12e raadsvergadering 12 december 2024
Tekst van het document
2024 NOTULEN VERGADERING GEMEENTERAAD UTRECHT 12e vergadering – 12 december 2024 Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op donderdag 12 december 2024 te 10.00 uur. Voorzitter: mevrouw Dijksma, burgemeester, afgewisseld door de heer Bosch en de heer Van der Zweth.
Aanwezig zijn de leden: Aït Daoua, Al-Saqaff, Assen, Bode, Bos, Bosch, Chirino, Claasen, DadaAnthonij, Dekkers, Deldjou Fard, Dijkstra, Fattal, Van der Graaf, Heijne, Hellevoort, Hessel, Van
Heuven, Te Hoonte, Hornsveld, Kleinrensink, Koning, Maas, Meerding, Nolten, Paalman, De Pagter, Passier, Peters, Ramaker, Raaijmakers, Sasbrink, Snijder, Van Steeg, Stellinga, Stylianou, Sungur, Talhaoui, Vasters, Vermeulen, Van Vliet, De Vries, Van der Wilt en Van der Zweth.
Aanwezig zijn de wethouders: Eerenberg, Oosters, Schilderman, Streefland, Voortman en De Vries. Afwezig is het lid: Zwinkels. Griffier: de heer Israel.
1. Opening. De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. De heer Talhaoui zal vanavond
alleen bij de stemmingen aanwezig zijn. Bericht van verhindering is ontvangen van het lid Zwinkels. Mevrouw Al-Saqaff is vanmiddag afwezig en de heer Te Hoonte zal straks aansluiten bij een VNGvergadering.
Afscheid oud-wethouder Lot van Hooijdonk. De voorzitter: Leden van de raad, leden van het college, lieve Lot, Karin, familie, vrienden, beste
mensen! Welkom in het stadhuis voor deze buitengewone raadsvergadering. We nemen vandaag
afscheid als raad van wethouder Lot van Hooijdonk. Ik denk, Lot, dat dit misschien wel jouw meest overzichtelijke raadsvergadering ooit wordt. Je hebt vanochtend maar één agendapunt. Ik kan je vertellen dat dat tien jaar geleden echt anders was. Op de donderdagen stond altijd één andere
afspraak op jouw kalender. Dat was de volleybaltraining bij VV Utrecht. In een interview gaf je toe dat het in jouw eerste halfjaar als wethouder nog steeds niet was gelukt om de training - jij noemde dat altijd "mijn beroemde agendapunt" - te halen. Wat was er gebeurd? Het volleybalkanon was
veranderd in een vergadertijger. Over die nieuwe werkelijkheid zei jij het volgende: "Je zou kunnen zeggen dat ik op volleybalgebied een soort freelancer ben". Wethouder zijn was voor jou nooit iets dat je er maar even bij doet. Vanaf dag één zette je heel serieus en gefocust je schouders eronder.
Raadsvergadering van 12 december 2024
2
Dat hebben we geweten.
Ik ga even een disclaimer neerleggen, want ik gun Kees en jouzelf ook spreektijd. Ik ga dus niet
vandaag een eindeloze waslijst aan successen opnoemen, want dan zijn we heel lang bezig. Maar ik
wil er toch een paar naar voren halen. De eerste milieuzones in Nederland, de tramverbinding met de Uithof - we zijn er echt heel blij mee nu, laten we dat niet vergeten - Energiepark Rijnenburg,
duurzamere kantoren, energieboxen om je huis duurzamer te maken, meer groene schoolpleinen,
geveltuinen en daken, waaronder onze wereldberoemde groene bushokjes. Je hebt Utrecht daarmee op de kaart gezet.
Over op de kaart zetten gesproken: we hebben met jou als wethouder de grootste fietsenstalling ter wereld gekregen. En Utrecht wordt fietsstad nummer 1 van de wereld. In Amsterdam denken ze dat zij dat zijn, maar dat is dus niet zo. Dat is gewoon wetenschappelijk bewezen. Dat wilde ik even
zeggen. En waarom is dat? Omdat we niet alleen inzetten op infrastructuur, maar ook op fietslessen voor nieuwe Nederlanders, fietsexamens op scholen en fietsdeals voor mensen met een laag
inkomen. Je zou kunnen zeggen dat met jou op het zadel Utrecht een wielerwalhalla werd. Je maakte het leven van fietsers maar ook van voetgangers een stuk aangenamer. Die kregen heel veel meer ruimte in de binnenstad. Er kwamen fietssingels en meer fietsstallingen. Voetgangersgebieden werden uitgebreid en we krompen ook nog parkeerplaatsen in. En Utrecht telt nu veel meer deelfietsen.
Wat sommigen misschien voor linkse hobby’s verslijten, gaf jou nou juist een energy boost. Vanaf
dag één heb je voor een groene, duurzame en gezonde toekomst voor iedereen geknokt. Jij wilde de wereld een beetje beter, een beetje groener en een beetje eerlijker maken. Dat werd je niet altijd in dank afgenomen. Tien jaar lang wijkbezoeken afleggen, inspraakavonden bijwonen en de lange
raadsvergaderingen: het leverde je een hoop kudos op, maar soms ook een stortvloed aan klachten. Misschien wel meer dan een mens kan verdragen.
Ik zal je de bloemlezing besparen, maar wil toch iets zeggen over het klimaat waarin jij en sommige anderen hun werk moeten doen. Het raakt mij dat mensen dan denken dat je het niet voor de stad
doet. Sommige mensen denken: leuk, terug naar Tilburg. Dat soort teksten. Mijn grapje over al jouw
gemiste volleybaltrainingen maakte ik met een reden. Het laat namelijk zien hoeveel power en passie jij voor Utrecht hebt, met hoeveel daadkracht jij je droom hebt nagejaagd, onder andere van de
tienminutenstad, hoelang en hoe stevig je hebt gevochten voor veilig verkeer in alle Utrechtse wijken en welke offers je soms hebt gebracht, alleen maar omdat je het algemeen belang hebt gediend.
Voor een roeping zoals die van jou, voor het blijven staan voor je principes, moet je heel veel eelt op je ziel hebben.
Als langstzittende Utrechtse wethouder heb jij altijd gevochten voor het allerbeste. Ik zeg er vandaag bij: voor alle Utrechters. Niet alleen voor de 328.000 in 2014, toen jij wethouder bent, niet alleen voor de 375.000 Utrechters nu, maar ook voor de allernieuwste Utrechters, die misschien op dit
moment nog worden geboren. Een gezin bijvoorbeeld dat binnenkort naar de stad verhuist, of een
student die volgend jaar in de allerleukste studentenstad van Nederland gaat wonen. Kortom, jij bent een vechter, maar je bent ook een visionair. Want ook voor het toekomstige Utrecht, de mensen die
nu geen stemmen hebben, soms ook niet in de raadzaal, ook voor de toekomstige Utrechters ging jij altijd volle bak vooruit. Die gunde jij een veilige, groene en gezonde plek, heel veel dingen waar je gewoon blij van wordt. Je noemde jezelf "wethouder Geluk". Uiteindelijk draait het om de kwaliteit
van het leven, nu en straks. Dat is een toekomst die jij ons gunt. Je hebt Utrecht daarmee een stuk toekomst gegeven.
Beste mensen, lieve Lot, als je één voet buiten de voordeur zet hier, zie je de hand van Lot. In meer dan tien jaar wethouder Lot van Hooijdonk hebben we de stad Utrecht enorm zien veranderen.
Raadsvergadering van 12 december 2024
3
Groener, schoner, met minder verkeersslachtoffers dan de landelijke trend. En toch is ieder ongeluk
voor jou er één te veel. Ik weet hoe je dat persoonlijk diep griefde. Je hebt een enorme stempel op de stad gedrukt. Je zorgde voor blijdschap en ja, ook voor gemopper, maar ik weet zeker dat er een stille meerderheid van Utrechters is die tevreden is met jouw bijdrage aan onze stad.
Aan ons is het nu om Utrecht, ook jouw Utrecht, verder te brengen. Namens iedereen in de stad en iedereen die Utrecht liefheeft, wil ik je danken. Gelukkig besliste niet het lot, maar beslist Lot zelf over haar toekomst. Dat zegt heel veel over wie jij bent. Dat je stopt is, om met jouw favoriete
broodbeleg te spreken, helaas pindakaas. We gaan je missen. Ik gun je je nieuwe vrijheid, bergen
quality time met Karin, afspraken met vrienden, eindeloze fiets- en wandeltochten - De Pyreneeën zijn aanstaande – en misschien wel weer volleyballen op een vrije donderdagavond.
