11 - Bijlage 6 - Veiligheidsregio Fryslân - Jaarverslag en jaarrekening 2025 gewaarmerkt (Geanonimiseerd)
Tekst van het document
Jaarverslag en Jaarrekening 2025 Veiligheidsregio Fryslân
(geanonimise rd) wenn pen de bij0briefnummer: 001 d.d. 20-03-2026
VEILIGHEIDSREGIO 6
FRYSLÂN
nn
6
VEILIGHEIDSREGIO FRYSLÂN
Voorwoord liggen de jaarstukken 2025 van Veiligheidsregio Fryslân. Met deze jaarrekening leggen wij verantwoording af over de uitvoering van onze taken en de financiële resultaten van het afgelopen jaar. Voor
u
Stabiliteit en doorontwikkeling 2025 stond in het teken van verdere stabilisatie en doorontwikkeling. De focus op onze structurele taken binnen brandweerzorg, crisisbeheersing en publieke
lag volledig gezondheid. Tegelijkertijd opereren wij in een omgeving waarin landelijke beleidswijzigingen, arbeidsmarktkrapte en investeringsvraagstukken blijvend invloed hebben op onze organisatie. Binnen
de
publieke gezondheid hebben wij verder gewerkt aan de uitvoering van de Friese Preventieaanpak (FPA) en het Fries Integraal Zorgakkoord (FrlZA). De GGD heeft haar rol als kennis-
en
Paraat
en
netwerkorganisatie voor gemeenten verder versterkt, onder meer op het terrein van infectieziektebestrijding, gezondheidsverschillen en gezonde leefomgeving. De invoering van de Omgevingswet vraagt daarbij om blijvende inzet en samenwerking. voorbereid
Crisisbeheersing
is in 2025
ingezet op verdere versterking van vooruitgekeken naar de aangekondigde informatiepositie crisisorganisatie. Daarbij de Brede korting op Doeluitkering Rampenbestrijding vanaf 2026. Dit vraagt om zorgvuldige keuzes om onze slagkracht ook in de toekomst te waarborgen. de
en
paraat gebleven
en
heeft
is
2025 in het teken van voortgang binnen de bouwagenda, materieel en versterking van vakbekwaamheid. De uitvoering van nieuwbouwvernieuwing en is in de van externe factoren. Dit vraagt om realisme in verbouwplannen praktijk afhankelijk Voor
Brandweer
24/7
de
Fryslân stond
van
planning en financiering. Financiële positie Financieel sluiten wij 2025 af met een positief resultaat. Dit wordt verklaard door vertraging in investeringen en een terughoudende Tegelijkertijd is de structurele financiële ruimte beperkt en vragen om
voor
een
belangrijk deel
inzet
van
middelen.
landelijke ontwikkelingen
blijvende bestuurlijke scherpte.
Ook de komende jaren werken wij verder aan een financieel gezonde en wendbare heidsregio. Dat doen wij samen met gemeenten, ketenpartners en medewerkers. Soberheid, doelmatigheid en kwaliteit blijven daarbij leidend.
veilig-
Wij spreken onze waardering uit voor de inzet en professionaliteit van onze medewerkers en vrijwilligers. Dankzij hun betrokkenheid en vakmanschap dragen wij ook in de toekomst bij aan een veilig en gezond Fryslân.
Hartelijke groet, Het
dagelijks bestuur
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
2
en
5 6
VEILIGHEIDSREGIO FRYSLÂN
Leeswijzer liggen de jaarstukken jaarrekening. Voor
u
In het
vindt
2025.
Deze
bestaan
uit twee
delen:
het jaarverslag
en
de
programmaverantwoording en de paragrafen. programmaverantwoording is het hart van de jaarstukken. Hierin leggen wij
De
jaarverslag
van
u
de
verantwoording af over het gevoerde beleid. In de lijn van wij de vier programma's aan de hand van twee vragen: e
Wat
e
Wat
De
begroting
2025
presenteren
hebben wij gedaan? heeft dit gekost?
paragrafen
geven
Risicobeheersing Een
de
apart deel
en
betekenis
aan
de financiële aspecten
van
de
jaarstukken.
resultaatafspraken zijn belangrijke uitgangspunten.
is de
jaarrekening. In dit onderdeel bevinden zich de balans met toelichting, programmarekening met toelichting, de bijlage met verantwoordingsinformatie over de specifieke uitkeringen (SISA) en de taakvelden. de
Bij de overige gegevens staan onder andere voorgestelde resultaatbestemming.
de
controleverklaring
VOOR BDO
van
de
accountant
en
de
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
vrt
(geanonimiseerd)
3
VEILIGHEIDSREGIO 6
FRYSLÂN
nhoudsopgave Deel | Jaarverslag 2025 4. Restilteat 2020 2.
ns
…
nnannenvennenennenenveneeneeneneenen
eenen
6
nnen
Programmaverantwoording Gezondheid… 2.1. Algemeen 2.2. Wat hebben
wij bereikt
2.3. Wat heeft dit gekost? 2.4. Feiten
3.
ven 5
nn
en
…
in 20252.
…
…………
cijfers programma
ee
Gezondheid.
Programmaverantwoording Crisisbeheersing 3.1.
…
Algemeen
3.2. Wat hebben
wij bereikt in 20252. gekost? en cijfers programma Crisisbeheersing
3.3. Wat heeft dit 3.4.
Feiten
…
…
…
….
Programmaverantwoording Brandweer 41. 4.2.
Algemeen Repressie
…
.
4.3. Wat hebben wij bereikt 4.4. Wat heeft dit gekost?
in
…
4.5.
Feiten
en
…
2025 …
cijfers programma
…
…
.
Brandweer
…
35
nnen
Paragrafen 5.1.
Financiering. 5.2.Weerstandsvermogen 5.3. Onderhoud 5.4.
en risicobeheersing … kapitaalgoederen
Bedrijfsvoering partijen …
5.5. Verbonden
5.6. Wet open overheid
Deel: Il Jaamekening 6.
JaantekeninG
.
2025
erssneereraeneenen
nennen
bl
eren
per 31 december 6.2. Overzicht baten en lasten 2025
50
6.1. Balans
6.2. Overzicht baten
en
lasten
2025
Toelichtingen 6.4 Rechtmatigheidsverantwoording 6.5. SiSa-bijlage bij de jaarrekening 6.6. Bijlage Taakvelden
deel
-
1
deel 2
-
…
…
6.3.
Deel 7.
.
ILOverig Overigergegevensmuaneumsen iser
evn
Re
7.1.
Controleverklaring Voorgestelde resultaatbestemming 7.3. Vaststelling 7.2.
Bijlagen 7.4.
Investeringskredieten 2025 Samenstelling bestuur en commissies 7.6. Analyse van taken 7.5.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
Paraaf:
(geanonimiseerd)
l VEILIGHEIDSREGIO FRYSLÂN
e
Deel
| Jaarverslag
2025
Veiligheidsregio Fryslân
VOOR BDO Audit EEN & Assurance B, Datum: Paraat
20-03-2026
(geanonimiseerd)
VEILIGHEIDSREGIO 6
1. Resultaat
2025
Algemene inleiding
resultaat
Per
gerealiseerd
is het
programma
FRYSLÂN
resultaat als
volgt: Resultaat tweede
Gerealiseerd
bestuursrapportage
resultaat
62.500
-386.500
967.500
1.084.000
Brandweer
2.915.000
2.786.000
Totaal
3.945.000
3.483.500
Programma
Gezondheid Crisisbeheersing
Totaal voorstel
Terugstorten
resultaatbestemming
naar
1.000.000 2.483.500
gemeenten
gerealiseerde resultaat wordt voornamelijk veroorzaakt door de vrijval van kapitaallasten, toegelicht in beide bestuursrapportages. Daarnaast is de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) terughoudend ingezet, mede vanwege de aangekondigde structurele korting van 10% vanaf 2026. Verder dragen de loon- en prijsbijstelling binnen de BDuR en het gedeeltelijk vrijvallen van het budget voor onvoorziene personele frictie bij aan het positieve resultaat. Daartegenover staat de vorming van een voorziening. Het
zoals
In het resultaat
is verwerkt dat wij het te verrekenen bedrag voor indexatie van loon- en materiële kosten (€ 2.335.000) en het resultaat op treasury (€ 827.000) terugbetalen aan de gemeenten. Beide bedragen zijn als schuld opgenomen. De afwijkingen in de operationele resultaten per programma staan nader toegelicht in de betreffende programmaparagrafen.
