Jaarrekening 2025

Voorwoord Voor u ligt de Jaarrekening 2025 van de gemeente Urk. We rangschikken de resultaten binnen de vier programma's die opgenomen zijn in de Begroting 2025: Basis op orde, Wonen, Werken en Leven. We geven uitvoering aan de uitgangspunten van het coalitieprogramma Koersvast en Eensgezind en de Programmabegroting 2025-2028. Tussentijds is de begroting één keer gewijzigd op basis van de Tussenrapportage 2025. Urk groeit volop! Urk groeit volop. In 2024 verwelkomden we onze 22.000-ste inwoner. In 2025 passeerden we al de 22.500-ste inwoner. Op elk terrein wordt voortdurend gebouwd en ontwikkeld. Urk heeft ook een goede sociale infrastructuur. Ontwikkelingen Ook in 2025 hebben we ons ingezet om onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties en instellingen goed bij te staan en te ondersteunen. De oorlog in Oekraïne ging haar derde jaar in. De toegestroomde ontheemden vingen wij ook in 2025 gastvrij op. De kosten hiervan zijn vergoed door het Rijk. Ook in 2025 verrichtte onze organisatie weer extra inspanningen om de opvang in goede banen te leiden. In 2025 werden we evenals voorgaande jaren geconfronteerd met inflatie, algemene prijsstijgingen en stijgende lonen. De bijdrage die we van het Rijk ontvangen is onvoldoende om de stijgende kosten en door het Rijk opgedragen werkzaamheden te dekken.

Financiële ontwikkeling De jaarrekening sluit met een negatief resultaat van afgerond € 1.7 miljoen. Er zijn incidentele en structurele verschillen. De structurele verschillen leiden tot een structurele aanpassing van de Begroting bij de Kadernota 2027 en de Begroting 2027-2030. Na verwerking van de septembercirculaire 2025 werd uitgegaan van een nadelig saldo van € 1.4 miljoen. Het lager nadelig saldo is het resultaat van nadelen en voordelen. Voordelen waren er door onderschrijdingen op de budgetten voor personeel en inhuur, treasury, riolering, volksgezondheid en participatie toegang en eerste lijn. Nadelen deden zich voor bij bestuur, overhead, jeugdhulp en ruimte, bouwen en grondexploitatie. Tot slot Ook in 2025 hebben onze medewerkers zich met toewijding en ambitie ingezet om de door de raad vastgestelde begroting uit te voeren. Een welgemeend woord van dank richting al onze medewerkers en stagiaires is daarmee op zijn plaats. Ook de fijne en constructieve samenwerking met het gemeentebestuur maken deze inzet mogelijk. Onze gekozen bestuurders spreken uit, dat al het werk dat gedaan mocht worden voor de gemeenschap Urk heeft plaatsgevonden onder de onmisbare zegen van de Heere onze God. Hem zij alle lof en eer. Burgemeester en wethouders van Urk, B. Jaspers Faijer, burgemeester S. Roest, gemeentesecretaris

Inhoudsopgave Leeswijzer ..............................................................................................................................4 Financiële inleiding .................................................................................................................5 Resultaat jaarrekening 2025 ................................................................................................5 Programmaresultaten .........................................................................................................7 Programma's ..........................................................................................................................8 Programma Basis op orde ....................................................................................................9 Programma Wonen ...........................................................................................................16 Programma Werken ...........................................................................................................24 Programma Leven .............................................................................................................32 Paragrafen ............................................................................................................................40 Weerstandsvermogen en risicobeheersing

.........................................................................41 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................50 Financiering ......................................................................................................................54 Bedrijfsvoering ..................................................................................................................58 Verbonden partijen ............................................................................................................66 Grondbeleid ......................................................................................................................73 Lokale heffingen ................................................................................................................82 Openbaarheid ...................................................................................................................90 Jaarrekening .........................................................................................................................91 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling.............................................................91 Balans per 31 december 2025 ............................................................................................95 Toelichting op de balans

....................................................................................................97 Overzicht baten en lasten 2025 ........................................................................................114 Overzicht baten en lasten per taakveld 2025 .....................................................................115 WNT-verantwoording 2025...............................................................................................118 Rechtmatigheidsverantwoording......................................................................................119 Overige gegevens ................................................................................................................120 Bijlagen ..............................................................................................................................129 Afschrijvingstermijnen .....................................................................................................129 Investeringsoverzicht .......................................................................................................130 Incidentele baten en lasten ..............................................................................................136 Inkomensoverdrachten ....................................................................................................139 Beleidsindicatoren

..........................................................................................................142 SISA ................................................................................................................................144

3

Leeswijzer Opbouw van deze rapportage

Jaarverslag: Programma's De jaarstukken 2025 bestaan uit het jaarverslag over 2025 en de jaarrekening 2025. De programmabegroting 2025 bevat de beleidsdoelstellingen voor 2025. In deze jaarstukken 2025 geven wij per programma inzicht in de bereikte resultaten ten opzichte van de begroting. Financiële toelichting programma's Bij het onderdeel financiële toelichting programma worden per programma de financiële gevolgen van de wijzigingen ten opzichte van de tussenrapportage 2025 aangegeven. Financiële afwijkingen meer dan € 30.000 per programma Per programma worden de wijzigingen ten opzichte van de tussenrapportage 2025 groter dan € 30.000 toegelicht. Paragrafen In de paragrafen wordt per onderwerp ingegaan op de wettelijk verplichte onderwerpen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Weerstandsvermogen en risicobeheersing; Onderhoud kapitaalgoederen; Financiering; Bedrijfsvoering; Verbonden partijen; Grondbeleid; Lokale heffingen; Openbaarheid.

Jaarrekening 1. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling; 2. Balans per 31 december 2025; 3. Toelichting op de balans per 31 december 2025; 4. Overzicht baten en lasten 2025; 5. Overzicht baten en lasten per taakveld 2025; 6. WNT-verantwoording 2025; 7. Rechtmatigheidsverantwoording; Overige gegevens Bijlagen In de bijlage Investeringsoverzicht wordt per investeringsbudget uitgebreid informatie gegeven over de ruimte in het investeringsvoorstel, het jaar van afrekening en de huidige stand van zaken.

4

Financiële inleiding Resultaat jaarrekening 2025 De jaarrekening 2025 sluit met een nadelig resultaat van € 1.708.676,45 afgerond € 1.709.000. Hieronder treft u de samenvatting van het resultaat op hoofdlijnen aan (bedragen x € 1.000). In de eerste tabel zijn de voorstellen opgenomen die na de tussenrapportage door de raad zijn bekrachtigd en een financieel gevolg hebben in 2025. In de tweede tabel is een overzicht opgenomen van de verschillen per onderwerp. Omschrijving

Afwijking (x 1.000)

Gepresenteerd resultaat volgens Tussenrapportage 2025

-1.692

Mutaties na Tussenrapportage

242 -1.450

Progr.

Omschrijving Jaarrekeningresultaat volgens actuele begroting

BOO

Afwijking (x 1.000)

Voor-/ nadeel

-1.450

N

Toelichting

Personeel en inhuur

645

V

Het voordeel ontstaat door (langdurig) openstaande vacatures. Voor sommige vacatures is ingehuurd, maar niet voor allemaal. Hierbij wordt ook voor een beperkte periode ingehuurd. Per saldo zien wij een incidenteel voordeel van € 645.000. Dit voordeel beslaat de gehele organisatie.

Incidentele budgetten die niet uitgeput zijn.

1.577

V

Op 13 mei 2026 heeft uw raad het besluit genomen om incidentele budgetten waarvan de uitputting in 2026 plaatsvindt, naar 2026 over te hevelen.

N

Eind 2025 is bekend geworden dat de pensioenvoorziening voor wethouders (APPA) centraal bij het ABP wordt belegd. Dit is een wettelijke verplichting. Berekeningen laten zien dat de pensioenvoorziening van gemeente Urk niet voldoende is om bij het ABP onder te brengen. Daarom is een extra toevoeging vereist van ruim € 697.000. Deze was niet begroot.

