16 - Bijlage 1 - Meerjarenbegroting 2023 – 2026 OPO Furore

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

28

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

29

Bijlage 1 Afkortingen ABB vereniging algemene besturenbond ABP stichting pensioenfonds ABP (voorheen algemeen burgerlijk pensioenfonds) ADV arbeidsduurverkorting AOB algemene onderwijsbond AOW algemene ouderdomswet ARBO arbeidsomstandigheden

BAPO bevordering arbeidsparticipatie ouderen de nieuwe BAPO-regeling duurzame inzetbaarheid BZA

tijdelijk besluit ziekte en arbeidsongeschiktheid onderwijs- en onderzoekspersoneel

CAO CASO CFI

collectieve arbeidsovereenkomst commissie automatisering salarisadministratie onderwijs centrale financiën instellingen

DGO DMT DOP DUO

decentraal georganiseerd overleg drie-minuten-toets doorstroming onderwijspersoneel dienst uitvoering onderwijs

FBS FPU FRE FTE FUWA

formatiebudgetssysteem flexibel pensioen en uittreden formatie rekeneenheid fulltime equivalent (formatie-eenheid) functiewaardering

GMR GO GOA

gemeenschappelijke medezeggenschapsraad georganiseerd overleg gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid

HOS HPT

herstructurering onderwijssalarissen herplaatsingstoelage

ICT IP IPB ISOVSO IVBO

informatie- en communicatietechnologie invaliditeitspensioen integraal personeelsbeleid interim-wet speciaal en voortgezet speciaal onderwijs individueel voorbereidend beroepsonderwijs

KDU KEA KSE

kortdurende uitkering kleinschalig experiment achterstandsbestrijding kwalificatiestructuur educatie

LAKS LCW LGF LGU LICA LIO LKD LNV LOB LOM LSE LWOO

landelijk actie komitee scholieren les- en cursusgeldwet leerlinggebonden financiering loongerelateerde uitkering landelijk informatiecentrum aansluiting vo-hbo leraar in opleiding leeftijdsbewust personeelsbeleid, kwaliteitsbeleid en doelgroepenbeleid (ministerie van) landbouw, natuurbeheer en visserij landelijk orgaan beroepsonderwijs leer- en opvoedingsmoeilijkheden landelijk steunpunt emancipatie leerwegondersteunend onderwijs

MOA

management, ondersteuning en arbeidsmarkt

NT-2

Nederlands als tweede taal

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

31

OALT OBP OCW OLP OOP OOW OP

onderwijs in allochtone levende talen onderwijsondersteunend en beheerspersoneel (ministerie van) onderwijs, cultuur en wetenschappen onderwijsleerpakket onderwijsondersteunend personeel overheidspersoneel onder de werknemersverzekeringen onderwijsgevende personeel

PMR PO PPO

personeelsgeleding van de medezeggenschapsraad primair onderwijs personeelsvoorziening primair onderwijs

RDDF REC RO RPBO RST RVC

risicodragend deel van de formatie regionaal expertisecentrum raamovereenkomst rechtspositiebesluit onderwijspersoneel regulier schooltoezicht regionale verwijzingscommissie

SBO SOP SVO SZW

speciaal basisonderwijs seniorenregeling onderwijspersoneel speciaal voortgezet onderwijs (ministerie van) sociale zaken en werkgelegenheid

USZO

uitvoeringsinstelling sociale zekerheid voor overheid en onderwijs

VBO VMBO VO VSO VSO-LMK VSO-LOM VSV VUT VVE VVU VWO

voorbereidend beroepsonderwijs voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs voortgezet onderwijs voortgezet speciaal onderwijs voortgezet speciaal onderwijs voor moeilijk lerende kinderen voortgezet speciaal onderwijs voor kinderen met leer- en opvoedingsmoeilijkheden voortijdig schoolverlaten vervroegde uittreding voor- en vroegschoolse educatie vervolguitkering voorbereidend wetenschappelijk onderwijs

WAO WIA WAZ WBO WEB WEC WGA WHW WMO WO WOV WPO WRHBO WSF WSNS WTF WTS

wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen wet op het basisonderwijs wet educatie en beroepsonderwijs wet op de expertisecentra werkhervatting gedeeltelijk arbeidsongeschikten wet op het hoger onderwijs en het wetenschappelijk onderzoek wet medezeggenschap onderwijs wetenschappelijk onderwijs wet op de onderwijsverzorging wet op het primair onderwijs werkloosheidsregeling hoger beroepsonderwijs wet op de studiefinanciering weer samen naar school werktijdfactor wet tegemoetkoming studiekosten studerenden die deeltijdonderwijs volgen (volgens hoofdstuk 4 van de WTS) wet op het voortgezet onderwijs wet op de werkloosheidsverzekering