We laten je niet met lege handen gaan. Uiteraard krijg jij een mooie cartoon om op te hangen. Ik heb ook iets anders voor je en dat krijgt niet iedereen. Dat is de zilveren stadsmedaille van Utrecht met
de volgende inscriptie "Lot van Hooijdonk, pionier voor duurzaam groen en fietsvriendelijk Utrecht". Je hebt hem enorm verdiend. Lieve Lot, dank je wel, het ga je goed!
(Applaus.)
(De voorzitter overhandigt daarop de zilveren stadspenning en de cartoon aan mevrouw Van Hooijdonk.) De voorzitter geeft hierna het woord aan de nestor van de raad, de heer Bos. De heer Bos (nestor): Voorzitter. Ik was bijna te laat voor deze bijeenkomst. Ik had me verslapen, mijn excuses daarvoor. Het is een belangrijke dag, de belangrijkste dag van het jaar.
Zou wethouder Lot van Hooijdonk vorige week hebben meegedaan aan het Nederlandse
kampioenschap Tegenwindfietsen, dan zou zij medaillewaardig zijn geweest. Zij houdt altijd haar blik op de finish en blijft doortrappen totdat ze er is. De afgelopen tien jaar heeft ze veel geleerd over de relatie tussen fietsen en wind en heeft ze die lessen toegepast. Ik heb gezien dat Lot
vriendschap heeft gesloten met de wind. Als de wind je vriend is, stoort hij je minder. Ik heb gezien dat ze start met de wind mee en eindigt met de wind tegen: met de spieren opgewarmd de klus
klaren. Ik heb gezien dat ze smart deelt en zo halveert, soms op kop, soms van kop af, wat energie scheelt en snelheid brengt.
Dat heeft zich uitbetaald in zichtbare resultaten. De burgemeester zei er al iets over. Ik vind echt dat Utrecht een stuk groener is geworden. We zien klimaatadaptieve schoolpleinen, groene Vechtoevers, parken, straten, voetbalvelden. De biodiversiteit is verbeterd dankzij een aangepast maaibeleid. Het is nogal wat. Ook op het gebied van duurzaamheid: Utrecht is een stuk duurzamer geworden. Met energieopwekkingsprojecten op daken, zonnevelden, windmolens, tijdelijke biomassacentrales en verduurzaming van stadsverwarming. Recent is ook ingezet op woningisolatie. Utrecht is een stuk ov-vriendelijker. Het schrappen van buslijn 12 ten gunste van die zeer exclusieve tram naar het Utrecht Science Park heeft hier flink aan bijgedragen.
Utrecht is ook een stuk fietsvriendelijker. Meer ruimte in stallingen, fietsstraten en doorfietsroutes, bruggen, zoals de Daphne Schippersbrug, en mijn favoriet, de komende Grifthoekgaragebrug.
Relatief minder verkeersslachtoffers, een fietsbudget voor mensen met een laag inkomen, fietsles
voor vluchtelingen, deelfietsen, leenbakfietsen voor grofvuil. Dat is nog maar een limitatieve lijst. Ik heb nog niet alles benoemd.
Ik wil nog bij iets anders stilstaan. Ik weet dat wethouder Van Hooijdonk hier een beetje ambivalent
in staat. Ik wil even memoreren dat zij de afgelopen tien jaar meer asfaltstraten heeft aangelegd dan
Raadsvergadering van 12 december 2024
4
ze heeft weggehaald. Zij is kampioen asfalt toevoegen. Overwegend van een comfortabele rode
soort, maar het mag wel gezegd worden. Daar mag ze heel trots op zijn. Utrecht is ook een stuk
voetgangersvriendelijker. Er is meer ruimte voor voetgangers op de Mariaplaats, het Janskerkhof, het Ledig Erf, de grachten. Voetgangersvriendelijke wijken met bankjes, groen en speelruimte.
Soms moet Utrecht ruimte innemen om ruimte te geven. Ruimte voor auto’s wordt ingenomen om
die te geven aan fietsers, voetgangers en de gezondheid van mensen. Het is een moeilijke afweging die het stadsbestuur telkens maakt. De raad beslist, de wethouder voert uit. Veel Utrechters staan ambivalent tegenover automaatregelen. Ik laat de beoordeling van het beleid aan hen over.
Voor de beeldvorming wil ik wel het een en ander noemen. Het autoluw en autovrij maken van
nieuwbouwwijken, pleinen en plaatsen. Het opknippen en herinrichten van verbindingswegen. De milieuzone en de route naar een zero-emissiezone met overslag aan de stadsrand. Meer
parkeerplaatsen voor deel- en elektrische auto’s. Minder parkeerplaatsen in het centrum. Betaald parkeren in de hele stad. De parkeertarieven zijn maar liefst met 78% gestegen tussen 2014 en 2025. We hebben ook nog een hele mooie parkeerapp voor online betalen.
Ook hier wil ik iets over zeggen. We hebben het nog niet benoemd, maar het is belangrijk dat ik er
duidelijkheid over geef. Onder de verantwoordelijkheid van deze wethouder Lot van Hooijdonk heeft Utrecht de afgelopen jaren - en nu gaat ze waarschijnlijk wat minder vrolijk kijken - meer stedelijke autoparkeerplaatsen toegevoegd dan dat er zijn opgeheven in de binnenstad. En dat is een
understatement, want ik heb ze geteld. Het is een veelvoud van de straatparkeerplaatsen die
opgeheven zijn. Zij is kampioen autoparkeerplaatsen aanleggen, in zowel nieuwe straten als in comfortabele parkeergarages. Dat mag ook gezegd worden. Daar mag ze heel trots op zijn. Wat ook gezegd mag worden en waar nog meer aandacht aan moet worden gegeven, is het
volgende. Wethouder Van Hooijdonk heeft Utrecht internationaal op de kaart gezet. Niet met de Tour de France, niet met de Vuelta, maar met de visdeurbel. Jaarlijks kijken 20 miljoen mensen wereldwijd hoe vissen de Utrechtse grachten en watergangen binnenkomen. Dat is de beste Utrecht marketing die er is, mensen. Zeg je visdeurbel, dan zeg je Lot van Hooijdonk.
Is dan alles gelukt? Nee, niet alles is gelukt. Ik zie je vrouw zitten. Op de houten fiets een bidbook
naar Hilversum brengen, bracht volgens mij alleen maar zadelpijn en geen Eurovisiesongfestival. De
Noordelijke Randweg is nog niet voorzien van een ongelijkvloerse kruising. De warmtetransitie loopt achter. Er is geen geld voor een metro. En het organiseren van de bereikbaarheid van Rijnenburg wordt een hele grote uitdaging. Die opdrachten geeft zij wellicht door aan Senna Maatoug, haar opvolger, voor wie ik hoop dat zij haar voornaam eer aandoet en vol gas hierop inzet.
Het gaat niet alleen om de eindstreep, maar ook om de weg ernaartoe. Wethouder Van Hooijdonk
maakte het de afgelopen jaren de stad, de raad en zichzelf soms moeilijk. Ze zorgde voor haar eigen tegenwind. Dat is iets wat je wel moet benoemen. Als wethouder word je aangesteld om een klus te
klaren. Ik moet zeggen dat Lot van Hooijdonk daar goed in is geslaagd, zelfs meer dan dat. Over de finishlijn van haar tijd in Utrecht, het metaforische NK Tegenwindfietsen, komt een wethouder die
trots mag zijn op de behaalde resultaten. Als ik kijk wat het door haar ingezette beleid nog voor de stad in petto heeft, zullen wij de komende jaren continu worden geconfronteerd met de vruchten hiervan. Dank Lot, het ga je goed!
(Applaus.)
(De heer Bos overhandigt daarop een foto van Utrecht aan wethouder Van Hooijdonk.) Mevrouw Van Hooijdonk: Kijk, ik ben een gastspreker. Ik dacht: ik heb vast geen pasje, maar ik heb wel een pasje. Het is een soort glijbaan naar een nieuwe werkelijkheid. Ik wil in ieder geval tegen
Raadsvergadering van 12 december 2024
5
Cees zeggen: de visdeurbel rules. Blijf hem omarmen. Dank je wel.