Resultaatbestemming Het voorstel
voor
resultaatbestemming
voor
2025
is daarmee
als volgt:
CE Uitfasering
blusschuim
Totaal te bestemmen
Terugstorten
naar
(PFAS)
1.000.000
resultaat
1.000.000 2.483.500
gemeenten
Totaal
3.483.500
Resteert Het
-
balansverloop in de balans
is op
hoofdlijnen
als
volgt (x € 1.000):
Materiële
vaste
activa
85.053
82.502
Financiële
vaste
activa
27
119
Voorzieningen
7.620
12.996
Langlopende
494
480
Kortlopende
1.806
1.908
95.190
98.005
Vorderingen Liquide
middelen
Overlopende
activa
Totaal activa Voor
een
toelichting
op de balans wordt
verwezen
Eigen
12125
10.661
ISIN
1150
schulden
49.959
415 (01e)
schulden
8.583
18.865
Overlopende passiva
11.411
11.950
Totaal
95.190
98.005
naar
vermogen
passiva
paragraaf 6.3.2.
Boo AugAsswrance BV. Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
6
VEILIGHEIDSREGIO FRYSLÂN
6
2.
Programmaverantwoording Gezondheid
2.1.
Algemeen
Preventie Het jaar 2025 stond in het teken van de voortgezette uitvoering van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), én van de totstandkoming van het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Gemeenten en GGD'en gaven onverminderd uitvoering aan de afspraken en opgaven uit het IZA en GALA. Het AZWA kreeg in dit overgangsjaar bestuurlijk en inhoudelijk vorm. GGD GHOR Nederland kreeg een formele positie aan de bestuurlijke overlegtafels en droeg actief bij aan de inhoudelijke agendering en uitwerking van het akkoord. Daarmee zijn publieke gezondheid en preventie nadrukkelijker verankerd in de landelijke beweging van zorg naar gezondheid en
welzijn. Bestuurlijke Opdracht en 2025 stond GGD Fryslân voor complexe opgaven op het gebied van preventie jeugdgezondheidszorg (JGZ). Daarbij ontstond een structureel begrotingstekort van € 925.000 door stijgende huisvestingskosten en een noodzakelijke functiewaardering.
In 2024
en
De bestuurscommissie
Gezondheid gaf eind 2024 opdracht om scenario's uit te werken huisvesting en taakuitvoering, inclusief de financiële en maatschappelijke gevolgen. In 2025 zijn deze scenario’s vormgegeven, naast de reguliere werkzaamheden. Dit leidde met name voor JGZ gekeken op 19 juni 2025 tot besluitvorming. Voor huisvesting is naar doelmatiger locatiegebruik, aangepaste huurafspraken en samenwerking met publieke partners, met behoud van de nabijheid van consultatiebureaus. De uitkomsten hiervan vormen de basis voor de actualisatie van het strategisch huisvestingsplan. voor
—
—
Fryslân behield de inzet op preventie en JGZ rond Gezond Zwanger en de extra zorg voor jonge kwetsbare kinderen. Het bestuur heeft deze taken als aantoonbaar waardevol omschreven, met de aanvulling dat bezuinigingen binnen de jeugdgezondheidzorg waarschijnlijk tot hogere kosten leiden. Een deel van dit tekort vangen we intern op via efficiencymaatregelen en taakherschikking. Het resterende deel wordt gedekt door een aanvullende gemeentelijke bijdrage. GGD
Met
deze besluiten
hebben
we
een
balans
maatschappelijke verantwoordelijkheid. zijn
voorbereid
en
gevonden
Daarmee
was
tussen
financiële houdbaarheid
2025
een
jaar
waarin
belangrijke
en
keuzes
genomen.
Netwerkorganisatie gewerkt aan het doel om dé adviseur en sparring- en kennispartner gemeenten zijn. Zo was de publicatie van de Volksgezondheid Toekomstverkenning (VTV) aanleiding om kennis te delen met alle gemeenten. Uit deze publicatie blijkt wederom dat gezondheid een vraagstuk is van alle beleidsterreinen. Daarnaast is op verschillende momenten, in diverse samenstellingen, met elkaar gesproken over de grote opgaven rond gezondheid voor de komende jaren. Dit gebeurde onder andere in het nieuw ingerichte Ambtelijk Overleg Publieke Gezondheid. Het is duidelijk dat een sterke netwerksamenwerking nodig is om deze opgaven het hoofd te bieden. GGD Fryslân was in 2025 betrokken bij verschillende netwerken met diverse zoals de Seker en Sûn tafel, de bestuurscommissie Fries Integraal Zorgakkoord disciplines, en de (FrlZA) stuurgroep Strong Teens and Resilient Minds (STORM). In 2025
is op verschillende voor
manieren te
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: Paraaf
20-03-2026
(geanonimiseerd)
Jaarverslag
hebben
2.2. Wat Lyts & jong:
Een
wij
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
bereikt in 2025?
gezonde kansrijke
start
voor
ieder kind
Uitvoerende taken gezondheidsbescherming Toekomstbestendige jeugdgezondheidszorg In het afgelopen jaar werkten we verder aan de doorontwikkeling van onze jeugdgezondheidszorg (JGZ) voor de leeftijd van -9 maanden tot 18 jaar. We bewegen steeds meer naar een behoeftegerichte aanpak: dichtbij wanneer dat nodig is en op afstand wanneer mogelijk. Dit doen we fysiek en digitaal én individueel en in groepen. Door onze inzet af te stemmen op de situatie van ouders en kinderen investeren we daar waar het meeste effect te behalen is. Zo bieden we maximale waarde voor iedereen. De klantreis is hierbij leidend, met aandacht voor
maatwerk, tijdige signalering
en
passende ondersteuning op
het juiste moment.
Doorontwikkeling van het dienstenaanbod Om deze ambitie te realiseren, werken we aan een vernieuwd JGZ-dienstenaanbod dat aansluit bij de zorgbehoeften van ouders, kinderen en jongeren. Dit betekent dat ons aanbod niet langer voor iedereen hetzelfde is. In 2025 lag de focus op de verdere uitwerking van dit aanbod, met specifieke aandacht voor het inschatten van zorgbehoefte, taakherschikking, digitalisering
en
ketensamenwerking.
Inschatten van zorgbehoeften Alle JGZ-professionals werken inmiddels volgens de methodiek Gezamenlijk Inschatten van de Zorgbehoefte. Samen met ouders bepalen we welke ondersteuning passend is. Daarnaast werkten we aan een digitale vragenlijst voor het voortgezet onderwijs, om zorgbehoeften beter en efficiënter in beeld te brengen. De implementatie hiervan staat gepland voor 2026, evenals het verder in kaart brengen van netwerkpartners en hun rol.
Taakherschikking In een tijd van veranderende
zorgvragen
en
een
krappe arbeidsmarkt, helpt taakherschikking
het werk slimmer, efficiënter toekomstbestendig te organiseren. Door taken anders te verdelen, benutten we ieders kwaliteiten beter en verminderen we de werkdruk. In 2025 stelden we onze visie op taakherschikking vast en kozen we voor een gefaseerde uitwerking en invoering in de komende jaren. ons
om
en
Digitale dienstverlening Onze digitale dienstverlening is verder versterkt. We hebben gewerkt aan het digitaal betrekken van ouders bij gesprekken met jongeren. Ook hebben we de voorbereiding op de organisatie van webinars voor ouders in gang gezet. Dit doen we in samenwerking met elf andere JGZ-organisaties. Daarnaast werkten we toe naar de aanbesteding van een dossier voor volwassen cliënten. Dit was nodig omdat de dienstverlening aan volwassenen steeds verder uitbreidt, onder andere met prenatale vaccinaties en het prenatale huisbezoek.
Ketensamenwerking De ketensamenwerking
de Friese Preventieaanpak (FPA) als deelnemer aan de provinciale programma's Kansrijke Start en Ouderschap. Daarnaast zijn we betrokken bij alle lokale ketenaanpakken van Kansrijke Start en Kind naar Gezonder Gewicht.
vervult de JGZ
een
is in 2025
actieve
rol als
verder
verdiept.
ketenregisseur
Binnen
en
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: hi
20-03-2026
(geanonimiseerd) |
8
Jaarverslag
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
Ziekteverzuimbegeleiding school Al jaren neemt de werkbelasting bij ziekteverzuimbegeleiding door de jeugdgezondheidszorg toe. Ziekteverzuimbegeleiding is een gezamenlijke opgave in de keten van leerlingen, met voor ieder eigen taken, rollen en ouders, scholen, JGZ en leerplichtambtenaren verantwoordelijkheden. —
Met
ingang
schooljaar 2025-2026 zijn we op scholen voor voortgezet onderwijs in de gemeente Súdwest-Fryslân gestart met ziekteverzuimbegeleiding volgens de methode Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen (MAZL). MAZL is een bewezen effectieve is van die het interventie, gericht verhogen schoolaanwezigheid en het terugdringen van op ziekteverzuim. Deze interventie voeren we uit vanuit het aanvullend pakket. Samenwerking in de keten
van
is essentieel
voor
een
succesvolle
implementatie van
MAZL.
rol en taken in de ziekteverzuimbegeleiding goed te organiseren, werkten we uniforme JGZ-werkwijze voor de overige gemeenten. Waar mogelijk nemen we daarin elementen van de MAZL-methodiek op. Het succes van goede ziekteverzuimbegeleiding is afhankelijk van de gezamenlijke inzet en het commitment Om
onze
in 2025
van
eigen
aan
een
ketenpartners.