WVO WW

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

32

Bijlage 2: Risicomanagement Adenium 2023

Weerstandsparagraaf van Adenium voor 2023

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

33

1. Aanleiding en achtergrond Het bestuur van Adenium acht het wenselijk om mogelijke risico's die van invloed kunnen zijn op de bedrijfsvoering van beide dochters, OPO Furore en PCBO Smallingerland e.o., inzichtelijk en beheersbaar te hebben. Door inzicht in de mogelijke risico's wordt de organisatie in staat gesteld om op verantwoorde wijze besluiten te nemen, zodat de mogelijke risico’s nu en de risico’s van toekomstige investeringen in verhouding staan tot de vermogenspositie van de organisatie. Hiermee geeft het bestuur invulling aan de Code Goed Bestuur en voldoet het aan de wetgeving jaarverslaglegging. Deze worden hieronder benoemd. Code Goed Onderwijsbestuur (art. 15, lid 4) Het schoolbestuur onderzoekt periodiek en op gestructureerde wijze welke onzekere factoren zijn strategisch beleid en doelen in de weg kunnen staan. Wetgeving Jaarverslaglegging (RJ660 – 406) Het bestuur rapporteert in het jaarverslag over de aanwezigheid en werking van het interne risicobeheersing systeem. Om inzicht in de risico’s van de onderwijsinstelling te kunnen verkrijgen is er op 2 en 9 november 2021 een risico-inventarisatie uitgevoerd. Onder begeleiding van adviseurs van Verus hebben workshops plaatsgevonden in diverse samenstelling. De deelnemers hebben verschillende rollen binnen de organisatie.

Naast leden van het College van Bestuur, de directie van het Servicebureau en de businesscontroller zijn een schooldirecteur, de voorzitters van de GMR-en van beide dochters als ook één lid en de voorzitter van de Raad van Toezicht betrokken geweest. Deze diversiteit aan functionarissen is bewust gekozen, omdat ieder vanuit zijn/haar functie verschillend tegen risico’s aankijkt. In de bijeenkomst van 2 november zijn diverse risico’s in theorie en praktijk geïntroduceerd en zijn de mogelijke risico’s voor Adenium in beeld gebracht. In de tweede sessie op 9 november heeft een korte nabespreking plaatsgevonden en is verder gewerkt aan categorisering, prioritering en waardering om te kunnen borgen, dat geen belangrijke zaken per ongeluk zouden worden weggelaten. Voor de risico-inventarisatie 2023 heeft het bestuur met de staf eerst een concept inventarisatie gemaakt die vervolgens in de diverse betrokken geledingen is besproken. Dit is gebeurd in twee stappen. Als eerste zijn de punten van vorig jaar geëvalueerd en waar nodig aangepast. Hiertoe is in het risicoschema een kolom toegevoegd. Vervolgens zijn er actuele risico's toegevoegd. Nut en noodzaak van risicomanagement vallen grofweg uiteen in twee hoofddoelstellingen: 1. Het onderkennen van de mogelijke risico’s en vandaar uit adequate maatregelen treffen 2. Risico-inventarisatie als onderbouwing van het weerstandsvermogen.

De geïnventariseerde risico’s zullen zich echter nooit allemaal tegelijkertijd in maximale omvang voordoen. Hierna worden de resultaten van de risico-inventarisatie besproken. 2. Risico’s in beeld Om de mogelijke risico's van de beide dochters van Adenium in kaart te brengen, is in samenwerking met de genoemde stakeholders uit de organisatie een risicoprofiel opgesteld. Dit risicoprofiel is tot stand gekomen met behulp van het format van het Naris Risicomanagement Informatie Systeem, waarmee risico's systematisch in kaart zijn gebracht en beoordeeld. Uit de inventarisatie en evaluatie zijn vanuit de deelnemers twaalf mogelijke risico's geïdentificeerd. Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

34

Belangrijke factor is de inschatting van de kans dat het risico zich daadwerkelijk voordoet. Hiervoor is de volgende classificering aangehouden: Laag: Niet erg waarschijnlijk dat het zich voordoet; weging financiële gevolgen 0,2 Middel: Heeft zich in het verleden vaker voorgedaan, het zou geen grote verrassing zijn indien het zich voordoet; weging financiële gevolgen 0,5 • Hoog: Heeft zich in het verleden vaker voorgedaan, er zijn signalen die wijzen op optreden van het risico; weging financiële gevolgen 0,8 Een andere belangrijke factor is de inschatting van de financiële gevolgen wanneer een risicogebeurtenis zich voordoet. De classificering en inschatting van de financiële gevolgen zijn met de deelnemers in gezamenlijkheid vastgesteld. De vastgestelde bedragen zijn de veronderstelde impact op het moment van optreden van de risicogebeurtenis. In de bijlage is een overzicht van de risico’s opgenomen met de daarbij gehanteerde kwantificering en de daarbij behorende bedragen alsmede de preventieve en beheersmaatregelen. • •

