Bijlage A - Plantoelichting Zeeheldenwijk

Gezien de hoeveelheid oversteken en inritten, en hiermee onderbrekingen in het geheel, komt een wal (van bijvoorbeeld het soort Koko) niet tot zijn recht en kan er een stuk minder geluidsreductie behaald worden dan waar de wallen voor zijn bedoeld. Daarnaast is overzicht onmisbaar voor een veilige oversteek ter hoogte van het Centrumgebied en bij de rotondes langs de Michiel de Ruyterallee. Ook ecologisch en stedenbouwkundig is het afschermen van de structuur langs de Michiel de Ruyterallee ongewenst. Maatregelen op geluidsgevoelige functies Met de beleidsregels Aanvaardbaar Woon en Leefklimaat zijn de lokale en landelijke kaders aangegeven voor de toevoeging van milieugevoelige objecten die buiten de positief bestemde 28

planologische kaders vallen. Maatregelen op geluidsgevoelige functies kunnen worden getroffen zodat de hierin aangegeven normering wordt gehaald. Besluit De gemeenteraad heeft op basis van bovenstaande overwegingen voor het Ensgat, de Urkerweg (onderdeel Zeeheldenwijk) en de Michiel de Ruyterallee een Hogere Waarde opgenomen in de planregels, tevens opgenomen op de verbeelding door middel van een zone, van 58dB.

4.5 Bedrijven en Milieuzonering Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieusterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: 1. het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; 2. het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Als uitgangspunt voor het bepalen van de aan te houden afstanden gebruikt de gemeente Urk de VNG-uitgave "Bedrijven en Milieuzonering" uit 2009. Deze uitgave bevat een lijst waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.

Onderstaande tabel is gebaseerd op de VNG-handreiking waarin de richtafstanden zijn weergegeven per categorie.

Tabel 3: Richtafstanden VNG-Handreiking Bedrijven en milieuzonering (VNG, 2009) Wanneer er sprake is van een gemengd gebied kunnen richtafstanden die gelden volgens de VNG-handreiking, zonder dat dit ten koste gaat van het woon- en leefklimaat, met één afstandsstap worden verlaagd. Een gemengd gebied is volgens de VNG-handreiking een gebied 29

met een matige tot sterke functiemenging. Direct naast woningen komen ook andere functies voor, zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Gebieden die direct langs de hoofdinfrastructuur liggen behoren eveneens tot het omgevingstype ‘gemengd gebied’. Ondanks de ligging aan de Domineesweg, de hoofdtoegangsweg van Urk, en de nabijheid van Zwolsehoek, wordt het overgrote deel van de Zeeheldenwijk beschouwd als het omgevingstype rustige woonwijk. Het grootste deel van het plangebied wordt namelijk gekenmerkt door een rustig woon- en leefklimaat in het buitengebied. Enkel de gronden die in het bestemmingsplan Zeeheldenwijk zijn bestemd als 'Gemengd' en 'Gemengd – Uit te werken' worden beschouwd als omgevingstype gemengd gebied.

4.5.1 Milieuzonering in relatie tot de herziening Enkele agrarische kavels in het zuidwesten van het plangebied zijn in het bestemmingsplan Zeeheldenwijk niet meegenomen. Het is nodig om deze agrarische kavels inclusief milieuzonering nog nader in kaart te brengen. Onderhavige herziening voorziet hierin. Omdat ook vanuit het bedrijventerrein Zwolse Hoek milieuhinder (met name geur en geluid) is te verwachten, is bij het moederplan “Bestemmingsplan Zeeheldenwijk” ervoor gekozen om een overgangszone te realiseren grenzend aan het waarin lichte bedrijvigheid, kantoren en perifere detailhandel mogelijk is. Op die manier wordt voorkomen dat de woongebieden milieuhinder ondervinden als gevolg van het bedrijventerrein. Voor de al in het eerdere bestemmingsplan positief bestemde milieugevoelige functies in o.a. het Centrumgebied is een onderzoek uitgevoerd naar de feitelijke milieusituatie. Deze is opgenomen in Bijlage 16. De conclusie luidde dat er vanuit de bedrijvigheid binnen bedrijventerrein fase 5 (grenzend aan het plangebied) geen beïnvloeding zal zijn van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving die de projectie van de benoemde functies in de weg zou staan.

4.6 Archeologie In 2023 is een nieuw programma Archeologie opgesteld als nieuw beleidskader. Dit beleid is op een participatieve manier tot stand gekomen. Met vaststelling van het archeologieprogramma wil de gemeente Urk niet alleen inzetten op de uitvoering van haar wettelijke taak, maar ook op de maatschappelijke meerwaarde hiervan. Er is ook een geactualiseerde archeologische waarden- en verwachtingskaart opgesteld. De archeologische onderzoeken in de Zeeheldenwijk hebben geleid tot een meer verfijnde archeologische verwachting voor het plangebied. De vernieuwde archeologische beleidskaart voor de Zeeheldenwijk is verwerkt in dit bestemmingsplan, evenals aanpassingen naar aanleiding van gedaan onderzoek. Zie Figuur 12 (of Bijlage 4) voor de geactualiseerde versie van de waarden - en verwachtingenkaart van de Zeeheldenwijk. Ook de planregels zijn aangepast conform het nieuwe beleidskader uit het programma Archeologie.

