
aanpassen om ze dagelijks te kunnen uitschakelen om lichtvervuiling tegen te gaan. Hoe ver is
11
Vragenuur van 8 september 2022 het college met het oplossen van deze technische problemen en hoe ver is Utrecht met het eindelijk donkerder maken van de nachten door onder meer de armaturen die naar boven uitstralen te vervangen?
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Het antwoord op vraag 1. Naar aanleiding
van de motie uit 2017 getiteld "Aandacht voor de pracht van de nacht" informeren wij de raad jaarlijks over het aantal locaties waar wij in de Nacht van de nacht het licht uit doen.
Het antwoord op vraag 2. In 2017 was dit op vijftien locaties het geval en in 2021 waren het
er 32. Bij de meest iconische locaties schakelen wij in de Nacht van de nacht de verlichting eerder
uit, namelijk om 19.00 uur in plaats van om 23.00 uur. Op dit moment zijn nog geen extra locaties in beeld.
Het antwoord op vraag 3. De Nacht van de nacht is een initiatief van de Natuur en
Milieufederaties. Net als vorig jaar sturen wij een persbericht waarin wij de inwoners en andere
instanties en organisaties oproepen om ook aan de Nacht van de nacht mee te doen. Wij geven het goede voorbeeld door te laten zien op welke manier wij zelf meedoen.
Het antwoord op vraag 4. Het uitgangspunt is dat alle verlichting van objecten en gebouwen
aan de gevel die door de gemeente worden beheerd tussen 23.00 uur en 07.00 uur wordt
uitgeschakeld. Het aantal uren dat de meeste verlichting aan staat, is dus maar beperkt. Daaraan voegt het dimmen eigenlijk weinig toe. Daarbij komt dat dit op veel locaties op dit moment een onevenredig hoge investering vergt.
Wij dimmen de verlichting wanneer dat mogelijk is. De lichtniveaus zijn tussen de ochtend- en
avondschemering minimaal. De verlichting schakelt dus tussen 23.00 uur en 07.00 uur naar 50%. Alle verlichting langs hoofd- en ontsluitingswegen wordt gedimd.
In relatie tot vraag 5. De aanbesteding voor nieuwe schakelkasten is afgerond. De uitvoering
daarvan start aan het einde van het jaar en zal ongeveer twee jaar duren. Hierdoor kunnen de schakeltijden gemakkelijker worden aangepast.
Over de uitstraling naar boven: zoals eerder gemeld, proberen wij zo veel mogelijk werk met
werk te maken. Bij vervanging van de conventionele verlichting door LED-verlichting plaatsen wij de armaturen zodanig dat die niet langer naar boven stralen. Dat is naar verwachting in 2025 klaar.
De heer VAN HEUVEN (PvdD): Voorzitter! De wethouder zei dat de raad hierover jaarlijks een
brief krijgt. Kunnen wij de brief over de locaties en de plannen voor 2022 nog vóór de Nacht voor de nacht krijgen?
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Ja, dat kan, maar ik denk niet dat wij dan
informatie kunnen geven over hoe de Nacht voor de nacht is verlopen. Als u die informatie liever vooraf hebt, kunnen wij daarin niets over de ervaringen opnemen.
8. Vragen van de heer Van Steeg (CDA), de heer Bakker (D66), de heer Stam (PvdA), mevrouw AlSaqaff (VVD) en de heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) inzake Optimaal benutten Utrechts zwemwater.
De heer VAN STEEG (CDA): Voorzitter! Sportcapaciteit - in het bijzonder zwemwater - is in
Utrecht schaars. Eén van de dingen om daar iets aan te doen, is het zo optimaal mogelijk bezetten
van de capaciteit die er is. Al eerder besteedden de fracties van CDA en D66 daarom aandacht aan de onderbezetting in de ochtenduren van de Utrechtse zwembaden.