Hieronder worden de risico’s gepresenteerd zoals die in de sessies van november 2021 zijn geïdentificeerd, gedefinieerd en gewaardeerd en in oktober 2022 zijn aangevuld met het oog op het boekjaar 2023. Deze risico’s leveren daarmee de belangrijkste bijdrage aan de inschatting van de benodigde weerstandscapaciteit. Het optreden van het risico is een momentopname; de impact na optreden van het risico kan van korte duur zijn (bijvoorbeeld weken) maar ook langer (bijvoorbeeld jaren). Hieronder een kort overzicht van de mogelijke risico’s die zich zouden kunnen voordoen. Het complete overzicht met de bijdragen is opgenomen in de bijlage. Het totale bedrag aan risico’s kwam op € 4.725.000 per dochter in 2022 en loopt op naar 7.090.000 voor OPO Furore en 5.890.000 voor PCBO Smallingerland in 2023.2 Om de risico’s op niveau snel te kunnen overzien hebben we de lage risico’s vermeld in groen de midden risico’s in oranje en de hoge risico’s in rood.

1

2

Onderwerp Onderwijs en kwaliteit

2

Onderwijs en kwaliteit

3

Bestuur en organisatie

Oorzaken van mogelijke risico’s Demografische ontwikkelingen; achterblijvende belangstelling ('marktaandeel'), concurrenten trekken leerlingen weg; onderwijskwaliteit blijft achter; onvoldoende begeleiding zorgleerlingen; vertraging in onderwijsvernieuwing; incidenten; staat van de gebouwen, sfeer op school en een goed pedagogisch klimaat. Taalachterstand leerlingen; basiskwaliteit van het personeel bijvoorbeeld als gevolg van beschikbaarheid blijft achter; onvoldoende passend onderwijs; onvoldoende in staat tot vernieuwing; kwaliteitscultuur is nog in ontwikkeling; zorg op leiderschap, zorg op eigenaarschap en professionalisering/cultuur. De AZC-scholen zijn het afgelopen jaar enorm gegroeid. Dat geeft extra risico's in de bedrijfsvoering. Op bestuurlijk en op schoolniveau wordt te weinig geïnvesteerd in partnerontwikkeling; te weinig menskracht; samenwerking met de gemeenten nog niet voldoende, gebrek aan (gedeelde) IKC-visie; financiering blijft achter, de verborgen kosten zijn niet duidelijk; Onvoldoende afstemming met de stakeholders over beleidskeuzes waardoor er ontevredenheid ontstaat over de koers en de resultaten van de scholen, de dochter of Adenium als geheel. Met een lagere kwaliteit, vertrekkende leerkrachten of een dalend marktaandeel als gevolg.

In de bijbehorende Excellsheet is een en ander gedetailleerd uitgewerkt.

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

35

4

Personeel

5

Personeel

6

Bedrijfsvoering

7 8

Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering( nieuw)

9 10

Samen Kansrijk (nieuw) Bedrijfsvoering Servicebureau (nieuw)

11 12

Huisvesting Huisvesting

13

Huisvesting

14

Overige risico’s

15

Overige risico’s

16

Bestuurlijk

Directiestructuur vraagt aandacht in kosten efficiëntie en inzet: Boventallige directie en hoge directiekosten door niet flexibele directiestructuur en -beleid Externe factoren; persoonlijke oorzaken; hoge werkdruk(beleving); virusinfecties; ziektedossiers niet op orde; preventie nog niet op orde; vaker voorkomende dreiging vanuit ouders/verzorgers, toenemend gevoel van onveiligheid. We zien een toenemende druk op de vervangingsbudgetten die hogere financiële risico's met zich meebrengen. Krapte arbeidsmarkt onderwijs; begeleiding en ondersteuning startende directeuren en leerkrachten; concurrentie; werkdruk; gebrek aan mobiliteit; het imago van de scholen. Grillige overheid; onterecht rekenen op de 'gebruikelijke' meevallers'; gewijzigde regelgeving; effecten van vereenvoudiging bekostiging; overheidsbezuinigingen, onzekerheid AZC’s: nu snelle toename van het aantal leerlingen hetgeen de financiële risico’s vergroot. Technische afhankelijkheid, technisch disfunctioneren, hacks, DDOS-aanvallen Energiekosten gaan oplopen. Door lange termijncontracten zullen de prijzen voor 2023 niet stijgen met een factor 8 zoals deze in de markt gelden. Wel wordt voor OPO een factor tot 3 verwacht en een factor tot 2 voor PCBO. Bestuurlijke overdracht leidt tot inkrimping van de bovenschoolse functionarissen tenzij er afdoende compensatie komt.