Bestuur

-648

5

BOO

Overhead

-500

N

De overschrijding op overhead wordt veroorzaakt door een mix van verschillende overschrijdingen en onderschrijdingen op budgetten voor ondersteunende werkzaamheden. Deze budgetten zijn de afgelopen jaren niet meegegroeid met de omvang van de organisatie. Bij de kadernota 2027 worden budgetten structureel aangepast.

BOO

Financiën

390

V

Er is sprake van lagere rentelasten voor kortlopende leningen in combinatie met de ontvangst van niet begrote rente-inkomsten.

N

Er is sprake van een mix van voordelen en nadelen op budgetten die te maken hebben met ruimte, bouwen en grondexploitaties. Te denken valt aan hogere lasten voor het Energienet Urk en startersleningen.

WOON

Ruimte, bouwen en grondexploitatie

-241

WOON Riolering

302

V

Wij hebben meer ontvangen aan rioolrechten (€ 79.000) en minder dan begroot in de voorziening rioolfonds gestort (€ 196.000). Hierdoor is een voordeel ontstaan.

WOON Volksgezondheid

317

V

Het betreft hier een administratief voordeel als gevolg van een verschuiving binnen programma's.

N

De kosten van jeugdzorg stijgen landelijk. Ook op Urk. Binnen de jeugdzorg is er sprake van meerkosten op verschillende terreinen van jeugdzorg. Het gaat hierbij om de toegang en eerstelijnsvoorzieningen, lokale jeugdhulp in verschillende vormen maar ook regionale jeugdhulp.

V

Er zijn voordelen op verschillende budgetten, waaronder die voor vreemdelingenopvang, Algemeen maatschappelijk werk WMO en ondersteunende budgetten als ICT Sociaal domein.

Op 13 mei 2026 heeft u ingestemd met de overheveling van incidentele budgetten uit 2025 waarvan wij de werkzaamheden in 2026 uitvoeren. (€ 1.576.500). Daarnaast worden de gelden van de realisatiestimulans woningbouw aan de reserve grondzaken toegevoegd (€ 819.000). Bij de tussenrapportage was nog niet bekend dat deze gelden beschikbaar kwamen. Op 13 mei 2026 heeft u alsnog besloten dit bedrag aan de reserve grondzaken toe te voegen.

LEV

Jeugdzorg

LEV

Participatie, toegang en eerste lijn

-769

419

Reservemutaties

-2.274

N

Diverse overige verschillen

525

V

-1.709

N

Saldo van de jaarrekening

6

Programmaresultaten In het onderstaande overzicht wordt per programma voor de lasten en de baten inzicht gegeven in het verschil tussen de begroting, begroting na wijziging en de realisatie. De begrote en gerealiseerde onttrekkingen en stortingen worden in de reserves apart gepresenteerd van de programma's. Bij de afzonderlijke programma's wordt een nadere detaillering van de resultaten op de programmaonderdelen aangegeven. Bij de programma's worden de verschillen groter dan € 30.000 op productniveau toegelicht.

Programma (x 1.000)

Begroting primitief

na wijziging

realisatie

afwijking

Lasten Programma Basis op Orde

14.930

15.911

17.422

-1.511

Programma Wonen

21.317

35.176

21.449

13.727

Programma Werken

17.210

27.378

13.833

13.545

Programma Leven

24.227

32.943

33.536

-593

Totaal lasten

77.684

111.408

86.239

25.169

Programma Basis op Orde

47.659

49.933

50.775

-842

Programma Wonen

11.224

25.698

14.651

11.046

Programma Werken

12.849

22.230

9.986

12.244

Programma Leven

5.166

10.777

10.891

-115

Totaal baten

76.898

108.637

86.303

22.334

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

-786

-2.771

64

-2.835

Mutaties reserves

1.143

1.321

-1.772

3.093

357

-1.450

-1.709

259

Baten

Gerealiseerd resultaat

7

Programma's

8

Programma Basis op orde Inhoud • Bestuur • Burgerzaken • Overhead • Financiën • Crisisbeheersing en brandweer • Openbare orde en veiligheid • Mutaties reserves Wat wilden we bereiken? Weerbaar bestuur en ondermijning Ondermijning raakt de gemeentelijke organisatie, de raad, het college en de hele Urker samenleving. De aanpak hiervan verdient voortdurende aandacht. We investeren daar gezamenlijk in met verschillende stakeholders (politie, justitie, gemeente, bedrijfsleven, enz.). Het is belangrijk om voort te bouwen op de lijn die we de afgelopen jaren hebben ingezet, waaronder de implementatie van de Flevolandse norm. Aan de aanpak van de georganiseerde criminaliteit en ondermijning geven we hoge prioriteit. Dit wordt beschreven in het Integraal Veiligheidsbeleid. We werken in dit verband samen met de buurgemeenten en de politie. Plaatselijk wordt dit projectmatig opgepakt met het project Ondermijning en het project Weerbaar bestuur. Specifieke inzet is er op onder meer het gebied van jeugdhonken en horeca. Maar ook het toepassen van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) maakt daar onderdeel van uit. Zorg en Veiligheid In de afgelopen periode zijn er gesprekken geweest met verschillende ministeries.

In die gesprekken zijn de geschiedenis van Urk geschetst, de uitdagingen waar we als gemeenschap voor staan en is aangegeven wat we al doen om hiermee aan de slag te gaan. Hierbij is ingezoomd op de aanpak van de jeugdhonkenproblematiek, het omzetten van het IJslands preventiemodel/DURF! van project naar programma, de Persoonsgerichte aanpak (PGA) en de projecten Weerbaar bestuur en Ondermijning. Om deze zaken goed op te kunnen pakken, hebben de ministeries van Justitie en Veiligheid en Binnenlandse Zaken voor een periode van drie jaar (2022 - 2024) € 1.506.000 beschikbaar gesteld. Dit bedrag is onder meer ingezet om de kwartiermaker DURF!, de inzet op de PGA en de projectleiding van Verantwoord uitgaan te bekostigen. Om ervoor te zorgen dat deze inzet ook structureel wordt geborgd, is de vaste formatie met ingang van 1 januari 2023 uitgebreid met 1 fte adviseur Zorg en Veiligheid. Deze adviseur neemt de werkzaamheden van tijdelijke krachten op termijn over en zet deze voort. Daarbij geeft hijaandacht aan onderwerpen zoals de PGA, mensenhandel (arbeidsuitbuiting), huiselijk geweld, nazorg ex-gedetineerden en crisismeldingen en advisering met betrekking tot de WVGGZ. Investeren in de gemeentelijke organisatie Urk groeit en heeft veel ambities en uitdagingen. Daarbij komen veel nieuwe taken vanuit het Rijk op ons af of worden aan ons overgedragen.

De ambtelijke organisatie groeit mee om de dienstverlening aan de inwoners en bedrijven op het goede niveau voort te zetten en de ambities 9

te realiseren. Dit betekent dat is geïnvesteerd in onze organisatie. Organisatieonderdelen waar tekorten waren zijn weer op volle sterkte gebracht. We investeerden niet alleen in kwantiteit, maar ook in kwaliteit. Daarbij is ook rekening gehouden met en geïnvesteerd in ‘voeling’ met de lokale samenleving. Waar mogelijk is onderzocht of efficiënte samenwerking in de regio mogelijk is, waarbij de inbreng en autonomie van Urk zijn geborgd. Wat hebben we hiervoor gedaan? Versterking positieve initiatieven Veilig Uitgaan/Durf Met de implementatie van het honkenbeleid verdwijnen er ‘uitgaansmogelijkheden’ voor jongeren tussen de 14 en 18 jaar. De gemeente en Stichting Willem Hoekstra Fonds hebben ieder 200.000 euro gesubsidieerd voor nieuwe ‘positieve initiatieven’ voor deze doelgroep. Het geld voor de positieve initiatieven is bedoeld voor het stimuleren van nieuwe initiatieven en het bevorderen van een veiliger uitgaansleven/vrijetijdsbesteding. Deze subsidie is gericht op het ondersteunen van (uitgaans-)ideeën voor jongeren tussen de 14 en 18 jaar. In 2025 is er aan verschillende initiatieven subsidie verleend. Zo is onder andere subsidie verleend aan het koffieen thee café het Kuppien, een aantal feesten die georganiseerd zullen worden door Struners, jongerencentrum de Skuil en een loungeruimte bij Shapers Fitness.