Voorzitter, beste Sharon, geachte raad, lief college en lieve gasten. Vele malen heb ik hier gestaan en ik gok zo maar nu echt voor het laatst. Dat zal voor sommige mensen prettig zijn. De cirkel is rond,
want Frits Lintmeijer is ook in de zaal. Toen ik begon, zat ik daar en stond hij hier. Ik krijg overigens deze weken allerlei credits die ook voor Frits zijn en voor vele anderen. Ik kan me herinneren dat
Frits in zijn laatste woorden iets van zijn ervaring als wijkwethouder memoreerde. Het ging over een klokje dat ergens moest komen. Ik vond dat toen heel wonderlijk. Ik dacht: dan ben je jarenlang wethouder geweest en dan begin je over een klokje. Maar ik denk dat ik het nu beter snap.
Het mooie van wethouder zijn, is dat het het kleine menselijke combineert met een veel groter verhaal. Het is al door mijn twee voorgangers gememoreerd: een van mijn favoriete
spreekwoordelijke klokjes zijn de fietslessen van de fietsmeesters. Het is allemaal veel groter
geworden, maar in de begintijd was dat met name met vrouwen van buitenlandse afkomst die
leerden fietsen. Dan mocht ik diploma’s uitreiken en dan vroeg ik: waarom wil je leren fietsen? Dan ging het over kinderen naar school brengen, naar vriendinnen kunnen, zelf bepalen waarheen en
wanneer je op pad gaat, over gezondheid, over erbij willen horen in Nederland. Fietsen is niet alleen een modaliteit in een verkeersmodel, het is een ontzettend democratische, emancipatoire en
gezonde way of life, die de stad een menselijk gezicht geeft. Deze dames stonden daar symbool voor. Het fietsen bracht hen in het leven letterlijk en figuurlijk verder.
En dan het grotere verhaal. Wie geef je welk aandeel in de publieke ruimte: mens of machine? Dat is
uiteindelijk een politiek verdelingsvraagstuk. Dat is het grotere verhaal. Dit is mijn laatste keer en die grijp ik aan om wat stichtelijke dingen te zeggen. Nu kan het nog! En niemand kan me onderbreken, dat is ook heel prettig.
Om te beginnen gun ik het de raad en de stad dat u het inhoudelijke debat in optima forma voert. Ik zou zeggen: laat die ideologische veren maar wapperen. Daar hebben uw kiezers namelijk voor
gekozen. Democratie is een vorm van het vreedzaam met elkaar oneens zijn. Ik zou zeggen: houd
het vooral vreedzaam en wees het vooral oneens over de inhoud. Mijn aanmoediging - maar wie ben ik als gastspreker - zou zijn: niet te veel over processen en procedures. U bent een weerspiegeling van onze pluriforme samenleving, althans de beste weerspiegeling die we hebben. In die
samenleving hebben mensen verschillende wereldbeelden, toekomstdromen, behoeften en belangen. Ik bespeur weleens het frame dat "de bewoners" een en hetzelfde willen. En surprise surprise: dat valt niet samen met wat het stadsbestuur wil. Meestal valt het samen met de mensen die zich het beste hoorbaar weten te maken. Mijn collega in de eerste periode, Kees Geldof, noemde dat "decibel-gestuurd beleid".
Ik denk dat het belangrijk is dat politici voorleven dat verschil van mening erbij hoort in een open democratische samenleving en dat alle opvattingen gehoord en ingebracht mogen worden, ook degenen die nauwelijks of niet hoorbaar zijn, bijvoorbeeld van de toekomstige generaties. De
burgemeester zei dat al. De belangrijke belangenafwegingen gebeuren uiteindelijk in deze zaal. Uw keuzes doen ertoe. Ik hoor weleens dat dat niet zo zou zijn, omdat alles al beklonken is. Dat is niet waar. Uw keuzes doen ertoe.
De dominante reactie op mijn vertrek is dat mensen de stad in de afgelopen tien jaar hebben zien
veranderen. De samenleving is misschien niet volledig maakbaar, maar wel een beetje te kneden. Wij boetseren er allemaal aan mee, zoals we hier in deze zaal zitten maar ook heel veel mensen buiten
dit huis. En inderdaad, Cees, ik ben er trots op: ik houd heel erg van het boetseren met rood asfalt.
Als ik op de feedback van de afgelopen weken mag afgaan, is dat tot vreugde van heel veel mensen. De stad is nooit af. De stad kan nog steeds zo veel fijner, groener, gezonder en gelukkiger. Ik hoop van harte dat u daarvoor gaat. U bent in grote meerderheid ambitieus als het over klimaatbeleid
Raadsvergadering van 12 december 2024
6
gaat. Laat dat zich nu juist goed combineren met vergroening, de menselijke maat en wat meer
gezamenlijkheid. Kortom, de meer zachte waarden, die niet altijd gevestigd zijn en zich niet altijd met veel decibellen aanbieden, maar die wel heel goed passen bij de stad van Sint Maarten, bij
Utrecht dus. Hoe mooi dat eindbeeld van de stad van Sint Maarten ook is, de weg ernaartoe is soms hobbelig en bochtig en kan niet altijd alleen maar op enthousiasme rekenen. Dat gaat nou eenmaal zo met transities.
Enfin, tot zover de preek. Nu de oprechte dankbaarheid. Om te beginnen aan de opeenvolgende
fracties van GroenLinks. Voor jullie vertrouwen, de kameraadschap, de veilige haven, het warme huis, de vrijdagmiddagborrels met en zonder borrel. Dank aan Heleen, Julia, Thijs, Fred, Moniek en Rachel in het bijzonder. Dank aan de raad voor alle stevige debatten. Ik vind dat we in stijl geëindigd zijn
met het publieke warmtebedrijf en de zoekgebieden voor groene energie. Het gaat wel ergens over. Doe je best, zou ik zeggen. Dank aan mijn collega’s in vak-C. Ik schreef al: ik had graag nog heel veel bergen met jullie verzet. Jullie zijn een topteam, waarmee je lief en leed kunt delen, kunt
sparren, stoom kunt afblazen - dat doen we ook weleens met elkaar - en waar je af en toe ook goed met elkaar kunt lachen. Super! Tot slot dank aan de fantastische medewerkers van de gemeente
Utrecht. Deze week overleed Ruut Veenhoven, de geluksprofessor van de Erasmus Universiteit. Hij
noemde goede ambtenaren een belangrijke voorspeller van geluk. Ik kan dat als wethouder beamen. Als wethouder ben je heel blij met goede ambtenaren.
Ik weet dat je nooit compleet bent, dat is een risico, maar toch ga ik een paar namen noemen die voor mij bijzonder belangrijk zijn geweest. Duizendmaal dank aan Trix, Annet, Maarten, Karel,
Retmer, Cynthia, Angela, Brigitte, Irene, Eefje, Eleanor, Inge, Jeroen, Bert, René, Gabriel, Beatrijs, JanJaap, Davy, Suzan, Wouter, Anne-Jo, Niels, Lenie, Lian en al jullie collega’s die zorgden dat ik goed
beslagen ten ijs kwam, goed gevoederd ook, heel belangrijk. Ik kon met hen sparren, ze hebben me wijzer gemaakt en ik heb zij aan zij met hen gestaan om Utrecht en Nederland een beetje mooier, groener en beter te maken.
Ik ga nu een tijdje braakliggen. Dat is een term die ik aan Dietje van Eif ontleen. Ik vind het een mooi woord. Ik heb er zin in. De komende tijd sta ik open voor spontane vegetatie, om daarna weer
doelbewust de vergroening te telen. Heel veel dank dat ik hier tien jaar mocht rondlopen. Het ga jullie allemaal goed! Dank je wel!
(Applaus.)
De voorzitter: Wij gaan verder met het ceremoniële deel, maar niet dan nadat ik heb gemeld dat we
vanmiddag om 16.30 uur een receptie hebben voor Lot van Hooijdonk. Dan kan iedereen komen om afscheid te nemen. Hoe meer agendapunten we dan hebben afgehandeld, hoe beter het is. Wacht even, de nestor heeft nog een kleinigheidje.