30

Figuur 12: Waarden- en verwachtingenkaart Zeeheldenwijk (2023)

31

Figuur 13: Beleidskaart Archeologie Urk (2023) De met de ontwikkeling van de Zeeheldenwijk samenhangende bodemingrepen kunnen de verwachte aanwezige archeologische waarden in het plangebied verstoren. Vanwege de genoemde ontwikkeling is het plangebied al eerder archeologisch onderzocht: er zijn reeds diverse bureauonderzoeken en booronderzoeken uitgevoerd. Voor onderhavige herziening is archeologisch vooronderzoek in de vorm van een inventariserend veldonderzoek (aanvullend verkennend booronderzoek) gedaan, zie voor het gehele onderzoek Bijlage 5.

4.7 Water 4.7.1 Watertoets en -paragraaf De digitale Watertoets (kenmerk/ aanvraagnummer 00017460) is uitgevoerd. Een actualisatie is doorgevoerd in de oppervlaktewatertoets, zie Bijlage 8. In de waterparagraaf zijn de resultaten van de oppervlaktewatertoetsing en watertoets bezien in relatie tot de ambities vanuit gemeente, provincie en het Waterschap. Zie voor de gehele waterparagraaf Bijlage 3. Kortgezegd is rekening gehouden met de volgende onderdelen:

• Voldoende water – Wateroverlast • Voldoende water – Goed Functionerend watersysteem • Voldoende water – Anticiperen op watertekort • Schoon water – Goede structuurdiversiteit • Schoon water – Goede waterkwaliteit • Schoon water – Goed omgaan met afvalwater Conclusie 32

Het doel van de toetsing is aantonen dat met de ontwikkeling van de Zeeheldenwijk Urk Fase 1 (het Nieuwe Dorp) en Fase 2 (De Akkers) geen verslechtering van het aanwezige watersysteem ontstaat door de ontwikkeling van diezelfde fases. Aangetoond op basis van de oppervlaktewatertoetsing, de watertoets en deze paragraaf is dat er geen verslechtering van het watersysteem ontstaat door de realisatie van zowel Fase 1 (het Nieuwe Dorp) als Fase 2 (De Akkers).

4.7.2 Oppervlaktewater De gemeente Urk heeft reeds in 2016 een Watertoets opgesteld voor het bestemmingsplan Schokkerhoek (2016). Daarna volde een actualisatie van die watertoets in 2020, behorende bij het bestemmingsplan Zeeheldenwijk. Voor onderhavige herziening is, zoals in 4.7.1 beschreven, in opdracht van de gemeente Urk wederom een actualisatie van de oppervlaktewatertoets gedaan, zie Bijlage 8 In het bestemmingsplan Zeeheldenwijk is de wateropgave bepaald en vastgesteld dat er voldoende oppervlaktewater wordt gerealiseerd in de eindfase gebaseerd op de op het moment van opstellen vigerende uitgangspunten voor water(compensatie en -realisatie). Afspraak, eveneens vastgelegd in de waterparagraaf, is om gedurende de verdere werking van de inrichtingsplannen per fase een hydraulische maatwerkberekening uit te voeren om de plannen tussentijds te toetsen aan de vigerende uitgangspunten/normeringen en uiteindelijk om de watervergunning te verlenen per fase. In Bijlage 8 is een oppervlaktewatertoetsing uitgevoerd voorafgaand aan de realisatie van Fase 2, deelgebied De Akkers. De bovengenoemde afspraken zijn tot stand gekomen onder de uitgangspunten die sinds 2013 van kracht zijn. Op dit moment wordt door het Waterschap in afstemming met de gemeenten gekeken naar een nieuwe bergings- en compensatienorm op basis van nieuwe klimaatcijfers.

De toepasbaarheid van bovengenoemde werkwijze zal tijdens dit proces ook kritisch worden bekeken. Conclusie Het doel van de toetsing die is beschreven in Bijlage 3 en Bijlage 8 is aantonen dat met de ontwikkeling van de Zeeheldenwijk Urk Fase 1 (het Nieuwe Dorp) en Fase 2 (De Akkers) geen verslechtering van het aanwezige watersysteem ontstaat door de ontwikkeling van diezelfde fases. Aangetoond is dat er geen verslechtering van het watersysteem ontstaat door de realisatie van zowel Fase 1 (het Nieuwe Dorp) als Fase 2 (De Akkers). Met het toevoegen van luw water rondom het Eiland, het water aan de noordoostelijke grens van de Akkers, het water die het plangebied scheidt en het toevoegen van water in de verdere uitwerkingsgebieden is bovendien recht gedaan aan het Waterprogramma van de Provincie Flevoland. Hiermee is het belang van een robuust, aantrekkelijk en veilig stedelijk water systeem geborgd.

4.7.3 Nautisch en doorvaarbaarheid Provinciaal belang ligt voor het aspect water met name bij de doorstroming en (nautische) verkeersveiligheid op de Urkervaart en het onderhoud/beheer aan de Urkervaart. De Urkervaart wordt benut door recreanten en beroepsvaart. Om de vaart veilig en doorvaarbaar te houden kent provincie beleid op het gebied van onder andere ligplaatsen. Een ander belang is de uitvoering, bediening en het onderhoud van de Michiel de Ruyterbrug door de provincie. In het

33

rapport nautische uitgangspunten (2018) zijn de volgende zaken in overleg met provincie en waterschap verankerd: •

Voor het aanleggen van recreatiesteigers aan de andere kant van de vaart van de vaarrichting geeft de provincie geen toestemming.

•

De gemeente gaat in gesprek met de provincie over het toevoegen van steigers in de Urkervaart ter hoogte van de Akkers op een wijze waarin de doorvaarbaarheid en ecologische waarden niet onder druk komen te staan.

•

Ten aanzien van de vaarweg aan de oostzijde van de brug wordt op wens van de provincie voorzien van een afsluiting voor de scheepvaart om gevaarlijke situaties rondom de brug te voorkomen.