Dit zijn initiatieven waarmee het doel, waarvoor deze subsidie in het leven is geroepen, wordt gerealiseerd. Organisatie van Flevopenningengala 2025 We hebben in 2025 intensief samengewerkt met Stichting Flevopenningen om het Flevopenningengala in onze gemeente te organiseren. Door trieste omstandigheden werd het gala uitgesteld. Extra kosten konden niet geheel worden voorkomen. Deze heeft de gemeente op zich genomen. Ondanks het uitstel werd het een sterk en goed bezocht evenement. We konden Urk en haar bedrijfsleven zichtbaar maken voor een breed regionaal publiek. Het thema Touch of Blue benadrukte onze maritieme en economische identiteit. Ook lokale en sociale partners kregen een podium, waardoor we samen konden laten zien hoe breed en veerkrachtig onze economie en gemeenschap is. Wij brachten de organisatie verder op orde Aanpassing huisstijl en logo In 2025 is de nieuwe huisstijl ingevoerd. Daarnaast is het vernieuwde gemeentewapen aangevraagd. Dit is opgepakt naar aanleiding van een motie (raad 29 juni 2023) of er aanpassingen in het gemeentelijke logo en de huisstijl nodig waren. Hiermee past het beeldmerk en de huisstijl van de gemeente Urk weer bij de huidige tijd. De structurele gevolgen (aanpassingen website, applicaties, kleding, auto’s, kantoorartikelen, bekers, meubilair) zijn zoveel mogelijk opgevangen in bestaande budgetten.

Voor de incidentele kosten is € 50.000 beschikbaar gesteld. Hiervan is 25.000 gebruikt. De overige 25.000 is overgeheveld naar 2026 voor de invoering van het gemeentewapen. De reden hiervoor is dat het gemeentewapen in december 2025 is goedgekeurd. De gevolgen daarvan worden in 2026 uitgevoerd (o.a. wapen op ambtsketen, in raadszaal, aan het gemeentehuis).

10

Communicatie veiligheid Veiligheid doen we samen. Belangrijk hierbij is dat er met de inwoner over veiligheid wordt gecommuniceerd. Dit kan in de vorm van campagnes. In 2025 is hiervoor een structureel budget van € 15.000 in de begroting opgenomen. Voor dit budget is de publiekscampagne ‘Urk met en voor elkaar’ ontwikkeld en is gestart met een campagne Meld Misdaad Anoniem. Beide campagnes lopen in 2026 door. Contractmanagementsysteem In 2025 is er veel informatie over de invulling van contractmanagement(systemen) verzameld. Op basis van de informatie is beleid opgesteld voor de inrichting van contractmanagement en contractbeheer. Er is een werkgroep opgericht worden om tot een passend integraal contractbeheersysteem en contractmanagementsysteem te komen. Aanpassing formatie Uitbreiding formatie Inkoop Inkoop en aanbesteden is een steeds belangrijker thema binnen de regelgeving. Dit komt mede tot uitdrukking in de rechtmatigheidsverantwoording. Het volgen van Europese wetgeving vereist kennis en kunde. Ook circulair inkopen en het invoeren van social return of investment (SROI) zijn onderwerpen die binnen inkoop speelden. De benodigde verhoogde capaciteit is in 2025 gerealiseerd. Uitbreiding formatie Bouwen wonen en toezicht Als gevolg van de invoering van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging is een bescheiden uitbreiding van werkzaamheden voorzien (0,17 fte).

In 2025 is dit nog niet ingevuld; dit wordt op een natuurlijk moment ingezet. Uitbreiding formatie regiosamenwerking crisisbeheersing In 2025 is de samenwerking met de gemeentes Dronten en Noordoostpolder op het gebied van crisisbeheersing verkend. Wij zetten 1 fte gezamenlijk in op advisering en uitvoering van taken met betrekking tot de Veiligheidsregio en Crisisbeheersing. Voor Urk betekent dit 0,33 fte. Dit wordt later op een natuurlijk moment ingevuld. Uitbreiding formatie Team veiligheid Vanaf begin 2025 is de formatie en de bezetting bij het team Veiligheid op orde gebracht en kunnen de taken naar behoren worden uitgevoerd. Invoering nieuw functiewaarderingsysteem In plaats van overstappen naar een nieuw functiewaarderingsysteem (HR21), wat in eerste instantie de bedoeling was, is ervoor gekozen om het huidige functiewaarderingsysteem VBalans te actualiseren. De kosten hiervoor liggen aanmerkelijk lager dan overstappen op een nieuw systeem, ook qua inzet vanuit HR wordt hiervoor veel minder gevraagd. V-Balans is een goedgekeurd systeem vanuit onze cao. Met het actualiseren van V-Balans kunnen we weer vijf jaar vooruit met dit systeem.

11

Onderhoud wagenpark Urk groeit en daarmee groeit ook Wijkbeheer. Daarvoor zijn goede tractiemiddelen nodig. Met een structurele stijging van € 20.000 is het onderhoudsabonnement voor de nieuwe veegmachine in het budget opgenomen en daardoor meer in evenwicht gebracht met de structureel te verwachte onderhoudslasten aan het wagenpark.

12

Financiële toelichting programma: Basis op orde Programma Basis op Orde (x € 1.000)

Begroting Primitief

Na wijziging

Realisatie

Afwijking

Lasten

Bestuur

1.394

1.454

2.118

-664

Burgerzaken

707

827

749

78

Overhead

10.008

10.633

11.469

-836

Financiën

261

422

600

-178

Crisisbeheersing en brandweer

1.452

1.352

1.342

10

Openbare orde en veiligheid

1.108

1.223

1.145

78

Totaal lasten

14.930

15.911

17.422

-1.511

Bestuur

18

18

21

3

Burgerzaken

330

406

451

45

Overhead

130

285

529

244

Financiën

47.181

49.224

49.763

539

Crisisbeheersing en brandweer

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Openbare orde en veiligheid

-ㅤ

-ㅤ

11

11

Totaal baten

47.659

49.933

50.775

842

Gerealiseerd resultaat vóór reserves

32.729

34.023

33.353

-670

Mutaties reserves

1.143

1.321

-1.772

-3.093

Gerealiseerd resultaat ná reserves

33.872

35.344

31.581

-3.763

Baten

13

Financiële afwijkingen: meer dan € 30.000, programma Basis op orde Basis op orde Subprogramma

Taakveld

lasten

V/N

-4.406.906 Afwijkingen < 30.000 Bestuur

Bestuur

baten

V/N

13.060

-3.683 N

-5.459 N

-663.774 N

2.667

V

Eind 2025 is bekend geworden dat de pensioenvoorziening voor wethouders (APPA) centraal bij het ABP wordt ondergebracht. Dit is een wettelijke verplichting. Berekeningen laten zien dat de pensioenvoorziening van gemeente Urk niet voldoende was om bij het ABP onder te brengen. Daarom is een extra toevoeging vereist van ruim € 697.000. Mutaties reserves

Mutaties reserves

-1.445.968 N

-828.507 N

Op 14 mei 2026 heeft u ingestemd met de overheveling van incidentele budgetten uit 2025 waarvan wij de werkzaamheden in 2026 uitvoeren. (€ 1.576.500). Daarnaast worden de gelden van de realisatiestimulans woningbouw aan de reserve grondzaken toegevoegd. Bij de Tussenrapportage was nog niet bekend dat deze gelden beschikbaar kwamen. Burgerzaken

Burgerzaken

78.384

V

45.097

V

-836.132 N

244.453

V

Aan personele lasten en inhuur hebben wij minder uitgegeven dan begroot (€ 71.000). Wij hebben meer leges voor bijvoorbeeld reisdocumenten ontvangen dan begroot (€ 37.000).