De toenemende druk op de scholen ten gevolge van het personeelstekort maakt dat het Servicebureau meer moet ondersteunen. Dit vraagt om extra personele inzet op het Servicebureau. Stelselwijziging MJOP naar componentenregeling Te weinig investering in verduurzaming: risico van L naar M en een hogere post voor het bestuur, gemeenten leggen geen geld bij. Politieke besluitvorming, bijvoorbeeld nieuwe opdracht van Kabinet; gemeenten zijn armlastig, gebleken is dat er inderdaad niets komt en daarmee is dit risico hoog: dus van L naar H. Verruwing maatschappij; onvoldoende toezicht; negeren van signalen; ontevreden ouders AVG; lekken van privacygegevens; schenden van privacy rechten; cybercrime In het kader van gelijke kansen staat het bestuur garant voor een minimumpakket aan activiteiten voor de kinderen die betaald worden met de ouderbijdragen. Door de economische omstandigheden komt er nu nog minder geld binnen dan verwacht.

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

36

3. Kwantificering van mogelijke risico’s Een inzicht in de risico’s stelt de organisatie in staat om de risico’s ook financieel te kwantificeren en om te bepalen of de omvang van de risico’s in verhouding staan tot de vermogenspositie van de organisatie. De kwantificering is gedetailleerd aan het einde van dit document opgenomen. Het reserveren van het maximale bedrag van € 7.090.000 voor OPO en 5.890.000 voor PCBO is ongewenst. (Voor PCBO wordt het AZC risico buiten beschouwing gelaten) De risico's zullen immers niet allemaal tegelijk en in hun maximale omvang optreden. Op basis van zekerheidstabellen die ontwikkeld zijn door het Nederlands Adviesbureau Risicomanagement (NARIS®) en risicosimulaties die bij vergelijkbare instellingen zijn uitgevoerd, komt de kansverdeling neer op een aan te houden zekerheidspercentage dat ligt rond de 55% van de totale risico’s. Voor de dochters van Adenium komt dit neer op een benodigde weerstandscapaciteit van € 3.899.500 voor OPO Furore en 3.239.500 voor PCBO Smallingerland 3.

Er wordt los van de 55% regel ook gekeken naar de optelling van de gewogen risico’s zoals die in de bijlage staan vermeld. De bedragen zijn dan voor respectievelijk OPO en PCBO: € 4.055.000 en 3.095.000. Geadviseerd wordt om uit te gaan op de genoemde 55% of in het geval dit bedrag hoger is, het gewogen risicobedrag aan te houden. Dit betekent dat we voor op basis van bovenstaande risicowegingen voor OPO Furore € 4.055.000 aanhouden als weerstandcapaciteit en voor PCBO Smallingerland € 3.239.500. 4. Beschikbare en benodigde weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit van Adenium bestaat uit het geheel aan middelen dat de organisatie daadwerkelijk beschikbaar heeft om de risico's in financiële zin af te dekken. Het kengetal Eigen Vermogen minus de boekwaarde van de al gedane investeringen biedt een goed inzicht in de beschikbare weerstandscapaciteit. De boekwaarde van investeringen maakt immers deel uit van het vermogen, maar is niet beschikbaar voor risicodekking. Daarom gaan wij in dit kader uit van het kengetal exclusief de boekwaarde van de Materiële Vaste Activa.

3

37

Zie voor de berekeningen de bijlage.

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

In de tabel hieronder het beschikbaar eigen vermogen OPO en PCBO op basis van de verwachte exploitatiecijfers per 31-12-2022. Stand 31-12-2022 Eigen vermogen Minus MVA Minus privaat vermogen Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit Verschil beschikbare benodigde weerstand

OPO € 6.588.000 € 2.500.000 n.v.t. € 4.088.000

PCBO € 6.524.000 € 1.700.000 € 1.900.000 € 3.324.000

€ 4.055.000

€ 3.239.500

en € 33.000

€ 84.500

Het verschil tussen wat benodigd is en wat daadwerkelijk beschikbaar is laat bij beide dochters een klein voordelig saldo zien van € 33.000 en € 84.500. Bij de beoordeling van de beschikbare weerstandscapaciteit houdt het bestuur in gedachten dat met de aanvaarding van het wetsvoorstel tot vereenvoudiging van de bekostiging in het primair onderwijs de jaarlijkse vordering op OCW per 1 januari 2023 komt te vervallen

5. Relatie benodigde en beschikbare weerstandscapaciteit Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is, dient de relatie te worden gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico's en de daarbij gewenste weerstandscapaciteit en de beschikbare weerstandscapaciteit van de beide dochters binnen Adenium. De relatie tussen beide componenten wordt in onderstaande figuur weergegeven. De benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicosimulatie voortvloeit, kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen. In paragraaf 3 kwamen we tot de inschatting van een benodigde weerstandscapaciteit van € 4.055.000 voor OPO Furore en € 3.239.500 voor PCBO Smallingerland. In paragraaf 4 becijferden we de beschikbare weerstandscapaciteit op € 4.088.000 Voor OPO Furore en € 3.324.000 voor PCBO Smallingerland. De verhouding daarvan resulteert in de volgende ratio: C, voldoende voor beide dochters.