De provincie adviseert om de vaste onderdoorgangen naar de brug te verbieden voor doorvaart, dit mede in combinatie met de te realiseren wachtvoorzieningen. De provincie adviseert de vaste onderdoorgangen bij de aanbruggen wel via de vaarweg bereikbaar te houden voor onderhoud en inspecties vanaf het water. Dit betekent een te handhaven doorvaartbreedte in of achterlangs het remmings- en geleidewerk inclusief de wachtvoorzieningen van 2,5 meter breed. Om de doorvaarbaarheid te verankeren in het plan is een extra bepaling toegevoegd over strijdig gebruik in de Urkervaart met betrekking tot het aanmeren en ligplaatsen. De twee brugconstructies vanaf het eiland (fase 3.1) worden in een latere fase in nauw overleg tussen gemeente, provincie en waterschap uitgewerkt.

4.8 Niet gesprongen explosieven (NGE) In 2020 is een onderzoek uitgevoerd naar Niet Gesprongen Explosieven in het gebied 'Schokkerhoek', zie ook Bijlage 13 . Het opsporingsgebied, zoals weergegeven in de overzichtstekening in Figuur 14 is onderzocht op de aanwezigheid van conventionele explosieven tot een diepte van 4,50 m-mv (9,00 m-NAP). Het gebied is afgezocht om de in de toekomst geplande werkzaamheden veilig uit te kunnen voeren. De aangetroffen verstoringen zijn geïdentificeerd en verwijderd. Er zijn verder geen verdachte objecten gesignaleerd in het onderzochte gebied. Het onderzochte gebied is reeds op basis van het bestemmingsplan 'Zeeheldenwijk' vrijgegeven in munitietechnische zin voor het uitvoeren van vervolgwerkzaamheden.

34

Figuur 14: Opsporingsgebied NGE Schokkerhoek Urk

4.9 Ecologie 4.9.1 Situatie plangebied herziening De Wet natuurbescherming heeft sinds 2018 ook enkele veranderingen ondergaan. In Flevoland zijn een aantal vrijgestelde soorten van de vrijstellingslijst gehaald en de beschermingsstatus van een aantal vogelnesten is gewijzigd. Voor onderhavige herziening is daarom een aanvullend onderzoek opgesteld: een addendum 'Beschermde soorten' & een activiteitenplan (Bijlage 6).

4.9.2 Addendum Beschermde Soorten In 2018 - heeft Landschapsbeheer Flevoland een onderzoek uitgevoerd naar de aanwezigheid van beschermde soorten in de Zeeheldenwijk en de Urkervaart (Reinhold, 2018). Een quickscan waarbij ingeschat is welke soorten aanwezig zouden kunnen zijn, en een veldonderzoek naar de soorten die uit de analyse voor zouden kunnen komen en die mogelijk negatieve effecten ondervinden van de werkzaamheden. Op basis van dit onderzoek is toen voor de werkzaamheden aan de Urkervaart een ontheffing Wet natuurbescherming aangevraagd en verkregen voor otter en meervleermuis. Voor de werkzaamheden in de Zeeheldenwijk is een ontheffing voor de rugstreeppad verkregen. De verkregen ontheffingen zijn verlopen en dit is reden om de ontheffingen die nodig zijn voor de Zeeheldenwijk opnieuw aan te vragen. De werkzaamheden aan de brug over de Urkervaart zijn ondertussen afgerond. Op basis van de geactualiseerde quickscan is een ontheffing nodig voor de rugstreeppad en de wezel. De benodigde ontheffingen zijn aangevraagd middels een activiteitenplan (Bijlage 6). Hierin staat beschreven welke mitigerende maatregelen er worden getroffen om te voorkomen dat de rugstreeppad en wezel hinder ondervinden van de ontwikkeling. Voor de water- en meervleermuis dienen ook essentiële vliegroutes te worden beschermd. Dit is geborgd in de regels. 35

Rugstreeppad Voor de rugstreeppad is een ontheffing Wet natuurbescherming (hierna: Wnb) gerealiseerd met daarin extra voorzorgsmaatregelen waarmee de mogelijke effecten op de populatie voorkomen kunnen worden. Deze ontheffing is nog geldig tot eind 2025 en derhalve geborgd voor onderhavige herziening. Wezel Voor de wezel was zo'n ontheffing op basis van de Wnb nog niet geregeld. Dit heeft te maken met het feit dat de soort van de zogenaamde vrijstellingsijst is gehaald en sinds januari 2021 een andere status gekregen heeft binnen de Wnb. Voor de wezel is voor onderhavige herziening dus ook een ontheffing nodig voor marterachtigen. Zie voor het beheerplan van de marterachtigen en andere fauna (Bijlage 7). Water- en meervleermuis Ter voorbereiding van deze ontheffingsaanvraag bij de Provincie Flevoland is een plan gemaakt hoe de gemeente Urk rekening wil houden met de natuur in de wijk en in het bijzonder met de wezel en de twee over de vaart langsvliegende vleermuissoorten (watervleermuis en meervleermuis). Voor de watervleermuis en de meervleermuis dienen mitigerende maatregelen te worden genomen nu er dichter bij de Urkervaart gewerkt gaat worden.