Overhead

Overhead

In 2025 is er relatief veel verloop geweest binnen een aantal teams. Zoals ook de landelijke trend laat zien zijn openstaande functies lastig te vervullen en zijn wij genoodzaakt om in te huren om de werkzaamheden voort te kunnen zetten. Het betreft hier functies binnen het domein bedrijfsvoering als Planning & Control, HRM, informatie, Belastingen en Communicatie. De begrote salarislasten zijn niet toereikend om "duurdere" inhuur te bekostigen. Per saldo hebben wij meer uitgegeven (€ 307.000). De risico van het onbemand laten van deze functies hebben wij te groot geacht. Daarnaast zijn binnen het domein berdrijfsvoering overschrijdingen en onderschrijdingen geweest van in totaal € 528.000. Grotere posten hiervan zijn: automatiseringskosten (€ 425.000), niet begrote toevoeging aan een voorziening (€ 137.000), meerkosten reiskostenvergoeding voor medewerkers (€ 129.000). Ook hadden wij hogere lasten voor de accountant (€ 20.000), bedrijfsarts en bedrijfsmaatschappelijk werk (€59.000) en onderhoudskosten van ons vastgoed (€ 63.000). Daarnaast hadden wij meerkosten aan ons wagenpark (€ 54.000) en waren wij genoodzaakt om meer juridische kennis in te huren (€ 35.000). Tenslotte waren er nog een groot aantal kleinere overschrijdingen binnen overheadbudgetten met een totaalbedrag van € 194.000. Wij constateren dat verschillende budgetten structureel te laag zijn begroot.

Hiervoor hebben wij bij de Kadernota 2027 extra budget gevraagd onder het onderdeel autonome ontwikkelingen. Tegelijkertijd zijn er ook meevallers geweest. Vrijval van stelposten (€ 357.000), minder opleidingskosten (€ 90.000), Ook het budget Wet open overheid liet een onderschrijding zien (€ 141.000). Financiën

Treasury

-162.386 N

278.604

V

In 2024 en 2025 heeft een onderzoek plaatsgevonden door de belastingdienst naar de juistheid en volledigheid van de btw-aangiften. Uit het rapport blijkt dat veel zaken goed gaan, maar op enkele kleinere onderdelen kunnen verbeteren. De bijbehorende correcties zijn verantwoord binnen treasury. Het betreft zowel lasten (€ 280.000) als baten (€ 171.000). Per saldo moesten wij € 90.000 meer afdragen. Tegelijkertijd hebben wij onze fiscale kennis blijvend versterkt zodat wij in de toekomst fiscaal juist handelen. Daarnaast hebben wij minder dan begroot aan rente betaald (€ 269.000), waardoor we per saldo ook minder rente toerekenen aan producten elders in de begroting € 150.000).

14

In 2025 hebben wij rente ontvangen op onze rekening courant bij het ministerie van Financien. Deze rente was niet begroot € 129.000) Financiën

Algemene en overige uitk. gemeentefonds

- N

86.676

V

-1.449.863 N

1

V

Bij de decembercirculaire vanuit het Rijk is nog een bedrag van € 86.000 meer ontvangen. Financiën

Overige baten en lasten

Op dit taakveld wordt het verwachte negatieve resultaat van de gemeente Urk begroot. Aangezien er geen realisatie plaatsvindt op dit product, leidt dit tot een verschil. Financiën

Vennootschapsbelasting (VpB)

-1.977 N

178.706

V

In het kader van de grondexploitaties zijn aanvullende correctie aangiften vennootschapsbelasting gedaan. Dit leidt tot een ontvangst van eerder betaalde voorlopige aanslagen vennootschapsbelasting over de jaren 2021, 2022 en 2024 (€ 178.000). Openbare orde en veiligheid

Openbare orde en veiligheid

78.493

V

10.823

V

Ondanks dat er is ingehuurd, zijn er lagere personeelskosten als gevolg van een aantal vacatures. (€ 32.000). In het kader van positieve initiatieven is minder uitgegeven (€ 20.000). Daarnaast is minder dan begroot uitgegeven voor de wettelijke bescherming van dieren (€ 14.000) en aan algemene uitgaven in het kader van openbare orde en veiligheid (€ 12.000). In de begroting houden wij geen rekening met opgelegde en ontvangen dwangsommen. Daarom is elke ontvangst meer dan begroot. (€10.000).

15

Programma Wonen Inhoud • Wegen en verkeer • Openbaar vervoer • Volksgezondheid • Riolering • Afval • Milieubeheer • Begraafplaatsen • Ruimte, bouwen en grondexploitatie Wat wilden we bereiken? Wonen Het creëren van voldoende en kwalitatief goede woonruimte is een belangrijke opgave voor de komende jaren. We willen de ruimte rondom Urk benutten voor het bouwen van woningen om bij te dragen aan de verlichting van de woningnood. We monitoren hiervoor de woningproductie en actuele behoefte van de verschillende doelgroepen. We stellen waar en wanneer nodig bij. Door het ontwikkelen van een visie en strategie voor bestaande inbreidlocaties kijken we waar slimme samenvoegingen van bestemmingen mogelijk zijn (denk aan cultuur, vrijetijdsbesteding, enz.) om de sociale samenhang te bevorderen. Hierbij is aandacht voor goedkopere woningen en kleinere woningen voor de verschillende doelgroepen, zodat ook de doorstroom op gang komt. We zoeken naar financiële instrumenten en marktpartijen die kunnen helpen in het aandragen van alternatieven om starterswoningen toegankelijk en bereikbaar te maken voor de doelgroep. Voor alternatieve woonoplossingen voor betaalbaar wonen, zoals bijvoorbeeld huurkoop, zoeken we partners die dit kunnen realiseren. De problematiek rondom de huisvesting van arbeidsmigranten wordt aangepakt.

We dringen de bezetting van de reguliere woningvoorraad door arbeidsmigranten terug. Daarnaast moet huisvesting van arbeidsmigranten voldoen aan (sociale) standaarden waar door de gemeente op toegezien wordt. We hebben daarbij oog voor de sociale en economische problematiek rondom arbeidsmigranten. Oude Dorp We stellen een gebiedsvisie op voor het Oude Dorp. Dilemma’s rond de betaalbaarheid van (onderhoud van) woningen, de duurzaamheidsopgave en het beschermd dorpsgezicht van Urk worden bespreekbaar gemaakt en aangepakt. De verkeersveiligheid en leefbaarheid moeten worden bevorderd en beschermd, met respect voor geschiedenis en cultuur. Het reguleren van het autoverkeer en het autoluw maken staan hierbij centraal. Verkeer Door de groei van Urk neemt ook het aantal verkeersbewegingen naar en binnen ons dorp toe. Om dit in goede banen te leiden wordt de komende jaren de verkeershoofdstructuur verbeterd, onder andere door het realiseren van de Spuiweg. Goede bereikbaarheid van Urk met het OV blijft belangrijk. Een goede verbinding tussen Urk en Lelystad heeft prioriteit.

16

Milieu Met het oog op de nieuwe Omgevingswet (OW) wordt bestaand beleid aangepast of nieuw beleid ontwikkeld. Het doel daarbij is de goede kwaliteit van het Urker milieu te behouden dan wel te verbeteren. Daarbij dient het lokale beleid erop gericht te zijn om duurzaam en gezond te kunnen blijven wonen, werken en verblijven op Urk. Dit binnen de kaders van onze Omgevingsvisie en voor de milieuaspecten zoals bodem, lucht en geluid. Voor deze aspecten zijn landelijke, regionale en (enkele) lokale kwaliteitsnormen vastgelegd. Voor een gezonde leefomgeving dient de gangbare situatie binnen deze normen te vallen en over het algemeen is dat ook het geval op Urk. Duurzaamheid De komende jaren wordt de door de raad vastgestelde duurzaamheidsvisie uitgevoerd. De thema’s hierbij zijn: energie, circulaire economie, klimaatadaptatie en mobiliteit. Deze thema’s worden uitgewerkt op de verschillende beleidsterreinen. Bij het vraagstuk van de energietransitie kijken we nadrukkelijk breder dan alleen wind en zon. Ook alternatieve bronnen moeten in een evenwichtige energiemix worden opgenomen. Omgevingswet Met de Omgevingswet wil de overheid de regels voor ruimtelijke ontwikkeling en milieu vereenvoudigen en samenvoegen. Zodat het bijvoorbeeld makkelijker is om bouwprojecten te starten. De start van de Omgevingswet is ingegaan op 1 januari 2024.