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

38

Onderstaande normtabel is ontwikkeld door het Nederlands Adviesbureau Risicomanagement (NARIS) in samenwerking met de Universiteit Twente. Het biedt een waardering van de berekende ratio. Weerstandsnorm Waarderingscijfer

Ratio

Betekenis

A

>2.0

uitstekend

B

1.4-2.0

ruim voldoende

C

1.0-1.4

voldoende

D

0.8-1.0

matig

E

0.6-0.8

onvoldoende

F

<0.6

ruim onvoldoende

6. En nu cyclisch verder Het risicomanagement is structureel opgenomen in de planning en control cyclus van 2022-2023. In het najaar zal steeds de evaluatie van het huidige risicomanagement worden gedaan hetgeen leidt tot een aangepast beleidsstuk risicomanagement dat voor de aankomende begroting klaar is. Vragen die daarbij aan de orde komen zijn: Welke risico’s kunnen van de lijst worden geschrapt, welk zijn er nieuw bij gekomen? Welke maatregelen waren effectief? Op welke gebieden zijn aanvullende maatregelen nodig? Denk daarbij bijvoorbeeld aan verzekeringen. Om te zorgen dat het risicomanagement actueel is en blijft zal elke drie jaar een externe deskundige worden gevraagd het proces van risico-inventarisatie. De eerstvolgende keer hiervoor is 2025. • • •

Los van het vaststellen van mogelijke risico’s zal het bestuur ook jaarlijks kijken naar te nemen maatregelen om de risico’s te verkleinen dan wel waar mogelijk het zich voordoen van de risico’s te elimineren. Risico’s met de grootste impact extra prioriteit geven in het effectueren van beheersingsmaatregelen. Het verlagen van deze risico’s heeft een grote invloed op de benodigde weerstandscapaciteit. In de bijlage zijn de huidige beheersingsmaatregelen kort vermeld. Deze hebben de voortdurende aandacht van het bestuur en worden opgenomen in jaarplanning en beleidsontwikkeling. In het kader van de stelselwijziging voor de het vaststellen van de voorziening meerjarig onderhoud past hier nog de opmerking dat hierdoor het eigen vermogen waarschijnlijk zal afnemen terwijl de voorziening toeneemt. Uit de praktijk blijkt deze nieuwe berekeningswijze, de zogenaamde componentenmethode, éénmalig nadelig van invloed op het eigen vermogen terwijl er geen Euro meer is uitgegeven. Doorvoeren van deze methode is opnieuw uitgesteld. Omdat op dit moment hier nog geen definitieve duidelijkheid over is gegeven vanuit de overheid betekent dit in ieder geval dat het bestuur een weerstandsvermogen moet aanhouden dat boven de ondergrens ligt zoals deze door de overheid wordt aangegeven.

Het bestuur stelt vast dat het overheidsbeleid flink invloed heeft op de vermogenspositie en dat deze daarmee onder druk komt.

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

39

Risico-inventarisatie Adenium 2023 In de onderstaande risico-inventarisatie is Adenium als geheel bekeken. Uiteraard zullen we per dochter moeten verantwoorden. We stellen vast dat de aan de bekostiging van de AZC scholen gerelateerde risico’s alleen voor dochter OPO-Furore gelden. Alle andere mogelijke risico’s gelden voor beide dochters. Om tot een specifieke berekening per dochter te komen zullen de mogelijke risico’s die zich zouden kunnen voordoen ook per dochter worden berekend. Omdat de risico’s ook per dochter gedragen moeten worden zullen de mogelijke risico’s die zich kunnen voordoen dan ook per dochter voor dezelfde bedragen worden opgenomen. Het AZC risico’s wordt bij PCBO uiteraard niet meegenomen. Het is van belang te beseffen dat bij het lezen van de tabel het niet gaat om een huidige analyse van aanwezige risico’s, maar nadrukkelijk om mogelijke risico’s in de toekomst. Om de risico’s op niveau snel te kunnen overzien hebben we de lage risico’s vermeld in groen de midden risico’s in oranje en de hoge risico’s in rood.

Onderwijs en kwaliteit 1

Kan s (H/ M/ L)

Preventieve maatregelen

Oorzaken

Gebeurtenis

Gevolgen

PR en marketing voor beter Imago, omgevingsen leerlingenanalyse per school

Demografische ontwikkelingen; achterblijvende belangstelling ('marktaandeel'), concurrenten trekken leerlingen weg; onderwijskwaliteit blijft achter; onvoldoende begeleiding zorgleerlingen; vertraging in onderwijsvernieuwing; incidenten; staat van de gebouwen, sfeer op school

Negatieve ontwikkeling leerlingenaantallen = substantiële afwijking op organisatie/schoolniveau

Verslechtering van de L concurrentiepositie; opheffing van één of meer Brinnummers/ scholen die onder de opheffingsnorm komen; lagere bekostiging; bezuinigingen; krimpende organisatie (incl. stafbureau); professionaliteit en ambitieniveau komt onder druk te staan; imagoverlies ('krimp = falen'); huisvesting wordt te duur

Evaluatie Fin. Gevolg Beheersingsmaat(schatting) in € regelen

€ 300.000

Toelichting

Zichtbaarheid, Impact = 50 goede leerlingen à € communicatie, 6.000 =€ 300.000 bijstellen meerjarenbegrot ing, extra middelen reserveren, flexibele schil inzetten

Gezien de krimp van 2% blijft dit actueel.