4.9.3 Addendum NNN-gebied In 2018 heeft Landschapsbeheer Flevoland een natuurtoets uitgevoerd voor de wijzigingen die plaats gingen vinden bij de Urkervaart door de komst van de Zeeheldenwijk (Reinhold, 2018). Een van de onderdelen in deze analyse was het impact van de geplande werkzaamheden op de wezenlijke kenmerken en waarden van het Natuurnetwetwerk Nederland (NNN). De beschrijving van de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN gebied Urkervaart zijn in 2019, net als alle andere gebieden in Flevoland, herzien. Nu de werkzaamheden aan de Zeeheldenwijk dichter in de buurt komen van de Urkervaart is er meer kans dat de wezenlijke kenmerken en waarden geraakt gaan worden. Het NNN ter hoogte van de Zeeheldenwijk bestaat uit de vaart zelf en de oevers van de vaart. De oevers worden beschermd met breuksteen en een rietkraag. Daarbuiten lagen vroeger akkers en nu is het vooral een bouwterrein. Het landdeel van de NNN is ter plaatse dus vrij uniform. Het waterdeel bestaat uit een vrij steil aflopende talud tot de vaargeul. De nieuwe situatie betekent dat de breukstenen oever opengebroken wordt en dat het water verbinding krijgt met het grote water van de wijk. Dit water is veel luwer en biedt meer kansen voor waterplanten. De lijnstructuur van de oever wordt wel doorbroken maar gaat daarvoor in de plaats komt een nieuwe oever in de wijk met achtertuinen en openbaar groen.

De Urkervaart wordt gezien als een belangrijke verbindingsroute voor de meervleermuis. Deze dieren zijn ook aangetroffen gedurende het onderzoek naar deze soort in 2018. De situatie van de verbindingsroute wijzigt voor de soort niet, het dier vliegt boven de vaart en die wijzigt niet. De wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN-gebied Urkervaart worden door de komst van de Zeeheldenwijk niet aangetast. Voor de soorten die gebruik moeten maken van de verbindingszone is de wijk geen grote hindernis en de kenmerkende soorten zullen eerder profiteren van de nieuwe wijk dan dat ze er last van hebben. De betreffende ontheffing onder de Wet natuurbescherming is inmiddels aangevraagd. 36

In het gebied de Akkers is voorgesteld in het ontwerp om steigers aan te brengen voor recreatie, op voorwaarde dat deze strook overgenomen kan worden van Provincie Flevoland. In overleg met Provincie Flevoland is besloten dit plan niet door te zetten. De bestaande damwand en oever blijven hiermee in stand en er is geen compensatie benodigd voor het NNN gebied wat hiermee zou komen te vervallen. Desondanks wordt een bijdrage gedaan aan de wezenlijke kenmerken en waarden rondom het Eiland. Zoals eerder genoemd staat dit water in verbinding met de Urkervaart, is dit water luwer, en biedt het hiermee kansen voor waterplanten en fauna.

4.9.4 Stikstof De gemeente Urk is voornemens een nieuwe woonwijk te realiseren, de Zeeheldenwijk. Er is onderzocht is wat de bijdrage aan de stikstofdepositie op omliggende Natura 2000-gebieden kan zijn vanwege NOx- en NH3-emissies vanuit de woonwijk. De nieuwe woonwijk leidt tot verkeersgeneratie, wat leidt tot uitstoot van stikstof. Ook wordt tijdens de bouwfase stikstof uitgestoten. Tegelijkertijd vallen stikstofemissies weg: de bemesting van landbouwpercelen op dezelfde locatie stopt, voorafgaande aan de bouwfase van de Zeeheldenwijk. Er zijn twee berekeningen gemaakt om de stikstofdepositie ten gevolge van de realisatie en het gebruik van de Zeeheldenwijk te onderzoeken. Uit deze berekeningen volgt dat er geen sprake is van toenames in stikstofdepositie op enig relevant Natura 2000-gebied door de activiteiten van de Zeeheldenwijk ten opzichte van de referentiesituatie. De bijdrage aan de stikstofdepositie van het plan Zeeheldenwijk is berekend met de vigerende versie van het rekeninstrument AERIUS Calculator (versie 2023.0.1). Uit de berekeningen blijkt dat er door uitstoot tijdens de aanleg van de Zeeheldenwijk en ook het gebruik van de woningen geen sprake is van een toename in stikstofdepositie op enig relevant Natura 2000-gebied (zie Bijlage 9, Bijlage 10 en Bijlage 14).

Daarom kan op voorhand uitgesloten worden dat er significante effecten kunnen optreden op de instandhoudingsdoelstellingen van Natura 2000gebieden. Dat betekent dat het plan vastgesteld kan worden.

4.9.5 Duurzaamheid en klimaatadaptatie Zoals verwoord in paragraaf 5.2 is de Zeeheldenwijk een bestemmingsplan met Verbrede Reikwijdte onder de CHW. In dit bestemmingsplan kunnen naast regels met een ruimtelijke relevantie, regels worden opgenomen ten behoeve van het bereiken en in stand houden van eene veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit en doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke functies. Concreet betekent dit dat regels kunnen worden opgenomen over onder andere het uiterlijk van bouwwerken (welstand), duurzaamheid en een goed woon- en leefklimaat. Duurzaamheid is een belangrijke pijler voor de Zeeheldenwijk. Zo is er in de regels van de Overgangszone vastgelegd dat er ten aanzien van een bouwperceel minimaal 10% moet worden ingericht ten behoeve van groenvoorzieningen. Voor particulieren geldt een maximaal verhardingspercentage van 80% van het onbebouwde deel van het perceel. Voor de maatschappelijke onderwijs- en opvang voorzieningen in het centrumgebied ligt het verhardingspercentage op maximaal 40% om een stuk ruimtelijke kwaliteit te creëren en uitvoering te geven aan de Duurzame Gebiedsontwikkelingskaarten zoals deze bij het ontwerpen van wijken en bedrijventerreinen benut worden binnen de gemeente Urk.