De verdere implementatie en inbedding in de gemeente en de gemeentelijke organisatie krijgt in deze raadsperiode haar beslag. Ook na inwerkingtreding van de wet is er de komende jaren nog veel werk te verzetten. Wat hebben we hiervoor gedaan? Beheer openbare ruimte De gemeente streeft naar leefbare wijken. Het beheer van de openbare ruimte heeft hier directe invloed op. Het dagelijks beheer van openbare verlichting, groen, riolering, bruggen en wegen is uitgevoerd. Het afgelopen jaar zijn er ook diverse vervangingsopgaven uitgevoerd zoals de reconstructie van de Singel en het project Molenkamp. Beheer openbare ruimte algemeen Ten behoeve van de professionalisering van beheer hebben we in 2025 een start gemaakt met het duidelijker groeperen van de onderdelen die we beheren. Hiermee is de eerste stap gezet richting het werken op basis van assetmanagement. Dit helpt ons om het beheer nog beter op orde te krijgen en te houden. Beheer openbare ruimte spelen We hebben het Beleidsplan “Samen naar buiten - Spelen, sporten en ontmoeten in de openbare ruimte 2025-2035” afgerond. Uw raad heeft dit plan in november 2025 vastgesteld. Beheer openbare ruimte Herdenkingsmonument bommenwerper ED-333 Tijdens de raadsvergadering van 28 maart 2024 heeft de voltallige raad de straatnamencommissie verzocht om een straat te vernoemen naar Samuel Lorne McBurney.

Hij was piloot van de, boven de Zeeheldenwijk, neergeschoten Lancaster bommenwerper. Er is 17

echter uiteindelijk gekozen voor de oprichting van een herdenkingsmonument voor de bommenwerper ED333. Dit monument is in april 2025 geplaatst op de rotonde van de Zeeheldenwijk. Parkmanagement bedrijventerrein Port of Urk en overgangszone Zeeheldenwijk Voor het bedrijventerrein Port of Urk en de overgangszone Zeeheldenwijk is verplicht parkmanagement ingesteld. De Stichting Parkmanagement fungeert hierbij als uitvoeringsorgaan voor collectieve diensten zoals beveiliging, inkoop en onderhoud. Het doel is het borgen van de beeldkwaliteit, veiligheid en economische waarde van het terrein op de lange termijn. Het groenbeheer van de openbare ruimte, met uitzondering van bomen, draagt de gemeente over aan deze stichting. De gemeente participeert in het stichtingsbestuur om zo invloed uit te (kunnen) oefenen op de operationele uitvoering. Voor de start van parkmanagement heeft de gemeente 100.000 euro gereserveerd. Dit bedrag kon in 2025 nog niet overgedragen worden, omdat de stichting nog niet volledig was opgericht. Dit is inmiddels wel het geval (2026). Project verbeteren biodiversiteit De raad heeft tijdens de raadsvergadering van 2 oktober 2025 besloten dit project per direct stop te zetten. Vandaar dat dit project niet is gerealiseerd.

Verbeteren verlichting zebrapaden in Urk In 2025 is er op acht locaties, verdeeld over de straten, De Nagel, De Ransuil, De Kotter en Oslolaan, verlichting boven de zebrapaden verbeterd. De kosten hiervoor bedroegen ongeveer €92.000,-. Bospad In overleg met Flevolandschap is in 2025 het bospad gerealiseerd en in gebruik genomen. Zwemsteigers Op basis van een motie bij de jaarrekening 2023 is een investeringsbudget van € 100.000 goedgekeurd voor de aanleg van zwemsteigers. Echter, de realisatie van een buitendijkse zwemsteiger kost een veelvoud van het beschikbaar gestelde bedrag. Er is daarom, via een voorstel in de kadernota 2026, besloten om geen zwemsteiger aan te leggen. Omgevingswet Omgevingswet: Uitwerking / actualiseren omgevingsvisie In 2025 hebben we de huidige ambities voor de verschillende gebieden binnen Urk naast de ambities uit de omgevingsvisie 2021 gelegd. Zo is gekeken naar de gebiedsontwikkelingen, Oud Urk, de noordrand van de Staartweg en de Sportboulevard. We werken aan een vertaling van deze gemeentelijke ambities in een plan M.E.R. (een milieu-effect-rapportage). Sinds 2026 werken we aan een actualisatie van de Omgevingsvisie in tekst en beeld.

18

Omgevingswet: Omgevingsplan In 2025 is het regieteam Omgevingsplan voortvarend aan de slag gegaan met het opstellen van het gemeentelijke omgevingsplan. Dit plan vervangt alle oude bestemmingsplannen en regels tot één samenhangend plan voor de fysieke leefomgeving. Het regieteam wordt gevormd door medewerkers van teams (Vergunningverlening, Geo, Ruimtelijke Ordening en Milieu). Daarnaast is er een flexibele schil van specialisten binnen de ambtelijke organisatie (zoals evenementen en handhaving). We hebben gewerkt aan het thematische deel van het Urker omgevingsplan. Dit deel bevat bijvoorbeeld regels over archeologie en ruimtelijke kwaliteit. Deze regels gelden dan ook direct voor de rest van het gemeentelijke grondgebied. We nemen de gemeenteraad na de verkiezingen graag mee in de voordelen van deze nieuwe werkwijze. De eerste thematische delen leggen wij in 2026 voor aan uw raad. Budget advisering commissie Vanaf 1 januari 2025 zijn de beleidsregels ruimtelijke kwaliteit Urk van toepassing. De adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit adviseert sindsdien over de bouwplannen in de nieuwbouwwijken en het Oude dorp. Ook beoordeelt de commissie of de ingediende bouwplannen voor de bestaande wijken en de bedrijventerreinen voldoen aan de gestelde criteria. In 2025 heeft de adviescommissie 26 keer vergaderd en 232 adviezen uitgebracht.

Ook was er in 2025 aandacht voor de (goede) samenwerking in afstemming binnen Ruimtelijke Ordening. Het ging dan vooral over de stedenbouwkundige- en beeldkwaliteitsplannen voor de nieuw te ontwikkelen gebieden. Duurzaamheid De gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen zijn integraal onderdeel van de omgevingsvisie Urk. De thema’s zijn: energie, circulaire economie, klimaatadaptatie en mobiliteit. Het vastgestelde Omgevingsprogramma Duurzaamheid 2024-2028 geeft invulling aan deze ambitie. Hierin is concreet beschreven wat we voor de verschillende thema’s gaan doen. In 2025 lag de focus op de oprichting van Energienet Urk B.V. Hiermee kunnen wij een warmtenet voor de nieuwe gebieden vormgeven. Daarnaast werden er plannen uitgewerkt om dit ook voor de bestaande woonwijken uit te rollen. Er is op verschillende fronten aan verduurzaming gewerkt, zoals, de fietscampagne voor duurzame mobiliteit, de isolatie-actie en er is een project opgestart om binnen onze aanbestedingen meer circulair in te kopen. Milieu: Vet problematiek In 2025 zijn wij een project gestart om beter grip te krijgen op “vet” lozingen op het gemeentelijk rioolstelsel van de bedrijventerreinen. Dit doen wij samen met de OFGV en het Waterschap. Vooral visvet zorgt voor veel problemen en brengt schade toe aan het riool en de zuivering in Tollebeek. Dit project wordt in 2026 voortgezet.

Duurzaamheid: Energietransitie De vervolgonderzoeken voor bestaand voor bestaand zijn uitgevoerd en zijn vastgesteld in de raadsvergadering van december 2025. Een warmtenet voor de bestaande gebouwen op Urk (m.u.v. het Oude Dorp) wordt nog steeds als de meest kansrijke oplossing gezien. Het is de best mogelijke oplossing voor de warmtetransitie, met de laagste maatschappelijke kosten.