2

Goede contacten met COA/gemeente. Gedeelde kwaliteitszorgcyclus die gemonitord wordt, cultuur, (onderwijs)leiderschap, beleidsambities inclusief onderwijs duidelijk neerleggen, innovatiegericht onderwijs ontwikkelen

Taalachterstand leerlingen; basiskwaliteit van het personeel bijvoorbeeld als gevolg van beschikbaarheid blijft achter; onvoldoende passend onderwijs; onvoldoende in staat tot vernieuwing; kwaliteitscultuur is nog in ontwikkeling; zorg op leiderschap, zorg op eigenaarschap en professionalisering/cult uur

Onderwijsresultaten blijven achter bij ambities; hoge inen doorstroom stroom van AZCkinderen in het reguliere onderwijs

Ontwikkeling scholen loopt achter; extra maatregelen zijn noodzakelijk; toename werkdruk; extra inzet van middelen; imagoschade; onrust; dalend leerlingaantal; minder inkomsten; verschuiving leerlingaantallen op de scholen; verscherpt toezicht van inspectie

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

H

€ 1.200.000

Versterken kwaliteitszorg en cultuur, integratiebeleid ontwikkelen, bestuurlijk toezicht, geld achter de hand hebben voor maatwerk

Impact = 5 scholen à € 100.000 = € 500.000 en extra 7 FTE personeel, 700.000 is samen 1.200.000

Het afgelopen jaar is het aantal leerlingen op de AZC’s scholen enorm toegenomen. Dit komt door de groei van het AZC in Burgum en de toeloop van kinderen uit Oekraïne. In Drachten is er een kleine toename door kinderen uit Oekraïne en een grote toename door een tijdelijk tweede AZC. De risico’s zijn daarmee behoorlijk vergroot. Zeven extra groepen van 15 kinderen vraagt om een verhoging van het risicovermogen. Alleen al de personele component is 7 FTE extra. Het inspectietoezicht is met ingang van augustus 2022 aangescherpt. Kortom: Verhogen van 500.000 naar 1,2 miljoen.

41

Bestuur en organisatie

3

Planmatige ontwikkeling van de organisatie, de goede mensen vinden en inzetten, prioriteren en faciliteren van samenwerkingsmodel door de stakeholders, extra formatie, relatie met gemeenten

Op bestuurlijk en op schoolniveau wordt te weinig geïnvesteerd in partnerontwikkeling; te weinig menskracht; samenwerking met de gemeenten nog niet voldoende, gebrek aan (gedeelde) IKC-visie; financiering blijft achter, de verborgen kosten zijn niet duidelijk;

Organisatievernieuw ing (IKC's en directiestructuur) legt (te) grote last op organisatie

Hoge werkdruk, de concurrentiepositie verslechtert, financiële gevolgen

M

€ 250.000

Goede planning, innovatiebudget verhogen

impact: stelpost € 100.000

De huidige directiestructuur zorgt voor overcapaciteit aan de ene kant en een gebrek aan mogelijkheden voor een adequate inzet. Daarmee wordt dit risico groter. Van L naar M en van 100.000 naar 250.000.

Leven Lang Leren, speelveld, kleinere klassen, meer samenwerking, strategische personeelsplanning

Externe factoren; persoonlijke oorzaken; hoge werkdruk(beleving); virusinfecties; ziektedossiers niet op orde; preventie nog niet op orde; vaker voorkomende dreiging vanuit ouders/verzorgers, toenemend gevoel van onveiligheid

Werkdruk, onvoldoende vervanging, onder andere extra verzwaard door Corona en lerarentekort

Toename H (langdurig) ziekteverzuim, hogere vervangingskosten (eigen risico); geen geschikte vervangers te vinden (arbeidskrapte); uitval van lessen; verlies van kwaliteit

€ 750.000

Twee jaar voor beide ziekteverzuim/afvl dochters een percentage oeiing 3% = € ziektebudget achter de 750.000 hand hebben/ruimte maken in de personele begroting, actiever zoeken naar personeel (bijvoorbeeld RegioNet personeelsdiensten), administratieve last verminderen

De zorg om vervanging van leerkrachten neemt toe. Dit komt door een hoger verzuim en een gebrek aan leerkrachten. Ook worden vaker externen ingehuurd. De kosten nemen daardoor toe en becijferen we nu voor 2023 op 3% zijnde 750.000 in plaats van de 500.000 voor 2022.