De kaarten geven weer wat eisen en wensen zijn op het gebied van duurzaamheid en maken hierbij onderscheid tussen gebiedstypes en opbrengst per maatregel. Voor de woongebouwen waarbij gebouwd wordt op de rooilijn en er geen sprake is van verharding of groen rondom, is de regel toegevoegd dat platte daken voorzien moeten worden van een waterbergend dak, en buitenruimtes groen ingericht 37

dienen te worden. Tot slot wordt de Zeeheldenwijk aardgasvrij ontwikkeld en wordt er aangesloten op een koude warmte net.

Hoofdstuk 5 Juridische planbeschrijving 5.1 Wat is een herziening Het karakter van een herziening is dat het bestemmingsplan waarvan wordt afgeweken in stand blijft, maar dat ten aanzien van de regels en/of de verbeelding wijzigingen plaatsvinden. Dit bestemmingsplan vervangt grotendeels het bestemmingsplan 'Zeeheldenwijk', zowel wat betreft planregels, toelichting en verbeelding. Omdat het plan niet het gehele plangebied Zeeheldenwijk bestrijkt, blijft voor de overige percelen buiten het plangebied het bestemmingsplan 'Zeeheldenwijk' het vigerende toetsingskader. Dit gaat dan om een deel aan de noordkant: voormalige locatie kinderboerderij en Urkerweg, aan de oostkant enkele percelen aan de Karel Doormanweg en aan de zuidkant de Domineesweg en enkele percelen die aan de Domineesweg zijn gelegen.

5.2 Bestemmingsplan verbrede reikwijdte Onderhavig bestemmingsplan is een zogenaamd 'bestemmingsplan Verbrede Reikwijdte'. Met een bestemmingsplan Verbrede Reikwijdte kunnen gemeenten sinds 2014 vooruitlopen (anticiperen) op de komst van het omgevingsplan uit de Omgevingswet. Dat doen zij als experimenten onder de werking van de Crisis- en herstelwet. Een dergelijk bestemmingsplan wordt een 'Chw bestemmingsplan' genoemd of een 'bestemmingsplan Verbrede Reikwijdte'. De gemeente Urk heeft voor het grondgebied van de gehele gemeente destijds een aanvraag ingediend bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu (nu: Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat). Het bestemmingsplan is zoveel mogelijk vormgegeven als een traditioneel bestemmingsplan. Daar waar de toepassing nodig is van mogelijkheden die artikel 7c van de Chw biedt, wordt hiervan afgeweken. Deze regels zijn integraal opgenomen in de bestemmingsregels.

5.3 Waar bestaat deze herziening uit Deze herziening bestaat uit: •

De verbeelding;

•

De regels;

•

De toelichting.

De verbeelding en de regels vormen samen het juridisch bindende gedeelte van de herziening. Op de verbeelding zijn de (wijzigingen in de) bestemmingen aangewezen. Bij het opstellen van de verbeelding is ervoor gekozen om, met het oog op de leesbaarheid, alle percelen uit het moederplan over te nemen waar een wijziging voor is opgetreden. De noordelijke maatschappelijke bestemming, de erven, de Urkerweg en de Domineesweg zijn hiermee ongemoeid gelaten, maar wel opgenomen in de toelichting en belangenafweging waar deze invloed hadden op de aangepaste bestemmingen. Op de verbeelding zijn de bestemmingen aangewezen. Aan de bestemmingen zijn bouw- en gebruiksregels gekoppeld. 38

De toelichting heeft geen rechtskracht, maar is wel een belangrijk onderdeel van de herziening. Hierin staat hoe een plan tot stand is gekomen, een beschrijving van het gebied en wat de bedoelingen van de gemeente zijn in het plangebied. De regels uit het bestemmingsplan Zeeheldenwijk blijven van toepassing, maar worden op enkele punten aangepast.

5.4 Toelichting op de regels 5.4.1 Bestemmingen Hoofdstuk 1 Inleidende regels Artikel 1 - Begrippen In artikel 1 is een aantal begrippen opgenomen. De herziening ziet vooral op het toevoegen van de nieuwe woningtypologieën binnen de Akkers in de begrippen, en het in overeenstemming brengen van de begrippen met de nieuw vastgestelde ruimtelijke kaders (zoals het paraplubestemmingsplan Wonen). Artikel 2 - Wijze van meten In artikel 3 is bepaald welke wijze van meten wordt aangehouden. Hoofdstuk 2 Bestemmingsregels Artikel 3 - Gemengd - 1 Deze gronden zijn bestemd voor verschillende functies, namelijk bedrijfsmatige activiteiten (categorieën 1 tot en met 2), indoor-leisure, parkeervoorzieningen en ondersteunende horeca. Binnen de bestemming is perifere detailhandel en grootschalige detailhandel toegestaan. Er zijn diverse maatvoeringseisen opgenomen die tot doel hebben een eenduidig en representatief beeld te creëren aan de hoofdader: de Michiel de Ruyterallee. Artikel 4 - Gemengd - 2 De gronden globaal gelegen in het centrum van het plangebied hebben deze bestemming gekregen. Enerzijds wordt een aantal maatschappelijke functies hier ondergebracht, maar ook is detailhandel mogelijk in combinatie met woningbouw. Bij de maatschappelijke functies moet in het bijzonder gedacht worden aan scholen, een sporthal, kerk, wijkgebouw en gezondheidszorg.