12
Vragenuur van 8 september 2022 Wij hebben navraag gedaan bij de gemeentelijke zwembaden. Daaruit blijkt dat Den Hommel
en De Krommerijn vóór 7 uur ’s ochtends alleen een gedeeltelijk bezet zijn. Voor Fletiomare en De Kwakel geldt dat niet.
Uit gesprekken met zwemmers – en op grond van andere ervaringen – concluderen wij dat een
lager tarief in de ochtend voor zwemmers een goede reden kan zijn om meer te gaan zwemmen en om daarmee op andere momenten van de dag ook ruimte voor andere zwemmers te creëren. In
navolging van de (niet aangenomen) motie 118 "Wees wijs met zwemwater" leidt dit bij de fracties van CDA, D66, PvdA, VVD en SBU tot de volgende vragen. 1.
Vindt ook de wethouder het zonde van de zwemcapaciteit dat die niet optimaal wordt gebruikt?
2.
Klopt het dat zwemclubs in de ochtend zwembaden in semizelfbeheer kunnen gebruiken en dat
3.
4.
Is zij het met ons eens dat elke uurtje zwemcapaciteit moet worden benut?
daarom een vroege openstelling nauwelijks extra kosten met zich meebrengt? Zo niet, waaruit bestaan de extra kosten?
Ziet de wethouder ruimte om in de vorm van een pilot – gelijk aan die van de gymzalen – te
werken met een dalurentarief voor de vroege ochtenduren zodat het water beter kan worden gebruikt?
Zo ja, is zij bereid om op korte termijn samen met Utrechtse zwemsportclubs de opzet van deze pilot - over gebruik in zelfbeheer en het nog beter bezetten van het zwemwater - te bekijken? Mevrouw OOSTERS (wethouder): Voorzitter! Het optimaal benutten van de bezetting van de
sportaccommodaties is één van de speerpunten van het college. Wij zien bij de zwembaden dat de bezetting erg hoog is. In de programmering van de zwembaden is nauwelijks sprake van daluren. Het verhuren van het zwemwater aan zwemverenigingen begint erg vroeg in de ochtend, soms al
vóór 07.00 uur. Het is voor zwemmers gebruikelijk om de noodzakelijke trainingsuren erg vroeg te beginnen. Een aantal zwemverenigingen in Utrecht maakt daarvan al heel lang gebruik.
Het antwoord op vraag 2. Het klopt dat wij zwemverenigingen de mogelijkheid bieden om
buiten de reguliere openingstijden het zwembad in medebeheer te huren. Daartoe wordt door de deze zwemverenigingen een medebeheerprotocol opgesteld. Het klopt niet dat de openstelling
buiten de reguliere openingsuren geen extra kosten met zich meebrengt. Bij het extra openstellen en gebruiken van de accommodatie zijn ongeacht het tijdstip altijd kosten verbonden, bijvoorbeeld de extra personele kosten, de waterbehandeling, extra schoonmaakronden, het eerder starten van de luchtbehandelingsinstallatie en de energielasten.
Het antwoord op vraag 3. In het tarievenbeleid, dat in 2017 door de raad is vastgesteld, is
onderscheid gemaakt tussen particulier tarief, maatschappelijk tarief en verenigingstarief, waarbij
het verenigingstarief het laagst is. Het tarievenbeleid kent geen dalurentarief. Om de verenigingen tegemoet te komen, worden vanaf januari 2020 geen extra personeelskosten berekend als de
verenigingen aansluitend aan de huidige openstelling van het zwembadwater willen huren. Naast het in zelfbeheer gebruiken van het zwemwater geven wij op de huurtarieven nog 10% extra korting. Wij
zijn van mening dat wij daarmee al veel differentiëren. Wij zien eigenlijk geen meerwaarde in het nog meer opstellen van andere regelingen of tarieven.