De heer Bos (nestor): Ik had haast vanochtend. Ik heb me snel geschoren, snel aangekleed en alles geregeld, maar ik was mijn cadeau vergeten. Het is een cadeau dat in het verlengde ligt van mijn speech. Dat wil ik even overhandigen.
(De heer Bos overhandigt daarop een cadeau aan wethouder Van Hooijdonk.) Benoeming tijdelijk raadslid. De voorzitter: We gaan over tot de beëdiging van Fred Claasen als raadslid van de Utrechtse gemeenteraad. Fred vervangt Pepijn Zwanenberg bij GroenLinks.
Raadsvergadering van 12 december 2024
7
De commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven, bestaande uit de leden Van der Graaf, Paalman en Van der Zweth, heeft de geloofsbrieven onderzocht. Om die reden geef ik als eerste het woord aan de voorzitter van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven, de heer Van der Graaf. Proces-verbaal van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven van nieuw benoemde raadsleden.
De heer Van der Graaf (voorzitter commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven): Voorzitter. Samen met de raadsleden Paalman en Van der Zweth heb ik onderzoek gedaan naar de
geloofsbrieven van Fred Claasen. Hij is op 12 december 2024 benoemd verklaard als lid van de
gemeenteraad. De commissie is tot de conclusie gekomen dat hij voldoet aan de wettelijke vereisten voor het raadslidmaatschap. Ook heeft hij geen functies die onverenigbaar zijn met het
raadslidmaatschap. De commissie adviseert de raad daarom om Fred Claasen toe te laten als lid van de raad van de gemeente Utrecht.
Bij acclamatie wordt overeenkomstig het advies van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven besloten.
Hierna legt de heer Claasen in handen van de voorzitter de in de Gemeentewet voorgeschreven belofte af.
De voorzitter feliciteert de heer Claasen van harte met zijn benoeming en wenst hem veel succes
(Applaus.)
8. Benoeming wethouder. De voorzitter geeft het woord aan de fractievoorzitter van GroenLinks, mevrouw Kleinrensink. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks): Voorzitter en beste raad! We hebben als GroenLinks de eer gehad om na de aankondiging van het vertrek van Lot heel veel mensen op gesprek te mogen hebben voor de kandidatuur van wethouder in Utrecht. We zijn supertrots om te zien hoeveel
mensen dat willen in deze mooie stad. We willen vol trots Senna Maatoug voordragen, een bevlogen politica, die een enorme dossiervreter is en een enorme bruggenbouwer. Senna doet de letters van
haar naam eer aan: ze is slim, strategisch en snel. Die combinatie van betrokkenheid en inhoudelijke vaardigheden maakt dat GroenLinks er alle vertrouwen in heeft dat Senna heel veel moois voor
Utrecht kan gaan betekenen. We hopen dan ook dat u allen van harte instemt met haar benoeming. De voorzitter geeft het woord aan de voorzitter van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven, de heer Van der Graaf.
Proces-verbaal van de zitting van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven van kandidaatwethouders van de gemeente Utrecht.
De heer Van der Graaf (voorzitter commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven): Voorzitter.
Samen met de heren Paalman en Van der Zweth heb ik onderzoek gedaan naar de geloofsbrieven van de kandidaat-wethouder van de gemeente Utrecht, Senna Maatoug. Voor de kandidaat-wethouder is
Raadsvergadering van 12 december 2024
8
een verklaring omtrent gedrag voor de functie van wethouder aangevraagd en deze is ook
afgegeven. De commissie is tot de conclusie gekomen dat zij voldoet aan de wettelijke vereisten voor het wethouderschap en ook heeft zij geen functies die onverenigbaar zijn met het wethouderschap.
De commissie adviseert de raad daarom Senna Maatoug toe te laten als wethouder van de gemeente Utrecht.
De voorzitter deelt mede dat de stembriefjes worden uitgedeeld. De raadsleden kunnen hun stem
uitbrengen op de voorgedragen kandidaat of kunnen een andere naam invullen. Na het uitbrengen
van alle stemmen zal het stembureau, bestaande uit de leden De Pagter, Raaijmakers en Van de Wilt, de stemmen tellen.
Nadat de stembriefjes zijn opgehaald, schorst de voorzitter de vergadering teneinde het stembureau de gelegenheid te geven om de stemmen te tellen.
Na heropening van de vergadering deelt de voorzitter van het stembureau de uitslag van de stemming mee.
De heer De Pagter (voorzitter stembureau): Voorzitter. Uitgebracht zijn 41 stemmen, waarvan 38 op
mevrouw Maatoug, 1 op de heer Maas, 1 op de heer Nyqvist en 1 ongeldige stem. Daarmee is Senna Maatoug benoemd als wethouder van de gemeente Utrecht. Gefeliciteerd!
(Applaus.)
De voorzitter vraagt Senna Maatoug of zij haar benoeming tot wethouder wil aanvaarden en concludeert dat dit het geval is.
Hierna legt Senna Maatoug in handen van de voorzitter de in de Gemeentewet voorgeschreven eed af.
De voorzitter feliciteert Senna Maatoug met haar benoeming en verzoekt haar plaats te nemen in vak-C.
(Applaus.) 10. Raadsvoorstel benoemen ombudsman en plaatsvervangend ombudsman. De voorzitter verzoekt mevrouw Van Bommel en mevrouw Hoogendam naar voren te komen voor de beëdiging.
Mevrouw Van Bommel legt in handen van de voorzitter de in de Gemeentewet voorgeschreven eed af. Mevrouw Hoogendam legt in handen van de voorzitter de in de Gemeentewet voorgeschreven belofte af.
De voorzitter feliciteert mevrouw Van Bommel en mevrouw Hoogendam met hun benoeming.
(Applaus.)
Hierna schorst zij de vergadering voor enkele ogenblikken.
Raadsvergadering van 12 december 2024
9
Na heropening van de vergadering stelt de voorzitter aan de orde: 2. Vaststellen agenda. De voorzitter deelt mede dat het college morgen, 13 december 2025, een constituerend beraad heeft en dat de wethouder daarna in de raad en de commissies het woord gaat voeren. Vandaag is er dus nog vervanging op de portefeuille.
Mevrouw De Vries (PvdD) heeft in de vorige raadsvergadering een actuele motie ingediend, motie
436, waarover vandaag opnieuw moet worden gestemd, aangezien de stemmen staakten. Motie 436 wordt echter ingetrokken, omdat zij een nieuwe actuele motie heeft opgesteld.
De voorzitter concludeert dat vanmiddag bij de actuele moties een nieuwe motie wordt ingediend. De agenda wordt daarop zonder stemming ongewijzigd vastgesteld. 3. Ingekomen stukken. Over de ingekomen stukken wordt zonder stemming besloten overeenkomstig hetgeen daaromtrent is voorgesteld.
4. Geheimhouding De voorzitter stelt voor om, conform artikel 89, lid 4 van de Gemeentewet, de door het college
opgelegde geheimhouding van de documenten zoals vermeld in de bij de agenda gevoegde bijlage, op te heffen.
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel van de voorzitter besloten. 5. Notulen raadsvergadering 7 november 2024. Deze notulen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld. 6. Notulen Vragenuur 10 en 17 oktober en 28 november 2024. Deze notulen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld. 9. Raadsvoorstel ontheffing woonplaatsvereiste voor wethouderschap. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) wil over dit agendapunt stemmen. Hij licht toe dat in steeds meer gemeenten wethouders van buiten worden ingevlogen, soms van kilometers ver.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) heeft een punt van orde. De inbreng van de heer Bos moet van zijn spreektijd af gaan.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vervolgt zijn inbreng. Er is sprake van een glijdende schaal met
Raadsvergadering van 12 december 2024
10
betrekking tot de woonplaatsvereiste. Hij is van mening dat iemand die in Utrecht wethouder is, hier ook moet wonen om het contact met de burger te hebben.
De heer Van der Zweth (PvdA) steunt het voorstel. Hij is blij dat ook mensen van buiten Utrecht een
mooie positie in de stad willen vervullen. Het is alom bekend dat het heel lastig is om hier te komen wonen. Dat heeft even tijd nodig.
De heer Paalman (Horizon) steunt het voorstel. De nieuwe wethouder heeft verklaard dat zij graag in Utrecht wil wonen. Dit voorstel is dus slechts een formaliteit.