De rooilijnen en bouwvlakken binnen het Centrumgebied zijn op dermate wijze gepositioneerd dat er een levendig wijkcentrum ontstaat, met een centraal plein en aansluiting op de fiets- en autostructuren. Artikel 5 - Groen Aan de gronden die deel uitmaken van de hoofdgroenstructuur is de bestemming Groen toegekend. Deze gronden zijn bestemd voor onder meer groenvoorzieningen, speelvoorzieningen en voet- en fietspaden. Het aanleggen van waterpartijen en watergangen, het dempen van watergangen en de aanleg van fiets- en voetpaden is alleen toegestaan via een omgevingsvergunning. Artikel 6 - Maatschappelijk

39

Deze gronden zijn in dit bestemmingsplan bestemd voor verschillende functies, namelijk een kinderboerderij met bijbehorende voorzieningen, zorgwonen met bijbehorende voorzieningen en wonen en dagbesteding. Er zijn diverse maatvoeringseisen opgenomen. Artikel 7 - Verkeer De bestemming Verkeer is toegekend aan de Urkerweg, de Domineesweg en de nieuwe gebiedsontsluitingsweg die in noordzuidelijke richting loopt met de bijbehorende rotondes en bruggen. Binnen de bestemming is een aanlegvergunning van toepassing. Artikel 8 - Verkeer Verblijfsgebied De bestemming Verkeer - Verblijfsgebied is toegekend aan de erftoegangswegen in het plangebied. De gronden zijn bestemd voor woonerven, woonstraten, parkeerplaatsen, voet- en fietspaden, speelplaatsen en buurtgroen, water en bouwwerken, geen gebouwen zijnde. Binnen de bestemming is een aanlegvergunning van toepassing. Bij de aanleg van parkeerplaatsen wordt ook getoetst aan de beleidsregels 'Parkeren Urk'. Artikel 9 - Water De Urkervaart en de tochten aan de oost- en aan de westkant van het plangebied zijn bestemd als Water.

De gronden zijn bestemd voor watergangen, waterpartijen, oevers, groen en taluds, waterhuishouding, aanbrengen terreinverharding, beroeps- en recreatievaart, instandhouding en ontwikkeling van daar voorkomende natuur- en landschapswaarden, het behoud van de vliegroute van vleermuizen, die is aangeduid met de aanduiding 'ecologie', i.c de Urkervaart. Artikel 10 - Wonen - De Akkers De bestemming Wonen - De Akkers is toegekend aan gronden in de noord-oosthoek van de Zeeheldenwijk. De gronden zijn bestemd voor wonen met de daarbij horende beroepen of bedrijven aan huis en maatschappelijke voorzieningen. Er is een overzichtstabel voor maatvoering opgenomen, gebaseerd op verschillende woningtypologieën die verder zijn uitgewerkt in het Stedenbouwkundig plan Akkers. Artikel 11 - Wonen - Het Nieuwe Dorp De bestemming Wonen - Het Nieuwe Dorp is toegekend aan de gronden centraal gelegen in de Zeeheldenwijk. De gronden zijn bestemd voor wonen met de daarbij horende beroepen of bedrijven aan huis. De planregels behorend bij het Nieuwe Dorp zijn in overeenstemming gebracht met de praktijk van de bouwplantoetsing. Zo is in overleg met de bouwers gecommuniceerd dat een gevelverspringing van een halve meter teruggebracht mocht worden naar 0,1 meter ten behoeve van de betaalbaarheid. Artikel 12 - Gemengd - Uit te werken Deze gronden zijn bestemd als Gemengd - Uit te werken.

Deze gronden zijn bestemd voor wonen, bedrijfsmatige activiteiten (onder de categorieën 1 tot en met 2), maatschappelijke voorzieningen, indoor-leisure, bedrijfswoningen, perifere detailhandel en grootschalige detailhandel, parkeervoorzieningen en nutsvoorzieningen met de daarbij behorende ondersteunende horeca. Artikel 13 - Woongebied - Uit te werken 40

In de regels zijn uitwerkingsregels opgenomen. De bestemming maakt wonen, maatschappelijke voorzieningen (onderwijs en intramurale zorg), woonerven, woonstraat, parkeervoorzieningen, voet- en fietspaden, groenvoorzieningen, kunstwerken, water en watervoorzieningen mogelijk. Artikel 14 - Waarde - Archeologie 1 ZHW, Artikel 15 - Waarde - Archeologie 2 ZHW, Artikel 16 - Waarde - Archeologie 3 ZHW & Artikel 17 - Waarde - Archeologie 5 - Artikel 18 - Waarde Archeologie 6 Deze dubbelbestemmingen dienen ter bescherming van de aanwezige archeologische waarden en archeologische verwachtingswaarden. De vrijstellingsgrenzen (oppervlakte/diepte) voor archeologisch onderzoek zijn gebaseerd op de nieuwste archeologische verwachtingskaart. Artikel 19 Waterstaat - waterstaatkundige functie Deze dubbelbestemming dient ter bescherming van de waterhuishoudkundige functie rondom het Eiland.