Het antwoord op vraag 4. Natuurlijk zijn wij bereid om met de zwembaden het gesprek over
zelfbeheer aan te gaan en de verenigingen daarop te attenderen om die wijze zorg te dragen voor een betere benutting van het zwemwater. Zoals onder vraag 3 staat, wordt voor de inzet van de vereniging bij zelfbeheer een korting van 10% op het huurtarief gegeven.
9. Vragen van mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) inzake Zorg onafhankelijke lokale media.
13
Vragenuur van 8 september 2022
Mevrouw HESSEL (Utrecht Solidair): Voorzitter! De Utrecht Solidair-fractie maakt zich zorgen
over de samenstelling van het beoogde Mediahuis. De partijen waarmee wordt verkend, zijn de huidige licentiehouder en DUIC.
Persvrijheid is een groot goed. Wij dienen ervoor op te passen dat een overheid via subsidies
de nieuwsvoorziening beïnvloedt. Dit is één van de reden waarom vanaf 2025 subsidieverstrekking onder de rijksoverheid valt. Er moet geen schijn van belangenverstrengeling worden gewekt.
De Utrecht Solidair-fractie heeft naar aanleiding van de beantwoording door het college van
de schriftelijke vragen van 28 augustus jl. nog enige vragen. Volgens de wethouder is er voor het zomerreces alleen sprake van een eerste open verkenning en is er nog geen concreet verzoek tot
samenwerking met de betrokken partijen gedaan. Wel is de mededeling gedaan dat de gemeente het interessant vindt wanneer partijen een plan kunnen maken dat tegemoetkomt aan het raadsvoorstel over samenwerking in het mediahuis.
Nog vóór het rapport-Daalmeijer verscheen, is Journallab door de gemeente een subsidie van
€ 75.000 verleend. Journallab is voortgekomen uit De Utrechtse Internet Courant (DUIC) waar het
onderstaande idee is ontwikkeld. Voorgesteld wordt om in de binnenstad een pand te gebruiken om samenwerking gemakkelijker te maken.
In juli 2022 is de Stichting '"Nieuws in de etalage" opgericht. Deze stichting van een uitgever
van DUIC zal zich richten op de verhuur van onroerend goed - niet van woonruimte - en het voeren
van een onderneming op het gebied van de verhuur van ruimten aan mediapartijen. Dit is één van de elf bedrijven van de eigenaar van DUIC, die allemaal zijn gevestigd op Helling 13. 1.
Kan de wethouder toelichten hoe de gemeente is betrokken bij het ontwerp van "Nieuws in de
2.
In hoeverre is de wethouder ervan op de hoogte dat een pand in de binnenstad zal worden
3.
etalage" van Journallab en waaraan de € 75.000 subsidie precies wordt besteed? beheerd door de Stichting Nieuws in de Etalage?
De eigenaar van DUIC is een bijna oncontroleerbare symbiose van stichtingen en bv's als
Gansgoed bv, Tussengans bv, Camping Ganspoort, DDK bv, Modaal 2.0 bv, Klappercompany bv, Divers bv, Duic bv, Lokale Omroep Stichting, Stichting Nieuws in de Etalage en de
Ondernemersvereniging Vaartsche Rijn. Is het college het met ons eens dat wij extra alert
moeten zijn bij het geven van subsidies aan commerciële bedrijven en dat de subsidieontvanger volledig transparant moet zijn?