Sociaal
medisch advies
GGD
Fryslân verzorgt al jarenlang
sociaal medische advisering (SMA) voor aanvragen tot van 5 onder a van de basis artikel eerplichtontheffing op Leerplichtwet. Hoewel deze taak niet wettelijk aan onze missie sluit nauw om zij bij kansengelijkheid te bevorderen verplicht is, en kwetsbare kinderen te ondersteunen. De vraag naar SMA is de afgelopen jaren sterk toegenomen, terwijl de beschikbaarheid van staat. onder druk Hierdoor moesten we onze capaciteit in 2025 vooral richten op jeugdartsen de wettelijke basisdienstverlening en konden we niet alle SMA-aanvragen tijdig behandelen. Dit heeft geleid tot het ontstaan van een wachtlijst in 2025. Inmiddels hebben we een succesvolle werving afgerond en verwachten we in 2026 formatief weer op orde te komen om de aanvragen te behandelen. Daarnaast waren we in 2025 in gesprek met leerplichtambtenaren van de Friese gemeenten en namen we deel aan een provinciale werkgroep, die werkt aan een nieuwe werkwijze voor aanvragen op grond van artikel 5a. Door vroegtijdig met alle betrokkenen te verkennen wat wél mogelijk is voor een jeugdige, beogen we het aantal vrijstellingen te beperken. De maar verdere boekt van en voortgang, borging preventie schoolaanwezigheid werkgroep
vraagt
om
gezamenlijke
inzet.
Centrale
zorgverlener begin 2025 vervult de jeugdgezondheidszorg in de hele provincie de rol van Centrale Zorgverlener (CZV) binnen de ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht, volgens het Fries model. Professionals in het veld weten de CZV goed te vinden en ouders en kinderen reageren positief op de begeleiding. Daarmee blijkt de dienstverlening vanaf de start effectief en van duidelijke meerwaarde. De samenwerking binnen de volledige keten, zowel lokaal als provinciaal, is hierbij een belangrijke succesfactor. Eind 2025 is GGD Fryslân bovendien gecontracteerd als zorgverlener door de zorgverzekeraar. Hierdoor kan in 2026 voor een deel van de CZV-trajecten een zorgvergoeding worden aangevraagd. Dat draagt bij aan verdere borging en continuïteit van deze dienstverlening. Sinds
Rijksvaccinatieprogramma In 2025
stond
wijzigingen virus).
en
het
Rijksvaccinatieprogramma (RVP) in het teken van de voorbereiding op grote op de implementatie van de nieuwe RSV-immunisatie (Respiratoir Syncytieel-
Het jaar kenmerkte zich door belangrijke stappen uitdagingen die richting 2026 aandacht vragen.
in de
uitvoering, maar
VOOR BDO
ook door
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd) Eeen Lj
Jaarverslag
Wijzigingen
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
in het RVP
Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) presenteerde het implemende tatieplan wijzigingen die tot 2030 doorgevoerd moeten worden. GGD Fryslân ligt schema met deze voorbereidingen en richtte zich in 2025 specifiek op de wijziging in de op vaccinatie van vijfjarigen. Heldere communicatie naar ouders en professionals over nieuwe Het ministerie
van
voor
vaccinatiemomenten
is
hierbij
een
belangrijk aandachtspunt.
Vaccinatiegraad De vaccinatiegraad in Fryslân vertoont al jaren een lichte, maar aanhoudende daling. Bij baby's, kleuters en schoolkinderen is de vaccinatiegraad iets gedaald of gelijk gebleven. Bij jongeren blijft deze stabiel. Het aantal zwangere vrouwen dat zich laat vaccineren tegen kinkhoest of griep, is ook ongeveer gelijk gebleven. Daarnaast zien we wel dat steeds meer jongens zich laten vaccineren tegen het humaan papillomavirus (HPV). GGD Fryslân probeert te achterhalen hoe de vaccinatiegraad kan worden verhoogd in Leeuwarden-Oost met als doel deze aanpak vervolgens uit te rollen. Dit doen we samen met de gemeente Leeuwarden en de Community of Practice (CoP) van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) rondom doelgroepen en vaccinatiegraad. In 2025 vonden de eerste bijeenkomsten plaats voor het bepalen van een strategie. De vervolgstap is om met de doelgroep in contact te komen om de specifieke bevorderende en belemmerende factoren verder in kaart te brengen. Deze kennis leidt in 2026 tot interventies en een plan voor
opschaling
in
Fryslân.
RSV-immunisatie Een mijlpaal in 2025 was het besluit om de RSV-immunisatie op te nemen in het RVP. Vanaf het najaar krijgen alle baby's in Nederland een prik met antistoffen tegen het RS-virus. Dit is bedoeld om ernstige ziekte en ziekenhuisopnames te voorkomen. GGD Fryslân heeft deze nieuwe immunisatie succesvol geïmplementeerd via consultatiebureaus en huisbezoeken, in nauwe samenwerking met het RIVM. Dit najaar zijn veel minder ziekenhuisopnames van kinderen met het RS-virus gezien. Dat is een positief signaal dat de campagne goed uitpakt. De kleinschalige aanpak van de vaccinatiecampagne maakt de uitvoering laagdrempelig en efficiënt, maar vraagt blijvende aandacht voor capaciteit en monitoring van effectiviteit en acceptatie. Preventieve kracht
jeugdgezondheidszorg in een krappe zorgketen We blijven inzetten op de doorontwikkeling en toekomstbestendigheid van onze diensten. Ook in 2025 bracht de JGZ bij nagenoeg alle pasgeboren kinderen in Fryslân een huisbezoek. We voorzagen kinderen en hun ouders of verzorgers van preventieve zorg en verzorgden een groot deel Ook
van
bezochten
van
de
de vaccinaties. we alle Friese scholen
om problematiek rondom het opgroeien vroegtijdig signaleren, te monitoren en preventieve zorg te geven. Die signalering heeft onder meer betrekking op ontwikkeling, gezondheid, leefstijl en leefomgeving van het kind. Dit kan gaan om gedragsproblemen, zorgen over de opvoedsituatie, mentale klachten of fysieke klachten. We hebben meegewerkt aan een sterke sociale pedagogische basis. In talloze situaties heeft JGZ bijgedragen aan normalisering en het stimuleren van eigenaarschap bij ouders. Tegelijkertijd hebben we gezorgd voor tijdige signalering en passende inzet van zorg, in nauwe afstemming met onze partners.
te
ervaarden in 2025 opnieuw dat de (jeugd)zorgketens onder druk staan, omdat andere partners minder capaciteit hebben of doorverwijzing niet altijd mogelijk is. Voorbeelden zien we in de kraamzorg en jeugdhulpverlening. Wachtlijsten nemen toe en zorgvragen blijven groeien. Hierdoor raken wij eerder betrokken of blijven we vaker langer betrokken bij casuïstiek. Om de continuïteit van zorg te waarborgen, leveren wij regelmatig overbruggingszorg. Dit heeft directe gevolgen voor de werkdruk. We
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
Paraaf:
(geanonimiseerd)
10
Jaarverslag
Dit
vraagt
om
duidelijke afspraken
e
inzicht in wat lokaal kan worden aandacht voor de belasting van
® ®
Hiervoor zoeken
Grut:
actief
contact
©
Veiligheidsregio Fryslân
de
en
hervormingsagenda jeugd;
opgepakt; professionals.
onze
met
partners zoals Sociaal
Domein
Fryslân.
taken gezondheidsbescherming
Vaccinatielandschap augustus
opdracht
te
in
ontwikkeling (volwassenen)
2025
heeft het ministerie van VWS aangegeven geven om de vaccinatiezorg voor volwassenen
plan te zijn het RIVM versterken. Dit traject sluit aan deze landelijke ontwikkelingen de uitvoering in Fryslân.
van
te
bij de eerder uitgevoerde uitvoeringstoets. In afwachting van zijn in 2025 de eerste verkennende gesprekken gevoerd over Nu
2025
Gezondheidspotentieel versterken
Uitvoerende In
we
Jaarrekening
over:
rolverdeling; goede aansluiting bij integraal provinciaal jeugdbeleid
e
en
niet zwanger In 2025 bereikte het programma Nu Niet Zwanger (NNZ) in Fryslân een belangrijke mijlpaal: vijf jaar na de start is het programma uitgegroeid van project tot een structureel en landelijk geborgd instrument. De impact hiervan werd zichtbaar in de intensievere samenwerking tussen zorg, sociaal domein en onderwijs. Hierdoor zijn huidige en toekomstige professionals beter toegerust om het gesprek te voeren over kinderwens, seksualiteit en anticonceptie. De focus verschoof naar duurzame verankering in beleid, werkprocessen en deskundigheidsbevordering, mede door opname van NNZ als basisfunctionaliteit in het AZWA.