5.4.2. Algemene Regels Hoofdstuk 3 Algemene regels Artikel 20 - Anti - dubbeltelregel Hiermee blijven gronden die eenmaal in aanmerking zijn genomen bij het toestaan van een bouwplan waaraan uitvoering is gegeven of alsnog kan worden gegeven, buiten beschouwing bij de beoordeling van latere bouwplannen. Artikel 21 - Algemene bouwregels 21.1 Bestaande bebouwing Het gaat hierbij om een bouwregel voor bestaande bebouwing die bepaalt dat indien de bestaande bebouwing op het tijdstip van inwerkingtreding van het bestemmingsplan afwijkt van de in de planregels gegeven regels, in afwijking van deze regels, de bestaande goot- en bouwhoogte, oppervlakte van een bouwwerk, oppervlakte van een bouwvlak, de inhoud en afstanden als maximaal toelaatbaar worden aangehouden, mits deze afwijkende maatvoering, inhoud of oppervlakte op een legale wijze bij of krachtens de Wet op de Ruimtelijke Ordening, Wet ruimtelijke ordening en -voorzover van toepassing- de Woningwet of Wet algemene bepalingen omgevingsrecht tot stand is gekomen. 21.2 Hogere waarde geluid In dit lid is bepaald dat wanneer bij uitwerkingsplannen een besluit hogere waarde geluid moet worden vastgesteld de beleidsregels ‘Aanvaardbaar Woon- en Leefklimaat’ gelden. Artikel 22 - Algemene gebruiksregels In dit artikel is ten eerste bepaald wat sowieso als strijdig met de bestemmingsregels wordt beschouwd.

Verder zijn regels opgenomen voor wat betreft parkeergelegenheid en laad- en losmogelijkheden binnen het plangebied. Ook is bepaald dat een omgevingsvergunning slechts wordt verleend als sprake is van een duurzame ontwikkeling, zoals opgenomen in de beleidsregels. Dit artikel bevat tevens een voorwaardelijke verplichting ter bescherming van de vliegroute voor vleermuizen (i.c. de Urkervaart). Hierbij is samengevat bepaald dat het op zodanig wijze 41

aanbrengen van verlichting langs de Urkervaart waardoor de vliegroute van vleermuizen niet meer als zodanig zal worden gebruikt wordt gezien als strijdig met het bestemmingsplan. Met het oog hierop dient bij het aanbrengen van nieuwe verlichting langs de Urkervaart uit een door een deskundige opgestelde verklaring of rapport te blijken, dat deze verlichting de vliegroute van vleermuizen niet zodanig zal verstoren, dat het gebruik hiervan afneemt. Tot slot bevat dit artikel een regeling die inhoud dat internetwinkel als strijdig met de bestemmingen wordt gezien. Een internetwinkel kan worden toegestaan als er sprake is van een acceptabele uitstraling, hetgeen is bepaald in de beleidsregels 'Internetwinkels'. Artikel 23 - Algemene afwijkingsregels In dit artikel zijn algemene afwijkingsregels opgenomen voor: •

het aanbrengen van geringe wijzigingen in de plaats, richting en/of afmetingen van bebouwingsgrenzen, voorzover niet zijnde bestemmingsgrenzen, mits het wijzigingen betreft ten behoeve van de praktische uitvoering van het plan, waarbij belangen van derden niet onevenredig worden geschaad, dan wel ter correctie van afwijkingen of onnauwkeurigheden in de analoge verbeelding;

•

het oprichten van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, in de vorm van palen en masten, met een hoogte van niet meer dan 12 meter.

Artikel 24 - Algemene wijzigingsregels Dit artikel bevat een algemene wijzigingsregel die het mogelijk maakt dat burgemeester en wethouders het plan wijzigen voor wat betreft het aanbrengen van geringe wijzigingen in de plaats, richting en/of afmetingen van bestemmingsgrenzen, mits het wijzigingen betreft ten behoeve van de praktische uitvoering van het plan, waarbij belangen van derden niet onevenredig worden geschaad, dan wel ter correctie van afwijkingen of onnauwkeurigheden in de verbeelding. Artikel 25 - Overige regels 25.1 Algemene nadere eisen Hiermee wordt geregeld dat burgemeester en wethouders nadere eisen kunnen stellen aan de situering van bebouwing en beplanting in verband met het in acht te nemen van afstanden tot wegen ten aanzien van verkeersveiligheid en in verband met het in acht nemen van afstanden tot watergangen. 25.2 Wijzigingsregels Een algemene wijzigingsregel is opgenomen voor het vergroten van het aantal woningen (1650) tot 1775 in het plangebied onder voorwaarden.

5.4.3. Hogere Grenswaarden Hoofdstuk 4 Hogere grenswaarden Wet geluidhinder 26 Hogere grenswaarden Wet Geluidshinder Artikel 7c lid 9 van het Besluit Uitvoering Crisis- en Herstelwet biedt de mogelijkheid om een besluit tot het vaststellen van hogere grenswaarden voor industrie- en/of wegverkeerslawaai op te nemen in het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte, in plaats van het nemen van aparte hogere waardenbesluiten. 42

5.4.4. Overgangs- en slotregels Hoofdstuk 5 Overgangs - en slotregels 27 Overgangsrecht Het overgangsrecht ten aanzien van bouwen en gebruik is opgenomen conform de eisen van het Besluit ruimtelijke ordening. Bouwwerken welke op het moment van terinzagelegging van het plan bestaan (of waarvoor een omgevingsvergunning is aangevraagd), mogen blijven bestaan, ook al is er strijd met de bebouwingsregels. Het gebruik van de grond en opstallen, dat afwijkt van de planregels op het moment waarop het plan in werking treedt mag gehandhaafd blijven. 28 Slot Dit artikel geeft de citeertitel van de planregels aan.