19

Energienet Urk B.V. is opgericht om de warmtelevering voor de nieuwste woningen in de Zeeheldenwijk te realiseren. De gemeente is voor 51% aandeelhouder in het warmtebedrijf Energienet Urk. B.V. en houdt zo regie. Duurzaamheid: Grondstoffen In 2025 hebben we verschillende verbeteringen doorgevoerd wat betreft het inzamelen van afval en grondstoffen. Door het chippen van de restafvalcontainers worden de onbetaalde spookcontainers niet meer geleegd. Sinds het najaar van 2025 is de GRIP-wagen in gebruik op Urk. Bij dit GRondstoffen Inlever Punt (GRIP) kunnen kleine hoeveelheden grondstoffen ingeleverd worden. Dit alles draagt eraan bij dat inwoners en bedrijven steeds beter afval en grondstoffen scheiden. Zo is de kwaliteit van het ingezamelde groente-, fruit en tuinafval verbeterd. De hoeveelheid ingezameld restafval per inwoner per jaar is zelfs gedaald van 188 kilogram in 2024 naar 146 kilogram in 2025. Gebouwenbeheer In 2025 is er onafhankelijk onderzoek uitgevoerd naar de oorzaak van het loslaten van een groot aantal (perron) vloertegels van zwembad ’t Bun. Hierover zijn gesprekken gevoerd met de aannemer met het oog op de aansprakelijkheidsstelling. Verschillende factoren lagen ten grondslag aan de oorzaak. De temperatuurverlaging tijdens de Corona-periode bleek de hoofdoorzaak. Met behulp van juridische ondersteuning, is in gezamenlijk overleg een deal tot stand gekomen.

Uitvoering van het herstelwerk zal in de zomer 2026 plaatsvinden. Met de aannemer is een vaststellings overeenkomst gesloten. Er zijn twee objecten gesloopt; de “oude” brandweerkazerne op de Noord en een boerderij aan de domineesweg op Port of Urk. Het gemeentehuis heeft een inpandige upgrade gekregen. De hal is getransformeerd tot een open, klantvriendelijke entree. Dit bevordert het klantcontact met de inwoners. Ook de raadzaal is compleet vernieuwd en voldoet weer aan de moderne eisen van deze tijd. Het meubilair en de technniek (licht en geluid) is robuust en toekomstbestendig. Gebouwenbeheer: Nieuwbouw gemeentewerf Dit project heeft in het voorjaar van 2025 enkele maanden vertraging opgelopen. Dit had te maken met de cultuurhistorische waarde van deze kavel in relatie tot het beeld- kwaliteitsplan van Port of Urk. Na ingrijpende aanpassing van het schetsontwerp, ligt er nu een voorlopig ontwerp (VO). Op basis van het VO en de daarop gebaseerde kostenbegroting is er in december een positief raadsbesluit genomen met een bezuinigings-opgave van 5%. Gebouwenbeheer: Vernieuwing sanitaire unit Wijk 1-47 Eind 2025 is de renovatie van de sanitaire unit, in samenwerking met 1op1 architectuur, verder ontwikkeld. Het definitieve ontwerp wordt in april/mei 2026 gerealiseerd. Zo kan het gebouw nog voor het toeristisch hoogseizoen in gebruik worden genomen.

Gebouwenbeheer: planmatig onderhoud In 2025 is er planmatig onderhoud uitgevoerd volgens onze meerjaren-onderhoudsplanning (MJOP). Het voegwerk van museum Het Oude Raadhuis is hersteld. Ook de muurankers zijn hersteld en in verbinding gebracht met de vloerbalken. We hebben bij verschillende

20

gemeentelijke gebouwen ledverlichting aangebracht. Hiermee geven wij invulling aan de duurzaamheidsopgave uit ons MJOP. Gebouwenbeheer: gymzaal in de Oranjewijk Er wordt een gymzaal gebouwd in de Oranjewijk ten behoeve van het primair onderwijs. De Harmpje Visserschool is hoofdgebruiker, de Petrus Dathenusschool is nevengebruiker. Het gebouw is in 2025 in samenwerking met een lokale architect uit Urk ontwikkeld. De aanbesteding en start werkzaamheden volgen begin 2026. De bouwbedrijven zijn allemaal lokale bedrijven. De oplevering staat gepland eind december 2026. Gebouwenbeheer: Sporthal de Compagnie in de Zeeheldenwijk Voor de bouw van sporthal De Compagnie in het centrumgebied van de Zeeheldenwijk zijn al verschillende stappen gezet. We hebben eerst de programma’s opgesteld die nodig zijn voor de ontwikkeling van de sporthal. Hierin staat hoe en door wie de sporthal gebruikt gaat worden. Ook is er een bouwtechnisch Programma van Eisen opgesteld als ook een ruimtelijk programma. Daarmee kijken we of alle plannen en wensen passen binnen de beschikbare ruimte. Voor de exploitatie hebben wij ook een plan opgesteld, inclusief begroting. Dit geeft inzicht in de kosten en opbrengsten van de nieuwe sporthal. De aanbesteding voor een Design & Build-contract is inmiddels gestart. Er zijn drie aannemers geselecteerd die een plan mogen indienen.

Ter voorbereiding van dit project hebben we een sporthal in Borger bezocht. Deze sporthal lijkt in vele opzichten op De Compagnie. We hebben gekeken naar de bouw en inrichting. Dit is als erg leerzaam ervaren. In december heeft de raad een investeringskrediet beschikbaar gesteld voor de bouw van de sporthal. Hiermee is het project financieel mogelijk gemaakt.

21

Financiële toelichting programma: Wonen Programma (x 1.000)

Begroting Primitief

Na wijziging

Realisatie

Saldo

Lasten Wegen en verkeer

3.873

3.682

3.767

-85

Openbaar vervoer

4

7

15

-8

Volksgezondheid

2.253

2.343

2.499

-156

Riolering

1.831

1.812

1.614

198

Afval

2.050

2.050

2.060

-10

Milieubeheer

2.050

3.082

2.889

193

506

462

476

-14

Ruimte, bouwen en grondexploitatie

8.750

21.739

8.128

13.610

Totaal lasten

21.317

35.176

21.449

13.727

Wegen en verkeer

109

119

237

118

Openbaar vervoer

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Volksgezondheid

15

15

374

359

Riolering

2.356

2.359

2.438

79

Afval

2.476

2.524

2.548

24

Milieubeheer

323

1.237

1.020

-217

Begraafplaatsen

400

400

471

71

Ruimte, bouwen en grondexploitatie

5.545

19.044

7.563

-11.481

Totaal baten

11.224

25.698

14.651

-11.046

Gerealiseerd resultaat vóór reserves

-10.093

-9.479

-6.798

2.681

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-10.093

-9.479

-6.798

2.681

Begraafplaatsen

Baten

Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat ná reserves

22

Financiële afwijkingen: meer dan € 30.000, programma Wonen Wonen Subprogramma

Taakveld

lasten

V/N

13.727.383 Afwijkingen < 30.000

-18.139 N

baten

V/N

-11.865.411 23.957 V

Wegen en verkeer Verkeer en vervoer -85.233 N 118.458 V Het nadeel op de lasten wordt voornamelijk veroorzaakt door twee onderhoudsprojecten (Nijverheidspad en Nink), waar meer werkzaamheden nodig waren dan vooraf ingeschat (€ 87.000). Bij de verlichting waren dit jaar veel schades die hersteld moesten worden. Aangezien deze verhaald konden worden stijgen ook de baten (€ 55.000). Ook is er meer dan gemiddeld aan onkruid bestreden (€ 35.000) en hadden de bruggen meer onderhoud nodig, dan vooraf voorzien (€ 43.000). Naast deze nadelen waren er ook voordelen bij onderhoud wegen (€ 73.000), verkeersmaatregelen (€ 27.000) en minder dan begrote kosten voor onderzoeken voor de ontsluitingsweg (€ 33.000). Naast de eerder genoemde verhaalde schades (€ 55.000) hebben wij meer aan leges ontvangen voor vergunningen (€ 24.000) en hebben wij meer specifieke kosten kunnen laten vergoeden (€ 29.000). Volksgezondheid Volksgezondheid -156.230 N 359.287 V In het kader van de jeugdgezondheidzorg en verslavingszorg hebben wij meer dan begroot uitgegeven (€ 157.000). Daarnaast hebben wij vanuit het Regionaal Werkbedrijf Flevoland een bedrag ontvangen (€ 60.000) en vanuit specifieke uitkeringen gelden ontvangen. Deze laatste post was begroot bij programma Leven (sportbeleid en activering) (€ 311.000). Riolering Riolering 198.056 V 79.138 V Riolering is een gesloten stelsel.