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Het antwoord op vraag 1. Op 1 juni 2021
heeft het college de nadere subsidieregel "Morgen mooier maken" vastgesteld, met als doel de
structurele leegstand in enkele winkelstraten in de binnenstad in te perken en wonen boven winkels verder te stimuleren. Voor deze straat is een open uitvraag gedaan voor goede plannen en
bijzondere initiatieven om de leegstand terug te dringen en om de straten aantrekkelijk en vitaal te houden. Verscheidene initiatieven hebben als realisatie voor de plannen financiële steun
aangevraagd in de vorm van cofinanciering. Het plan, in dit geval van nieuws in de etalage, is een brede mix van activiteiten en functies waar de subsidie-eisen om vragen. Het zijn opleidingen, trainingen, actuele themaprogramma's, politiek, straatinterviews, producties, toegang voor
bezoekers en bezoekersruimten. De subsidie van € 75.000 wordt uitsluitend verstrekt aan positief
beoordeelde initiatieven met een looptijd van langer dan een jaar. Er worden begrotingseisen gesteld waaruit moet blijken dat de initiatiefnemers voldoen aan de vastgestelde subsidievoorwaarden waaraan ook zij zelf een substantiële bijdrage leveren. Die moeten in verhouding zijn met de
14
Vragenuur van 8 september 2022 subsidie-eisen en worden na het eerste jaar gecontroleerd. De initiatiefnemer moet inhoudelijk en financieel verantwoorden dat het geld conform het plan is besteed.
Het antwoord op vraag 2. De subsidiegelden kunnen alleen worden gebruikt als
deelfinanciering voor de panden in de winkelstraten waar de leegstand structureel is. Dat kan
bijvoorbeeld op onderdelen van de Steenweg of Achter Clarenburg zijn. Ook moet er sprake zijn van een huurovereenkomst met een vastgoedeigenaar voor een langere periode, om de deelfinanciering vanuit de subsidie toe te staan. Wij weten dat er verscheidene gesprekken met vastgoedeigenaren zijn gevoerd over panden in deze straten en dat de stichting een voorlopig huurcontract is aangegaan in afwachting van het verloop van de verbouwing van het pand.
Het antwoord op vraag 3. Wij zijn het erover eens dat subsidie alleen kan worden verleend als
aanvragen compleet zijn en voldoen aan de gestelde subsidievoorwaarden en eisen. Het plan van
nieuws in de etalage van de gelijknamige stichting is volgens deze vastgestelde subsidieregels en
voorwaarden beoordeeld. De uitkomst van die beoordeling was positief, waarmee de stichting naast de eigen financiële inbreng op basis van de plannen aanspraak kan maken op de subsidie.
Het gehele proces van de subsidieregels is erop gericht dat de subsidie op transparante wijze
terechtkomt bij partijen en initiatiefnemers, zodat het aansluit bij het doel, ongeacht de subsidieontvanger een commerciële of een andere partij is.
Iedere subsidie moet leiden tot activiteiten en moet uiteraard worden verantwoord. De
subsidie is niet aangevraagd door DUIC, maar door een stichting die optreedt namens onder andere
RTV-Utrecht, DUIC, Hogeschool Utrecht en ROC Midden-Nederland. Dit zijn partners waarmee wij op verscheidene wijzen samenwerken. Er is voor ons geen aanleiding om te denken dat er iets zal gebeuren dat niet in de haak is.
Mevrouw HESSEL (SP): Voorzitter! De stichting is officieel opgericht bij de KvK in juli 2022. Als
eigenaar van de stichting is aangemerkt Nieuws in de Etalage. Er staat echt dat men mediaruimte zal verhuren. Kan de wethouder dat verklaren?
Mevrouw SCHILDERMAN (wethouder): Voorzitter! Ik neem aan dat het verhuren van
mediaruimte gaat over zaken die ik in het antwoord op mijn eerste vraag heb genoemd, namelijk
activiteiten met werkplekken, straatinterviews, politiek en actuele themaprogramma's. Ik ga ervan uit dat dit de activiteiten zijn die men zal verrichten. Het kan zijn dat de oprichting van de stichting iets anders beoogde, maar er is sprake van samenwerkende partijen.
10. Vragen van mevrouw Zwinkels (CDA) inzake Bruiloften in Utrecht. Mevrouw ZWINKELS (CDA): Voorzitter! Dit voorjaar en zomer zijn er weer veel mensen in
Utrecht getrouwd. Deels was dit nog een inhaalslag van de coronaperiode. Dat is natuurlijk mooi nieuws, maar wij hebben ook een signaal ontvangen dat er problemen zijn met het aantal
beschikbare buitengewone ambtenaren van de Burgerlijke Stand (babsen) bij de gemeente. 1.