Tegelijkertijd stond 2025 in het teken van verdieping en doorontwikkeling, gericht op structurele borging binnen organisaties. GGD Fryslân leverde hieraan een actieve bijdrage via landelijke samenwerking en de ontwikkeling van de handreiking ‘Verder met Nu Niet Zwanger’. Deze handreiking ondersteunt organisaties bij duurzame implementatie van NNZ. Het afgelopen jaar maakte duidelijk dat structurele borging alleen slaagt met een goede verbinding tussen beleid en praktijk.
Monitoring, signalering
en
advies
Fitaal Wiis In 2025
is binnen de bestaande kaders gewerkt aan de preventieve opgave rond gezond vitaal ouder worden. Dit gebeurde in samenhang met landelijke beleidsontwikkelingen zoals GALA, IZA en Wonen en Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO). In deze ontwikkelingen ligt de nadruk op waarderend kijken naar ouderen en het uitstellen van kwetsbaarheid. Een belangrijk resultaat is dat de principes van Fitaal Wiis zijn doorvertaald naar de ontwikkeling van een landelijke visie op ouderengezondheid. Tegelijkertijd lieten personele verschuivingen zien dat structurele borging van capaciteit binnen dit thema aandacht blijft vragen. Daarom is in de tweede helft van 2025 gestuurd op heroriëntatie en meer samenhang met en
gezondheidsbevordering. Regionaal
is binnen de bestaande netwerken samengewerkt aan ouderengezondheid, andere via de coalitie Fitaal Wiis binnen de Friese Preventieaanpak (FPA). Het thema Valpreventie blijft hierin een herkenbaar onderdeel. In het licht van de bestuurlijke opdracht hebben we ervoor gekozen om dit thema te integreren in de reguliere uitvoering en gezondheidsbevordering. De ervaringen en landelijke ontwikkelingen in 2025 onderstrepen ook het belang om dit thema richting 2026 structureel te beleggen binnen bestaande
onder
programma's
en
werkwijzen.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
Paraat
(geanonimiseerd)
Jaarverslag
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
Elkenien
Monitoring, signalering IZA, GALA
advies
en
AZWA
en
In 2025 gaf GGD GALA en AZWA.
Fryslân verder invulling aan haar rol binnen de landelijke akkoorden IZA, de uitwerking van het GALA en de brede SPUK-regeling is de preventieopgave voor gemeenten omvangrijker en complexer geworden, met niet-vrijblijvende afspraken en hogere verwachtingen voor uitvoering en advisering. Binnen dit kader is GGD Fryslân gepositioneerd als strategisch adviseur en sparring- en kennispartner voor gemeenten, met een nadrukkelijke focus op het terugdringen van gezondheidsachterstanden. De extra middelen die gemeenten tot en met 2026 ontvangen, zijn volgens landelijke afspraken ingezet voor de versterking van deze kennis- en adviesfunctie. Door
Daarnaast
droegen wij bij aan
Dit deden
we
de versterking van de regionale preventie-infrastructuur. onder meer door actieve deelname aan de coalities binnen de Friese Preventieaanpak (FPA) en door inzet op monitoring, signalering en advisering. Daarmee is geborgd dat publieke gezondheid breed is ingebracht en dat landelijke preventieopgaven zijn vertaald naar de lokale en regionale praktijk. Het
AZWA, dat voortbouwt op het IZA,
bestuurlijk gevolgd en verder uitgewerkt. In samenwerking met onder andere het bereikt. juli onderhandelingsakkoord ministerie van VWS, Zorgverzekeraars Nederland (ZN), de Vereniging van Nederlandse gemeenten (VNG) en GGD GHOR Nederland zijn voorbereidingen getroffen voor de verdere inhoudelijke en financiële uitwerking in 2025 en 2026. Wij zijn actief betrokken bij deze ontwikkelingen en leverden een bijdrage aan de ontwikkeling van het format voor de regionale preventie-infrastructuur (RPI) en de basisfunctionaliteiten. Deze basisfunctionaliteiten zijn laagdrempelige voorzieningen zoals vroegsignalering, preventieve ondersteuning, begeleiding en toeleiding. Hiermee krijgen inwoners tijdig passende hulp op het snijvlak van zorg en sociaal domein. De RPI zorgt ervoor dat deze functionaliteiten duurzaam zijn georganiseerd. Dit gebeurt via In
2025
is
is in 2025
een
duidelijke regionale afspraken, samenwerking tussen gemeenten en zorg en welzijnspartijen, en via stabiele governance en financiering. Zo blijven preventie en ondersteuning beschikbaar en
SPUK
effectief. 14
In 2025
hebben we binnen GALA (programmaonderdeel SPUK 14) gewerkt aan het versterken bundelen van kennis over sociaaleconomische gezondheidsverschillen en onze rol bij het verkleinen daarvan. De focus lag op het ophalen, duiden en toepasbaar maken van actuele kennis en inzichten, zodat deze kunnen worden benut in lopende GGD-activiteiten en en
beleidsontwikkeling. In 2026
lokaal Friese
ronden
we
dit programma
gezondheidsbeleid
en
in
af. Doel
onze
nieuwe
is dat
de
opgebouwde
kennis structureel landt in
meerjarenkoers.
Preventieaanpak
In 2025
heeft de Friese
Preventieaanpak (FPA) zich verder ontwikkeld als het centrale samenregionale preventie-infrastructuur (RPI) binnen de kaders van het
werkingsverband
voor
IZA, GALA
contouren
en
de
de
van
het AZWA.
totstandkoming van het transformatieplan Versterken Sociale Basis is binnen de FPA belegd. De FPA zorgde er in 2025 dat de versnelde toets is ingediend en dat parallel is gewerkt aan de volledige aanvraag. Deze aanvraag is succesvol ingediend en positief beoordeeld. Landelijk zijn de middelen voor de transformatieplannen op. De
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: a
20-03-2026
(geanonimiseerd)|
12
Jaarverslag
en
Jaarrekening
het transformatieplan Mentale Gezondheid en Veerkracht is de FPA het vormgeven van preventie. De focus ligt op drie prioritaire thema's:
Binnen voor
e
het vergroten
e
depressie en suïcidepreventie;
mentaal
e
het verminderen
van
van
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
verantwoordelijk
welbevinden;
eenzaamheid
gedurende
de
levensloop.
We
hebben de regionale coördinatie van de FPA, conform afspraak, uitgevoerd en de goververder verduidelijkt, met vastgestelde rolafspraken voor GGD Fryslân binnen de coalities. In 2025 hebben we ook een start gemaakt met de doorontwikkeling van de FPA in lijn met het AZWA. Dit akkoord is in de jaar bestuurlijk ondertekend. Deze ontwikloop van in 2026 verdere keling krijgt uitwerking. nance
het
financiering van de FPA is in 2025 gedekt vanuit SPUK IZA-middelen, die doorlopen tot en 2026. Tegelijkertijd bleef het risico van structurele financiering nadrukkelijk in beeld en is dit bestuurlijk geagendeerd. Het vijfjarig lustrum van de FPA, de brede partnerbetrokkenheid en de landelijke aandacht onder meer door het bezoek van de directeur-generaal Volksgezondheid onderstrepen de maatschappelijke waarde en positionering van de FPA. Aandachtspunt richting 2026 blijft de verdere versterking van de inhoudelijke rol van GGD Fryslân en de borging van financiering en governance op langere termijn. De
met
—
—
Gezonde Een
leefomgeving gezonde leefomgeving
heidsverschillen. Ook
levert een belangrijke bijdrage aan het terugdringen van gezondhebben veel gemeenten ons advies gevraagd over de leefbij woningbouwaanvragen. Daarnaast adviseerden we over (herzieninin 2025
omgeving, met name gen van) omgevingsvisies.
Bij complexe adviesaanvragen voorziet een multidisciplinair team de vragen van gemeenten een integraal advies. In 2025 kon deze integrale advisering worden voortgezet met incidentele middelen. Ook is, samen met gemeenten, een start gemaakt met een vervolgvoorstel voor onze inzet in de komende jaren. Besluitvorming hierover vindt in 2026 plaats in van
de bestuurscommissie Gezondheid.