Aan de orde is de stemming over het raadsvoorstel Ontheffing woonplaatsvereiste voor wethouderschap.
Over het raadsvoorstel wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat het raadsvoorstel met 40 stemmen voor en 1 stem tegen is aangenomen.
(Mevrouw Hessel was tijdens de stemming niet in de raadzaal.) 11. Raadsvoorstel Benoeming leden Raad van Toezicht SPO Utrecht. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wil van dit agendapunt een B-punt maken. De voorzitter zegt toe dat dit punt later aan de orde komt. 12. Raadsvoorstel Verordening individuele inkomenstoeslag. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) legt een stemverklaring af. De VVD heeft eerder een amendement
ingediend om de referentieperiode toch niet te verlagen van 3 naar 1. Dat amendement is toen verworpen en daarom stemt de VVD tegen het voorstel.
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten, waarbij de VVD geacht wenst te worden te hebben tegengestemd.
13. Raadsvoorstel Uitgangspunten voor de samenwerking met keldereigenaren bij het herstel kelders in het wervengebied.
De heer De Pagter (VVD) vindt het belangrijk dat de gemeente ruimhartig gaat bijdragen aan het behoud van de monumentale werven. De VVD steunt het voorstel van harte. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 14. Raadsvoorstel Normenkader rechtmatigheid 2024. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 15. Raadsvoorstel Eindejaarswijziging Programmabegroting 2024.
Raadsvergadering van 12 december 2024
11
Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. 16. Raadsvoorstel Benoeming leden adviescommissie Participatie. Zonder stemming wordt overeenkomstig het voorstel besloten. De voorzitter wenst de heer Van Vliet veel succes in deze rol. 11. Raadsvoorstel Benoeming leden Raad van Toezicht SPO Utrecht. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) deelt mede dat haar inbreng de voordracht van een van de drie kandidaten betreft. Zij kan zich prima voorstellen dat deze persoon de functie inhoudelijk goed kan uitvoeren. Ook is de benoeming juridisch toegestaan. De VVD vraagt zich wel af of het wenselijk is om een wethouder uit een naburige gemeente te benoemen in de Raad van Toezicht van de SPO, een
schoolbestuur in Utrecht. Zij maakt zich zorgen over de schijn van eventuele belangenverstrengeling en hoort graag een reactie van het college.
De heer Eerenberg (wethouder) reageert dat het college vooral kijkt of er juridische belemmeringen zijn. De selectie van de kandidaat vindt plaats door het schoolbestuur. Dit punt is uitgebreid
besproken, ook met de kandidaat zelf. De overwegingen zijn dat het een andere onderwijsregio betreft en dat de kandidaat niet over de onderwijsinhoudelijke kant zal spreken in de Raad van
Toezicht, maar over de bedrijfsvoeringportefeuille. Er is relatief weinig focus vanuit Bunnik op het
primaire onderwijs in Utrecht. Zowel het schoolbestuur als de kandidaat zijn van mening dat dit op een integere manier mogelijk is en dat dit bij alle besluitvorming telkens aan de orde zal zijn. Het college heeft geen zwaarwegende redenen gezien om deze benoeming te blokkeren.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of het wenselijk is om wethouders uit naburige gemeenten te benoemen.
De heer Eerenberg (wethouder) blijft bij zijn eerdere antwoord. Het college heeft de voordracht beoordeeld en geen bezwaar gezien. Er is geen sprake van een beoordeling op wenselijkheid. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wil graag vanavond over dit agendapunt stemmen. De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het voorstel vindt vanavond plaats.
17. Raadsvoorstel Verordening gemeentelijke ombudsman & Raadsvoorstel Aanpassing Mandaatregeling en overige verordeningen i.v.m. instelling gemeentelijke ombudsman.
(De heer Van Heuven neemt namens de CPR en het dagelijks bestuur plaats in vak-C.) De heer Maas (Volt) heeft in de commissie benadrukt dat de kinderombudsman nu in de verordening moet worden opgenomen en niet pas na de evaluatie. Daarom dient hij amendement 233 in (Kinderombudsman in de verordening).
Raadsvergadering van 12 december 2024
12
De heer Dijkstra (EenUtrecht) dient een motie in voor het geval het amendement van Volt niet wordt aangenomen (motie 506, Kinderombudsman in de verordening).
De heer Snijder (Student & Starter) zegt dat sommige bewoners vastlopen in het contact met de
gemeente. De gemeentelijke ombudsman helpt deze mensen op een laagdrempelige manier. Het is dan ook goed dat dit in de verordening wordt opgenomen. Utrecht heeft ook een
kinderombudsfunctie in het ombudsloket. In 2022 is afgesproken om in 2025 een evaluatie uit te voeren en Student & Starter wil dat dan ook de kinderombudsfunctie moet worden geëvalueerd.
Hiertoe dient hij samen met D66 een motie in (motie 507, Neem wens voor kinderombudsman mee in evaluatie).
De heer Dijkstra (EenUtrecht) vraagt wat de reden is om het woord "mogelijkheden" in de motie op te nemen. Het is toch een politieke keuze? Er is voldoende informatie om nu al te beslissen.
De heer Snijder (Student & Starter) zegt dat er nog veel gesprekken lopen en dat er straks een gedegen evaluatie komt.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meent dat de evaluatie niet gaat over de politieke keuze om een dergelijke functie goed te positioneren.
De heer Snijder (Student & Starter) wil eerst goed kijken hoe de ombudsfunctie moet worden ingericht en na de evaluatie een keuze maken.
De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) dankt de raad voor de betrokkenheid bij het ombudsloket. Als eerste reageert hij op amendement 233. Het ombudsloket behartigt de rechten van alle
Utrechters en besteedt specifiek aandacht aan kinderen en jeugd. Hij ontraadt het amendement,
omdat de kinderombudsfunctie door het hele loket wordt vervuld. Los daarvan wordt het loket nog breed geëvalueerd, ook omdat de financiering ervan nog incidenteel is.
De heer Maas (Volt) meent dat er iemand is benoemd met het speciale takenpakket voor kinderen en jeugd.
De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) reageert dat een ombudsman en een plaatsvervangend
ombudsman zijn benoemd. Bij de opstart van het loket is gevraagd om specifiek aandacht te hebben voor de taken Jeugd en Kinderen. Het is aan het ombudsloket om die taken te verdelen. Nu richt de plaatsvervangend ombudsman zich specifiek op kinderen en jeugd. Dat is niet vastgelegd in de verordening.
De heer Maas (Volt) begrijpt de toelichting, maar wil als Utrecht Kinderrechtenstad in de verordening uitspreken dat Utrecht dat wil uitdragen met een eigen kinderombudsman.
De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) zou dit niet nu al willen vastleggen in de verordening en wil wachten op de evaluatie, waarna ook naar de governance moet worden gekeken.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meent dat de ervaring elders leert dat je de kinderombudsfunctie juist
Raadsvergadering van 12 december 2024
13
wel zelfstandig moet positioneren. De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) weet dat het ombudsloket op verschillende manieren wordt ingevuld. Bij de evaluatie zal de kinderombudsfunctie zeker worden meegenomen, om daarna een goed voorstel te doen om het in Utrecht te regelen.
De heer Dijkstra (EenUtrecht) meent dat het niet als mogelijkheid moet worden meegenomen, maar als uitgangspunt.
De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) zegt toe dat de kinderombudsfunctie in de evaluatie wordt meegenomen. Hij ontraadt het amendement.
Hij vervolgt met motie 506, die vraagt om een expliciete positionering van de kinderombudsman in het beleid vanaf heden. De taken zijn op dit moment belegd bij de plaatsvervangend ombudsman.
Als de heer Dijkstra meer vraagt, gaat de CPR daar niet in mee met het oog op de brede evaluatie die er nog aan komt. Je kunt in de communicatie benoemen dat kinderombudszaken worden opgepakt, maar een zelfstandige functie lijkt een aparte status te krijgen. Dat is nu niet de bedoeling. Hij adviseert om de motie niet in stemming te brengen.
Wat in motie 507 wordt gevraagd, vindt hij een prima idee. Dat was de CPR al van plan en dit wordt onderstreept door de motie. De motie kan worden overgenomen.