De lasten in 2025 zijn lager dan begroot, waardoor er minder dan begroot naar de voorziening worden gebracht. (€ 196.000). Daarnaast hebben wij meer aan rioolheffing ontvangen dan begroot (€ 79.000). Milieubeheer Milieubeheer 192.914 V -216.768 N De kosten voor het bestrijden van energiearmoede was hoger (€ 32.000). Daartegenover stonden lagere lasten in het kader van duurzaamheid (€ 50.000) en wet milieubeheer (€ 43.000). Ook hebben wij minder dan begroot uitgegeven in het kader van de landelijke subsidieregeling CDOKE (€ 159.000). Het gevolg van de lagere uitgaven voor CDOKE is dat wij ook minder subsidie hiervoor kunnen verantwoorden dan begroot (€ 156.000). In het kader van verduurzaming van woningen hebben wij meer gelden vanuit het Rijk ontvangen dan begroot (€ 62.000). Begraafplaatsen Begraafplaatsen en crematoria Wij hebben meer ontvangen dan begroot aan begraafrechten (€ 70.000)

-14.032 N

70.787 V

Ruimte, bouwen en grondexploitatie Ruimte en leefomgeving Wij hebben meer ontvangen in het kader van anterieure overeenkomsten.

10.976 V

31.136 V

Ruimte, bouwen en grondexploitatie Grondexpl. (niet-bedrijventerreinen) 12.694.168 V -11.694.581 N Het voordeel op de lasten en het nadeel op de baten moeten in samenhang worden bezien. Per saldo betreft het hier € 1.000.000. Voordelig. Begroot was een afboeking van de boekwaarde van een terrein (€ 635.000). Bij nadere beoordeling door de externe accountant was een afboeking niet nodig, waardoor een voordeel ontstaat. Het resterend verschil betreft voordelen op de exploitatie van gronden (€ 273.000) en revitaliseren van Lemsterhoek (€ 80.000) ten opzichte van de begroting. Ruimte, bouwen en grondexploitatie Wonen en bouwen 904.905 V -636.825 N Het voordeel op de lasten en het nadeel op de baten moeten in samenhang worden bezien. Per saldo betreft het hier € 268.000. Voordelig. Wij hebben een voordeel op de salarislasten en inhuur (€ 113.000) en doorbelaste voorgeschoten kosten voor Energienet Urk BV (€ 317.000). Tenslotte hadden wij hogere lasten in het kader van de energie en watervoorziening als randvoorwaarde voor de bouw van woningen (Netcongestie, waterproblematiek en energienet Urk (Gemeentelijk deel) (€ 109.000).

23

Programma Werken Inhoud • Havens en waterwegen • Fysieke bedrijfsinfrastructuur • Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen • Economische promotie • Onderwijs Wat wilden we bereiken? Strategie en visie De komende jaren ontwikkelen we bedrijventerrein Port of Urk. Het omgevingsprogramma Economie en de Visie op bestaande bedrijventerreinen zijn hiervoor de basis. Ook een nieuwe omgevingsvisie voor Recreatie en Toerisme zal het licht zien. Vestigingsbeleid De komende jaren willen we een integraal vestigingsbeleid vormgeven voor alle bedrijfsterreinen. Port of Urk gaan we invullen met het juiste bedrijf op de juiste plaats. Dat willen we uitbreiden naar de andere bedrijventerreinen. Ook hebben we bijzondere aandacht voor het parkeren van vrachtwagens. Daarnaast is een goede energie- en watervoorziening belangrijk. Initiatieven van ondernemers die hun afhankelijkheid op deze gebieden reduceren ondersteunen we. Zeker als hier ook aandacht bij is voor de circulaire economie. Maritiem Urk is een maritieme hotspot in Europa. De aanleg van Port of Urk maakt dit nog duidelijker. De verbreding van de sluizen van Kornwerderzand en de verdieping van de vaargeul zijn cruciaal voor de groei. Urk moet een belangrijk viscentrum blijven, mede door innovatie en duurzaamheid. We zetten in op het versterken van de maritieme en agrarische regio Noordelijk Flevoland.

De maritieme servicehaven is hierbij een belangrijke spil. We behartigen de sociaaleconomische belangen van de visserij op Urk. Ook visserijdiplomatie is hier een belangrijk onderdeel van. Kotters blijven welkom voor onderhoud en reparatie in de Urker haven. Groei ruimtelijk domein Urk groeit en daarmee ook het ruimtelijk domein. Om deze groei goed te laten verlopen zijn er de komende jaren verschillende onderzoeken nodig op het gebied van economische zaken, duurzaamheid, energievoorziening, een visie op het oude dorp, het versterken van de natuur rondom Urk, de vormgeving van ons ontwikkelbedrijf, huisvesting van arbeidsmigranten, toekomstvisie gebiedsontwikkeling. Om de basis op orde te houden gaan we processen en systemen actualiseren en toekomstbestendig maken. Ook zal de groei van Urk een versterking van de organisatie vragen. Onderwijs Goed onderwijs is belangrijk voor de kansen op de arbeidsmarkt. Daarbij willen we hiermee ook de diversificatie van de economie stimuleren door meer banen te creëren voor diverser opgeleide jongeren en mogelijkheden voor start-ups te vergroten. We willen het maritieme onderwijs uitbouwen. Dat doen we op het gebied van binnenvaart-, zeevaart- en 24

waterbouwonderwijs. De bijbehorende huisvestingsvraagstukken krijgen extra aandacht. Het basis- en speciaal onderwijs op Urk is essentieel voor de vorming van onze kinderen. De onderwijskundige visie en huisvesting dienen hand in hand te gaan met de ruimtelijke groei en maatschappelijke uitdagingen. Door een positief pedagogisch klimaat: jongeren moeten zich veilig voelen op school en in de samenleving. We willen het voortgezet en beroepsonderwijs op Urk verbreden (denk o.a. aan HAVO, VWO en MBO). Hierbij is ‘zorg’ één van de sectoren waarmee we het lokale MBO willen uitbreiden. We stimuleren hulp bij digitale zelfredzaamheid en vermindering van laaggeletterdheid en taalachterstand. De Flevomeer Bibliotheek Urk heeft daarbij een belangrijke rol. Wat hebben we hiervoor gedaan? Visserij ontwikkelplan In 2025 hebben we verder gewerkt aan het Visserij Ontwikkelplan (VOP). Voor Urk is 7,4 miljoen euro beschikbaar gesteld voor projecten die onze visverwerkende industrie versterken. Urk heeft het grootste aantal visverwerkende bedrijven van Noord-Europa. Door die kennis en bedrijvigheid heeft ons viscluster een sterke basis om te groeien naar een circulaire en innovatieve visketen. Met het VOP is er geïnvesteerd in digitalisering, robotisering en het moderniseren van de keten. Er is gewerkt aan beter (visserij) onderwijs en het benutten van reststromen.

Deze investeringen zijn nodig om de sector te vernieuwen en te verduurzamen, zodat het Urker bedrijfsleven zijn internationale positie kan behouden. Het Bestuurlijk Plavorm Visserij (BPV) hielp bedrijven, onderwijs en overheid om plannen te bundelen en samen op te trekken. Het is de bedoeling dat de VOP-middelen de sector weerbaar(der) maakt en helpen bij het versterken van de werkgelegenheid op Urk. Het VOP gaf de visserijgemeenschap in 2025 een stevige steun in de rug en liet zien dat samenwerking tussen regio’s, bedrijven en overheden werkt. Het Visserij Ontwikkelplan loopt nog tot 2030. Visievorming Werken in de toekomst Visievorming Lemsterhoek In 2025 zijn de resultaten van de analyse van het gebied Lemsterhoek gepresenteerd aan de gemeenteraad. Op basis hiervan is er een intensief participatie traject gestart. Samen met eigenaren, bewoners, ondernemers en belanghebbenden is er gewerkt aan een beheersplan om bestaande knelpunten in het gebied op te lossen. Daarnaast wordt er gewerkt aan een visie (toekomstperspectief) die is gericht op de verdere transformatie van het gebied. Het project Lemsterhoek wordt gefaseerd uitgewerkt. Visievorming nieuw wonen en werken De gemeente Urk staat voor de uitdaging om een volgende stap te zetten voor wonen en werken.