Epidemiologie Gezondheidsatlas, Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen en Gezondheidspanel 2025 stond in het teken van een belangrijke mijlpaal: de succesvolle lancering van de Gezondheidsatlas. Hiermee is er één centrale plek waar actuele gezondheidsgegevens toegankelijk zijn. De Gezondheidsatlas is te vinden via de website van GGD Fryslân en wordt de komende jaren verder doorontwikkeld.
zijn in 2025 de resultaten van de Volwassenen- en Ouderenmonitor bekendinclusief de gebiedscijfers. Deze cijfers geven waardevol inzicht in de gezondheid van de Friese inwoners op regionaal en lokaal niveau. Alle cijfers zijn opgenomen in de Gezondheidsatlas. Verder hebben we in 2025 diverse panelonderzoeken uitgevoerd. Deze richtten zich op sociale cohesie in de buurt en zonbescherming. Daarnaast
gemaakt,
Academische werkplaats In 2025 hebben acht studenten hun onderzoeksstage bij de GGD afgerond. In september zijn twee nieuwe studenten gestart. De studenten komen van verschillende opleidingen (voornamelijk NHL en RUG) en doen onderzoek naar uiteenlopende onderwerpen, zoals
gezondheidsverschillen, gezonde leefomgeving
en
valpreventie.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: Paraaf
20-03-2026
(geanonimiseerd)
Jaarverslag
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
Monitor Opgroeien in Kansrijke Omgeving hebben de monitoring Opgroeien in een Kansrijke voortgezet als onderdeel van de OKO-aanpak. In 2025
Omgeving (OKO) in 2025 verder namen vijf gemeenten deel aan de OKO-monitoring: Ooststellingwerf, Opsterland, Smallingerland, Harlingen en Leeuwarden. De resultaten hiervan bespreken we in 2026 tijdens dialoogsessies met gemeenten en partners. Daarnaast voeren we in 2026 de Gezondheidsmonitor Jeugd uit, met de OKO-monitoring We
als onderdeel hiervan. Daarmee sluiten in 2026 alle Friese gemeenten aan, zodat de OKOmonitoring breed kan worden ingezet om beleid en aanpak verder te onderbouwen en te versterken.
Beleidsadvisering In 2025 hebben we onze rol als verbindende en adviserende partij tussen de verschillende domeinen verder ingevuld. Daarnaast zijn we gepositioneerd als sparringpartner en kennisbron voor gemeenten op het gebied van preventie en gezondheid. Ook in 2026 blijven in het we investeren verdiepen van onze inhoudelijke expertise en het versterken van onze
strategische capaciteit.
Uitvoerende
taken gezondheidsbescherming
Infectieziektebestrijding
pandemische paraatheid de versterking van de infectieziektebestrijding en pandemische opdracht Deze inzet is nog steeds tijdelijk en primair gericht op personele paraatheid gecontinueerd. met als versterking, uitgangspunten het borgen van continuïteit en het beperken van In 2025
is de
en
voor
financiële risico's.
Landelijk is in 2025 veel ontwikkeld rondom de Landelijke Functionaliteit Infectieziektebestrijding (LFI). Vanuit GGD Fryslân is actief bijgedragen door inhoudelijke kennis en praktijkervaring in te brengen, in samenwerking met GGD Drenthe en GGD Groningen. Verder voerden we de najaarscampagne COVID-19 binnen de gestelde termijnen en het beschikbare budget uit. De campagne liep van week 38 tot en met week 49 en resulteerde circa 80.000 toegediende vaccinaties in Fryslân, inclusief de Waddeneilanden.
in
Tuberculose 3Noord-niveau zijn we in 2025 gestart met een verkenning naar verdere samenwerking binnen de tuberculosezorg (TBC), met het oog op toekomstbestendigheid. Aanleiding hiervoor is de combinatie van een dalende incidentie en een toenemend tekort aan gekwalificeerde professionals. Met name de verwachte schaarste aan TBC-artsen vormt een gedeeld en groeiend risico voor de continuïteit van de zorg, zowel regionaal als landelijk. Hoewel de huidige bezetting in Fryslân op orde is, blijft deze kwetsbaar en is er weinig ruimte voor uitval of verdere krapte. De samenwerking en inhoudelijke afstemming binnen het regionaal expertisecentrum van samenwerkende GGD'en en op 3Noord-niveau verlopen in de praktijk moeizaam. Dit komt onder meer doordat er naast de dagelijkse werkzaamheden
Op
beperkt tijd is voor gezamenlijke ontwikkeling. Forensische
geneeskunde
2025 was een jaar van intensieve transitie binnen de forensische geneeskunde in NoordNederland. Met de vorming van één integraal team Forensische Geneeskunde (FG) 3Noord per 1 januari is een basis gelegd voor toekomstbestendige dienstverlening. De implementatie kende echter substantiële knelpunten. Verschillen in werkwijzen moesten worden overbrugd, rolduidelijkheid moest opnieuw worden ingericht en de dienstverlening kwam in het eerste kwartaal onder druk te staan. De aanbesteding van de Medische Arrestantenzorg (MAZ) zorgde daarnaast voor onzekerheid over de operationele continuïteit en financiële voorspelbaarheid. Dit vroeg om stevige bijsturing.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: Paraaf:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
Jaarverslag
Vanaf mei hebben
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
ingezet op versterkte sturing en organisatieontwikkeling, met een koerswijziging integrale aansturing van de volledige FG-dienstverlening. Door scherper te prioriteren, planbaar werk beter te organiseren en de capaciteit van forensisch artsen gericht in te zetten voor acute zorg, nam de operationele druk af. Dit droeg bij aan herstel van vertrouwen binnen de organisatie en bij ketenpartners. De keuze om in deze fase prioriteit te geven aan continuïteit en kwaliteit leidde tot een (tijdelijk) negatief financieel resultaat. De afbouw van externe artsencapaciteit kon namelijk minder snel plaatsvinden dan voorzien. In 2026 ligt de focus op verdere doorontwikkeling van FG 3Noord, afronding van de MAZ-opgave, versterking van het werkgeverschap en voorbereiding op een landelijk georganiseerd stelsel voor forensische geneeskunde. Dat stelsel treedt mogelijk vanaf 2027 in werking. we
naar
Seksuele Een
Gezondheid
belangrijke inhoudelijke ontwikkeling
basis naar
in 2025 is de overgang naar thematisch werken op het handboek Seksuele Gezondheid. De focus verschuift daarmee van doelgroepen thema's. Dit draagt bij aan een meer integrale en gerichte benadering van kwetsbare van
groepen. Op 3Noord-niveau
regionale samenwerking verder versterkt. Deze samenwerking ondersamenhangende en doelmatige inrichting van seksuele gezondheidszorg, met oog maatschappelijke impact binnen de beschikbare middelen.
steunt voor
is de
een
Medische milieukunde In 2025 bleef de maatschappelijke en media-aandacht voor medische milieukundige thema's onverminderd groot. Zorgen over de gezondheidseffecten van schadelijke stoffen waaronder staalslakken en en lood, (PFAS) bestrijdingsmiddelen, polyperfluoralkylstoffen vroegen om actieve inzet en duiding vanuit de GGD. We hebben inwoners en verschillende overheden voorzien van deskundig advies en concreet handelingsperspectief. Daarnaast werkten we aan thema's als een gezond binnenmilieu, uitstoot vanuit de veehouderij, (laagfrequent) omgevingsgeluid en de gezondheidseffecten van klimaatadaptatie. —
—
Rond
blijven we de ontwikkelingen volgen in de Jelsumer Feart en de Lytse samenwerking met de gemeente en Wetterskip Fryslân. Ons huidige advies blijft naar verwachting meerdere jaren van kracht. Onze werkwijze wordt daarbij landelijk gevolgd en gebruikt als inspiratie voor toekomstige PFAS-casuïstiek. De
PFAS
in Leeuwarden
Feart.
Dit doen
in
we
Leeuwarden start een aanvullend onderzoeksprogramma, met aanvullende milieu- en gezondheidseffecten van PFAS binnen en buiten het belaste financiering, gebied. Vooruitkijkend naar 2026 verwachten we dat de vraag naar deskundige duiding verder toeneemt. Nieuwe stoffen, veranderende regelgeving en maatschappelijke zorgen vragen om van een rol de GGD. proactieve
gemeente
naar
Gezondheidsbevordering In 2025
hebben
we
zowel
provinciaal als lokaal met onze kennis
adviezen bijgedragen realiseerden de doelen gezondheidsbevordering. Nuchtere Fries en Nuchter Over Gewicht en versterkten de
projecten programma's Rookvrije Generatie Fryslân, samenwerking tussen deze programma's. aan
en
van
Als GGD
waren
we
en
We
voor
lokaal betrokken
bij GALA-plannen, gezonde wijkaanpakken, het Kansrijke Omgeving en ketenaanpakken zoals Valpreventie
programma Opgroeien Kind naar Gezonder Gewicht. Daarnaast ondersteunden School bij hun inzet voor een gezonde leefstijl. in
een
scholen
we
VOOR BDO
en
als adviseur Gezonde
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: hik
20-03-2026
(mm geanonimise rd)
15
Jaarverslag
Bewaken
publieke gezondheid bij rampen
van
Ontwikkelingen maatschappelijke In de
periode
van
1
geregistreerd.