5.5.5. Uitvoerbaarheid Hoofdstuk 6 Uitvoerbaarheid 6.1 Inleiding Bij de beschrijving van de uitvoerbaarheid van het plan gaat het zowel over het overleg dat bij de voorbereiding van het plan gevoerd is, als om de economische uitvoerbaarheid. 6.2 Economische uitvoerbaarheid Het bestemmingsplan Zeeheldenwijk maakt bouwplannen als bedoeld in artikel 6.2.1 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) mogelijk. Op grond van artikel 6.12 lid 1 van de Wet op de ruimtelijke ordening (Wro) dient de gemeenteraad een exploitatieplan vast te stellen voor gronden waarop dergelijke bouwplannen zijn voorzien. De gemeenteraad kan bij een besluit tot vaststelling van een bestemmingsplan ook besluiten geen exploitatieplan vast te stellen als het verhaal van kosten van de grondexploitatie van de gronden anderszins is verzekerd en het bepalen van een tijdvak of fasering en het stellen van eisen en regels niet noodzakelijk is. Het overgrote deel van de gronden in het bestemmingsplangebied is in eigendom van de gemeente, waardoor kostenverhaal op bouwplannen op grondeigendom van derden daarvoor niet aan de orde is. De gronden die niet in eigendom van de gemeente zijn, zijn of conserverend bestemd, waardoor er geen nieuw bouwplan mogelijk wordt gemaakt, of de kosten voor ontwikkeling van deze gronden zijn anderszins verzekerd. Hierdoor hoeft er geen exploitatieplan opgesteld te worden.

Op de gronden vigeert momenteel een exploitatieplan, deze wordt bij vaststelling van het bestemmingsplan Zeeheldenwijk ingetrokken. De gemeentelijke grondexploitatie is minimaal sluitend. Hiermee is de financieel economische uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan Zeeheldenwijk geborgd en is het bestemmingsplan daarmee economisch uitvoerbaar. Voor de voorgestelde planaanpassingen in onderhavige herziening wordt geen aanvullend beroep gedaan op de gemeente. 6.3 Maatschappelijke uitvoerbaarheid Met dit bestemmingsplan wordt met name voorzien in de grote woningbouwopgave die de gemeente heeft voor de komende jaren. Dit bestemmingsplan wijkt op enkele onderdelen af van het vigerende bestemmingsplan Zeeheldenwijk, zoals beschreven in Hoofdstuk 2. 6.3.1 Wettelijk (voor)overleg 43

Het Besluit ruimtelijke ordening geeft in artikel 3.1.1 aan dat burgemeester en wethouders bij de voorbereiding van een bestemmingsplan overleg plegen met de besturen van betrokken gemeenten en waterschappen en met die diensten van provincie en rijk die betrokken zijn bij de zorg voor de ruimtelijke ordening of belast zijn met de behartiging van belangen welke in het plan in het geding zijn. Op 24 oktober 2023 hebben de volgende instanties het concept-ontwerpbestemmingsplan ontvangen met het verzoek om in het kader van artikel 3.1.1 Wro te reageren op het plan: •

Provincie Flevoland

•

Waterschap Zuiderzeeland

•

Gemeente Noordoostpolder

6.3.2 Reacties uit het vooroverleg De provincie Flevoland heeft in het kader van vooroverleg gereageerd op het ontwerpbestemmingsplan. Op hoofdlijnen is inhoudelijk gereageerd op de beleidskaders, verkeer, water, ecologie, archeologie, MER, voorzieningen/wonen en de planregels. Naar aanleiding van deze reactie zijn onder andere de volgende wijzigingen ten opzichte van de versie voor vooroverleg doorgevoerd: - Er is meer aandacht besteed in de toelichting aan de omgevingsvisie FlevolandStraks, het omgevingsprogramma, programma landschap van de toekomst, het waterprogramma en de omgevingsverordening. - Er is in de toelichting, op de plankaart (zoekgebied aantakking) en in de planregels geanticipeerd op de komst van de Randweg. De toelichting is aangevuld op het vlak van rotonde Ensgat/Domineesweg. - De toelichting en planregels zijn aangevuld op het gebied van ligplaatsen, recreatiesteigers in de noordzijde van de Akkers, ecologie, en NNN. - Archeologie is nader toegelicht en aangepast in de planregels naar aanleiding van onduidelijkheid rondom vrijstellingsregels. - Een apart MER besluit is getroffen met als basis de oude vormvrije MER. - Algemene opmerkingen op de planregels zijn verwerkt. Waterschap Zuiderzeeland heeft tevens gereageerd.

Op hoofdlijnen werden aanvullingen verwacht van de waterparagraaf en de oppervlaktewaterberekening op het gebied van verharding, riolering, en waterhuishouding. - De berekening en waterparagraaf zijn aangevuld op basis van de reactie uit het Waterschap. Aan de gemeente Noordoostpolder is een verduidelijking geboden wat betreft spuitzonering. 6.3.3 Reacties en vaststelling bestemmingsplan Het ontwerpbestemmingsplan heeft van 14 december 2023 tot en met 25 januari 2024 ter inzage gelegen waarbij een ieder de mogelijkheid had een zienswijze over het plan kenbaar te maken aan de gemeenteraad. Er zijn twee zienswijzen gedeeld op het plan (Provincie Flevoland, PR-Commissie e.a.), en vier reacties (Waterschap ZZL, OFGV, Gemeente Noordoostpolder, Brandweer).

44

De zienswijzen zijn samengevat en van een gemeentelijke reactie voorzien in de zienswijzennota Bijlage 18. Enkele zienswijzen gaven aanleiding tot aanpassing van het ontwerpbestemmingsplan. Het bestemmingsplan is samen met de reactienota ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad. Op 12 december 2024 heeft de gemeenteraad van Urk bij besluitnummer 018465657 het bestemmingsplan “Herziening Zeeheldenwijk” met kenmerk NL.IMRO.0184.BP2023ZHW-VA01 gewijzigd vastgesteld.

45