De voorzitter concludeert dat de heer Dijkstra zijn motie handhaaft. De heer Van Heuven (voorzitter CPR/DB) ontraadt in dat geval motie 506. De heer Dijkstra (EenUtrecht) heeft een punt van orde. Hij denkt dat de CPR geen motie kan overnemen. De motie kan vanavond gewoon in stemming komen.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) zegt dat dit geen punt van orde is en verzoekt de klok daarop te corrigeren.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het amendement, de moties en het voorstel vindt vanavond plaats.
18. Raadsvoorstel Beleidsnota Utrecht Circulair 2030. De heer Peters (D66) dient mede namens EenUtrecht, PvdD, ChristenUnie, Volt en Student & Starter een motie in om te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om hergebruik te monitoren en te stimuleren (motie 508, Sturen op hergebruik voor een circulair Utrecht).
De heer Te Hoonte (VVD) heeft moeite met het ontbreken van de dekking. Hij had een amendement willen indienen, maar uit het technisch advies bleek dat er voor 2025 geen dekking meer geregeld kon worden. Daarom dient hij een motie in (motie 509, Circulaire dekking).
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) is blij dat er een ambitieuze nota voorligt. De energietransitie ligt op stoom, maar de circulaire transitie loopt achter. Kringlooporganisaties hebben een cruciale
rol, maar moeten betalen als ze hun afval wegbrengen bij afvalscheidingsstations. Daarom dient hij
Raadsvergadering van 12 december 2024
14
samen met D66 en EenUtrecht een motie in (motie 510, Geef kringlooporganisaties ook gratis toegang tot de afvalscheidingsstations).
De heer Bosch (UtrechtNu!) vraagt of er geen glijdende schaal ontstaat. Iemand die niet is aangemerkt als kringloopwinkel en die tweedehands spullen verkoopt, moet wel betalen.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wil beginnen met de kringlooporganisaties die het keurmerk voeren. Het staat iedereen vrij om dat keurmerk aan te vragen.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) neemt aan dat hier kosten uit voortvloeien. Roept de ChristenUnie op om daar onderzoek naar te doen?
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wijst erop dat burgers gratis afval mogen wegbrengen. Die kosten draagt de gemeente.
De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt zich af of dit haalbaar en interessant is voor de
kringloopbedrijven. Zij moeten immers ook capaciteit hebben om spullen in te nemen en weg te brengen.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) meent dat kringlooporganisaties deze rol willen vervullen. Zij willen spullen die ze niet verkopen kwijt, zodat er ruimte komt voor nieuwe spullen.
In de nota mist hij een helder doel voor circulair gedrag bij burgers en bedrijven. Daarom steunt hij een motie van D66.
Mevrouw Passier (Volt) is blij dat de nota inzet op hernieuwbare en/of hergebruikte materialen.
Biobased bouwen valt daar ook onder, maar is niet expliciet benoemd in de doelen en indicatoren. In de landelijke aanpak zijn een aantal doelen vastgesteld. In de nota is niet duidelijk welke bijdrage
Utrecht aan die doelen levert. Daarom dient zij een motie in (motie 511, Lokale doelen voor biobased bouwen).
De heer Peters (D66) vraagt wat er gebeurt als deze doelstellingen leiden tot vertraging van het bouwtempo.
Mevrouw Passier (Volt) meent dat deze factor moet worden meegenomen in de afweging over hoe de stad er in de toekomst moet uitzien. Het gaat niet alleen om de te bouwen woningen, maar ook om de impact op het milieu. Per project wordt de afweging gemaakt.
De heer Peters (D66) begrijpt dat doelstelling op doelstelling wordt gestapeld, zonder dat duidelijk is wat de gevolgen zijn.
Mevrouw Passier (Volt) zegt dat de nota aansluit bij de landelijke doelstellingen, maar dat die niet in de nota zijn verwerkt. Daarom dient zij deze motie in.
Mevrouw Heijne (GroenLinks) is blij met deze beleidsnota. Om het uiteindelijke doel in 2050 te
halen, is nu duidelijk bepaald waar Utrecht in 2030 moet zijn. Circulair opdracht geven en inkopen is een krachtig middel om te sturen op een lagere voetafdruk. GroenLinks vindt dat de keten ook een
Raadsvergadering van 12 december 2024
15
verantwoordelijkheid heeft en dient daarom een motie in (motie 512, Ketenverantwoordelijkheid). De heer Snijder (Student & Starter) is blij met de nota en de stappen die de stad zet richting een circulaire toekomst. Hij ondersteunt die ambitie volkomen. Hij spreekt zijn dank uit aan zijn voorganger Tessa Sturkenboom, die veel op dit thema heeft gedaan, specifiek inzake de
upcyclecentra. Het bereiken van een volledig circulaire stad gaat niet vanzelf. Daarvoor is
samenwerking tussen gemeente, inwoners en andere partijen nodig. Daarom is het belangrijk dat
iedereen eenvoudig en toegankelijk kan bijdragen aan dit doel. Dit vraagt om praktische oplossingen dicht bij huis. Daarom dient hij een motie in (motie 513, Van kleine portemonnee naar grote impact: Circulair voor iedereen!).
De heer Peters (D66) vraagt ten koste waarvan deze ambitie gaat. Of kan dit gratis worden uitgevoerd?
De heer Snijder (Student & Starter) ziet het niet als extra ambitie, maar meent dat dit in het
uitvoeringsprogramma kan worden meegenomen. Op de lange termijn kan hier geld door worden bespaard.
De heer Te Hoonte (VVD) zegt dat er volgend jaar geen budget is, maar een tekort van 1,5 miljoen. De heer Snijder (Student & Starter) meent dat er nog wordt nagedacht over de financiering. De heer Van Heuven (PvdD) vindt het een goede zaak dat een langere afschrijftermijn voor circulaire en modulaire gebouwen naar de WAVA gaat. Het punt van kringlooplandbouw en minder veedieren komt terug in de Klimaatvisie. Het optreden tegen vervuilende en niet circulaire bedrijven is
ingewikkeld, maar de wethouder heeft toegezegd daarop terug te komen. De PvdD is wel bezorgd
over de uitvoerbaarheid en financiering van ambities en over de wens om economisch concurrerend te blijven.
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat er nog een hele transitie te gaan is. Met deze nota wordt daar voor het eerst beleid op vastgesteld.
Als eerste reageert zij op motie 508. Op dit moment wordt samengewerkt met kringloopbedrijven om hergebruik te stimuleren. Zij kan de motie overnemen, met de kanttekening dat de kringloopbedrijven wel bereid moeten zijn om meer data te delen.
In reactie op motie 509 zegt zij dat vaak gediscussieerd is over de vorm van beleidsstukken. Met het
beleidsvoorstel Sturen en verantwoorden is gezegd: maak expliciet waar wel en geen dekking voor is, zodat er een kader is waarmee de gemeente de komende jaren aan de slag kan. De raad kan in de
evaluatie over het beleid Sturen en verantwoorden deze werkwijze eventueel aanpassen. Die nieuwe werkwijze is in deze nota gehanteerd. Daarom is het duidelijk dat de transitie nog niet volledig gefinancierd is. Zij ontraadt de motie.
De heer Te Hoonte (VVD) wijst erop dat 2025 binnenkort begint en dat nu een beleidsnota wordt
aangenomen die niet gedekt is, ook niet bij de eerste bestuursrapportage. Dekking kan pas bij de Voorjaarsnota 2026 worden gevonden.
Mevrouw Schilderman (wethouder) wijst op de Voorjaarsnota 2025, alhoewel zij geen grote
Raadsvergadering van 12 december 2024
16
verwachtingen heeft van middelen die op dat moment kunnen worden ingezet. Er kan dus een afweging gemaakt worden. Hetzelfde geldt voor het zoeken naar een bijdrage van derden.
De heer Te Hoonte (VVD) vraagt wat de kans is dat Utrecht een bijdrage van derden krijgt die in 2025 kan worden uitgegeven.
Mevrouw Schilderman (wethouder) meent dat dit afhangt van de projecten.