Dit
aantal
en
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
crisis
zorg
2025 zijn 211 meldingen van woningvervuiling januari ligt in lijn met voorgaande jaren en wijst daarmee op een stabiele problematiek. Inwoners met ernstige problematiek rond woonhygiëne zijn ondersteund met een eenmalige schoonmaak. Daarmee zijn risico's zoals ernstige overlast, brandgevaar en infectiegevaar beperkt. In dezelfde periode ontving het meldpunt 1.694 meldingen over inwoners met onbegrepen gedrag. Voor deze personen is actief ingezet op toeleiding naar passende zorg, begeleiding of ondersteuning. Het aantal meldingen blijft stijgen, vooral vanuit de politie. Dit kan duiden op zowel een groeiende zichtbaarheid van complexe problematiek als op
tot
1 december
betere vind-baarheid van het meldpunt voor ketenpartners. In het kader van verplichte zorg, voerden we tussen januari en december 128 pogingen tot horen uit. Hiermee hebben we invulling gege-ven aan zorgvuldige bescherming van de rechten van cliënten bij de toepassing van deze ingrijpende maatregel. Mentale
een
gezondheid
In 2025
versterken
Fryslân haar rol en inzet op het thema mentale gezondheid verder aanhiervoor zijn de toenemende zorgen over de mentale gezondheid van Aanleiding gescherpt. jongeren en jongvolwassenen en de maatschappelijke en wettelijke ontwikkelingen, waaronder het initiatiefvoorstel suïcidepreventie. Vanuit haar publieke taak, expertise en regionale positie levert de GGD een actieve bijdrage aan het versterken van de mentale gezondheid in Fryslân. We leverden in 2025 input voor het transformatieplan Mentale Gezondheid binnen de FPA enhet FrlZA, met een duidelijke focus op preventie en samenwerking in de sociale basis. Daarbij ligt de nadruk op collectieve preventie en het versterken van mentale weerbaarheid, met specifieke aandacht voor depressie, suïcidepreventie en eenzaamheid gedurende de levensloop. Ook via inzet op de aanpak Strong Teens and Resilient Minds (STORM) en deelname aan de stuurgroep, dragen we hieraan bij. Grip
heeft GGD
op onbegrip In 2025 is een belangrijke
eerste stap gezet in het beter in beeld brengen van de aard en omvang van onbegrepen gedrag in Fryslân. In samenwerking met GGZ Friesland, politie, Sociaal Domein Fryslân, woningcorporaties, NHL Stenden, Wender en de Regionale Ambuancevoorziening is gestart met dataonderzoek en praktijkverkennend onderzoek. Deze opstartfase leverde samenhangend inzicht op in meldingen, patronen en knelpunten binnen de keten. Tegelijkertijd is het professionele netwerk verder verbonden en verbreed, onder meer met woningcorporaties en ervaringsdeskundigen.
De combinatie van kwantitatieve data en kwalitatieve inzichten heeft geleid tot vijf prioritaire verbeterlijnen, onder andere op het gebied van triage, informatie-uitwisseling, procesregie en inzet van ervaringsdeskundigheid. Deze verbeterlijnen vormen de basis binnen het vervolgproject Samen Sterker: integrale aanpak onbegrepen gedrag Fryslân. Daarnaast hebben we oegewerkt naar een governancestructuur om sturing en eigenaarschap op bestuurlijk niveau e versterken, ondersteund door een samenwerkingsovereenkomst tussen netwerkpartners. Een belangrijk inzicht richting 2026 is dat succesvolle implementatie vraagt om duidelijke sturing en coördinatie. Tegelijkertijd blijft het werken met tijdelijke projectmiddelen een risico voor de continuïteit. Na afronding van dit project wordt verwacht dat vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) en vanuit het ministerie van VWS structurele middelen beschikbaar komen. Deze middelen zijn reeds als reservering opgenomen in de begrotingen van JenV en
VWS.
Suïcidepreventie
suïcidepreventie in Fryslân beleidsmatig verder versterkt. Tijdens de Wereld Suïcide organiseerden we samen met gemeenten en ketenpartners activiteiten om aandacht te vragen voor suïcidaliteit en zo het gesprek hierover te stimuleren. Met onder meer In 2025
is
Preventie Week
het jaarlijks is
terugkerende
Walk into the light en de bijeenkomst Man & (ûn)Macht Moeting het doorbreken van taboes, met specifieke aandacht voor Friese mannen als op
ingezet risicogroep.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum; Paraaf
5
(geanonimiseerd)
16
Jaarverslag
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
Tegelijkertijd hebben we in 2025 toegewerkt naar een structurele verankering van suïcidepreventie, vooruitlopend op de Wet integrale suïcidepreventie. Vanuit onze publieke taak en onder meer opgedaan in de Supranet-proeftuin hebben we gemeenten expertise en ondersteund de deze geadviseerd bij voorbereiding op wetswijziging. In samenwerking met gemeenten werken we aan een provinciaal plan. Daarmee krijgt suïcidepreventie nadrukkelijk vorm als gezamenlijke verantwoordelijkheid. Dit sluit aan bij de ambitie uit de landelijke nota Gezondheidsbeleid 2025-2028 om regionaal samen te werken aan een brede en samenhangende aanpak, met als doel het terugdringen van het aantal suïcides. —
—
GGD-crisisorganisatie In januari 2025 zijn het GGD RampenOpvangPlan (GROP) en het Integraal Crisisplan Publieke Gezondheid vastgesteld. Hiermee hebben we een toekomstbestendige crisisorganisatie ingericht. Ook stelden we aanvullend het opleidingsplan vast en startten we met het vakbekwaam
maken
trainen
en
crisisfunctionarissen. Hoewel we het OTO-jaarplan (opleiden, oefenen) volledig konden uitvoeren, hebben we gericht geïnvesteerd in Dit betrof onder andere trainingen voor kerncompetenties. psychosociale hulpverlening en het oefenen van opschaling binnen de infectieziekte-bestrijding. Verder hebben we ingezet op versterking van de samenwerking in crisisbeheersing binnen 3Noord, in lijn met de gezamenlijke transitieopgave tussen de LFI en de GGD'en. en
houden
van
niet
Toezicht Toezicht houden In 2025
Toezicht verdere stappen richting stimulerend toezicht, met meer nadruk duurzame kwaliteitsverbetering. Met extra personele inzet realiseerden we een op dialoog van 98% in de kinderopvang. Voor de gastouderopvang is de norm hoge inspectiedekking volledig gehaald. Tegelijkertijd hebben we ingezet op herstelgericht toezicht en versterkte samenwerking met gemeenten om veilige en gezonde kinderopvang duurzaam te borgen. Daarnaast is breed toezicht uitgevoerd in andere domeinen, waaronder schepen, tattooen piercingshops, AZC's en seksbedrijven. Het Wmo-toezicht wordt vanaf 2026 gefaseerd beëindigd, omdat het geringe aantal deelnemende gemeenten deze taak niet langer doelmatig maakt. Daarom zetten we in 2026 minder uren in voor Wmo-toezicht. zette
team
en
Organisatie HKZ-audit
Bij Veiligheidsregio Fryslân vindt jaarlijks een HKZ-audit (Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling in Zorgsector) plaats. Tijdens deze audit wordt getoetst of het kwaliteitsmanagementsysteem goed werkt en of de organisatie kwaliteit op een goede manier organiseert. Daarbij worden de eisen van de HKZ GHOR (2019) en HKZ Publieke Gezondheid (2019) gevolgd. Tijdens deze audit is een bevinding geconstateerd met betrekking tot de vindbaarheid, actualiteit en het beheer van kwaliteitsdocumenten. Het doel is om deze bevinding opgelost te hebben voor de audit tot hercertificering in januari 2026. de
Digitalisering/iStrategie In 2025
stelden we de iStrategie (informatiestrategie) vast. Daarmee onderstrepen we het belang van digitalisering, datagedreven werken, informatieveiligheid en (digitale) samenwerking als fundament voor toekomstgerichte publieke gezondheidszorg. We brachten de verschillende lopende initiatieven bij elkaar om meer focus en richting te geven. Daarnaast werkten we een aantal initiatieven verder uit, zoals chatbots bij het klantcontactcentrum en digitale dienstverlening binnen de JGZ. Het klantperspectief staat hierbij centraal.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: Paraaf:
20-03-2026
(geanonimise rd)
Jaarverslag
2.3. Wat
heeft dit
en
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
gekost?