Personeel

4

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

42

5

Zeer goed werkgever zijn, professionaliteit, contacten met PABO, hybride werkvormen onderzoeken en uitbuiten, personeel binden en boeien

Krapte arbeidsmarkt Niet in staat om onderwijs; kwalitatief goed concurrentie; werkdruk; personeel te vinden gebrek aan mobiliteit; het imago van de scholen

Ambities en H kwaliteit komen onder druk te staan; extra kosten; toename werkdruk; identiteitsconflicten ; inhuur uitzendkrachten; groepen naar huis

€ 225.000

De scholen gaan de AZC middelen volledig inzetten, wellicht minder scholen, beleidsbeïnvloeding van de overheid

Grillige overheid; onterecht rekenen op de 'gebruikelijke' meevallers'; gewijzigde regelgeving; effecten van vereenvoudiging bekostiging; overheidsbezuiniginge n

Tegenvallende bekostigingen (OCW en SWV); wegvallen bekostiging (AZCmiddelen nieuwkomersgroep, fluctuaties in werkdrukgelden; loonkostenstijgingen worden niet helemaal gecompenseerd) Technische Haperende techniek afhankelijkheid, (ICT) waardoor technisch normaal werken disfunctioneren, hacks, wordt bemoeilijkt DDOS-aanvallen

Minder inkomsten; M bijsturen op de realisatie van de begroting door bezuinigingen op kritische processen; acceptatie; daling van reserves

€ 620.000

Inhuur derden L noodzakelijk, hoge extra kosten voor reparatie of vervanging; het dagelijks werk komt niet af, de continuïteit van het onderwijs komt in het geding Zeer hoge extra H uitgaven, die de vermogenspositie snel kunnen aantasten.

€ 100.000

Geld reserveren o.a. voor hybride werkvormen en samenwerkingsvormen met de kinderopvang

3 fte boven normale sterkt = € 225.000

Ongewijzigd

In 2022 225 AZCleerlingen à € 7.500 = ca € 1.5 mln. X 30% fluctuatie = € 500.000

Gewijzigd vanwege de stijging van het aantal AZC kinderen.

Bedrijfs voering

6

7

Voldoende onderzoek naar technische mogelijkheden en voldoende tijd voor implementatietrajecten

8

Energiekosten(nieuw)

Het is afhankelijk van compensatie rijk of wen hoeveel meerkosten we hebben voor gas en stroom bij dochter

De energie kosten stijgen en de verhoging in de kosten wordt niet gecompenseerd door het rijk, firma’s gaan

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

OPO 2023 € 400.000 extra en PCBO € 100.000.

Inzetten op samenwerkingsscholen , zo mogelijk meenemen in meerjarenbegroting, monitoren via maraps, buffer bepalen

Plan B maken: overwegen welk deel van het onderwijs op papier blijft/komt, zorgen voor back up systemen (in- en extern), voldoende kennis en deskundigheid ontwikkelen Middelen putten uit het eigen vermogen.

In 2023: 275 AZC kinderen a 7.500= 2.062.500 x 30%= 620.000. stelpost: inhuur derden € 100.000

€ 600.000

Ongewijzigd

N.v.t.

43

9

Samen Kansrijk(nieuw)

10

Bedrijfsvoering Servicebureau (nieuw)

OPO. Alle andere contracten zijn langjarig. Daar is echter wel een kans dat als firma’s failliet gaan of overgenomen worden dat we marktprijzen moeten gaan betalen. Afhankelijk van de bestuurlijke keuze hoe Samen Kansrijk bestuurlijk in te richten heeft dit consequenties voor Adenium. De toenemende druk op de scholen ten gevolge van het personeelstekort maakt dat het Servicebureau meer moet ondersteunen. Dit vraagt om extra personele inzet op het Servicebureau.

failliet of worden overgenomen

Stelselwijziging MJOP naar componentenregeling

Overige Brede scholen: € 100.000 Totaal extra: 600.000

Bij een bestuurlijke overdracht van de SBO-scholen zal er in de overhead van Adenium gesneden moeten worden.

Lange termijn hogere kosten ten opzichte van de inkomsten, reorganisatie SB

M

€ 400.000

Bespreken compensatie met andere besturen gedurende lange tijd bij overdracht.

4 FTE * € 100.000= N.v.t. € 400.000 p.j.

Meer personeel nodig op het Servicebureau om de scholen te ondersteunen.

Meer kosten voor personeel op Servicebureau

M

€ 120.000

Korte termijn: Rekening houden met extra kostenpost. Langere termijn: een fusie tussen de dochters levert fors minderwerk op voor het Servicebureau. Ook de ICT-systemen worden dan goedkoper.

1 FTE structureel

N.v.t.