Zij vervolgt met motie 510. Zij moet de motie ontraden, omdat ook kringloopbedrijven die niet
beschikken over een keurmerk, hieraan zouden mogen meedoen. Daarmee wordt de deur opengezet voor partijen die geen certificaat hebben. Voorts worden afspraken over een maximaal aantal m2
afval per week voorgesteld. Dat wil zij niet aanraden. De twee kringloopbedrijven die een certificaat
hebben, hebben een plek op de afvalscheidingsstations en mogen daar spullen innemen en de zaken die zij niet kunnen verkopen, kosteloos aanleveren in de milieustraat.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wil juist naar bredere doelgroepen kijken. Mevrouw Schilderman (wethouder) ontraadt het om ook bedrijven zonder keurmerk toe te staan om kosteloos afval te brengen.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) heeft juist een maximum aantal m2 opgenomen om passende en werkbare afspraken te kunnen maken met kringloopbedrijven.
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat een maximering ook invloed heeft op de hoeveelheid die de kringloopbedrijven met een keurmerk mogen aanbieden.
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) wijst op de vele andere kringloopbedrijven, waarmee geen afspraken zijn. De afspraken met de twee betrokken kringloopbedrijven kunnen gewoon gecontinueerd worden.
De heer Bosch (UtrechtNu!) vraagt of andere kringloopbedrijven, als zij een certificering krijgen, dan
gebruik van het afvalscheidingsstation kunnen maken onder dezelfde omstandigheden als de andere twee bedrijven.
Mevrouw Schilderman (wethouder) antwoordt dat er een concessieovereenkomst voor twee plekken is. Als over enkele jaren de ruimte wordt herverdeeld, zou dat kunnen.
De heer Bosch (UtrechtNu!) neemt aan dat de gemeente ervoor waakt dat er oneerlijke concurrentie ontstaat.
Mevrouw Schilderman (wethouder) antwoordt bevestigend.
Zij vervolgt met motie 511. De gemeente rapporteert over het aantal hernieuwbare en/of
hergebruikte materialen. Het los rapporteren van het aandeel biobased materialen vanuit de NABB wijkt af van de landelijke methode en zorgt daarmee voor extra administratieve lasten. Daarmee ontraadt zij de motie.
Mevrouw Passier (Volt) zegt dat de indicator waar de wethouder naar verwijst een mix is van nieuw,
Raadsvergadering van 12 december 2024
17
hergebruikt en biobased. De herkomst van materialen is de som van het percentage van hergebruikt, gerecycled en biobased. Zij vraagt om biobased materialen apart bij te houden. Er is immers een grotere beweging nodig om anders om te gaan met grondstoffen.
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat Utrecht de landelijke methode gebruikt om op het geheel te sturen.
In reactie op motie 512 onderkent zij het belang van ketenverantwoordelijkheid. Die maakt
onderdeel uit van het vastgestelde uitvoeringsprogramma. Zij kan de motie overnemen, met dien verstande dat het college daar in Q4 op terugkomt.
Tot slot reageert zij op motie 513. Er wordt samengewerkt met upcyclecentra, kringloopbedrijven en repair cafés en met andere bewoners om repareren en hergebruik te stimuleren. Vanaf 2025 worden daar extra activiteiten voor georganiseerd en specifieke campagnes gehouden om bewoners bewust te maken. Het college zal de raad daarover informeren in de jaarlijkse raadsbrief over het upcyclecentrum.
Mevrouw Heijne (GroenLinks) trekt motie 512 in. De heer Peters (D66) trekt motie 508 in. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) dient in tweede termijn mede namens EenUtrecht een nieuwe motie in, ter vervanging van motie 510 (motie 514, Geef kringlooporganisaties ook gratis toegang tot de afvalscheidingsstations).
Mevrouw Schilderman (wethouder) zegt dat ook in deze motie nog steeds de deur wordt opengezet voor kringloopbedrijven die geen certificaat hebben. Dat maakt de uitvoering lastig. De huidige
afspraken komen onder druk te staan en er kan meer afval komen waar niet voor betaald wordt. Dat heeft gevolgen voor de kosten die de inwoners moeten opbrengen. De motie wordt ontraden.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over de moties en het voorstel vindt vanavond plaats.
19. Raadsvoorstel Verordening onroerendezaakbelastingen 2025. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de VVD door roeien en ruiten gaat bij de opslag ozb. Zij dient amendement 234 in (Nee! Geen opslag OZB).
De heer Van der Zweth (PvdA) meent dat de VVD altijd benadrukt dat voorstellen gedekt moeten zijn. Mevrouw Ramaker (VVD) antwoordt dat er een dekkingsvoorstel in staat, namelijk de Toekomstnota. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt om welk voorstel uit die Toekomstnota het gaat. Mevrouw Ramaker (VVD) zegt dat de VVD duidelijk wil maken dat zij niet akkoord gaat met de opslag van 12%, waardoor 20 miljoen extra wordt opgehaald bij de inwoners met een eigen huis.
De heer Van der Zweth (PvdA) verwacht dat door aanname van het amendement bijvoorbeeld de
Raadsvergadering van 12 december 2024
18
individuele inkomenstoeslag en de U-pas worden beperkt. Mevrouw Schilderman (wethouder) dankt de VVD voor haar volharding op dit onderwerp. Bij de
Voorjaarsnota en de Programmabegroting is besloten om te komen tot een verhoging van de ozb. Zij ontraadt het amendement.
De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het amendement en het voorstel vindt vanavond plaats.
20. Raadsvoorstel Zienswijze wijzigen gemeenschappelijke regeling Het Utrechts Archief (HUA). De heer Van Steeg (CDA) zegt dat Het Utrechts Archief een belangrijker drager is van de geschiedenis rond de stad, een instituut dat gekoesterd moet worden. Het Rijk is voornemens uit te treden en er is nog onduidelijkheid over de financiële steun. Daarom wil hij hierover betere afspraken maken. Hij dient een motie in (motie 515, Smeed het ijzer als het heet is).
De heer Aït Daoua (D66) vindt de evaluatietermijn van zes jaar te lang en wil die beperken tot
maximaal vier jaar. Hij dient daarom mede namens EenUtrecht en Student & Starter een amendement in (amendement 235, Verkorting evaluatietermijn GR Het Utrechts Archief).
Mevrouw Oosters (wethouder) vervangt wethouder Streefland bij dit agendapunt. Motie 515 moet zij helaas ontraden, omdat die te vroeg wordt ingediend. De gemeente is nog in gesprek met de
deelnemende partners over de uittredingsregeling. Vastlegging is pas mogelijk als de Archiefwet in werking treedt en dat duurt nog minimaal twee jaar. Zij zegt toe in september een update te geven over de status van de uittreding en de uittredingsregeling. De motie verandert de zienswijze overigens niet.
De heer Van Steeg (CDA) vindt dat de motie oproept om het beter te regelen en de afspraken met het Rijk vast te leggen. Waarom zou het Rijk daar tegen zijn? Het is in het belang van de gemeente om dat wél te doen.
Mevrouw Oosters (wethouder) wijst op punt 2 van het dictum. Het college vertegenwoordigt het belang van de gemeente in het algemeen bestuur, maar kan dit op voorhand niet vastleggen.
De heer Van Steeg (CDA) weet dat het Rijk ook de hoogte van het bedrag heeft toegezegd, maar er
blijft onzekerheid over hoe een en ander eruit gaat zien. Daarom moeten er betere afspraken komen. Mevrouw Oosters (wethouder) is het daarmee eens, maar wil de ruimte hebben om die afspraken goed vast te leggen.
De heer Van Steeg (CDA) vindt dat nu de kans is om de afspraken met het ministerie vast te leggen. Mevrouw Oosters (wethouder) antwoordt dat dat gebeurt. De formulering in het dictum loopt op die gesprekken vooruit.
Het amendement van D66 wordt eveneens ontraden. De termijn van zes jaar geldt steeds voor de
gemeente en voor de provincie. De suggestie van de VNG houdt geen rekening met de verschillende
Raadsvergadering van 12 december 2024
19
termijnen van verkiezingen van Provinciale Staten en gemeente. Bovendien betekent "maximaal" dat
het indien nodig vaker kan plaatsvinden. De raad heeft overigens formeel geen rol in deze evaluatie. De voorzitter sluit de beraadslaging over dit agendapunt. De stemming over het amendement, de motie en het voorstel vindt vanavond plaats.
21. Raadsvoorstel beleidsnota Jeugd "Samen opgroeien, samen opvoeden" 2025-2034. De heer Van Steeg (CDA) zegt dat steeds meer jongeren een beroep doen op jeugdzorg, terwijl er
steeds minder budget en personeel is. De nota maakt een goede beweging naar voren om problemen met de samenleving op te lossen. Het CDA vindt het belangrijk dat deze principiële keuze in het beleid wordt geborgd. Daarom dient hij mede namens de VVD, EenUtrecht, Volt, D66 en ChristenUnie een amendement in (amendement 236, Bewaak beweging naar voren).