Begroting
na
1e
wijziging
Realisatie 2025
amen sakde| tasten) aaan said)
Len) Programma Gezondheid Pijler 1
23.351.700
6.050.627
17.301.073
2315191559)
6.685.729
_ 16.893.830
Pijler 2
19.547.525
9.974.284
9.573.241
18.509.387
9.689.601
8.819.786
Pijler 3
7.918.905
7.149.668
769.237
2582
6.304.990
946.221
Pijler 4
2.046.183
2.057.144
-10.961
2.165.653
2.185.357
-19.704
Toegerekende organisatiekosten
7.904.084
53.141
7.850.943
7.839.956
78.668
7.761.288
Subtotaal programma
60.768.398
25.284.864
35483534
59.345.76/
24944345
_ 34.401.422
34.262.269
_ -34.262.269 _ -34.262.269
32926433
-32926433
32926433
-32.926.433
Dekkingsmiddelen gezondheid Gemeentelijke bijdrage Subtotaal
-
dekkingsmiddelen
Totaal saldo
van
Reservemutaties
batenenlasten
-
34262269
-
-
60.768.398
59.547.133
1.221.264
59.345.767
57.870.778
1.474.989
102.000
1.323.264
-1.221.264
102.000
1.190.266
-1.088.266
60.870.398
60.870.398
59.447.767
59.061.045
386.723
gezondheid
Gerealiseerd resultaat
gezondheid Voor
een
toelichting
op de verschillen wordt
verwezen
naar
-
paragraaf 6.3.3.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
18
Jaarverslag
2.4. Feiten Cijfers
medewerkers
en
en
cijfers programma
Aantal medewerkers
Aantal
Voltijd (fte)
%©
|_ Aantal |
Man
_
38
Vrouw
613
Leeftijdsopbouw
M
B
5,8
Mi
rouw
94,2
| Aantal |
30
81
:
%
ME
<30
12,5
30-39
162
30-39
24,9
40-49
142
40-49
_ 218
50-59
159
MN
50-59
24,4
107
Em
>60
16,4
>
Veiligheidsregio Fryslân
417,6
Medewerkers
<
©
Gezondheid
In
3.
2025
2025
651
2.
Jaarrekening
60
4.Verzuimcijfers | 2023 | 2024 | 2025 | Verzuim
%
Meldfrequentie
842
699
7,41
0,87
0,77
0,56
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
19
VEILIGHEIDSREGIO FRYSLÂN
6
3.
Programmaverantwoording Crisisbeheersing Algemeen
3.1.
Terugkijkend e
®
®
®
®
®
op 2025
volgende mijlpalen:
hielden onze crisisorganisatie het gehele jaar 24/7 op sterkte (een enorme inspanning gelet op de huidige arbeidsmarkt). Onze crisisorganisatie was 24/7 paraat en kwam bij 11 GRIP-inzetten in actie; de volledige crisisorganisatie (opgeschaald naar GRIP-3) kwam in actie tijdens de systeemtest. Onze crisisorganisatie verhuisde dit jaar van de Meldkamer In Drachten naar de hoofdvestiging van VRF in Leeuwarden. Onze crisisorganisatie voldeed ook dit jaar weer aan het Toetsingskader van de Inspectie Justitie & Veiligheid. in het kader van de Rijksbrede Weerbaarheidsopgave de Friese Ons bestuur stelde Samenwerkingsagenda Weerbaarheid & Veerkracht 2025-2027 vast. Ons Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) presenteerde vanaf september wekelijks een actueel veiligheidsbeeld aan de dienstdoende piketfunctionarissen van de crisisorganisatie (Brandweer, GGD /GHOR en Crisisbeheersing).
We
—
3.2. Wat 1.
de
zijn wij trots op
-
hebben
wij
bereikt in 2025?
Wij zijn 24/7 alert en paraat Wij beschikken over een robuuste crisisorganisatie met passend Daarmee staan
en
voldoende
personeel.
24/7 paraat.
we
Crisisorganisatie op sterkte, vakbekwaam, 24/7 paraat én nieuwe huisvesting RCC Net als voorgaande jaren kende de crisisorganisatie in 2025 verloop in de bezetting. We
hebben
veel nieuwe crisisfunctionarissen geworven piketgroepen bezet met passend personeel en was de
en
opgeleid.
Daarmee
crisisorganisatie ook
bleven alle 24/7
in 2025
paraat. In 2025 voerden we een onder andere trainingen
volledig vakbekwaamheidsprogramma uit. Zo organiseerden we voor burgemeesters en gemeentesecretarissen, voor gemeenten
(bevolkingszorg)
en
onze
Waddeneilanden
(CoWA), Regionaal
voor
crisisteams:
Commando
Operationeel
Plaats Incident (CoPI), Coördinatieteam (ROT) en Gemeentelijk Beleidsteam
Team
(GBT).
crisisorganisatie kwam elf keer in actie bij een GRIP 1-situatie. Het ging vaak om zeer grote branden. In 2025 heeft een ongeval met een luchtballon plaatsgevonden bij de Hoeve en kreeg Leeuwarden te maken met een grote stroomstoring. Naast deze kortdurende rampen en crises is VRF sinds 2020 betrokken bij het opruimen van kadavers van wilde vogels met vogelgriep. Wij faciliteren hierbij het regionale overleg van betrokken partijen zoals het Wetterskip, gemeenten, provincie en terreinbeheerders. De
In 2025
verhuisde het Regionaal Coördinatie Centrum (RCC) van de Meldkamer in Drachten hoofdlocatie aan de Harlingertrekweg in Leeuwarden. Hiermee is een verbetering gerealiseerd van de continuïteit van onze crisisorganisatie. We werken nu op onze eigen systemen en zijn niet meer afhankelijk van derden. naar
onze
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
20
Jaarverslag
voldoet
VRF
toetsingskader Inspectie
aan
Justitie
en
en
Veiligheid
Jaarrekening
en
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
organiseert
systeemtest
Op verzoek van
inspectie leverden wij, net als voorgaande jaren, een zogenaamde ‘Rode Deze analyse is gebaseerd op elf GRIP-incidenten, twee niet GRIPAnalyse’ inzetten en veertien praktijksimulaties die in 2024 hebben plaatsgevonden. De Inspectie Justitie en Veiligheid liet ons in 2025 weten dat wij over 2024 opnieuw hebben voldaan aan alle vereisten uit haar toetsingskader. Draden
de
aan.
daarnaast om een systeemtest te organiseren, omdat er de GRIP-3- of GRIP-4-inzetten zijn geweest in Fryslân. Op 3 december 2025 hebben we deze systeemtest uitgevoerd. Tijdens de test is opgeschaald naar GRIP-3 en heeft de meldkamer Noord-Nederland de crisisteams van het CoPI, ROT en GBT van de gemeente Súdwest-Fryslân onverwachts gealarmeerd. Daarmee hebben we, conform het verzoek van de inspectie, de volledige hoofdstructuur van de crisisbeheersing (meldkamer, CoPI, ROT en GBT) gelijktijdig en in samenhang getoetst (scenario: wateroverlast). Over de uitkomsten van deze systeemtest infomeren we het bestuur in 2026. De
verzocht
inspectie
ons
afgelopen jaren geen
Crísiscommunicatie: nieuwe website www.fryslanveilig.nl live In het eerste kwartaal van 2025 is onze nieuwe website over crisiscommunicatie live gegaan. Bij een incident biedt deze website inwoners, gemeenten en betrokkenen actuele informatie en concrete handelingsperspectieven. In oktober hebben we de website met een publiekscampagne, via onder andere Omrop Fryslân, extra onder de aandacht gebracht. Dit had effect, aangezien ruim 75.000 mensen de website bezochten. De GRIP-incidenten en de webpagina's over de risico's in Fryslân, het maken van een noodplan en een noodpakket werden het meest bekeken. 2.