Sterke negatieve vermogensmutatie

Buffervermogen om PM € 0 risico’s op te kunnen vangen wordt (te) sterk aangetast

De relatie met de gemeente goed houden

n.b.: grote posten worden geactiveerd, dit is afgestemd met de accountant

Ongewijzigd

Huisvesting

11

MJOP tijdig evalueren en bijstellen, brug slaan/openhouden met gemeente

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

44

12

Duurzaamheid

Te weinig investering in verduurzaming

Verduurzaming niet voldoende

Extra (niet geplande) uitgaven door hogere energielasten, inhaalslag wordt afgedwongen

M

€ 1.400.000

We kijken nu actief met externe ondersteuning naar snelle mogelijkheden om verder te verduurzamen

impact: 12 gebouwen à € 200.000 = ca € 2,4 mln. x 70% zelf betalen = € 1,4 mln.

13

Visie delen met gemeente en jaarlijks monitoren

Politieke besluitvorming, bijvoorbeeld nieuwe opdracht van Kabinet; gemeenten zijn armlastig

Onvoldoende bijdragen vanuit gemeente aan huisvesting

IKC-ontwikkeling stagneert, er vindt geen nieuwbouw plaats

H

€ 100.000

Zie 9.

stelpost: € 100.000 Gewijzigd naar H, we zien dat beide gemeentes niet kunnen en willen bijdragen, dit feit ligt er nu.

Gewijzigd vanwege energie kosten naar M en met een grotere financiële impact.

Overige risico's (weten regelgeving, sociale veiligheid, enz.)

14

Tenminste de protocollen voor de betrokken spelers op orde hebben

15

AVG en FG-beleid goed opzetten en actief implementeren

Verruwing maatschappij; onvoldoende toezicht; negeren van signalen; ontevreden ouders Website niet goed beveiligd; laag bewustzijn; ontbreken van juiste middelen/ protocollen;

Onveiligheid; incidenten sociale veiligheid; pesten; intimidatie; geweld in de school

Reputatierisico; claims; onrust; negatieve berichtgeving in (landelijke?) media; uitstroom c.q. minder instroom van leerlingen

L

€ 500.000

Training met behulp van acteurs, communicatielijnen verduidelijken

als het gebeurt, kost het veel geld, dus stelpost: € 500.000

Ongewijzigd

AVG; lekken van privacygegevens; schenden van privacy rechten; cybercrime

Afpersing; negatieve berichtgeving in de pers; imagoverlies; verlies van data

L

€ 400.000

Middelen reserveren

impact: maximale boete € 800.000 x 50% = € 400.000

Ongewijzigd

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

45

onvoldoende discipline

16

Gelijke kansen: ouderbijdrage(nie uw)

Het bestuur wil dat alle kinderen minimaal een keer per jaar op schoolreis gaan en bijdragen aan alle kosten voor de grote jaarlijkse feesten.

Bestuur moet meer bijdragen aan het minimumpakket voor de kinderen omdat meer ouders de bijdrage niet meer betalen.

H

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

€ 125.000

Uitgaande van 50% komt niet binnen is dit een post van rond de € 125.000. Afromen van eigen vermogen??

~ 50 % van 55* 4.500

N.v.t.

46

Bijlage 1. Berekening OPO Furore

Risico

Inschatting financiële gevolgen

kans

weging

gewogen risico

1 2

300.000 L 1.200.000 H

0,2 0,8

60000 960000

3 4

250.000 M 750.000 H

0,5 0,8

125000 600000

5 6

225.000 H 620.000 M

0,8 0,5

180000 310000

7 8

100.000 L 600.000 H

0,2 0,8

20000 480000

9 10

400.000 M 120.000 M

0,5 0,5

200000 60000

11 12

0 n.v.t. 1.400.000 M

0 0,5

0 700000

13 14 15 16

100.000 H 500.000 L 400.000 L 125.000 H 7.090.000

0,8 0,2 0,2 0,8

80000 100000 80000 100000

Totaal

4055000 3899500

Totaal keer de risicofactor Advies: 55% Het hoogste aangehouden

bedrag

wordt

Bijlage 2: Berekening PCBO Smallingerland

Risico 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14

Inschatting financiele gevolgen kans 300.000 L 0 H 250.000 M 750.000 H 225.000 H 620.000 M 100.000 L 600.000 H 400.000 M 120.000 M 0 n.v.t. 1.400.000 M 100.000 H 500.000 L

15 16

400.000 L 125.000 H

Totaal

weging 0,2 0,8 0,5 0,8 0,8 0,5 0,2 0,8 0,5 0,5 0 0,5 0,8 0,2

gewogen risico 60000 0 125000 600000 180000 310000 20000 480000 200000 60000 0 700000 80000 100000

0,2 0,8

80000 100000

5.890.000 Totaal keer de risicofactor

3095000

Advies: 55%

3239500

Het hoogste aangehouden

bedrag

wordt

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

48

info@adenium.nl www.adenium.nl

Postadres:

Postbus 210, 9200 AE, Drachten

Bezoekadres:

de Lanen 1, 9204 WB, Drachten 0512- 58 26 00

Adenium • Meerjarenbegroting 2023-2026 OPO FURORE

49