2. 3.
Klopt het dat de gemeente naar trouwlocaties heeft gecommuniceerd dat er in bepaalde
perioden geen bruiloften meer konden worden geboekt en er geen ceremonies meer mochten worden gepland vanwege een tekort aan babsen?
Heeft het college kennisgenomen van het feit dat hierdoor sommige locaties minder aantrekkelijk werden om er te trouwen?
Klopt het dat de gemeente babsen inhuurt van andere gemeenten? Zo ja, om welke aantallen gaat dat? Hoe groot is het tekort aan eigen babsen?
15
Vragenuur van 8 september 2022 Je mag in Utrecht ook zelf een niet-gemeentelijke babs meenemen naar je bruiloft. Er dient
dan wel alsnog een ambtenaar in de functie van bode van de gemeente aanwezig te zijn. 4.
Klopt het dat de gemeente Utrecht naar die bruiloften vaak - of altijd - een babs stuurt in de
functie van een bode? Is het niet verstandiger om hiervoor andere collega’s in te zetten, zodat we de babsen voor andere bruiloften beschikbaar houden?
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Ik vervang bij het beantwoorden van deze
vragen de burgemeester.
Het antwoord op de vragen 1 en 2. Het klopt inderdaad dat de Utrechtse trouwlocaties er
vooraf over zijn geïnformeerd dat er in de maanden mei, juni en juli al een groot aantal
inhaalhuwelijken en gewone huwelijken was gepland, maar dat een aantal daarvan, mede gezien de onvoorziene uitval van trouwambtenaren en babsen, niet kon doorgaan. Op de website van de
gemeente is daarover informatie te vinden. In overleg met bruidsparen en trouwlocaties is het in vrijwel alle gevallen gelukt om geschikte alternatieven te vinden.
Het antwoord op vraag 3. Tot en met oktober wordt er één babs ingehuurd van een andere
gemeente. Er is vroeg begonnen met het aantrekken van nieuwe trouwambtenaren om de
inhaalhuwelijken te kunnen voltrekken. Het is inderdaad niet altijd mogelijk om alle wensen precies te honoreren. Elk jaar zijn er dagen waarop geen huwelijken meer kunnen worden gesloten omdat alle trouwambtenaren zijn ingeroosterd. Ook dan wordt er altijd gezocht naar geschikte alternatieven.
Het antwoord op vraag 4. Bij huwelijken die worden voltrokken door een trouwambtenaar voor
één dag is altijd een Utrechtse trouwambtenaar aanwezig, maar niet in de rol van bode. De Utrechtse trouwambtenaar ziet erop toe dat het huwelijk rechtsgeldig wordt voltrokken en fungeert ook als back-up trouwambtenaar, mocht de trouwambtenaar voor één dag het huwelijk niet kunnen
voltrekken. Dat komt voor. Die huwelijken zijn doorgaans goed te combineren met huwelijken die zij zelf voltrekken, aangezien ze relatief weinig voorbereiding vergen.
Het inzetten van andere ambtenaren van de burgerlijke stand is geen optie. Het ontbreekt hen
aan de ervaring om een huwelijk te voltrekken bij verhindering van een trouwambtenaar voor één
dag. En daarbij leidt hun inzet ertoe dat andere taken van Burgerzaken, die ook onder druk staan, niet binnen de gestelde termijn worden afgehandeld. Vandaag is daar nog in de commissievergadering over gesproken.
Mevrouw ASSEN (PvdA): Voorzitter! Wij hebben een aanvullende vraag over de betaalbaarheid
van het trouwen. In Utrecht kan men trouwen vanaf € 800. Dat vinden wij een gigantisch bedrag. Wij willen de wethouder vragen of er meer mogelijkheden kunnen worden gevonden om gratis trouwen mogelijk te maken.