Concreet gaat het om de volgende grootschalige gebiedsontwikkeling na Zeeheldenwijk en het versterken van de verdere uitbreiding van Port of Urk. In 2025 is er een QuickScan uitgevoerd waarbij diverse gebieden zijn onderzocht. Hieruit kwam naar voren dat de gemeente Urk op dit moment geen kwalitatieve keuze kan maken binnen het eigen grondgebied. Clustervorming 25

Binnen de stimuleringsregeling Clusterondersteuning is in 2025 ingezet op de versterking van kansrijke economische clusters op Urk. Dit is vastgelegd in de subsidieverordening. Voor de Urker economie is het van belang dat de clusters duurzaam worden ontwikkeld, waarbij de sectoren maritiem, transport, logistiek en bouw een belangrijke rol spelen. De regeling richt zich specifiek op een aantal succesfactoren voor clusterontwikkeling, waaronder actieve netwerken, gerichte business development, marktinnovatie, internationalisering, marketing & acquisitie en krachtige organisatie. Hiervoor is het georganiseerde bedrijfsleven primair verantwoordelijk. Voor 2025 was er een budget van € 100.000 ter beschikking gesteld (met een maximum € 25.000 per aanvraag en een minimale cofinanciering van 50% door het bedrijfsleven). In 2025 zijn er vier aanvragen ingediend, waarvan twee aanvragen zijn gehonoreerd. Er is in totaal € 50.000 toegekend. Integrale visie op bedrijventerreinen Toekomstbestendige Bedrijventerreinen Urk (2025-2030) In 2025 zijn we gestart met een nieuw plan voor onze bedrijventerreinen. Samen met ondernemers en eigenaren zorgen we ervoor dat Urker bedrijven veilig en duurzaam kunnen groeien. Dit is belangrijk, want de helft van alle werkenden op Urk werkt op één van de bedrijventerreinen. We investeren daarom in een prettige plek om te ondernemen en te werken.

Wij werken volgens zeven uitgangspunten. Om onze doelen te bereiken, gebruiken we zeven belangrijke regels: 1. Iedereen houdt zich aan de regels: we maken minder uitzonderingen. Samen zorgen we dat we de afspraken nakomen. Dat is voor ondernemers, maar ook voor de gemeente, soms even wennen. 2. Netjes bouwen en groeien: bedrijven mogen uitbreiden, maar alleen als het past in de omgeving en geen problemen (zoals drukte) veroorzaakt. 3. Duidelijk zijn: de gemeente zegt soms 'nee' tegen plannen die niet passen of voor problemen zorgen. Dit is beter voor de lange termijn. 4. Het juiste bedrijf op de juiste plek: we kijken goed welk soort bedrijf het beste past op de locatie. 5. Kansen pakken: als er een goede kans voorbijkomt om een knelpunt op te lossen, proberen we daar zo snel mogelijk iets mee te doen. 6. Maatwerk waar nodig: elk deel van het bedrijventerrein is anders. Daarom kijken we per situatie wat de beste oplossing is. 7. Goed contact: de gemeente praat regelmatig met ondernemers over hun plannen, vooral met bedrijven die op hun huidige plek te weinig ruimte hebben. De gemeente werkt nauw samen met ondernemersverenigingen (BKU en VVU), ondernemers en andere belanghebbenden. Daar waar dat nodig en mogelijk is, passen we de plannen aan. Dat doen we op buurtniveau aan de hand van de ‘Uitvoeringsagenda’. Dit is een levend document (dus niet in beton gegoten).

Onze doelen voor alle bedrijventerreinen

26

We werken in alle buurten aan een goed ondernemersklimaat. Dit zijn onze belangrijkste doelen: • Veilig en schoon: dit is de basis. Een terrein moet netjes en veilig zijn. • Samenwerken: we willen samenwerking in de buurt op gang brengen, daarvoor werken we goed samen met de BKU en VVU om plannen sneller uit te voeren. • Minder problemen met laden, lossen en parkeren: ondernemers moeten zorgen voor voldoende parkeerplekken op het eigen terrein. Het laden en lossen op de openbare weg willen we niet meer toestaan. We stimuleren het gebruik van de fiets. Ook controleren we strenger op foutparkeren. • Genoeg water en stroom: er is meer drinkwater en stroom nodig voor bedrijven. De gemeente zoekt samen met provincie, ondernemers en leveranciers naar oplossingen om de capaciteit zo snel mogelijk uit te breiden. • Groen en klimaat: we voegen meer groen toe. Dit ziet er niet alleen beter uit, maar helpt ook tegen wateroverlast en hitte. • Schoon water: er zit te veel vet in het riool en het water in de sloten is niet overal schoon. We controleren vetafscheiders bij bedrijven en verbeteren samen de waterkwaliteit. • Sociale veiligheid: we houden ons aan de regels voor groepsbijeenkomsten om de orde te bewaren. • Ruimte beter gebruiken: sommige plekken zijn gereserveerd voor winkels, maar die staan leeg, of er wordt wat anders gedaan.

We willen die ruimte vrijmaken voor andere bedrijven. • Duidelijke regels: we gebruiken slimme regels en fondsen om te zorgen dat de kwaliteit op het bedrijventerrein verbetert en dat elk bedrijf op de beste plek terechtkomt. Opstellen omgevingsprogramma Oud Urk en programma Natuur en Landschap In 2025 is gewerkt aan het opstellen van het omgevingsprogramma Oud Urk. In april 2025 is de commissie geïnformeerd over de 80% versie. Daar zijn wensen en bedenkingen meegegeven. De planning was om het omgevingsprogramma vast te stellen voor het eind van 2025. Dat is uiteindelijk januari 2026 geworden. Het programma Natuur en Landschap is niet gestart, omdat het vorige kabinet/het Rijk andere keuzes heeft gemaakt in relatie tot het Nationaal Programma Landelijk gebied. Ons beoogde programma was grotendeels gestoeld op de uitgangspunten en financiering uit dat programma. Toen het kabinet besloot geen financiering te koppelen aan o.a. de gemeentelijke/lokale programma's, was er onvoldoende basis om het programma Natuur en Landschap op te stellen. In de tussenrapportage van mei 2025 hebben we voorgesteld de beoogde middelen voor dit programma dan ook weer vrij te geven. Proceskosten begeleiding Spuiweg In 2025 is in samenwerking met de Provincie Flevoland en gemeente Noordoostpolder een deel van de planvoorbereidingsfase ten behoeve van het project Spuiweg uitgevoerd.

Onderdeel van deze planvoorbereiding is de uitvoering van een MER-procedure (Milieu Effect Rapportage). Binnen deze procedure zijn een aantal varianten en modulaire toepassingen nader onderzocht op de milieueffecten. Daarnaast zijn in 2025 de financiële gevolgen inzichtelijk gemaakt van de verschillende varianten.

27

Nieuwbouw sanitaire voorzieningen Wijk 1-47 De renovatie van de sanitaire unit is in laatste kwartaal 2025, in samenwerking met 1op1 architectuur, verder ontwikkeld tot een definitief ontwerp en zal in april/mei 2026 worden uitgevoerd zodat het gebouwtje voor het toeristisch hoogseizoen seizoen in gebruik kan worden genomen. Eind 2025 is de renovatie van de sanitaire unit, in samenwerking met 1op1 architectuur, verder ontwikkeld. Het definitieve ontwerp wordt in april/mei 2026 gerealiseerd. Zo kan het gebouw nog voor het toeristische hoogseizoen in gebruik worden genomen. Strategische grondaankopen 2025 en verder In het jaar 2025 heeft de Gemeente Urk een drietal strategische grondaankopen gedaan. Deze ruilgronden voor de ontwikkeling van Port of Urk betreft: 1. Aankoop bedrijfswoning met bedrijfsgebouwen en ondergrond en cultuurgronden aan de Urkerweg 36 te Tollebeek; 2. Aankoop cultuurgronden aan de Urkerweg 20 te Emmeloord. Kavelruil met een specifieke kaveleigenaar. Aankoop cultuurgronden kadastraal nummer: sectie D nummer 2463 en D nummer 2464 te Noordoostpolder. Onderwijshuisvesting Unilocatie Maritieme Campus Urk De voorbereidingsfase heeft meer tijd gekost dan verwacht. De voor 2025 geplande activiteiten en het bijbehorend budget zijn doorgeschoven naar 2026. Bredeschool Zeeheldenwijk De bouw van de brede school De Driemaster is in 2025 volgens planning verlopen.