Voorts maakt hij zich zorgen over het aantal vechtscheidingen. De ChristenUnie zal daar nader op ingaan. Kinderen moeten op het juiste moment de hulp krijgen die zij nodig hebben en daarom steunt het CDA het voorstel van Volt op dat punt.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) is blij dat deze ambitieuze nota er ligt, ondanks de uitdagingen die Den Haag de gemeente biedt door zonder financiële middelen taken te stellen. D66 heeft zorgen
over de financiële basis waarop de nota gebouwd is en de daarmee samenhangende haalbaarheid. Daarom steunt D66 het amendement van het CDA.
Een ander punt van zorg is de afwenteling van de maatschappelijke kostenverhogingen op het
onderwijs. D66 heeft veel signalen ontvangen waaruit zorgen spreken over overvolle klassen en
kinderen die extra ondersteuning nodig hebben. Daarom dient zij samen met Student & Starter,
EenUtrecht, CDA, PvdA, ChristenUnie en GroenLinks een motie in (motie 516, Een professionele blik op de hervormingen is nodig).
De heer Maas (Volt) zegt dat de jeugd de toekomst heeft, maar ook het heden nodig heeft. Volt heeft in de commissie zijn wensen uitgesproken. De nota heeft nog niet het volledige vertrouwen van Volt. Daarom vraagt hij om zowel over het amendement als de motie die Volt gaat indienen, te stemmen voordat over de nota zelf wordt gestemd. Hij dient samen met de VVD een amendement in over streefcijfers (amendement 237, Voeg streefcijfers toe voor een vooruitstrevend beleid).
Mevrouw Assen (PvdA) ziet dat Volt verwijst naar de visie in Amsterdam, maar die pleit juist niet voor dit soort streefcijfers.
De heer Maas (Volt) heeft begrepen dat Amsterdam wel degelijk streefcijfers hanteert. Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat de visie van Amsterdam juist pleit voor het meer op doel en visie sturen en niet op streefcijfers. Dat is tegengesteld aan het amendement.
De heer Maas (Volt) is het daar niet mee eens. Je moet streefcijfers in goed overleg vaststellen en duidelijk positioneren.
Mevrouw Hornsveld (GroenLinks) vindt streefcijfers in het sociaal domein wel vaker een beetje tricky, omdat je niet zomaar naar targets kunt kijken. Alleen het halen van targets kan soms een perverse
Raadsvergadering van 12 december 2024
20
prikkel zijn. De heer Maas (Volt) onderschrijft dat. Daarom moet er goed overleg zijn. Alleen maar zeggen dat het hoger of lager moet zijn, zorgt ook voor perverse prikkels.
Mevrouw Hornsveld (GroenLinks) vraagt of Volt letterlijk op getallen doelt. De heer Maas (Volt) antwoordt bevestigend.
Hij dient voorts mede namens VVD, GroenLinks, EenUtrecht, Utrecht Solidair, ChristenUnie en PvdA een motie in (motie 517, Geef oudervertegenwoordigers, jeugdvertegenwoordigers en cliëntenorganisaties een stoel).
De heer Van der Graaf (ChristenUnie) deelt de zorgen over de doelgroepen, zoals kinderen met hoog complexe en levenslange zorg en heeft daarom het amendement van Volt medeondertekend.
Hij wil graag een toezegging van de wethouder dat in de beloofde brief in Q2 een concreet plan staat voor de aanpak en het voorkomen van vechtscheidingen, waarvoor €100.000 is gereserveerd in de begroting.
De heer Snijder (Student & Starter) dient een motie in om jongeren te betrekken bij de
besluitvorming over jeugdzorg (motie 518, Samen met jongeren aan tafel voor betere participatie binnen de jeugdzorg).
Mevrouw Hornsveld (GroenLinks) ziet terug op een goed debat in de commissie. GroenLinks staat achter de uitgangspunten van de nota. Zij sluit zich aan bij de woorden van de ChristenUnie over
kinderen met hoog complexe en levenslange zorg. Zij vraagt de wethouder in gesprek te blijven met ervaringsdeskundigen op dit gebied. Daarom steunt zij de motie van Volt op dit onderwerp.
In het raadsvoorstel gaat het weinig over smartphones en sociale media, terwijl die een grote invloed hebben op het fysieke en mentale welzijn van kinderen en jongeren. GroenLinks vindt dat dit
gesprek in de stad moet worden gevoerd en zal het onderwerp agenderen voor de eerstvolgende commissievergadering.
De heer Paalman (Horizon) dient een motie in om jongeren met elkaar in contact te brengen (motie 519, Een ontmoeting verandert iemands leven).
De heer Snijder (Student & Starter) meent dat er al veel initiatieven bestaan. Waarom moet de
gemeente hier geld in steken, mede gezien het feit dat er bezuinigingen moeten plaatsvinden in het sociaal domein?
De heer Paalman (Horizon) zegt dat de motie de uitwerking vrijlaat en dat die niet veel hoeft te kosten. Het bereik van de gemeente is gigantisch met bijna 50.000 volgers op Instagram.
Mevrouw Hornsveld (GroenLinks) vraagt of het niet een versimpeling is om jongeren in te delen in mentaal sterk en mentaal zwak.
De heer Paalman (Horizon) had niet de bedoeling om mensen in hokjes in te delen. Uit de cijfers
blijkt dat veel jongeren moeite hebben met dagelijkse dingen. Voor hen kan zo’n ontmoeting met
Raadsvergadering van 12 december 2024
21
iemand die wel stevig in de schoenen staat, behulpzaam zijn. Mevrouw Assen (PvdA) is blij met de nota en met de visie op jeugd. De noodzakelijke veranderingen om het aantal kinderen dat jeugdzorg gebruikt, drastisch te verminderen, zouden niet samen moeten gaan met bezuinigingen, maar dat is helaas wel de realiteit. De PvdA betwijfelt of
streefgetallen de oplossing zijn, zoals sommige moties oproepen, en ziet meer in de motie van D66 om hier met een commissie op toe te zien. De PvdA steunt de motie van Volt over
jongerenparticipatie. Tot slot is zij blij dat met de nota werk gemaakt wordt van ongelijk investeren voor gelijke kansen.
Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt hoe je kunt weten of ongelijk investeren voor gelijke kansen effectief is, als je niet met streefcijfers wilt werken.
Mevrouw Assen (PvdA) meent dat het om het principe gaat dat er iets wordt gedaan tegen de enorme ongelijkheid in de stad. De grootste hoeveelheid jeugdzorg wordt afgenomen in de wijken waar niet de meest kwetsbare kinderen wonen.
Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt hoe je dan kunt weten of je het goede nastreeft. Daar zijn toch cijfers voor nodig?
Mevrouw Assen (PvdA) vindt het goede het bestrijden van ongelijkheid. Er zijn heel veel cijfers over hoe slecht het gaat in bepaalde wijken, maar het toetsen moet niet met streefcijfers gebeuren. De heer De Vries (wethouder) reageert op de amendementen en moties.
Amendement 236 krijgt een positief advies. De mate waarin de beweging naar voren moet worden gerealiseerd, kan worden onderbouwd met cijfers, maar het gaat ook om duiding van cijfers en aanvullende kwalitatieve bronnen.
Motie 516 krijgt eveneens een positief advies. Het is goed om dit gezamenlijk te doen. Minder eens is de wethouder het met de overwegingen in de motie. Het lijkt nu alsof jeugdhulp en jeugdzorg tegenover elkaar staan.
Mevrouw Dada-Anthonij (D66) weet dat de doelstelling is om jeugdzorg en onderwijs samen te laten werken. Het is positief dat men samen de schouders eronder zet.
De heer De Vries (wethouder) vervolgt met motie 517. Die krijgt een positief advies, omdat die
voortbouwt op het participatieproces dat in relatie tot de nota is doorlopen. Een belangrijke volgende stap is om deze initiatieven gezamenlijk in dialoog brengen met de jeugdhulppartners.
Amendement 237 wordt ontraden. De nota gaat over opvoeden en opgroeien en daar horen geen