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Voor zover ik weet, zijn er mogelijkheden voor
gratis trouwen. Wij doen zelfs iets meer dan wat wettelijk is geregeld. Meer dan dat zie ik op dit moment niet gebeuren.
11. Vragen van mevrouw Raaijmakers (PvdA), de heer Stam (PvdA), mevrouw Dada-Anthonij (D66), mevrouw Kleinrensink (GroenLinks), mevrouw Kendir (Student & Starter), mevrouw Chirino,
(ChristenUnie), de heer Van Steeg (CDA), de heer De Vries (PvdD), de heer Sungur (DENK), de
heer Bosch (PVV), mevrouw Al-Saqaff (VVD), mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) en mevrouw Oul Fakir (Bij1) inzake Voedselbank Utrecht Oost.
16
Vragenuur van 8 september 2022
Mevrouw RAAIJMAKERS (PvdA): Voorzitter! De Voedselbank in Utrecht Oost onderhuurt haar
ruimte aan de Koningsweg 2 van het Rode Kruis. Het pand, dat eigendom is van de gemeente, staat op de nominatie om in 2025 te worden gesloopt ten behoeve van de herontwikkeling van de
Koningsweg. Het Rode Kruis wil het contract met alle onderhuurders per 1 januari 2023 opzeggen en alle onderhuurders moeten dan per 1 september 2023 zijn vertrokken. De Voedselbank zelf wil graag zo lang mogelijk in het pand blijven, ook omdat de faciliteiten daar goed zijn. 1.
Wij hebben hierover de volgende vragen.
Is de wethouder bekend met deze situatie? Is zij bereid mee te denken over een tijdelijke
oplossing, zodat de Voedselbank in het pand kan blijven tot de daadwerkelijke sloop? En is zij bereid om mee te denken over een structurele oplossing voor een geschikte ruimte voor de
Voedselbank in Utrecht Oost nadat het pand aan de Koningsweg moet worden verlaten? Zo nee, 2.
waarom niet?
Onze tweede vraag gaat over de situatie van de Voedselbank in het algemeen. De toenemende inflatie en de enorm stijgende energieprijzen leiden tot een sterk stijgende vraag bij de
voedselbanken. Zij hebben echter steeds minder aanbod, ook omdat bijvoorbeeld supermarkten zelf creatieve oplossingen bedenken voor producten die bijna over de datum zijn. Zwaar weer 3.
voor Voedselbanken Utrecht: steeds meer mensen melden zich, maar producten zijn er amper. Ziet de wethouder mogelijkheden om daar iets aan te doen en eraan bij te dragen dat de
voedselbanken meer producten ontvangen zodat aan de vraag van Utrechters die bij hen moeten aankloppen kan worden voldaan?
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Het antwoord op vraag 1. Het is logisch dat ik
die vraag in samenspraak met mijn collega op Vastgoed beantwoord.
De opzegging van het Rode Kruis aan de onderhuurders is bekend. Formeel is er geen
huurrelatie van de Voedselbank en de gemeente, maar het makelpunt gaat met de onderhuurders
van het Rode Kruis, waaronder de Voedselbank, in gesprek om de mogelijkheden te verkennen. De
huisvesting van de voedselvoorziening wordt geregeld door de Stichting Voedselbank Utrecht. Als er zorgen zijn over de huisvesting, horen wij dat altijd van de Stichting Voedselbank Utrecht. Ik heb tot nog toe van de Stichting Voedselbank Utrecht daarover geen signalen ontvangen. Ik spreek de
Stichting Voedselbank Utrecht binnenkort over hun zorgen inzake de voedselvoorziening, dan zal dit punt daarbij betrekken en vragen waar de Stichting Voedselbank Utrecht behoefte aan heeft.
Ik zal het punt inzake het makelpunt oppakken met mijn collega die over vastgoed gaat. Ik
hou de raad daarvan op de hoogte.