Wij dragen bij aan het voorkomen van crisis Wij adviseren en informeren inwoners, gemeenten, instellingen en andere partijen in ons netwerk. Met als doel: vergroten veiligheid en bewustzijn. risicoprofielen vastgesteld Regionaal Risicoprofiel 2026-2029 voorlopig vastgesteld Nieuwe
door
algemeen
bestuur
In 2025
liep het regionaal risicoprofiel af en daarom stelden we een nieuw risicoprofiel voor Fryslân op. Hiervoor voerden we in september gesprekken met gemeenten en crisispartners tijdens het door ons georganiseerde congres Risico's in Fryslân. In december stelde het algemeen bestuur het nieuwe risicoprofiel voorlopig vast. Dit profiel vormt het vertrekpunt voor de Meerjarenkoers 2027-2030. In 2026 bieden we het risicoprofiel, gelijktijdig met het ontwerp van onze nieuwe meerjarenkoers, aan voor zienswijzen aan de gemeenteraden. Nieuw In de
zorgrisicoprofiel 2025-2029 Noord-Nederland landelijke contourennota Versterking Crisisbeheersing
Brandweerzorg is voor de worden: een opgenomen zorgrisicoprofiel opgesteld zorgspecifieke van het De hiervoor regionale risicoprofiel. verantwoordelijkheid ligt bij de verdieping Directeur Publieke Gezondheid (DPG). dat
GHOR
en
moet
een
de bovenregionale focus van zorg hebben de DPG'en van Noord-Nederland besloten tot de ontwikkeling van een Noord-Nederlands zorgrisicoprofiel. In dit profiel, dat tot stand kwam in nauwe samenwerking met het Acute Zorgnetwerk Noord-Nederland
Vanwege
(AZNN), zijn vijf crisistypen
geprioriteerd:
ziektegolf; uitval
van
ICT
en
verstoring
van
de
extreem
brand
telecommunicatie;
energievoorziening;
weer;
in kwetsbare
gebouwen.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum: Paraaf:
20-03-2026
(geanonimiseerd)
21
Jaarverslag
Jaarrekening
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
de komende jaren de basis voor gezamenlijke voorbereiding. Veiligheid stelde het zorgrisicoprofiel in juni 2025 vast en nam kennis van de bijbehorende implementatiekaart. De bestuurscommissie Gezondheid nam het zorgrisicoprofiel in juni 2025 voor kennisgeving aan. In de Veiligheidsregio's Groningen en Drenthe zijn vergelijkbare bestuurlijke trajecten gevolgd. Deze
vijf crisistypen
en
vormen
De bestuurscommissie
Planvorming planvorming Tijdens een inzet moet de crisisfunctionaris kunnen rekenen op actuele plannen. In 2025 verlengde de bestuurscommissie Veiligheid de looptijd van het regionaal crisisplan en het meerjarenbeleidsplan Vakbekwaamheid met één jaar. Deze verlenging geeft de afdeling Crisisbeheersing de tijd om plannen op te stellen die aansluiten bij het nieuwe Regionaal Risicoprofiel 2026-2029 en de nieuwe Meerjarenkoers 2027-2030. Actuele
Rampbestrijdingsplan Vliegbasis Leeuwarden herzien Op grond van het Besluit veiligheidsregio's wordt dit rampbestrijdingsplan eens per drie jaar herzien. De laatste herziening dateerde uit 2022. In het herziene plan van 2025 zijn enkele kleine wijzigingen aangebracht. Na terinzagelegging stelde het algemeen bestuur het plan in juli vast. Bijdrage
VRF
aan
landelijke crisisplannen
stelde de ministerraad het landelijk crisisplan (LCP) Natuurbranden vast. In 2026 implementeren we dit plan samen met de Veiligheidsregio's Groningen en Drenthe (3Noord In 2025
verband). wij een actieve bijdrage aan het opstellen van diverse landelijke crisisplaninfectieziektebestrijding, luchtvaartongevallen en militaire dreigingen. In 2026 stelt ministerraad deze plannen vast. Hierna implementeren wij ook deze LCP's in 3Noord
In 2025 nen
leverden
voor
de verband.
Kaders mobiliteits- en De bestuurscommissie
crowdmanagementplan Elfstedentocht op de schaats Veiligheid heeft opdracht gegeven om een regionaal mobiliteits- en crowdmanagementplan op te stellen voor de Elfstedentochtgemeenten. In 2025 stelde het bestuurlijk afstemmingsoverleg (BAO) hiervoor de kaders vast. Deze kaders geven richting aan de organisatie van mobiliteit op de hoofdwegen en aan maatregelen voor effectief crowdmanagement. In 2026 vertalen we deze kaders naar lokale mobiliteits- en crowdmanagement-
plannen. Implementatie landelijk project
Uniform Kwaliteitsniveau
Bevolkingszorg
vordert
gestaag
landelijke project Uniform Kwaliteitsniveau Bevolkingszorg (UKB) heeft als doel te komen landelijk uniform kwaliteitsniveau voor bevolkingszorg en crisiscommunicatie. Hiermee wordt het makkelijker om crisisfunctionarissen tijdens crises tussen regio's uit te wisselen. De beoogde implementatiedatum is 1 juli 2026. In 2025 leverden wij samen met de gemeenten, vertegenwoordigd in het periodiek overleg oranje kolom (POOK), een actieve bijdrage aan de implementatie van UKB. Het veiligheidsberaad stemde in december 2025 in met een tussenevaluatie (periode 1 juli 2024 tot en met december 2025) en met de priorivoor de resterende tering looptijd tot 1 juli 2026. Het
tot
één
Crisisbeheersing bij overstromingen Evacuatiestrategie Waddeneilanden in afwachting van besluit minister De pilot voor handelingsperspectieven Hoogwater en Evacuatie voor Ameland is sinds 2024 ambtelijk gereed. De bestuurscommissie Veiligheid stelde de pilot echter nog niet vast. Dit komt doordat de minister van Infrastructuur en Waterstaat van plan is de normering van de primaire waterkering op de Waddeneilanden te verlagen, naar aanleiding van een evaluatie op grond van de Omgevingswet en Waterwet.
VOOR BDO
WAARMERKINGSDOELEINDEN Audit & Assurance B.V.
Datum:
20-03-2026
(geanonimiseerd) |
22
Jaarverslag
Jaarrekening
en
2025
©
Veiligheidsregio Fryslân
In december
2025 voerde de minister overleg met bestuurders van onder andere de Waddende gemeenten, provincie en het Wetterskip. We wachten het besluit van de minister af en de invloed hiervan op de resultaten van de pilot Ameland en op de evacuatiestrategieën voor de overige Waddeneilanden. Daarom is de behandeling van deze strategieën in de bestuurscommissie
Stand
Veiligheid verplaatst naar 2026.
zaken voorbereiding zorgaanbieders op rampen en crises (GHOR) zijn we met de voorbereidingen gestart voor een bestuursrapportage over de voorbereidingen van zorgaanbieders op rampen en crises. Hiervoor stelden we een plan van aanpak op. De bestuursrapportage leggen we medio 2026 voor aan de bestuurscommissie Veiligheid. van
In 2025
3.
Wij werken duurzaam en omgevingsbewust Wij zijn een wendbare organisatie die alert is op landelijke en maatschappelijke ontwikkelingen. We spelen in op nieuwe risico's en trends en passen deze toe in de praktijk en onze bedrijfsvoering. Friese samenwerkingsagenda 2025-2027: Weerbaarheid en Veerkracht In 2025 vertaalde VRF, samen met de Friese gemeenten, de rijksbrede weerbaarheidsopgave naar een Friese samenwerkingsagenda. De bestuurscommissie Veiligheid gaf opdracht aan het Bestuurlijk Afstemmingsoverleg (BAO) om eind 2025 met een voorstel te komen voor de invulling hiervan in Fryslân. Daarbij hebben we de Friese gemeenten een samenwerkingsopdracht gegeven. Ook organiseerden we een aparte themabijeenkomst met onze bestuurders in de BB-bunker (Bescherming Bevolking) in Grou en leverden we via de voorzitter van ons bestuur een bijdrage aan de in 2025 landelijk vastgestelde bestuurlijke afspraken over weerbaarheid (ministerie van JenV/ Veiligheidsberaad/ VNG). De bestuurscommissie
agenda.
Deze
agenda
Veiligheid stemde in november 2025 richt zich op drie strategische lijnen:
de Friese
in met
samenwerkings-
versterken eigen continuïteit; coördinatie en noodsteunpunten; versterken maatschappelijk middenveld.
e ® e
Deze
koers sluit aan
bij de landelijke
kaders.
Risicocommunicatie in 2025: weerbare In 2025 communiceerden we regelmatig
inwoners met
risicoprofiel en over urgente onderwerpen de website
en
over risico's uit het regionaal actualiteiten via onder andere social media en
Friese inwoners
www.fryslanveilig.nl.
Ook stelden we een nieuwe Visie met plan van aanpak op daarvan is om de inwoners van Fryslân de komende jaren weerbaarder en veerkrachtiger te maken. Conform dit plan voerden we in november/ december 2025 onderzoek uit onder Friese inwoners. We hebben onder andere vragen gesteld over de mate van voorbereiding op risico's. De onderzoeksresultaten volgen in 2026 risicocommunicatie