Het antwoord op vraag 2. Ik heb binnenkort een afspraak met de Stichting Voedselbank
Utrecht om te bespreken wat nodig is, wat Voedselbank Nederland kan doen en waar de gemeente een rol bij kan vervullen. Ook daarvan zal ik de raad op de hoogte houden.
Mevrouw KLEINRENSINK (GroenLinks): Voorzitter! Is de wethouder bereid om in het gesprek
met de Voedselbank onder meer te spreken over supermarktconcepten in plaats van over de
standaard dozen en boxen, zodat de mensen wat meer zelf een keuze kunnen maken? Wij zien dat op sommige plekken al gebeuren.
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Ik vind dat interessant. Ik ben nu echter bezig
met de vraag wat de hoogste nood is. De PvdA-fractie vraagt of de Voedselbank meer producten kan
krijgen en mevrouw Kleinrensink wil graag een sociale supermarkt zien. Misschien zijn er ook andere
17
Vragenuur van 8 september 2022 initiatieven. Ik wil dit punt echter met de Stichting Voedselbank Utrecht zelf bespreken, om ervoor te zorgen dat de voedselbanken niet omvallen als gevolg van een enorme toeloop.
De heer VAN HEUVEN (PvdD): Voorzitter! Ik denk dat de wethouder mijn vraag al ziet
aankomen. Wij waren gisteren op bezoek bij de Dierenvoedselbank. Wij hoorden dat ook daar een enorme stijging is van het aantal mensen dat aanklopt, maar dat er veel minder dingen worden
gedoneerd. Kan de wethouder ook het goede gesprek met de Dierenvoedselbank voeren om ook aan de problemen daar tegemoet te komen?
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Ik zal ook met de Dierenvoedselbank contact
opnemen.
Mevrouw RAAIJMAKERS (PvdA): Voorzitter! Bedankt voor de antwoorden. Aanvullend op het
betoog van de GroenLinks-fractie: ik denk niet dat er sprake is van "of-of". Ook wij zijn een grote voorstander van een sociale supermarkt. Het is de vraag of er sprake kan zijn van "en-en".
Mevrouw VOORTMAN (wethouder): Voorzitter! Waar het in dit gesprek over gaat, is de vraag
wat wij kunnen doen om de toeloop de komende maanden zo goed mogelijk op te vangen. Mevrouw Raaijmakers deed een goede suggestie. Ook de GroenLinks-fractie heeft een goede suggestie
gedaan, maar het gaat mij in dit gesprek in de eerste plaats over de vraag wat wij op de korte termijn kunnen doen.
De VOORZITTER: Dames en heren! Wij zijn de vergadering om 17.05 uur begonnen. Wij
behandelen graag nog de laatste vraag.
12. Vragen van de heer Van den Enk (Student & Starter), de heer Compagnie (ChristenUnie), de heer Bosch, PVV en de heer Sungur, DENK inzake Ongelukken op de Churchilllaan.
De heer VAN DEN ENK (Student & Starter) Voorzitter! Op dinsdagochtend is er een ongeluk gebeurd op kruising bij Churchilllaan. Hulpdiensten deden hun best om een slachtoffer te helpen. Zelf was ik helaas getuige van deze gebeurtenis, een uur nadat ik er ook zelf bijna werd aangereden, door een bus. Behalve dat ik hoop dat het met het slachtoffer goed gaat, roepen deze gebeurtenissen de vraag op hoe de veiligheid van dit kruispunt wordt gewaarborgd. Kort onderzoek toont aan dat in 2022 hulpdiensten al vijf keer zijn opgeroepen voor een ongeval met letsel in de Churchilllaan. De veiligheid van deze straat en met name de veiligheid van de oversteek bij deze kruising/rotonde wordt door vele partijen in twijfel getrokken. De fracties van Student & Starter, ChristenUnie, PVV en DENK stellen daarom de volgende vragen. 1.